Danıştay 7. Daire K:2003/4848, E:2003/2126 Sayılı; Geçici ithal başvurusunda bulunulduğu tarihten önce, ithale konu geminin kullanılacağı bölgedeki işletme izninin iptal edilmiş olması nedeniyle, ithal amacına uygun olarak kullanılamayacak gemiyi; bu durumu bilmesine rağmen ithal etmek suretiyle 1615 sayılı gümrük kanununun 119`uncu maddesi hükümlerine aykırı hareket ettiği açık olan davacı aleyhine para cezası kararı alınmasında ve söz konusu gemiye isabet eden gümrük vergilerinin tahsili için, ithalde verilen teminat mektubunun paraya çevrilmesinde anılan kanunun 149`uncu maddesince aykırılık bulunmadığı, konulu Karar
DANIŞTAY
YEDİNCİ DAİRE K:2003/4848, E:2003/2126 SAYILI,
20.11.2003
TARİHLİ KARAR
Kararın Düzeltilmesini İsteyen : ...
Vekilleri : 1-Av. ...
2-Av. ...
Karşı Taraf : Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı adına Ambarlı
Gümrük Müdürlüğü İSTANBUL
İstemin Özeti : Davacı Şirket adına tescilli 1.7.1999
gün ve 13741 sayılı geçici giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın, hiçbir gümrük
işlemi yaptırılmadan yurt dışına çıkarılması üzerine, geçici ithal koşullarının
ihlal edildiğinden bahisle, söz konusu eşyaya isabet eden gümrük vergilerinin
faiziyle birlikte tahsili için, bu eşyayla ilgili olarak verilen teminat
mektubunun nakde çevrilmesine ilişkin işlemi ile davacı Şirket adına kesilen
para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemleri iptal eden İstanbul Dördüncü
Vergi Mahkemesinin 7.3.2002 gün ve E:2000/2102; K:2002/604 sayılı kararını;
teminat mektubunun nakde çevrilmesine ilişkin işlem yönünden davada süre aşımı
bulunduğu; para cezası yönünden de, maddi olayın hatalı nitelendirdiği
gerekçeleriyle bozan Danıştay Yedinci Dairesinin 22.5.2003 gün ve 2002/2206;
K:2003/3136 sayılı kararının; teminat mektubunun nakde çevrilmesi yolundaki
işleme, ceza kararına vaki itirazın reddine dair işlemin tebliğ edildiği
7.7.2000 tarihinde muttali olunduğu; olayda, eşyanın tahsili amacına uygun
olarak kullanılmadığından söz edilemeyeceği; işletme ruhsatının iptali
istemiyle açılan davayı reddeden mahkeme kararının, Danıştay Sekizinci
Dairesince bozulduğu ileri sürülerek düzeltilmesi istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : İstemin reddi gerektiği yolundadır.
Tetkik Hakimi Ergün Gökdam'ın Düşüncesi: Kararın
düzeltilmesi isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı Bilgin Arısan'ın Düşüncesi : Kararın
düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama
Usulü Kanununun 54'üncü maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından,
istemin reddi gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince, kararın
düzeltilmesi istemini içeren dilekçede ileri sürülen iddia, yerinde görülerek,
Dairemizce verilen 22.5.2003 gün ve E:2002/2206; K.2003/3136 sayılı kararın
ortadan kaldırılmasından sonra işin gereği görüşüldü:
Temyiz başvurusu; davacı Şirket adına tescilli
1.7.1999 gün ve 13741 sayılı geçici giriş beyannamesiyle ithal edilen eşyanın,
hiçbir gümrük işlemi yaptırılmadan yurt dışına çıkarılması üzerine, geçici
ithal koşullarının ihlal edildiğinden bahisle, söz konusu eşyaya isabet eden
gümrük vergilerinin faiziyle birlikte tahsili için, bu eşyayla ilgili olarak
verilen teminat mektubunun nakde çevrilmesine ilişkin işlemi ile davacı Şirket
adına kesilen para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemleri iptal eden
mahkeme kararının bozulması istenilmiştir.
Olay tarihinde yürürlükte bulunan 1615 sayılı Gümrük
Kanununun 119'uncu
maddesinin 7'nci fıkrasının (a) bendinde, büyük inşaat, tesisat ve fenni
araştırmalarla batık gemilerin çıkarılması işlerinde kullanıldıktan sonra
tekrar yurt dışına çıkarılacak olan ve memleketle bulunmayan veya temini büyük
külfeti gerektiren fenni vasıta ve taşıtlar ile bunların takımlarının,
vergileri, Bakanlıkça kabul ve tespit edilecek esas ve şartlar dairesinde,
teminata bağlanarak geçici ithalinin mümkün olduğu açıklanmış; aynı Kanunun 123
'üncü maddesinde de, Türkiye'den kesin olarak çıkarılacak eşyanın yetkili
gümrüğe beyanname ile bildirilmesinin mecbur olduğu, beyannamenin şekli, adedi
ve ihtiva edeceği bilgiler ile beyanın tevsikine yarıyan belgelerin mahiyet ve
adetleri ve hangilerinin beyannameye ekleneceği ve sair hususların Bakanlıkça
tayin ve tespit olunacağı, beyannamenin tescilinin, deftere kaydı ve üzerine
sıra numarası, tarih ve resmi mühür konması ile tamam olunacağı belirtilmiştir.
