Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Tercihli Ticaret Anlaşması
TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE
AZERBAYCAN CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ ARASINDA TERCİHLİ TİCARET ANLAŞMASI
Karar Sayısı: 3429
19.01.2021 tarihli ve 31369 sayılı R.G.
Dijital Ticaret Alanında İşbirliği Hakkında 2021/4417
CK
Tarife Kontenjanı Uygulanması Hakkında 2021/3583
Sayılı Karar
Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik
Tadil Protokolü CK 2024/8512
Tasarruflu yazılar 1 2
25 Şubat 2020 tarihinde Bakü'de imzalanan
ve 7260 sayılı
Kanunla onaylanması uygun bulunan ekli "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile
Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Tercihli Ticaret Anlaşması"nın
onaylanmasına, 9 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 2 nci ve 3 üncü
maddeleri gereğince karar verilmiştir.
Dibace
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Azerbaycan
Cumhuriyeti Hükümeti (bundan sonra bir arada "Âkit Taraflar", ya da
ayrı ayrı "Âkit Taraf olarak adlandırılacaklardır),
2007 yılında imzalanan "Türkiye
Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Ortaklık ve İşbirliği Anlaşması"nı
ESAS ALARAK;
1992 yılında imzalanan "Türkiye
Cumhuriyeti Hükümeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Ticaret ve
Ekonomik İşbirliği Anlaşması"ndan kaynaklanan hak ve yükümlülüklerini GÖZ
ÖNÜNDE BULUNDURARAK;
Köklü dostluk ve kardeşlik RUHUYLA;
Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan
Cumhuriyeti arasında Tercihli Ticaret Anlaşmasının (bundan sonra "bu
Anlaşma" olarak ifade edilecektir) iki ülke arasındaki ekonomik ve ticari
ilişkiler için yeni bir atmosfer yaratacağının BİLİNCİYLE;
Bu Anlaşma'nın içeriğinin giderek
genişleyeceğine ve yeni karşılıklı çıkar alanlarını da kapsayacağına İNANARAK;
Karşılıklı olarak avantaj sağlayan ikili
ticaretin artmasının ve yakın ekonomik ortaklıkların güçlendirilmesinin iktisadi
ve özel yararlar getireceğini ve Âkit Taraf halklarının yaşam standartlarını
iyileştireceğine güçlü bir şekilde GÜVENEREK;
Âkit Tarafların diğer ikili, bölgesel ve
çok taraflı anlaşmalarından doğan hak ve yükümlülüklerinin bu Anlaşmanın
maddelerinden etkilenmeyeceğini DİKKATE ALARAK;
Türkiye'nin 12 Eylül 1963'te "Türkiye
Cumhuriyeti ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında Ortaklık Tesis Eden
Anlaşma"yı imzalamış olduğunu GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURARAK;
Ekonomik kalkınmalarının daha da
geliştirilmesi amacıyla, ticarete konu malların çeşitlendirilmesi ihtiyacını VURGULAYARAK;
Aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır:
MADDE 1
Amaçlar
1.
Akit
Taraflar, bir Tercihli Ticaret Anlaşması tesis edilmesi hususunda mutabakata
varmıştır.
2.
Bu
Anlaşmanın amacı, Âkit Taraflar arasında ticari ilişkileri özellikle aşağıda
ifade edilen hususlar vasıtasıyla güçlendirmektir:
a. 4'üncü maddede yer alan genel
prensipler;
b. Bu Anlaşmanın Ek I-A
ve I-B'sinde yer alan ürünlerde tarifelerin indirilmesi ya
da kaldırılması ve tarife dışı engeller ile tarife benzeri engellerin
kaldırılması;
c. Âkit Taraflar arasındaki iktisadi
ilişkilerin ahenkli şekilde gelişmesi yoluyla ticaretin güçlendirilmesi ve
teşvik edilmesi;
d. Âkit Taraflar arasında elverişli adil
rekabet koşullarının yaratılması;
e. Âkit Taraflar arasında ticaretin
sürdürülebilir büyümesi için daha öngörülebilir ve güvenli ortamın yaratılması;
MADDE 2
Anlaşmanın Yorumlanması
Bu Anlaşmanın maddeleri, Âkit Tarafların
bu Anlaşmayı iyi niyet çerçevesinde uygulayacakları ve yükümlülüklerinden
kaçınmayacakları dikkate alınarak; uluslararası devletler hukukunun
yorumlanmasına ilişkin teamül kurallarına uygun biçimde yorumlanacaktır. Bu
Anlaşmanın ekleri, bu Anlaşmanın ayrılmaz parçalarıdır.
MADDE 3
Tanımlar
Bu Anlaşmanın amaçları kapsamında;
1.
