Sırbistan Menşeli Bazı Tarım Ve İşlenmiş Tarım Ürünleri İthalatında Tarife Kontenjanı Uygulanmasına İlişkin Tebliğ (Mülga)
SIRBİSTAN CUMHURİYETİ
MENŞELİ BAZI TARIM VE İŞLENMİŞ TARIM ÜRÜNLERİ İTHALATINDA TARİFE KONTENJANI
UYGULANMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ
Dış Ticaret Müsteşarlığından:24.09.2010
tarih ve 27709 sayılı R.G.
19.06.2016 ile
yayımlanan Tebliğ
ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Amaç ve
Kapsam
MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, 18/8/2010 tarihli ve 2010/814
sayılı "Sırbistan Cumhuriyeti Menşeli Bazı Tarım ve İşlenmiş Tarım Ürünleri
İthalatında Tarife Kontenjanı Uygulanması Hakkında Karar" uyarınca, Sırbistan
Cumhuriyeti menşeli bazı tarım ve işlenmiş tarım ürünleri ithalatında
uygulanacak tarife kontenjanlarının düzenlenmesidir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 18/8/2010 tarihli ve 2010/814 sayılı "Sırbistan
Cumhuriyeti Menşeli Bazı Tarım ve İşlenmiş Tarım Ürünleri İthalatında Tarife
Kontenjanı Uygulanması Hakkında Karar" ve 14/4/2010 tarihli ve 2010/339
sayılı "İthalatta Kota ve Tarife Kontenjanı İdaresi Hakkında Karar"a dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Tebliğde yer alan;
a)
Bakanlık: Ekonomi Bakanlığını, (08.03.2014 tarih ve 28935 sayılı
R.G. ile değişik)
b)
Genel Müdürlük: Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğünü, (08.03.2014
tarih ve 28935 sayılı R.G. ile değişik)
c)
Denetim Birimleri: Ekonomi Bakanlığı Denetim Hizmetleri Başkanlığı ile Gümrük
ve Ticaret Bakanlığının ilgili denetim birimlerini, (08.03.2014 tarih ve 28935
sayılı R.G. ile değişik)
ç) Tarife kontenjanı: Belirli bir dönem itibarıyla gümrük
vergisinde ve/veya diğer mali yüklerde indirim yapılan ya da muafiyet sağlanan
ithalatın miktarını,
d) İthal lisansı: Tarife kontenjanı uygulaması kapsamında
ithalat yapılmasını sağlamak üzere Bakanlıkça düzenlenen ve bir örneği Ek-1 'de yer alan belgeyi,
e) Tarife kontenjanı dönemi: Tarife kontenjanı
kapsamında ithalatın yapılabileceği belirli bir dönemi,
f) Talep toplama yöntemi (TTY): Başvuruların tarife
kontenjanı dönemi başlangıcından önceki 1 (bir) ay içerisinde yapıldığı ve
başvuru döneminin bitmesini müteakip, tarife kontenjanı tahsisatı yapılabilecek
nitelikteki başvuru sahibi firmalara, ilgili dağıtım kriterleri çerçevesinde
tarife kontenjanı tahsisatının yapıldığı yöntemi,
g) Başvuru sırasına göre eşit oranda tahsis yöntemi
(EOTY): Başvurunun tarife kontenjanı dönemi içerisinde yapıldığı ve tarife
kontenjanının, tarife kontenjanı tahsisi yapılabilecek nitelikteki başvuru
sahibi firmalara, ilgili dağıtım kriterleri çerçevesinde başvuru sırası dikkate
alınarak eşit miktarda tahsis edildiği yöntemi,
ğ) Referans dönemi: Tarife kontenjanı başvurusunun
yapıldığı yıl hariç son iki takvim yılını,
h) Tarife kontenjanı başvuru dönemi: TTY' ne göre
tahsisatı yapılan tarife kontenjanları için tarife kontenjanı döneminin
başlangıcından önceki 1 (bir) ayı, EOTY'ne göre tahsisatı yapılan tarife
kontenjanları için ise tarife kontenjanı dönemi ile aynı dönemi,
ı) Firma: Tarife kontenjanlarından faydalanmak üzere
başvuruda bulunan, ticaret siciline veya esnaf ve sanatkar siciline ve ilgili
sanayi ve/veya ticaret odasına veya esnaf ve sanatkarlar odasına kayıtlı,
gerçek veya tüzel kişiler ile tahsisat önceliği bulunan kurum ve kuruluşları,
i) İthalat performansı: Firmanın başvurusunun
değerlendirildiği tarihteki Bakanlık Bilgi Sistemi verileri esas alınarak
tespit edilen, tarife kontenjanı konusu maddede referans döneminde
gerçekleştirdiği ithalat miktarını (tarife kontenjanı konusu maddeye ait ayrı
bir gümrük tarife istatistik pozisyonu bulunmaması halinde tarife kontenjanı
açılan ilgili gümrük tarife istatistik pozisyonu kapsamında yapılan toplam
ithalat miktarını),
j) Üretim performansı: Firmanın, referans döneminde
tarife kontenjanı konusu maddede gerçekleştirdiği üretim (paketleme,
ambalajlama, eleme, ayıklama hariç) miktarını,
k) Tüketim performansı: Firmanın, referans döneminde
üretimde hammadde olarak kullandığı tarife kontenjanı konusu maddenin
(paketleme, ambalajlama, eleme, ayıklama hariç) miktarını,
I) Geleneksel ithalatçı: Referans döneminde tarife
kontenjanı konusu maddeye ilişkin ithalat performansı olan firmayı,
m) Sanayici: Referans döneminde tarife kontenjanı
konusu maddeye ilişkin üretim performansı ve/veya tüketim performansı olan
(paketleme, ambalajlama, eleme, ayıklama hariç) firmayı ifade eder.
