Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu 2017-638 YGM hakkında Gümrük Yönetmeliği değişikliği yürütmeyi durdurma kararının kaldırılması
T.C.
DANIŞTAY
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
İtiraz No:
2017/638
İtiraz Eden (Davalı) : Gümrük ve Ticaret Bakanlığı - ANKARA
Vekili : Av. Mehmet Ülkü - Aynı adreste
Karsı Taraf (Davacılar) :1- Mükerrem Hasözdemir
2- Hikmet Dursun Ümit
3- Memet Aydın
4- Erdoğan Kurtoğlu
5- İsmail Hakkı Yaver
Vekili : Av. Mustafa Tolga Keser
Barbaros
Mah. Mor Sümbül Sok. Deluxia Palace, Kat:5 D: 153 - Batı Ataşehir/İSTANBUL
İstemin
Özeti : Danıştay Onbeşinci Dairesince verilen, yürütmenin durdurulması
isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin 09/03/2017 günlü, E:2016/9847
sayılı kararın yürütmenin durdurulması isteminin kabulüne ilişkin kısmına
davalı idare itiraz etmekte ve kararın kaldırılmasını istemektedir.
Danıştay Tetkik Hakimi: Nermin Tombaloğlu
Düşüncesi: itirazın kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay idari Dava Daireleri Kurulunca
dosya incelendi, gereği görüşüldü: Dava; 07/10/2016 günlü, 29850 sayılı Resmi
Gazete'de yayımlanan Gümrük Yönetmeliğinde
Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin; 2009 tarihli Gümrük Yönetmeliği'nin
"Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirinin Sahip Olması Gereken Nitelikler"
başlıklı mülga 576. maddesini yeniden düzenleyen 32. maddesinin 1. fıkrasının
(f), (g) ve (ğ) bentleri ile "Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirlerine
Uygulanacak Cezalar ve Yetki Belgesinin Geri Alınması" başlıklı mülga 578.
maddesini
yeniden düzenleyen 34. maddesinin 4. ve 5. fıkralarının iptali ve yürütmenin
durdurulması istemiyle açılmıştır.
Danıştay Onbeşinci Dairesi'nin 09/03/2017 günlü,
E:2016/9847 sayılı kararı ile; yürürlükteki mevzuat uyarınca yetkilendirilmiş
gümrük müşavirliği faaliyetlerinin bu amaçla kurulmuş tüzel kişilikler
bünyesinde gerçekleştirilmesi mümkün olmakla birlikte, tüzel kişilik bünyesinde
de olsa yetkilendirilmiş gümrük müşavirlerince gerçekleştirilecek tespit işlemlerinin
bireysel nitelik arz etmeleri, düzenlenecek belgelerin şahıslara münhasır
olması ve belgeler düzenlenirken meydana gelecek kusurların şahsi kusurlar
olduğu, şahsi kusurlardan doğan sorumluluğun ise kusurlu olduğu tespit edilen
yetkilendirilmiş gümrük müşavirine ait olduğu ve tüzel kişiliğe mal
edilemeyeceği hususları göz önüne alındığında, tüzel kişilik bünyesinde
gerçekleştirilen işlemlerde işlemi gerçekleştiren yetkilendirilmiş gümrük
müşavirinin yanı sıra şirketi temsil ve ilzama yetkili yetkilendirilmiş gümrük
müşaviri hakkında da sorumluluk öngören düzenlemede hukuka uyarlık bulunmadığı
gerekçesiyle, dava konusu Gümrük Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair
Yönetmeliğin; 2009 tarihli Gümrük Yönetmeliği'nin "Yetkilendirilmiş Gümrük
Müşavirlerine Uygulanacak Cezalar ve Yetki Belgesinin Geri Alınması"
başlıklı mülga 578. maddesini yeniden düzenleyen 34. maddesinin 4. fıkrasının
yürütmesinin durdurulmasına, dava konusu diğer düzenlemeler yönünden ise 2577
sayılı Kanunun 27. maddesinde belirtilen şartlar oluşmadığından yürütmenin
durdurulması isteminin reddine karar verilmiş olup, davalı idare bu kararın
yürütmenin durdurulmasına ilişkin
kısmına itiraz etmekte ve kararın kaldırılmasını istemektedir.
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 10. maddesinin 1. fıkrasının
(c) bendinde; gümrük idaresinin, gümrük mevzuatının doğru olarak uygulanması
için gerekli gördüğü bütün önlemleri alabileceği, bu çerçevede eşyanın gümrükçe
onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasına ilişkin gerekli gördüğü
bir kısım tespit işlemlerinin, belirleyeceği niteliklere sahip gümrük
müşavirleri eliyle" yürütülmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemeye
yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun verdiği bu yetkiye
dayalı olarak davalı idare tarafından 07/10/2009 günlü, 27369 (mükerrer) sayılı
Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gümrük Yönetmeliği ile
"Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği" kurumu oluşturulmuş, anılan
Yönetmeliğin, 07/10/2016 günlü, 29850 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan
"Gümrük Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik"in 30.
maddesi ile yeniden düzenlenen mülga 574. maddesinde; yetkilendirilmiş gümrük müşaviri,
4458 sayılı Kanunun 10. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine istinaden ekonomik
etkili gümrük rejimleri, nihai kullanım, basitleştirilmiş usul uygulamaları ve
diğer gümrük işlemlerinin doğru olarak uygulanmasını sağlamak için Bakanlıkça
belirlenen tespit işlemlerini yapmak üzere yetkilendirilen ve 576. maddede
belirtilen şartları taşıyan gümrük müşaviri olarak tanımlanmış, bu fıkrada
geçen tespit işlemlerine ilişkin usul ve esaslar ile yetkilendirilmiş gümrük
müşavirlerinin çalışma usul ve esaslarının Bakanlıkça yayımlanan tebliğ ve
genelgelerle belirleneceği belirtilmiştir.
07/10/2016 günlü, 29850 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan Gümrük Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin; 2009
tarihli Gümrük Yönetmeliği'nin, Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirlerine
Uygulanacak Cezalar ve Yetki Belgesinin Geri Alınması" başlıklı mülga 578.
maddesini yeniden düzenleyen 34. maddesinin 4. fıkrasında; "Tüzel kişilik
bünyesinde gerçekleştirilen işlemlerde, işlemi gerçekleştiren yetkilendirilmiş
gümrük müşavirinin yanı sıra şirketi temsil ve ilzama yetkili yetkilendirilmiş
gümrük müşaviri hakkında da ikinci fıkra hükmü uygulanır. " hükmüne yer
verilmiş olup, ikinci fıkra hükmünde de yetki belgesinin geri alınacağı haller
düzenlenmiş bulunmaktadır.
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 229. maddesinin 2.
fıkrasında "Gümrük müşavirliğinin bir özel hukuk tüzel kişiliği
oluşturularak yürütülmesi halinde, gümrük müşavirlerinin kuracağı tüzel
kişiliklere gümrük müşavir yardımcıları da ortak olabilirler. Ancak, gümrük
müşaviri ve gümrük müşavir yardımcısı birden fazla tüzel kişiliğe ortak olamaz.
Gümrük müşavirliğinin bir tüzel kişilik
olması halinde, gümrük beyannamesi veya beyanname kabul edilen diğer belgeler
üzerine imzasını atmış olanların vergi kaybına neden olan durumu bildiği veya
bilmesi gerektiği hallerde, bunlar gümrük idaresine karşı bağlı bulundukları
tüzel kişilikle birlikte müteselsilen sorumlu olurlar. Bu hallerde, ilgili
gümrük müşavirinin kişisel cezai sorumluluğu saklı kalmak kaydıyla, işlemi
yapan kişi ile birlikte tüzel kişilik de gümrük idaresince alınan vergiler ve
verilen para cezaları yönünden müteselsilen sorumludur." hükmüne yer
verilmiştir.
Söz konusu hüküm ile, gümrük müşavirliği
faaliyetlerinin bir tüzel kişilik bünyesinde yapılması halinde kişisel cezai
sorumluluk saklı kalmak kaydıyla, bu faaliyetlerle ilgili olarak müteselsil
sorumluluk esasının getirildiği anlaşılmakta olup, gümrük müşavirleri ile aynı
faaliyetleri icra eden, hatta bu tespit işlemlerini yapmak üzere Bakanlıkça
yetkilendirilerek daha büyük bir sorumluluk altına girmiş olan,
yetkilendirilmiş gümrük müşavirleri açısından aynı esas benimsenmek suretiyle,
işlemi yapacak ¦ yetkilendirilmiş gümrük müşaviri ile birlikte tüzel kişiyi
temsil ve ilzama yetkili kişi ya da kişilerin de sorumlu tutulmasına ilişkin
dava konusu düzenlemede hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; 2577 sayılı idari Yargılama
Usulü Kanunu'nun 27. maddesinde öngörülen ve yürütmenin durdurulması kararı
verilebilmesi için gerekli olan koşulların gerçekleşmediği anlaşıldığından,
davalı idarenin itirazının KABULÜ ile Danıştay Onbeşinci Dairesince verilen
09/03/2017 günlü, E:2016/9847 sayılı kararın; 07/10/2016 günlü, 29850 sayılı
Resmi Gazete'de yayımlanan Gümrük ' Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair
Yönetmeliğin; 2009 tarihli Gümrük Yönetmeliği'nin "Yetkilendirilmiş Gümrük
Müşavirlerine Uygulanacak Cezalar ve Yetki Belgesinin Geri Alınması"
başlıklı mülga 578. maddesini yeniden düzenleyen 34. maddesinin 4. fıkrasının
yürütmesinin durdurulmasına ilişkin kısmının kaldırılmasına, bu kısma ilişkin
olarak yürütmenin durdurulması isteminin reddine, 20/09/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.
SEVİL