Danıştay 7. Daire K: 2004/3241, E:2003/2292 Sayılı; İtirazın süre aşımı nedeniyle reddine dair olan işlemlerin hukuka uygun olup olmadıklarını araştırması gereken idari yargı yerinin, tahakkukun hukukiliğini incelemesinin yargılama hukukuna uygun olmadığı, konulu Karar

DANIŞTAY YEDİNCİ DAİRE K: 2004/3241, E:2003/2292 SAYILI, 01.12.2004 TARİHLİ KARARI Temyiz İsteminde Bulunan: Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı adına Gemlik Gümrük Müdürlüğü Karşı Taraf : ... Vekili : Av. ... İstemin Özeti : Gemlik Gümrük Müdürlüğünde tescilli 13.2.2001 gün ve 1523, 13.3.2001 gün ve 2071, 14.12.2000 gün ve 11495, 10.7.2000 gün ve 5890, 10.1.2001 gün ve 401 sayılı gümrük giriş beyannameleri muhteviyatı eşya nedeniyle yapılan dampinge karşı vergi ile katma değer vergisi tahakkuklarına vaki itirazların süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin işlemleri; olayda, ithalatın, İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 99/7 sayılı Tebliğin 36'ncı maddesinde, vergi oranı %0 olarak öngörülen üretici firmadan yapıldığı ve bu nedenle vergi alınmaması icap ettiği gerekçesiyle iptal eden Bursa Vergi Mahkemesinin 3.7.2003 gün ve E:2002/2203; K:2003/2456 sayılı kararının; Bursa Gümrükleri Başmüdürlüklerine yapılan itirazların süre aşımı nedeniyle reddedildiği ileri sürülerek bozulması istenilmektedir. Savunmanın Özeti: İstemin reddi gerektiği savunulmuştur. Tetkik Hakimi Abidin İldeş'in Düşüncesi: Dosyanın incelenmesinden, davacı Şirket adına tescilli gümrük giriş beyannameleri muhteviyatı eşya nedeniyle yapılan dampinge karşı vergi ile katma değer vergisi tahakkuklarına vaki itirazların süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin işlemlerin iptali istemiyle açılan davada; Mahkemece işin esasının incelenmesi suretiyle tahakkukların iptaline karar verildiği anlaşılmıştır. Gümrük Kanunu uyarınca yapılan tahakkukta, yargı denetimine tabi olan, tahakkuka yapılan itirazın reddine ilişkin işlemdir. Sözü edilen hukuki durum karşısında, yargılama hukukuna göre, davada, Mahkemece, itirazın süresinde yapılıp yapılmadığının incelenmesi suretiyle karar verilmesi gerekli bulunmaktadır. Bu itibarla, işin esasına girilmesi suretiyle verilen kararda isabet bulunmadığından; mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı Bilgin Arısan'ın Düşüncesi: İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyizen incelenerek bozulabilmesi için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49'uncu maddesinin 1'inci fıkrasında belirtilen nedenlerin bulunması gerekmektedir. Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, söz konusu maddeye yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi ile temyiz edilen mahkeme kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince işin gereği görüşüldü: Dosyanın incelenmesinden, savunma dilekçesinde, dava konusu tahakkuklara süresinde itiraz edilmediği belirtilmesine karşın, Mahkemece, işin esasının incelenmesi suretiyle karar verildiği; temyiz dilekçesinde de, tahakkuklara süresinde itiraz edilmediği ileri sürülerek kararın bozulmasının istendiği anlaşılmıştır. 4458 sayılı Gümrük Kanununun 242'nci maddesinin 3'üncü fıkrasına göre, yükümlülerce, gümrük vergilerine yedi gün içinde kararı alan gümrük idaresinin bağlı bulunduğu başmüdürlük nezdinde itiraz edilebileceği belirtilmiş olup, aynı maddenin yedinci fıkrasında da, tesis ettikleri işlemlerin iptali istemiyle, gümrük başmüdürlüklerinin bulunduğu yerdeki idari yargı mercilerine başvurulabileceği hükmüne yer verilmiştir. Sözü edilen hükümlere göre; öngörülen prosedürün işletilmesi sonucu tesis edilen nihai işlemin, 2577 sayılı Kanunun 7'nci maddesinde yazılı genel dava açma süresi içerisinde, idari davaya konu edilmesi gerekmektedir. Yapılan itirazların, yukarıda yer verilen maddede öngörülen süre içerisinde olmadığı gerekçesiyle reddedilmesi, itiraza konu ek tahakkukun hukuka uygunluğunu dava yoluyla denetletme olanağını ortadan kaldıran, kesin ve yürütülmesi zorunlu idari işlem tesisidir. Olayda da, dava konusu olan nihai işlem davalı idarece bu yolda tesis edilen işlemdir. Bu işlem, idarece geri alınmak veya idari yargı yerince iptal edilmek suretiyle, hukuk düzeninden kaldırılmadıkça, idari prosedürün yeniden işletilmesi ve idari dava hakkının kullanılması olanaklı değildir. Bu bakımdan; itirazın süre aşımı sebebiyle reddine dair olan dava konusu işlemlerin hukuka uygun olup olmadıklarını araştırması gereken idari yargı yerinin, tahakkukun hukukiliğini incelemesi ve bu incelemenin sonucuna göre tahakkuk hakkında karar vermesi, Yargılama Hukukuna uygun değildir. Açıklanan nedenle, temyiz isteminin kabulüne ve mahkeme kararının bozulmasına; bozma kararı üzerine Mahkemece yeniden verilecek kararla birlikte yargılama giderleri de dikkate alınacağından, bu hususta hüküm tesisine gerek bulunmadığına, 1.12.2004 gününde oybirliği ile karar verildi.