Hariçte işleme Rejimine İlişkin Karar (Mülga)
Hariçte İşleme
Rejimi Kararı 2000/674
Resmi Gazete Sayısı : 24054
Resmi Gazete Tarihi: 20.05.2000 Bakanlar Kurulundan:
2007/11864
sayılı BKK ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR.
Hariçte İşleme Rejim Tebliği
(İhracat 2000/8)
Tasarruflu Yazılar 1 2
Ekli "Hariçte İşleme Rejimi Kararı"nın
yürürlüğe konulması; Yüksek Planlama Kurulu'nun 25/4/2000 tarihli ve 2000/12
sayılı Raporu üzerine, 28/7/1967 tarihli ve 933
sayılı Kanunun 3/C, 20/2/1930 tarihli ve 1567
sayılı Kanunun değişik 1 inci, 14/5/1964 tarihli ve 474
sayılı Kanunun değişik 2 nci, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Kanunun
80, 138
ve 139 uncu maddeleri ile 2/2/1984 tarihli ve 2976
sayılı Kanun hükümlerine göre, Bakanlar Kurulu'nca 5/5/2000 tarihinde
kararlaştırılmıştır.
BİRİNCİ BÖLÜM
AMAÇ, KAPSAM VE TANIMLAR
Amaç
Madde
1- Bu
Karar; serbest dolaşımdaki eşyanın işlenmek, tamir edilmek veya yenilenmek
üzere geçici olarak ihraç edilmesi ve işlem görmüş ürünün tam veya kısmi
muafiyetten yararlanarak serbest dolaşıma girmesinin sağlanması ile ithal
edilen işlem görmüş ürünlerin aynısını veya benzerini üreten Türkiye'deki
üreticilerin temel ekonomik çıkarlarının olumsuz etkilenmemesi kaydıyla ihraç
eşyasının satışının teşviki amacıyla hazırlanmıştır.
Kapsam
Madde
2- Bu
Karar; Hariçte İşleme Rejiminin esaslarının belirlenmesi ve yönlendirilmesine
ilişkin tedbirlerin düzenlenmesi ve yürütülmesini kapsar.
Tanımlar
Madde
3- Bu
Kararda geçen;
Müsteşarlık:
Dış Ticaret Müsteşarlığı'nı,
Topluluk:
Avrupa Topluluğu'nu,
Üçüncü
Ülke: Avrupa Topluluğu'na üye ülkeler dışındaki ülkeleri,
Serbest
Bölgeler: Türkiye Gümrük Bölgesi üzerindeki serbest bölgeleri,
Serbest
Dolaşımda Bulunan Eşya: Türkiye'nin taraf olduğu uluslar arası anlaşmalara ait
hükümler saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutularak
Türkiye Gümrük Bölgesine giren eşya ile üretiminde kullanılan girdilerin yerli
olup olmadığına bakılmaksızın Türk menşeli sayılan eşyayı,
Geçici
İhracat Eşyası: Hariçte İşleme Rejimi çerçevesinde tamir edilmek, yenilenmek
veya daha ileri safhada işlem görmek üzere Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya
serbest bölgelere geçici olarak ihraç edilen eşyayı,
İşleme
Faaliyeti: Eşyanın üretilmesi, montajı, işlenmesi, yenilenmesi, tamir edilmesi
ile benzeri işlemleri,
İşlem
Görmüş Ürün: İşleme faaliyetleri sonucunda elde edilen tüm ürünleri,
Asıl İşlem Görmüş Ürün: Hariçte İşleme Rejimi kapsamında elde edilmesi
amaçlanan ürünleri,
İkincil
İşlem Görmüş Ürün: İşleme faaliyetleri sonucunda elde edilen asıl işlem görmüş
ürün dışındaki ürünleri,
Değişmemiş
Eşya: Herhangi bir işleme faaliyetine tabi tutulmadan tekrar ithal edilen
geçici ihracat eşyasını,
