Türkiye Cumhuriyeti ile Kosova Cumhuriyeti Arasında Serbest Ticaret Anlaşması Hakkında Karar 2015/7801

TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE KOSOVA CUMHURİYETİ ARASINDA SERBEST TİCARET ANLAŞMASININ ONAYLANMASI HAKKINDA KARAR Karar Sayısı : 2015/7801 14.07.2015 tarih ve 29416 Mükerrer Sayılı R.G. Pan Avrupa Akdeniz 1-2023 Kararı Kapsamında Tercihli Menşe Kurallar Yönetmeliği Tasarruflu Yazılar 1 2 3 27 Eylül 2013 tarihinde Ankara'da imzalanan ve 4/4/2015 tarihli ve 6649 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan ekli "Türkiye Cumhuriyeti ile Kosova Cumhuriyeti Arasında Serbest Ticaret Anlaşması"nın onaylanması; Dışişleri Bakanlığının 2/5/2015 tarihli ve 7814895 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü maddesine göre, Bakanlar Kurulu'nca 14/5/2015 tarihinde kararlaştırılmıştır. Türkiye Cumhuriyeti ve Kosova Cumhuriyeti (bundan böyle uygun olduğu yerlerde "Taraflar" veya "Türkiye" veya "Kosova" olarak adlandırılacaktır), Tarafların çok taraflı ticaret sisteminin sürekli güçlendirilmesi hususundaki karşılıklı menfaatlerine atıfta bulunarak ve 1994 Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması (bundan böyle "GATT 1994" olarak adlandırılacaktır) ile Dünya Ticaret Örgütü'nü kuran Marakeş Anlaşması'nın (bundan böyle "DTÖ" olarak adlandırılacaktır) hüküm ve araçlarının dış ticaret politikalarına temel teşkil ettiğini tekrar teyit ederek; Avrupa'daki iktisadi bütünleşme sürecine etkin olarak katılmak hususundaki niyetlerini teyit ederek, bu süreci güçlendirmenin yollarını ve araçlarım araştırmak hususunda işbirliğinde bulunmaya hazır olduklarını ifade ederek; "Türkiye Cumhuriyeti ile Avrupa Ekonomik Topluluğu Arasında Ortaklık kuran Anlaşma"yı ve Kosova'nın Avrupa Birliği'ne (bundan böyle "AB" olarak anılacaktır) bütünleşme sürecini dikkate alarak: Taraflar arasında sürdürülebilir kalkınma ve ticaretin çeşitlendirilmesi için ve ortak menfaat alanlarında eşitliğe, karşılıklı yarara, ayrımcılık yapmamaya ve haklar ve yükümlülükler arasında dengeye dayalı olarak ticari ve ekonomik işbirliğinin teşvik edilmesi için daha elverişli bir ortamın yaratılması arzusuyla; Bu maksatla, bir serbest ticaret alanı kurmak yoluyla, taraflar arasındaki ticarette engellerin tedricen ortadan kaldırılmasını hedefleyen hükümleri ortaya koymakta ve karşılıklı ticaret ve yatırımların gelişimini desteklemek amacıyla açık, öngörülebilir ve kalıcı kurallar oluşturmakta kararlı olarak; İşbu Anlaşma'yla kapsanan alanları genişletmek suretiyle ekonomik ilişkilerinin geliştirilmesi ve derinleştirilmesi imkânlarını incelemek hususunda hazır olduklarım beyan ederek; Serbest ticaret anlaşmalarının dünya ticaretinin genişlemesine, daha fazla uluslararası istikrara ve özellikle kendi halkları arasında daha yakın ilişkilerin gelişmesine katkı sağladığını kabul ederek; İşbu Serbest Ticaret Anlaşması'nı (bundan böyle "İşbu Anlaşma" olarak adlandırılacaktır) akdetmeye karar vermişlerdir. BAŞLIK I BAŞLANGIÇ VE GENEL HÜKÜMLER Madde 1.1 Serbest Ticaret Alanı Tesis Edilmesi 1.Taraflar, işbu Anlaşma uyarınca ve GATT 1994'ün XXIV'üncü Maddesi ve Hizmet Ticareti Genel Anlaşması'nın (GATS) V'inci Maddesi'yle uyumlu olarak mal ve hizmet ticaretini içerecek bir serbest ticaret alanı tesis etmeyi kabul etmişlerdir. Madde 1.2 Amaçlar 1. İşbu Anlaşma'nın amaçları şunlardır: (a) Taraflar arasındaki iktisadi işbirliğini artırmak ve geliştirmek ve halklarının yaşam standardını yükseltmek; (b) Taraflar arasındaki iktisadi ilişkilerin ahenkli şekilde gelişmesi yoluyla ikili ticaretin genişletilmesini teşvik etmek, (c) mal ve hizmet ticaretindeki engelleri ve kısıtlamaları ortadan kaldırmak; (d) ticaretteki engellerin kaldırılması suretiyle, dünya ticaretinin ahenkli şekilde gelişmesine ve genişlemesine katkıda bulunmak; (e) Taraflar arasındaki ticarette adil rekabet koşullarım sağlamak ve (f) fikri mülkiyet haklarının yeterli ve etkin korunması için işbirliği yapmak. Madde 1.3 Diğer Anlaşmalarla Düzenlenen Ticari İlişkiler 1. İşbu Anlaşma'da öngörülen haklar ve yükümlülüklere halel gelmeksizin, Taraflar üçüncü ülkelerle gümrük birlikleri, serbest ticaret alanları veya diğer düzenlemeleri sürdürme veya tesis etme hakkını muhafaza eder. 2. İşbu Anlaşma kapsamında sağlanan hak ve yükümlülüklerin etkilenmesi halinde, herhangi bir Taraf, gümrük birlikleri veya serbest ticaret alanlarını kuran veya düzenleyen anlaşmalarla ilgili olarak ve gerekli hallerde Tarafların üçüncü ülkelere yönelik ticaret politikaları ile ilgili diğer önemli konularda Ortak Komite bünyesinde istişarelerde bulunulmasını talep edebilir. Madde 1.4 Kamu Alımları 1. Taraflar, ihalelere katılma konusunda birbirlerinin tedarikçilerine, diğer herhangi bir ülkenin tedarikçilerine tanınandan daha az ayrıcalıklı bir muamelede bulunmayacaklardır. Madde 1.5 Fikri Mülkiyet Hakları 1. Tarafların fikri mülkiyet haklarına ilişkin birbirlerine karşı hak ve yükümlülükleri, Ticaretle Bağlantılı Fikri Mülkiyet Haklarına İlişkin DTÖ Anlaşması (bundan böyle "TRİPS Anlaşması" olarak anılacaktır) ve her iki Tarafın da taraf olduğu diğer çok taraflı uluslararası anlaşmalara tabi olacaktır, 2. Taraflar, bu Madde ve TRİPS Anlaşması ve her iki Tarafın da bağlı olduğu herhangi bir diğer çok taraflı fikri mülkiyet anlaşmasının hükümlerine uygun olarak, söz konusu hakların ihlali, sahtecilik ve korsana karşı bu hakların uygulanmasına dair tedbirler de dâhil olmak üzere fikri mülkiyet haklarının yeterli, etkin ve ayrımcı olmayan bir şekilde korunmasını sağlayacaktır. 3. Taraflar fikri mülkiyet konularında işbirliği yapacak ve diğer Tarafın ülke isminin tüketicilerin eşyanın coğrafi menşei konusunda yanıltılmasına neden olabilecek şekilde ticari kullanımının önlenmesine yönelik olarak ilgili taraflara hukuki imkânları sağlayacaktır. Madde 16 Şeffaflık 1. Taraflar, işbu Anlaşma'nın işleyişini etkileyebilecek kanunlarını, yönetmeliklerim, yargı kararlarını, genel uygulamaya ilişkin idari kararlarım ve ilgili uluslar arası anlaşmalarını, acil durumlar haricinde, en geç yürürlüğe girişleriyle beraber yayımlayacak veya derhal başka türlü kamuya açık hale getirecektir. 2. Taraflar 1'inci Fıkra'da atıf yapılan konularda belirli soruları ivedilikle cevaplayacak ve talep üzerine birbirlerine bilgi sağlayacaklardır. 3. Bu anlaşmadaki hiçbir hüküm, Tarafların, kanunların uygulamasını engelleyecek, veya kamu çıkarma aykırı olacak veya belirli kamu veya özel teşebbüslerin meşru ticari çıkarlarına halel getirecek gizli bilgileri ifşa etmesini gerektirmez. BAŞLIK II EŞYANIN PAZARA GİRİŞİ Fasıl 1 Ortak Hükümler Madde II.1 Gümrük Vergisi 1 İşbu Anlaşma'nın amacı doğrultusunda, gümrük vergisi, eşyanın ithalatı veya ihracatında veya bunlarla bağlantılı olarak uygulanan her türlü vergi veya harcı, söz konusu ithalat ve ihracatta veya bunlarla bağlantılı olarak uygulanan her türlü ilave vergi veya ilave harç da dâhil olmak üzere kapsar; ancak şunları kapsamaz: (a) Madde II.6 (Ulusal Muamele) ile uyumlu bir şekilde konulan iç vergiler veya iç vergilere eşdeğer diğer harçlar; (b) Madde II.7 (Ücret ve Diğer Harçlar) ile uyumlu bir şekilde konulan ücret veya diğer harçlar; (c) Madde II.12 (Genel Korunma Önlemleri) ile uyumlu bir şekilde konulan korunma vergileri ve resimler; (d) Madde II.13 (Dampinge Karşı ve Telafi Edici Önlemler) ile uyumlu bir şekilde konulan dampinge karşı veya telafi edici vergiler. Madde II.2 Eşyanın Tasnifi ve Kıymeti 1. Taraflar arasındaki ticarette eşyanın tasnifi, AB'nin Kombine Nomenklatürüne (KN) uygun olarak her bir Tarafın kendi tarife cetvelinde belirtilen şekilde olacaktır. 2. Taraflardan biri, yeni tarife ayrımında uygulanan tercihli koşulların başta uygulanandan daha az tercihli olmaması kaydıyla, yeni tarife ayrımı uygulayabilir. 3. Taraflar arasında ticarete konu eşyanın gümrük değerinin belirlenmesi amacıyla, GATT 1994'ün VII' nci Maddesi'nin hükümleri ve GATT 1994'ün VII' inci Maddesi'nin Uygulanmasına İlişkin DTÖ Anlaşması hükümleri, olabilecek değişiklikler ile birlikte, mutatis mutandis olarak uygulanacaktır. Madde II.3 Temel Vergi 1. Her bir eşya için, işbu Anlaşma ile tesis edilen müteselsil indirimlerin ve sıfırlamaların uygulanacağı temel vergi, 1 Ocak 2013 tarihinde Tarafların fiilen yürürlükteki erga omnes gümrük vergileridir. 2. 1 Ocak 2013 tarihinden sonra, özellikle DTÖ'ye üyelik sonucu tamamlanan tarife anlaşmasından veya DTÖ'deki tarife müzakerelerinden kaynaklanan tarife indirimleri olmak üzere, erga omnes temelde herhangi bir tarife indirimi uygulanması halinde, söz konusu indirilmiş vergiler indirimlerin uygulandığı tarihten itibaren bu Madde'nin 1'inci Fıkrası'nda atıfta bulunulan temel vergilerin yerini alacaktır, 3.Taraflar kendi temel vergilerini ve eşyaların İngilizce tanımlarını da tam olarak içerecek şekilde kendi tarife cetvellerini işbu Anlaşma'nın yürürlüğe girişinden itibaren iki ay içinde birbirlerine ileteceklerdir. 4.Taraflar, tarife cetvellerinde yer alan her bir eşya için diğer Tarafa uygulanan vergileri, işbu Anlaşma'ya uygun olarak yapılacak olan tarife indirimlerinin hemen ardından yayımlayacak veya başka türlü kamu açık hale getirecektir. Madde II.4 İhracat Üzerindeki Gümrük Vergileri ve Eş Etkili Vergiler 1. Taraflar arasındaki ticarette ihracat üzerindeki bütün gümrük vergileri ve eş etkili vergiler işbu Anlaşma'nın yürürlüğe girişiyle birlikte kaldırılacaktır. 2. işbu Anlaşma'nın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren. Taraflar arasındaki ticarette, ihracat üzerine hiçbir yeni gümrük vergisi ve eş etkili vergi konulmayacaktır. Madde II.5 İthalat ve İhracat Üzerindeki Miktar Kısıtlamaları 1. Taraflardan hiçbiri GATT 1994'ün XI' inci Maddesi ve yorumlayıcı notları ile uyumlu olmadığı sürece; diğer Tarafın herhangi bir malının ithalatına veya diğer Taraf topraklarına yönelik herhangi bir malın ihracatına veya ihraç edilmek üzere satışa konulmasına hiçbir yasaklama veya kısıtlama getiremez veya muhafaza edemez; ve bu amaca yönelik olarak GATT 1994'ün XI 'inci Maddesi ve yorumlayıcı notları mutatis mutandis olarak işbu Anlaşma kapsamına dâhil edilmiş ve işbu Anlaşma'nın bir parçası haline getirilmiştir. Madde II.6 Ulusal Muamele 1. Her bir Taraf, yorumlayıcı notları da dâhil olmak üzere GATT 1994'ün III' üncü Maddesi uyarınca, diğer Tarafın mallarına ulusal muamele sağlayacaktır. Bu amaç doğrultusunda GATT 1994'ün III' üncü Maddesi ve yorumlayıcı notları mutatis mutandis olarak işbu Anlaşma kapsamına dâhil edilmiş ve işbu Anlaşma'nın bir parçası haline getirilmiştir. Madde II.7 Ücretler ve Diğer Harçlar 1. Her bir Taraf, GATT 1994'ün VIII' inci Maddesi ve yorumlayıcı notları uyarınca, ithalattan veya ihracattan alman veya bunlarla ilgili olarak her ne özellikte olursa olsun uygulanan tüm ücret ve harçların (Madde ILI (Gümrük Vergisi) kapsamında gümrük vergisi tanımından hariç tutulan gümrük vergileri ve diğer vergiler ve harçlar hariç olmak üzere), verilen hizmetin yaklaşık maliyeti ile sınırlı tutarda olmasını ve yerli eşyaya dolaylı koruma sağlamamasını veya ithalat veya ihracatta mali amaçla uygulanan vergi niteliğinde olmamasını teminat altına alacaktır. Madde II.8 Sağlık ve Bitki Sağlığı Önlemleri 1.Tarafların birbirlerine karşı sağlık ve bitki sağlığı önlemlerine ilişkin hak ve yükümlülükleri DTÖ Sağlık ve Bitki Sağlığı Önlemlerinin Uygulanması Anlaşması' na tabi olacaktır. 