Sarp-Sarpi, Çıldır/Aktaş-Kartsakhi ve Posof/Türkgözü-Akhaltsikhe Kara Gümrük Geçiş Noktalarındaki Yolcu, Araç ve Eşya Hareketine İlişkin İşlemlerin ve Çalışma Saatlerinin Uyumlaştırılması ile İşbirliğine Dair Protokol hakkında karar 2012/4071

"SARP - SARPİ", "ÇILDIR/AKTAŞ - KARTSAKHİ" VE "POSOF/TÜRKGÖZÜ - AKHALTSİKHE" KARA GÜMRÜK GEÇİŞ NOKTALARINDAKİ YOLCU, ARAÇ VE EŞYA HAREKETİNE İLİŞKİN İŞLEMLERİN VE ÇALIŞMA SAATLERİNİN UYUMLAŞTIRILMASI İLE İŞBİRLİĞİNE DAİR PROTOKOL Karar Sayısı : 2012/4071 23.01.2013 tarih ve 28537 sayılı R.G. Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Gürcistan Hükümeti arasında 24 Mayıs 2011 tarihinde Sarp'ta imzalanan ekli "Sarp-Sarpi, Çıldır/Aktaş-Kartsakhi ve Posof/Türkgözü-Akhaltsikhe Kara Gümrük Geçiş Noktalarındaki Yolcu, Araç ve Eşya Hareketine İlişkin İşlemlerin ve Çalışma Saatlerinin Uyumlaştırılması ile İşbirliğine Dair Protokol"ün onaylanması; Dışişleri Bakanlığının 27/11/2012 tarihli ve HUM/5170897 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü ve 5 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu'nca 12/12/2012 tarihinde kararlaştırılmıştır. Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Gürcistan Hükümeti (bundan sonra "Taraflar" olarak anılacaktır); "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Gürcistan Hükümeti arasında "Sarp - Sarpi", "Çıldır/Aktaş- Kartsakhi" ve "Posof/Türkgözü - Akhaltsikhe" Kara Gümrük Geçiş Noktaları'nın Ortak Kullanımına Dair Anlaşma"nın (bundan sonra "Anlaşma" olarak anılacaktır) tarafları olarak; Anlaşmanın 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasına dayanarak; Kara hudut geçiş ve Gümrük işlemlerini tekrara yer vermeden kolaylaştırmak amacıyla; "Sarp - Sarpi", "Çıldır/Aktaş- Kartsakhi" ve "Posof/Türkgözü - Akhaltsikhe" Kara Gümrük Geçiş Noktaları'nın (bundan sonra "Geçiş Noktaları" olarak anılacaktır) ortak kullanımını sağlama kararı doğrultusunda; Aşağıdaki konularda mutabık kalmışlardır: MADDE 1 TANIMLAR a) "Özet beyan"; eşyanın Taraflardan birinin Gümrük bölgesine girişi veya Gümrük bölgesinden çıkışı esnasında veya öncesinde, belirlenmiş bir şekil ve usul ile Gümrük makamlarının bir kişi tarafından bilgilendirildiği veri veya belge, b) "Çalışma saatleri"; bu Protokolün uygulanacağı Geçiş Noktaları'nda Gümrük işlemlerinin fiilen yürütüldüğü zaman dilimi, c) "Gümrük işlemi"; Tarafların Gümrük mevzuatlarına uygun olarak, ilgili kişiler ve Gümrük makamlarınca gerçekleştirilmesi gereken tüm işlemler, d) "Giriş işlemi"; giriş ülkesinin ulusal mevzuatı veya taraf olduğu anlaşmalar ve sözleşmelerle ya da idari düzenlemelerle Gümrük bölgesine girişi yasak edilmiş ve edilecek eşya ile Gümrük bölgesine belirli Gümrük geçiş noktalarından getirilmesi öngörülen eşya hariç olmak üzere; eşyanın veya yolcuların ilgili Tarafın Gümrük bölgesine girişini etkileyen her türlü ulusal mevzuat hükümlerine tabi olmak üzere, eşyanın, yolcuların veya bunların taşındığı araçların Gümrük işlemlerinin yürütüldüğü alanlara girişine ilişkin her türlü işlemler, e) "Çıkış işlemi"; çıkış ülkesinin ulusal mevzuatı veya taraf olduğu anlaşmalar ve sözleşmelerle veya idari düzenlemelerle Gümrük bölgesinden çıkarılması yasak edilmiş ve edilecek eşya ile Gümrük bölgesini belirli Gümrük Geçiş Noktalarından terk edeceği öngörülen eşya hariç, eşyanın veya yolcuların ilgili Tarafın Gümrük bölgesinden çıkışını düzenleyen her türlü ulusal mevzuat hükümlerine tabi olmak üzere, eşyanın, yolcuların