İslam Konferansı Teşkilatı (İKT) Üyesi Devletler Arasında Tercihli Ticaret Sistemi Kurulmasına İlişkin Tercihli Tarife Düzenlemesi Protokolü`nün onaylanması Hakkında Karar 2008/13638
İSLAM KONFERANSI TEŞKİLATI (İKT) ÜYESİ DEVLETLER
ARASINDA TERCİHLİ TİCARET SİSTEMİ KURULMASINA İLİŞKİN TERCİHLİ TARİFE
DÜZENLEMESİ PROTOKOLÜ
MİLLETLERARASI
ANDLAŞMA Karar Sayısı : 2008/13638
29.05.2008
tarihli, 26890 sayılı
Resmi Gazete
…Tercihli Menşe Kuralları Tercihli
Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik
İslam Konferansı Teşkilatına Üye Ülkeler Arasında TTS Anlaşması Tavizli
Listeleri 05765
s.CK
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti adına
24/11/2005 tarihinde imzalanan ekli "İslam Konferansı Teşkilatı (İKT) Üyesi
Devletler Arasında Tercihli Ticaret Sistemi Kurulmasına İlişkin Tercihli Tarife
Düzenlemesi Protokolü"nün onaylanması; Dışişleri Bakanlığının 26/9/2007 tarihli
ve HUMŞ/1372 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3
üncü ve 5 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu'nca 2/5/2008 tarihinde
kararlaştırılmıştır.
GİRİŞ
İKT üyesi devletler arasında Tercihli Ticaret Sistemi
Kurulmasına ilişkin olarak oluşturulan Ticaret Müzakere Komitesinin üyeleri;
Bangladeş Halk Cumhuriyeti, Birleşik Arap Emirlikleri Devleti, Gine
Cumhuriyeti, İran İslam Cumhuriyeti, Kamerun Cumhuriyeti, Libya Arap Halk
Sosyalist Büyük Cemahiriyesi, Lübnan Cumhuriyeti, Malezya, Mısır Arap
Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti, Senegal Cumhuriyeti, Suriye Arap
Cumhuriyeti, Tunus Cumhuriyeti, Türkiye Cumhuriyeti, Uganda Cumhuriyeti,
Ürdün Haşimi Krallığı.
İKT Şartının amaçlarına uygun olarak;
İKT üyesi devletler arasında bir tercihli ticaret
sistemi kurulmasını tavsiye eden Ekonomik ve Ticari İşbirliği Daimi
Komitesi'nin (İSEDAK) kararlarını ve Üçüncü ve Yedinci İslam Zirvesi tarafından
üye devletler arasında ekonomik işbirliğinin geliştirilmesine yönelik olarak
kabul edilen Eylem Planını dikkate alarak;
İslam Konferansı Teşkilatı Üyesi Devletler Arasında Tercihli
Ticaret Sistemi Çerçeve Anlaşmasının belirlediği amaç ve ilkelere uyarak;
İSEDAK'ın 19. Toplantısında yayımlanan, ticaret
müzakerelerinin birinci turunun başlatılmasına ilişkin Bakanlar Deklarasyonunu
hatırlayarak;
Ticaretin, refahın artırılmasının yanısıra İKT üyesi
devletler arasında daha yüksek düzeyde ekonomik işbirliğine ulaşılmasında ve
üretimin ve yatırım imkanlarının genişletilmesinde esaslı bir rol
oynadığına inanarak;
İKT'nin En Az Gelişmiş Üye Devletlerinin özel ihtiyaçlarını
göz önüne alarak;
Üye devletlerin münferiden üstlendikleri ikili ve çok taraflı
taahhütlerine gereken saygıyı göstererek;
Bazı Katılımcı Devletlerin ihtiyari biçimde hızlı yol tarife
indirim yöntemini uygulama isteğini kaydederek;
İKT üyesi devletler arasında Tercihli Ticaret Sistemini