2.Taraflar, sağlık ve bitki sağlığı konularındaki mevzuatlarını, keyfi veya haksız ayrımcılık şeklinde veya aralarındaki ticarette gizli kısıtlama aracı olarak uygulamayacaklardır. Madde II.9 Teknik Düzenlemeler 1. Tarafların birbirlerine karşı teknik düzenlemeler ve ilgili önlemlere ilişkin hakları ve yükümlülükleri. DTÖ Ticarette Teknik Engeller Anlaşması'na tabi olacaktır. 2. Taraflar, ticarette teknik engellerin kaldırılması amacıyla, teknik düzenlemeler, standartlar, metroloji ve uygunluk değerlendirme prosedürleri alanlarında Ortak Komite'de işbirliği ve bilgi değişiminde bulunacaklardır. 3. Taraflar, uygunluk değerlendirmesi alanında karşılıklı tanıma için her iki Tarafın uluslararası hak ve yükümlülüklerini dikkate alarak, uygun olduğu hallerde, müzakerelerde bulunmayı kabul etmişlerdir. Madde II.10 Menşe Kuralları ve Gümrük İdareleri Arasında İşbirliği 1. İşbu Anlaşma kapsamındaki mallar için Taraflar arasında uygulanacak olan menşe kuralları ve ilgili idari işbirliği yöntemleri Ek II.1 'de yer almaktadır. Madde II.11 İç Vergilendirme 1. Taraflar, bir Tarafın ürünleri ile diğer Taraf menşeli benzer ürünler arasında, gerek doğrudan gerek dolaylı olarak, farklı muamele tesis eden iç mali nitelikli her türlü önlem veya uygulamadan kaçınacaklardır. 2. Tarafların ülkesine ihraç edilen ürünler, bu ürünlerin üzerlerine konulmuş olan dolaylı vergilerin tutarını aşan dolaylı iç vergi iadesinden yararlanamaz. Madde 11.12 Genel Korunma Önlemleri 1. Tarafların birbirlerine karşı korunma önlemleri uygulamaya ilişkin hak ve yükümlülükleri GATT 1994'ün XIX' uncu Maddesi ve DTÖ Korunma Önlemleri Anlaşması'na tabi olacaktır. 2. İşbu Anlaşma, 1'inci Fıkra'da atıfta bulunulan korunma Önlemlerinin uygulanmasına ilişkin olarak Taraflara herhangi bir ilave hak veya yükümlülük getirmeyecektir. Madde II.13 Dampinge Karşı ve Telafi Edici Tedbirler 1. Tarafların birbirlerine karşı dampinge karşı ve telafi edici önlemlere ilişkin hak ve yükümlülükleri GATT 1994'ün VI' ncı Maddesi, GATT 1994'ün VI' ncı Maddesi'nin Uygulanmasına İlişkin DTÖ Anlaşması ve Sübvansiyonlar ve Telafi Edici Tedbirlere İlişkin DTÖ Anlaşması'na tabi olacaktır. 2. İşbu Anlaşma, 1'inci Fıkra'da atıfta bulunulan dampinge karşı ve telafi edici tedbirlerin uygulanması ile ilgili olarak, Taraflara ilave hak ve yükümlülük getirmeyecektir. Fasıl 2 Sanayi Malları Madde II.14 Kapsam 1. İşbu Faslın hükümleri Taraflar menşeli sanayi ürünlerine uygulanacaktır, 2. İşbu Anlaşma'nın amaçlan doğrultusunda "sanayi ürünleri" AB'nin Kombine Nomenklatürü' nün 25 ila 97'nci Fasılları arasında yer alan mallan ifade etmektedir. Madde II.15 İthalat Üzerindeki Gümrük Vergileri ve Eş Etkili Vergiler 1. 2'nci Fıkra'ya halel gelmeksizin, her bir Taraf diğer Taraf menşeli malların ithalatında uygulanan gümrük vergileri ve tüm eş etkili vergileri işbu Anlaşma'nın yürürlüğe girdiği tarihte kaldıracaktır. 2. Ek II.2'de yer alan Türkiye menşeli malların ithalatında Kosova tarafından uygulanan gümrük vergileri, söz konusu Ek'te yer alan takvime uygun bir şekilde aşamalı olarak kaldırılacaktır. 3. Kosova, Ek II.2'de yer alan Türkiye menşeli mallar için, AB menşeli benzer ürünlere uygulanandan daha az ayrıcalıklı muamelede bulunmayacaktır. Ek II. 2'de yer alan mallar için AB'ye uygulanan muamelede lehte herhangi bir değişiklik olması durumunda Kosova gecikmeksizin bu Ek'te yer alan Türkiye menşeli mallar için de aynı ayrıcalıklı muameleyi uygulayacak ve bu durumu Türkiye'ye derhal bildirecektir. 4. İşbu Anlaşma'da aksi belirtilmedikçe, Taraflar temel oran olarak belirlenen hiçbir gümrük vergisini artıramayacak veya diğer Taraf menşeli mallara herhangi yeni bir gümrük vergisi koyamayacaktır. Fasıl 3 Tarım Ürünleri Madde II.16 Kapsam 1. İşbu Faslın hükümleri Taraflar menşeli tarım ürünlerine uygulanacaktır. 2. Bu anlaşmanın amaçları doğrultusunda "tarım ürünleri", AB Kombine Nomenklatürü' nün 1 ila 24'üncü fasılları arasında yer alan malları ifade etmektedir. Madde II.17 Taviz Değişimi 1. Taraflar sırasıyla Ek II.3' te belirtilen tavizleri anılan Ek'te yer alan hükümler uyarınca karşılıklı olarak tahsis edeceklerdir. 2.Taraflar, tarımın kendi ekonomilerindeki rolünü, tarım ürünleri ticaretinin gelişimini ve kendi tarım politikalarının kurallarım dikkate alarak. Ortak Komite'de, tarım ürünleri ticaretinde birbirlerine daha ileri tavizler verme imkânlarını araştıracaklardır. Madde II.18 Tarım Ürünlerine Uygulanan İkili Korunma Tedbirleri 1. İşbu Anlaşmanın diğer hükümleri ve özellikle Madde II.12 (Genel Korunma Önlemleri) saklı kalmak kaydıyla, tarım piyasasının özel hassasiyeti göz önünde bulundurularak, işbu Anlaşma ile tanınan tavizlere konu olan Taraflardan biri menşeli ürünlerin ithalatının diğer Tarafın pazarında veya dâhili düzenleyici mekanizmalarında ciddi sıkıntıya yol açması halinde, Taraflar Madde IV.3' ün (Yükümlülüklerin Yerine Getirilmesi ve Anlaşmazlıkların Halli) 3 ila 7' inci Fıkraları'nda yer alan yöntemlere uygun bir çözüm bulunması amacıyla derhal istişarelerde bulunacaktır. Çözüm bulununcaya kadar ithalatçı Taraf, 2'inci Fıkra'da yer alan önlemlere başvurabilecektir. 2. İthalatçı Taraf ikili korunma önlemi olarak; (a) söz konusu malın ithalatında işbu Anlaşma kapsamında yapmayı taahhüt ettiği ilerideki gümrük vergisi oranlarının indirimlerini askıya alabilecek; veya (b) söz konusu malın gümrük vergisi oranım aşağıdakilerden düşük olanını aşmayacak bir seviyeye kadar arttırabilecektir: i. önlemin alındığı tarihte söz konusu eşyaya yürürlükte olup uygulanmakta olan erga omnes gümrük vergisi oranı; veya ii. Madde II.3'te (Temel Vergi) belirlenen temel gümrük vergisi oranı. BAŞLIK III HİZMET TİCARETİ Madde III.1 Hizmet Ticareti Müzakereleri 1. Taraflar hizmet ticaretinin artan önemini kabul ederler. Aralarındaki işbirliğinin tedricen geliştirilmesi ve genişletilmesi yönündeki çabalarında, Hizmet Ticareti Genel Anlaşması'nın (GATS) ilgili hükümlerini de dikkate alarak, hizmet ticaretinde aşamalı serbestleşmeyi ve karşılıklı pazar açılımını hedeflerler. 2. 1'inci Fıkra'da belirtilen amaç doğrultusunda, Taraflar, hizmet ticaretine ilişkin müzakerelere işbu Anlaşma'nın imzalanmasının hemen ardından başlayacaktır. Taraflar, sonucuna halel getirmeksizin, makul bir süre içinde tamamlamak amacıyla söz konusu müzakereleri kolaylaştıracaklardır, 3. Taraflardan biri, üçüncü ülkelere, işbu Anlaşma'nın yürürlüğe girmesinden önce ve sonra, kendi hizmet pazarlarına girişe ilişkin olarak ilave menfaatler sağlaması halinde, söz konusu menfaatleri karşılıklı yarar temelinde diğer Tarafa da genişletmek amacıyla müzakere etmek için yeterli fırsatları sağlayacaktır. BAŞLIK IV KURUMSAL HÜKÜMLER VE ANLAŞMAZLIKLARIN HALLİ Madde IV.1 Ortak Komitenin Kurulması 1. Bu vesileyle, her iki Tarafın da üst düzey yetkililerince temsil edileceği bir Ortak Komite Kurulmuştur. 2. Ortak Komite, işbu Anlaşma'nın idaresinden sorumlu olacak ve hükümlerinin düzgün şekilde uygulanmasını sağlayacaktır. 3. Ortak Komite yılda en az bir kez veya Taraflardan birinin talebi üzerine toplanacaktır. Ortak Komite'ye, Taraflarca dönüşümlü olarak başkanlık edilecektir. 4. Ortak Komite kendi çalışma usullerini kabul edecektir. Madde IV.2 Ortak Komitenin İşlevleri 1. İşbu Anlaşma'nın etkin bir şekilde uygulanması için, Ortak Komite aşağıdaki işlevlere sahip olacaktır; (a) işbu Anlaşma'nın genel işleyişim gözden geçirmek; (b) görevlerini yerine getirmek için gerekli gördüğü alt komiteleri kurmak ve alt komitelerin çalışmalarını denetlemek; (c) alt komitelerce rapor edilen konular dahil olmak üzere, işbu Anlaşma'nın işleyişi ve uygulanmasına dair belirli konuları gözden geçirmek, değerlendirmek ve uygun durumlarda karar almak; (d) işbu Anlaşma kapsamında ortaya çıkan anlaşmazlıkların önlenmesi ve çözümünü uygun durumlarda kolaylaştırmak; (e) uygun durumlarda işbu Anlaşma'nın yorumlanmasını sağlamak; (f) Taraflar arasındaki ticarette engellerin daha da kaldırılması ve ticari ilişkilerin daha da geliştirilmesi imkânını gözden geçirmek ve (g) Taraflar arasındaki ticareti artırmak ve işbu Anlaşma'nın amaçlarını geliştirmek için yollar araştırmak. 2. Ortak Komite, işbu Anlaşma'da herhangi bir değişiklik yapmak da dâhil olmak üzere, işbu Anlaşma ile ilgili konularda kararlar alabilir. Ortak Komite işbu Anlaşma ile ilgili konularda tavsiyelerde de bulunabilir. Ortak Komite, Tarafların mutabakatıyla karar alır ve tavsiyelerde bulunur. 3, Ortak Komite tarafından işbu Anlaşma'da yapılacak herhangi bk değişiklik hakkında alman kararlar Madde V.6"ya (Tadilatlar) uygun olarak Tarafların kendi iç onay işlemlerinin tamamlanmasına tabi olacaktır. Madde IV.3 Yükümlülüklerin Yerine Getirilmesi ve Anlaşmazlıkların Hali 1. Taraflar, işbu Anlaşma'nın amaçlarına ulaşılması ve işbu Anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilmesi için gerekli bütün önlemleri alacaktır. 2. Taraflar her zaman işbu Anlaşma'nın yorumu ve uygulanması konusunda uzlaşmak için çaba sarf edecekler ve aralarında anlaşmazlık çıkmasını önlemek, çıkan anlaşmazlıkları çözmek ve Anlaşma'nın işleyişini etkileyebilecek meselelerde her iki Tarafı da tatmin edecek bir çözüme ulaşmak için işbirliği ile istişareler yoluyla her türlü gayreti göstereceklerdir. 3. Taraflardan her biri, bir önlemle veya işbu Anlaşma'nın yorumu ve uygulanması ile ilgili herhangi bir konuda Ortak Komite'de istişare talebinde bulunabilir. 4. Talep eden Taraf diğer Tarafa, şikâyet konusu önlemin tanımı ile işbu Anlaşma'daki ilgili Madde veya Maddeler' in belirtilmesi de dâhil olmak üzere talebin sebeplerini açıklayan yazılı bildirimde bulunacak ve konunun incelenmesine olanak sağlayacak yeterli bilgi sunacaktır. 5. Ortak Komite, talebin alındığı tarihi takiben 30 takvim günü içerisinde toplanacaktır. İstişarelerin başlatılması üzerine Taraflar, önlemin veya herhangi bir diğer konunun işbu Anlaşma'nın yorumlanmasını ve uygulanmasını nasıl etkileyebileceğinin incelenmesini teminen bilgi sağlayacak ve istişareler süresince birbirleriyle: teati ettikleri bilgileri gizli tutacaklardır. 6. Ortak Komite, konuyu veya anlaşmazlığı bir karar yoluyla ivedilikle çözmek için çaba sarf edecek ve Tarafların anlaşması halinde, ilgili Tarafça alınacak uygulama önlemleri ve bunun takvimiyle ilgili tavsiyelerde bulunabilecektir, 7. Ortak Komite, gerekli gördüğü takdirde teknik danışmanlara başvurabilir veya çalışma grupları veya uzman grupları oluşturabilir; veya konunun veya anlaşmazlığın karşılıklı tatmin edici şekilde çözüme kavuşturulmasında Taraflara yardımcı olabilir. 