2008-36 Çin ve Çin Tayvanı menşeli Cırt Bant ithalatında Dampinge Karşı Vergi uygulanmasına ilişkin Tebliğ (Mülga)
İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(2008/36)
Dış Ticaret Müsteşarlığından:18.12.2008 tarih ve 27084
sayılı R.G.
091 Tasarruflu Yazılar 1 2 3 419345 G.G.T.(Serbest Dolaşıma Giriş) Seri no 3sonuc-Karar Madde 24
Önlemin devamına
ilişkin (2014/36
Tebliğ)
yayımlandığından YÜRÜRLÜĞÜ KALMAMIŞTIR
BİRİNCİ KISIM
Genel Bilgi ve İşlemler
Mevcut
önlem ve soruşturma
MADDE
1 - (1) Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) ve
Çin Tayvanı menşeli 5806.32.90.00.00 Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP)
altında kayıtlı "yalnız cırt bant" maddesine yönelik olarak 13/12/2002 tarih ve
24962 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2002/15
sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlemesine İlişkin Tebliğ'le (2002/15
sayılı Tebliğ) dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.
(2) Mezkur önlemin yürürlük süresinin
bitiminden önce, 17/1/2007 tarihli ve 26406 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2007/1
sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ'le yerli
üretim dalının önleme konu ürün ve ülkeler kapsamında bir nihai gözden geçirme
soruşturması açılması talebinde bulunabileceği ilan edilmiştir.
(3) Dost Tekstil Makine Aksesuar Sanayi
ve Ticaret Ltd. Şti. (Dost Tekstil), GTM Genel Makine Tekstil Aksesuar Sanayi
ve Ticaret Ltd. Şti. (GTM Tekstil), Anteks Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
(Anteks Tekstil) firmalarının mevcut önlemin sona ermesi halinde damping ve
zararın devam edeceği veya yeniden tekrarlanacağı iddiasıyla
gerçekleştirdikleri başvuru çerçevesinde, 4/12/2007 tarih ve 26720 sayılı Resmî
Gazete'de yayımlanan 2007/20
sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ'le (2007/20
sayılı Tebliğ) başlatılan nihai gözden geçirme soruşturması, Dış Ticaret
Müsteşarlığı (Müsteşarlık) İthalat Genel Müdürlüğü (Genel Müdürlük) tarafından
yürütülerek tamamlanmıştır.
Kapsam
MADDE
2 - (1) İşbu Tebliğ, 4412 sayılı
Kanun'la değişik 3577
sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 20/10/1999
tarihli ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar
(Karar)
ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta
Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik)
hükümleri çerçevesinde yürütülen nihai gözden geçirme soruşturması sonuçlarını
içermektedir.
Bilgilerin
toplanması ve değerlendirilmesi
MADDE
3 - (1) Soruşturma açılışını müteakip
soruşturma konusu ürünün Müsteşarlık tarafından bilinen ÇHC ve Çin Tayvanı'nda
yerleşik üretici/ihracatçılarına, Türkiye'de yerleşik ithalatçılarına ve
soruşturmaya konu ülkelerdeki Müsteşarlık tarafından bilinmeyen üretici/
ihracatçılara iletilebilmesini teminen Ankara'da bulunan Çin Halk Cumhuriyeti
Büyükelçiliği'ne ve Taipei Ekonomi ve Kültür Misyonu'na soru formları
gönderilmiştir.
(2) Bahse konu soru formlarına herhangi
bir yanıt alınamamış olup, soruşturmaya konu ülkelerdeki üretici/ihracatçılar
soruşturma süresince işbirliğinde bulunmamışlardır.
Yerinde
doğrulama soruşturması
MADDE
4 - (1) Yönetmeliğin 21 inci maddesi
çerçevesinde yerli üretici Dost Tekstil nezdinde yerinde doğrulama soruşturmaları
gerçekleştirilmiştir.
İlgili
tarafların bilgilendirilmesi
MADDE
5 - (1) Soruşturma açılışını takiben,
soruşturma konusu ülkelerin diplomatik ve resmî temsilciliklerine ve
Müsteşarlık tarafından bilinen soruşturmaya konu ülkelerdeki üretici-ihracatçı
firmalara üretici/ihracatçı soru formu, şikayetin gizli olmayan metni ile
soruşturma açılışına ilişkin 2007/20 sayılı Tebliğ'in bir örneği
gönderilmiştir.
(2) Ayrıca, ilgili taraflardan alınan
bilgi ve belgelerin gizli olmayan özetleri talep eden bütün ilgili tarafların
bilgisine sunulmuştur.
(3) Tarafların soruşturma boyunca
ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenmiştir.
(4) Soruşturmaya ilişkin tespit ve
bilgileri içeren "Nihai Bildirim" ilgili tarafların bilgisine sunulmuş ancak
ilgili taraflardan herhangi bir görüş alınmamıştır.
Gözden
geçirme dönemi
MADDE
6 - (1) Önlemin yürürlükten kalkması
durumunda, dampingin ve zararın devamı veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel
olup olmadığının belirlenmesine yönelik çalışmada 2004-2007 yılları arasındaki
dönem esas alınmıştır.
(2) Öte yandan, önlemin etkisinin ve
önlem sonrası ithalat eğiliminin görülebilmesi ve yerli üretim dalının ekonomik
göstergelerinin değerlendirilmesi amacıyla 2008 yılının ilk altı ayına ilişkin
ithalat verileri de incelenmiştir.