Fire/Zayiat:
İşleme faaliyetleri sırasında özellikle kuruma, buharlaşma, sızma veya gaz
kaçağı şeklinde yitirilen ve imha olan kısım ile ekonomik değeri olmayan
atıkları,
Verimlilik
Oranı: Belirli miktardaki geçici ihracat eşyasının işlenmesi sonucunda elde
edilen işlem görmüş ürünlerin miktarı veya yüzde oranını,
Hariçte
İşleme İzin Belgesi: Serbest dolaşımda bulunan eşyanın daha ileri bir düzeyde
işlem görmek üzere Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere geçici
ihracına ve işlem görmüş ürün olarak ithaline imkan sağlayan Müsteşarlıkça
düzenlenen belgeyi,
Belge
Süresi: Hariçte İşleme İzin Belgesi üzerinde kayıtlı bulunan ve belge
kapsamında ihracat ve ithalat işlemlerinin gerçekleştirileceği dönemi,
Belge
Süresi Sonu: Belge süresi bitiminin rastladığı ayın son gününü,
Hariçte
İşleme İzni: Maden cevheri ve konsantrelerinin izabe edilmesi ve işlenmesi
amacıyla geçici ihracı için Maden İhracatçı Birliklerinin bağlı bulunduğu
İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliklerince verilecek izni,
İzin
Süresi: Hariçte İşleme İzninde kayıtlı bulunan ve izin kapsamında ihracat ve
ithalat işlemlerinin gerçekleştirileceği dönemi,
İzin
Süresi Sonu: İzin süresi bitiminin rastladığı ayın son gününü,
Ticaret
Politikası Önlemleri: İthalat Rejimi Kararının 4 üncü maddesinde belirtilen
mevzuat çerçevesinde alınan önlemleri,
Vergi:
Eşyanın giriş ve çıkışında tahsili öngörülen vergi, resim, harç, fon ve benzeri
bütün mali yükleri,
Tam
Muafiyet: Tamir edilmek veya yenilenmek üzere geçici ihraç edilen eşyanın
ithalinde alınması gereken her türlü verginin muafiyetini,
Kısmi
Muafiyet: Hariçte İşleme Rejimi çerçevesinde serbest dolaşıma sunulan işlem
görmüş ürünlerin ithali esnasında alınması gereken vergiler hesaplanırken,
geçici ihracat eşyasının en son işleme faaliyetine tabi tutulduğu Türkiye
Gümrük Bölgesi dışı veya serbest bölgeden aynı tarihte ithal edilmesi halinde
uygulanacak gümrük vergilerine tekabül eden kısmın muaf tutulmasını, ifade
eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
HARİÇTE İŞLEME FAALİYETİ
Hariçte
İşleme Faaliyeti
Madde 4- Hariçte işleme faaliyeti; serbest dolaşımda bulunan eşyanın
daha ileri safhada işlenmek, tamir edilmek veya yenilenmek üzere geçici olarak
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere ihraç edilmesi ve bu
faaliyetler sonucunda elde edilen ürünlerin gümrük vergilerinden tam veya kısmi
muafiyet uygulanmak suretiyle ve ikili veya çok taraflı ticaret anlaşmaları
çerçevesinde bazı işlem görmüş ürünler için konulmuş veya konulacak olan gümrük
vergi muafiyeti içeren hükümler saklı kalmak kaydıyla yeniden serbest dolaşıma
girmesi ve standart değişim sistemi kapsamında ithali ile ilgili faaliyetleri
kapsar.