8. Anlaşmazlığın istişareler sırasında makul bir süre içinde çözülememesi halinde, Ortak Komite bir Tahkim Paneli kurulmasını kabul edebilir. Hakemlerin sayısı, hakemlerin seçilmesine dair esaslar, Tahkim Paneli'nin çalışma usulleri ve Tahkim Paneli'nin sunacağı Raporun takvimi Ortak Komite tarafından kararlaştırılır. 9. Taraflardan biri, diğer Tarafın işbu Anlaşma kapsamındaki bir yükümlülüğü yerine getirmediği kanısına varırsa ve Ortak Komite 4'üncü Fıkra'da belirtilen bildirimin alınmasından itibaren 90 takvim günü içerisinde müştereken kabul edilebilir bir çözüme ulaşmakta başarısız olursa, ilgili Taraf uygun önlemleri alabilir. Alman önlemler, kaldırılmaları amacıyla düzenli danışmalarda bulunacak olan Ortak Komite'ye derhal bildirilecektir. Önlemler, koşullar artık bunların muhafazasını haklı kılmadığı veya anlaşmazlık Tahkim Paneli'ne sunulduğu andan itibaren kaldırılacaktır. BAŞLIK V İSTİSNALAR VE SON HÜKÜMLER Madde V.1 Genel ve Güvenlik İstisnaları 1. İşbu Anlaşma'da yer alan hiçbir husus Tarafların GATT 1994 Madde XX ve Madde XXI; GATS Madde XIV ve Madde XIV bis'e uygun eylemlerde bulunmasını ve önlemler almasını engellemeyecektir. 2. Ortak Komite 1'inci Fıkra uyarınca alınan önlemler ve bunların sonlandırılması hakkında mümkün olan en kapsamlı şekilde bilgilendirilecektir. Madde V.2 Ödemeler ve Transferler 1. Madde V.3'te (Ödemeler Dengesi İstisnaları) öngörülen durumlar haricinde, bir Taraf diğer Taraf ile olan uluslararası transferleri ve cari işlemler ödemelerinde kısıtlama uygulamayacaktır. 2. İşbu Anlaşma'da yer alan hiçbir husus, Tarafların Madde V.3'te (Ödemeler Dengesi İstisnaları) belirtilen koşullar veya Uluslararası Para Fonu'nun (bundan böyle "IMF" olarak anılacaktır) talebi haricinde, sermaye işlemlerine ve söz konusu işlemlerle ilgili özel taahhütleriyle tutarsız kısıtlamalar getirmemesi koşuluyla IMF Anlaşmasıyla uyum içinde olan kambiyo hareketlerinin kullanımı da dâhil olmak üzere IMF Anlaşması Maddeleri altındaki hak ve yükümlülüklerini etkilemeyecektir. Madde V.3 Ödemeler Dengesi İstisnaları 1. Taraflar ödemeler dengesi amacıyla kısıtlayıcı önlemler uygulanmasını önlemek için çaba sarf edecektir. 2. Taraflardan biri, ödemeler dengesi amacıyla önlem uygulamaya karar verirse, bunu yalnızca Ödemeler Dengesi Amacıyla Alman Ticaret Önlemleri Deklarasyonu (1979 Deklarasyonları) ve GATT 1994'ün Ödemeler Dengesi Hükümleri Hakkında Mutabakat Metni (BOP Mutabakatı) da dâhil olmak üzere GATT 1994 ve GATS ile uyumlu olarak yapabilir. 3. İşbu Madde kapsamında kabul edilen veya sürdürülen herhangi bir kısıtlayıcı önlem ayrımcı olmayacak, sınırlı bir süre için geçerli olacak ve gerekenin ötesine geçmeyecektir. 4. Bu tür kısıtlayıcı önlemleri sürdüren veya kabul eden veya bunlarda değişiklik yapan Taraf, bunları derhal Ortak Komite'ye bildirecek ve kaldırılmalarına yönelik bir takvimi en kısa sürede sunacaktır. Madde V.4 Geliştirici Hüküm 1. Taraflar işbu Anlaşma'nın kapsamını ilgili mevzuatları ile uyumlu olarak genişletmek ve takviye etmek üzere, uygulanması sırasında kazanılan tecrübeler ışığında belirli sektör veya faaliyetlerde anlaşmalar akdetmek suretiyle genişletmek için karşılıklı olarak anlaşabilirler. Madde V.5 Ekler ve Lahikalar 1. İşbu Anlaşma'nın Ekleri ve Lahikaları Anlaşma'nın ayrılmaz bir parçasını oluşturur. Madde V.6 Tadilatlar 1. Taraflar, yazılı usulle işbu Anlaşma'da değişiklik yapmaya karar verebilir. 2. İşbu Anlaşma'da yapılacak her türlü değişiklik Tarafların kendi iç onay işlemlerinin tamamlanmasına tabi olacaktır. 3. İşbu Anlaşma'da yapılacak herhangi bir değişiklik, Tarafların yürürlüğe girişe ilişkin tüm ulusal gereklerin yerine getirildiğini birbirlerine bildirdikleri son yazılı bildirimin diplomatik kanallar vasıtasıyla alındığı tarihi takip eden ikinci ayın birinci günü veya Tarafların mutabık kalacağı başka bir tarihte yürürlüğe girecektir. 4. İşbu Anlaşma'da yapılacak herhangi bir değişiklik, Tarafların iç onay işlemlerinin tamamlanmasının ardından, Anlaşma'nın ayrılmaz birer parçasını teşkil edecektir. Madde V.7 Yürürlüğe Giriş 1. Taraflar, işbu Anlaşma'yı kendi iç hukuki süreçlerine uygun olarak onaylayacaktır. 2. İşbu Anlaşma Tarafların yürürlüğe giriş için tüm ulusal gereklerin yerine getirildiğini birbirlerine bildirdikleri son yazılı bildirimin diplomatik kanallar vasıtasıyla alındığı tarihi takip eden ikinci ayın birinci günü veya Tarafların mutabık kalacağı başka bir tarihte yürürlüğe girecektir. Madde V.8 Yürürlük Süresi ve Fesih 1. İşbu Anlaşma süresiz olarak geçerlidir. 2. Herhangi bir Taraf, işbu Anlaşma'yı feshetme niyeti hakkında diğer Tarafa yazılı bildirimde bulunabilir. Fesih, diğer Tarafa yapılan bildirimi takip eden yedinci ayın birinci gününde yürürlüğe girer, 3. Taraflar, işbu Anlaşma'nın Taraflarından birinin AB'ye katılması durumunda, AB'ye katılım tarihinde bu Anlaşma'nın feshedileceği konusunda anlaşmışlardır, BUNUN KANITI OLARAK aşağıda imzalan bulunan tanı yetkili temsilciler, bu hususta tam yetkili olarak, işbu Anlaşma'yı imzalamışlardır. İki bin on üç yılı Eylül ayının yirmi yedinci gününde, Ankara'da bütün metinler eşit derecede muteber olmak üzere her biri Türkçe. Arnavutça, Sırpça ve İngilizce dillerinde ikişer orijinal nüsha olarak düzenlenmiştir. İşbu Anlaşmanın yorumlanmasında bir farklılık olması halinde, İngilizce metin esas alınacaktır. TÜRKİYE CUMHURİYETİ ADINA KOSOVA CUMHURİYETİ ADINA Zafer ÇAĞLAYAN Mimoza KUSARI LILA Ekonomi Bakanı Ekonomiden Sorumlu Başbakan Yardımcısı Ticaret ve Sanayi Bakanı "Menşeli ürünler" kavramının tanımı ve idari işbirliği yöntemlerine ilişkin EK II.l İÇİNDEKİLER BAŞLIK GENEL HÜKÜMLER Madde 1 Tanımlar BAŞLIK II "MENŞELİ ÜRÖNLER" KAVRAMININ TANIMI Madde 2 Genel koşullar Madde 3 Türkiye'de kümülasyon Madde 4 Kosova'da kümülasyon Madde 5 Tamamen elde edilmiş ürünler Madde 6 Yeterli işçilik veya İşlem görmüş ürünler Madde 7 Yetersiz işçilik veya işlemler Madde 8 Nitelendirme birimi Madde 9 Aksesuarlar, yedek parçalar ve aksanı Madde 10 Setler Madde 11 Nötr elemanlar BAŞLIK III ÜLKESEL GEREKLİLİKLER Madde 12 Ülkesellik ilkesi Madde 13 Doğrudan nakliyat Madde 14 Sergiler BAŞLIK IV GERİ ÖDEME VEYA MUAFİYET Madde 15 Gümrük vergilerinde geri ödeme veya muafiyet BAŞLIK V MENŞE İSPAT BELGESİ Madde 16 Genel Koşullar Madde 17 EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nın düzenlenme işlemleri Madde 18 Sonradan düzenlenen EUR. 1 Dolaşım Sertifikası Madde 19 İkinci nüsha EUR. 1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi Madde 20 Önceden düzenlenmiş veya hazırlanmış bir menşe ispat belgesine istinaden EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi Madde 21 Muhasebesel Ayırım Madde 22 Fatura beyanında bulunma koşulları Madde 23 Onaylanmış ihracatçı Madde 24 Menşe ispat belgesinin geçerliliği Madde 25 Menşe ispat belgesinin ibrazı Madde 26 Parçalar halinde ithalat Madde 27 Menşe ispat belgesinden muafiyet Madde 28 Destekleyici belgeler Madde 29 Menşe ispat belgeleri ile destekleyici belgelerin muhafazası Madde 30 Farklılıklar ve şekli hatalar Madde 31 Euro cinsinden ifade edilen tutarlar BAŞLIK VI İDARİ İŞBİRLİĞİ DÜZENLEMELERİ Madde 32 Karşılıklı yardım Madde 33 Menşe ispat belgelerinin kontrolü Madde 34 Anlaşmazlıkların çözümü Madde 35 Cezalar Madde 36 Serbest bölgeler BAŞLIK VII SON HÜKÜMLER Madde 37 Transit haldeki ve antrepodaki eşya Madde 38 Lahikalar Madde 39 Ek'te yapılacak değişiklikler Madde 40 Gümrük Alt Komitesi BAŞLIK I GENEL HÜKÜMLER Madde 1 Tanımlar Bu Ek'in amaçlarına uygun olarak: (a) "imalat", montaj veya özel işlemler de dahil olmak üzere her türlü işçilik veya işleme tabi tutma anlamına gelir; (b) "madde", ürünün imalatında kullanılan herhangi bir gireli, hammadde, parça veya aksanı v.b. anlamına gelir; (c) "ürün", bilahare başka bir imalatta da kullanılması söz konusu olsa bile, İmal edilmiş ürün anlamına gelir; (d) "eşya", hem madde hem de ürün anlamına gelir; (e) "gümrük kıymeti", Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması'nın VII. Maddesinin uygulanmasına ilişkin olarak 1994'te yapılan Anlaşma'ya (Gümrük Kıymeti Hakkında DTÖ Anlaşması) göre tespit edilen kıymet anlamına gelir; (f) "fabrika çıkış fiyatı", ürün için Türkiye ve Kosova'da, nihai işçilik veya işlemin gerçekleştirilmesini üstlenen imalatçıya fabrika çıkışı itibariyle ödenen, kullanılan bütün madde fiyatlarının dahil edilmiş olduğu, elde edilmiş ürünün ihracında geri ödenen veya ödenecek yurtiçi vergilerin tenziliyle bulunan fiyat anlamına gelir; (g) "maddelerin kıymeti", kullanılan menşeli olmayan maddelerin ithalatı esnasındaki gümrük kıymeti veya bunun bilinmemesi veya tespit edilememesi halinde Türkiye veya Kosova'da maddeler için ödendiği tespit edilebilen ilk fiyat anlamına gelir; (h) "menşeli madde kıymeti", (g)'de tanımlandığı şekilde, gerekli değişiklikler yapılarak uygulanan, bu tür maddenin kıymeti anlamına gelir; (i) "katma değer", fabrika çıkış fiyatından, eşyaya dahil edilen diğer taraf ülke menşeli her bir maddenin gümrük kıymetinin, veya bu kıymetin bilinmemesi veya tespit edilememesi halinde Türkiye veya Kosova'da madde için ödendiği doğrulanabilir ilk fiyatın çıkarılması ile bulunan değer anlamına gelir; (j) "fasıllar", "pozisyonlar" ve "alt-pozisyonlar" işbu Ek'te "Armonize Sistem" veya "AS" olarak geçen Armonize Mal Tanım ve Kodlama Sistemi'ni oluşturan nomenklatürde kullanılan fasıllar, pozisyonlar ve alt-pozisyonlar(dört veya altı haneli kodlar) anlamına gelir; (k) "sınıflandırılmış" tabiri, ürün veya maddelerin AS' nin belirli bir pozisyon veya alt-pozisyon altında sınıflandırılması anlamına gelir; Lahikalar Lahika I: Lahika II' de yer alan liste için giriş notları Lahika II: İmal edilen ürünün menşe statüsü kazanabilmesi için menşeli olmayan ürünlere uygulanması gerekli işçilik ve işlemler listesi Lahika III: EUR.1 Dolaşım Sertifikası ve EUR.1 Dolaşım Sertifikası için başvuru formu örnekleri Lahika IV: Fatura beyanı (l) "sevkiyat", ya bir İhracatçıdan bir alıcıya aynı anda gönderilen, ya da ihracatçıdan alıcıya şevkinde tek bir sevk evrakı kapsamında yer alan veya böyle bir evrakın olmaması halinde tek bir fatura kapsamına giren ürünler anlamına gelir; (m)"topraklar" kara sularını da kapsar. BAŞLIK II "MENŞELİ ÜRÜNLER" KAVRAMININ TANIMI Madde 2 Genel koşullar 1. Bu Anlaşma'nın uygulanmasında, aşağıda belirtilen ürünler Türkiye menşeli kabul edilirler: (a) Madde 5'te belirtildiği şekilde, tamamen Türkiye'de elde edilen ürünler; (b) Madde 6!da belirtildiği şekilde yeterli işçilik veya işlemden geçirilmiş olmaları kaydıyla, tamamen Türkiye'de elde edilmemiş maddeler ihtiva ederek Türkiye'de elde edilen ürünler; 2. Bu Anlaşma'nın uygulanmasında, aşağıda belirtilen ürünler Kosova menşeli kabul edilirler: (a) Madde 5'te belirtildiği şekilde, tamamen Kosova'da elde edilen ürünler; (b) Madde 6'da belirtildiği şekilde Kosova dahilinde yeterli işçilik veya işlemden geçirilmiş olmaları kaydıyla, tamamen Kosova'da elde edilmemiş maddeler ihtiva ederek Kosova'da elde edilen ürünler. Madde 3 Türkiye'de kümülasyon 1. Madde 2(1) hükümlerine tabi olarak, Kosova, Türkiye, bir EFTA ülkesi, Avrupa Birliği'nin İstikrar ve Ortaklık sürecine katılan herhangi bir ülke veya toprak parçası[1] veya 25 ila 97 fasıllarda yer alan Avrupa Birliği menşeli maddeler, Türkiye'de Madde 7'de belirtilen işlemlerin ötesinde bir işlemden geçmiş olmaları şartıyla, Türkiye'de elde edilmiş bir ürün içine dahil edildikleri takdirde Türkiye menşeli olarak kabul edilirler. Sözkonusu maddelerin yeterli işçilik ve işlemden geçmiş olmaları gerekmez. 