İKİNCİ KISIM
Soruşturma Konusu Ürün ve Benzer Ürün
Soruşturma
konusu ürün ve benzer ürün
MADDE
7 - (1) Soruşturma konusu madde,
"cırt bant" adı verilen tekstil fermuarıdır. Söz konusu madde, naylon iplik ve
polyester gibi suni veya sentetik maddeler kullanılarak takım halinde imal
edilmekte ve kroş (erkek) ve astragan (dişi) olmak üzere iki parçadan meydana
gelmektedir. Erkek parçanın arka yüzü naylon ve polyester iplikten
dokunabilmekte üst kısmında ise monofilden üretilen malzeme bulunmakta ve
çengel olarak adlandırılmaktadır. Dişi parçanın da alt zemini naylon veya
polyesterden üretilebilirken, üst zemininde alt zemine göre daha mukavemetli
olan naylon iplik kullanılmakta ve bu kısım birbirine girmiş biçimde ve tüy
şeklinde bir yapıya sahip olmaktadır. Erkek ve dişi kısım birbirinin üzerine
kapatıldığında erkek kısımda bulunan çengeller dişi kısımda bulunan tüylere
kenetlenmekte ve iki parça ancak kuvvetle çekildiği takdirde birbirinden
ayrılmaktadır.
(2) Cırt bant, ayakkabılarda ayakkabı bağı
yerine; spor giysilerde, muhtelif giyim eşyalarında, çanta ve valizlerde düğme
ve fermuar yerine; uçak ve otobüs koltuk kılıflarında, otomobil sanayinde ve
diğer alanlarda da tamamlayıcı aksesuar olarak kullanılmaktadır.
(3) Yerli üretim dalı tarafından
üretilen cırt bant ile soruşturma konusu ülkeler menşeli cırt bantların benzer
ürün olduğu önlemin yürürlüğe konulduğu soruşturmada (esas soruşturma) tespit
edilmiş olup bu soruşturmada gerçekleştirilen incelemeler temelinde cırt
bantları işlevsel ve fiziksel özellikleri, kullanım alanları, dağıtım
kanalları, kullanıcı algılaması ve birbirini ikame edebilirlik açısından yerli
üretim cırt bantlar ile soruşturma konusu ithal cırt bantların benzer ürün olma
halini ortadan kaldıracak bir değişiklik olduğuna dair herhangi bir görüş
alınmamış ve bu yönde bir tespitte bulunulmamıştır.
(4) Bilindiği üzere, 30/12/2006 tarihli
ve 26392 sayılı 1 inci Mükerrer Resmî Gazete'de yayımlanan 2006/11437 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararına ekli İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük
Tarife Cetveli'nde "Cırt Bant" maddesi 5806.32.90.00.11 GTİP'i altında
gösterilmiştir.
(5) Bu kapsamda, 2007 yılından bu yana
yürürlükte olan 5806.32.90.00.11 Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonunun (GTİP),
takım halinde ithal edilen cırt bant maddesine yönelik olduğu görülmüştür. Öte
yandan, cırt bandın bileşenlerinin ayrı ayrı ithal edilmesi halinde ithalatın,
5806.32.90.00.19 GTİP'i altında değerlendirilebileceği tespit edilmiştir. Bu
itibarla, 2002/15 sayılı Tebliğ'in 8 inci maddesi çerçevesinde iki parçadan
oluştuğu tespit edilen soruşturma konusu ürünün ithalat sonrasında Türkiye
piyasasında tekrar takım haline getirilerek satışa sunulabileceği saptanmıştır.
(6) Netice itibariyle ancak takım
halinde kullanıldığı takdirde işlevi bulunan ve bileşenleri münferit olarak
işlevsiz olan "cırt bant" maddesinin kroş veya astragan kısımlarının ayrı ayrı
ithal edilmesinde dahi ithal edilen kısma karşılık gelen diğer kısmın
ithalatının her şekilde yapılması gerektiği dikkate alındığında soruşturma konusu
ürün tanımının ayrı ayrı ithal edilen kroş ve astraganı da kapsadığı
değerlendirilmiştir.
(7) Bu çerçevede 5806.32.90.00.11 ve
5806.32.90.00.19 GTİP'lerinde ithal edilen soruşturma konusu cırt bant
maddesine ilişkin değerlendirme her iki GTİP'i de kapsayacak biçimde
gerçekleştirilmiştir.
(8) Soruşturma konusu ürüne ilişkin
olarak uygulamaya esas olan veriler, GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır.
Soruşturma konusu eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetvelinde yer alan tarife
pozisyonlarında ve/veya tanımlarında yapılacak değişiklikler işbu Tebliğ
hükümlerinin uygulanmasına halel getirmez.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Dampingin Devamı veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali
Açıklama
MADDE
8 - (1) Yönetmelik'in 35 inci maddesi
çerçevesinde önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin devam etmesinin
veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı incelenmiştir.
(2) Bu çerçevede, soruşturmaya konu
ülkelerdeki yerleşik kapasite, soruşturmaya konu ülkeler için Türkiye pazarının
önemi, ÇHC ve Tayvan'da yerleşik kapasitenin Türkiye'ye yönlendirilip
yönlendirilemeyeceği ve konuyu değerlendirmeye yönelik sair hususlar dikkate
alınmıştır.
a) Soruşturmaya konu ülkelerdeki
yerleşik kapasite
i) ÇHC
(1) ÇHC dünyada tekstil mamulleri
imalatında en başta gelen ülkeler arasında bulunmaktadır. Bu çerçevede 2005
verilerine göre ÇHC'de yerleşik ticari işletmelerin %13'ünün faaliyet sahasını
tekstil oluşturmaktadır. İşletme sayısı bakımından ise tekstil işkolunun 2005
yılı itibariyle ülkenin en büyük sektörünü oluşturduğu görülmektedir.
(2) ÇHC'nin giyim ürünleri üretimi
incelendiğinde, 2002 yılında 32.200 milyon metre olan üretimin %50 oranında
artışla 2005 yılında 48.400 milyon metreye ulaştığı; iplik üretiminin ise
2002-2005 döneminde %71 artarak 8,5 milyon tondan 14,5 milyon ton seviyesine yükseldiği
tespit edilmiştir.
(3) ÇHC'de tekstil ve giyim sektöründe
gerçekleştirilen yatırımlar ülkenin bu iş kolundaki kapasitesini artırma
yönündeki eğilimini göstermektedir. ÇHC'de yerleşik firmalar tarafından son on
yıllık dönemde dünyada satılan örgü makinelerinin %65'inin, dokuma
makinelerinin %62'sinin ve iplik imalat makinelerinin %46'sının satın alınmış
olması gelecek dönemde muhtemel kapasite artışlarının devamlılık arz edeceğine
işaret etmektedir.
