2006-20 Çin Menşeili duvar tipi split klima ithalatında dampinge karşı vergi uygulaması hakkında Tebliğ (Mülga)
İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN
ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(2006/20)
Dış Ticaret Müsteşarlığından: 26.07.2006 tarihli ve
26240 sayılı R.G.
303/1 Tasarruflu Yazılar 1 2 324373 4 5
G.G.T.(Serbest Dolaşıma Giriş) Seri no 32009-6 Tebliğ ile MALEZYA Menşeli/Çıkışlı olanlar,2011/03 Tebliğ ile de Vietnam, Endonezya, Filipinler ve Pakistan Menşeli/Çıkışlı olanlar içinde dampinge karşı v.uygulaması başlatılmıştır.(2011/10 Tebliğ) İle soruşturma açılmış olup önleme devam edilmektedir
Sonuç - Madde 22
2012/6
Sayılı Tebliğ ile Dampinge Karşı Vergi önleminin devamına karar
verilmiştir.
BİRİNCİ KISIM
Genel Bilgi ve İşlemler
Soruşturma
MADDE 1- (1) Vestel
Beyaz Eşya Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Vestel Beyaz Eşya) tarafından yapılan ve
Arçelik - LG Klima San. ve Tic. A.Ş. firması tarafından desteklenen başvuru
üzerine, Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli "duvar tipi split klimalar" için
28/07/2005 tarih ve 25889 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2005/17
sayılı Tebliğ ile başlatılan damping soruşturması, Dış Ticaret Müsteşarlığı
İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülerek tamamlanmıştır.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu
Tebliğ, 4412 sayılı Kanunla Değişik 3577 Sayılı İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarih ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar), 30/10/1999 tarih ve 23861 sayılı
Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında
Yönetmelik (Yönetmelik) ve 02/05/2002 tarihli ve 24743 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe Ek Madde
Eklenmesine Dair Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yürütülen damping
soruşturması sonuçlarını içermektedir.
Bilgilerin
toplanması ve değerlendirilmesi
MADDE 3- (1) Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün
bilinen yerli üreticilerine, Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına,
ÇHC'de yerleşik bilinen ihracatçılarına ve anılan ülkede yerleşik diğer
ihracatçılara erişilebilmesini teminen soruşturmaya taraf ülkenin Ankara
Büyükelçiliğine soru formları gönderilmiştir.
(2) Tarafların soru formunu yanıtlamaları için posta
süresi dahil 37 gün süre tanınmıştır. İlgili tarafların süre uzatımı yönündeki makul
talepleri karşılanmıştır.
(3) ÇHC'de yerleşik üretici-ihracatçı firmalardan
dokuzu[1]soru
formuna cevap vermiştir.
(4) Başvuru sahibi yerli üretici kendisine yöneltilen
soru formuna usulüne uygun şekilde yanıt vermiştir. Ayrıca, soruşturma süresi
boyunca işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgi ve
belgeleri temin etmiştir.
(5) Anılan ülkeden soruşturma konusu madde ithalatı
yaptığı belirlenen 36 firmaya ithalatçı soru formu gönderilmiş olup, soru
formlarına cevap veren 24 firmanın görüşleri değerlendirilmiştir.
Yerinde
doğrulama soruşturmaları
MADDE 4- (1) Yönetmeliğin 21 inci maddesi çerçevesinde
Manisa'da yerleşik yerli üretici firma nezdinde yerinde doğrulama soruşturması
gerçekleştirilmiştir.
İlgili
tarafların bilgilendirilmesi ve dinlenmesi
MADDE 5- (1) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu
ülkenin Ankara'daki Büyükelçiliği'ne ve bilinen üretici-ihracatçı firmalara
şikayetin gizli olmayan metni ve soruşturma açılış Tebliği örneği
gönderilmiştir.
(2) Nihai bildirim yapılmasını müteakip ÇHC'deki
üretici/ihracatçılar ve ithalatçılar ile yerli üreticiye bildirime ilişkin
görüşlerini yazılı olarak sunma imkanı verilmiş; ayrıca 04-07/07/2006 tarihleri
arasında talep sahibi üretici/ihracatçılar ile ithalatçıların temsilcilerinin
katıldığı dinleme toplantıları tertip edilmiştir.
(3) Tüm
taraflara soruşturma boyunca, soruşturma ile ilgili görüşlerini ve bu
görüşlerle alâkalı belgeleri sunma imkanı verilmiş ve tarafların soruşturma
boyunca ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenerek, mezkur
görüşlerden mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek nesnel iddialara Tebliğin
ilgili bölümlerinde yer verilmiştir.
Soruşturma
dönemi
MADDE 6- (1) Damping belirlemesi için 01/01/2004-31/12/2004
tarihleri arası soruşturma dönemi (SD) olarak kabul edilmiştir. Zarar
belirlemesinde ise veri toplama ve analiz için 01/01/2002 - 31/12/2004
arasındaki dönem esas alınmıştır.
Soruşturma
konusu ürün ve benzer ürün
MADDE 7- (1) 8415.10.90.00.00 gümrük tarife istatistik
pozisyonunda (GTİP) yer alan "duvar tipi split klimalar" soruşturma konusu
ürünü teşkil etmiştir. Şikayet kapsamına "multi" olarak adlandırılan ürün tipi
de dahildir. Bahse konu GTİP yalnızca bilgi amaçlı olarak verilmiş olup,
bağlayıcı değildir.
(2) Duvar tipi split klima, bir iç ve bir dış üniteden
oluşmakta, multi olarak adlandırılan ürün tipinde ise bir dış üniteye bağlı
birden çok iç ünite bulunmaktadır. Split tip klima, iç ortamı kompresör,
soğutucu akışkan ve ısı eşanjörleri yardımıyla isteğe bağlı olarak
soğutabilmekte veya ısıtabilmektedir. Split klima genelde ev veya iş yerlerinde
kullanılmaktadır. Kullanılacak klimanın kapasitesi, mekanın hacmi, izolasyon
koşulları ve dış şartlarla ilişkilidir.