Tarife Kontenjanı Tahsisatı İçin Başvuru ve Başvuruların Sonuçlandırılması
MADDE 4- (1) Tarife kontenjanı tahsisat talebinde bulunan
firmaların, Ek-2'deki tabloda yer alan tarife
kontenjanlarından dağıtımı TTY' ne göre yapılacak olanlar için, tarife kontenjanı
döneminin başlangıcından önceki 1 (bir) ay içerisinde, dağıtımı EOTY'ne göre
yapılacak olanlar için ise tarife kontenjanı dönemi içerisinde, Bakanlığa
müracaat etmeleri zorunludur.
(2) Tarife kontenjanı tahsisat talebinde bulunan
firmaların, her tarife kontenjanı dönemi için; dağıtımı TTY' ne göre yapılacak
olan tarife kontenjanlarına ilişkin her bir tarife kontenjanı tahsisatı
başvurusunda her defasında tam ve eksiksiz olarak; dağıtımı EOTY'ne göre
yapılacak olan tarife kontenjanlarına ilişkin her bir tarife kontenjanında ise
sadece ilk tarife kontenjanı tahsisatı başvurusunda tam ve eksiksiz olarak, Ek-3'te yer alan belgeler ile birlikte Bakanlığa müracaat
etmeleri zorunludur.
(3) Ancak, dağıtımı EOTY'ne göre yapılacak olan tarife
kontenjanlarına ilişkin her bir tarife kontenjanında her tarife kontenjanı
döneminde firmalar adına yapılan ilk tarife kontenjanı tahsisatını müteakip aynı
tarife kontenjanı tahsisatı için yapılacak başvuruda tarife kontenjanı tahsisat
talebinde bulunan firmaların; Ek-3'te yer alan belgelerden her halükarda 1 ve 4
numaralı belgeler ve diğer belgelerden ise sadece geçerliliğini yitirmiş ve
güncellenmesi gerekli olanlar ile birlikte, Ek-3'te açıklandığı şekliyle, Bakanlığa
müracaat etmeleri zorunludur.
(4) Ek-2'deki tabloda yer alan tarife
kontenjanlarında, tahsisat önceliği bulunan kurum ve kuruluşlar için Ek-3'te
belirtilen belgeleri tam ve eksiksiz olarak ibraz etme veya başvuru dönemi
içerisinde müracaat etme şartı aranmaz.
(5) Ek-2'deki tabloda yer alan tarife kontenjanlarının
tahsisatı için yapılan başvurulara ilişkin eksiklikler tarife kontenjanı dönemi
içerisinde tamamlanamaz ve eksikliklerin giderilmesi ile ilgili firmalara Genel
Müdürlükçe bildirim yapılmaz. Ancak, ihtiyaç duyulması halinde Genel Müdürlükçe
Ek-3'te yer alan belgeler ile ilgili firmadan ve/veya bu belgeleri düzenleyen
kurum ve kuruluşlardan ek veya açıklayıcı bilgi ve belge talep edilebilir.
(6) Tarife kontenjanı tahsisatı taleplerine ilişkin
başvurularda Bakanlığa ibraz edilen belgeler hiçbir suretle iade edilmez ve
başka bir başvuru için kullanılamaz.
(7) Ek-2'deki tabloda yer alan ve dağıtımı TTY' ne
göre yapılacak olan tarife kontenjanlarının her biri için, aynı firma
tarafından bir tarife kontenjanı başvuru döneminde tarife kontenjanı tahsisatı
için sadece bir başvuru yapılması esastır. Aksi durumda, değerlendirmeye alınabilecek
nitelikteki en son başvuru değerlendirmeye alınır.
(8) Ek-2'deki tabloda yer alan ve dağıtımı EOTY'ne
göre yapılacak olan tarife kontenjanlarının her biri için, aynı firma
tarafından bir tarife kontenjanı başvuru döneminde tarife kontenjanı tahsisatı
için sadece bir başvuru yapılması esastır. Aksi durumda, değerlendirmeye
alınabilecek nitelikteki ilk başvuru değerlendirmeye alınır. Ancak, aynı tarife
kontenjanı döneminde daha önce aynı tarife kontenjanında adına düzenlenen en
son ithal lisansı firma nüshasının aslını Bakanlığa iade eden firmalara talepte
bulunmaları durumunda, aynı tarife kontenjanında tahsisat yapılarak yeniden
ithal lisansı düzenlenebilir,
(9) Bu Tebliğ kapsamındaki tarife kontenjanlarının
tahsisatı için, Ek-3'te belirtilen belgeleri tam ve eksiksiz olarak içermeyen
veya tarife kontenjanı başvuru dönemi içerisinde yapılmayan veya Ek-2'deki
tabloda ilgili tarife kontenjanının karşısında "Tahsisat Yapılacak Firma Türü"
sütununda belirtilen nitelikte olmayan firmalar tarafından yapılan veya bu
Tebliğ hükümlerine istinaden adlarına ithal lisansı düzenlenmemesi hususunda
yaptırıma tabi olan firmalar tarafından yapılan başvurular olumsuz sonuçlandırılır.
Ek-2'deki tabloda yer alan herhangi bir tarife kontenjanının tamamının tahsisat
önceliği bulunan kurum ve kuruluşlara tahsis edilmesi durumunda diğer
firmalarca söz konusu tarife kontenjanına ilişkin yapılmış başvurular olumsuz
sonuçlandırılır. Ek-2'deki tabloda yer alan ve dağıtımı EOTY'ne göre yapılan
herhangi bir tarife kontenjanının tamamının tahsis edilmesini müteakiben söz
konusu tarife kontenjanının tahsisatına ilişkin yapılan başvurular olumsuz
sonuçlandırılır.
(10)
Ek-2'deki tabloda yer alan ve ilgili tarife kontenjanı
kapsamı maddelerden yalnızca bir ya da birden fazla G.T.İ.P. için uygunluk
yazısı aranan tarife kontenjanlarına yapılacak müracaatlarda uygunluk yazısının
ibraz edilmesi halinde ilgili tarife kontenjanı kapsamı maddelerin tamamı için,
uygunluk yazısının ibraz edilmemesi halinde ise uygunluk yazısı aranan maddeler
hariç tutularak kalan maddeler için ithal lisansı düzenlenir. (03.12.2010 tarih ve 27774 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Tarife Kontenjanı Tahsisat Yöntemi
MADDE 5- (1) Ek-2'deki
tabloda "Tahsisat Yöntemi" sütunundaki;
a) "TTY" ibaresi, talep toplama yöntemi,
b) "EOTY" ibaresi, başvuru sırasına göre eşit oranda
tahsis yöntemi ile ilgili tarife kontenjanının tahsis edileceğini ifade eder.