2. Türkiye'de gerçekleştirilen işçilik veya işlem, Madde 7'de belirtilen işlemlerin ötesine geçmez ise, yalnızca Türkiye'de eklenen katma değerin, kullanılan paragraf 1 'de belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli maddelerin kıymetini geçmesi halinde, elde edilen ürün menşeli olarak kabul edilir. Eğer bu gerçekleşmez ise, Türkiye'deki imalat işlemlerinde kullanılan en yüksek kıymete sahip olan.ürün dikkate alınarak elde edilen ürün, o ülke menşeli olarak kabul edilir, 3. Paragraf 1'de belirtilen ülke veya topraklardan biri menşeli ve Türkiye'de hiçbir işçilik veya işleme uğramamış ürünler, bu ülke veya topraklardan birine ihraç edilmeleri halinde menşe statülerini korurlar. 4. Bu maddede düzenlenen kümülasyon sadece aşağıdaki koşulların karşılanması kaydıyla uygulanabilir: (a)Menşe statüsünün elde edilmesi sürecine dahil olan Avrupa Birliği, EFTA ülkeleri ve Avrupa Birliği'nin İstikrar ve Ortaklık sürecine katılan herhangi bir ülke veya toprak parçasının1: - işbu Ek'in hükümlerine uygunluğu sağlamayı veya temin etmeyi ve - işbu Ek'in hem Türkiye açısından hem de kendi aralarında doğru bir şekilde uygulanmasını temin etmek için gerekli idari işbirliğini sağlamayı taahhüt etmiş olması, (b)(a) ait bendinde atıfta bulunulan taahhütlerin Kosova'ya bildirilmiş olması. Madde 4 Kosova'da kümülasyon 1. Madde 2(2) hükümlerine tabi olarak, Türkiye, Kosova, bir EFTA ülkesi, Avrupa Birliği'nin İstikrar ve Ortaklık sürecine katılan herhangi bir ülke veya toprak parçası2 veya 25 ila 97 fasıllarda yer alan Avrupa Birliği menşeli maddeler, Kosova'da Madde 7'de belirtilen işlemlerin ötesinde bir işlemden geçmiş olmaları şartıyla, Kosova'da elde edilmiş bir ürün içine dahil edildikleri takdirde Kosova menşeli olarak kabul edilirler. Sözkonusu maddelerin yeterli işçilik ve işlemden geçmiş olmaları gerekmez. 2. Kosova'da gerçekleştirilen işçilik veya işlem, Madde 7'de belirtilen işlemlerin ötesine geçmez ise, yalnızca Kosova'da eklenen katma değerin, kullanılan paragraf 1'de belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli maddelerin kıymetini geçmesi halinde, elde edilen ürün menşeli olarak kabul edilir. Eğer bu gerçekleşmez ise, Kosova'daki imalat işlemlerinde kullanılan en yüksek kıymete sahip olan ürün dikkate alınarak elde edilen ürün, o ülke menşeli olarak kabul edilir. 3. Paragraf 1'de belirtilen ülke veya topraklardan biri menşeli ve Kosova'da hiçbir işçilik veya işleme uğramamış ürünler, bu ülke veya topraklardan birine ihraç edilmeleri halinde menşe statülerini korurlar, 4. Bu maddede düzenlenen kümülasyon sadece aşağıdaki koşulların karşılanması kaydıyla uygulanabilir: (a)Menşe statüsünün elde edilmesi sürecine dahil olan Avrupa Birliği, EFTA ülkeleri ve Avrupa Birliği'nin İstikrar ve Ortaklık sürecine katılan herhangi bir ülke veya toprak parçasının1: - işbu Ek'in hükümlerine uygunluğu sağlamayı veya temin etmeyi ve - işbu Ek'in hem Kosova açısından hem de kendi aralarında doğru bir şekilde uygulanmasını temin etmek için gerekli idari işbirliğini sağlamayı taahhüt etmiş olması, (b)(a) alt bendinde atıfta bulunulan taahhütlerin Türkiye'ye bildirilmiş olması. Madde 5 Tamamen elde edilmiş ürünler 1. Aşağıdaki ürünler tamamen Türkiye veya Kosova'da elde edilmiş kabul edilirler: (a) kendi topraklarından veya deniz yataklarından çıkartılan mineral ürünler; (b) o ülkede hasat edilen bitkisel ürünler; (c) o ülkede doğmuş ve yetiştirilmiş canlı hayvanlar; (d) o ülkede yetiştirilmiş canlı hayvanlardan elde edilen ürünler; (e) o ülkede avcılık veya balıkçılıkla elde edilen ürünler; (f) Türkiye veya Kosova karasuları dışında kendi gemileri île denizden elde edilen balıkçılık ürünleri ve diğer ürünler; (g) münhasıran altparagraf (f)'de belirtilen ürünlerden kendi fabrika gemilerinin bordasında üretilen ürünler; (h) yalnızca hammaddelerin geri kazanılmasına müsait, sadece sırt geçirmeye ve atık olarak kullanmaya elverişli kullanılmış lastikler dahil olmak üzere, toplanmış kullanılmış maddeler; (i) o ülkede yapılan imalat işlemleri sonucu ortaya çıkan atık ve hurdalar; (j) kendi karasuları dışında, münhasır işletme hakkına sahip olmaları kaydıyla deniz toprağı veya deniz toprağı altından çıkarılan ürünler; 1 Batı Balkan ülkeleri İle İstikrar ve Ortaklık Süreci Kurulmasına ilişkin Nisan 1997 tarihli Genel İşler Konseyi Kararlan ve Mayıs 1999 tarihli Komisyon Bildiriminde tanımlandığı üzere (k) münhasıran altparagraf (a) ila (j)'de tanımlanan ürünlerden üretilen eşya. 2. 1 (f) ve (g) paragraflarındaki "kendi gemileri" ve "kendi fabrika gemileri" terimleri sadece aşağıda belirtilen gemi ve fabrika gemileri için uygulanır: (a) Türkiye veya Kosova'da kayıtlı veya tescilli olanlar; (b)Türkiye veya Kosova bayrağı altında seyredenler; (c) en az yüzde 50'si Türkiye veya Kosova vatandaşlarına veya yönetim merkezi bu Devletlerden birinde bulunan, müdür veya müdürleri, Yönetim Kurulu veya Denetleme Kurulu Başkanı ve bu kurullar üyelerinin çoğunluğu Türkiye veya Kosova vatandaşı olan ve ilave olarak, ortaklık veya limited şirket durumunda, sermayesinin en az yansı bu Devletlere veya anılan Devletlerin kamu kuruluşları ya da vatandaşlarına ait olanlar; (d) yönetici ve yetkilileri Türkiye veya Kosova vatandaşı olanlar ve (e) mürettebatının en az yüzde 75'i Türkiye veya Kosova vatandaşı olanlar. Madde 6 Yeterli işçilik veya işlem görmüş ürünler 1. Madde 2'ye göre, tamamen elde edilmemiş ürünler, Ek II' de yer alan listede belirtilen şartlar yerine getirildiği takdirde yeterli derecede işçilik veya işlem görmüş olarak kabul edilirler. Yukarıda belirtilen şartlar, bu Anlaşma kapsamındaki tüm ürünler için, imalatta kullanılan menşeli olmayan maddeler üzerinde yapılması gerekli işçilik ve işlemleri gösterir ve sadece bu maddelerle ilgili olarak uygulanır. Bu nedenle, listedeki şartları yerine getirerek menşe statüsü kazanmış bir ürün başka bir ürünün imalatında kullanılırsa, onun bileşiminde yeraldığı ürüne tatbiki mümkün şartlar, kendisine uygulanmaz ve bunların imalatında kullanılmış olabilecek menşeli olmayan maddeler dikkate alınmaz. 2.Paragraf 1'e rağmen, listede belirtilen şartlar uyarınca bir ürünün imalatında kullanılmaması gereken menşeli olmayan maddeler aşağıdaki şartların yerine getirilmesine bağlı olarak kullanılabilir: (a) toplam kıymetleri, ürünün fabrika çıkış fiyatının yüzde 10'unu geçmiyorsa; (b) menşeli olmayan maddelerin azami değeri olarak listede yerilmiş olan yüzdeler, bu paragrafın uygulanmasıyla aşılmamışsa. Bu paragraf. Armonize Sistem'in 50 ila 63. Fasıllarındaki ürünlere uygulanmaz. 3.Paragraf 1 ve 2, Madde 7 hükümlerine tabi olarak uygulanır. Madde 7 Yetersiz işçilik veya işlem 1. Paragraf 2'ye halel gelmeksizin, Madde 6'da belirtilen koşullar yerine getirilmiş olsun veya olmasın, aşağıdaki işlemler menşe statüsü vermek için yetersiz işçilik veya işlem olarak kabul edilir: (a) nakliyat ve depolama süresince ürünlerin iyi şartlarda muhafazasını sağlamaya yönelik koruyucu işlemler; (b) ambalaj ayırma ve birleştirme; (c) yıkama; temizleme; toz, oksit, yağ, boya veya diğer tabakalardan arındırma: (d) dokuma kumaşları ütüleme veya presleme; (e) basit boyama ve cilalama işlemleri; (f) tahıl ve pirinci kabuklarından ayırma, kısmi veya tam ağartma(öğütme), parlatma ve perdahlama: (g) şeker renklendirme veya şeker topaklarını biçimlendirme işlemleri; kristal şekeri kısmi veya tam öğütme; (h) meyvelerin, kuruyemişlerin ve sebzelerin kabuklarını soyma, zarlarını ayıklama, çekirdeklerini çıkarma; (i) keskinleştirme, basit bileme veya basit kesme; (j) eleme, kalburdan geçirme, ayırma, tasnifleme, kalibrasyon, eşleştirme (maddelerden setler oluşturma dahil); (k) basit şişeleme, tenekeye veya beherlere koyma, torbalama, sandıklama, kurulama, karton veya tahta üzerine yerleştirme ve tüm diğer basit paketleme işlemleri; (l) ürün veya paketler üzerine marka, etiket, logo ve diğer benzeri ayırt edici işaretleri yapıştırma veya basma işlemleri; (m) farklı türde olmalarına bakılmaksızın ürünlerin basit karıştırılma işlemleri; şekerin diğer maddelerle karıştırılma işlemleri; (n) basit su ekleme işlemleri işlemleri veya seyreltme veya dehidrasyon veya ürünlerin doğalsızlaştırılması; (o) tamamlanmış bir ürün oluşturmak üzere parçaların basit montajı veya ürünlerin parçalarına ayrılması; (p) (a) ila (o)'da belirtilen işlemlerden iki veya daha fazlasının bir arada yapılması; (q) hayvan kesimi. 2. Belirli bir ürüne uygulanan işçilik veya işlemin paragraf 1 hükümleri çerçevesinde yetersiz kabul edilip edilmeyeceğine karar verilirken, Türkiye veya Kosova'da gerçekleştirilen işlemlerin tümü bir arada mütalaa edilir. Madde 8 Nitelendirme birimi 1.Bu Ek hükümlerinin uygulanması amacıyla, nitelendirme birimi, Armonize Sistem nomenklatürünü kullanarak sınıflandırma yapılırken temel birim olarak kabul edilen belirli bîr üründür. Buna göre, (a) muhtelif maddelerin montajı veya gruplandırılmasından oluşan bir ürün, Armonize Sistem'de tek bir pozisyonda sınıflandırıldığında, bu ürünün tümü, nitelendirme birimim oluşturur, (b) bir sevkiyat, Armonize Sistem'de aynı pozisyon içinde sınıflandırılan belli sayıda aynı üründen oluşuyorsa, her bir ürün bu Ek hükümlerinin uygulanışı sırasında münferiden değerlendirilmelidir. 2.Armonize Sistem'in 5. Genel Kuralı çerçevesinde ambalaj, sınıflandırma açısından ürüne dahil ediliyorsa, menşe tespiti açısından da dahil edilir. Madde 9 Aksesuarlar, yedek parçalar ve aksam Bir teçhizat, makine, alet veya araç parçası beraberinde teslim edilen normal bir teçhizatın bölümü durumundaki ve fiyata dahil edilmiş bulunan veya ayrıca fatura edilmemiş olan aksesuarlar, yedek parçalar ve aksam; söz konusu teçhizat, makine, alet veya araç içinde mütalaa edilir. Madde 10 Setler Armonize Sistem'in 3. Genel Kuralı'nda tanımlanan setler, tüm bileşenleri menşeli olduğunda menşeli olarak kabul edilir. Ancak, bir set menşeli ve menşeli olmayan ürünlerden oluştuğunda, menşeli olmayan ürünlerin kıymeti, setin fabrika çıkış fiyatının yüzde 15'ini aşmıyorsa, set bir bütün olarak menşeli olarak kabul edilir. Madde 11 Nötr Elemanlar Bir ürünün menşeli olup olmadığım belirlemek için, imalatında kullanılabilecek; (a) enerji ve yakıt; (b) tesis ve teçhizat; (c) makine ve aletler; (d) ürünün nihai bileşimine girmeyen ve girmesi amaçlanmayan eşyanın menşeini belirlemek gerekmez. BAŞLIK III ÜLKESEL GEREKLİLİKLER Madde 12 Ülkesellik ilkesi 1. Madde 3 ve 4 ve bu Maddenin paragraf 3'ü istisna olmak üzere. Başlık II' de yer alan menşe statüsü kazanılmasına ilişkin koşullar, Türkiye veya Kosova'da kesintisiz olarak yerine getirilmelidir. 