(4) ÇHC'nin tekstil ve giyim
sektöründeki üretim kapasitesinin ve üretime bağlı olarak ihracatın yıllar
içinde artış kaydettiği görülmüştür. Nitekim, 2002 yılında %16 nispetinde
büyüyen ihracat, 2006 yılında %25 oranında artış kaydetmiştir.
(5) ÇHC tekstil ve giyim sektöründe
sermaye mallarının net değerinin %68, istihdamın %36 ve satışların %169
oranında arttığı tespit edilmiştir. Yatırımlardaki artışı işaret eden bu
durumun ÇHC tekstil ve giyim sektöründe kapasite artışlarını beraberinde
getirdiği görülmektedir.
(6) Diğer taraftan Uluslararası Ticaret
Merkezi verileri incelendiğinde ÇHC'nin 5806.32 Gümrük Tarife Pozisyonu (GTP)
altında bulunan ürün grubundaki ihracatını 2002-2006 döneminde %164 oranında
artırdığı ve 2002 yılında 14 bin ton olan tüm ülkelere yönelik ihracatın 2006
yılında 37 bin tona yükseldiği görülmektedir.
ii) Çin Tayvanı
(1) Çin Tayvanı tekstil sektörü gelişen
bir yapı sergilemektedir. Bu çerçevede 2005 yılıyla kıyaslandığında 2006'da
tekstil üretiminin %10,6 oranında artış kaydettiği gözlemlenmiştir.
(2) Diğer taraftan, 2004 yılında 588
milyon ABD Doları ihracat gerçekleştirmiş olan Çin Tayvanı tekstil ve hazır
giyim yan ürünler sanayisi 2006 yılında hazır giyim ürünleri de dahil olmak
üzere 1,160 milyon ABD Doları seviyesinde ihracat gerçekleştirmiştir.
(3) ITC verilerine göre ise şikayet
konusu cırt bant maddesinin de içinde bulunduğu 5806.32.90.00 GTP'inde bulunan
dar dokuma ürünlerinde Çin Tayvanı'nın dünya ihracatı 2003 yılında 5.365 ton
iken bu rakam 2005 yılında _ artışla 6.426 ton düzeyine ulaşmıştır. Öte
yandan Çin Tayvanı Dış Ticaret Bürosu Ticaret İstatistiklerine göre
5806.32.90.00 gümrük tarife pozisyonunda yer alan ürünlerde Çin Tayvanı'nın
Türkiye'ye gerçekleştirmiş olduğu ihracatın 2006-2007 döneminde miktar
temelinde %56, değer bakımından ise %16 artış kaydettiği tespit edilmiştir.
2008 yılının ilk beş ayı incelendiğinde ise bu dönemde gerçekleşen ithalatın
2007 yılının aynı dönemine kıyasla miktar temelinde %148 değer temelinde ise
%46 daha yüksek olduğu saptanmıştır.
b) Soruşturma konusu ülkelere yönelik
diğer ülkelerce uygulanan ticaret politikası önlemleri
(1) ÇHC ve Çin Tayvanı menşeli cırt
bantlara yönelik olarak Hindistan tarafından 2005 yılında sırasıyla 7,61 ABD
Doları/Kg ve 8,02 ABD Doları/Kg oranlarında dampinge karşı önlem yürürlüğe
konulmuştur. Bu kapsamda ilgili soruşturma raporu incelendiğinde saptanan
damping marjlarının Çin ve Tayvan için sırasıyla %355 ve %298 seviyelerinde
olduğu görülmektedir.
c) Türkiye pazarının önemi
(1) Şikayet konusu ülkeler bakımından
Türkiye pazarının önemi değerlendirilirken cırt bandın diğer alanlara kıyasla
ağırlıklı olarak konfeksiyonda kullanılması nedeniyle Türkiye'de hazır giyim ve
tekstil sektörü incelenmiştir.
(2) Türk hazır giyim sektörü dünyanın
dördüncü büyük hazır giyim ihracatçısı konumundadır. Yaklaşık 30 milyar
dolarlık üretim değeri olan hazır giyim ve tekstil sektörünün imalat sanayi
ihracatı içindeki payı 2006 yılı itibariyle %22,9'dur.
(3) Dünyanın sayılı tekstil ve hazır
giyim sanayilerinden birine sahip olan Türkiye, soruşturma konusu cırt bandın
da içinde bulunduğu yan sanayi girdilerinin bir kısmını ithalat yoluyla
karşılamaktadır. Bu çerçevede 2004 yılında 403 milyon ABD Doları civarında
gerçekleşen tekstil ve hazır giyim yan sanayi ürünleri ithalatı 2006 yılında
%31 artışla 526 milyon ABD Doları seviyesine yükselmiştir.
(4) 1980 yılından bu yana hızla
gelişmekte olan tekstil ve hazır giyim sektöründeki gelişim, soruşturma konusu
ürünün de aralarında bulunduğu tekstil ve hazır giyim yan sanayi ürünlerindeki
talep artışının temel nedeni olarak ortaya çıkmaktadır. Bu çerçevede, 2007
yılında 4.442 milyon ABD Doları pazar büyüklüğü olduğu belirtilen hazır giyim
sektörünün 2009 yılında %18 artışla 5.253 milyon ABD Doları, 2011 yılında ise
%43 artışla 6.359 milyon ABD dolarına karşılık gelen pazar değerine ulaşması
tahmin edilmektedir.
d) Talebi etkileyen unsurlar
(1) Soruşturma konusu ürünün
ithalatçısı konumunda bulunan firmalar tarafından soru formlarına verilen
yanıtlarda talebi etkileyen unsurların fiyat ve termin avantajı olduğu ifade
edilmiştir.