Tahsisat Önceliği Bulunan
Kurum ve Kuruluşlar
MADDE 6- (1) Ek-2'de
yer alan tabloda "Tahsisat Önceliği Bulunan Kurum ve Kuruluşlar" sütunundaki;
a) "ESK" ibaresi, Et ve Süt Kurumu Genel Müdürlüğünün, (22.05.2013 tarihli
ve 28654 sayılı R.G.ile değişik)
b) "TMO" ibaresi, Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü'nün,
c) "YTTSKB" ibaresi, Yağlı Tohumlar Tarım Satış
Kooperatifleri Birlikleri'nin,
d) "TŞF" ibaresi, Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. Genel
Müdürlüğü'nün ilgili tarife kontenjanında tahsisat önceliği bulunduğunu ifade
eder.
Tarife Kontenjanı Tahsisatı Yapılacak Firmalar
MADDE 7- (1) Ek-2'deki
tabloda "Tahsisat Yapılacak Firma Türü" sütunundaki;
a) "Ü" harfi, üretim performansı olan sanayicilere,
b) "T" harfi, tüketim performansı olan sanayicilere,
c) "İ" harfi, geleneksel ithalatçılara
ilgili tarife kontenjanının tahsis edileceğini ifade
eder.
Dağıtım Kriterleri
MADDE 8- (1)
Ek-2'deki tabloda "Bir Defada Talep Edilebilecek Azami Tarife Kontenjanı
Miktarı" sütununda belirtilen miktar, söz konusu tablonun "Tarife Kontenjanı
Dönemi" sütununda tarife kontenjanının karşısında yer alan dönemde ilgili
tarife kontenjanında, dağıtımı EOTY'ne göre yapılan tarife kontenjanları için
bir firmaya bir defada tahsis edilebilecek azami tarife kontenjanı
miktarlarını; dağıtımı TTY' ne göre yapılan tarife kontenjanları için ise bir
firmanın talep edebileceği ve bir firmaya tahsis edilebilecek azami tarife
kontenjanı miktarlarını belirtmektedir.
(2) Firmalara başvurusunda talep ettiği tarife
kontenjanı miktarından daha fazla miktarda tahsisat yapılamaz.
(3) Tahsisat önceliği bulunan kurum ve kuruluşların
talepte bulunması halinde, Ek-2'deki tabloda yer alan tarife kontenjanlarının
tamamı veya bir bölümü söz konusu kurum ve kuruluşlara tahsis edilebilir. Aksi
durumda Bakanlıkça belirlenecek dağıtım kriterleri çerçevesinde değerlendirmeye
alınabilecek nitelikte başvuruda bulunan firmalara tahsis edilir.
(4) Bakanlıkça belirlenecek dağıtım kriterleri
çerçevesinde yapılacak dağıtımda herhangi bir firmanın talep ettiği miktardan
daha fazla tahsisat hakkı oluşması halinde, firmanın talep ettiği tarife
kontenjanı miktarının tamamının tahsisatı yapılır ve tahsisat hakkının talep
edilen miktarı aşan kısmı, her defasında talep edilen tarife kontenjanı
miktarından daha fazla tahsisat hakkı oluşan firma(lar) hariç tutularak diğer
firmalar arasında aynı kriterlerle yeniden dağıtılarak tahsis edilir.
(5) Ek-2'deki tabloda yer alan tarife kontenjanları
tahsisatı için yapılan ve değerlendirmeye alınabilecek nitelikteki başvurularda
talep edilen toplam tarife kontenjanı miktarının, tahsis edilebilecek toplam
tarife kontenjanı miktarıyla aynı veya daha düşük olması halinde talepler aynen
karşılanır ve tahsisatı yapılmayan tarife kontenjanı miktarının dağıtımı Bakanlıkça
yayımlanacak yeni bir Tebliğ ile yapılabilir.
(6) Ek-2'deki tabloda yer alan ve dağıtımı EOTY'ne
göre yapılan tarife kontenjanlarına ilişkin başvurular. Bakanlık genel evrak
kayıt tarihi ve kayıt numarası
esas alınarak, aynı tablonun "Bir Defada Talep Edilebilecek Azami Tarife
Kontenjanı Miktarı" sütununda ilgili tarife kontenjanının karşısında yer alan
miktarı aşmamak üzere, sırasıyla sonuçlandırılır. Ancak tarife kontenjanı
başvuru döneminin başlangıç tarihinden itibaren ilk 5 (beş) iş günü içerisinde
yapılan başvurularda talep edilen toplam miktarın o madde için açılmış toplam
tarife kontenjanı miktarını aşması durumunda, sadece bu talepler toplam tarife
kontenjanının eşit şekilde tahsis edilmesiyle karşılanır.
İthal Lisansı Düzenlenmesi
MADDE 9- (1) Bu
Tebliğde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde tarife kontenjanı tahsisatı
yapılan firmalar adına Bakanlıkça ithal lisansı düzenlenir. Bu Tebliğin 4 üncü
maddesinin 8 inci fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla, herhangi bir tarife
kontenjanı tahsisatına istinaden sadece bir ithal lisansı düzenlenir. Ancak,
tahsisat önceliği bulunan kurum ve kuruluşlar için talepte bulunulması
durumunda bir tarife kontenjanı tahsisatına istinaden birden fazla ithal
lisansı düzenlenebilir.
(2) İthal lisansı, bir tanesi tarife kontenjanı
tahsisi yapılan firmaya verilmek üzere (firma nüshası) ve bir tanesi Bakanlıkta
kalmak üzere (Bakanlık nüshası) 2 (iki) nüsha olarak düzenlenir.
