Danıştay 7. Daire K: 2005/327, E:2003/1598 Sayılı; Gümrük vergisine esas gerçek satış bedelinin, ihraç ülkesinin gümrük idaresinden temin edilen ihraç beyannamelerinin incelenmesiyle tespiti suretiyle yapılan ek tahakkukta, kıymet tespitinde yöntem atlanmasının söz konusu olmadığı, konulu Karar
DANIŞTAY YEDİNCİ DAİRE
K: 2005/327, E:2003/1598 SAYILI,
09.03.2005
TARİHLİ KARARI
Temyiz İsteminde Bulunan: Başbakanlık Gümrük
Müsteşarlığı adına Kayseri Gümrük Müdürlüğü KAYSERİ
Karşı Taraf : ...
Vekili : Av. ...
İstemin Özeti : Davacı Şirket adına tescilli 11.5.2000
tarih ve 1227 sayılı gümrük giriş beyannamesi ile ithal edilen eşyanın beyan
olunan kıymetinin, ihraç beyannamelerinde gösterilenden düşük olduğundan
bahisle yapılan ek tahakkuka vaki itirazın reddine dair işlemi; ithali
gerçekleştirilen eşyaların gümrük vergisine esas kıymetinin, 4458 sayılı Gümrük
Kanunu ve Gümrük Tarifeleri ve Genel Ticaret
Anlaşmasının VII'nci Maddesinin Uygulanmasına Dair Anlaşmadaki
düzenlemelere ve yöntemlere göre tespiti gerekirken, bu düzenlemelere
uyulmadan, Türkmenistan ihraç beyannamelerinde belirtilen toplam kıymet esas
alınarak ek tahakkuk yapılmasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptal
eden Kayseri Vergi Mahkemesinin 2.5.2003 tarih ve E:2002/941; K:2003/555 sayılı
kararının; eşyanın beyan edilen satış bedelinin gerçeği yansıtmadığının
saptandığı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti: Savunma verilmemiştir.
Tetkik Hakimi Kurtuluş Beyribey'in Düşüncesi: Olayda, davacı
Şirketçe ithal edilen eşyaların gerçek satış bedellerinin tespiti suretiyle ek
tahakkuk yapıldığı halde, Mahkemece bu husus gözardı edilerek verilen kararda
isabet görülmediğinden, bozulması gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı Münevver Demir'in Düşüncesi: İdare ve
vergi mahkemelerince verilen kararların temyizen incelenerek bozulabilmesi
için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49'uncu maddesinin 1'inci
fıkrasında belirtilen nedenlerin bulunması gerekmektedir.
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, söz konusu
maddede yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi ile temyiz
edilen mahkeme kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince işin gereği
görüşüldü:
Dosyanın incelenmesinden, davacı Şirketçe 11.5.2000
tarih ve 1227 sayılı gümrük giriş beyannamesi kapsamında ithal edilen eşyaların
beyan olunan 160.178,78 Amerikan doları kıymetinin gerçeği yansıtıp
yansıtmadığının tespiti amacıyla, Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü
tarafından, Türkmenistan gümrük idareleri nezdinde yapılan araştırma sonucunda;
söz konusu eşyalarla ilgili ihraç beyannamelerinde toplam kıymetin 199.071
Amerikan doları olarak gösterildiğinin saptanması üzerine, aradaki fark kıymet
esas alınarak dava konusu ek tahakkukun yapıldığı anlaşılmaktadır.
4458 sayılı Gümrük Kanununun 24'üncü
maddesinde, ithal eşyasının gümrük kıymetinin, eşyanın satış bedeli olduğu;
satış bedelinin, Türkiye'ye ihraç amacıyla yapılan satışta 27 ve 28'inci
maddelere göre gerekli düzeltmelerin de yapıldığı, fiilen ödenen veya ödenecek
fiyat olduğu; 25'inci maddenin 1'inci fıkrasında, 24'üncü madde hükümlerine
göre belirlenemeyen gümrük kıymetinin, bu maddenin 2'nci fıkrasının (a), (b),
(c) ve (d) bentlerinin sıra halinde uygulanmasıyla belirleneceği; 26'ncı
maddenin birinci fıkrasında da, 24 ve 25'inci madde hükümlerine göre
belirlenemeyen gümrük kıymetinin; Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması
ile aynı anlaşmanın VII. maddesinin ve 4458 sayılı Kanunun 'Eşyanın Gümrük
Kıymeti' başlıklı üçüncü bölümünde yer alan hükümlerin, prensip ve genel
hükümlerine uygun yöntemlerle ve Türkiye'de mevcut veriler esas alınarak
belirleneceği hükme bağlanmış; GATT'ın VII'nci Maddesinin Uygulanmasına Dair
Anlaşmanın 17'nci maddesinde ise, bu Anlaşmada yer alan hiçbir hükmün, gümrük
idaresinin, gümrük kıymetinin belirlenmesi ile ilgili olarak ibraz edilen
tutanak, belge veya beyannamenin gerçeklik ve doğruluğunu araştırma hakkını
sınırlamayacağı veya bu hakkı tartışma konusu haline getirecek şekilde
yorumlanamayacağı belirtilmiştir.
Olayda, 11.5.2000 tarihli gümrük giriş beyannamesinde
kayıtlı eşyaların, İsviçre'de mukim Vimatex İnter S.A. firmasınca Türkiye'ye
gönderildiğinin ve davalı idarece Türkmenistan gümrük idaresinden temin edilen
ihraç beyannamelerinin de söz konusu eşyalara ilişkin olduğunun anlaşılması
karşısında, uyuşmazlık konusu ek tahakkukun, mahkeme kararında belirtilenin
aksine, emsal kıymet araştırmasına dayalı olarak değil, ithale konu eşyaların
gerçek satış bedellerinin tespiti suretiyle yapıldığı sonucuna varılmakla, söz
konusu işlemin iptali yolundaki mahkeme kararında isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenle, temyiz isteminin kabulüne, temyize
konu mahkeme kararının bozulmasına, bozma kararı üzerine Mahkemece yeniden
verilecek kararla birlikte yargılama giderleri de hüküm altına alınacağından,
bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına, 9.3.2005 gününde
oybirliği ile karar verildi.