(2) Diğer taraftan son dönemde dünya
ekonomisinde meydana gelen gelişmeler çerçevesinde talepte daralmanın
yaşanabileceği mütalaa edilmektedir.
e) İşbirliğinin olmaması ve esas
soruşturmada tespit edilen damping marjı
(1) Soruşturmanın başlangıç safhasında
Müsteşarlık tarafından bilinen üretici/ihracatçı firmalara gönderilen soru
formlarına yanıt alınamamış olması ve bahse konu ülkelerde yerleşik
üretici/ihracatçı firmaların Türkiye pazarına yönelik ilgilerinin devam
ettiğinin görülmesi, önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin devam
edeceğine veya tekrarlanabileceğine dair önemli göstergelerdir.
(2) Esas soruşturmada tespit edilen
damping marjlarının düzeyi, önlemin yürürlükten kalkması halinde soruşturma
konusu ülkelerin muhtemel davranışlarını yansıtacak önemli bir gösterge olması
nedeniyle dikkate alınmıştır.
(3) Buna göre, esas soruşturmada
damping marjları ÇHC için %115 ve Tayvan için %34 olarak tespit edilmiştir.
Değerlendirme
MADDE
9 - (1) Bu bölümde işbu Tebliğ'in sekizinci
maddesinde incelenen konu başlıkları değerlendirilerek aşağıda özetlenen
sonuçlara ulaşılmıştır.
(2) ÇHC'nin soruşturma konusu ürünün de
içinde bulunduğu ürün grubundaki ihracat artışının üretim artışıyla bağlantılı
olduğu; Çin Tayvanı bakımından ise tekstil üretim kapasitesindeki artışın
görünen etkisinin ihracattaki artış olarak tezahür ettiği görülmektedir.
(3) Öte yandan ÇHC ve Çin Tayvanı'nın
cırt bant maddesindeki damping uygulamalarını sadece Türkiye pazarında değil
başka ülke pazarlarında da sürdürdüğü görülmektedir. Önceki bölümde incelendiği
üzere Hindistan tarafından tespit edilen damping marjı oranları bu çerçevede
önemli bir gösterge niteliği taşımaktadır. Bu çerçevede, soruşturmaya konu
ülkelerin 2002 yılında esas soruşturmada tespit edilen damping marjları ile
Hindistan hükümeti tarafından 2005 yılında saptanan damping marjları
kıyaslandığında soruşturma konusu ülkede yerleşik firmaların damping
uygulamasını artırarak sürdürdükleri görülmektedir.
(4) Diğer taraftan, Türk hazır giyim ve
tekstil endüstrisinin ihtiyaç duyduğu yan ürünlere yönelik talebin soruşturma
konusu cırt bant maddesine yönelik talebi de etkilediği ve etkilemeye devam
edeceği mütalaa edilmektedir. Bu değerlendirme temelinde Türkiye pazarının
şikayet konusu ülkeler için önemini koruyacağı ve şikayet konusu ülkelerdeki
yerleşik kapasitenin esaslı kısmının Türkiye'ye yönlendirilebileceği
düşünülmektedir.
(5) Son dönemde dünya ekonomisinde
meydana gelen gelişmeler neticesinde, finans sektöründe oluşan olumsuzlukların
talebe etki edebileceği ve talebi daraltabileceği ve böyle bir ortamın,
soruşturma konusu ülkelerde kaim üretici/ihracatçıların damping eğilimlerini
daha da güçlendirebileceği düşünülmektedir.
(6) Dikkate alınması gereken bir diğer
gösterge ise esas soruşturmada tespit edilen damping marjlarının seviyesi ve
nihai gözden geçirme soruşturması esnasında hiçbir üretici/ihracatçının
işbirliğinde bulunmamış olmasıdır.
(7) Netice itibariyle ÇHC'de ve Çin
Tayvanı'nda tekstil ve hazır giyim yan sanayisinde kapasite artışlarının söz konusu
olduğu; Türkiye'nin tekstil ve hazır giyim sektöründe dünyanın önde gelen
ülkeleri arasında olduğu; Türkiye'nin konfeksiyon ve tekstil ara ürünlerinde
önemli bir ithalatçı olması nedeniyle şikayet konusu ülkeler için pazarın
önemini koruduğu; şikayet konusu ülkelerin sadece Türkiye'ye değil üçüncü
ülkelere de yüksek marjlarla damping gerçekleştirdikleri; talepte oluşabilecek
olası daralmanın soruşturma konusu ülkelerdeki üretici/ ihracatçı firmaların
fiyatlarını belirli bir seviyenin altında tutma eğilimini güçlendirebileceği;
soruşturma sırasında ÇHC'de ve Çin Tayvanı'nda yerleşik firmaların işbirliğinde
bulunmamış bulunmadıkları ve bu üretici/ihracatçı firmaların dampinge karşı
önlemin mevcut olmadığı bir ortamdaki davranışlarını tespit açısından önemli
bir gösterge niteliği taşıyan esas soruşturmadaki damping marjlarının yüksek
olduğu dikkate alındığında meri önlemin ortadan kaldırılması halinde dampingli
ithalatın devam edeceği veya tekrarlanabileceğine kanaat getirilmiştir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Zararın Devamı veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali
BİRİNCİ BÖLÜM
Önlem Konusu İthalatın Gelişimi
Maddenin
genel ithalatı
MADDE
10 - (1) Soruşturma konusu ürünün tüm
ülkelerden gerçekleşen ithalatına ilişkin rakamlar incelendiğinde 2004 yılında 884.734 kg olan toplam
ithalat miktarının 2007 yılında 1.326.012 kg seviyesinde gerçekleştiği
görülmüştür. Tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatın toplam değerinin ise 2004
yılında 8.006.063 ABD Doları, 2007 yılında ise 12.237.575 ABD Doları
seviyesinde gerçekleştiği tespit edilmiştir. Kati ithalatın toplam ithalat
içerisindeki payının ise 2004-2007 yılları arasında sırasıyla %92, %95, %98 ve
%99 oranlarında gerçekleştiği saptanmıştır.
(2) 2004-2007 döneminde soruşturma
konusu GTİP'lerden gerçekleşen toplam ithalatın miktar temelinde %50, değer
temelinde ise %52 oranında artış kaydettiği tespit edilmiştir.