veya bunların taşındığı taşıma aracının Gümrük işlemlerinin yürütüldüğü alanlardan Gümrük bölgesi dışına çıkışına ilişkin her türlü işlemler, f) "Elektronik veri değişimi"; kabul görmüş mesaj standartlarına göre yapılandırılmış verilerin, bir bilgisayar sistemi ile diğer bir bilgisayar sistemi arasında elektronik olarak aktarımı, g) "Kişisel veri"; belirli veya kimliği belirlenebilir gerçek ve tüzel kişilere ilişkin tüm bilgiler, h) "Gümrük kontrol sahası"; Gümrük bölgesinin, etrafından fiziksel olarak ayrılmış olan ya da ayrılmış addedilen, tarafların Gümrük idarelerinin denetim, kontrol, yetki ve sorumluluğunda tutulan kısmı anlamına gelir. Gümrük kontrol sahası, geçiş noktalarının alanını kapsar. MADDE 2 GÜMRÜK KONTROL SAHASI İŞLEMLERİ Bu Protokol kapsamında ortak kullanıma konu olan Gümrük kontrol sahalarında yürütülecek işlemler, işlem sırası itibariyle takip eden maddelere göre ve 6 ncımadde hükümlerine uygun olarak yapılır. MADDE 3 ÇIKIŞ ÜLKESİ İŞLEMLERİ 1. Ülkeden çıkış yapacak araçların plaka kayıtları, çıkış ülkesi Gümrük kontrol sahasına varışlarında yetkili memurlarca sisteme girilir. 2. Araç sürücülerinin ve varsa yolcuların ülkeden çıkış işlemleri, sistem üzerinden yapılır ve gerektiğinde söz konusu sürücülerin ya da yolcuların pasaportlarına kayıt düşülür. Pasaport işlemleri, Anlaşma'nın 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi gereğince yapılacak protokol çerçevesinde gerçekleştirilir. 3. a) Gerek ticari gerekse kişisel kullanıma mahsus araçların; b) Ticari nitelikteki eşyanın; c) Yolcu beraberindeki eşyanın; ülkeden çıkışına ilişkin, özet beyan ve/veya diğer belge ya da bilgiler de dahil olmak üzere, Gümrük işlemleri, veri giriş işlemleri dikkate alınarak tamamlanır. 4. Yukarıdaki işlemlerin tamamlanmasının ardından veriler giriş ülkesine iletilir. Giriş ülkesine aktarılacak veriler, Anlaşma'nın 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen Protokol ile belirlenir. MADDE 4 GİRİŞ ÜLKESİ İŞLEMLERİ 1. Sürücüler ve varsa yolcuların ülkeye giriş işlemleri, çıkış ülkesi tarafından, Anlaşma'nın 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi gereğince yapılacak protokol çerçevesinde sistem üzerinden aktarılan pasaport bilgileri doğrultusunda gerçekleştirilir. 2. Araç ve eşyaya ilişkin olarak çıkış ülkesinde hazırlanan ve elektronik yoldan giriş ülkesinin Gümrük İdaresine iletilen bilgiler, sistem vasıtasıyla temin edilir ve bu veriler, ticari yük taşıyan araçlarla ilgili olarak ibraz edilir. İbrazı halinde; TIR, ATA, CPD Karnesi de, özet beyan olarak kabul edilir. Özet beyanda yer alacak veriler, Anlaşma'nın 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen Protokol ile belirlenir. 3. Ancak, TIR, ATA, CPD Karnesinin ibraz edilmemesi halinde, ikinci fıkrada belirtilen özet beyan esas alınarak, transit/Gümrük rejimi, giriş ülkesi iç hukuku çerçevesinde başlatılır. 4. Gerek ticari gerekse yolcu beraberi eşyanın beyanına ilişkin muayene işlemleri, giriş ülkesi mevzuatına uygun olarak tamamlanır. Ancak, aşağıda belirtilen hallerde, eşyanın muayenesi yapılmadan, araç ya da eşya çıkış ülkesine geri gönderilir: a) Beyanın elektronik ortamda gönderilmemesi, eksik beyanda bulunulması ve haricen yapılan kontrolde mührün bozulması veya brandanın yırtılması veya konteynerin/aracın kurcalanmış olabileceğini gösterir diğer emareler gibi eşyanın çıkarıldığının ya da eşya üzerinde değişiklik yapıldığının görülmesi halinde, hiçbir işlem