2. Madde 3 ve 4 istisna olmak üzere, Türkiye veya Kosova'dan başka bir ülkeye ihraç edilmiş olan menşeli eşyanın, geri gelmesi halinde, aşağıdaki hususlar gümrük idarelerini tatmin edecek şekilde ispat edilmediği takdirde, menşeli olmadığı kabul edilir: (a) geri gelen eşyanın, ihraç edilmiş eşya ile aynı olduğu; ve (b) söz konusu ülkede bulunma veya ihraç edilme süresi içerisinde, iyi koşullarda muhafaza edilmeleri için gerekli olanların ötesinde herhangi bir işleme tabi tutulmadığı. 3. Başlık II' de belirlenen kurallar uyarınca kazanılan menşe statüsü, Türkiye veya Kosova'dan ihraç edilen ve daha sonra yeniden ithal edilen maddeler üzerinde, Türkiye veya Kosova dışında yapılan işçilik veya işlemden, aşağıdaki koşulların sağlanması halinde etkilenmeyecektir; (a) Söz konusu maddeler tamamen Türkiye veya Kosova'da elde edilmişler veya ihraç edilmelerinden önce Madde 7'de belirtilen işlemlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçmişlerdir; ve (b) Bu durum, gümrük idarelerinin aşağıdaki hususlar konusunda tatmin edilmesi ile kanıtlanır: (i) geri gelen eşya ihraç edilen maddelerin işçilik veya işlemden geçirilmesi ile elde edilmiştir; ve (ii) bu madde hükümlerinin uygulanması ile Türkiye veya Kosova dışında kazanılan toplam katma değer, menşe statüsü talebine konu nihai ürünün fabrika çıkış fiyatının yüzde 10'unu aşmamaktadır. 4. Paragraf 3'ün amaçları açısından, Başlık II' de düzenlenen menşe statüsünün kazanılması için gerekli koşullar, Türkiye veya Kosova dışında yapılan isçilik ve işlemlere uygulanamaz. Fakat, nihai ürünün menşe statüsünün belirlenmesinde, ürüne dahil edilen menşeli olmayan her madde için Lahika II'deki listede belirlenen bir azami kıymet bulunduğu durumda, bu madde hükümlerinin uygulanmasıyla, Türkiye veya Kosova dışında kazanılmış katma değerle birlikte dikkate alındığında, ilgili taraf ülkede ürüne dahil edilen menşeli olmayan maddelerin toplam kıymeti belirlenen yüzdeyi aşmayacaktır. 5. Paragraf 3 ve 4'ün hükümlerinin uygulanması amacıyla, "toplam katma değer", orada dahil edilen maddelerin kıymetlerini de içerecek şekilde, Türkiye veya Kosova dışında oluşan tüm maliyetler anlamında kullanılır. 6. Paragraf 3 ve 4'ün hükümleri, Lahika II' deki listede düzenlenen koşulları yerine getirmeyen veya sadece Madde 6(2)'de yer alan genel tolerans kuralının uygulanması ile yeterli işçilik veya işlemden geçmiş olduğu kabul edilen ürünler için uygulanmaz. 7. Paragraf 3 ve 4'ün hükümleri Armonize Sistemin 50 ila 63. Fasıllarındaki ürünlere uygulanmaz. 8. Bu Maddenin hükümleri tarafından kapsanan türde ve Türkiye veya Kosova dışında yapılan herhangi bir işçilik veya işlem, hariçte işleme veya benzeri düzenlemeler vasıtasıyla yürütülür. Madde 13 Doğrudan Nakliyat 1. Anlaşma hükümlerinde sağlanan tercihli muamele sadece işbu Ek'in gerekliliklerini yerine getirmiş, Türkiye veya Kosova arasında doğrudan nakledilen ürünler için uygulanır. Bununla beraber tek bir sevkiyatı oluşturan ürünler, aktarma veya geçici depolama yoluyla, ancak transit geçtiği veya depolandığı ülkenin gümrük idarelerinin gözetimi altında olmaları ve boşaltma, tekrar yükleme veya iyi koşullarda muhafaza etmeye yönelik işlemler dışında bir işlemden geçmemiş olmaları koşullarıyla, gerektiğinde başka ülkeler üzerinden nakledilebilirler. Menşeli ürünler, Türkiye veya Kosova dışındaki ülkeler üzerinden boru hattı ile nakledilebilirler. 2. Paragraf 1'de yer alan şartların sağlandığı, ithalatçı ülke gümrük idaresine aşağıdaki belgelerin ibrazıyla ispatlanır: (a) ihracatçı ülkeden, transit ülkesi yoluyla geçişi kapsayan tek bir sevk evrakı veya (b) transit ülkesi gümrük idaresince düzenlenen, (i) ürünlerin tam bir tanımını veren; (ii) ürünlerin boşaltma ve tekrar yükleme tarihlerini ve uygulanabildiği hallerde kullanılan gemi veya diğer nakil araçlarının adlarını gösteren ve (iii) ürünlerin transit ülkesi içinde hangi koşullarda kalmış olduğunu kanıtlayan bir belge veya (c) bunların temin edilememesi halinde, diğer kanıtlayıcı belgeler. Madde 14 Sergiler 1. Türkiye veya Kosova dışında bir ülkeye sergilenmek üzere gönderilen ve sergiden sonra Türkiye veya Kosova'ya ithal edilmek üzere satılan menşeli ürünler, aşağıdaki durumlar hakkında gümrük idarelerinin tatmin edilmesi kaydıyla, ithalatta Anlaşma hükümlerinden yararlanırlar: (a) bir ihracatçının bu ürünleri Türkiye veya Kosova'dan serginin yapıldığı ülkeye nakletmesi ve orada sergilemesi; (b) ürünlerin bu ihracatçı tarafından Türkiye veya Kosova'daki bir kişiye satılması veya tasarrufuna verilmesi; (c) ürünlerin sergi süresi içinde veya sergiden hemen sonra, sergilenmek üzere gönderildikleri durumda sevkedilmesi; ve (d) ürünlerin sergilenmek üzere gönderildikleri andan itibaren, bu sergide teşhir edilmek dışında başka bir amaçla kullanılmaması. 2. Başlık V hükümleri uyarınca bir menşe ispat belgesi hazırlanmalı veya düzenlenmeli ve ithalatçı ülkenin gümrük idaresine normal şartlarda ibraz edilmelidir. Serginin adı ve adresi bu belgede gösterilmelidir. Gerektiğinde, ürünlerin sergilendikleri koşullara dair ek kanıtlayıcı belgeler istenebilir. 3. Paragraf 1, özel amaçla yabancı ürün satmak üzere kurulmuş işyeri veya mağazalarda düzenlenmemiş olan, süresi zarfında eşyanın gümrük denetimi altında kaldığı her türlü ticaret, sanayi, tarım ve el sanatları sergi, fuar veya benzeri umumi gösterilere uygulanır. BAŞLIK IV GERİ ÖDEME VEYA MUAFİYET Madde 15 Gümrük vergilerinde geri ödeme veya muaiiyet Ortak Komite, bu Anlaşma'nın yürürlüğe girmesinden 2 yıl sonra, herhangi bir Tarafın talebi üzerine, Tarafların gümrük vergilerinin geri ödenmesi ve dahilde işleme rejimlerinin işleyişini gözden geçirir. Ortak Komite, Tarafların gümrük vergilerinin geri ödenmesi ve dahilde işleme konularının gözden geçirilmesine dair kriterler oluşturabilir. BAŞLIK V MENŞE İSPAT BELGESİ Madde 16 Genel koşullar 1. Türkiye menşeli ürünler Kosova'ya ve Kosova menşeli ürünler Türkiye'ye ithal edilirken, aşağıdaki belgelerden birinin ibrazı üzerine işbu Anlaşma'dan yararlanabilirler: (a) Bir örneği Lahika III' te yer alan EUR.1 Dolaşım Sertifikası veya (b) Madde 22(1)'de belirtilen durumlarda, ihracatçı tarafından verilen, söz konusu ürünleri teşhislerini mümkün kılmaya yeterli ayrıntıda tanımlayan fatura, teslimat notu veya başka herhangi bir ticari belge üzerinde belirtilen, bundan sonra "fatura beyanı" olarak atıfta bulunulacak olan bir beyan; fatura beyanı metni Lahika IV te yer almaktadır. 2. Paragraf 1'e rağmen, işbu Ek anlamındaki menşeli ürünler Madde 27'de tanımlanan durumlarda, yukarıda bahsedilen belgelerden birinin ibrazına gerek olmaksızın Anlaşma'dan yararlanırlar. Madde 17 EUR.l Dolaşım Sertifikası'nın düzenlenme işlemleri 1. EUR.1 Dolaşım Sertifikası, ihracatçının veya ihracatçının sorumluluğunda yetkili temsilcisinin yazılı müracaatına binaen, ihracatçı ülkenin gümrük idaresi tarafından düzenlenir. 2. Bu amaçla, ihracatçı veya yetkili temsilcisi, örnekleri Lahika III' te yer alan EUR.1 Dolaşım Sertifikası ve müracaat formunu doldurur. Bu formlar, Anlaşma'nın düzenlendiği dillerden birinde ve ihracatçı ülkenin iç mevzuat hükümleri çerçevesinde doldurulur. Eğer el yazısı kullanılırsa matbaa harfleriyle ve mürekkeple doldurulur. Eşyanın tanımı, bu amaçla ayrılmış kutu içine boş satır bırakılmaksızın yapılmalıdır. Eğer kutunun tamamı dolmaz ise, tanımın son satırının altına bir yatay çizgi çekilerek, boş alan çapraz bir çizgi ile kapatılır. 3. EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi için müracaatta bulunan ihracatçı, EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nı verecek ihracatçı ülkenin gümrük idaresinin talep edebileceği, söz konusu eşyanın menşe statüsü ile işbu Ek'in diğer koşullarının yerine getirilmiş olduğunu tevsik eden tüm ilgili vesaiki herhangi bir zamanda ibraz etmeye hazırlıklı olur. 4. Söz konusu ürünlerin, işbu Ek'in diğer gerekliliklerini karşılması ve Türkiye veya Kosova menşeli olduğunun kabul edilmesi durumunda, Türkiye veya Kosova gümrük idaresi tarafından bir EUR. 1 Dolaşım Sertifikası düzenlenir, 5. EUR.1 Dolaşım Sertifikalarını düzenleyen gümrük idareleri, ürünlerin menşe statüsünün ve işbu Ek'in diğer koşullarının yerine getirildiğinin kontrolü için gereken her tedbiri alırlar. Bu amaçla, her türlü delil talebinde bulunma ve ihracatçının hesaplarında denetleme yapma veya gerekli görülen başka herhangi bir kontrol hakkına sahiptirler. EUR. 1 Dolaşım Sertifikalarını düzenleyen gümrük idareleri, Paragraf 2rde atıfta bulunulan formların usulünce doldurulmasını da sağlarlar. Özellikle, ürünün tanımı için ayrılmış bulunan boşluğun, her türlü sahte ilaveler yapılması imkanını ortadan kaldıracak şekilde doldurulmuş olduğunu kontrol ederler. 6. EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nın düzenlendiği tarih, sertifika üzerindeki 11 numaralı kutuda gösterilir. 7. EUR.1 Dolaşım Sertifikası, gümrük idaresince düzenlenerek fiili ihracatın gerçekleştiği veya kesinleştiği anda, ihracatçının kullanımına verilir. Madde 18 Sonradan düzenlenen EUR.1. Dolaşım Sertifikası 1. Madde 17(7)'ye rağmen, aşağıdaki durumlarda, EUR.1 Dolaşım Sertifikası istisnai olarak, ait olduğu eşyanın ihracatından sonra düzenlenebilir: (a) hatalar, istenmeyerek yapılan ihmaller veya özel durumlar nedeniyle, ihracat esnasında düzenlenmemiş ise veya (b) Gümrük idareleri, bir EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nın düzenlenmiş, ancak teknik nedenlerle ithalatta kabul edilmemiş olduğu hususunda, tatmin ediliri erse. 2. Paragraf 1'in uygulanması açısından, ihracatçı, müracaatında EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nın ait olduğu ürünlerin ihracat yer ve tarihini ve talebinin gerekçelerini belirtmek zorundadır. 3. Gümrük idareleri, ancak ihracatçının müracaatındaki bilgilerin mütekabil dosya ile uyumlu olduğunu doğruladıktan sonra, sonradan EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenleyebilirler. 4. Sonradan verilen EUR.1 Dolaşım Sertifikaları, aşağıdaki ibarelerden birini taşımalıdır: EN "ISSUED RETROSPECTIVELY" TR "SONRADAN VERİLMİŞTİR" KS "LESHUAR APOSTERİORİ" 5.Paragraf 4'te belirtilen ibare, EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nın "Gözlemler" kutusuna konulur. Madde 19 İkinci nüsha EUR. 1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi 1. EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nın çalınması, kaybolması veya hasar görmesi halinde ihracatçı, belgeyi düzenleyen gümrük idaresine, elindeki ihracat belgelerine dayanarak ikinci bir nüsha tanzim etmesi için müracaat edebilir. 