Hariçte
İşleme Rejimi Uygulanmayacak Haller
Madde
5- Hariçte İşleme Rejimi;
a)
İhracı, ödenmiş ithalat vergilerinin geri verilmesine veya teminata bağlanmış ithalat
vergilerinin kaldırılmasına yol açan,
b)
İhracından önce, nihai kullanımları nedeniyle tam muafiyet suretiyle serbest
dolaşıma giren ve bu muafiyetin tanınması için gerekli koşulları taşımaya devam
eden,
c)
İhracı, ihracat vergi iadesini gerektiren veya ihracı nedeniyle tarım
politikası çerçevesinde vergi iadesi dışında bir mali avantaj sağlanan,
serbest
dolaşımdaki eşyaya uygulanmaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
GENEL HÜKÜMLER
Tasarruflu Yazılar 1
Müracaatların
Değerlendirilmesi
Madde
6- Hariçte
işleme faaliyetinden yararlanmak için;
a)
Hammadde, yardımcı madde, yarı mamul, mamul ve ambalaj malzemelerinin daha
ileri bir düzeyde işlem görmek üzere Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest
bölgelere gönderilmek istenmesi halinde, bu Karara istinaden yayımlanacak
tebliğde belirtilen bilgi ve belgeler çerçevesinde Hariçte İşleme İzin Belgesi
almak üzere Müsteşarlığa,
b)
Maden cevheri ve konsantrelerinin izabe edilmesi ve işlenmesi amacıyla Türkiye
Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere gönderilmek istenmesi halinde, bu
Karara istinaden yayımlanacak tebliğde belirtilen bilgi ve belgeler çerçevesinde
Hariçte İşleme İzni almak üzere Maden İhracatçı Birliklerinin bağlı olduğu
İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliklerine,
c)
Tamirat amaçlı, garanti hükümleri uyarınca veya bir imalat hatası nedeniyle
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere gönderilen eşya ve/veya bu
eşyanın ihracından önce ikame eşyanın ithalatı için Gümrük Müsteşarlığı'na,
müracaat edilir.
Hariçte
İşleme Rejiminde İzin Şartları
Madde
7- Bu Karar çerçevesinde, Türkiye Gümrük Bölgesinde (serbest bölgeler hariç)
yerleşik kişilerce yapılacak müracaatlar;
a)
Geçici ihraç eşyasının işlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanıldığının
tespitinin mümkün olması,
b)
Türkiye Gümrük Bölgesindeki (serbest bölgeler hariç) üreticilerin temel
ekonomik çıkarlarının olumsuz etkilenmemesi,
kriterleri
çerçevesinde değerlendirilir.
Bu
kriterlere göre Müsteşarlıkça veya Maden İhracatçı Birliklerinin bağlı olduğu
İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliklerince yapılan değerlendirme sonucunda
geçici ihraç eşyası ile ithal eşyasının (ikincil işlem görmüş ürünler dahil)
8-12 (sekizoniki)'li bazda gümrük tarife istatistik pozisyonu, adı, verimlilik
oranına göre belirlenen miktarı, değeri ve süresi belirlenerek, Hariçte İşleme
İzin Belgesi/Hariçte İşleme İzni verilir veya talep reddedilir.
Serbest
dolaşımdaki eşyanın, ihracında herhangi bir ödemeye veya ticaret politikası
önlemine tabi olması durumunda, ilgili gümrüklerce bu ihracat esnasında
alınması gereken vergi tutarı kadar teminat alınarak veya ticaret politikası
önlemleri ile diğer işlemler uygulanarak ihracata müsaade edilir.
Ancak,
Müsteşarlıkça Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu primi kesintisine tabi eşyanın
serbest bölgelere geçici ihracatında teminat aranmaksızın ihracata izin
verilebilir. Serbest bölgelere geçici ihracı yapılan eşyaya tekabül eden
ithalatın gerçekleşmediğinin tespiti halinde ise bu ihracata ilişkin vergi,
ihraç tarihi itibariyle 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında
Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.
Belge/İzin
Süresi ve Ek Süreler
Madde
8- Hariçte
İşleme İzin Belgesi/Hariçte İşleme İzninin süresi azami 12 (oniki) aydır.
Ayrıca, ilgilinin gerekçeli talebi üzerine bu Karara istinaden yayımlanacak
tebliğde belirlenen süre kadar ek süre verilebilir.