genişletmek, geliştirmek ve güçlendirmek amacıyla birbirini izleyen ticaret
müzakereleri turları düzenlenmesinin gerekliliğini vurgulayarak;
Uygulamaya ilişkin prosedür ve zaman çizelgesine gereken
özeni göstermek suretiyle bu Protokolün amaçlarına ulaşmak için taahhütlerini
tekrar teyit ederek;
Aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır:
Madde 1
Tanımlar
Bu Protokolün amacı doğrultusunda, aşağıdaki terimler ve atıflar
aşağıdaki anlamlara gelecektir:
1. İKT: İslam Konferansı Teşkilatı;
2. İSEDAK: İKT üyesi devletler arasında Ekonomik ve
Ticari İşbirliği Daimi Komitesi;
3. TMK Müzakere Komitesi: Çerçevesi dahilinde Katılımcı
Devletler arasında tercihli ticaret düzenlemelerine ilişkin müzakere turlarının
düzenlendiği Komite;
4. TPS-OIC: İslam Konferansı Teşkilatı Üyesi Devletler Arasında
Tercihli Ticaret Sistemi;
5. Çerçeve Anlaşma: İKT Üyesi Devletler Arasında Tercihli Ticaret
Sistemi Çerçeve Anlaşması;
6. Protokol: İKT Üyesi Devletler Arasında Tercihli Ticaret Sistemi
Kurulmasına İlişkin Tercihli Tarife Düzenlemesi Protokolü;
7. PRETAS: Bu Protokol uyarınca Katılımcı Devletler arasında uygulanacak
Tercihli Tarife Düzenlemesi;
8. Üye Devletler: İKT Üyesi Devletler;
9. Akit Devletler: Çerçeve Anlaşmasına taraf olan İKT Üyesi
Devletler;
10. Katılımcı Devletler: Protokolü imzalayan, onaylayan ve
uygulayan Akit Devletler;
11. En Az Gelişmiş Ülkeler: İSEDAK tarafından başka şekilde kararlaştırılmadıkça,
Birleşmiş Milletlerin En Az Gelişmiş Ülkeler olarak belirlediği İKT Üyesi
Devletler;
12. Tarifeler: Ulusal tarife listelerinde şart koşulan gümrük
vergileri;
Tarifelerin, bazı katılımcı ülkeler açısından, ulusal tarife
listelerinde şart koşulan ithalat vergilerine de atıfta bulunabileceği
kararlaştırılmıştır.
13. Tarife benzerleri: Dış ticaret işlemleri üzerinde tarife
benzeri bir etkiye sahip olan ve sadece ithalatta uygulanan tarife dışındaki sınır
ücretleri ve harçlarıdır, ancak benzer yerli ürünlere de aynı biçimde uygulanan
dolaylı vergiler ve harçlar değildir. Yapılan özel hizmetlere ilişkin ithalat
vergileri tarife benzeri önlemler olarak değerlendirilmemektedir.
14. Tarife dışı engeller: Etkisi ithalatı sınırlandırmak veya
ticareti önemli ölçüde bozmak olan tarife ve tarife benzerleri dışındaki
herhangi bir önlem, düzenleme yahut uygulama;
15. Negatif Liste: Katılımcı Devletlerin Ulusal Tarife Kodları
uyarınca Armonize Sistem esasına göre belirlenen, PRETAS kapsamında tarife
indirimine konu olmayacak ürünler listesi.
Madde 2
Genel Hükümler
1. PRETAS'a dahil edilecek olan ürünler, Katılımcı
Devletlerin Ulusal Tarife Kodları uyarınca, Armonize Sistem esasına
göre tanımlanacaktır.
2. İndirimde kullanılacak temel tarife oranı, 1 Ekim 2003 tarihi
itibariyle geçerli En Çok Kayrılan Ülke (Most Favored Nation -
MFN) fiili oranı olacaktır.