(3) Yönetmeliğin 4 üncü maddesi çerçevesinde
soruşturma konusu ülkeden ithal edilen ürün ile yerli üreticiler tarafından
üretilen ürünün benzer ürün olup olmadığı incelenmiştir. Anılan madde uyarınca
benzer ürün, dampinge konu mal ile aynı özellikleri taşıyan bir mal, böyle bir
malın bulunmaması halinde ise benzer özellikleri taşıyan başka bir mal şeklinde
tanımlanmaktadır.
(4) Bu bağlamda, yerli ve ithal ürünlerin "benzer
ürün" olup olmadığı hususu tespit edilirken, öncelikle aynı özelliklerin olup
olmadığı, daha sonra da kullanım alanları ve özellikleri itibariyle benzer olup
olmadığı hususu incelenmiştir.
(5) İlgili taraflardan alınan görüşler ve yerli
üretici nezdinde gerçekleştirilen yerinde inceleme çalışmalarında, yerli
üreticinin "inverter" olarak adlandırılan ürün tipi ile 24.000 BTU üzerinde
kapasiteli tiplerde halihazırda üretimi bulunmadığı anlaşılmış, bununla
birlikte, "inverter" ürün tipinin üretim programına dahil edildiği, 24.000 BTU
üzerindeki ürünlerde ise yeterli talep halinde üretimin gerçekleştirilebileceği
tespit olunmuştur. Öte yandan, "benzer ürün" tanımı çerçevesinde yerli üretim
dalının her ürün tipini üretme zorunluluğu bulunmamakta olup, bahse konu ürün
tiplerinin yerli üreticinin mevcut ürün yelpazesi ile her halükarda "benzer
ürün" niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.
(6) Nihai olarak, soruşturma boyunca yapılan
incelemeler ve nihai bildirim sonrası konuya ilişkin iletilen iddiaların benzer
ürün tanımı çerçevesinde değerlendirilmesi neticesinde yerli üreticiler
tarafından üretilen ürünler ile soruşturmaya konu ülkeler menşeli ürünler
arasında, fiziksel özellikler, ürün çeşitliliği ve kullanım alanları bakımından
"benzer ürün" tanımı açısından ayrım yaratan herhangi bir farklılık
gözlemlenmemiştir.
(7) Diğer taraftan, yine yerli üretici tarafından
üretimi bulunmayan "Değişken soğutucu debili split klima sistemleri"nin dış
ünitesinin, nihai bildirim sonrasında alınan görüşler çerçevesinde soruşturma
kapsamı dışında tutulmasının uygun olacağı mülahaza edilmiştir.
İKİNCİ KISIM
Dampinge
İlişkin Belirlemeler
Genel
MADDE 8- (1) Yönetmeliğin 27 nci maddesi çerçevesinde,
ihracatçı, ithalatçı, ürün çeşidi ve işlem sayısının fazlalığı nedeniyle
dampinge ilişkin belirlemelerde örneklemeye gidilmiştir. Buna göre, Türkiye'ye
ihracatta toplam %59,7'lik payla ilk üç sırada yer alan Ningbo Aux Imp. &
Exp. Co. Ltd. (%26,9), Foshan Shunde Galanz Electrical Appliance Ltd. (%16,4)
ile GD Midea Air-Conditioning Equipment Co., Ltd. (%16,3) firmalarının
örneklemeye dahil edilmesi ve bu firmalar için bireysel olarak hesaplanan
damping marjlarının ağırlıklı ortalamasının diğer ihracatçı-üreticilere[2]
teşmil edilmesi öngörülmüştür. Bu husus, ihracatçı firmalara bildirilmiş ve
konu hakkında mezkur firmaların görüşlerine başvurulmuştur.
(2) Örnekleme kararı sonrası işbirliğine devam
etmeyeceğini yazılı olarak beyan eden Foshan Shunde Galanz Electrical Appliance
Ltd. firmasının, bu nedenle örnekleme dışında tutulması gerekmiş ve bu firma
için damping marjı eldeki mevcut veriler esasında belirlenmiştir. Bu süreçte,
örneklemede yer alan Midea firmasıyla ilişkili konumda bulunduğu tespit edilen
Hualing firması, söz konusu firma yerine örneklemeye dahil edilmiştir.
(3) TCLAC firmasının, örneklemeye dahil edilmekle
birlikte işbirliğinde bulunmayan firmaların mevcudiyeti halinde, bu firma(lar)
yerine kendisinin örneklemeye dahil edilmesi yönünde talebi vaki olmuştur.
Ancak bu talep, gerek Midea ile ilişkili olduğunun tespiti üzerine Hualing
firmasının Galanz yerine örneklemeye dahil edilmesi, gerek firmanın ihracattaki
düşük payı nedeniyle kabul görmemiştir.
(4) Öte yandan, Haier firmasının kendisi için ayrı
marj hesaplanması talebi de, soruşturma zamanlaması ve yoğun iş programı
nedeniyle değerlendirmeye alınamamıştır.
(5) Örneklemeye dahil edilen üretici/ihracatçı Ningbo,
Midea ve Hualing firmalarının cevapları tüm detaylarıyla ve kapsamlı olarak
incelenmiş ve kendilerine ihtiyaç duyulan ek bilgiler ile açıklama gerektiren
hususlara dair ilave soru formları iletilmiştir. Bu aşamada, bahse konu ilave
soru formuna Hualing firması cevabının incelenmesinden, talep olunan bilgi ve
belgelerin neredeyse hiçbirinin karşılanmadığı, olası damping marjı hesabında
temel nitelikteki verilere dair iletilen suallerin de yanıtsız bırakıldığı
anlaşılmıştır. Bu çerçevede, Hualing firması da örneklemeden çıkarılmış ve
firmaya Yönetmeliğin 26 ncı maddesi hükmü uygulanmıştır.
