Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi Tebliği Ürün Güvenliği ve Denetimi 2011-53 (TAREKS, Mobil Elektronik imza, Nitelikli elektronik sertifika) (Mülga)
DIŞ TİCARETTE RİSK ESASLI KONTROL SİSTEMİ
TEBLİĞİ (Ürün Güvenliği ve Denetimi:
2011/53)
Ekonomi Bakanlığından: 29.12.2011 tarihli ve 28157 sayılı R.G.
Tasarruflu yazılar 1 2 3
2025-28
Tebliğ ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Amaç ve kapsam
MADDE 1 - (1) Bu
Tebliğin amacı, ürün güvenliği ve teknik düzenlemeler mevzuatı uyarınca yapılan
denetim, uygunluk ve izin işlemlerinin Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol
Sistemi aracılığıyla yerine getirilmesi halinde, bu işlemlere konu olacak
firmaların elektronik ortamda tanımlanmasına ve firmalar adına işlem yapacak
kullanıcıların yetkilendirilmesine dair usul ve esasları belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 - (1) Bu
Tebliğ, 13/10/2005 tarihli ve 25965 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak
yürürlüğe giren 7/9/2005 tarihli ve 2005/9454
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki Dış Ticarette Teknik Düzenlemeler ve Standardizasyon
Rejimi Kararı'nın 4 üncü maddesine istinaden düzenlenmiştir.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 3 - (1) Bu
Tebliğde geçen;
a)
Bakanlık: Ticaret Bakanlığını[1],
b)
Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi (TAREKS): Ürün güvenliği ve teknik
düzenlemeler mevzuatı uyarınca yapılan denetim, uygunluk ve izin işlemlerinin
elektronik ortamda ve risk esaslı yerine getirilmesi amacıyla oluşturulan web
tabanlı uygulamayı,
c)
Elektronik imza: Elektronik imza mevzuatında tanımlanan şekilde başka bir
elektronik veriye eklenen veya elektronik veriyle mantıksal bağlantısı bulunan
ve kimlik doğrulama amacıyla kullanılan elektronik veriyi,
ç)
Elektronik imza mevzuatı: 23/1/2004 tarihli ve 25355 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan 5070
sayılı Elektronik İmza Kanunu ile bu Kanuna istinaden yürürlüğe konulan diğer
mevzuatı,
d)
Elektronik sertifika hizmet sağlayıcıları: Elektronik imza mevzuatı uyarınca
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna bildirimini yapmış, elektronik
sertifika, zaman damgası ve elektronik imzalarla ilgili hizmetleri sağlayan
kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya özel hukuk tüzel kişilerini,
e)
Firma: TAREKS aracılığıyla yapılan denetim, uygunluk ve izin işlemlerine konu
olan kamu kurumları dâhil, tüm gerçek ve tüzel kişileri,
f) (20.04.2021
/ 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile yürürlükten kaldırılmıştır)[2]
g)
Kamu kurumu kullanıcısı: TAREKS kapsamında firmaların denetim, uygunluk ve izin
işlemlerinde görev alan ve Bakanlık personeli hariç olmak üzere kamu kurumları
adına işlem yapan kişileri,
ğ)
Kullanıcı: TAREKS aracılığıyla firmalar adına işlem yapmak üzere
yetkilendirilmiş kişileri,
h)
Mobil elektronik imza: Bakanlık ile mobil elektronik imza kullanımına ilişkin sözleşmesi
bulunan GSM operatörlerince verilen SIM kartını kullanarak oluşturulan ve 5070
sayılı Elektronik İmza Kanununda tanımlanan güvenli elektronik imza
niteliğindeki elektronik sertifikayı,
ı)
Nitelikli elektronik sertifika: 5070 sayılı Elektronik İmza Kanununun 9
uncu maddesinde sayılan nitelikleri taşıyan elektronik sertifikayı,
i)
Denetim Birimi: Bakanlığın Bölge Müdürlüklerine bağlı ürün güvenliği denetimlerinden
sorumlu Ticaret Denetmenleri Şube Müdürlüklerini ve Ticaret Denetmenleri
Servislerini, (20.04.2021 / 31460 sayılı
R.G. 2021/32 Tebliğ ile eklenmiştir)
ifade
eder.