Maddenin
soruşturma konusu ülkelerden ithalatı
MADDE
11 - (1) Mezkur ürünün soruşturmaya
tabi ülkelerden gerçekleşen ithalatı incelendiğinde ise 2004 yılında 362.016 kg olan ithalat
miktarının 2007 yılında 853.058
kg düzeyinde gerçekleştiği tespit görülmüştür. Bu
çerçevede, 2004 yılında 2.316.860 ABD Doları olan soruşturma konusu ülkelerden
gerçekleşen ithalatın değerinin 2007 yılında 4.311.112 ABD Doları seviyesinde
gerçekleştiği tespit edilmiştir. Soruşturma konusu ülkelerden gerçekleşen
ithalatın neredeyse tamamının kati ithalat olduğu saptanmıştır.
Soruşturma
konusu maddenin fiyatlarının gelişimi
MADDE
12 - (1) Tüm ülkelerden vaki
ithalatın ortalama birim fiyatının 2004 yılında 9,05 ABD Doları/Kg; 2005
yılında 8,48 ABD Doları/Kg; 2006'da 8,43 ABD Doları/Kg ve 2007 yılında 9,23 ABD
Doları/Kg düzeyinde gerçekleştiği tespit edilmiştir. Soruşturma konusu ülkeler
bakımından ise, ÇHC menşeli soruşturma konusu ürünün birim fiyatı 2004-2007
yılları arasında sırasıyla 5,66 ABD Doları/Kg; 5,73 ABD Doları/Kg; 4,42 ABD
Doları/Kg; 4,62 ABD Doları/Kg olarak gerçekleşmiştir.
(2) Çin Tayvanı menşeli soruşturma
konusu ürün bakımından ise aynı dönemde birim fiyatın sırasıyla 8,20 ABD
Doları/Kg; 9,33 ABD Doları/Kg; 8,48 ABD Doları/Kg; 10,16 ABD Doları/Kg
seviyesinde gerçekleştiği saptanmıştır.
Önlem
konusu ürünün Türkiye toplam tüketimi ve pazar payları
MADDE
13 - (1) Soruşturma konusu ürünün
Türkiye toplam tüketimi hesaplanırken 2005-2007 yılına ait şikayetçi yerli
üreticiler ile diğer yerli üreticilerden temin edilen yurtiçi satış miktarları
ilgili yıla ait toplam ithalatla toplanmıştır. Bu çerçevede 2005 yılında 100
olan tüketim endeksinin 2006 yılında 123, 2007 yılında ise 142 olduğu
görülmüştür.
(2) Pazar paylarının gelişimine yönelik
çalışmada ise 2005-2007 döneminde soruşturma konusu ülkelerin, pazar paylarını
yükselterek sırasıyla Türkiye pazarından %43,2; %51,9 ve % 56,6 oranlarında pay
aldıkları görülmüştür.
(3) Üçüncü ülkelerin Türkiye pazarından
aldıkları payın kademeli bir biçimde düşüşüyle beraber yerli üretim dalının ve
yerli üretim dalı dışındaki diğer üreticilerin pazar paylarını artırma yönündeki
eğilimlerine karşın, soruşturma konusu ülkelerin pazardaki etkinliklerini
sürdürdükleri tespit edilmiştir.
Fiyat
kırılması
MADDE
14 - (1) Soruşturmaya konu ülkelerden
gerçekleşen ithalatın Türkiye piyasasında oluşan fiyatlarının yerli üretim
dalını oluşturan firmaların yurtiçi satış fiyatları üzerinde yarattığı etkiyi
tespit edebilmek amacıyla fiyat kırılmasına bakılmıştır. Bu çerçevede 2007
yılına ilişkin olarak ithalatçı faturaları temelinde gerçekleştirilen çalışma
neticesinde soruşturma konusu ülkelerden gerçekleşen ithalatın birim
fiyatlarına gümrük vergisi ve gümrük masrafları eklenerek soruşturma konusu
ürünün Türkiye iç piyasasında oluşan ağırlıklı fiyatı saptanmıştır. Dampinge
karşı önlemin söz konusu olmadığı bir ortamda fiyatların hangi düzeyde
olacağına ilişkin değerlendirmeyi mümkün kılmak amacıyla anılan miktara
dampinge karşı önlem eklenmemiştir. Bu şekilde elde edilen soruşturma konusu
ürünün Türkiye piyasasındaki ağırlıklı ortalama fiyatı yerli üretim dalının
ağırlıklı ortalama satış fiyatıyla mukayese edilmiş ve fiyat kırılması
hesaplanmıştır. Eş düzeyde mukayese yapılabilmesini teminen satışı ve kullanımı
en yaygın tip olarak belirlenen 20
mm eninde ve 1 metre boyunda takım halindeki cırt bandın
fiyatları karşılaştırılmıştır.
(2) Yapılan karşılaştırma neticesinde
2007 yılı bakımından ÇHC menşeli ithalatın %162; Çin Tayvanı menşeli ithalatın
ise %99 oranında yerli üreticilerin fiyatlarını kırdığı tespit edilmiştir.
İKİNCİ BÖLÜM
Yerli Üretim Dalının Durumu
Yerli
üretim dalının ekonomik göstergeleri
MADDE
15 - (1) Önlem konusu ithalatın yerli
üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde, yerli üretim dalı içerisinde
maliyet yapısı daha yerleşik nitelik taşıyan ve 2005-2007 döneminde her üç
yılda da üretim gerçekleştirmiş olan firmanın verileri incelenmiştir.
(2) Eğilimin sağlıklı bir şekilde
incelenmesi amacıyla Türk Lirası bazındaki veriler için yıllık ortalama TEFE
kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler esas alınmıştır.
a) Üretim
(1) 2005 yılı endeksi 100 kabul
edildiğinde 2006 ve 2007 yılları arasında soruşturma konusu maddenin üretim
endeksinin sırasıyla 244 ve 267 olduğu görülmüştür.
b) İç satışlar, ihracat ve fiyatlar
(1) Yurt içi satışlarda miktar
temelinde 2005 yılında 100 olan endeksin 2006 ve 2007 yıllarında sırasıyla 255
ve 387 düzeyinde gerçekleştiği; diğer taraftan yurtdışı satışların 2006 yılında
100 olan miktar endeksinin 2007 yılında 121 olduğu görülmüştür.