Belge/İzin Revizesi
Madde 9- Hariçte İşleme İzin Belgesi/Hariçte İşleme İzni, ilgili firma tarafından gerekli bilgi ve belgelerle yapılacak müracaata istinaden revize edilebilir.(13.03.2004 tarihli, 25401 sayılı R.G. 2004-6952 sayılı BKK ile değişik) [1]
İthalatın Gerçekleştirilmesi
Madde
10-
İthalatın gerçekleştirilmesi, Hariçte İşleme Rejimi çerçevesinde ithali taahhüt
edilen işlem görmüş ürünün, İthalat Rejimi ile Gümrük Mevzuatına uygun şekilde
gümrük hattından Türkiye Gümrük Bölgesine girişi (serbest bölgeler hariç)
anlamındadır. Hariçte işleme faaliyeti sonucunda doğan işçilik, navlun, sigorta
vb. bedelleri, serbest dolaşımdaki eşya veya hariçte işlenmek üzere gönderilen
eşyanın bir kısmı ile de ödenebilir.
Taahhüdün
Kapatılması
Madde
11- Hariçte
İşleme İzin Belgesi/Hariçte İşleme İzni sahibi firmaların belge/izin süresi (ek
süreler dahil) sonundan itibaren 1 (bir) ay içerisinde bu Karara istinaden
yayımlanacak tebliğ ile belirlenen bilgi ve belgelerle birlikte, belge/izin
taahhüdünü kapatmak için müracaat etmeleri zorunludur.
Hariçte
İşleme İzin Belgesi taahhüdü, belgede belirtilen şartlara uygun olarak
Müsteşarlık ve/veya Müsteşarlığın belirleyeceği İhracatçı Birlikleri Genel
Sekreterlikleri tarafından kapatılır.
Hariçte
İşleme İzni taahhüdü ise, Maden İhracatçı Birliklerinin bağlı olduğu İhracatçı
Birlikleri Genel Sekreterliklerince kapatılır.
İthalatın Gerçekleşmemesi
Tasarruflu Yazılar 1
Madde
12- Hariçte
İşleme Rejimi kapsamında Türkiye Gümrük Bölgesi dışında veya serbest bölgelerde
işlenerek ithal edilmesi taahhüt edilen ürünlerin belge/izinde belirtilen
şartlara ve yararlanılan tedbirlere uygun olarak yurda getirilmemesi halinde,
bu ürünlerin üretimi için gönderilen eşyanın aynen geri getirilmesi gerekir.
Aksi takdirde, Kambiyo Mevzuatı hükümleri uygulanır.
İptal
Madde
13- Hariçte
İşleme İzin Belgesi/Hariçte İşleme İzni, ilgili firmanın talebi üzerine iptal
edilir.
Bu Karar ve bu Karara istinaden yayımlanacak tebliğ ve genelge
hükümlerine uyulmadığının, Hariçte İşleme İzin Belgesi/Hariçte İşleme İzninin
düzenlenmesi, revizesi için ibraz edilen bilgi ve belgeler ile belge/izin
kapsamında yapılan işlemlerin gerçek dışı olduğunun ve belge/izin üzerinde
tahrifat yapıldığının tespiti halinde; ilgili belge/izin iptal edilir ve
ilgililer hakkında kanuni işlem yapılır.
Bu
Kararın 11 inci maddesinde belirtilen sürede taahhüdün kapatılması için
müracaat edilmemesi üzerine, İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterlikleri
tarafından ilgili firmaya belge taahhüdünün kapatılmasına dair gönderilen
yazıda belirtilen sürede kapatma müracaatında bulunulmayan Hariçte İşleme İzin
Belgeleri Müsteşarlıkça iptal edilir.
İptal
edilen belge/izinle ilgili olarak; bu kapsamda ithalat yapılmamışsa Kambiyo
Mevzuatı hükümlerine göre, ithalat yapılmışsa 14 üncü madde hükümlerine göre
işlem yapılır.
Hariçte
İşleme Tedbirlerine Uyulmaması
Madde
14- Hariçte
İşleme Tedbirlerini, Hariçte İşleme Rejimi ve Hariçte İşleme İzin
Belgesi/Hariçte İşleme İzninde belirtilen esas ve şartlara uygun olarak yerine
getirmeyenlerden;
a)
Belge/izinde kayıtlı miktar ve değerin üzerinde ithalat yapıldığının tespiti
halinde, bu kısma tekabül eden ithalattan doğan vergi,
b)
Belge/iznin iptal edilmesi halinde, bu kapsamda ithalat yapılmışsa bu ithalata
ilişkin alınmayan vergi, ithal tarihi itibariyle 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.