Nitelikli elektronik sertifika veya
mobil elektronik imza temini
MADDE 4 - (1) Kullanıcılar,
elektronik sertifika hizmet sağlayıcılarından alınan nitelikli elektronik
sertifikaya ya da mobil elektronik imzaya sahip olmak zorundadır.
(2)
Başka amaçlarla daha önce temin edilen ve geçerlilik süresi dolmamış veya
yenilenmiş nitelikli elektronik sertifikalar ya da mobil elektronik imzalar
TAREKS için kullanılabilir.
Firmaların tanımlanması
MADDE 5 - (1) Firmalar,
internet üzerinden Bakanlık internet sayfasındaki "E-İmza Uygulamaları"
bölümünde yer alan "Firma Tanımlama" uygulamasında açılan ekranda istenen
bilgileri girer. Bu işlem, nitelikli elektronik sertifika ya da mobil
elektronik imza ile imzalanarak gerçekleştirilir.
(2)
Firma tanımlaması, firmanın sicil tasdiknamesinde[3] yer alan ve belge
düzenlendiği sırada işletmeyi temsile yetkili olan[4] veya bunların
noter kanalıyla düzenlenmiş TAREKS taahhütnamesi çerçevesinde görevlendirdiği
kişiler tarafından yapılır.
(3)
Her vergi numarası için bir firma tanımlaması yapılır. Aynı vergi numarası ile
faaliyet gösteren şubeler tek firma kabul edilir. Firma tanımlaması
onaylandıktan sonra şubeler TAREKS üzerinden ayrı ayrı kaydedilebilir.
Kullanıcıların yetkilendirilmesi
MADDE 6 - (1) Firma
tanımlaması yapılmış firmalar adına TAREKS vasıtasıyla işlem yapmak isteyen
kişiler kullanıcı olarak yetkilendirilir. Bu kapsamda, söz konusu kişiler sahip
oldukları nitelikli elektronik sertifikayı ya da mobil elektronik imzayı
kullanarak, Bakanlık internet sayfasındaki "E-İmza Uygulamaları" bölümünde yer
alan "Yetkilendirme Başvuruları" uygulaması ile yetkilendirme başvurusunda
bulunur.
(2)
İlk yetkilendirme başvurusu üzerine, aşağıda belirtilen belgeler dilekçe ekinde
ilgili Denetim Birimine[5] iletilir.
a)
Sicil tasdiknamesi: 19/12/2012 tarihli ve 2012/4093 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararı ile yürürlüğe konulan Ticaret Sicili Yönetmeliği kapsamında işletmeyi
temsile yetkili olanları gösterir belge örneği, (20.04.2021
/ 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değişik)[6]
b)
Ticaret Sicili Gazetesi: Firmanın tacir veya sanayici olması durumunda, Türkiye
Ticaret Sicili Gazetesi'nin aslı ya da ticaret ve/veya sanayi odası ile ticaret
sicil memurluğunca onaylı örneği (kuruluş ve varsa ana sözleşme değişiklikleri
ile son durumu gösterir Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinin her biri),
c)
Esnaf ve Sanatkâr Sicil Tasdiknamesi: Firmanın esnaf veya sanatkâr olması
durumunda, Esnaf ve Sanatkâr Sicil Müdürlüğünce düzenlenen esnaf ve sanatkâr
sicil tasdiknamesinin aslı ya da sicil müdürlüğünce onaylı örneği,
ç)
TAREKS taahhütnamesi: Firmayı temsil ve ilzama yetkili kişilerce imzalanarak
Bakanlık internet sayfasındaki "E-İmza Uygulamaları" bölümünde yer alan örneğe
uygun ve Türkçe olarak noterde her bir kişi için düzenlenmiş taahhütnamenin
aslı,
d)
Mükellefiyet yazısının aslı ya da noter onaylı örneği.
(3)
Yetkilendirme başvurusu bir veya birden fazla kişi için aynı zamanda
yapılabilir. (…)[7] Taahhütnamenin
geçerli olacağı süre taahhütnamede belirtilir.
(4)
Aynı firma için sonradan yapılacak kullanıcı yetkilendirme başvurularında,
TAREKS taahhütnamesi hariç olmak üzere ikinci fıkrada sayılan ve geçerliği
devam eden belgeler tekrar aranmaz.
(5)
Kullanıcıların, sertifikalarını yenilemesi veya başka bir nitelikli elektronik
sertifika ya da mobil elektronik imza temin etmesi durumlarında yeniden
yetkilendirme başvurusu yapması gerekmez.
Tanımlama ve yetkilendirme onayı
MADDE 7 - (1) Firma
tanımlama ve yetkilendirme başvurusu üzerine, firmanın sunduğu belgelerin
usulüne uygunluğu kontrol edildikten sonra, Denetim Birimince[8] TAREKS
aracılığıyla onay işlemleri başlatılır. Usulüne uymayan başvurular işleme
alınmaz.
(2)
Belgelerin eksik ya da usulüne uygun olmaması ya da internet üzerinden girilen
bilgilerin belgelerle uyuşmaması durumunda, firma tarafından eksik ve/veya
usulüne uygun olmayan belgeler tamamlanır ve/veya firma tanımlamasına dair
bilgilerde gerekli değişiklikler yapılır.
(3)
Denetim Birimi,[9] sunulan bilgi
ve belgeler doğrultusunda ve/veya ilgili mevzuat çerçevesinde değişiklik ve
güncelleme isteme, ek bilgi ve belge talep etme ya da firmanın tanımlama ve
yetkilendirme başvurusunu reddetme hakkına sahiptir. Talepler elektronik posta
veya yazıyla firmaya bildirilir.
(4)
Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı, yetkilendirme talebinin sonucunu başvuru
sahibinin "Yetkilendirme Başvuruları" uygulamasında beyan ettiği elektronik
posta adresine bildirir. Bakanlık ulaşmayan bildirimlerden sorumlu değildir.
Yetki süresinin uzatılması
MADDE 8 - (1)
Kullanıcının yetkisi taahhütnamede belirtilen süreyle sınırlıdır. Süre uzatımı
talebinde, ilgili Denetim Birimine[10] her kişi için
ayrı olmak üzere yeni TAREKS taahhütnamesi verilmesi gerekir. Yetki süresinin
bitiminden süre uzatımına kadarki sürede kullanıcının yetkisi askıya alınır.
(2)
Süre uzatımında, daha önce firma tarafından bu Tebliğin 6 ncı maddesinin ikinci
fıkrası uyarınca sunulan ve geçerliği devam eden diğer belgeler tekrar
istenmez. Ancak, belgelerde değişiklik olması veya içerdikleri bilgilerin
taahhütname ile farklı olması durumunda belgelerin yenilenmesi zorunludur.
(3)
İflas etmiş ya da iflas süreci devam eden firmalar adına işlem yapan
kullanıcıların, yetki süresinin uzatılması ya da yeni bir kişinin
yetkilendirilmesi için gereken taahhütnameyi noter kanalıyla temin edememesi
durumunda, iflas idaresinin kararına dayanarak İflas Müdürlüklerince usulüne uygun
olarak düzenlenen taahhütname kabul edilir.
Yetkinin iptali
MADDE 9 - (1)
Kullanıcının yetkisi, firmanın ilgili Denetim Birimine[11] yazılı
başvurusu üzerine iptal edilir. Başvuruda, firmayı temsil ve ilzama yetkili
kişilerce Bakanlık internet sayfasındaki "E-İmza Uygulamaları" bölümünde yer
alan örneğe uygun olarak noter tarafından düzenlenmiş azilname aranır.
(2)
Kullanıcının yetkisinden feragat etmesi halinde, bunun noter kanalıyla veya
iadeli taahhütlü olarak firmaya bildirildiğini tevsik eden belgelerin Denetim
Birimine[12] sunulması
üzerine yetki iptal edilir.
(3)
Firma tanımlamasının iptali veya vergi numarasının değişmesi durumunda, o firma
için yetkilendirilen tüm kullanıcıların yetkileri Bakanlıkça re'sen iptal
edilir.
Yetkinin askıya alınması
MADDE 10 - (1) Firmanın
Bakanlık internet sayfası "E-İmza Uygulamaları" bölümünde yer alan telefon
numaralarını arayarak yapacağı başvuru ile firma adına işlem yapan
kullanıcıların yetkisi geçici süreyle askıya alınabilir.
(2)
Firmanın talebi üzerine askıya alınan yetkinin iptali için, Bakanlık internet
sayfasındaki "E-İmza Uygulamaları" bölümünde yer alan örneğe uygun olarak noter
kanalıyla düzenlenmiş azilname ile yedi iş günü içinde Denetim Birimine[13] başvurulur.
Aksi durumda, askıya alma işlemi kaldırılır ve yetki tekrar kullanıma açılır.
Güncelleme işlemleri
MADDE 11 - (1) Onay
işleminden önce, "Firma Tanımlama" uygulaması aracılığıyla firmaya ilişkin
bilgiler değiştirilebilir ya da firma tanımlaması iptal edilebilir. Bu
işlemler, nitelikli elektronik sertifika ya da mobil elektronik imza ile
imzalanır.
(2)
Onay işleminden sonra, vergi numarası ve/veya firma unvanı dışındaki
değişiklikler için ayrıca belge aranmaz.
(3)
Firma unvanında değişiklik yapılması durumunda kullanıcıların yetkileri askıya
alınır. Söz konusu değişiklik için 6 ncı maddenin ikinci fıkrası uyarınca
istenen belgelerin dilekçe ekinde Denetim Birimine[14] sunulması
üzerine, askıya alınan yetkilerin kullanıma açılması için onay işlemi
başlatılır.
(4)
Vergi numarasının değişmesi durumda, firma bu durumu tevsik eden belgeleri Denetim
Birimine[15] sunar. Denetim
Birimi[16] firmanın
önceki vergi numarasıyla yaptığı firma tanımlamasının ve kullanıcı yetkilerinin
iptali için onay işlemini başlatır. Yeni vergi numaralı firmanın tanımlanması
ve kullanıcılarının yetkilendirilmesi gerekir. Önceki vergi numarasına sahip
firmanın faaliyetine devamı halinde, bu Tebliğin diğer hükümleri saklı kalmak
kaydıyla, firmanın tanımlanması ve kullanıcılarının yetkisi iptal edilmez.
(5)
Faaliyetine son veren firma bu durumu tevsik eden belgeleri Denetim Birimine[17] sunar. Denetim
Birimi[18] firma
tanımlamasının ve kullanıcı yetkilerinin iptali için onay işlemini başlatır.
(6)
Firma tanımlamasına veya kullanıcılarına dair bilgi ve belgelerdeki
değişiklikler, en geç beş iş günü içinde bu Tebliğe uygun olarak firma
tarafından Denetim Birimine[19] bildirilir.
Aksi halde, diğer mevzuat saklı kalmak kaydıyla, firmanın tanımlanması ve
kullanıcılarının yetkileri derhal askıya alınır. Askıya alma işlemi ancak
eksikliklerin giderilmesi halinde kaldırılır.
Denetim Birimlerine başvuru (Başlık
20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değişik)[20]
MADDE 12 - (1) Firma
tanımlaması, kullanıcı yetkilendirmesi, süre uzatımı, iptal ve bunlara ilişkin
bir firmanın işlemleri ilk müracaat edilen Denetim Birimi[21] nezdinde
takip edilir.
Yetki
MADDE 13 - (1) Bakanlık;
bu Tebliğde yer alan hususlarda önlem almaya, düzenleme yapmaya, özel ve
zorunlu durumları inceleyip sonuçlandırmaya, muhtemel ihtilafları idari yoldan
çözmeye ve teknik nedenlerle uygulamada yaşanan sorunları gidermeye yetkilidir.
(2)
TAREKS'in uygulanmasında, Bakanlıktan kaynaklanmayan nedenlerle elektronik
iletişimde yaşanan aksaklıklardan Bakanlık sorumlu değildir.
(3)
Fiil ehliyetinin sınırlandırıldığı, gaipliği, ölümü veya adına işlem yaptığı
firmanın tüzel kişiliğini kaybettiği öğrenilen nitelikli elektronik sertifika
ya da mobil elektronik imza sahibi kişilerin yetkileri Bakanlıkça iptal edilir.
(4)
Kamu kurumu kullanıcılarına ilişkin usul ve esaslar, Bakanlığın ilgili
kurumlarla yapacağı protokoller çerçevesinde ayrıca belirlenir.
(5)
TAREKS'e beyan edilen bilgilerin doğru, eksiksiz ve zamanında girilmesinden
kullanıcı ile firma müştereken sorumludur. Aksi bir durumun tespiti halinde,
aykırı işlem yapan kullanıcı ve firmaya, fiilin ağırlığına göre müeyyide
uygulanır. (20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile eklenmiştir)
Yürürlükten kaldırılan tebliğ
MADDE 14 - (1)
18/10/2010 tarihli ve 27733 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2010/41
sayılı Dış Ticaret Veri Sistemine İlişkin Dış Ticarette Standardizasyon
Tebliği yürürlükten kaldırılmıştır.
(2)
İlgili mevzuatta, 2010/41 sayılı Dış Ticaret Veri Sistemine İlişkin Dış
Ticarette Standardizasyon Tebliğine yapılan atıflar bu Tebliğe yapılmış kabul
edilir.
Yürürlük
MADDE 15 - (1) Bu Tebliğ
yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 16 - (1) Bu
Tebliğin hükümlerini Ticaret Bakanı[22] yürütür.
Tebliğin
Yayımlandığı Resmî Gazete'nin
Tarihi
Sayısı
29/12/2011
28157
Tebliğde
Değişikliğin Yayımlandığı Resmî Gazete'nin
Tarihi
Sayısı
20/04/2021
31460
[1] "Ekonomi Bakanlığını" ibaresi "Ticaret Bakanlığını" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı
R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[2] Mülga: f) Grup Başkanlıkları: Bakanlığın Bölge
Müdürlüklerine bağlı Ürün Denetmenleri Grup Başkanlıklarını,
[3] "imza sirkülerinde" ibaresi "sicil tasdiknamesinde" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı
R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[4] "firmayı temsil ve ilzama yetkili kişiler" ibaresi
"belge düzenlendiği sırada işletmeyi temsile yetkili olan" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[5] "Grup Başkanlığına" ibaresi
"Denetim Birimine" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı
R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[6] Mülga: a) İmza sirküleri: Ana sözleşmede firmayı
temsil ve ilzama yetkili kişiler için düzenlenmiş imza sirkülerinin aslı veya
noter onaylı örneği,
[7] Mülga: Bu durumda, TAREKS taahhütnamesi
yetkilendirilecek her bir kişi için ayrı düzenlenir.
[8] "Grup Başkanlığınca" ibaresi "Denetim Birimince"
olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[9] "Grup Başkanlığı" ibaresi "Denetim Birimi" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[10] "Grup Başkanlığına" ibaresi "Denetim Birimine" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[11] "Grup Başkanlığına" ibaresi "Denetim Birimine" olarak
20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[12] "Grup Başkanlığına" ibaresi "Denetim Birimine" olarak
20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[13] "Grup Başkanlığına" ibaresi "Denetim Birimine" olarak
20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[14] "Grup Başkanlığına" ibaresi "Denetim Birimine" olarak
20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[15] "Grup Başkanlığına" ibaresi "Denetim Birimine" olarak
20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[16] "Grup Başkanlığı" ibaresi "Denetim Birimi" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[17] "Grup Başkanlığına" ibaresi "Denetim Birimine" olarak
20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[18] "Grup Başkanlığı" ibaresi "Denetim Birimi" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[19] "Grup Başkanlığına" ibaresi "Denetim Birimine" olarak
20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[20] Mülga: Grup Başkanlıklarına başvuru
[21] "Grup Başkanlığı" ibaresi "Denetim Birimi" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[22] "Ekonomi Bakanı" ibaresi "Ticaret Bakanı" olarak 20.04.2021 / 31460 sayılı R.G. 2021/32 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.