(2) 2005 yılında 100 olan yurtiçi
toplam satış hasılası endeksinin 2006'da 379, 2007'de ise 515 olduğu tespit
edilmiştir.
(3) 2005'de 100 olan yurtiçi satış
birim fiyatları endeksinin ise 2006 yılında 149, 2007 yılında ise 133 olduğu
saptanmıştır.
c) Maliyetler
(1) 2005-2007 döneminde yerli üretim
dalının birim maliyetleri göz önüne alındığında 2005 yılında 100 olan birim
sınai maliyet endeksinin 2006 ve 2007 yıllarında sırasıyla 63 ve 78 olarak
gerçekleştiği; birim ticari maliyet endeksinin ise aynı dönemde sırasıyla 68 ve
80 olduğu tespit edilmiştir.
d) Ürün karı
(1) 2005 yılında yerli üretim dalının
maliyetin altında satışlar gerçekleştirmesi nedeniyle endeks eksi değer ile
başlatılmıştır. Bu çerçevede 2005 yılında -100 olan ürün toplam karı endeksi
2006'da 13, 2007'de -142; birim ürün karı endeksinin ise 2006'da 4, 2007'de ise
-33 seviyelerinde oluştuğu görülmüştür.
e) Kapasite ve kapasite kullanım oranı
(KK0 %)
(1) Yerli üretim dalı bakımından 2005
yılında 100 olan kapasite endeksinin 2006 ve 2007 yıllarında sabit kaldığı
görülmüştür.
(2) Kapasite kullanım oranları ise 2005
yılında %19 iken 2006'da %47, 2007'de ise %52 seviyesinde gerçekleşmiştir.
f) Stoklar
(1) 2005 yılında 100 olan endeksin
2006'da 230, 2007'de ise 86 düzeyinde olduğu görülmüştür.
g) İstihdam ve verimlilik
(1) 2005 yılında 100 olan doğrudan işçi
endeksinin 2006'da 82, 2007'de ise 71 seviyesinde gerçekleştiği tespit edilmiş;
2005'te 100 olan verimlilik endeksinin, 2006'da 296, 2007'de ise 378 olduğu
saptanmıştır.
h) Nakit akışı
(1) 2005 yılında maliyet altında
yapılan satışlar nedeniyle -100 olan nakit akışı endeksinin, 2006'da 56, 2007
yılında ise -97 düzeyinde gerçekleştiği görülmüştür.
i) Amortisman toplamı
(1) Yerli üretim dalı amortisman
toplamı bakımından 2005 yılında 100 olan endeksin 2006 yılında 103, 2007
yılında ise 82 olduğu tespit edilmiştir.
j) Ürün amortismanı
(1) Soruşturmaya konu ürün temelindeki
amortismanın 2005 yılında 100 olan endeksinin 2006 yılında 344, 2007 yılında
ise 181 seviyesinde oluştuğu saptanmıştır.
k) Aktif toplamı
(1) Yerli üretim dalını oluşturan
firmaların tüm ürünlerdeki üretim faaliyetlerine yönelik toplam aktifler için
2005'de 100 olan endeks 2006'da 149, 2007'de ise 158 seviyelerinde oluşmuştur.
l) Özsermaye
(1) 2005-2007 yılları arasında
özsermaye endeksinin sırasıyla 100, 91 ve 83 olduğu görülmüştür.
m) Yatırımlar
(1) 2005 yılında 100 olan yenileme
yatırımlarının 2006 yılında 13 seviyesine gerilediği görülmüştür.
n) Net satış toplamı
(1) Yerli üretim dalının soruşturma
konusu ürün de dahil olmak üzere ürettiği tüm maddelere yönelik olarak sunulan
net satış toplamı endeksinin 2005 yılında 100 olan değerinin 2006 ve 2007
yıllarında sırasıyla 122 ve 245 olduğu görülmüştür.
o) Dönem net karı
(1) Yerli üretim dalının üretimini
gerçekleştirdiği tüm ürünlere yönelik sunulan dönem net karı endeksinin 2005
yılında 100 olan değerinin 2006'da 439, 2007 yılında ise 1.140 olduğu
saptanmıştır.
Ekonomik
göstergelerin değerlendirilmesi
MADDE
16 - (1) Yerli üretim dalının
ekonomik göstergeleri incelendiğinde üretim ve iç satışlarda miktar temelinde
artışların yaşandığı ve bu durumun başta kapasite kullanım oranları, net satış
toplamı ve dönem net karlılığı olmak üzere bazı göstergeleri olumlu etkilediği
görülmektedir. Öte yandan, üretim ve satışlardaki artışın 2006-2007 döneminde
2005-2006 dönemine nazaran çok daha yatay seyrettiği de dikkati çekmektedir.
(2) Üretim ve satışlarda bahse konu
artış eğiliminin ortaya çıkışında meri önlemin yürürlüğe girişini takiben
oluşan ticari ortamın da etken olarak değerlendirilmesi gerektiği
düşünülmektedir. Diğer taraftan iç piyasada soruşturma konusu malı üreten bazı
firmaların piyasadan çekilmeleri veya üretimlerini azaltmaları neticesinde
oluşan arz açığını dikkate alan yerli üretim dalını oluşturan şikayetçi
firmaların 2004 ve sonrasında piyasaya girdikleri görülmektedir.
(3) Üretim ve iç piyasa satışlarında
gözlemlenen görece olumlu duruma rağmen, soruşturmaya konu ülkeler menşeli
ithalatın neden olduğu fiyat kırılması nedeniyle yerli üretim dalının
karlılığının olumsuz yönde etkilendiği tespit edilmiştir. Nitekim yurtiçi
satışların birim fiyatları dikkate alındığında 2006 yılında artan birim
fiyatların fiyat kırılmasının da etkisiyle 2007'de gerilediği görülmektedir.