2. Bu şekilde düzenlenen ikinci nüsha, aşağıdaki ibarelerden birini taşımalıdır: EN "DUPLICATE" TR "İKİNCİ NÜSHADIR' KS "DUPLIKATE" 3. Paragraf 2'de belirtilen ibare, EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nın "Gözlemler" kutusuna konulur. 4. Orijinal EUR.1 Dolaşım Sertifikası'nın veriliş tarihini taşıması; gereken ikinci nüsha bu tarihten itibaren hüküm ifade eder. Madde 20 Önceden düzenlenmiş veya hazırlanmış bir menşe ispat belgesine istinaden EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi Menşeli ürünler Türkiye veya Kosova'da bir gümrük idaresinin kontrolü altında iken, söz konusu ürünlerin tamamı veya bir bölümünü Türkiye veya Kosova içinde başka bir yere göndermek amacıyla, orijinal menşe ispat belgesinin bir veya daha fazla EUR. 1 Dolaşım Sertifikası ile değiştirilmesi mümkündür. Değiştirilen EUR.1 Dolaşım Sertifikası/Sertifikaları, ürünleri kontrolü altında bulunduran gümrük idaresi tarafından düzenlenir, Madde 21 Muhasebesel ayırım 1. Aynı ve birbirleri yerine geçebilen menşeli ve menşeli olmayan madde stoklarının ayrı tutulmasının önemli maliyetler ve somut güçlükler doğurduğu hallerde, ilgililerin yazılı talebi üzerine gümrük idaresi, bu stokların yönetiminde "muhasebesel ayırım" adı verilen yöntemin kullanılmasına izin verebilir. 2. Bu yöntem, belirli bir referans dönemi için, elde edilen "menşeli" kabul edilebilecek ürün sayısının, stoklar fiziksel ayırıma tabi tutulduğunda elde edilecek olanla aynı olmasını sağlayabilmelidir. 3. Gümrük idaresi bu izni, gerekli görebileceği her türlü koşula bağlı olarak verebilir. 4. Bu yöntem, ürünlerin imal edildiği ülkede uygulanan genel muhasebe ilkelerine göre uygulanır ve kaydı tutulur, 5. Bu kolaylaştırmadan yararlanan, menşeli kabul edilebilecek ürün miktarı için, yerine göre menşe ispat belgesi düzenleyebilir veya kullanabilir. Gümrük idaresinin talebi üzerine, yararlanan, stoklarının nasıl işletildiğine dair bir bildirge sunar, 6. Gümrük idaresi, iznin kullanımını izler ve, her ne suretle olursa olsun, yararlananın, izni uygunsuz kullandığı veya bu Ek'te belirlenen diğer herhangi bir koşulu yerine getiremediği her durumda geri alabilir. Madde 22 Fatura beyanında bulunma koşullan 1.Madde 16(1)(b)'de atıfta bulunulan fatura beyanı; (a) Madde 23 anlamında bir onaylanmış ihracatçı tarafından veya (b) toplam kıymeti 6000 Euro'yu geçmeyen menşeli ürünler ihtiva eden ve bir veya daha fazla paketten oluşan bir sevkiyat için, herhangi bir ihracatçı tarafından hazırlanabilir. 2. Fatura beyanı, söz konusu ürünlerin Türkiye veya Kosova menşeli olarak kabulü ve işbu Ek' in diğer koşullarının sağlanması halinde hazırlanabilir. 3. Fatura beyanında bulunan ihracatçı, ihracatçı ülkenin gümrük idaresinin talebi üzerine, söz konusu eşyanın menşe statüsü ile işbu Ek'in diğer koşullarının yerine getirilmiş olduğunu tevsik eden tüm ilgili vesaiki her an ibraz etmeye hazırlıklı olur. 4. Fatura beyanı, ihracatçı tarafından, metni Lahika IV'te verilen ve aynı lahikadaki dillerden birinde ihracatçı ülkenin iç mevzuat hükümleriyle uyumlu olarak fatura, teslimat notu veya başka bir ticari belge üzerine daktilo edilmesi, damgalanması veya basılmasıyla hazırlanır. Eğer beyan el yazısı ile yapılırsa, matbaa harfleriyle ve mürekkeple yazılır. 5. Fatura beyanı, ihracatçının kendi el yazısı ile atacağı orijinal imzasını ihtiva etmelidir. Ancak, Madde 23 anlamında onaylanmış ihracatçıdan, kendi adıyla hazırlanmış herhangi bir fatura beyanının kendi el yazısıyla imzalanmış addedilerek tüm sorumluluğunu üzerine aldığına dair yazılı bir taahhütnameyi ihracatçı ülkenin gümrük idaresine vermiş olması koşuluyla, bu beyanı imzalama şartı aranmaz. 6. Bir fatura beyanı, ihracatçı tarafından ait olduğu ürünlerin ihracatı sırasında veya ait olduğu ürünlerin ithalatından itibaren iki yıl içinde ithalatçı ülkede ibrazı koşuluyla, ihracattan sonra hazırlanabilir. Madde 23 Onaylanmış İhracatçı 1. İhracatçı ülkenin gümrük idaresi, bu Anlaşma kapsamındaki ürünlerin sık aralıklarla sevkiyatını yapmakta olan herhangi bir ihracatçıyı, (Bundan sonra "onaylanmış ihracatçı" olarak adlandırılacaktır.) söz konusu ürünlerin kıymetine bakılmaksızın fatura beyanında bulunabilmesi konusunda yetkili kılabilir. Böyle bir yetki talebinde bulunan ihracatçı, ürünlerin menşe statüsü ile işbu Ek'in diğer koşullarının yerine getirildiğini doğrulamak üzere gümrük idarelerine tatmin edici her türlü gerekli garantiyi vermek mecburiyetindedir. 2. Gümrük idaresi, onaylanmış ihracatçı statüsünü, kendisinin uygun gördüğü herhangi bir şarta bağlı olarak verebilir. 3. Gümrük idaresi, onaylanmış ihracatçıya, fatura beyanında yer almak üzere, bir gümrük onay numarası verir. 4. Gümrük idaresi, onaylanmış ihracatçının bu yetki kullanımını takip eder. 5. Gümrük idaresi, vermiş olduğu yetkiyi herhangi bir anda geri alabilir. Onaylanmış ihracatçı paragraf 1'de belirtilen garantiyi artık vermez, paragraf 2'de belirtilen şartları artık yerine getirmez veya yetkiyi doğru olmayan bir şekilde kullanırsa, gümrük idaresi bu tasarrufta bulunur. Madde 24 Menşe ispat belgesinin geçerliliği 1. Bir menşe ispat belgesi, ihracatçı ülkede düzenleniş tarihinden itibaren dört ay süreyle geçerli olur ve bu süre zarfında ithalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibraz edilmek zorundadır. 2. Paragraf 1'de belirtilen son ibraz tarihinden sonra ithalatçı ülkenin gümrük idaresine ibraz edilen menşe ispat belgeleri, bu belgelerin belirlenmiş son tarihe kadar ibraz edilememesinin istisnai durumlardan kaynaklanması halinde tercihli muamele uygulanmak üzere kabul edilebilir. 3. Diğer geç ibraz hallerinde ithalatçı ülkenin gümrük idaresi, ürünlerin belirtilen son tarihten önce sunulmuş olması kaydıyla menşe ispat belgelerini kabul edebilir. Madde 25 Menşe ispat belgesinin ibrazı Menşe ispat belgeleri, ithalatçı ülkedeki usullere uygun olarak bu ülkenin gümrük idaresine ibraz edilir. Anılan idare, menşe ispat belgesinin çevirisini ve ayrıca, ürünlerin Anlaşma'nın uygulanmasının gerektirdiği koşullan sağladığına ilişkin ithalatçının beyanı ile birlikte ithalat beyannamesini de talep edebilir. Madde 26 Parçalar halinde ithalat İthalatçının talebi üzerine ve ithalatçı ülkenin gümrük idaresince belirlenen şartlara binaen, Armonize Sistem'in 2(a) Genel Kuralı anlamındaki birleştirilmemiş veya monte edilmemiş halde olan ve Armonize Sistem'in XVI ve XVII, bölümlerinde veya 7308 ve 9406 pozisyonlarında yer alan ürünlerin, parçalar halinde ithal edilmesi halinde, bu tür ürünler için tek bir menşe ispat belgesi, ilk parçanın ithalatı sırasında gümrük idaresine ibraz edilir. Madde 27 Menşe ispat belgesinden muafiyet 1. Gerçek kişilerden gerçek kişilere küçük paketler halinde gönderilen veya yolcunun zati eşyasını oluşturan ürünler, ticari amaçlarla İthal edilmemişlerse ve işbu Ek'in şartlarına uydukları beyan edilirse ve böyle bir beyanın doğruluğundan şüphe edilmiyorsa, menşe ispat belgesinin ibrazına gerek olmaksızın menşeli olarak kabul edilirler. Posta ile gönderilen ürünler için bu beyan, CN22/CN23 gümrük beyannamesi üzerinde veya bu belgeye eklenen bir kağıt üzerinde yapılabilir. 2. Arızî olarak yapılan ve yalnızca alıcıların veya yolcuların veya bunların ailesinin kişisel kullanımına yönelik ürünlerin ithalatı, ürünlerin cinsinden ve miktarından ticari amaç güdülmediği aşikârsa, ticari amaçlı ithalat olarak kabul edilmez. 3. Ayrıca, ürünlerin toplam kıymeti küçük paketler için 500 Euro'yu veya yolcunun zati eşyasını oluşturan ürünler İçin 1200 Euro'yu aşamaz. Madde 28 Destekleyici belgeler Madde 17(3) ve 22(3)'te belirtilen, bir EUR.1 Dolaşım Sertifikası veya fatura beyanı kapsamındaki ürünlerin Türkiye veya Kosova menşeli olduğunu ve işbu Ek'in diğer koşullarını yerine getirdiğini tevsik etmek amacıyla kullanılan belgeler, bunların yanında aşağıda belirtilenleri de içerebilir: (a) ihracatçı veya tedarikçi tarafından, söz konusu eşyanın elde edilmesi için gerçekleştirilen işlemleri belgeleyici nitelikte, örneğin hesaplarında veya iç muhasebesinde yer alan doğrudan deliller; (b) Türkiye veya Kosova'da düzenlenmiş veya hazırlanmış, imalatta kullanılan maddelerin menşe statüsünü tevsik eden, iç mevzuat uyarınca kullanılan belgeler; (c) Türkiye veya Kosova'da düzenlenmiş veya hazırlanmış, Türkiye veya Kosova'da maddeler üzerinde yapılan işçilik veya işlemi tevsik eden, iç mevzuat uyarınca kullanılan belgeler; (d) Türkiye veya Kosova'da işbu Ek uyarınca düzenlenmiş veya hazırlanmış olan, kullanılmış maddelerin menşe statüsünü tevsik eden EUR.1 Dolaşım Sertifikaları veya fatura beyanları. Madde 29 Menşe ispat belgeleri ile destekleyici belgelerin muhafazası 1. EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi için müracaatta bulunan ihracatçı, Madde 17(3)'te belirtilen vesaiki en az üç yıl muhafaza eder, 2. Fatura beyanında bulunan ihracatçı, işbu beyanın bir nüshasını ve Madde 22(3)'te belirtilen vesaiki en az üç yıl muhafaza eder. 3. İhracatçı ülkenin EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenleyen gümrük idaresi, Madde 17(2)'de belirtilen müracaat formunu en az üç yıl muhafaza eder. 4. İthalatçı ülkenin gümrük idaresi, kendisine ibraz edilen EUR.1 Dolaşım Sertifikaları ve fatura beyanlarım en az üç yıl muhafaza eder. Madde 30 Farklılıklar ve şekli hatalar 1. Menşe ispat belgesi üzerindeki ibareler ile ürünlerin ithalat işlemlerini yerine getirmek amacıyla gümrük idarelerine ibraz edilen belgeler üzerindeki ibareler arasında bulunabilecek küçük tutarsızlıklar, sunulan ürünlere karşılık geldiğinin usulünce tespit edilmesi kaydıyla, menşe ispat belgesini kendiliğinden geçersiz kılmaz. 2. Menşe ispat belgesi üzerindeki ifadelerin doğruluğu üzerinde şüphe yaratması söz konusu olmayan, daktilo hatası gibi bariz şekli hatalar, menşe ispat belgesinin reddedilmesini gerektirmez. Madde 31 Euro cinsinden ifade edilen tutarlar 1. Madde 22(1 )(b) ve 27(3) hükümlerinin uygulanması için, eşyanın Euro dışında bir para birimi üzerinden faturalandırıldığı durumlarda, Tarafların ulusal para birimleri cinsinden ifade edilen ve Euro tutarına eşit tutarlar, ilgili ülkelerin her biri tarafından yıllık olarak sabitlenir. 2. Bir sevkiyat, Türkiye veya Kosova tarafından sabitlenen tutara göre, faturanın düzenlendiği para birimine atıf yapılmak suretiyle, Madde 22(1)(b) ve 27(3) hükümlerinden yararlanır, 3. Belirli bir ulusal para biriminde kullanılacak tutarlar, Ekim ayının ilk iş günü kurundan ifade edilen Euro cinsinden tutarlara eşit olur. Taraf ülkeler ilgili tutarları birbirlerine 15 Ekim'e kadar bildirirler. Bu tutarlar bir sonraki yılın 1 Ocak gününden itibaren uygulanır. 