"Tarifeler",
Âkit Tarafların ülkelerinde yürürlükte olan milli mevzuatları kapsamında tesis
edilen tarife cetvellerinde tanımlanan gümrük tarifeleri veya tarife benzeri
etki doğuran gümrük vergileri anlamına gelmektedir. Tarifeler, 11'İnci madde
uyarınca uygulanan dampinge karşı vergiyi ve telafi edici vergiyi ya da 12'inci
madde uyarınca uygulanan ikili ve genel korunma önlemlerini içermez.
2. "Tarife-Benzeri Önlemler",
yalnızca ithal edilen ürünlerden tahsil edilen dış ticaret işlemlerindeki
tarifeler hariç olmak üzere tarife benzeri etkili ücretler, vergiler ve gümrük
harçları anlamına gelmektedir. Benzer yerli ürünlere aynı usulde uygulanan
dolaylı vergiler ve harçlar veya belirli hizmetlerin verilmesi karşılığında alınan
ithalat harçları ve bu Anlaşma kapsamında izin verilen diğer vergiler
tarife-benzeri önlemler olarak değerlendirilmeyecektir.
3.
"Tarife-Dışı
Engeller", Âkit Taraflar arasındaki ticareti ciddi bir biçimde engelleyecek
veya ithalatı kısıtlayacak tarife ve tarife-benzeri önlemler dışındaki herhangi
bir önlem, düzenleme veya uygulama anlamına gelmektedir. Bu Anlaşma kapsamında
izin verilen önlemler tarife-dışı engeller olarak değerlendirilmezler.
4.
"Mallar",
bu Anlaşmanın Ek I-A ve Ek I-B'sinde
yer alan Gümrük Tarife Pozisyonu altındaki emtia ve ürünleri içermektedir.
5.
"Tercihli
muamele" bir Âkit Tarafın, malların dolaşımında tarifelerin ortadan
kaldırılması veya azaltılması ve tarife-dışı engellerin ortadan kaldırılması suretiyle,
bu Anlaşma kapsamında tanıdığı herhangi bir tavizi veya ayrıcalığı ifade eder.
6.
"İkili
Korunma Önlemleri" bu Anlaşma'nın 12. Madde'sinde belirtilen korunma
önlemlerini ifade eder.
7.
"Genel
Korunma Önlemleri" Akit Tarafın ulusal mevzuatına uyumlu şekilde,
kaynağına bakılmaksızın ithal edilen tüm mallara uygulanan korunma önlemlerini
ifade eder.
8.
"Ortak
Komite" bu Anlaşmanın 19'uncu maddesi çerçevesinde tesis edilen komiteyi
ifade eder.
9.
"Geçiş
süreci" bu Anlaşmanın yürürlüğe girişinden itibaren 10 yıllık süreyi ifade
eder.
MADDE 4
Genel Prensipler
Bu Anlaşma, Âkit Tarafların ekonomik
kalkınma seviyelerini, dış ticaretinin seyrini, ticaret ve tarife
politikalarını göz önünde bulundurarak; Âkit Tarafların eşit olarak
faydalanması amacıyla, avantajların mütekabiliyeti ilkesi uyarınca
uygulanacaktır.
MADDE 5
Diğer Anlaşmalarda Düzenlenen Ticari
İlişkiler
Bu Anlaşma, Âkit Tarafların diğer
ülkelerle gümrük birliği, serbest ticaret alanı, tercihli ticaret anlaşması,
çok taraflı ticaret anlaşması veya sınır ötesi ticaret düzenlemelerini
sürdürmesini veya kurmasını engellemeyecektir.
MADDE 6
Kapsam
Bu Anlaşmanın hükümleri, Âkit Taraflar
arasında, bu Anlaşmanın Ek I-A ve Ek I-B'sinde belirtilen, Âkit Taraflar
menşeli ürünlere ilişkin mal ticaretine uygulanacaktır.
MADDE 7
Tavizlerin Teatisi
1.
Âkit
Taraflar, bu Anlaşmanın EK-II sindeki menşe kurallarına ilişkin hükümlere uygun
olarak, bu Anlaşmanın EK I-A ve EK I-B'sinde listelenen ürünler için
birbirlerine taviz tanıyacaktır.
2.
Her
bir ürün için indirimlerin tatbik edileceği temel tarife oranı, bu Anlaşmanın EK I-A ve EK I-B'sinde gösterilmektedir.
3.
Bu
Anlaşmanın yürürlüğe girişinden önce ve sonra, bu Anlaşmanın EK-IA ve EK I-B'sindeki
ürünler için erga omnes temelinde bir tarife indirimi yapılması halinde,
söz konusu indirilmiş tarife oranlan, indirimlerin yapıldığı tarihten itibaren,
bu Maddenin 2'inci paragrafında belirtilen temel tarife oranlarının yerini
alacaktır.