PRETAS'ın yürürlüğe girmesiyle birlikte, bu Protokoldeki
Katılımcı Devletler arasındaki ticarette, tarife indirimine konu olan
ürünlerin ithalatında yeni bir tarife uygulanmayacak ve halen uygulanan oranlar
yükseltilmeyecektir.
En Az Gelişmiş Ülkelere, PRETAS'ın kapsadığı ürünlerde
yapacakları tarife indirimine ilişkin olarak, uygulama tarihinden itibaren üç
yıllık bir geçiş dönemi tanınacaktır.
Olağandışı durumlarla karşılaşan diğer Katılımcı Devletlerin,
Devletin talebi ve İSEDAK'ın uygun bulması üzerine, uygulama
tarihinden itibaren aynı geçiş döneminden faydalanmalarına müsaade
edilebilecektir.
Madde 3
Tarife İndirimi Programı
1. Her bir Katılımcı Devlet, Ulusal Tarife Kodları uyarınca
Armonize Sistem esasına göre belirlenen toplam Armonize Sistem tarife
satırlarının %7'sini tarife indirimi kapsamına alacaktır. Toplam tarife
satırlarının %90'ı ve daha yukarısı %0 ve %10 arasında olan herhangi bir
Katılımcı Devlet, toplam tarife satırlarının sadece %1'ini kapsama alacaktır.
2. Birinci Paragrafta atıfta bulunulan toplam Armonize Sistem
tarife satırlarının %7'si, sadece %10'un üzerindeki tarifelere ilişkin
satırları kapsayacaktır.
3. Birinci Paragrafta atıfta bulunulan toplam Armonize Sistem
satırlarının %7'si kapsamındaki tarifeler ve
a) %25'in üzerindeki tarifeler %25'e
b) %15 ile %25 arasındaki tarifeler %15'e
c) %10 ile %15 arasındaki tarifeler ise %10'a
En Az Gelişmiş Ülkeler tarafından, her yıl olmak üzere altı
seferde, diğer ülkeler tarafından ise her yıl olmak üzere dört seferde, PRETAS'ın yürürlüğe
girdiği tarihten başlayarak indirilecektir.
4. Katılımcı Devletler, ürün listeleri ile birlikte yıllık olarak
yapacakları indirimlerini, bu Protokolün yürürlüğe giriş tarihinden itibaren üç
ay içinde TMK Sekreteryasına bildireceklerdir.
Madde 4
İhtiyari Hızlı Yol Tarife İndirimi Planı
1. Bu Protokolün ilgili maddelerinin dışında ve TPS-OIC'e ilişkin
Çerçeve Anlaşmanın 6. Maddesinin 2. Paragrafına uygun olarak, tavizleri daha
ileri götürmek isteyen Katılımcı Devletler, bunu kendi aralarında ihtiyari
biçimde yapabilirler. Hızlı Yol Tarife İndirimine katılmayı arzu eden Katılımcı
Devletler, PRETAS'ın yürürlüğe girmesinden sonra üç ay içerisinde
TMK Sekreteryasına bildirimde bulunacaklardır.
2. Tarife İndirimi Planı, negatif listede yer alanlar dışındaki
tüm ürünleri içerecektir. Negatif liste:
a) Ortalama tarife oranı _ ve üzerinde olan gelişme yolundaki
ülkeler için tüm Armonize Sistem tarife satırlarının %25'ini ve buna ilaveten
tarife oranı %10 ve altında olan tarife satırları;
b) Ortalama tarife oranı %15 ve _ arasında olan gelişme
yolundaki ülkeler için tüm Armonize Sistem tarife satırlarının _'sini ve buna
ilaveten tarife oranı %10 ve altında olan tarife satırları;
c) Ortalama tarife oranı %15'in altında olan gelişme yolundaki
ülkeler için tüm Armonize Sistem tarife satırlarının %15'ini;
d) En Az Gelişmiş Ülkeler için tüm Armonize Sistem tarife
satırlarının %30'unu aşmayacaktır.