4. Bir ülke, Euro cinsinden ifade edilen bir tutarın kendi ulusal para birimine çevrilmesinin sonucunda ortaya çıkan tutarda, aşağı veya yukarı doğru yuvarlama yapabilir. Yuvarlanan tutarlar, çevirme işlemi sonucunda ortaya çıkan tutarın yüzde 5'inden farklı olamaz. Bir ülke, paragraf 3'te öngörülen yıllık ayarlama zamanında yapılan çevirme işlemi, ulusal birim cinsinden eşdeğerinin yuvarlama yapılmaksızın yüzde 15'inden daha düşük bir artışla sonuçlanıyorsa. Euro cinsinden ifade edilen tutarın eşdeğeri ulusal para karşılığını, değiştirmeden koruyabilir. Çevirme işlemi ulusal para eşdeğerinde bir düşüşle sonuçlanıyorsa, bu eşdeğer değiştirilmeden korunabilir. 5. Euro cinsinden ifade edilen tutarlar, Türkiye veya Kosova'nın talebi üzerine Ortak Komite tarafından gözden geçirilir. Gözden geçirme sırasında Ortak Komite, belirtilen limitlerin gerçekteki etkilerinin korunmasının istenilip istenilmediğini değerlendirir, Bu amaçla, Euro cinsinden ifade edilen tutarları değiştirmeye karar verebilir. BAŞLIK VI İDARİ İŞBİRLİĞİ DÜZENLEMELERİ Madde 32 Karşılıklı yardım 1. Türkiye veya Kosova gümrük idareleri birbirlerine, kendi gümrük idarelerinde EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesinde kullanılan mühürlerin örnek baskılarını ve EUR.1 Dolaşım Sertifikaları'nın ve fatura beyanlarının sonradan kontrolünden sorumlu gümrük idarelerinin adreslerini sağlarlar. 2. Bu Ek'in düzgün uygulanmasını teminen, Türkiye veya Kosova, yetkili gümrük idareleri vasıtasıyla, birbirlerine EUR.1 Dolaşım Sertifikaları veya fatura beyanlarının geçerliliklerinin ve bu vesaikte yer alan bilgilerin doğruluğunun kontrolünde yardımcı olurlar. Madde 33 Menşe ispat belgelerinin kontrolü 1. Menşe ispat belgelerinin sonradan kontrolü, sondaj usulü ile veya ithalatçı ülke gümrük idaresinin bu belgelerin geçerliliğine, söz konusu ürünlerin menşe statüsüne veya işbu Ek'in diğer koşullarının yerine getirilişine ilişkin makul şüphesi olduğu her an yapılır. 2. Paragraf 1 hükümlerini yerine getirmek amacıyla, ithalatçı ülkenin gümrük idaresi, EUR.1 Dolaşım Sertifikası ve fatura ile, eğer ibraz edilmiş ise fatura beyanım, yahut bu vesaikin birer kopyasını, gerektiğinde araştırmanın gerekçelerini de belirterek ihracatçı ülkenin gümrük idaresine geri gönderir. Menşe ispat belgesinde yer alan bilgilerin doğru olmadığı kanaatini uyandıran elde edilmiş tüm belge ve bilgi, kontrol talebini desteklemek üzere gönderilir. 3. Kontrol, ihracatçı ülkenin gümrük idaresi tarafından yapılır. Bu amaçla, ihracatçı ülkenin gümrük idaresi, her türlü delil talep etme ve ihracatçının hesaplarını denetleme veya gerekli gördüğü diğer kontrolleri yapabilme yetkisine sahip olur. 4. Eğer ithalatçı ülkenin gümrük idaresi, kontrol sonucunun beklenmesi süresinde söz konusu ürünlere tercihli muamele tanınmasını askıya almaya karar verirse, ürünlerin takdir edilen ihtiyati tedbirlere bağlı olarak serbest bırakılmasını ithalatçıya önerir. 5. Kontrol talebinde bulunan gümrük idaresi, bu kontrolün sonuçlarından mümkün olan en kısa zamanda haberdar edilir. Bu sonuçlar, belgelerin gerçek olup olmadığım, söz konusu ürünlerin Türkiye veya Kosova menşeli olarak kabul edilip edilemeyeceğim ve işbu Ek'in diğer koşullarına uyup uymadıklarını açıkça belirtmelidir. 6. Makul şüphe olması halinde, kontrol talebine on ay içinde cevap alınamaz veya cevap söz konusu belgenin gerçekliğinin veya ürünlerin gerçek menşeinin tespitine imkan verecek ölçüde yeterli bilgi içermiyorsa, talepte bulunan gümrük idaresi, istisnai durumlar haricinde, tercih tanınmasını reddeder. Madde 34 Anlaşmazlıkların çözümü Madde 33'teki kontrol usulleriyle ilgili olarak, kontrol talebinde bulunan gümrük idaresi ile bu kontrolün yapılmasından sorumlu gümrük idaresi arasında çözümlenemeyen bir anlaşmazlığın veya işbu Ek'in yorumlanmasına ilişkin bir soru hasıl olması halinde, gümrük idareleri durumu Ortak Komite'ye arz eder. İthalatçı ile ithalatçı ülkenin gümrük idaresi arasında çıkabilecek her türlü anlaşmazlık, adı geçen ülkenin mevzuatı çerçevesinde çözülür. Madde 35 Cezalar Ürünler için tercihli muamele hakkı elde etmek amacıyla, yanlış bilgi içeren bir belgeyi hazırlayan veya hazırlattıran şahıslara ceza uygulanır. Madde 36 Serbest bölgeler 1. Türkiye veya Kosova, nakliye esnasında, kendi ülkelerinde bulunan bir serbest bölgeyi kullanan, bir menşe ispat belgesi kapsamında ticarete konu ürünlerin başka ürünlerle değiştirilmelerini veya bozulmalarım önleyici normal işlemler dışındaki herhangi bîr işleme tabî tutulmamalarının temini konusundaki bütün tedbirleri alırlar. 2. Paragraf 1 hükümlerine istisna olarak, Türkiye veya Kosova menşeli ürünler bir menşe ispat belgesi kapsamında bir serbest bölgeye ithal olunur ve bir işleme veya muameleden geçirilirse, ilgili idare, uygulanan işlem veya muamelenin işbu Ek hükümlerine uygun olması koşuluyla, ihracatçının talebi üzerine yeni bir EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenler. BAŞLIK VII SON HÜKÜMLER Madde 37 Transit haldeki ve antrepodaki eşya Başlık II' 'nin hükümlerine uygun olan ve Anlaşma'nın yürürlüğe girdiği tarihte transit halinde olan ya da Türkiye veya Kosova'da antrepolarda veya serbest bölgelerde geçici depolanan eşya, ithalatçı Tarafın gümrük idaresine sözkonusu tarihten itibaren dört ay içinde menşe ispat belgesi ile beraber eşyanın transit olduğunu gösteren destekleyici belgelerin ibraz edilmesi suretiyle menşeli ürünler olarak kabul edilir. Madde 38 Lahikalar Bu Ek'in lahikaları onun ayrılmaz bir parçasıdır. Madde 39 Ek'te yapılacak değişiklikler Ortak Komite, işbu Ek hükümlerinde değişiklik yapmaya karar verebilir. Madde 40 Gümrük Alt Komitesi 1. Gümrük Alt Komitesi, bu Ek'in doğru ve yeknesak uygulanması amacıyla idari işbirliği yapmak ve gümrük alanında verilecek diğer görevleri yerine getirmek amacıyla oluşturulur, 2. Bu Alt Komite, iki tarafın gümrükle ilgili hususlardan sorumlu uzmanlarından oluşur. LAHİKA I Lahika II'de yer alan liste için giriş notları Not 1: Liste, tüm ürünlerin bu Ek'in 6. Maddesi çerçevesinde yeterli düzeyde işçilik veya işlem görmüş olarak kabul edilmeleri için gerekli şartları düzenler, Not 2: 2.1 Listenin ilk iki sütunu elde edilen ürünü tanımlamaktadır. 1. sütun Armonize Sistem'de kullanılan tarife pozisyon numarası ya da fasıl numarasını, 2. sütun ise bu sistemde kullanılan tarife pozisyonu ya da fasıl kapsamındaki eşyanın tanımını vermektedir. İlk iki sütuna yapılan her bir giriş için 3. veya 4. sütunda bir kural belirtilmiştir. Bazı hallerde 1. sütundaki girişin önüne 'y' ibaresi konulması. 3. veya 4. sütundaki kuralın sadece, pozisyonun 2. sütunda tanımlanan o kısmına uygulanacağı anlamına gelmektedir. 2.2 1. sütunda bir çok pozisyon numarasının bir arada gruplandırılmış olduğu veya bir fasıl numarasının verildiği ve dolayısıyla 2. sütundaki ürün tanımlarının genel ifadelerle verilmiş olduğu hallerde, 3. veya 4. sütundaki bitişik kurallar, Armonize Sistem'de bir faslın tarife pozisyonlarında veya 1. sütunda gruplandırılmış pozisyonlardan herhangi birisinde sınıflandırılan ürünlerin hepsine uygulanır. 2.3 Listede bir tarife pozisyonunda yer alan farklı ürünlerin farklı kurallara tabi olması halinde, her bir bent, 3. veya 4. sütundaki bitişik kurallara tabi tarife pozisyonunun ilgili kısmının tanımını içerir. 2.4 İlk iki sütundaki herhangi bir kalem için, 3. ve 4. sütunların her ikisinde de bir kural belirlenmiş ise, ihracatçı, sütun 3 veya sütun 4'te yer alan kurallardan herhangi birisini uygulamayı, bir alternatif olarak tercih edebilir. 4. sütunda hiçbir menşe kuralı verilmemiş ise, 3. sütunda yer alan kuralın uygulanması gerekir. Not 3: 3.1 Başka bir ürünün imalatında kullanılan menşe statüsü kazanmış ürünlere ilişkin bu Ek'in 6. Maddesinde yer alan şartlar, menşe statüsünün bu ürünlerin kullanıldığı fabrikada veya Türkiye veya Kosova'da başka bir fabrikada kazanılıp kazanılmadığına bakılmaksızın uygulanır. Örneğin; 8407 pozisyonundaki bir motor, ki kural kullanılacak menşeli olmayan maddelerin kıymetinin fabrika-çıkış fiyatının yüzde 40'ını aşamayacağım belirtir, y.7224 pozisyonundaki "dövme suretiyle kabaca şekillendirilmiş diğer çelik-alaşımları" ile yapılır. Eğer bu dövme işlemi Türkiye'de menşeli olmayan külçelerden yapılmış ise, listede y.7224 pozisyonu için verilen kural gereğince bu işlem menşe statüsüne sahiptir. Bu takdirde aynı fabrikada veya Türkiye'de başka bir fabrikada üretilip üretilmediğine bakılmaksızın, dövme, motorun kıymet hesaplamasında menşeli sayılır. Yani, kullanılan menşeli olmayan maddelerin kıymetleri toplamı alınırken, menşeli olmayan külçenin kıymeti hesaba katılmaz. 3.2 Listedeki kural gerekli asgari işçilik veya işlem miktarını gösterir ve daha fazla işçilik ve işlem de menşe statüsü verir; aksine daha az işçilik ve işlem menşe statüsü veremez. Bu nedenle, bir kural belirli bir imalat aşamasında menşeli olmayan madde kullanılabileceğini belirtirse, bu tür maddenin daha önceki bir imalat aşamasında kullanılması mümkün, daha sonraki aşamasında ise mümkün değildir. 3.3 Not 3.2'deki kural saklı kalmak üzere, bîr kural "herhangi bir pozisyondaki maddelerden imalat" ifadesini kullanıyorsa, herhangi bir pozisyondaki maddeler (ürün ile aynı pozisyon ve tanıma sahip maddeler bile), kuralın içerebileceği bazı özel kısıtlamalar da dikkate alınmak koşuluyla kullanılabilir. Bununla birlikte, "... pozisyondaki diğer maddeler de dahil olmak üzere, herhangi bir pozisyondaki maddelerden imalat" veya "ürün ile aynı pozisyondaki diğer maddeler de dahil olmak üzere herhangi bir pozisyondaki maddelerden imalat" ifadesi, listenin 2. sütununda belirtilen ürün ile aynı tanıma sahip olanlar hariç herhangi bir pozisyondaki maddelerin, kullanılabileceği anlamına gelir. 3.4 Listedeki bir kural bir ürünün birden fazla maddeden imal edilebileceğini ifade ettiğinde, bu, bir veya birden çok maddenin kullanılabileceği anlamına gelir. Tamamının kullanılmasını gerektirmez. Örneğin; 5208 ila 5212 pozisyonlarındaki mensucat için kural, tabii liflerin kullanılabileceğini ve diğer maddeler arasında kimyasal maddelerin de kullanılabileceğini ifade eder, Bu her ikisinin de kullanılması gerektiği anlamına gelmez; biri, diğeri veya ikisi birden kullanılabilir. 3.5 Listedeki bir kural bir ürünün belli bir maddeden imal edilmesi gerektiğini ifade ederse, açıktır ki bu şart kendi doğası gereği kuralı karşılamayan başka maddelerin kullanılmasını engellemez, (dokumaya ilişkin maddelere ilişkin aşağıdaki Not 6.2'ye de bakınız). Örneğin; 1904 pozisyonundaki müstahzar gıda için hububat ve bunların türevlerinin kullanılmasını hariç tutan kural, hububattan üretilmemiş mineral tuzların, kimyasal maddelerin veya diğer katkı maddelerinin kullanılmasını engellemez. Ancak bu kural, listede gösterilen belirli bir maddeden üretilememesine rağmen aynı özellikte olan ve önceki bir imalat safhasında bulunan bir maddeden üretilebilen ürünlere uygulanmaz. Örneğin: y Fasıl 62'deki, dokunmamış maddelerden mamul bir giyim eşyası söz konusu olduğunda, bu eşya grubu için sadece menşeli olmayan ipliğin kullanımına müsaade ediliyorsa, -dokunmamış kumaşların normal olarak iplikten üretilememesine rağmen- dokunmamış kumaştan başlanması mümkün değildir. Böyle durumlarda, başlangıç maddesinin normal olarak iplikten önceki bir safihada - yani lif safhasında- olması gerekir. 