4.
Akit
Taraflar, aksi belirtilmediği sürece, bu Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren, bu Anlaşmanın EK I-A ve EK I-B'sinde belirtilen ürünlerin ticaretinde
bütün tarife-dışı engelleri ve malların dolaşımında eşdeğer etkiye sahip
tedbirleri kaldıracaktır.
5.
Bu
Anlaşmanın yürürlüğe girmesini takiben, bu Anlaşmanın EK I-A ve EK I-B'sinde
belirtilen ürünlerin Âkit Taraflar arası ticaretinde yeni tarife-dışı engel
veya eşdeğer etkiye sahip herhangi bir tedbir yürürlüğe konulmayacaktır.
6.
Âkit
Taraflar, tarife-benzeri önlem listelerini teati edecekler ve malların serbest
dolaşımında mevcut olan tarife-benzeri önlemleri bu Anlaşmanın yürürlüğe
girmesini takiben kaldıracaktır.
7.
Bu
Anlaşmanın yürürlüğe girmesinden itibaren, bu Anlaşmanın EK I-A ve EK I-B'sinde
belirtilen ürünlerin dolaşımına yeni tarife benzeri önlemler konulmayacaktır.
8.
Bu
Anlaşmanın yürürlüğe girmesinin ardından, bu Anlaşmanın EK I-A ve EK I-B'sinde
belirtilen ürünlerin ticaretinde yeni tarife ve eşdeğer etkiye sahip harçlar
yürürlüğe konulmayacaktır.
9. Âkit Taraflar, Ortak Komite
toplantılarındaki istişareler vasıtasıyla, ikili ticaretin daha fazla
serbestleştirilmesini değerlendirecektir.
MADDE 8
En Çok Kayrılan Ülke Muamelesi
Âkit Taraflar, birbirlerine mal
ticaretinde uygulanan tüm kural, düzenleme ve usul ve formalitelerle ilgili
olarak, başka bir ülkeye yönelik tatbik edilenden daha az elverişli koşullarda
muamelede bulunmayacaktır. Bununla birlikte, Âkit Taraflar arasında belirli bir
karşılıklı anlaşma bulunmadıkça, taraflar; bir Âkit Tarafın otonom rejim,
serbest ticaret anlaşması, tercihli ticaret anlaşması, bölgesel ticaret
anlaşması, gümrük birliği anlaşması veya çok taraflı ticaret anlaşması
çerçevesinde başka bir ülkeye uyguladığı tarife kotaları veya tarife
tavizlerinden faydalanamayacaktır.
MADDE 9
Ulusal Muamele
Âkit Taraflardan birinin diğer Âkit Tarafa
ithal edilen mallan; bu malların satışını, satışa sunulmasını, satın
alınmasını, nakliyesini, dağıtımını ve kullanımını etkileyen kanunlar,
düzenlemeler ve koşullar çerçevesinde, milli menşeli benzer ürünlerden daha az
elverişli muameleye tabi tutulmayacaktır.
MADDE 10
Menşe Kuralları
1.
Akıt
Taraflar, aralarındaki ticarette tercihli menşe kuralları uygulama konusunda
anlaşmıştır.
2.
Bu
Anlaşmanın hükümleri kapsamındaki mallar Ek II'de belirlenen menşe kurallarını sağlamak
koşuluyla, tercihli muameleye tabi olacaktır.
3.
Bu
Anlaşma'nın Ek II'sinde yer alan menşe kurallarının değiştirilmesi ihtiyacının
doğması halinde, Ortak Komite gerekli işlemleri başlatacaktır.
MADDE 11
Dampinge Karşı ve Telafi Edici Önlemler
1. Damping ya da sübvansiyon nedeniyle
ortaya çıkan zararların telafi edilmesi için, Âkit Taraflar milli mevzuatları
ile uyumlu olarak dampinge karşı ve telafi edici tedbirler uygulama hakkına
sahiptir.
2.
Dampinge
karşı ya da telafi edici soruşturma başlatılmasından önce, ithalatçı Tarafın
yetkili mercileri ihracatçı Tarafın yetkili mercilerine makûl bir süre
içerisinde bildirimde bulunacaktır.
3.
Soruşturma
başlatılır başlatılmaz, ithalatçı Tarafın yetkili mercileri, alınan yazılı
başvurunun gizli olmayan metnini, bilinen ihracatçılara ve ihracatçı Tarafın yetkili
mercilerine temin edecektir.
4.
Soruşturmada
kullanılacak soru formlarını alan ilgili taraflara yanıt için en az 30 günlük
süre verilecektir. 30 günlük sürenin uzatılması ile ilgili talepler dikkate
alınacak ve neden gösterilmesi üzerine, mümkün olduğu takdirde bu tür bir
uzatım verilecektir.
5.
İthalatçı
Tarafın yetkili mercileri, nihai kararın verilmesi öncesinde, kesin tedbirler
uygulanacaksa, karara temel teşkil edecek temel olgular ile ilgili olarak ihracatçı
Tarafı bilgilendireceklerdir. Söz konusu bildirim, tarafların kendi çıkarlarını
savunmaları için yeterli bir sürede yapılacaktır.
MADDE 12
Korunma Önlemleri
1.
Âkit Tarafların iç hukuk ve düzenlemeleri
çerçevesinde uygulanan ikili korunma önlemlerine ilişkin haklarına ve
yükümlülüklerine halel getirmemek üzere, şayet, bu Anlaşmadaki tarife oranının
indirilmesinin veya ortadan kaldırılmasının sonucu olarak, diğer Âkit Taraf
ülkesine ithal edilen Âkit Taraf menşeli malların, mutlak şekilde veya yerli
ürüne kıyasla artan miktarda ve benzer ya da doğrudan rekabetçi ürün üreten
yerli sanayiye ciddi bir şekilde zarar vermesi ya da zarar verme tehdidine yol
açması halinde, ithalatçı Taraf, bu Anlaşma'nın 20'inci maddesinde belirtildiği
üzere diğer Tarafla ön danışmalarda bulunarak, ikili korunma tedbirleri
alabilir.
2.
İkili
korunma önlemleri uygulanmadan önce, bu önlemi uygulama niyetinde olan Âkit
Taraf, her iki Âkit Tarafça kabul edilebilir bir çözümün bulunmasını teminen
durumun incelenmesi için gerekli tüm bilgileri diğer Âkit Tarafa sunacaktır.
Böyle bir çözüm bulmak amacıyla, Âkit Taraflar, derhal danışmalarda
bulunacaktır. Danışmalar sonucunda, Âkit Taraflar 30 gün içerisinde bir
anlaşmaya varamazsa, şikayette bulunan Âkit Taraf, soruşturma açabilecektir.
3.
Taraflar,
ancak yetkili makamlarınca yürütülen soruşturma sonucunda ikili korunma önlemi
uygulayabilecektir.
4. Bu Anlaşma hükümleri çerçevesinde, artan
ithalatın bir yerli sanayiye ciddi zarar vermiş olup olmadığını veya ciddi
zarar verme tehdidi yaratıp yaratmadığım tespit etmek için yapılacak
soruşturmada, yetkili makamlar, özellikle ilgili ürünün ithalatındaki mutlak ve
nispi artış oranı ve miktarı, artan ithalat tarafından alman yurtiçi piyasa
payı, satışların, üretimin, üretkenliğin, kapasite kullanımının, kar ve zararların
ve istihdamın seviyesindeki değişmeler başta olmak üzere, o sanayinin durumuyla
ilişkili olan ve objektif ve ölçülebilir bir niteliği olan ilgili bütün
faktörleri dikkate alacaklardır.
5.
4.
Paragrafta söz edilen tespit, ilgili ürünün artan ithalatı ve ciddi zarar veya ciddi
zarar tehdidi arasındaki nedensellik bağının varlığı, objektif deliller temelinde
soruşturma sonucunda kanıtlanmadıkça yapılmayacaktır. Artan ithalatla birlikte
başka faktörler de yerli sanayi dalına zarar gelmesine neden olmakta ise, bu
zarar, artan ithalata atfedilmeyecektir.
6.
Yetkili
makamlar, soruşturulan olayın ayrıntılı bir analizini incelenen faktörlerin
olayla ilgilisini gösterecek şekilde ivedilikle yayımlayacaklardır.
7.
Taraflar,
yetkili makamlarınca yürütülecek bu kapsamdaki soruşturmanın açılışından
itibaren bir yıl içerisinde tamamlanmasını temin edeceklerdir.
8.
Taraflardan
hiçbiri ikili korunma önlemini:
(a) ciddi zararı önlemek veya gidermek ve
uyumu sağlamak için gerekli olanderece ve süre dışında,
(b) uygulayıcı Tarafın yetkili makamlarının,
bu Madde'de belirtilen usullere uygun olarak, ikili korunma önleminin ciddi
zararı önlemek veya gidermek ve yerli üreticilerin uyumunu kolaylaştırmak üzere
gerekli olmaya devam ettiğine ve yerli üretim dalının uyum sağlamakta olduğuna
dair delillerin bulunduğunu saptaması halinde toplam uygulama süresinin ilk
başvuru süresi ve herhangi bir uzatma dâhil olmak üzere üç yılı geçmemesi
şartıyla önlemin bir yıl daha uzatılabilmesi durumu hariç olmak üzere iki yılı
aşacak şekilde,; veya
(c) geçiş döneminden sonra,
uygulamayacaktır.
9. İthalatçı Akit Taraf şu ikili korunma
önlemlerini alabilir:
(a) Bu Anlaşma kapsamında ilgili mallara
sağlanan daha ileri tarife indirimini askıya alır veya;
(b) Mal üzerindeki tarife oranını;
(i) Önlemin alındığı tarihte mal üzerinde
uygulanan gümrük vergisinden veya;
(ii) Bu Anlaşma'nın Ek I-A ve Ek I-B'sinde
belirtilen temel tarife oranından
daha az olanını aşmayacak şekilde
arttırabilir.
10.
Bir
Tarafın ikili korunma önlemini uygulamadan kaldırması durumunda, gümrük vergisi
oram, bu Anlaşma'nın EK 1-A ve EK 1-B'sinde yer alan Cetvel'de belirtilen ve
önlem uygulanmaması halinde yürürlükte bulunacak gümrük vergisi oranı
olacaktır.
11.
Bir
Tarafın bu Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten ancak bir yıl sonra ikili
korunma önlemi uygulayabilecektir. Taraflar ikili korunma önlemini aynı mal
için bir defadan fazla uygulayamayacaktır.
12.
İkili
korunma önleminin öngörülen uygulama süresinin bir yılın üzerinde olması
halinde, önlemi uygulayan Taraf, önlemi düzenli aralıklarla liberalize edecektir.
13.
Âkit
Tarafların genel korunma önlemleri uygulama hakları saklıdır ye bu Madde'de yer
alan hiçbir husus genel korunma önlemleri uygulanmasını engellemez.
14. Taraflardan hiçbiri,
(a)
Madde 12.1 çerçevesinde alınan bir ikili
korunma önlemini; ve
(b)
genel bir korunma önlemini
aynı mal için eş zamanlı olarak
uygulayamayacaktır,
MADDE 13
Standartlar, Teknik Düzenlemeler ile
Sağlık ve Bitki Sağlığı Önlemleri
1.
Âkit
Taraflar, teknik düzenlemelerin, uygunluk değerlendirme prosedürlerinin ve
standartların, karşılıklı ticareti engellemek veya yerli üretimi korumak için engeller
oluşturacak bir yaklaşımla hazırlanmamasını, onaylanmamasını veya
uygulanmamasını sağlar.
2.
Âkit
Taraflar şu hususları temin eder;
(a)
Sağlık
ve bitki sağlığı önlemleri, bilimsel ilkeler temelinde, sadece insan,
hayvan ve bitki sağlığı veya hayatını korumak için gerekli alanlarda uygulanacak
ve ilgili bilimsel bilginin ve bölgesel koşulların uygunluğu dikkate alınarak,
yeterli delil olmaksızın sürdürülmeyecektir.
(b)
Standartlar
ve teknik düzenlemeler karşılıklı ticarete gereksiz engeller çıkarma amacı ya
da etkisiyle hazırlanamaz, kabul edilemez ya da uygulanamaz. Bu amaçla teknik
düzenlemeler, uygulamama halinin yaratacağı risk dikkate alınarak, meşru bir
amacın gerçekleştirilmesi için gerekli olandan daha fazla ticareti kısıtlayıcı
olamaz. Bu tür meşru amaçlar diğerlerine ilaveten; bu Anlaşmanın 16 ve 17'inci
maddelerinde tanımlananlar, aldatıcı uygulamaların önlenmesi, çevrenin
korunmasıdır. Bu risklerin ölçülmesinde, değerlendirmenin ilgili unsurları; diğerlerinin
yanı sıra, mevcut bilimsel ve teknik bilgiler, ilgili işlem teknolojileri ve
ürünün nihai kullanım amacı olacaktır.
MADDE 14
Ödemeler Dengesi Güçlükleri
Âkit Taraflardan biri ciddi bir ödemeler
dengesi güçlüğü içinde veya tehdidi altında olduğu takdirde, Uluslararası Para
Fonu Anlaşmasının VIII'inci ve XIV'üncü maddeleri çerçevesinde düzenlenen
şartlara istinaden, sınırlı bir süre için ve ödemeler dengesi durumunu
iyileştirmek için gerekenin ötesine gitmeyecek kısıtlayıcı önlemler alabilir.
Âkit Taraf, söz konusu önlemlerin yürürlüğe girişi hakkında diğer Tarafı derhal
haberdar edecek ve mümkün olan en kısa zamanda bunların kaldırılmasına yönelik
takvimi diğer Tarafa sunacaktır.
MADDE 15
Yeniden İhraç ve Ciddi Kıtlık Hükmü
1. Bir Âkit Tarafın, başka bir ülkeden mal
ithalatında veya bir ülkeye mal ihracatında bir yasaklama ya da kısıtlama
uygulaması veya sürdürmesi halinde, bu Anlaşmadaki hiçbir hüküm Âkit Tarafın
şunları yapmasını engelleyecek şekilde yorumlanamaz:
(a) Başka ülkenin buna benzer mallarının
diğer Âkit Taraf ülkesinden ithalatının sınırlandırılması veya yasaklanması ya
da;
(b) Diğer Âkit Taraf ülkesine bu ürünün
ihraç edilmesini, bu ürünün diğer Âkit taraf ülkesinde tüketilmeksizin doğrudan
veya dolaylı olarak Anlaşmaya taraf olmayan ülkelere yeniden ihraç edilmemesi
koşulunun talep edilmesi.
2. İlaveten, bu Anlaşmanın hükümleri
herhangi bir Âkit Tarafın, ihracatçı Taraf için gerekli bir üründe ciddi
kıtlığı veya kıtlık tehdidini engellemek ya da kaldırmak için gerekli ticareti
kısıtlayıcı önlemleri almasını veya uygulamasını engellemez. Bu önlemler, ayrım
gözetilmeyecek şekilde uygulanacak ve devam etmelerini haklı kılan koşullar
sona erdiğinde kaldırılacaklardır. Âkit Taraflar birbirlerini bu Madde'ye göre
aldıkları önlemler hakkında derhal bilgilendireceklerdir.
MADDE 16
Genel İstisnalar
Akit Taraflar arasında ticarette keyfi
veya haksız ayrımcılık ya da gizli kısıtlama tesis edecek şekilde uygulanmamak
şartıyla, bu Anlaşmadaki hiçbir hüküm; kamu ahlakı, dini değerler, milli
güvenlik gerekleri, insan, hayvan ve bitki hayatının ve sağlığının korunması,
sanatsal, tarihi veya arkeolojik değeri haiz milli hazinelerin korunması,
tükenebilir doğal kaynakların ve genetik kaynakların korunması, altın ve gümüşe
ilişkin kurallar ve fiyatları bir hükümet istikrar planı çerçevesinde dünya
fiyatlarının altında tutulan bu maddelerin ihracatına ilişkin kuralların haklı
kıldığı sebeplerle; ithalat, ihracat veya transit ürünler üzerindeki
yasaklamaları veya kısıtlamaları engellemez.
MADDE
17
Güvenlik
İstisnaları
Bu Anlaşmada yer alan hükümlerden hiçbiri,
Taraflardan birinin güvenlik amacıyla gerekli görülen herhangi bir önlemi
almasını engellemez;
(a)
Temel
güvenlik çıkarları aleyhindeki bilginin açıklanmasının önlenmesi;
(b)
Temel
güvenlik çıkarlarının korunması ya da uluslar arası yükümlülükler veya ulusal
politikaların yerine getirilmesi için:
i. Spesifik olarak askeri amaçlı olmayan
ürünlerde rekabet koşullarını bozmaması şartıyla, silah, mühimmat veya savaş
malzemelerinin ticareti ya da askeri bir kuruluşa yönelik doğrudan veya dolaylı
diğer mal, malzeme ya da hizmetlerin ticareti ile ilgili olarak;
ii. Biyolojik ve kimyasal silahlar ile
nükleer silahlar ya da diğer nükleer patlayıcı cihazların yayılmasının
engellenmesi ile ilgili olarak;
iii. Savaş zamanı ya da diğer ciddi
uluslararası gerilim zamanlarında.
MADDE
18
Bilgi
Değişimi
1.
Âkit
Taraflardan birinin isteği üzerine, her bir Âkit Taraf bu Anlaşma'nın
işleyişini etkileyebilecek mevcut ya da taslak bir önleme ilişkin olarak, 30
gün içerisinde bilgi verecek veya diğer Akit Tarafın sorduğu herhangi bir somya
cevap verecektir.
2.
Akit
Taraflar, bu Anlaşma'nın kapsadığı herhangi bir ticari konuya ilişkin kanun ve
kurallarının yayınlanmasını veya kamuya açık olmasını sağlayacaktır.
MADDE
19
Ortak
Komite
1. Bu Anlaşma ile Âkit Tarafların
temsilcilerinden müteşekkil bir Ortak Komite kurulmuştur. Ortak Komite, bu
Anlaşmanın uygulanmasında kat edilen gelişmeyi gözden geçirmek için yılda en az
bir defa toplanacaktır. Ayrıca, Akit Taraflardan her biri, diğer Âkit Tarafa bildirmek
suretiyle olağanüstü toplantı tertip edilmesini talep edebilir.
2. Ortak Komite, bu
Anlaşmanın hükümleri çerçevesinde kendisine verilen görevlerden herhangi birini
üstlenebilir. Âkit Taraflardan birinin isteği ve diğer Âkit Tarafın onayı
üzerine, Ortak Komite, bu Anlaşmanın uygulanmasını etkileyen başka herhangi bir
konuyu da inceleyebilir. Ortak Komite, ayrıca, bu Anlaşma ile ilgili konularda
tavsiyelerde bulunabilir.
3. Ortak Komite usul kurallarını ilk
toplantısında belirleyecektir.
4. Ortak Komite, gerekli gördüğü halde alt
komiteler ve çalışma grupları kurabilir.
MADDE 20
Danışmalar ve Anlaşmazlıkların Halli
1.
Âkit Taraflardan
her biri, bu Anlaşma'nın uygulanmasını etkileyecek herhangi bir konu hakkındaki
danışma taleplerine olumlu yaklaşacak ve danışmalar için yeterli fırsatı
sağlayacaktır.
2.
Ortak
Komite, 1'inci paragraf uyarınca danışmalar aracılığıyla tatmin edici bir sonuca
ulaşılması mümkün olmayan bir konunun değerlendirilmesi için, Âkit Taraflardan
birinin talebinin ulaştığı tarihten itibaren 30 gün içerisinde toplanacaktır.
3.
Bu
Anlaşmanın yorumundan ve/veya uygulanmasından kaynaklanan anlaşmazlıklar ikili
danışmalar yoluyla çözülecektir.
4.
Taraflar
anlaşmazlıkların incelenmesi ve çözümü için Ortak Komiteye her türlü yardımı
sağlayacaklardır.
5.
Âkit
Taraflar Ortak Komite kararlarının uygulanmasına yönelik gerekli tüm önlemleri
alacaktır. Bir Âkit Tarafın kararları uygulamaması halinde diğer Âkit Taraf
eşdeğer tercihli uygulamasını geri çekme hakkına sahip olacaktır.
MADDE 21
Yükümlülüklerin Yerine Getirilmesi
1.
Âkit
Taraflar, bu Anlaşmanın amaçlarının başarıya ulaşmasını ve bu Anlaşmadan doğan
yükümlülüklerinin yerine getirilmesini teminen gerekli bütün önlemleri
alacaklardır.
2.
Âkit
Taraflardan biri, diğer Âkit Tarafın bu Anlaşmadan doğan bir yükümlülüğünü
yerine getirmediği kanısına varırsa, söz konusu Âkit Taraf, ilk olarak bu
Anlaşmada 20'nci maddede öngörülen usullere başvuracaktır.
3.
Eğer
danışma talebinin ulaşmasından itibaren 30 gün içerisinde danışma yapılmazsa
veya Ortak Komite danışma talebinin ulaşmasından itibaren 90 gün içinde
anlaşmazlığı çözüme kavuşturamazsa; Âkit Taraf, eşdeğer tercihli uygulamasını
geri çekme hakkına sahip olacaktır.
MADDE 22
Tadilat
Âkit Taraflar, bu Anlaşmanın hükümlerini
karşılıklı rıza çerçevesinde değiştirebilir veya geliştirebilirler. Bu
değişiklikler, bu Anlaşmanın 24'üncü maddesi uyarınca yürürlüğe girecektir.
MADDE 23
Yürürlük Süresi ve Fesih
1.
Bu
Anlaşma süresiz geçerlidir.
2.
Âkit
Taraflardan herhangi biri, bu Anlaşmanın feshini diğer Âkit Tarafa yazılı
olarak bildirene kadar bu Anlaşma geçerlidir. Böyle bir durumda, bu Anlaşma,
fesih bildiriminin diğer Akit Tarafa ulaştığı tarihten sonraki yedinci ayın
birinci günü sona erecektir.
MADDE 24
Yürürlüğe Girme
Bu Anlaşma, Âkit Tarafların her birinin bu
Anlaşmanın yürürlüğe girmesi için milli mevzuatında gerekli görülen tüm
işlemleri tamamladığını teyit eden son yazılı bildirimin diplomatik kanallar
vasıtasıyla ulaştığı tarihten sonraki ikinci ayın birinci günü yürürlüğe
girecektir. Bunun kanıtı olarak, Hükümetleri tarafından tam yetkilendirilen
aşağıdaki imza sahipleri işbu Anlaşmayı imzalanışlardır.
İşbu Anlaşma, Bakü'de 25 Şubat 2020
tarihinde, bütün metinler eşit derecede muteber olmak üzere, her biri Türkçe,
Azerbaycan dilinde ve İngilizce, ikişer asıl nüsha olarak imzalanmıştır. Bu
Anlaşmanın hükümlerinin yorumunda farklılık olması halinde İngilizce metin esas
alınacaktır.
EKLER
EK I: ÜRÜN LİSTELERİ
EK I-A: Türkiye Cumhuriyeti Tarafından Tercihli
Ticaret Rejimi Uygulanacak Azerbaycan Cumhuriyeti Menşeli Malların Listesi,
Temel Gümrük Vergisi Oranları, Gümrük Vergisi İndirim Oranları ve Yıllık Tarife
Kontenjanı Miktarları
NO
HS 2017
Madde İsmi
Temel Gümrük Vergisi Oranı
Gümrük Vergisi İndirim Oranı
Yıllık Tarife Kontenjan Miktarı
1
0406.90.99.00.11
Cester,
Parmezan, Felemenk ve benzeri peynirler
%45
%100
100 Ton
0406.90.99.00.12
dil
peyniri
%140
0406.90.99.00.19
diğerleri
%140
2
0806.10.10.00
sofralık
%54,9
%100
3.500 Ton
3
0808.10.80.00
diğerleri
%60,3
%100
3.000 Ton
4
0809.40
erik
ve çakal eriği
%55,8
%100
3.000 Ton
5
0810.70.00.00
persimmon
(Trabzon hurması)
%50
%100
30.000 Ton
6
0902.30.00.00
siyah
çay (fermente edilmiş) ve kısmen fermente edilmiş çay (3 kg.ı geçmeyen hazır ambalajlarda)
%145
%100
300 Ton
7
1512.19.90.00
diğerleri
%67,5
%100
5.000 Ton
8
1516.20.98.00
diğerleri
%46,8
%100
2.500 Ton
9
1701.99.10.00
beyaz
şeker
%135
%100
5.000 Ton
10
1806.90.19.00
diğerleri
%8,3+T1
%100
1.250 Ton
11
2001.10.00.00
hıyarlar
ve kornişonlar
%39
%100
500 Ton
12
2002.90.99.00
net
muhtevası 1 kg.ı geçmeyen hazır ambalajlarda olanlar
%135,9
%100
750 Ton
13
2007.99.97.00.13
diabetik
olanlar
%0
%100
3.000 Ton
2007.99.97.00.14
fındık
püresi (füre)
%58,5
2007.99.97.00.15
elma
püresi (komposto dahil)
%58,5
2007.99.97.00.16
kayısı
püresi
%58,5
2007.99.97.00.17
erik
püresi
%58,5
2007.99.97.00.18
diğerleri
%58,5
14
2009.79.19.00
diğerleri
%58,5
%100
2.000 Ton
15
2204.21.96.00
diğerleri
%70
%100
900.000 Litre
EK I-B:
Azerbaycan Cumhuriyeti Tarafından Tercihli Ticaret Rejimi Uygulanacak
Türkiye Cumhuriyeti Menşeli Malların Listesi, Temel Gümrük Vergisi Oranları,
Gümrük Vergisi İndirim Oranları ve Yıllık Tarife Kontenjanı Miktarları
NO
HS 2017
Madde İsmi
Temel Gümrük Vergisi Oranı
Gümrük Vergisi İndirim Oranı
Yıllık Tarife Kontenjan Miktarı
1
0406.30.31.00
kuru maddedeki yağ oranı, ağırlık
itibariyle, % 48'i geçmeyenler
% 15
%100
150
Ton
2
1206.00.99.00
diğerleri
%
5
%100
5.000
Ton
3
1517.90.99.00
diğerleri
%
15
%100
5.000
Ton
4
1704.10.10.00
ağırlık itibariyle % 60'dan az
sakaroz içerenler (sakaroz olarak ifade edilen invert şeker dahil)
%
15
%100
400
Ton
5
1704.90.71.00
kaynatılmış tatlılar (doldurulmuş
olsun olmasın)
%
15
%100
1.500
Ton
6
1704.90.75.00
toffi, karameller ve benzeri
tatlılar
%
15
%100
4.000
Ton
7
1704.90.81.00
basınçla elde edilen tabletler
%
15
%100
200
Ton
8
1806.20.80.00
kakao ile kaplanmış olanlar
%
15
%100
500
Ton
9
1806.31.00.00
doldurulmuş
%
15
%100
1.300
Ton
10
1806.32.10.00
ilave hububat, meyva veya sert
kabuklu meyva içerenler
%
15
%100
500
Ton
11
1806.90.50.00
kakaolu şekerci mamulleri ve
şeker yerine kullanılan maddelerden imal edilmiş kakaolu şekerci mamulleri
%
15
%100
1.500
Ton
12
1901.90.99.00
diğerleri
%
15
%100
1.500
Ton
13
1902.30.10.00
kurutulmuş
%
15
%100
1.000
Ton
14
1905.32.99.00
diğerleri
%
15
%100
1.000
Ton
15
2002.90.39.00
net muhtevası 1 kg.ı geçmeyen
hazır ambalajlarda olanlar
%
15
%100
750
Ton
SE
Eklerin
Devamı için TIKLAYINIZ