Anılan Kanunun 149'uncu maddesinde ise, Kanunun
119'uncu maddesinin hükmüne aykırı hareket edenlerden eşyaya terettübeden
vergiler alınmakla beraber bu vergilerin iki katı ayrıca para cezası alınacağı
hükme bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; davacı Şirket adına tescilli
1.7.1999 gün ve 13741 sayılı geçici giriş beyannamesiyle, İstanbul ili, Eyüp
ilçesi, Akpınar köyü açıklarındaki maden sahalarında yapılacak maden kömürü ve
kum çıkarma işlerinde kullanılacağı taahhüt edilerek geçici ithali yapılan geminin;
Akpınar açıklarındayken, yasak sahadan kum çektiği ve Kabotaj Kanununa aykırı
hareket ettiği gerekçesiyle, Sahil Güvenlik Komutanlığınca, 6.7.1999 tarihinde
Büyükdere'ye çekilmesini müteakip, 30.7.1999 tarihinde hiçbir gümrük işlemi
yaptırılmadan yurt dışına çıkarılması ve davacı Şirketin söz konusu maden
sahalarına ait 31.7.1997 gün ve İR 5083 sayılı işletme izni ruhsatının,
19.1.1998 tarihinde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Maden İşleri Genel
müdürlüğü tarafından iptal edildiğinin anlaşılması üzerine; geçici ithal
esnasında tahakkuk ettirilerek teminata bağlanan gümrük vergilerinin faiziyle
birlikte tahsili amacıyla, ithalde verilen teminat mektubunun nakde
çevrilmesine ilişkin 2.2.2000 tarihli işlemin tesis edildiği ve davacı Şirket
adına kesilen para cezasına vaki itirazın ise; geçici ithal talebinde
bulunulduğu tarihte, söz konusu bölgedeki işletme ruhsatının iptal edilmiş
olması nedeniyle, anılan geminin, taahhütnamede belirtilen tahsis amacına uygun
olarak kullanılmasının yasal yönden mümkün olmamasına ve bu durumun davacı
Şirket tarafından bilinmesine rağmen, bu amaçla kullanılacağı taahhüt edilerek
geçici ithal talebinde bulunulması nedeniyle reddedildiği anlaşılmıştır.
Yukarıda sözü edilen 1615 sayılı Gümrük Kanununun
149'uncu maddesinde, bu kanunun 118 ve 119'uncu maddelerinin hükümlere aykırı
hareket edenlerden eşyaya terettübeden vergiler alınmakla beraber, bu
vergilerin iki katı ayrıca para cezası alınacağı hükme bağlanmıştır. Olayda da,
davacı şirketin geçici ithal başvurusunda bulunduğu tarihten önce, ithale konu
geminin kullanılacağı bölgedeki işletme izninin iptal edilmiş olduğu; davacı
Şirketin, bu durumu ve gemiyi geçici ithal amacına uygun olarak
kullanamayacağını bilmesine karşın, ithal işlemlerini yaptığı; daha sonra da,
yasak alanda arama yapmakta iken el konulan geminin, yetkili makamlardan izin
almaksızın Yurt dışına çıktığı sabit bulunmaktadır. Bu durum karşısında; anılan
Kanunun 119'uncu maddeleri hükümlerine aykırı davrandığı açık olan ve, esasen,
Ambarlı Gümrük Müdürlüğü kayıtlarına 10.8.1999 gün 28291 sayı ile geçen
dilekçesiyle, Yurt dışına çıkan gemiye isabet eden gümrük vergilerinin geçici
ithal sırasında verilen teminat mektubundan karşılanması yolunda irade
beyanında bulunan davacı Şirketin teminat mektubunun paraya çevrilmesinde ve
aleyhine para cezası kararı alınmasında, açıklanan 149'uncu maddeye aykırılık
bulunmadığından; maddi olay ve hukuki durumun hatalı nitelendirilmesiyle
verilen temyize konu kararda isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin kabulüne ve
mahkeme kararının bozulmasına; bozma kararı üzerine, Mahkemece, yeniden
verilecek kararla birlikte yargılama giderleri de hüküm altına alınacağından,
bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına, 20.11.2003 gününde
oybirliği ile karar verildi.