Kapatma
esnasında ibraz edilen gümrük beyannamesi ve eki belgelerin sahte veya üzerinde
tahrifat yapılmış olması durumunda, bu beyanname kapsamı ithalata ilişkin
vergi, birinci fıkra hükümleri çerçevesinde tahsil edilir, ilgililer hakkında
kanuni işlem yapılır ve belge/izin sahibi firma 1 (bir) yıl süreyle Hariçte
İşleme Rejiminden yararlandırılmaz.
Bu Karar ile bu Karara istinaden yayımlanan tebliğ ve genelgelere
uymayan, yanlış işlem yapan, belge/izinlerin ilgiliye ait orijinal nüshasına
gerekli meşruhatı kaydetmeden işlem yapan, yanıltıcı bilgi veren ve bu
nedenlerden dolayı vergi kaybına veya verginin tahsilinde gecikmelere sebep
olan gerçek ve tüzel kişiler, asıl borçludan alınamayan alacağın ödenmesinden
müştereken ve müteselsilen sorumludur. Bu çerçevede amme alacağı, gecikme
süresi de dikkate alınarak birinci fıkra hükümlerine göre tahsil edilir.
Usulsüzlük
Madde
15- Hariçte
İşleme İzin Belgesi/Hariçte İşleme İzni kapsamında geçici olarak ihraç edilen
eşyanın süre bitiminden sonra ithal edilmesi halinde, Gümrük Mevzuatı
çerçevesinde usulsüzlük cezası uygulanır.
Denetim
Madde
16- Tüm kamu kurum ve kuruluşları ile bankalar, Hariçte İşleme İzin
Belgesi/Hariçte İşleme İzninin ibrazı üzerine Hariçte İşleme Tedbirlerini,
Hariçte İşleme Rejimi ve belge izinde belirtilen esas ve şartlara uygun olarak
tatbik ederler. Müsteşarlık, bu Kararda belirtilen tedbirlerin uygulanmasına
ilişkin her türlü denetimi ve düzenlemeyi yapabilir, ilgili firma, kamu kurum
ve kuruluşları ile bankalardan bilgi ve belge isteyebilir ve gerekli önlemleri
alabilir.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER
Uygulama
Madde 17- Bu Kararın yayımlandığı tarihten önceki Kararlara istinaden
düzenlenen Hariçte İşleme İzin Belgeleri/Hariçte İşleme İzinleri kendi mevzuatı
hükümlerine tabidir.
Henüz
taahhüdü kapatılmamış olan belge/izinlere bu Kararın lehe olan hükümleri
uygulanır.
Yetki
Madde 18- Müsteşarlık bu Karar hükümlerine
istinaden, Hariçte İşleme Rejimi ile ilgili usul ve esaslara ilişkin tebliğ ve
genelgeler çıkarmaya, izin ve talimat vermeye, özel ve zorunlu durumları
inceleyip sonuçlandırmaya ve uygulamada ortaya çıkacak ihtilafları idari yoldan
çözümlemeye yetkilidir.
Hariçte
İşleme İzin Belgesinin revize edilmesi ve taahhüdün kapatılması ile ilgili
görev ve yetkiler Müsteşarlıkça İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliklerine
kısmen veya tamamen devredilebilir.
Yürürlükten
Kaldırılan Hükümler
Madde
19- 26/12/1995 tarihli ve 95/7617 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararı ek ve değişiklikleri ile birlikte yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
Madde
20- Bu Karar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde
21- Bu Kararı Dış Ticaret Müsteşarlığı'nın bağlı bulunduğu Devlet Bakanı
yürütür.
[1] DEĞİŞMEDEN ÖNCEKİ HALİ; Hariçte
İşleme İzin Belgesi/Hariçte İşleme İzni, geçerlilik süresi içerisinde ilgili
firma tarafından yapılacak müracaata istinaden ilgili mercilerce revize
edilebilir.