(4) Diğer taraftan, yerli üretim
dalının dönem net karının, soruşturmaya konu üründeki karlılıktan çok farklı
bir yönelim ortaya koymasında yerli üretim dalını oluşturan firmaların cırt
bant dışındaki, fermuar, fermuar kürsörü, çanta aksesuarı gibi malları
üretmelerinin veya ticari mal alım-satımını yapmalarının etkili olduğu
görülmüştür.
(5) Yerli üretim dalının yatırım
harcamaları incelendiğinde 2005 ve 2006 yıllarında sadece yenileme yatırımları
yapıldığı; 2007 yılında ise tevsi ve yenileme yatırımı gerçekleştiremediği
görülmektedir. Bu durumun toplam amortismana etki ettiği ve 2006 yılında artış,
2007 yılında ise gerileme yaşanmasına neden olduğu mütalaa edilmektedir.
(6) Son tahlilde üretim ve satışlardaki
görece olumlu gelişime rağmen, yerli üretim dalının soruşturma konusu ülke
menşeli ithalatın fiyatları karşısında iç satış fiyatlarını düşürmek zorunda
kaldığı bu çerçevede yerli üretim dalının ÇHC ve Çin Tayvanı menşeli soruşturma
konusu ürünlerin Türkiye piyasasında oluşan fiyatlarından kolaylıkla
etkilendiği; 2006-2007 yıllarında üretim ve satışlardaki artışın 2005-2006
döneminin gerisinde kaldığı dikkate alındığında meri önlemin yürürlükten
kalkması halinde yerli üretim dalının kolaylıkla olumsuza dönebilecek ekonomik
göstergeler ortaya koyduğu görülmektedir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Zararın Devamı veya Yeniden Meydana Gelmesi İhtimali
MADDE
17 - (1) Yönetmelik'in 35'inci maddesi hükümleri gereğince,
bu bölümde önlemin sona ermesi halinde zararın devamı veya yeniden meydana
gelmesinin muhtemel olup olmadığı değerlendirilmektedir. Bu kapsamda,
taraflarca ortaya konulan ve yapılan araştırmalar sonucunda elde edilen veriler
çerçevesinde; soruşturmaya konu ithalatın muhtemel seviyesi ve fiyatları ile
bunun yerli üretim dalının fiyatları üzerindeki beklenen etkisi, önlem konusu
ülkelerdeki sektörün durumu ve Türkiye'ye yönlendirebilecekleri kapasitelerinin
bulunup bulunmadığı ve önlemin yürürlükten kalkması durumunda soruşturmaya konu
ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki muhtemel etkileri incelenmektedir.
a) Soruşturmaya konu ithalatın muhtemel
seviyesi ve fiyatları
(1) Soruşturmaya konu ithalatın
muhtemel seviyesine ilişkin sağlıklı bir değerlendirme yapılabilmesini teminen
ithalat istatistikleri 2006, 2007 yılı ile 2008 yıllarının ilk altı ayına
yönelik olarak değerlendirilmiştir.
(2) Bu çerçevede 2007 yılının ilk altı
ayındaki ithalat ile 2008 yılının ilk altı ayındaki ithalat karşılaştırıldığında
tüm ülkelerden gerçekleşen ithalatın miktar temelinde % 23 oranında artış
kaydettiği görülmüştür. Soruşturmaya konu ÇHC'den gerçekleşen ithalat anılan
dönemde miktar bazında % 24 artış kaydederken Çin Tayvanı menşeli ithalatın
artış oranı % 19 düzeyinde gerçekleşmiştir. Öte yandan, ÇHC menşeli soruşturma
konusu ürünün birim fiyatı % 33 oranında artış kaydederken Çin Tayvanı menşeli
cırt bandın birim fiyatı ortalama % 14 oranında düşmüştür.
(3) Miktar temelinde ithalattaki gözle
görülür artışa rağmen soruşturma konusu ülkeler menşeli ithalatın birim
fiyatlarının ithalat miktarına kıyasla çok daha yavaş bir artış sergilemesi
veyahut Çin Tayvanı'ndan gerçekleşen ithalatta görüldüğü üzere fiyatların
gerilemesi meri önlemin yürürlükten kalkması halinde soruşturma konusu
ülkelerden gerçekleşecek ithalatın miktar temelinde artan; birim fiyat
temelinde ise yatay veya gerileyen bir seyir izleyeceğine gösterge niteliği
taşımaktadır.
b) Önleme tabi ülkelerdeki sektörün
durumu, mevcut kapasitenin Türkiye'ye yönlendirilebilme olasılığı
(1) İşbu Tebliğin önceki bölümlerinde
de ortaya konulduğu üzere, soruşturmaya tabi ÇHC ve Çin Tayvanı'nda soruşturma
konusu ürünleri de kapsayan dar dokuma ürünlerdeki üretim kapasitesindeki
artışın anılan ülkelerin ihracat rakamlarına yansıdığı tespit edilmiştir.
Nitekim, Uluslararası Ticaret Merkezi verileri çerçevesinde ÇHC menşeli dar
dokuma ürünleri ihracatının 2002-2006 yılları arasında %164 oranında, Çin
Tayvanı menşeli dar dokuma ürünlerinin ihracatının ise 2003-2005 döneminde _
nispetinde artış kaydettiği görülmektedir.