3. Tarife, Ulusal Tarife Kodları uyarınca Armonize Sistem
esasındaki mevcut MFN fiili oranına tercih marjı uygulanarak
azaltılacaktır.
4. Tercih marjı, bu Protokol yürürlüğe girdikten sonraki 90.
günden başlayarak beş seferde %50'ye yükseltilecektir; ancak En Az Gelişmiş
Ülkeler bu uygulamayı yedi seferde yapacaklardır.
5. Gelişme yolundaki ülkeler, En Az Gelişmiş Ülkelerin ürünleri
için tercih marjını üç seferde %50'ye çıkaracaklardır.
6. Katılımcı Devletler, ürün kapsamını genişletmek ve tavizleri
daha ileri götürmek amacıyla bu ihtiyari hızlı yol tarife indirimi listesinin
uygulanma tarihinin beşinci yılının başında veya daha öncesinde müzakereler
başlatabilirler.
Madde 5
Menşe Kuralları
Katılımcı Devletler arasında ticareti yapılan ürünler,
Çerçeve Anlaşmanın ekindeki (Ek III) menşe kurallarını karşılıyorlarsa, Ticaret
Müzakere Komitesince yeni menşe kuralları kabul edilene kadar, tercihli
uygulamadan yararlanacaklardır.
Madde 6
Tarife Benzeri Önlemlerin Kaldırılması
1. Katılımcı Devletler, indirime tabi ürünler üzerindeki tarife
benzeri önlemlerini bu Protokol yürürlüğe girdikten sonra, En Az Gelişmiş
Ülkeler ise üç yıl içerisinde kaldıracaklardır. En Az Gelişmiş Ülkelere tanınan
bu süre, TMK'ya bir başvuru yapılması ve başvurunun uygun görülmesi
halinde uzatılabilir.
2. Bu Protokol yürürlüğe girdikten sonra yeni tarife benzeri
önlemler getirilmeyecek ve tarife indirimine tabi ürünler üzerinde halen
uygulananlar artırılmayacaktır.
Madde 7
Tarife Dışı Engellerin Kaldırılması
1. Katılımcı Devletler, tarife indirimine tabi ürünler üzerindeki
tarife dışı engelleri bu Protokol yürürlüğe girdikten sonra, En Az Gelişmiş
Ülkeler ise üç yıl içerisinde kaldıracaklardır. En Az Gelişmiş Ülkelere tanınan
bu süre, TMK'ya bir başvuru yapılması ve başvurunun uygun görülmesi
halinde uzatılabilir.
2. Bu Protokol yürürlüğe girdikten sonra yeni tarife dışı engeller
getirilmeyecek ve tarife indirimine tabi ürünler üzerinde halen uygulananlar
artırılmayacaktır.
Madde 8
Anti-damping, Sübvansiyonlar ve Telafi Edici Önlemler
Taraflardan biri, verilen sübvansiyonların başka bir Tarafla
ticareti önemli ölçüde bozduğunu yahut bu Tarafla yapılan ticarette damping olduğunu
belirlerse, ilgili Taraf Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) kurallarıyla uyumlu uygun
önlemleri alabilir.
Madde 9
Korunma Önlemleri
Korunma önlemlerine başvurmadan önce, söz konusu önleme başvurmayı
düşünen Taraf, tüm Taraflar açısından kabul edilebilir bir çözümün bulunması
amacıyla Ticaret Müzakere Komitesine durumun layıkıyla incelenmesi için gereken
her türlü bilgiyi sağlayacaktır. Taraflar, bu tür bir çözüme ulaşılması için
derhal Ticaret Müzakere Komitesi bünyesinde istişarelerde bulunacaklardır.
Taraflar, istişareler sonucunda otuz gün içerisinde bir anlaşmaya varamazlarsa,
söz konusu önleme başvurmayı düşünen Taraf DTÖ kurallarıyla uyumlu korunma
önlemlerine başvurabilir.