(6) Nihai olarak, soruşturmada gelinen aşama
itibarıyla Hualing firması yerine başka bir firmanın örneklemeye dahil
edilmesine, soruşturma süresi ve yoğun iş programı da dikkate alınarak imkan
bulunmadığı değerlendirilmiştir. Bu çerçevede soruşturma, Ningbo Aux ve Midea
firmaları için bireysel marj hesaplanması suretiyle sürdürülerek
tamamlanmıştır. Mezkur firmalar için hesaplanan damping marjının ağırlıklı
ortalaması işbirliğine gelmekle birlikte örneklemeye dahil edilmeyen diğer
firmalara teşmil edilmiştir. İşbirliğine gelmeyen taraflar için ise ağırlıklı
ortalama bazda en yüksek orana sahip olan ürün tipinin damping marjı esas
alınmıştır.
(7) Yönetmelik ek madde 1 kapsamında Ningbo Aux ve
Midea firmalarının piyasa ekonomisinde faaliyet gösterdiklerinin kabulü yönünde
talepleri vaki olmuş olup, konuya ilişkin firmalar tarafından sağlanan
bilgi-belgeler üzerinde yapılan inceleme neticesinde, aşağıda belirtilen
tespitler nedeniyle mezkur taleplerin kabulüne imkan bulunmadığı sonucuna
varılmıştır.
1. Ningbo Aux:
a) SD içerisinde
ÇHC'de yürürlükte bulunan Dış Ticaret Kanunu çerçevesinde firmanın üretim ve
satışlarına ilişkin kararlarını etkileyecek tarzda, ihracat ve ithalatını
yapabileceği ürün yelpazesinde sınırlama bulunduğu tespit olunmuştur.
b) İlgili mevzuattaki
açık hükümler çerçevesinde üretimin temel girdilerinden olan işgücünün serbest
dolaşımını engelleyecek şekilde düzenlemeler bulunduğu anlaşılmıştır. Söz
konusu değerlendirme işgücü arz ve talebinin piyasa koşullarında serbestçe
karşı karşıya gelmesi ve işgücü ücretlerinin bu suretle piyasa koşullarında
oluşması açısından önem taşımaktadır.
c) Firmanın piyasa
ekonomisi olmayan sistemden kaynaklanan, muhtelif devlet desteği
mekanizmalarından yararlanmakta olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu tespit doğrudan
firma mali tabloları ile mali tablo dipnotlarına dayanmaktadır.
2. Midea:
Ningbo Aux firması için
geçerli olduğu tespit edilen yukarıdaki hususların Midea için de geçerlilik
taşıdığı görülmüş, bu itibarla, firmanın piyasa ekonomisi koşullarında faaliyet
gösterdiği talebinin kabulü mümkün
görülmemiştir.
Öte yandan, soruşturma
döneminde yurtiçi satışa ilişkin üretimin büyük bölümünü gerçekleştirmesi
itibariyle piyasa ekonomisi araştırmasında büyük önemi haiz grup firmasının
soruşturma döneminde geçerli olan şirket sözleşmesi, "titizlikle arandığı halde
bulunamadığı" gerekçesiyle, talep edildiği halde firma tarafından
sağlanmamıştır.
(8) Yukarıda maruz tespitler, firmalar tarafından
gizlilik kaydıyla iletilen dış ticaret izin belgeleri, mali tabloları, mali
tabloların dipnotları ile SD'de yürürlükte bulunan Dış Ticaret Kanunu ve
yerleşim yerine ilişkin mevzuatta yer alan açık hüküm ve verilere
dayanmaktadır. Nihai bildirim sonrasında ilgili taraflarca konuya ilişkin
iletilen görüşlerin incelenmesinden, yukarıda belirtilen tespitlerin
geçerliliğini değiştirebilecek, nesnel, konuyla ilgili değerlendirmeler
içermediği anlaşılmıştır.
(9) Nihai bildirim sonrası, Türkiye'de yerleşik ilgili
bir tarafın kendisi için bireysel marj hesaplanması talebi vaki olmuş, mezkur
talep mevzuattaki açık hükümler çerçevesinde uygun görülmemiştir.
Normal değer
MADDE 9- (1) Yönetmelik
ek madde 1 deki ölçütler çerçevesinde piyasa ekonomisi koşullarının geçerli
olduğu ihracatçılarca ispat edilemediğinden normal değerin tespitinde Türkiye
emsal ülke olarak alınmıştır. Bu çerçevede normal değer, konuya ilişkin detaylı
veri sağlayan Vestel firmasında benzer mal için fabrika çıkış aşamasında fiilen
ödenmiş fiyat esas alınarak belirlenmiştir.
(2) Yapılan incelemede, yerli üretici Vestel Beyaz
Eşya'nın tüm yurtiçi satışını Vestel Grubuna dahil Vestel Dayanıklı Tüketim
Malları Pazarlama A.Ş. (Vestel Pazarlama) aracılığıyla gerçekleştirdiği ve
firmalar arası fiyatlandırmanın aralarındaki ilişkiden etkilendiği tespit
edilmiş; bu itibarla, Vestel Grubu adına bağımsız alıcılara satış
gerçekleştiren Vestel Pazarlama firmasının soruşturma dönemindeki satışları
normal değer belirlemesinde baz alınmıştır.
İhraç fiyatı
MADDE 10- (1) Soruşturma konusu ürünün Türkiye'ye ihraç
fiyatının belirlenmesinde, üretici/ihracatçı firmaların ihracatında fiilen
gerçekleşmiş fiyat esas alınmıştır.
Fiyat
karşılaştırması
MADDE 11- (1) Adil bir karşılaştırmanın yapılabilmesini teminen
normal değer ile ihraç fiyatı aynı aşamada (fabrika çıkış aşaması)
karşılaştırılmıştır.
(2) Normal değerin ve ihraç fiyatının fabrika çıkış
aşamasına getirilmesi amacıyla, söz konusu firmalar tarafından sağlanan banka
masrafları, taşıma giderleri, komisyon masrafı gibi makul görülen sair giderler
ile iki fiyat arasında fark yarattığı anlaşılan reklam, montaj hizmeti gibi
diğer unsurlar açısından, beyan olunan fiyatlar üzerinde ayarlama yapılmıştır.
(3) Nihai bildirim sonrası ilgili taraflarca, normal
değer hesabında Vestel Pazarlama firmasının satışlarının ve satış fiyatları
üzerinde yapılan ayarlamaların normal değer hesabında ne şekilde ele
alındığının açık olmadığı iddia olunmuştur. Söz konusu veriler bahse konu
firmanın muhasebe kayıtlarından temin edilmiş olup, normal değer hesabında ne
şekilde ele alındığı, ticari bilgilerin gizliliği ilkesi çerçevesinde ilgili
taraflara nihai bildirim ile bildirilmiştir. Bahse konu veriler firma nezdinde
gerçekleştirilen incelemede zarar verileri ile birlikte yerinde doğrulanmıştır.
Damping
marjı
MADDE 12- (1) Yönetmeliğin 11 inci maddesi hükmü çerçevesinde
damping marjı, normal değer ve ihraç fiyatının ağırlıklı ortalamalarının
karşılaştırılması suretiyle hesaplanmıştır.
(2) Örneklemeye dahil edilen firmalar için CIF ihraç
fiyatının yüzdesi olarak hesaplanan damping marjları aşağıda belirtilmektedir:
Ningbo Aux Imp. & Exp. Co. Ltd. %43,19
GD Midea Air-Conditioning Equipment Co., Ltd. %38,64
(3) Örneklemeye dahil edilmeyen firmalar için
Yönetmeliğin 27 nci maddesi çerçevesinde örneklemeye dahil edilen firma
belirlemelerinin ağırlıklı ortalaması olarak hesaplanmış olan damping marjı ile
soruşturma konusu ülkedeki diğer üretici-ihracatçılar için tesis olunan marj
ise şu şekildedir:
Guandong Chigo Air-Conditioning Co.,
Ltd. %41,61
Gree Electric Appliances Inc. of Zhuhai
%41,61
Guandong Kelon Air Conditioner Co., Ltd.
%41,61
Haier Group %41,61
TCL Air-Conditioner (Zhongsan) Co. Ltd.
%41,61
Diğerleri %92,63
(4) Nihai bildirim sonrası ilgili
taraflarca fiyat taahhüdünde bulunulmuş, söz konusu talep İthalatta Haksız
Rekabeti Değerlendirme Kurulunca kabul edilmemiştir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Zarara İlişkin Belirlemeler
BİRİNCİ
BÖLÜM
Dampingli İthalat
Maddenin
genel ithalatı
MADDE 13- (1) Maddenin genel ithalatı, 2002 yılındaki 95.632
adetlik düzeyinden 2003 yılında 288.986 adete yükselmiş, SD'de ise 494.182 adet
olarak gerçekleşmiştir. Genel ithalatın 2002 yılı ile SD arasında miktar (adet)
bazında %417 oranında arttığı görülmüştür.
(2) Nihai bildirim sonrasında ithalat rakamlarının
"re-export" ithalatı da kapsadığı ve bu miktarın düşülmesi gerektiği iddia
olunmuştur. SD'de ithalatın beyanname bazlı veriler üzerinden rejim bazlı
incelemesinde "re-export" amaçlı ithalat yapıldığını gösteren herhangi bir
bulguya rastlanmamıştır.
Maddenin
soruşturma konusu ülkeden ithalatı
MADDE 14- (1) Maddenin ÇHC'den ithalatı, 2002 yılında 77.161
adet iken 2003 yılında 232.837 adet düzeyine yükselmiş, 2004 yılında ise
425.634 adet olarak gerçekleşmiştir. Soruşturma konusu ülkeden ithalatın 2002
yılı ile SD arasında miktar bazında %452 oranında artış kaydettiği
görülmektedir. Maddenin ÇHC'den ithalatının toplam ithalat içindeki payı 2002
ve 2003 yıllarında %81 iken, SD'de %86'ya yükselmiştir.
Maddenin
üçüncü ülkelerden ithalatı
MADDE 15- (1) Maddenin üçüncü ülkelerden ithalatı, 2002 yılı
ile SD arasında sırasıyla 18.471, 56.149 ve 68.548 adet düzeyinde
gerçekleşmiştir. Bu veriler maddenin üçüncü ülkelerden ithalatının toplam
ithalat içindeki payının 2002 yılında %19 iken, SD'de %14'e gerilediğine işaret
etmektedir.
(2) 2002 yılı ile SD arasında üçüncü ülkelerden
ithalat artışı %271 düzeyinde gerçekleşmiştir.
Dampingli
ithalatın pazar payındaki değişim
MADDE 16- (1) Soruşturma konusu ürünün toplam tüketimi 2002
yılı ile SD arasında %421 oranında artış kaydetmiştir. Pazar büyüklüğü, toplam
ithalat ile Türkiye'de yerleşik üreticilerin yurtiçi satışları toplamı olarak
hesaplanmaktadır.
(2) 2002-SD döneminde ÇHC'nin pazar payı endeksi
100'den 131'e yükselmiş, buna karşılık aynı dönemde yerli üretim dalının pazar
payı ise 100'den 78'e gerilemiştir.
(3) Nihai bildirim sonrası 2002-2004 yılları arasında
genel ithalatın toplam pazardan daha düşük oranda artış gösterdiği, dolayısıyla
yerli firmaların pazar payının gerçekte toplam pazardan daha büyük oranda
arttığı iddia olunmuştur. İddianın aksine anılan dönemde ÇHC menşeli dampingli
ithalat dışında piyasaya ürün arz eden tüm piyasa aktörleri pazar payı kaybına
uğramıştır. Bu durum, ÇHC kökenli ithalatın pazar payını yalnız yerli üretim
dalı aleyhine değil, aynı zamanda üçüncü ülkeler aleyhine de artırdığını
göstermektedir. Öte yandan, piyasa payındaki azalmanın diğer yerli üretimden
kaynaklandığı yönündeki iddianın da, zarar inceleme dönemi yukarıda açıklanan
hususlar paralelinde bir bütün halinde değerlendirildiğinde hükümsüz olduğu
açıktır.
(4) Yine nihai bildirim sonrası, ithalatçıların stok
hareketlerinin piyasa büyüklüğü hesabında dikkate alınması gerektiği iddia
olunmuştur. Piyasa büyüklüğü, ihracatçı ve yerli üreticilerin ülkemiz
piyasasına satış miktarları esasında belirlenmiş olup, bu çerçevede iddianın
geçerlilik taşımadığı sabittir.
Dampingli
ithalatın yerli üretici fiyatları üzerindeki etkisi
MADDE 17- (1) ÇHC menşeli ithalatın gümrük vergisi ve diğer
gümrükleme masrafları dahil Türkiye piyasasına giriş fiyatları, yerli üretim
dalının fabrika çıkış aşamasındaki satış fiyatları ile mukayese edilmiş ve
dampingli ithalatın fiyatının yerli üretim dalının fiyatının önemli ölçüde
altında kaldığı tespit edilmiştir. Bu çerçevede yapılan hesaplamalarda, 2004
yılında fiyat kırılması Ningbo Aux firması için %23,3, Midea firması için ise
%19,4 oranında bulunmuştur.
(2) Öte yandan, yerli üretim dalının fiyatlarını
dampingli ithalatın etkisiyle büyük ölçüde aşağı çekmiş olduğu, bu itibarla
yıpranmamış fiyata göre kırılmayı ifade eden fiyat bastırılmasının ise daha
yüksek oranlarda olduğu anlaşılmıştır. Fiyat bastırılması, zarar inceleme
dönemi başlangıcındaki yerli üretim dalı kâr marjı ile SD'deki kâr marjı
arasındaki farkın yerli üretim dalı fiyatları üzerine ilavesiyle hesaplanan yıpranmamış
fiyatın, dampingli ithalatın ülkemiz piyasasına giriş fiyatı ile mukayesesi
suretiyle hesaplanmıştır. Bu şekilde hesaplanan fiyat bastırılmalarının,
yukarıda belirtilen firmalar için sırasıyla %28,6 ve %24,5 nispetinde olduğu
görülmüştür.
(3) Nihai bildirim sonrasında, fiyat kırılması
hesabına esas teşkil eden Vestel Pazarlama fiyatlarından %10 nispetinde makul
kârın ayrıca düşülmesi gerektiği iddia olunmuştur. Fiyat kırılması, ihracatçı
ve yerli üreticinin ilk bağımsız alıcıya satış fiyatlarının, ülkemiz piyasasına
girişte aynı aşamada mukayesesi şeklinde hesaplanmakta olup, bu itibarla nesnel
temellere dayandırılmayan talep makul görülmemiştir.
İKİNCİ
BÖLÜM
Yerli Üretim Dalının Durumu
Yerli üretim
dalının ekonomik göstergeleri
MADDE 18-
(1) Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde,
şikayet sahibi Vestel firması yanında şikayeti destekleyen diğer yerli üretici
Arçelik-LG Klima San. ve Tic. A.Ş. firmasının da zarar incelemesine dahil
edilmesi öngörülmüş, bu amaçla soruşturma açılmasını müteakip firmaya detaylı
soru formu iletilmiş ancak firma, yabancı sermayeli yapısından kaynaklandığını
belirttiği gerekçelerle istenilen verileri sağlamamıştır.
(2) Öte yandan, yerli
üretici Akfel Pazarlama İth. İhr. A.Ş. firması ise Yönetmeliğin 18 inci maddesi
çerçevesinde, SD'de ürettiği miktarı da büyük ölçüde aşacak şekilde, önemli
miktarda ürün ithalatı yaptığı tespit olunduğundan yerli üretim dalı tanımı
dışında tutulmuştur.
(3) Bu çerçevede,
Yönetmeliğin 18 inci maddesi hükmü gereğince, benzer malın Türkiye üretiminin
önemli bir bölümünü gerçekleştiren Vestel firmasının yerli üretim dalını
oluşturduğu kabul edilmiştir.
(4) Vestel Beyaz Eşya
firmasının tüm yurtiçi satışını Vestel Grubuna dahil Vestel Pazarlama firması
aracılığıyla gerçekleştirdiği ve firmalar arası fiyatlandırmanın aradaki
ilişkiden etkilendiği anlaşıldığından, zarar incelemesinde soruşturma konusu
ürün üretim ve satışına ilişkin iki firmanın konsolide verileri esas
alınmıştır.
(5) Yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinin
sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla Türk Lirası bazındaki veriler için
yıllık ortalama Toptan Eşya Fiyat Endeksi (TEFE) kullanılarak enflasyondan
arındırılmış gerçel değerler kullanılmıştır.
a) Üretim
Yerli üretim dalının, ilgili üründe 2002 yılında 100
olan üretim miktar endeksi 2003 yılında 312, SD'de 482 olarak gerçekleşmiştir.
Söz konusu verilerden yerli üretim dalının üretimini hızla genişleyen iç ve dış
pazar taleplerine uyumlu olarak artırdığı anlaşılmaktadır.
b) İç Piyasa Satışları
Yerli üretim dalının, ilgili üründe, 2002 yılında 100
olan yurtiçi satış miktar endeksi, 2003 yılı ile SD'de sırasıyla 181 ve 328
olmuştur. Aynı dönemde satış hasılatı ise gerçel olarak 2002'de 100 kabul
edildiğinde 2003'de 130, 2004'de 178 düzeyinde gerçekleşmiştir.
c) İhracat
Yerli üretim dalının, ilgili üründe, 2002 yılında 100
olan ihracat miktar endeksi, 2003'de 519 ve SD'de 709 olarak gerçekleşmiştir.
d) Pazar Payı
Yerli üretim dalının, ilgili üründe, yurtiçi pazar
payı endeksi 2002 yılında 100 iken, 2003'de 84'e, SD'de ise 78 düzeyine
gerilemiştir.
e) Stoklar
Yerli üretim dalının, ilgili üründe 2002 yılında 100
olarak alınan stok düzeyi endeksi, 2003'de 109'a yükselmiş, SD'de ise 292
düzeyinde gerçekleşmiştir.
f) Kapasite ve Kapasite Kullanım Oranı
Yerli üretim dalının, ilgili üründe 2002'de 100 olarak
alınan kapasite endeksi 2003 ve SD'de 159 olmuştur. Kapasite kullanım oranı
2002'de 100 olarak alındığında 2003'de 196 ve SD'de 303 düzeyinde
gerçekleşmiştir.
g) İstihdam
Yerli
üretim dalının, ilgili üründe çalışan işçi sayısı endeks olarak 2002'de 100
iken, 2003'de 291'e, SD'de ise 321'e yükselmiştir. İdari personel sayısı ise
yine 2002'de 100 kabul edildiğinde 2003'de 600, SD'de ise 650 olarak
gerçekleşmiştir.
h)
Ücretler
Yerli
üretim dalının, ilgili ürün üretiminde çalışan işçilerinin toplam ücret
endeksi 2002-SD arasında sırasıyla 100,
86 ve 103 düzeyinde gerçekleşmiştir.
i)
Verimlilik
Yerli
üretim dalının, ilgili ürün üretiminde çalışan işçi başına verimlilik
endeksinin 2002-SD arasında düzenli olarak artış kaydettiği görülmektedir. 2002
yılında 100 olan verimlilik endeksi 2003'de 107 ve SD'de 150 olmuştur.
j) Yurtiçi Fiyatlar
Yerli üretim dalının, ilgili üründe, ağırlıklı
ortalama yurtiçi birim satış fiyatı endeksi 2002 yılında 100 iken, 2003'de
72'ye, SD'de ise 54'e gerilemiştir.
k) Maliyetler
Yerli üretim dalının, ilgili üründe, ağırlıklı
ortalama birim ticari maliyet endeksi 2002 yılında 100 alındığında 2003'de 79'a
gerilemiş, SD'de 57 düzeyinde gerçekleşmiştir.
l)
Kârlılık
Yerli
üretim dalının ilgili ürüne ilişkin toplam kârlılığı 2002'de 100 olarak kabul
edildiğinde, reel olarak 2003'de 54 düzeyinde gerçekleşmiş, SD'de ise 134
olmuştur. Birim kârlılık endeksi ise 2002 yılında 100 iken 2003'de 30'a
gerilemiş, SD'de 41 olarak gerçekleşmiştir.
m)
Nakit Akışı
Yerli
üretim dalının nakit akışı endeksi 2002 yılında 100 iken, 2003'de 70 ve SD'de
154 olmuştur.
n)
Özkaynakların Kârlılığı ve Yatırım Hasılatı
Yerli
üretim dalının, 2002 yılı itibariyle -100 kabul edilen özkaynak kârlılığı
(Kâr/Özkaynak) endeksi 2003'de 23, SD'de ise 35 olarak gerçekleşmiştir.
(Özkaynak kârlılığı, soruşturma konusu ürün için ayrıştırılamadığından Vestel
Beyaz Eşya firmasının tamamına ilişkindir.)
Yatırım
hasılatı (Kâr/Aktif Toplamı) endeksine bakıldığında ise 2002 yılında 100 iken
2003'de 28, SD'de ise 32 düzeyinde gerçekleştiği görülmüştür.
o) Büyüme
Yerli üretim dalının aktif büyüklüğü gerçel olarak
2002 yılında 100 iken 2003'de 197'ye, SD'de ise 423'e yükselmiştir.
p)
Sermaye Artışı
Yerli
üretim dalının 2002 yılında 100 olan öz sermaye endeksi, 2003'de 488 ve SD'de
1120 düzeyinde gerçekleşmiştir. Öz sermaye Vestel Beyaz Eşya firmasının
tamamına ilişkindir.
r)
Yatırımlardaki Artış
Yerli üretim dalının ilgili üründeki yatırımları
endeks olarak 2002 yılında 100 iken 2003'de 74, SD'de ise 242 olarak
gerçekleşmiştir.
s) Damping marjının büyüklüğü
Damping marjının önemli oranlarda olduğu tespit
olunmuştur.
Yerli üretim
dalının ekonomik göstergelerinin değerlendirilmesi
MADDE 19- (1) Yerli
üretim dalının, 2002-SD arasında yukarıda bahse konu ekonomik göstergelerinin
incelenmesi sonucunda;
a)
Soruşturma konusu ülkenin piyasa payında
önemli oranda artış gerçekleşirken pazar payı kaybına uğradığı,
b) Maliyetlerindeki
önemli düşüşe nazaran yurt içi satış fiyatlarının daha yüksek oranda gerilemesi
neticesinde, 2002-SD arasında birim yurtiçi satış kârlılığında büyük oranda
düşüş yaşandığı ve bu düşüşün verimliliğindeki ciddi artışa rağmen ortaya
çıktığı,
c) Kârlılığındaki
gelişmeye paralel olarak yatırım hasılatında büyük ölçüde düşüş gerçekleştiği,
tespit edilmiştir.
(2) Vestel Beyaz Eşya ve Vestel Pazarlama firmalarının
soruşturma konusu ürün için ayrıştırılan ve yerinde doğrulanan verilerine
dayanan yukarıda maruz tespitlerden, Vestel Beyaz Eşya firmasının tüm ürün
yelpazesine ilişkin mali tablolarındaki olumlu göstergelerin, bağımsız
alıcılara satış verileri çerçevesinde ele alındığında soruşturma konusu ürün
operasyonunda geçerlilik taşımadığı anlaşılmaktadır. Bu açıdan, Vestel Beyaz
Eşya firmasının mali tablolarından hareketle zarara ilişkin ileri sürülen
iddialar hüküm ifade etmekten uzaktır.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Dampingli İthalat ile Zarar Arasındaki
Nedenselliğe İlişkin Belirlemeler
Dampingli
ithalatın etkisi
MADDE 20- (1) Zarar
inceleme döneminde soruşturma konusu ürünün ÇHC'den ithalatının, 2002 yılına
göre SD'de mutlak ve nisbi olarak önemli oranda arttığı, ÇHC'den yapılan
ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarının büyük ölçüde altında
kaldığı görülmektedir. Aynı dönemde yerli üretim dalının ekonomik
göstergelerinde olumsuzluklar tespit edilmiştir. Dampingli ithalatın
fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını yüksek oranlarda kırması
(bastırması) ve dampingli ithalattaki artış eğilimi ile yerli üretim dalında
görülen olumsuz gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması nedeniyle
dampingli ithalat ile yerli üretim dalı üzerinde oluşan zarar arasında illiyet
bağı olduğu sonucuna varılmıştır.
Diğer
unsurların etkisi
MADDE 21- (1) Yönetmeliğin 17 nci maddesi hükümleri uyarınca,
soruşturma konusu ülke menşeli dampingli ithalattaki gelişim ile söz konusu
ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin yanı sıra zarara
yol açabilecek nihai bildirim sonrasında ilgili taraflarca ileri sürülen diğer
unsurlar incelenmiş olup, buna ilişkin değerlendirmeler aşağıda maruzdur:
(2) Yerli üretim dalının piyasa payındaki azalmanın
dampingli ithalattan değil, ülke üretim kapasitesinin hızla artan talebi
karşılamada yetersiz kalmasından kaynaklandığı iddiası:
Piyasa payındaki azalmanın mezkur nedenden
kaynaklanması için şüphesiz bir kapasite darboğazı yaşanması gerekmektedir ki,
zarar inceleme dönemi boyunca yerli üretim dalı kapasitesinde bir darboğaz
bulunmadığı görülmüştür. Bu çerçevede, piyasa payındaki azalmanın doğrudan
dampingli ithalattan kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Öte yandan, üçüncü
ülkelerden ithalat artışının ÇHC'den ithalat artışından daha düşük düzeyde
gerçekleşmesi, ÇHC'nin pazar payını yalnız yerli üretim dalı değil, aynı
zamanda üçüncü ülkeler aleyhine de artırdığını göstermektedir.
(3) Zarar inceleme döneminde yurtiçi satış fiyatının
100'den 54'e, birim üretim maliyetinin ise 100'den 57'ye gerilediği, bu
itibarla kârlılıkta olumsuzluk yaratan, maliyetlere nazaran daha yüksek
orandaki fiyat düşüşünün ancak %3 nispetinde olduğu, bunun ise yüksek oranlı
yatırımlar neticesinde 100'den 423'e çıkan amortismanlardan kaynaklandığı,
amortismanların dışarıda bırakılması durumunda yerli üretim dalı kârlılığının
azalmadığı, tersine arttığının görüleceği, bu itibarla birim kârlılıktaki
azalmanın dampingli ithalata atfedilemeyeceği iddiası:
Nihai bildirim sonrasında firma temsilcileriyle
yapılan dinleme toplantısında da izah edildiği üzere, öncelikle maliyetlere
nazaran fiyat düşüşünün ancak %3 nispetinde olduğu şeklindeki hesabın
matematiksel olarak doğru olmadığı açıktır. Öte yandan, amortismanlardaki
belirtilen artış mutlak değerler olarak ifade edilmekte olup, birim üretime
düşen amortisman değerleri incelenmeden amortismanların birim maliyetler
üzerinde yıllar itibariyle artırıcı etki yarattığı sonucunu çıkarmak da mümkün
değildir. Nitekim 100'den 423'e çıkan amortismanlara nazaran, aynı dönemde
üretim miktarının 100'den 482'ye çıkması nedeniyle birim ürüne düşen amortisman
değerinin 2002-2004 arasında düşüş kaydettiği, bu nedenle amortisman
giderlerindeki trendin, iddianın aksine kârlılıktaki düşüşü açıklayan bir unsur
niteliğinde olmadığı görülmüştür.
(4) TL'nin zarar inceleme döneminde değer kazanmasının
yarattığı etkinin incelenmesi ve zarar üzerindeki etkisinin ayrıştırılması
gerektiği iddiası:
Zarar incelemesi yerli üretim dalının yurtiçi
soruşturma konusu ürün operasyonu baz alınarak yapılmış olup, bu şekilde yerli
üretim dalının ihraç fiyatlarında yerli para biriminin değer kazanmasının
yaratacağı düşüşler halihazırda zaten ayrıştırılmış bulunmaktadır. Öte yandan,
yerli üretim dalının yurtiçi operasyonu için yapılan bir incelemede sağlıklı
sonuçlara varılabilmesi için incelemenin (gerçel) TL değerler üzerinden
yapılması kaçınılmazdır. Gerçel TL değerler yerine ABD doları değerler
üzerinden yapılacak bir değerlendirme, milli para biriminin değer kaybettiği
bir ortamda gerçekte var olmayan dampingli ithalattan kaynaklanan zararın nasıl
varmış gibi görülmesine neden olabilecekse, milli para biriminin değer
kazandığı bir ortamda yapılacak değerlendirme de dampingli ithalatın etkisinin
doğru olarak tespitini şüphesiz aynı şekilde güçleştirebilecektir.
Diğer taraftan, belirtilen dönemde TL'nin değer
kazanması, önemli oranda ithal girdi kullanan yerli üretim dalının
maliyetlerinde olumsuz etki bir tarafa büyük ölçüde olumlu etki yaratmıştır.
Maliyetlere nazaran fiyatlarda söz konusu etkiye rağmen ortaya çıkan daha
yüksek oranlı yıpranmanın, yüksek oranlı fiyat kırılması içeren ve piyasa
payını hızla artıran dampingli ithalattan kaynaklandığı sabittir. Yine yerli
üretim dalının önemli oranda döviz üzerinden finansman sağlıyor olması, TL'nin
değer kazanmasının firmanın mali yapısında gerçekleştirdiği bir başka olumlu
unsur olarak ortaya çıkmaktadır.
(5) Hacmi büyük bir hızla gelişen bir piyasada birim
kârlılığın düşmesinin normal bir gelişme olduğu, ayrıca birim kârlılık üzerine
odaklanmanın yanıltıcı olacağı:
Yukarıda belirtildiği üzere, kârlılıkta ciddi oranda
düşüş yaratan, maliyetlere nazaran fiyatlardaki daha yüksek oranlı yıpranmanın,
yüksek oranlı fiyat kırılması (bastırılması) içeren ve piyasa payını hızla
artıran dampingli ithalattan kaynaklandığı açıktır. Bu koşullarda iddianın
geçerliliği bulunmamaktadır.
(6) Kalite, pazarlama kanalları, tüketici algılaması
ve tercihleri açısından yerli üretim ile dampingli ithalatın doğrudan rakip
olmadığı, yerli üretici markasını taşıyan ürünü almak isteyen bir tüketicinin,
dampingli ithalatı tercih etmeyeceği iddiası:
İddianın aksine yerli üretim dalı tek bir pazarlama
kanalıyla değil farklı dağıtım ağları yoluyla faaliyet göstermekte olup,
bizatihi iddia sahibi ilgili tarafça da farklı pazar segmentlerine dönük
nitelik ve özelliklerde ürün arzının gerçekleştirildiği belirlenmiştir. Öte
yandan, marka ve kalite imajı açısından beyaz eşya sektöründe global markalı,
bilinen ürünlerin de ÇHC'de üretilerek ülkemize ithal edilmekte olduğu
bilinmektedir. Soruşturma sırasında bizzat iddia sahibi ilgili taraf da dahil
olmak üzere, reklam, tanıtım ve satış sonrası hizmetlerde kullanılması amacıyla
ÇHC'li üretici/ihracatçılarca ithalatçılara önemli miktarda finansal kaynaklar
sağlandığı ayrı bir tespit olarak ortaya çıkmıştır. Bu kapsamda iddianın
hükümsüz olduğu değerlendirilmiştir.
(7) Olası önlemin rekabeti büyük ölçüde engelleyeceği,
yerli üreticilerin duopol oluşturarak tekel rantı elde edecekleri:
Soruşturma konusu ürün ithalatı kısıtlamaya tabi
tutulmamakta olup, uygulanan gümrük vergileri de bir çok ülke için %0, diğer
ülkeler için ise yalnız %2,7 gibi düşük bir oran düzeyindedir. Diğer taraftan
yurtiçinde birden çok (halihazırda üç) üretici bulunmakta olup, üretici
sayısında önümüzdeki dönemde artış yaşanması beklenmektedir.
(8) Sonuç olarak, yukarıda belirtilen iddia ve
değerlendirmeler çerçevesinde, bahse konu hususların, dampingli ithalat ile
yerli üretim dalı üzerindeki zarar arasında mevcut olan illiyet bağını ortadan
kaldırmadığı sonucuna varılmıştır.
BEŞİNCİ KISIM
Sonuç
MADDE 22- (1) Soruşturma
sonucunda dampingin, yerli üretim dalında zararın ve her ikisi arasında illiyet
bağının mevcut olduğu tespit edildiğinden, İthalatta Haksız Rekabeti
Değerlendirme Kurulu'nun kararı ve Bakan'ın onayı ile aşağıda tanımı ve menşe
ülkesi belirtilen eşyanın Türkiye'ye ithalatında karşılarında gösterilen oranda
dampinge karşı vergi yürürlüğe konulmuştur.
GTP
Madde İsmi
Menşe Ülke
Dampinge Karşı Vergi
(CIF %)
8415.10.90
Yalnız duvar tipi split
klimalar
Çin Halk Cumhuriyeti
%25
8415.81
Yalnız duvar tipi split
klimaların dış ünitesi (Değişken soğutucu debili split klima sistemleri dış
ünitesi hariç)
8415.82
Yalnız duvar tipi split klimaların
iç ünitesi
8415.90.00.90.11
Yalnız duvar tipi split klimaların dış ünitesi (Değişken soğutucu
debili split klima sistemleri dış ünitesi hariç)
(14.03.2012/28233 R.G. 2012/3
sayılı Tebliğ ile korelasyon yayımlanmıştır)
8415.90.00.90.12
Yalnız duvar tipi split klimaların iç ünitesi
(14.03.2012/28233 R.G.
2012/3 sayılı Tebliğ ile korelasyon yayımlanmıştır)
Uygulama
Madde 23- (1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife
pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın ithalatında,
karşılarında gösterilen oranlarda dampinge karşı vergiyi tahsil ederler.
Yürürlük
Madde 24- (1) Bu
Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 25- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret
Müsteşarlığı'nın bağlı olduğu Bakan yürütür.
[1]Ningbo Aux Imp. & Exp. Co. Ltd., Foshan
Shunde Galanz Electrical Appliance Ltd., GD Midea Air-Conditioning Equipment
Co., Ltd., Guandong Chigo Air-Conditioning Co., Ltd., Guangzhou Hualing Air
Conditioning & Equipment Co.Ltd., Gree Electric Appliances Inc. of Zhuhai,
Guandong Kelon Air Conditioner Co., Ltd., Haier Group , TCL Air-Conditioner
(Zhongsan) Co. Ltd. (TCLAC)
[2] Diğer ihracatçı-üreticiler
ve ihracatta payları: Guandong Chigo Air-Conditioning Co., Ltd. (%14,6), Guangzhou Hualing
Air Conditioning & Equipment Co.Ltd. (%11,5), Gree Electric Appliances Inc.
of Zhuhai (%8,8), Guandong Kelon Air Conditioner Co., Ltd. (%3,7), Haier Group
(%1,6), TCL Air-Conditioner (Zhongsan) Co. Ltd. (TCLAC) (%0,2)