yapılmayarak, araç/eşya çıkış ülkesine geri gönderilir. b) Yapılan Gümrük muayenesi sonucunda beyanda yer alan verilerle karşılaştırıldığında, eksik veya fazla miktarın olması veya eşyanın, Anlaşma'nın 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendi kapsamında ihracı yasak olan ve Tarafların hali hazırda birbirleriyle paylaştıkları liste kapsamında bulunması ve konunun giriş ülkesi mevzuatına göre suç ve kabahat içermemesi durumunda araç/eşya, çıkış ülkesine iade edilir. c) Yapılan kontrolde, beyan edilen miktara göre fazla miktardaki eşyanın, aracın veya konteynerin mühürlü kısmında bile olsa gizlendiğinin ve saklandığının ya da zula tabir edilen yerlere konulmuş olduğunun görülmesi halinde, giriş ülkesi gerekli takibatı yapar. 5. Yapılan kontrolün sonuçları, Anlaşmanın 3 üncü maddesi uyarınca çıkış ülkesine elektronik ortamda iletilir. 6. Giriş ülkesinin iç hukuku çerçevesinde ve gerekli durumlarda araçlar, X-Ray taramasına tabi tutulabilir. 7. Çıkış ülkesi, beyanı, kontrol sonuçlarını esas alarak sonuçlandırır. 8. Giriş ülkesi görevlisi elektronik ortamda gerekli işlemlerinin tamamlandığının teyit edilmesini takiben, araç veya yolcuların Gümrük kontrol sahasından ayrılmasına izin verir. MADDE 5 GİRİŞ ÜLKESİNDE YAPILAN DİĞER İŞLEMLER 1. a) Yolcuların sağlık kontrolü, Dünya Sağlık Örgütü tarafından ilan edilen durumlarda ve salgın hastalık riski devam ettiği sürece gerçekleştirilir. Diğer hallerde, yolcuların sağlık kontrolü, gerek görülmesi halinde yapılır. b) Dezenfeksiyon, sadece salgın ve bulaşıcı hastalık riski taşıyan bitki ve bitkisel ürünler ile canlı hayvan ve hayvansal ürünleri taşıyan ticari kara taşıtlarına uygulanır; insan taşımaya mahsus kara taşıtları ile diğer taşıtlara uygulanmaz. c) Salgın ve bulaşıcı hastalık riskinin bulunduğu hallerde, salgın süresiyle sınırlı olmak kaydıyla, sınırın kapatılması ve karantina dâhil her tür tedbir alınır. d) Dezenfeksiyon ücreti, maliyeti aşmayacak şekilde belirlenir ve elde edilen gelir, dezenfeksiyon amacı dışında kullanılmaz. e) Dezenfeksiyonun Gümrük sahasında iş ve işlem süreçlerini uzatmayacak ve sınırda yığılmalara yol açmayacak şekilde uygulanması konusunda gerekli tedbirler alınır. 2. Gıda, tarım ve hayvansal ürünlerin ülkeye girişine, yetkili personelin kontrolünün ardından izin verilir. 3. Taraflar, araçlara yönelik radyoaktif detektörleri kendi iç mevzuatlarına göre kullanacaklardır. MADDE 6 TEKNİK HÜKÜMLER 1. İşbu Protokolle düzenlenmeyen işlemler, Tarafların iç mevzuat hükümlerine göre tamamlanır. 2. Geçiş Noktaları'nın ortak kullanımı çerçevesinde yürütülecek bütün işlemler, Anlaşma'nın 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde bahsi geçen Protokole göre tasarlanan yazılım ile yürütülür. Herhangi bir nedenle yazılımın bir saatten uzun bir süre çalışmaması; ya da bu sorunun 1 saatten daha kısa bir sürede düzeltilemeyeceğinin öngörülmesi halinde, işlemler manüel olarak yürütülür ve veriler bilahare sisteme aktarılır. Yazılımın, Taraflardan birinde 6 saatten fazla çalışmaması durumunda diğer Taraf toplantıya çağırılarak, sorunun giderilmesine yönelik müşterek tedbirler alınır. 3. Gerekli olan hallerde, Taraflar birbirlerine teknik ve idari yardımda bulunurlar. MADDE 7 GÖRÜŞMELER VE ANLAŞMAZLIKLARIN HALLİ 1. Ortak Komite tarafından kurulan alt komite, üç ayda bir düzenli olarak toplanır. 2. Acil durumlarda, Taraflardan birinin yazılı başvurusu üzerine, alt komite 1 gün içerisinde toplanır. 3. Alt komitenin raporları her iki Tarafın yetkili makamlarına iletilir. 4. Alt komite, ortaya çıkan ihtilafları Tarafların iç mevzuatları çerçevesinde ve dostane müzakereler yoluyla çözüme kavuşturur. Çözülemeyen hususlar, Ortak Komite'ye havale edilir. 5. Protokolün 4 üncü maddesinin altıncı fıkrasının uygulanmasından kaynaklanan sonuçlar, çıkış ülkesine, gerek talep üzerine gerekse re'sen iletilebilir. MADDE 8 GENEL HÜKÜMLER 1. Taraflar, Gümrük Geçiş Noktaları'nda kullanılacak teknik cihazların rutin ayar ve bakımlarının zamanında ve sağlıklı yapılmasını birbirlerine taahhüt ederler ve bu ayarların ve bakım işlerinin yapılmasının ardından birbirlerini bilgilendirirler. 2. Taraflar, şüphe halinde veya gerekli olması durumunda, teknik cihazların ayar ve bakımına ilişkin taleplerini birbirlerine iletebilirler. Böyle bir talepte bulunulması halinde, talepte bulunulan Taraf, teknik cihazların ayar ve bakımının yapılmasını sağlar ve bu bakımın sonuçlarını diğer Tarafa iletir. MADDE 9 ÇALIŞMA SAATLERİ 1. Gümrük işlemleri, prensip olarak, 24 saat esasına göre yürütülür. 2. "Çıldır/Aktaş- Kartsakhi" ve "Posof/Türkgözü - Akhaltsikhe" Kara Gümrük Geçiş Noktaları'nda, ticari eşyayla ilgili çalışma saatleri, hizmeti aksatmayacak şekilde ve resmi tatil günleri, yerel saatler ve nöbet değişimi dikkate alınarak, Ortak Komite tarafından belirlenir. MADDE 10 BÖLGESEL İRTİBAT NOKTALARI VE İŞBİRLİĞİ 1. İşbu Protokol'ün yürürlüğe girmesinden itibaren 1 ay içerisinde, Taraflar, işbu Protokolün uygulandığı kara Gümrük Geçiş Noktaları'ndaki mahalli temsilcilerin isim, ünvan ve iletişim bilgilerini birbirleriyle paylaşırlar ve ilgili değişiklikleri 1 ay içerisinde birbirlerine iletirler. 2. Taraflar, işbu Protokolün geçerli olduğu kara Gümrük Geçiş Noktaları'nda uygulanmakta olan Gümrük mevzuatlarıyla uygulamalarını, işbu Protokolün yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 3 ay içerisinde birbirlerine iletirler ve oluşabilecek tüm değişiklikleri birbirlerine 1 ay içerisinde bildirirler. MADDE 11 YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ İşbu Protokol, Tarafların, Protokol'ün yürürlüğe girmesi için gerekli iç yasal prosedürlerin tamamlandığını birbirlerine, diplomatik yollardan bildirdikleri en son yazılı ihbarın alındığı tarihte yürürlüğe girer. İşbu Protokol, Anlaşma yürürlükte olduğu sürece yürürlükte kalır. Taraflardan her biri, diplomatik yoldan, diğer Taraf'a yazılı tebliğde bulunarak işbu Protokol'ü her zaman feshedebilir. Bu durumda, Protokol, söz konusu tebliğin alındığı tarihten üç (3) ay sonra feshedilir. İşbu Protokol'ün feshi, hali hazırda devam etmekte ya da yürütülmekte olan faaliyet ve projeleri etkilemez. İşbu Protokol'de, Akit Tarafların karşılıklı yazılı rızasıyla her zaman değişiklik yapılabilir. Yapılan değişiklikler, bu maddenin birinci fıkrası gereği aynı yasal prosedüre göre yürürlüğe girer. İşbu Protokol, Hükümetleri tarafından tam olarak yetkilendirilmiş aşağıdaki imza sahipleri tarafından imzalanmıştır. İşbu Protokol, Sarp'ta, 24 Mayıs 2011 tarihinde, Türkçe, Gürcüce ve İngilizce dillerinde, bütün metinler aynı derecede geçerli olmak üzere ikişer orijinal nüsha halinde düzenlenmiştir. İşbu Protokol'ün uygulanmasında yorum farklılığı olması halinde, İngilizce metin geçerlidir. TÜRKİYE CUMHURİYETİ GÜRCİSTAN HÜKÜMETİ HÜKÜMETİ ADINA ADINA ZİYA ALTUNYALDIZ JAMBUL EBANOIDZE GÜMRÜK MÜSTEŞARI GELİR İDARESİ BAŞKANI MALİYE BAKAN YARDIMCISI