Madde 10
Protokolün Gözden Geçirilmesi
Protokol, Çerçeve Anlaşmanın 2. Maddesinin 6. ve 9.
Paragraflarında belirtilen amaç ve ilkelere uygun biçimde ve TPS-OIC'in yürürlüğe
konulmasıyla elde edilen tecrübe ışığında, periyodik olarak gözden
geçirilecektir.
Madde 11
Kurumsal Yapı
1. İSEDAK, Çerçeve Anlaşmanın 13. Maddesinde belirtilen hükümlere
uygun olarak, PRETAS Protokolünün tamamının uygulanmasını denetleyecektir.
2. Ticaret Müzakere Komitesi, PRETAS Protokolünün uygulanmasından
ve TPS-OIC'in düzgün biçimde işlemesinden sorumlu olacaktır. Ticaret
Müzakere Komitesi, görevlerini, Çerçeve Anlaşmanın 13. Maddesine ve 19. İSEDAK
Toplantısında kabul edilen Usul Kurallarına uygun olarak yürütecektir.
3. Ticaret Müzakere Komitesi, Protokolden ve Çerçeve Anlaşmadan
kaynaklanan sorumluluğunu yerine getirmek amacıyla, ticaretle ilgili konulara
açıklık kazandırmak ve onları bünyesine dâhil etmek, TPS-OIC'in gelişmesini
ve genişlemesini kolaylaştırmak için düzenli biçimde toplantılar yapacaktır.
Madde 12
Son Hükümler
1. Çerçeve Anlaşma, PRETAS Protokolüne dâhil olmayan konular ile
ilgili temel referans belgesi olacaktır.
2. Protokol, Katılımcı Devletlerin en az 10 tanesinin
Hükümetlerince onaylandığına, kabul edildiğine veya uygun bulunduğuna dair
belgelerin Sekreterya tarafından alındığı tarihten 90 gün sonra
yürürlüğe girecektir. Bu Protokole Akit bir Devletin daha sonra katılması,
anılan Devletin onay belgesini tevdi ettiği tarihten bir ay sonra geçerli
olacaktır.
3. İKT Genel Sekreterliği Protokolün Sekreteryası olacaktır.
Genel Sekreterlik, bir onay, kabul veya uygunluk belgesinin tevdi edilmesinden,
Protokolün yürürlüğe girmesinden, Protokole veya geçerliliğine dair başka bir
işlem yahut bildirimin yapılmasından, Protokolü imzalayan tüm Katılımcı veya
Akit Devletleri haberdar edecektir.
Bu Anlaşma, Arapça, İngilizce ve Fransızca dillerinde, her bir
metin eşit biçimde geçerli olacak şekilde düzenlenmiştir. Yorumlamada farklılık
oluşması durumunda, İngilizce metin esas alınacaktır.
İSLAM KONFERANSI TEŞKİLATI ÜYESİ DEVLETLER ARASINDA
TERCİHLİ TİCARET SİSTEMİ KURULMASINA İLİŞKİN
TERCİHLİ TARİFE DÜZENLEMESİ PROTOKOLÜ
ÜLKE ADI TARİH İMZA
1 - Bangladeş Halk Cumhuriyeti
2 - Kamerun Cumhuriyeti
3 - Mısır Arap Cumhuriyeti
4 - Gine Cumhuriyeti
5 - İran İslam Cumhuriyeti
6 - Ürdün Haşimi Krallığı
7 - Lübnan Cumhuriyeti
8 - Libya Arap Halk Sosyalist Büyük Cemahiriyesi
9 - Malezya
10 - Pakistan İslam Cumhuriyeti
11 - Senegal Cumhuriyeti
12 - Suriye Arap Cumhuriyeti
13 - Tunus Cumhuriyeti
14 - Türkiye Cumhuriyeti
15 - Uganda Cumhuriyeti
16 - Birleşik Arap Emirlikleri Devleti
Bu Andlaşmanın İngilizce dilindeki metni 29/5/2008
tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır