Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Çin Halk Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Gümrük Konularında İşbirliği ve Karşılıklı Yardım Anlaşmasının onaylanması hakkında 2016/8821 Karar
TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE ÇİN HALK CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ
ARASINDA GÜMRÜK KONULARINDA İŞBİRLİĞİ VE KARŞILIKLI YARDIM ANLASMASI
Karar
Sayısı: 2016/8821
15.05.2016
tarihli, 29713 sayılı R.G.
11 Haziran 2014
tarihinde Pekin'de imzalanan ve 25/2/2016 tarihli ve 6680
sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan ekli "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile
Çin Halk Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Gümrük Konularında İşbirliği ve
Karşılıklı Yardım Anlaşmasının onaylanması; Dışişleri Bakanlığının 4/4/2016
tarihli ve 10663974 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun
3 üncü maddesine göre, Bakanlar Kurulu'nca 25/4/2016 tarihinde
kararlaştırılmıştır.
TÜRKİYE CUMHURİYETİ
HÜKÜMETİ İLE ÇİN HALK CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ ARASINDA GÜMRÜK KONULARINDA
İŞBİRLİĞİ VE KARŞILIKLI YARDIM ANLASMASI
Bundan sonra "Taraflar" olarak anılacak olan, Türkiye
Cumhuriyeti Hükümeti ile Çin Halk Cumhuriyeti Hükümeti;
Gümrük mevzuatına karşı işlenen suçların, Tarafların Devletlerinin
siyasi, ekonomik, ticari, mali, sosyal ve kültürel çıkarlarına zarar verdiğini
dikkate alarak;
Yasaklama, kısıtlama ve kontrol hükümlerinin uygulanmasının
taşıdığı önemin yanı sıra; eşyanın ithalatında veya ihracatında gümrük vergi,
resim ve diğer harçlarıyla ücretlerin doğru tahakkukunun ve tahsilatının
sağlanmasının önemini dikkate alarak;
Gümrük mevzuatına karşı işlenen suçların önlenmesine ve ithalat ve
ihracat vergi, resim ve diğer harçlarının doğru bir şekilde tahsil edilmesini
sağlamaya yönelik çabaların, Tarafların Gümrük İdarelerinin işbirliği ile daha
etkin hale getirileceğini dikkate alarak;
Uyuşturucu ve psikotrop maddelerin yasadışı trafiğinin mevcut
ölçeğinden ve artma eğilimlerinden endişe duyarak ve bu maddelerin yasadışı
trafiğinin, kamu sağlığı ve toplum için tehlike teşkil ettiğini dikkate alarak;
İkili karşılıklı yardımı teşvik eden konuyla ilgili uluslararası
sözleşmelerin yanı sıra Gümrük İşbirliği Konseyi'nin (Dünya Gümrük Örgütü)
Tavsiye Kararlarına da atıfta bulunarak;
Aşağıdaki konularda mutabakata varmışlardır:
MADDE 1 TANIMLAR
Bu Anlaşmada geçen:
a) ''Gümrük Mevzuatı"
deyimi, idaresi ve yürütülmesinden Gümrüğün özellikle sorumlu tutulduğu,
eşyanın ithali, ihracı, dolaşımı ya da depolanmasıyla ilgili yasal ve
düzenleyici hükümlerle Gümrüklerin yasal yetkileri çerçevesinde
gerçekleştirdiği düzenlemeler;
b) "Gümrük vergi ve
resimleri" deyimi, eşyanın ithali veya ihracında veya eşyamn ithali veya
ihracıyla bağlantılı olarak tahsil edilen, ancak miktar bakımından verilen
hizmetlerin yaklaşık maliyeti ile sınırlı olan ücret ve harçları kapsamayan tüm
Gümrük vergi, resim, ücret veya diğer harçlar;
c) "Gümrük Suçu"
deyimi, Gümrük mevzuatının ihlali veya ihlaline yönelik teşebbüs;
d) "Görevli" deyimi,
Gümrük memuru ya da bir Gümrük İdaresi'nin tayin ettiği diğer Hükümet
görevlisi;
e) "Kişi" deyimi,
gerçek ve tüzel kişiler ile hukuken tüzel kişilik statüsüne sahip olmamakla
birlikte mümkün olması halinde yürürlükteki mevzuat uyarınca hukuki tasarruflar
yapma yetkisi bulunduğu kabul edilen kişiler ortaklığım;
f) "Bilgi" deyimi,
işlemden geçirilmiş ya da tahlil edilmiş olsun ya da olmasm her tür veri,
belge, rapor, bunların onaylı ya da tasdikli örnekleri ya da elektronik veriler
de dâhil olmak üzere diğer iletiler;
g) "Talepte Bulunan
Gümrük İdaresi" deyimi, Gümrük konularında yardım talep eden Gümrük İdaresi;
h) "Talepte Bulunulan
Gümrük İdaresi" deyimi, Gümrük konularında yapılan yardım talebini alan Gümrük
İdaresi;
i) "Gümrük bölgesi"
deyimi, Akit Tarafların Gümrük Mevzuatının geçerli olduğu bölge;
j) "Uyuşturucu Maddeler" deyimi, 1961 Uyuşturucu
Maddeler Tek Sözleşmesi'nin I ve II. Listelerinde sıralanan doğal veya sentetik
maddeler;
k) "Psikotrop Maddeler" deyimi, 1971 BM Psikotrop
Maddeler Sözleşmesi'nin I, n, III ve IV. Listelerinde sıralanan doğal veya
sentetik maddeler;
1) "Prekürsörler" deyimi, 1988 BM Uyuşturucu ve
Psikotrop Maddelerin Yasadışı Ticareti ile Mücadele Sözleşmesi'nin I ve II.
Listelerinde sıralanan uyuşturucu ve psikotrop maddelerin üretiminde kullanılan
kontrollü kimyasal maddeler;
m) "Gümrük İdaresi" deyimi, Türkiye Cumhuriyetinde Gümrük ve
Ticaret Bakanlığı; Çin Halk Cumhuriyeti'nde Gümrükler Genel İdaresi
anlamına gelir.
MADDE 2 ANLAŞMANIN KAPSAMI
1. Bu Anlaşma, Türkiye
Cumhuriyeti gümrük bölgesi ile Çin Halk Cumhuriyeti gümrük bölgesinde
uygulanır.
2. İşbu Anlaşma
uyarınca tarafların sağlayacağı tüm yardımlar, Gümrük İdarelerinin konuyla
ilgili mevzuatına uygun şekilde ve yetki ve mevcut kaynaklan dahilinde
gerçekleştirilecektir.
3. Tarafların Gümrük
İdareleri, gümrük suçlarının önlenmesi, soruşturulması ve bu suçlarla mücadele
edilmesi hususlarında işbu Anlaşma'nm hükümlerine uygun olarak birbirleriyle
işbirliği yapar ve birbirlerine yardım sağlarlar.
4. Bir önceki fikrada
belirtilen yardım, kişilerin tutuklanması ya da alıkonulması ya da mülkiyete el
konulması ya da diğer Taraf adına gümrük vergi, resim, ceza ya da diğer
meblağların tahsil edilmesine yönelik talepleri kapsamaz.
MADDE3 YARDIMIN KAPSAMI
1. Taraflardan birinin
Gümrük İdaresi'nin talebi üzerine, diğer Tarafın Gümrük İdaresi,
a)
Gümrük vergi ve resimlerinin muntazaman tahakkuk etmesini
sağlamak;
b)
Eşya kıymetinin Gümrük amaçlı olarak doğru tahakkuku;
c)
Eşyanın tarife sınıflandırması ve menşeinin belirlenmesi de
dahil olmak üzere gümrük mevzuatının uygulanmasını sağlamada yardımcı
olabilecek mevcut tüm bilgileri iletir.
2. Bu Anlaşma'da
öngörülen yardım, bunlarla sınırlı olmamak kaydıyla, aşağıdaki konulara ilişkin
bilgileri içerir:
a)
Suçların önlenmesinde yararlı olabilecek kolluk
faaliyetleri; özellikle de suçla mücadelede kullanılan özel yöntemler;
b)
Suç işlemede kullanılan yeni yöntemler;
c)
Kollukla ilgili yeni yardım ve tekniklerin başarıyla
uygulanmasından kaynaklanan gözlem ve bulgular; ve
d)
Yolcu ve yük işlemlerinin yerine getirilmesinde kullanılan
teknikler ve ileri yöntemler.
MADDE 4 BİLGİ VE
BELGELERİN PAYLAŞIMI
1. Taraflardan birinin
Gümrük İdaresinin talebi üzerine, diğer Tarafin Gümrük İdaresi, gümrük ve
sevkiyat belgelerinin örneklerini; talep edildiğinde bunların onaylı
suretlerini ve Talepte Bulunan Tarafta yürürlükte bulunan Gümrük mevzuatına
karşı suç teşkil eden veya teşkil edebilecek olan, halen uygulanmakta olan veya
planlanan faaliyetlerle ilgili bilgiyi sağlar.
2. Taraflardan birinin
Gümrük İdaresinin talebi üzerine, diğer Tarafin Gümrük İdaresi, Talepte Bulunan
Tarafın Gümrük İdaresine yapılan beyam desteklemek amacıyla ibraz edilen resmi
belgelerin gerçekliğiyle ilgili bilgileri sağlar.
3. Talepte Bulunan
Taraf özellikle kağıt nüsha halinde talep etmediği sürece, Talep edilen
bilgiler bilgisayar ortamında iletilir. Bilgiler bilgisayar ortamında
sağlandığında, bu bilgilerde, bilgilerin yorumlanması ve kullanılması için
gerekli açıklamalar yer alacaktır.
4. Taraflardan birinin Gümrük
İdaresinin talebi üzerine, diğer Tarafin Gümrük İdaresi, aşağıdaki hususlara
ilişkin bilgi sağlar:
a)
Talepte Bulunan Tarafin ülkesine ithal edilen eşyanın,
diğer Tarafin ülkesinden yasalara uygun olarak ihraç edilip edilmediği;
b)
Talepte Bulunan Tarafin ülkesinden ihraç edilen eşyanın,
Talepte Bulunulan Tarafin ülkesine yasalara uygun olarak ithal edilip
edilmediği.
5. Bu bilgilerde,
eşyanın gümrük işlemlerinde kullanılan gümrük prosedürleri de belirtilir.
6. Talepte Bulunulan
Tarafin Gümrük İdaresinin talep edilen bilgiye sahip olmaması durumunda,
Talepte Bulunulan Taraf, bu durumu talepte Bulunan Tarafa açıklayacaktır.
7. Talepte Bulunan
Tarafin Gümrük İdaresi, Talepte Bulunulan Tarafin yaptığı benzer bir talebi
karşılayamayacak durumda olması halinde, talebinde bu hususa dikkat çeker. Bu
durumda, söz konusu talebin karşılanması, Talepte Bulunulan Tarafin Gümrük
İdaresinin takdirindedir.
MADDE5
YARDIMA İLİŞKİN ÖZEL DURUMLAR
1.
Talep üzerine, talepte Bulunulan Tarafin Gümrük İdaresi,
mümkün olduğu ölçüde, aşağıdakiler üzerinde gözetim tesis eder ve Talepte
Bulunan Gümrük İdaresine aşağıdaki hususlarla ilgili bilgi sağlar:
a) Gümrük mevzuatına
karşı suç işlediği bilinen veya suç işlediğinden şüphelenilen kişiler;
b) Gümrük suçlarına
konu olduğu bilinen veya konu olduğundan şüphelenilen eşya;
c) Gümrük suçu işlemede
kullanıldığı bilinen veya kullanıldığından şüphelenilen taşıma araçları.
2. Kamu sağlığına, kamu
güvenliğine ciddi manada zarar verebilecek durumlarda, Tarafların Gümrük
İdareleri, mümkün olduğu ölçüde, gecikme olmaksızın, kendiliğinden yardım
sağlarlar.
MADDE 6
HASSAS EŞYANIN YASADIŞI TİCARETİNE İLİŞKİN
BİLGİLER
1. Gümrük İdareleri,
kendi inisiyatifleri çerçevesinde ya da talep üzerine, asağıdakilerin yasadışı
ticaretiyle ilgili olmak üzere, bir Akit Tarafin Gümrük mevzuatına karşı suç
teşkil eden veya edebilecek olan, tasarlanan veya gerçekleştirilen her türlü
faaliyet hakkındaki tüm bilgileri birbirlerine temin ederler:
a) Silah, füze,
patlayıcı ve nükleer maddeler;
b)
Önemli tarihi, kültürel veya arkeolojik
değer taşıyan sanat eserleri;
c)
Uyuşturucu, psikotrop maddeler, prekürsörler ve zehirli
maddeler ile çevre ve kamu sağlığı için tehlikeli maddeler;
d)
Nesli tükenmekte olan bitki ve hayvan türleri ve bunlara
ait ürünler;
e)
Korsan ve taklit eşya.
2. Bu Madde kapsamında alınan bilgiler, Talepte Bulunulan Tarafın
yazılı rızasıyla, Talepte Bulunan Tarafın ilgili hükümet birimlerine
iletilebilir. Ancak, bu bilgiler, üçüncü ülkelere iletilemez.
MADDE7 TALEPLERİN
İLETİLMESİ
1. Bu Anlaşma ile
öngörülen işbirliği ve yardım, Tarafların Gümrük İdareleri tarafından sağlanır.
Gümrük İdareleri, bu amaçla yapılacak belgelendirme konusunda karşılıklı
mutabakata varırlar.
2. Bu Anlaşma uyarınca
talepler yazılı olarak yapılır. Talepler, taleplerin yerine getirilmesi için
gerekli ekleri de içerir. İstisnai durumlarda, talepler, sözlü olarak da
yapılabilir, ancak sözlü talepler ivedilikle yazılı olarak teyit edilir.
3. Bu Maddenin 1.
Fıkrası gereğince yapılan talepler aşağıdaki bilgileri içerir:
a)
talepte bulunan Gümrük İdaresi;
b)
varsa, talep edilen tedbirler;
c)
talebin konusu ve gerekçesi;
d)
bilinmesi halinde, söz konusu işlemle
ilgili tarafların isim ve adresleri;
e)
incelenen konuyla; ilgili hukuki
unsurların kısa bir açıklaması; ve
f)
talebin cevaplanması için getirilen süre
tahdidi ile iletişim yöntemlerine ilişkin şartlar.
4. Talepler, Talepte
bulunulan Tarafın resmi dilinde ya da İngilizce yapılır.
5. Bu Anlaşma'nın
uygulanması için, Tarafların Gümrük İdareleri, iletişimden sorumlu memurları
tayin eder ve bu memurların ad, unvan, telefon ve faks numaralarım içeren
listeleri birbirlerine verir.
GÜMRÜK
SORUŞTURMALARI
1. Taraflardan birinin
Gümrük İdaresi'nin talebi üzerine, diğer Tarafin Gümrük idaresi, Talepte
bulunan Tarafin ülkesinde yürürlükte bulunan Gümrük mevzuatına karşı suç teşkil
eden veya edebilecek olan faaliyetlerle ilgili soruşturma başlatır.
Soruşturmayı başlatan Taraf, bu soruşturmanın sonuçlarım, Talepte bulunan
Tarafin dikkatine sunar.
2. Bu soruşturmalar,
Talepte bulunulan Tarafin Devletinin ülkesinde yürürlükte bulunan Gümrük
mevzuatı gereği yürütülür. Karşılıklı fayda bazında, Talepte bulunulan Gümrük
İdaresi, soruşturmaları kendi hesabına hareket ediyormuş gibi yürütür.
MADDE9 BİLGİ VE
BELGELERİN KULLANIMI
1. Bu Anlaşma
kapsamında elde edilen bilgi, belge ve diğer materyaller, yalnızca bu
Anlaşma'da belirtilen amaçlar doğrultusunda kullanılabilir ve bu bilgi, belge
ve materyalleri temin eden Gümrük İdaresi'nin öngördüğü kısıtlamalara tabi
tutulabilir.
2. Bu bilgi, belge ve
diğer materyaller, bu bilgi, belge ve materyalleri temin eden Gümrük İdaresinin
yazılı rızası haricinde ve Gümrük İdaresinin öngörebileceği kısıtlamalara tabi
olmak kaydıyla, adli ya da idari işlemlerde delil olarak kullanılmaları veya
diğer kurumlara devredilmeleri hususu da dahil olmak üzere, başka amaçlar
doğrultusunda kullanılmazlar.
3. Bu Anlaşma uyarınca,
herhangi bir şekilde yapılan talepler ve verilen bilgiler, gizlilik niteliğine
sahiptir. Bu talep ve bilgiler gizli tutulur ve Talepte bulunan Tarafin
ülkesinde yürürlükte olan mevzuat gereği aynı tür bilgi ve belgelere sağlanan
korumadan yararlanır.
MADDE 10
YARDIM SAĞLAMA
HUSUSUNDAKİ İSTİSNALAR
1. Talepte Bulunulan
Gümrük İdaresi, sağlayacağı yardımın, egemenliğine, güvenliğine veya devletinin
diğer asli menfaatlerine ya da herhangi başka bir kuruluşun meşru ticari
menfaatlerine zarar vereceğini ya da ulusal mevzuatıyla tutarsız olacağını
düşünmesi halinde, bu Anlaşma kapsamında talep edilen yardımı tamamen ya da kısmen sağlamayı reddedebilir ya da
talep edilen yardımı belli koşullara bağlı olarak sağlamayı öngörebilir.
2.
Yardımın
reddedilmesi halinde, reddin gerekçesi, Talepte Bulunan Tarafa gecikmeksizin
yazılı olarak bildirilir.
MADDE 11
TEKNİK YARDIM
Gümrük İdareleri, üzerinde mutabık kalman bir
programla, aşağıdaki hususlar dahil
olmak üzere, birbirlerine teknik yardım sağlarlar:
a)
muayenede
kullanılan teknik ekipmanın kullanımına ilişkin bilgi ve tecrübe değişimi;
b)
gümrük
memurlarının eğitimi;
c)
gümrük
konularında uzman değişimi;
d)
Gümrük
mevzuatının etkin bir şekilde uygulanmasıyla ilgili özel, bilimsel ve teknik
bilgilerin paylaşımı.
MADDE 12
MASRAFLAR
1.
Taraflar;
hükümet görevlisi dışındaki tanıkların masrafları, uzmanların ücretleri ve
tercümanların masrafları haricinde, işbu Anlaşma'mn uygulanması sonucu ortaya
çıkan masrafların geri ödenmesine ilişkin tüm taleplerinden vazgeçerler.
2.
Talebin yerine
getirilmesi için önemli ve olağandışı mahiyette masrafların gerekmesi ya da
gerekecek olması halinde, Taraflar, talebin yerine getirileceği koşullan ve
masrafların karşılanma biçimini tespit etmek için istişarede bulunurlar.
3.
Bu Anlaşmanın
11. Maddesinin uygulanması dahilinde ortaya çıkan masraflar, Gümrük idareleri
arasında yapılacak ilave müzakerelere tabi olacaktır.
MADDE 13
GÜMRÜK
İŞBİRLİĞİ VE KARŞILIKLI YARDIM ORTAK KOMİTESİ
1.
Bu Anlaşmayı uygulamak amacıyla, Gümrük İşbirliği ve Karşılıklı Yardım
Ortak Komitesi tesis edilecektir. Taraflar, Taraflardan birinin talebi üzerine,
Ortak Komite dahilinde bir toplantı düzenleyebilir. Toplantının tarihi ve yeri,
karşılıklı istişare ile belirlenecektir.
2.
Ortak Komite'nin çalışma usul ve ilkeleri, Taraflar arasmda yapılacak
karşılıklı istişareyle belirlenecektir.
YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ VE FESİH
1.
Bu Anlaşma, Tarafların, Anlaşmanın yürürlüğe girmesi için
gerekli tüm ulusal koşulların yerine getirildiğini birbirlerine diplomatik nota
değişimi ile bildirdikleri son bildirimin alındığı tarihi takip eden ayın ilk
günü yürürlüğe girer.
2.
Bu Anlaşmada her iki Tarafin yazılı rızasıyla her zaman
değişiklik yapılabilir ve yapılan değişiklikler, bu Madde'mn ilk fıkrasında
öngörülen prosedüre uygun olacak şekilde yürürlüğe girer.
3.
Bu Anlaşma, belirsiz bir süre yürürlükte kalacaktır.
Anlaşma, Taraflardan birinin, bu Anlaşmayı feshetme isteğini diğer Tarafa
diplomatik yollardan yazılı olarak ilettiği tarihten üç ay sonra fesih olur.
Bununla birlikte, Anlaşmanın feshi sırasında yürütülmekte olan işlemler, bu
Anlaşma hükümleri gereği tamamlanır.
4.
Bu Anlaşma, yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, 16 Nisan
2002 tarihinde imzalanmış bulunan Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Çin Halk
Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Gümrük Konularında İşbirliği ve Karşılıklı Yardım
Anlaşmasını geçersiz kılacak ve bu Anlaşma'nm yerini alacaktır.
TANIK SIFATIYLA, hükümetleri tarafından usulü gereği
yetkilendirilmiş, aşağıda imzası bulunanlar, bu Anlaşmayı imzalamışlardır.
Bu Anlaşma, Pekin'de, 11 Haziran 2014 tarihinde, tüm metinler eşit
derecede geçerli olmak üzere Türkçe, Çince ve İngilizce dillerinde ikişer nüsha
halinde imzalanmıştır. Yorum farklılığı olması halinde, İngilizce metin esas
alınır.
PcGK Not: ÇİNCE ve İNGİLİZCE metin için
aşağıdaki linki kullanabilirsiniz
http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2016/05/20160515-2.pdf