İthal Lisansı Kullanımı
MADDE 10- (1) Bu Tebliğ
kapsamında Bakanlıkça düzenlenen ithal lisansları, ithal lisansında belirtilen
süre sonuna kadar geçerli olup, bu süre kesinlikle uzatılamaz.
(2) Bu Tebliğ kapsamında ithal edilecek maddeye
ilişkin gümrük beyannamesinin, ithal lisansının geçerlilik süresi içerisinde
tescil edilmiş olması şarttır.
(3) İthal lisansının firma tarafından ilgili gümrük
idaresine ibrazı zorunludur.
(4) Bu Tebliğ kapsamında düzenlenen ithal lisansıyla
yapılacak ithalatta sadece ithal lisansında kayıtlı miktar kadar ithalat için
indirimli gümrük vergisi ve/veya diğer mali yükler uygulanmak üzere ithalat
yapılabilir.
(5) İthal lisansı kapsamındaki ithalatın doğrudan
ithal lisansı sahibi firma tarafından yapılması zorunludur. İthal lisansları
üçüncü kişilere devredilemez.
(6) İthal lisansı kapsamında ithalatı gerçekleşecek
maddelerin ithalatının tabi olduğu diğer mevzuat hükümlerine göre gümrük idaresine
ibrazı gereken belgelerin firma tarafından ithalat işlemleri sırasında ilgili gümrük
idaresine ibrazı zorunludur.
(7) İthal lisansı kapsamında yapılan ithalatta yükümlü
tarafından ithal lisansının tarih ve sayısının gümrük beyannamesinin ilgili
bölümüne kaydedilmesi zorunludur.
Gümrük İdaresince Yapılacak İşlemler
MADDE 11- (I) Bu Tebliğ
kapsamında düzenlenen ithal lisansıyla yapılacak ithalatta, ithal lisansı firma
nüshası ithalat işlemleri sırasında ilgili gümrük idaresince aranır.
(2) İthal lisansı kapsamında yapılan ithalata ilişkin
gerekli düşümler ilgili gümrük idaresi tarafından ithal lisansının firma
nüshasının arka yüzüne işlenerek imza ve mühür altına alınır. Bu sayfada yer
kalmaması halinde, yeni sayfa ilave edilerek ilave edilen sayfa adedi ithal
lisansı firma nüshasının aslına derç edilerek imza ve mühür altına alınır.
İthal Lisansının Revizesi
MADDE 12- (1) İthal
lisansı firma nüshasının aslı ve değişiklik talebine ilişkin ilgili belgeler
ile birlikte başvurulması halinde, ithal lisansına ilişkin revize talepleri Bakanlıkça
sonuçlandırılır.
İthal Lisansının Zayii
MADDE 13- (1) İthal
lisansının zayii (kaybolması veya kullanılamaz hale gelmesi) halinde, zayie
ilişkin gazete ilanı ve/veya bu hususu belgelendiren ilgili belgeler ile
başvurulması halinde, Bakanlıkça üzerine "Zayiinden dolayı yeniden
düzenlenmiştir" şeklinde şerh düşülerek, ithal lisansının kullanılmamış olan
kısmı için yeni ithal lisansı düzenlenebilir.
(2)
Ek-2'deki tabloda yer alan ve dağıtımı EOTY'ne göre yapılan tarife kontenjanları
kapsamında düzenlenmiş olan ve tamamı kullanılmış bulunan bir ithal lisansının
zayii halinde, zayie ilişkin gazete ilanı ve/veya bu hususu belgelendiren
ilgili belgeler ile başvurulması durumunda, 4 üncü maddenin sekizinci
fıkrasında belirtilen en son ithal lisansı firma nüshasının aslının Bakanlığa
iade edilmesi şartı aranmaz. (08.03.2014 tarih ve 28935 sayılı
R.G. ile eklenmiştir)
İthal Lisansın İadesi
MADDE 14- (1) Bu
Tebliğin 4 üncü maddesinin 8 inci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla, bu Tebliğ
kapsamında düzenlenen ithal lisansı firma nüshasının Bakanlığa iade edilmesi
zorunlu değildir.
(2) Bakanlığa iade edilen ithal lisansı hiçbir suretle
firmalara geri verilmez.
Yaptırım
MADDE 15- (1) Bu Tebliğ
kapsamında düzenlenen ithal lisansı ile yapılacak ithalat işlemlerine esas olan
belgelerde tahrifat yapıldığının veya sahte belge kullanıldığının veya ithal
lisansının üçüncü kişilere devredildiğinin veya ithal lisansına konu ithal
işlemlerinde bu Tebliğ ile belirtilen diğer hususlara aykırı davranıldığının
Denetim Birimlerince tespiti halinde, Bakanlıkça ilgili ithal lisansı iptal
edilir ve kendilerine iptal işleminden itibaren 5 yıl süreyle bu Tebliğ
çerçevesinde tarife kontenjanı tahsis edilmez.
Diğer Mevzuat Hükümleri
MADDE 16- (1) Bu Tebliğ,
ithal lisansı kapsamında ithalatı gerçekleşecek maddenin ithalatının tabi
olduğu diğer mevzuat hükümlerinin uygulanmasını engellemez.
Yetki
MADDE 17- (1)
Müsteşarlık, bu Tebliğ hükümlerine istinaden, genelgeler çıkarmaya, izin ve
talimat vermeye, özel ve zorunlu durumları inceleyip sonuçlandırmaya ve
uygulamada ortaya çıkacak ihtilafları idari yoldan çözümlemeye yetkilidir.
Yürürlük
MADDE 18- (1) Bu Tebliğ
yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 19 - (1) Bu Tebliğ
hükümlerini Ekonomi Bakanı yürütür. (08.03.2014 tarih ve 28935 sayılı
R.G. ile değişik)
Ek-1
İthal Lisansı
Örneği
İTHAL LİSANSI T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI
1
1. İthalatçı
2. Lisans numarası
İthalatçıya verilecek nüsha
1
3. Kota dönemi
4. Lisansı
düzenleyen yetkili makam
5. Beyan
sahibi/temsilci
6. Mense ülke
7. Malın sevk
edildiği ülke
1
8. Geçerlilik
süresi sonu
9. Malların tanımı
10.G.T.İ.P
11. Miktar
12. Teminat
13. Diğer
ayrıntılar
14. Yetkili
makamın onayı
15. KULLANIMLAR
Sütun 17'nin 1
inci hanesinde kullanılabilecek miktarı ve aynı sütunun 2 inci hanesinde
kullanılan miktarı belirtiniz.
16. Net miktar
(net ağırlık veya birimi belirten diğer ölçü birimi)
19. Gümrük
beyannamesinin veya müfrezin numarası ve kullanım tarihi
20. Gümrük
işlemlerinin yapıldığı gümrük idaresinin adı, mührü ve imza
17. Rakamla
18. Kullanılan
Miktar (yazıyla)
1
2
1
2
1
2
1
2
1
2
1
2
1
2
1
2
Not: Gümrük
idarelerince, ihtiyaca binaen düzenlenecek ilave sayfalar buraya eklenecektir.
Ek-2
Sırbistan
Cumhuriyeti Menşeli Bazı Tarım ve İşlenmiş Tarım Ürünleri İthalatında Uygulanan
Tarife Kontenjanları Listesi
Tarife
Kontenjanı
Kod
No
G.T.İ.P.
Madde İsmi
(31.12.2011
tarihli ve 28159 sayılı R.G. ile değişik)
Tarife
Kontenjanı Dönemi
Bir
Defada Talep Edilebilecek Azami Tarife Kontenjanı Miktarı
Tahsisat
Yapılacak Firma Türü
Tahsisat
Yöntemi
Tahsisat
Önceliği Bulunan Kurum ve Kuruluşlar
SRB001(*)
0602.40.00.00.00
Güller (aşılı veya aşısız)
01.01-31.12
2 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB002(*)
0602.90.41.00.11
Çelikler
01.01-31.12
2 Ton
Ü,T,İ
EOTY
0602.90.41.00.12
Fidanlar
0602.90.41.00.29
Diğerleri
SRB003
(*)(31.12.2015 tarih ve 29579 sayılı 4. Mükerrer sayılı R.G.
ile değişik)
0602,90,46,00,00,
0602,90,47,00,00
0602,90,48,00,00
Diğerleri
01.01-31.12
2 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB004
06.03 (0603.90.00.00.00 hariç)
Buket yapmaya elverişli veya süs amacına uygun cinsten
kesme çiçekler ve çiçek tomurcukları (taze, kurutulmuş, boyanmış, ağartılmış,
emprenye edilmiş veya başka şekilde hazırlanmış)
01.01-31.12
200 Kg
Ü,T,İ
EOTY
SRB005
0701.10.00.00.00
Tohumluk
01.01-31.12
20 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB006
0702.00.00.00.00
Domates (taze veya soğutulmuş)
01.06-30.09
20 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB007
0703.90
Pırasa ve diğer soğanımsı sebzeler
01.01-31.12
20 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB008
0704.90.10.00.11
Beyaz
lahana
01.01-31.12
20 Ton
Ü,T,İ
EOTY
0704.90.10.00.12
Kırmızı
lahana
SRB009
0706.10
Havuçlar ve şalgamlar
01.01-31.12
20 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB010
0708.10
Bezelye (Pisum sativum)
01.01-31.12
5 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB011
0708.90
Diğer baklagiller
01.01-31.12
5 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB012
0709.60
Capsicum veya Pimenta cinsi meyveler
01.07-30.09
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB013
0710.21.00.00.00
Bezelye (Pisum sativum)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB014
0710.22.00.00.00
Fasulye (Phaseolus spp., Vigna spp.)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB015
0710.40.00.00.00
Tatlı mısır
01.01-31.12
20 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB016
(31.12.2015 tarih ve 29579 sayılı 4. Mükerrer sayılı R.G.
ile değişik)
0713.35
Börülce
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
0713.60
Güvercin bezelye(Cajanus cajan)
0713.33.10.00.11,
0713.33.90.00.11,
0713.90
Barbunya,
Diğerleri
0713.60
Güvercin
bezelye (Cajanus cajan)
0713.90
Diğerleri
SRB0I7
0811.10
Çilek
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB018
0811.20 (04.03.2013 tarih ve 28518 sayılı R.G. ile değişik)
Ahududu, böğürtlen, dut, loganberrier (bir çeşit
böğürtlen), siyah, beyaz ve kırmızı Frenk üzümü ve Bektaşi üzümü
01.01-31.12
20 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB019
0811.90.75.00.00
Vişne (Prunus cerasus)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB020
0813.20.00.00.00
Erik
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB021
0909.61.00.00.00 (04.03.2013 tarih ve 28518 sayılı R.G. ile değişik)
Ezilmemiş ve öğütülmemiş
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
0909.62.00.00.00
Ezilmiş
veya öğütülmüş [Yalnızca rezene
tohumları ve ardıç meyveleri]
SRB022
(31.12.2015 tarih ve 29579 sayılı 4. Mükerrer sayılı R.G.
ile değişik)
0910.99,
1211.90.86.00.31,
1211.90.86.00.41
Diğerleri,
biberiye
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
SRB033
(31.12.2015 tarih ve 29579 sayılı 4. Mükerrer sayılı R.G.
ile değişik)
1211.90
(1211.90.30.00.00,
1211.90.86.00.13,
1211.90.86.00.31,
1211.90.86.00.41 hariç)
Diğerleri
01.01-31.12
10.000 Ton
Ü,T,İ
TTY
TMO
1001.99.00.00.12
Mahlut
1001.99.00.00.13
Kaplıca
(kızıl) buğday
SRB024
1005.90
Diğerleri
01.01-31.12
5.000 Ton
Ü,T,İ
TTY
TMO
SRB025
1008.30.00.00.00
Kuş yemi
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB026
1208.10
Soya fasulyesinin unu ve kaba unları
01.01-31.12
2ü Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB027(*)
1209.10.00.00.00 (03.12.2010 tarih ve 27774 sayılı R.G. ile değişik)
Şeker pancarı tohumları
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB028(*)
1209.21.00.00.00(03.12.2010 tarih ve 27774 sayılı R.G. ile değişik)
Yonca tohumu
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB029
1209.29.45.00.11
Vicia
sativa L. türü fiğ
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
1209.29.45.00.12
Diğer
tür fiğ
1209.29.45.00.13
Poa
palustris L., Poa trivialis L. cinsi tohumlar
1209.29.45.00.14
Domuz
ayrığı tohumu (Dactylis glomerata L.)
1209.29.45.00.15
Tavus
otları (Agrosties) tohumu
SRB030
1209.29.80.00.11
Melez
çim (Lolium X hybridum Hausskn.)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
1209.29.80.00.12
Orman
salkım otu (Poa nemoralis L.) tohumları
1209.29.80.00.13
Yüksek
çayır yulafı (Arrhenatherum elatius (L.)J veC presl.)tohumları
1209.29.80.00.14
Korunga
(Onobrychis sativa L.)
1209.29.80.00.15
Burçak
(Vicia ervilia Willd.)
1209.29.80.00.16
Sorgum
tohumu
1209.29.80.00.18
Diğerleri
SRB031
1207.70.00.00.00
Kavun, Karpuz tohumu
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
1209.91 (1209.91.30.00.00,1209.91.80.00.11 hariç)
Sebze tohumları
SRB032
1209.99.10.00.00
Orman ağaçlarının tohumları
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB033
1211.90
(1211.90.30.00.00,
1211.90.86.00.13
hariç)
Diğerleri (04.03.2013 tarih ve 28518 sayılı R.G. ile değişik)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB034
15.17
Margarin; bu fasılda yer alan hayvansal veya bitkisel katı
ve sıvı yağların veya farklı katı veya sıvı yağ fraksiyonlarının yenilen
karışımları veya müstahzarları (15.16 pozisyonundaki yenilen katı veya sıvı
yağlar ve bunların fraksiyonları hariç)
01.01-31.12
4 Ton
Ü,T
EOTY
SRB035
1518.00.31.00.00
Ham olanlar
01.01-31.12
5 Ton
Ü,T
EOTY
SRB036
16.04
Hazırlanmış veya konserve edilmiş balıklar; havyar ve
balık yumurtalarından elde edilen havyar yerine kullanılan ürünler
01.01-31.12
5 Ton
Ü,T
EOTY
SRB037
17.04
Kakao içermeyen şeker mamulleri (beyaz çikolata dahil)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
SRB038
18.06
Çikolata ve kakao içeren diğer gıda müstahzarları
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
SRB039
1901,10
Çocukların beslenmesinde kullanılan müstahzarlar (perakende
satılacak hale getirilmiş)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
SRB040
19.02
Makarnalar (pişirilmiş veya et ile veya diğer maddelerle
doldurulmuş veya başka şekilde hazırlanmış olsun olmasın) (spagetti,
makaroni, şehriye, lazanya, gnocchi, ravioli, canelloni gibi); kuskus
(hazırlanmış olsun olmasın)
01.01-31.12
15 Ton
Ü,T
EOTY
SRB041
19.05
(04.03.2013 tarih ve 28518 sayılı R.G. ile değişik)
Ekmek, pasta, kek, bisküvi ve diğer ekmekçilik mamulleri
(kakao içersin içermesin); hosti, eczacılıkta kullanılan boş ilaç kapsülleri,
mühür güllacı, pirinç kağıdı ve benzeri ürünler
01.01-31.12
20 Ton
Ü,T
EOTY
SRB042
2001.10.00.00.00
Hıyarlar ve kornişonlar
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
SRB043
2001.90.30.00.00
Tatlı mısır (Zea nıays var. Saccharata)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
SRB044
2004.90.50.00.11
Bezelye
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
2004.90.50.00.12
Taze
fasulyeler
SRB045
(31.12.2015 tarih ve 29579 sayılı 4. Mükerrer sayılı R.G.
ile değişik)
20.08
(2008.11.10.00.00,
2008.19.19,
2008.19.95,
2008.19.99.00.11,
2008.19.99.00.12,
2008.30,
2008.99.85.00.00,
2008.99.91.00.00 hariç)
Tarifenin başka yerinde belirtilmeyen veya yer almayan
meyvalar, sert kabuklu meyvalar ve yenilen diğer bitki parçaları(başka
surette hazırlanmış veya konserve edilmiş) (ilave şeker veya diğer
tatlandırıcı maddeler veya alkol katılmış olsun olmasın)
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB046
20.09 (2009.11, 2009.12.00.00.00, 2009.19, 2009.31,
2009.39, 2009.71, 2009.79 hariç)
Meyve suları (üzüm şırası dahil) ve sebze suları (fermente
edilmemiş ve alkol katılmamış), ilave şeker veya diğer tatlandırıcı maddeler
katılmış olsun olmasın
01.01-31.12
10 Ton
Ü,T
EOTY
SRB047
21.04
Çorbalar, et suları ve müstahzarları; karışım halindeki
homojenize gıda müstahzarları
01.01-31.12
5 Ton
Ü,T,İ
EOTY
SRB048
2105.00
Dondurma ve yenilen diğer buzlar (kakao içersin içermesin)
01.01-31.12
7,5 Ton
Ü,T
EOTY
SRB049
2106.10.20.00.11
Diyet
mamaları
01.01-31.12
5 Ton
Ü,T
EOTY
2106.10.20.00.19
Diğerleri
SRB050
2106.90
Diğerleri
01.01-31.12
5 Ton
Ü,T
EOTY
SRB051
22.04
Taze üzüm şarabı (kuvvetlendirilmiş şaraplar dahil); üzüm
şırası (20.09 pozisyonunda yer alanlar hariç)
01.01-31.12
5.000 İt
Ü,T,İ
EOTY
Ek-3
Başvurularda
İbrazı Gereken Belgeler
A-
Tüm başvurular için ibrazı gereken belgeler:
1-
Bir örneği Ek-4'te yer alan "Başvuru Formu" (Firmayı temsil ve ilzama yetkili temsilci veya
temsilciler tarafından imzalanmış ve imza sahiplerinin ad ve soyadlarının
açıkça yazılmış olması ve her başvuruda ibraz edilmesi gerekmektedir.)
2-
İmza sahiplerinin firmayı temsil ve ilzama yetkili olduğunu kanıtlayan imza sirkülerinin veya imza beyanlarının
aslı veya noter onaylı sureti (Başvuru tarihinden geriye doğru 3 (üç) ay
içerisinde düzenlenmiş/onaylanmış olması gerekmektedir.)
3-
Firma unvanının yer aldığı Ticaret
Sicil Gazetesi'nin aslı veya noter veya ticaret ve/veya sanayi odaları veya
ticaret sicili memurlukları tarafından onaylı örneği veya
firma/esnaf-sanatkarın unvanının yer aldığı Esnaf ve Sanatkarlar Sicil Gazetesi'nin
aslı veya noter veya esnaf ve sanatkarlar odaları veya esnaf ve sanatkar sicil
müdürlüğü tarafından onaylı örneği (Kuruluşa, varsa unvan değişiklikleri ile
mevcut duruma ilişkin ticaret sicil gazetelerinin/esnaf ve sanatkarlar sicil
gazetesinin her birinin ibrazı gerekmektedir.)
4-
Aynı tarife kontenjanı döneminde, aynı tarife kontenjanı için yeniden başvuruda
bulunan firmalar için, söz konusu tarife kontenjanına ilişkin firma adına
düzenlenen en son ithal lisansının aslı
5- Ek-2'de yer alan tarife
kontenjanlarına ilişkin tablonun 'Tarife Kontenjanı Kod No" sütununda, yanında
(*) işareti bulunan maddeler için Gıda, Tarım ve
Hayvancılık Bakanlığından alınan ve tarife kontenjanı tahsis talebinde bulunan firma adına düzenlenmiş uygunluk yazısının aslı (Başvuru
tarihinden geriye doğru 3 (üç) ay içerisinde düzenlenmiş olması gerekmektedir.)
B-
Sanayici vasfı ile müracaat edecekler için ibrazı gereken ek belgeler:
1-
Tarife kontenjanı talebi yapılan maddeyle ilgili üretim ve/veya tüketim
rakamlarını ayrıntılı olarak içeren geçerli kapasite raporunun bağlı bulunulan ticaret ve/veya sanayi odası ya
da esnaf ve sanatkârlar odası tarafından tasdik edilmiş sureti (Başvuru
tarihinden itibaren geriye doğru en fazla 3 (üç) ay içerisinde tasdik edilmiş
olması gerekmektedir.) (Kapasite raporunun aslı veya noter onaylı sureti kabul
edilmeyecektir.)
2-
Bir örneği Ek-5'te yer alan ve firmayı temsil ve ilzama
yetkili temsilci veya temsilciler ve yeminli mali müşavir tarafından imzalanmış
olan Faaliyet Formu (Ekine formu tasdik eden Yeminli Mali Müşavirin bağlı
bulunduğu Yeminli Mali Müşavirler Odası'ndan alınan ve başvuru tarihi
itibariyle geçerli olan "Faaliyet Belgesi"nin eklenmiş olması gerekmektedir.) (03.12.2010 tarih ve 27774 sayılı R.G. ile
değişik)
Açıklamalar:
(1) Tarife kontenjanı tahsis
taleplerine ilişkin başvurularda Bakanlığa ibraz edilen belgeler hiçbir suretle
iade edilmez ve başka bir başvuru için kullanılamaz.
(2) Başvuru için gerekli bilgi ve
belgeleri tam ve eksiksiz olarak içermeyen ve süresi içerisinde usulüne uygun
olarak yapılmayan başvurular olumsuz sonuçlandırılır.
(3) Sanayici vasfı ile tarife
kontenjanı tahsis talebinde bulunan firmalar, ibraz enikleri "Sanayici vasfı
ile müracaat edecekler için ibrazı gereken ek belgeler"in lam ve eksiksiz olmaması
halinde, tarife kontenjanı tahsisatında sanayici vasfı ile değerlendirilmez.
Ancak, ilgili firmanın "Tüm başvurular için ibrazı gereken belgeler"! tam ve
eksiksiz olarak ibraz etmiş olması ve ilgili tarife kontenjanının sanayici
vasfı olmayan firmalara da tahsis edilebilecek nitelikte olması halinde, söz
konusu firma başvurusu sadece bu kapsamda değerlendirilir.
Ek-4
Sırbistan
Cumhuriyeti Menşeli Bazı Tarım ve İşlenmiş Tarım Ürünleri İthalatında Uygulanan
Tarife Kontenjanından Yararlanmak ve İthal Lisansı Almak İçin Başvuru Formu
Örneği
Tarih: /..…….
EKONOMİ BAKANLIĞINA
(İthalat Genel
Müdürlüğü)
2010/814
sayılı "Sırbistan Cumhuriyeti Menşeli Bazı Tarım ve İşlenmiş Tarım Ürünleri
İthalatında Tarife Kontenjanı Uygulanması Hakkında Karar" ile bu Karara
istinaden hazırlanan "Sırbistan Cumhuriyeti Menşeli Bazı Tarım ve İşlenmiş
Tarım Ürünleri İthalatında Tarife Kontenjanı Uygulanmasına İlişkin Tebliğ"
kapsamında, aşağıda belirtilen madde için firmamız adına tahsis yapılması ve
İthal Lisansı düzenlenmesi hususunda gereği müsaadelerine arz olunur.
Bakanlığınızca talep edilen bilgi ve belgeler
eksiksiz olarak sunulmaktadır.
Firma Yetkilisinin Adı Soyadı:
Firma Yetkilisinin Unvanı:
İmza-Kaşe: I- Firmanın;
1) Türü A
- Sanayici
a) Tarife kontenjanı konusu maddenin üreticisi
b) Tarife kontenjanı konusu maddenin üretimde
hammadde olarak kullanıcısı
B - Tarife kontenjanı konusu maddenin geleneksel ithalatçısı
C - Tahsisat
önceliği bulunan kurum veya kuruluş
2) Adı/Unvanı(l):
3) Bağlı bulunulan vergi dairesi ve vergi sicil
numarası/T.C. kimlik numarası:
4) Sigorta Sicil Numarası:
5) Tebligat adresi(2):
6) E- posta: Telefon: Faks:
7) Başvuru sahibi firma adına irtibat sağlayacak kişi:
II- Tarife kontenjanı tahsisi talebinde
bulunulan maddenin:
1) Tarife Kontenjanı Kod No :
2) Menşe
ülkesi:
3) Türkiye'ye ihraç amacıyla yüklemenin yapılacağı ülke:
4) Tahsisi talep edilen tarife kontenjanı konusu maddenin
miktarı ve ölçü birimi(3):
Rakam ile:
Yazı ile :
III- Tarife kontenjanı tahsisi talep edilen maddenin
değeri (mal bedeli, navlun ve sigorta ayn ayrı belirtilecektir):
Rakam ile
Yazı ile
Mal bedeli
Sigorta
Navlun
Diğer
TOPLAM
Birim Fiyatı (CİF)
Açıklamalar
(1) Firmanın Ticaret Sicil
Gazetesi'nde veya Esnaf ve Sanatkârlar Sicil Gazetesinde yer alan unvanı lam
olarak yazılacak.
(2) Sadece firmanın Ticaret Sicil
Gazetesi'nde veya Esnaf ve Sanatkârlar Sicil Gazetesi'nde yer alan resmi
tebligat adresi yazılacak.
(3) Ölçü biriminin, Tahsis
talebinde bulunulan tarife kontenjanının açıldığı ölçü birimi ile aynı birim
cinsinden yazılması şarttır.
Ek-5
Faaliyet Formu
Örneği
Tarih: ..…./…….
Aşağıda
unvanı ve sicil numaralan belirtilen firmanın başvurusu üzerine, firmanın
muhasebe kayıtlarının ve ilgili diğer belgelerin tetkiki sonucunda firmanın
faaliyetlerine ilişkin aşağıda yer alan bilgilere ulaşılmış olup, söz konusu
bilgilerin doğru olduğunu ve bilgilerin doğru olmaması halinde doğacak hukuki
sorumluluktan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğumuzu kabul ve taahhüt
ederiz.
Firma
Yetkilisi/Yetkilileri YMM
Adı Soyadı
Adı Soyadı, Unvan Mühür
İmza ve Kaşe
İmza ve Kaşe"'
1- Tarife Kontenjanı Tahsis Talebinde Bulunan Firmaya
İlişkin Bilgiler
a) Firma Unvanı (2)
b) Adres(2) ve Telefon/Faks Numarası
c) Üye Olduğu Ticaret ve/veya Sanayi Odası/Esnaf ve
Sanatkarlar Odası
ç) Ticaret ve/veya Sanayi/Esnaf ve Sanatkar Sicil No
d) Vergi Dairesi ve Vergi Sicil Numarası/ T.C. Kimlik
Numarası
e) 1.Yıl Gelir/Kurumlar Vergisi Tutarı (3)
f) 2.Yıl Gelir/Kurumlar Vergisi Tutarı(4)
g) Sigorta Müdürlüğü ve Sigorta Sicil No
ğ) 1.Yıl Sigortalı İşçi Gün Sayısı(3)
h) 2.Yıl Sigortalı İşçi Gün Sayısı(4)
2- Firmanın Üretim ve/veya Tüketim Faaliyetine
İlişkin Bilgiler5
a) Üretilen Maddenin İsmi
aa) Yıllık Üretim Kapasitesi
ab) 1. Yıl Üretim Miktarı(3)
ac) 2. Yıl Üretim Miktarı(4)
b)Üretimde Hammadde Olarak Kullanılan Maddenin İsmi
ba) Tüketim Kapasitesi
bb) 1.Yıl Tüketim Miktarı (3)
bc) 2. Yıl Tüketim Miktarı (4)
3- İncelemeyi Yapan Yeminli Mali Müşavirin
a) Adı Soyadı
b) Bağlı Olduğu Oda ve Sicil Numarası
c) Adres ve Telefon/Faks Numarası
Açıklamalar:
(1) Firmayı temsil ve ilzama yetkili temsilci veya
temsilciler tarafından imzalanmış olması gerekmektedir.
(2) Firmanın Ticaret Sicil
Gazetesi'nde veya Esnaf ve Sanatkarlar Sicil Gazetesi'nde yer alan unvanının ve
adresinin tam olarak yazılması gerekmektedir.
(3) 1. Yıl, başvurunun yapıldığı
yıldan 2 yıl önceki yıl (Örneğin; 2010 yılında başvuru yapılmışsa"!. Yıl" 2008
yılıdır) anlamındadır.
(4) 2. Yıl: başvurunun yapıldığı
yıldan 1 yıl önceki yıl (örneğin; 2010 yılında başvuru yapılmışsa "2.Yıl" 2009
yılıdır) anlamındadır.
(5) Üretim miktarına sadece
tarife kontenjanı konusu maddede firmanın gerçekleştirdiği üretim miktarı,
tüketim miktarına ise sadece tarife kontenjanına konu madde bir başka malın
üretiminde hammadde olarak kullanılıyor ise doğrudan üretimde hammadde olarak kullanılan
miktarı yazılacaktır. Üretim ve tüketim miktarlarının belirlenmesinde bu
Tebliğin "Tanımlar" başlıklı 3 üncü maddesi hükümlerine uyulması şarttır.
Kapasite, üretim ve tüketim miktarlarının ölçü biriminin tahsis talebinde
bulunulan tarife kontenjanının açıldığı ölçü birimi ile aynı birim cinsinden
yazılması şarttır.