(2) Söz konusu ülkelerin ihracatlarında
kaydedilen artışın mevcut önleme rağmen Türkiye'ye olan ihracata da yansıdığı
tespit edilmiştir. Bu itibarla, önceki bölümlerde vurgulandığı üzere bilhassa
ÇHC menşeli soruşturma konusu ürün ithalatının 2008 yılının ilk altı ayı
itibariyle miktar olarak bir önceki yılın aynı dönemine nazaran % 24 oranında,
Tayvan menşeli ihracatın ise % 19 oranında artış kaydetmiş olması mezkur
ülkelerde yerleşik kapasitenin kolaylıkla Türkiye'ye yönlendirilebileceğine bir
gösterge teşkil etmektedir.
c) Değerlendirme
(1) Önceki bölümlerde incelendiği üzere
2007 yılında soruşturma konusu cırt bant maddesine yönelik ayrı bir GTİP ihdas
edilmesi sonrasında soruşturma konusu maddenin farklı GTİP'lerden ithal
edilebilme ihtimali meri önlemin etkinliğine zarar veren bir unsur olarak
ortaya çıkmaktadır. Nitekim bu husus 2007-2008 döneminde şikayet konusu
ülkelerden gerçekleşen ithalatın kompozisyonuna da yansımaktadır. Bu çerçevede
soruşturma konusu ürün tanımının 5806.32.10.00.00 ve 5806.32.90.00.19
GTİP'lerini de içine alması gerektiği sonucuna varılmıştır.
(2) Gözden Geçirme Döneminde yerli
üretim dalının durumu dikkate alındığında ise Türkiye piyasasının önde gelen
iki firmasından bir tanesinin üretimden çekildiği; soruşturmada şikayetçi yerli
üretici durumunda olan bir diğer firmanın ise makine ve ekipmanlarını satarak
üretimi bıraktığı görülmüştür.
(3) Yerli üretim dalı ekonomik
göstergelerinin incelenmesi neticesinde yerli üretim dalını üretim ve iç satış
rakamlarının göreceli bir gelişimi işaret etmesine karşın soruşturma konusu
ülkeler menşeli ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalı üzerinde fiyat
kırılmasına neden olduğu görülmüştür. Bu çerçevede meri önlemin ortadan
kalkması halinde işbu Tebliğ'in 18'inci maddesinin (a) bendinde soruşturma
konusu ülkeler menşeli ithalatın miktar ve fiyat yönelimleri de dikkate
alındığında fiyat kırılmasının artarak ekonomik göstergelerini olumsuza
dönüştürebileceği mütalaa edilmektedir.
(4) Nitekim işbu Tebliğ'in önceki
bölümlerinde incelendiği üzere soruşturmaya konu ülkelerden dampingin devam
edeceğine veya tekrarlanabileceğine ilişkin göstergelerin mevcudiyeti
çerçevesinde halihazırda üretim ve satışları olumlu seyreden yerli üretim
dalını oluşturan firmaların fiyat kırılması nedeniyle bu olumlu seyri devam
ettiremeyecekleri düşünülmektedir.
(5) Yerinde doğrulama soruşturmaları
esnasında "yarı-mamul" olarak tabir edilen dokuma işlemi gerçekleştirilmiş
mamulden üretilen cırt bantlarda dokuma sonrası işlemi gerçekleştiren firmanın
katma değerine yönelik olarak yerli üretim dalından bilgi alınmıştır. Bu
çerçevede yerli üretim dalı tarafından dokuma sonrası katma değerin belirli bir
eşiğin üzerinde olduğu ifade edilmiş ve bu husus yerinde doğrulama sırasında
kayda geçirilmiştir. Diğer taraftan, soruşturma konusu ürünün farklı biçimlerde
farklı GTİP'ler altında Türk Gümrük Bölgesi'ne sokulmasının önlemin etkinliğini
zafiyete uğrattığı da görülmektedir.
(6) Mevcut tespitler ve veriler
çerçevesinde meri önlemin ortadan kalkması halinde yerli üretim dalının, meri
önlemin de etkisiyle içinde bulunduğu görece olumlu gelişimini, soruşturma
konusu ülkeler menşeli ürünün fiyatların yarattığı baskı karşısında uzun süre
sürdüremeyeceği; ürün karlılığının bozulması neticesinde tüm ekonomik
göstergelerde olumsuzluklar yaşanabileceği dikkate alındığında meri önlemin
yürürlükten kalkması halinde zararın devam edeceği veya yeniden
tekrarlanabileceğine kanaat getirilmiştir.
BEŞİNCİ KISIM
Diğer Unsurlar
Üçüncü
ülkelerden ithalat
MADDE
18 - (1) Soruşturmaya tabi ülkeler
dışında diğer ülkelerden gerçekleşen ithalatın miktarları ve birim fiyatları da
incelenmiştir. Öte yandan söz konusu soruşturmanın hukuki ve idari kapsamı
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Mevzuat'ın 35'inci maddesi
çerçevesinde ÇHC ve Çin Tayvanı menşeli cırt bant maddesine yönelik olduğundan
inceleme bu aşamada söz konusu kapsamla sınırlı tutulmuştur.
ALTINCI KISIM
sonuc
Karar
MADDE
19 - (1) Meri önlemin yürürlükten kalkması halinde
dampingin ve zararın devam edebileceğine veya tekrarlanabileceğine kanaat
getirildiğinden tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyaya yönelik önlemin
tabloda belirtilen biçimiyle uygulanmasına İthalatta Haksız Rekabeti
Değerlendirme Kurulu'nun kararı ve Bakan'ın onayı çerçevesinde karar
verilmiştir.
GTİP
Madde
Menşe Ülke
Dampinge Karşı
Önlem
5806.32.90.00.11
Cırt
Bant
Çin
Halk Cumhuriyeti
3,86
ABD Doları/Kg
Çin
Tayvanı
1,83
ABD Doları/Kg
5806.32.90.00.19
Yalnız
cırt bantın bileşenleri (kroş ve astragan) (17.09.2009
tarih ve 27352 sayılı R.G. 2009/34 Tebliğ ile değişik)[1]
Çin
Halk Cumhuriyeti
3,86
ABD Doları/Kg
Çin
Tayvanı
1,83
ABD Doları/Kg
Uygulama
MADDE
20 - (1) Gümrük idareleri, Karar
maddesinde gümrük tarife istatistik pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkesi
belirtilen eşyanın ithalatında karşısında gösterilen miktarda dampinge karşı
önlemi tahsil ederler.
Yürürlük
MADDE
21 - (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE
22 - (1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış
Ticaret Müsteşarlığı'nın bağlı olduğu Bakan yürütür.
[1] "Diğerleri" ifadesi
değiştirilmiştir.