3.6 Listedeki kuralda, kullanılabilecek menşeli olmayan maddelerin maksimum kıymeti için iki yüzde oranı verilmiş ise, bu yüzdeler birbirine eklenemez. Diğer bir deyişle, kullanılan menşeli olmayan maddelerin toplam kıymeti verilen yüzde oranlarının en yüksek olanını aşamaz. Ayrıca, her bir yüzde oranı ilgili olduğu maddeye uygulanırken aşılmamalıdır. Not 4: 4.1 Listede "tabii lifler" kavramı simi ve sentetik liflerden başka liflere atıfta bulunmak üzere kullanılmıştır. Bu, eğirme işleminin başlamasından Önceki -döküntüler dahil- aşamalarla sınırlıdır ve aksi belirtilmedikçe karde edilmiş, taranmış veya başka türlü işleme tabi tutulmuş ancak eğrilmemiş lifleri kapsar. 4.2 "Tabii lifler" kavramı 0503 pozisyonundaki at kılı, 5002 ve 5003 pozisyonlarındaki ipek, 5101 ila 5105 pozisyonlarındaki yün lifler ve ince veya kaba hayvan kılları, 5201 ila 5203 pozisyonlarındaki pamuk lifleri ve 5301 ila 5305 pozisyonlarındaki diğer bitkisel lifleri kapsar. 4.3 "Tekstil hamuru", "kimyasal maddeler" ve "kağıt yapımına mahsus maddeler" kavranılan listede 50 ila 63. fasıllarda sınıflandırılmayan ve suni, sentetik ve kağıt lifleri veya iplikleri imalinde kullanılabilen maddeleri tanımlamak üzere kullanılmıştır. 4.4 "Sentetik ve suni devamsız lifler" kavramı listede 5501 ila 5507 pozisyonlardaki sentetik veya suni filament demetler, devamsız lifler veya döküntülere atfen kullanılmıştır. Not 5: 5.1. Listede yer alan bir ürün için bu nota atıfta bulunulduğunda, 3. sütunda belirtilen şartlar, bu ürünün imalatında kullanılan, tüm temel dokumaya elverişli maddelerin toplam ağırlığının hep birlikte yüzde 10 veya daha azını oluşturan temel dokumaya elverişli maddelere uygulanmaz (aşağıdaki Not 5.3 ve 5.4'e de bakınız). 5.2. Bununla birlikte, Not 5.1'de bahsedilen bu tolerans yalnızca iki veya daha fazla temel dokumaya elverişli maddeden yapılmış karışık ürünlere uygulanabilir. Aşağıdakiler temel dokumaya elverişli maddelerdir: - ipek, - yün, - kaba hayvan kılı, - ince hayvan kılı, - at kılı, - pamuk, - kağıt yapımına mahsus maddeler ve kağıt, - keten, - kenevir, -jüt ve bitki iç kabuklarının dokumaya elverişli diğer lifleri, - sisal ve agave türlerinin dokumaya elverişli lifleri, - hindistan cevizi, abaka, rami ve dokumaya elverişli diğer bitkisel lifler, - sentetik filamentler, - suni fîlamentler, - iletkenliği olan fîlamentler, - polipropilenden sentetik devamsız lifler, - poliesterden sentetik devamsız lifler, - poliiamidden sentetik devamsız lifler, - poliakrilonitrilden sentetik devamsız lifler, - poliimidden sentetik devamsız lifler, - politetraflüoroetilenden sentetik devamsız lifler. - polifenilen sülfitten sentetik devamsız lifler, - polivinil klorürden sentetik devamsız lifler, - diğer sentetik devamsız lifler, - viskozdan suni ve sentetik devamsız lifler, - diğer suni devamsız lifler, - gipe edilmiş olsun olmasın bükülebilir polieter parçalı (segmentli) poliüretandan (segmente edilmiş) mamul iplik, -gipe edilmiş olsun olmasın bükülebilir poliester parçalı (segmentli) poliüretandan (segmente edilmiş) mamul iplik, - önemli bir kısmı alüminyum yapraklardan veya alüminyum tozuyla kaplanmış olsun olmasın plastik filmden oluşan şeritlerle birleştirilmiş 5605 pozisyonunda yer alan ürünler (metalize iplikler) (genişliği 5 mm.yi geçmeyen, iki plastik film arasına renkli veya renksiz bir yapıştırıcı vasıtasıyla sıkıştırılmış olanlar) - 5605 pozisyonunda yer alan diğer ürünler. Örneğin; 5203 pozisyonundaki pamuk lifleri ve 5506 pozisyonundaki sentetik devamsız liflerden imal edilmiş 5205 pozisyonundaki bir iplik karışık bir ipliktir. Bu yüzden, menşe kurallarını karşılamayan menşeli olmayan sentetik devamsız lifler (bunların kimyasal maddeler veya tekstil hamurundan imal edilmesi gerekmektedir), ipliğin ağırlığının en çok yüzde 10'una kadar kullanılabilir. Örneğin; 5107 pozisyonundaki yün ipliği ve 5509 pozisyonundaki sentetik devamsız liflerden mamul iplikten imal edilmiş 5112 pozisyonundaki bir yünlü mensucat karışık bir mensucattır. Bu yüzden menşe kurallarını karşılamayan menşeli olmayan sentetik iplik (bunların kimyasal maddelerden veya tekstil hamurundan imali gerekmektedir) veya yün iplik (bunların karde edilmemiş, taranmamış veya başka bir şekilde eğirmeye hazırlanmamış tabii liflerden imali gerekmektedir) veya her ikisinin karışımı, mensucatın ağırlığının en çok yüzde 10suna kadar kullanılabilir. Örneğin; 5205 pozisyonundaki pamuk ipliğinden ve 5210 pozisyonundaki pamuklu mensucattan imal edilmiş, 5802 pozisyonundaki bir tufte edilmiş mensucat, eğer pamuklu mensucat, iki farklı pozisyonda yer alan ipliklerden imal edilmiş bir karışık mensucat ise veya kullanılan pamuk iplikleri bir karışım ise, bir karışık üründür. Örneğin; Eğer söz konusu tufte edilmiş mensucat, 5205 pozisyonundaki pamuk ipliğinden veya 5407 pozisyonundaki sentetik mensucattan imal edilmiş ise, bu takdirde açıktır ki, kullanılan iplikler iki ayrı temel dokumaya elverişli maddedir ve aynı şekilde tufte edilmiş mensucat bir karışık üründür. 5.3. "Gipe edilmiş olsun veya olmasın bükülebilir polieter parçaları (segment) içeren poliüretandan (segmente edilmiş) imal edilmiş iplik" ihtiva eden ürünlerde bu tolerans söz konusu iplik için yüzde 20'dir. 5.4. "Alüminyum yaprak veya alüminyum tozu ile kaplanmış olsun veya olmasın plastik film" esaslı şerit ihtiva eden, 5 mm.yi geçmeyen genişlikte, bir yapıştırıcı ile iki plastik film arasına sıkıştırılmış ürünlerde bu tolerans söz konusu şerit için yüzde 30'dur. Not 6: 6.1 Listede bu giriş notuna atıfta bulunan bir dipnot ile işaretlenmiş tekstil ürünlerinde, söz konusu mamul ürünler için 3 no'lu sütunda belirlenen kuralları karşılamayan astar ve iç astarlar haricindeki tekstil maddeleri, mamulünkinden başka bir pozisyonda yer almaları ve toplam kıymetlerinin mamulün fabrika çıkış fiyatının yüzde 8'ini aşmaması kaydıyla, kullanılabilirler. 6.2. Not 6.3'ün hükümlerine halel getirmeksizin 50 ila 63. fasıllar arasında yer almayan maddeler, dokumaya elverişli madde ihtiva etsinler veya etmesinler, serbestçe kullanılabilirler, Örneğin; Listedeki bir kural, örneğin pantolon gibi belli bir tekstil eşyası için iplik kullanılması gerektiğini belirtiyorsa, bu kural, örneğin düğme gibi metal eşyaların -düğmeler 50 ila 63. fasıllar arasında yer almadığından- kullanılmasını engellemez. Aynı nedenle, fermuarların, normal olarak dokumaya elverişli madde ihtiva etmelerine rağmen, kullanılmasına mani teşkil etmez. 6.3.Bir yüzde kuralı uygulandığında, kullanılan menşeli olmayan maddelerin kıymeti hesaplanırken 50 ila 63. fasıllarda yer almayan maddelerin kıymetlerinin de hesaba dahil edilmesi gerekir. Not 7: 7.1. y 2707, 2713 ila 2715, y 2901, y 2902 ve y 3403 pozisyonları bahis konusu olduğunda "özel işlemler", aşağıdakilerdir: (a) vakumla damıtma; (b) daha ileri fraksiyonlara aynına işlemiyle yeniden damıtma; (c) patlayıcılık verme (cracking); (d) yeniden şekillendirme (reforming); (e) seçici çözücüler vasıtasıyla ekstraksiyon; (f) aşağıdaki operasyonların hepsini içeren işlem: konsantre sülfirik asitle veya oleumla ya da sülfürik anhidritle işlem görme, alkali ajanlarla nötralizasyon, kendi yapısı itibariyle aktif olan toprakla, aktifleştirilmiş toprakla, aktif karbon veya boksitle arıtma ve dekolarasyon (rengini giderme); (g) polimerizasyon; (h) alkilasyon; (i) izomerleştirme; 7.2. 2710, 2711 ve 2712 pozisyonları bahis konusu olduğunda "özel işlemler", aşağıdakilerdir: (a) vakumla damıtma; (b) daha ileri fraksiyonlara ayırma işlemiyle yeniden damıtma; (c) patlayıcılık verme (eracking); (d) yeniden şekillendirme (reforming); (e) seçici çözücüler vasıtasıyla ekstraksiyon; (f) aşağıdaki operasyonların hepsini içeren işlem: konsantre sülfirik asitle veya oleumla ya da sülfürik anhidritle işlem görme, alkali ajanlarla nötralizasyon, kendi yapısı itibariyle aktif olan toprakla, aktîfleştirilmiş toprakla, aktif karbon veya boksitle arıtma ve dekolarasyon (rengini giderme); (g) polimerizasyon; (h) alkilasyon; (ij) izomerleştirme; (k) sadece y 2710 pozisyonuna dahil ağır yağlar açısından hidrojenle yapılan, işleme tabi tutulan ürünlerin kükürt muhtevasının asgari yüzde 85 azalması ile sonuçlanan kükürt-giderme (ASTM D 1266-59 T metodu); (1) sadece 2710 pozisyonuna dahil ürünler açısından filtrelemeden gayri bir işlemle parafın giderme; (m) sadece y 2710 pozisyonuna dahil ağır yağlar açısından hidrojenin bir kimyasal reaksiyonda aktif bir element olarak yer aldığı, kükürt gidermenin dışında bir amaçla gerçekleştirilen, 20 bar'dan daha yüksek basınçta ve 250°C'den daha yüksek sıcaklıkta, katalizör kullanılarak hidrojen ile muamele. Bununla beraber, y 2710 pozisyonunda yer alan yağlama yağlarının, daha özel olarak renk ve istikrarı iyileştirmek üzere, hidrojenle daha ileri muamelesi (yani hidrofinisaj ve renk giderme), özel işlem olarak kabul edilmeyecektir; (n) sadece y 2710 pozisyonuna dahil fuel-oîller açısından bu ürünlerin, fireler dahil hacimce yüzde 30'undan daha azının 300°C'de ASTM D 86 metoduyla damıtılması şartıyla, atmosferde damıtma; (o) sadece y 2710 pozisyonuna dahil, gaz yağları ve fuel-oillerden gayri ağır yağlar açısından yüksek frekanslı elektrik fırça deşarjı vasıtasıyla muamele; (p) sadece y 2712 pozisyonuna dahil ham yağlar (ağırlığı itibariyle % 0,75'ten az yağ içeren vazelin, ozokerit, linyit mumu veya turb mumu, parafın hariç) açısından ayrımsal billurlaştırma vasıtasıyla yağ alma. 7.3. y 2707, 2713 ila:2715, y 2901, y 2902 ve y 3403 pozisyonları açısından, temizleme, dekantasyon, tuz giderme, su ile ayırma, fîltreleme, renklendirme, işaretleme, kükürt muhtevalı ürünlerin karıştırılması sonucunda bir kükürt muhtevası elde etme, bu operasyonların veya benzeri operasyonların herhangi bir kombinasyonu menşe kazandırmaz, LAHİKA II İmal edilen ürünün menşe statüsü kazanabilmesi için menşeli olmayan maddelere uygulanması gereken işçilik ve işlem listesi Listede belirtilen ürünlerin tamamı Anlaşma'da yer almayabailir. Bu nedenle Anlaşma 'nın diğer bölümlerine bakılması gereklidir. Devamı için http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2015/07/20150714M1-1.htm linkini kullanabilirsiniz. [1] Batı Balkan ülkeleri ile İstikrar ve Ortaklık Süreci Kurulmasına ilişkin Nisan 1997 tarihli Genel İşler Konseyi Kararları ve Mayıs 1999 tarihli Komisyon Bildirimi'nde tanımlandığı üzere