2021-26 Çin Halk Cumhuriyeti menşeli çapa makineleri ithalatında mevcut dampinge karşı önlemin devamına ilişkin tebliğ
İTHALATTA
HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO:
2021/26)
Ticaret
Bakanlığından: 28.05.2021 tarih ve 31494 sayılı R.G.
728 Tasarruflu Yazılar 1 2
Gümrük Yönetmeliği 38.Madde ve 2016/17 Sayılı Genelge
Üretici
Belgesi ibrazına ilişkin Tebliğ 2025/1
Soruşturma
açıldığı ve sonlanana kadar önlem devam edeceği Tebliğ: 2026/19
Amaç ve kapsam
MADDE 1 - (1) Bu Tebliğin amacı, 20/3/2020 tarihli
ve 31074 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2020/2)
ile Çin Halk Cumhuriyeti menşeli 8432.29.90.00.19 gümrük tarife istatistik
pozisyonu altında sınıflandırılan "diğer çapa makineleri" ürünü ithalatına
yönelik başlatılan ve Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından
yürütülen nihai gözden geçirme soruşturmasının tamamlanması neticesinde alınan
kararın yürürlüğe konulmasıdır.
Dayanak
MADDE 2 - (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577
sayılı
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve
99/13482 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 - (1) Bu Tebliğde geçen;
a) CIF: Masraflar, sigorta ve navlun dâhil
teslimi,
b) ÇHC: Çin Halk Cumhuriyetini,
c) GTİP: Gümrük tarife istatistik
pozisyonunu,
ç) Kurul: İthalatta Haksız Rekabeti
Değerlendirme Kurulunu,
d) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına
Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,
e) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861
sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında
Yönetmeliği,
ifade eder.
Karar
MADDE 4 - (1) Yürütülen soruşturma sonucunda,
mevcut önlemin yürürlükten kalkması durumunda dampingin ve zararın devam
etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu saptanmıştır. Ticaret
Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülerek tamamlanan soruşturma
sonucunda ulaşılan bilgi ve bulguları içeren Bilgilendirme Raporu
Ek'te yer almaktadır.
(2) Bu çerçevede, soruşturma neticesinde
ulaşılan tespitleri değerlendiren Kurulun kararı ile 17/4/2015 tarihli ve 29329
sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine
İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/6)
ile yürürlükte olan dampinge karşı önlemin, Yönetmeliğin 42 nci maddesi
çerçevesinde aşağıdaki tabloda gösterildiği şekilde mevcut haliyle uygulanmaya
devam edilmesine karar verilmiştir.
GTİP
Eşyanın Tanımı
Menşe Ülke
Firma Unvanı
Damping Önlemi (CIF Bedelin %)
8432.29.90.00.19
Diğer Çapa
Makineleri
Çin Halk
Cumhuriyeti
Chongqing Weima Agricultural Machinery
Co., Ltd.
49,49
Chongqing Xinshui Machine Manufacture
Co., Ltd
54,74
Loncin Motor Co., Ltd.
61,34
Tipho Agricultural Machinery
(Qingdao)Co.,Ltd
68,22
Chongqing AMM Machinery Manufacturing
Co., Ltd
80,98
Chongqing Shineray Agricultural
Machinery Co., Ltd.
83,12
Chongqing Jiamu Machinery Co., Ltd.
92,25
Diğerleri
92,25
Uygulama
MADDE 5 - (1) Gümrük idareleri, 4 üncü maddede
GTİP'i, eşya tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın, diğer mevzuat hükümleri
saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamındaki ithalatında
karşısında gösterilen oranda dampinge karşı kesin önlemi tahsil ederler.
(2) Bilgilendirme Raporunda soruşturma
konusu ürün ve benzer ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup
uygulamaya esas olan TGTC'de yer alan GTİP ve 4 üncü maddede yer alan tablodaki
eşya tanımıdır.
(3) Önleme tabi ürünün TGTC'de yer alan
tarife pozisyonunda ve/veya tanımında yapılacak değişiklikler bu Tebliğ
hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.
(4) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin
birinci fıkrası uyarınca bu Tebliğ kapsamındaki önlem, yürürlük tarihinden
itibaren 5 yıl sonra yürürlükten kalkar.
(5) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin
beşinci fıkrası uyarınca bu Tebliğ kapsamındaki önlemin sona erme tarihinden
önce bir nihai gözden geçirme soruşturması başlatıldığı takdirde önlem,
soruşturma sonuçlanıncaya kadar yürürlükte kalmaya devam eder.
Yürürlük
MADDE 6 - (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 7 - (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret
Bakanı yürütür.
EK
2021/26
SAYILI İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞE DAİR
BİLGİLENDİRME RAPORU
1.
SORUŞTURMAYA İLİŞKİN GENEL BİLGİ VE İŞLEMLER
1.1
Önlemin Geçmişi
(1) 17/4/2015 tarihli
ve 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlemesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/6) ile Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC)
menşeli 8432.29.90.00.19 gümrük tarife istatistik pozisyonu (GTİP) altında
kayıtlı "diğer çapa makineleri" ürününe yönelik üretici/ihracatçı
firma bazında CIF ithalat bedelinin %49,49'u ile %92.25'i arasında değişen
oranlarda dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.
1.2
Soruşturma
(1) Yönetmeliğin 35
inci maddesinin ikinci fıkrası hükmünce, 28/8/2019 tarihli ve 30872 sayılı
Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin
Tebliğ (Tebliğ No:2019/27) ile ÇHC menşeli mevcut önlemin yürürlükten kalkacağı
ve ilgili ürünün yerli üreticilerinin mevzuatta öngörülen sürelerde yeterli
delillerle desteklenmiş bir başvuru ile nihai gözden geçirme soruşturması
(NGGS) açılması talebinde bulunabilecekleri duyurulmuştur.
(2) Bu bağlamda, yerli
üreticiler Anadolu Motor Üretim ve Pazarlama A.Ş. (Anadolu), Yağmur Tarım
Makineleri San. ve Tic. A.Ş. (Yağmur) ve Basmacıoğlu Makine San. A.Ş.
(Basmacıoğlu) firmaları İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Mevzuat
hükümleri çerçevesinde önlemin yürürlükten kalkması halinde mezkûr üründe
dampingin ve zararın devam edeceği veya yeniden meydana geleceği iddiası ile
bir NGGS açılması için başvuruda bulunmuş olup söz konusu başvuru, önlem konusu
ürünün diğer yerli üreticileri Beybolat Tarım Mak. San. ve Tic. A.Ş., Sarpaş
Sanayi Ürünleri Paz. Tic. A.Ş. ve Emir Sanayi Ürünleri İth. İhr. ve Tic. Ltd.
Şti. firmaları tarafından da desteklenmiştir.
(3) Başvuru kapsamında
sunulan bilgi ve belgeler, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu tarafından
değerlendirilmiş ve bir NGGS açılmasını haklı kılacak yeterlilikte delillerin
mevcudiyetine kanaat getirilmiştir. Bu çerçevede, 20/3/2020 tarihli ve 31074
sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine
İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2020/2) ile ÇHC menşeli 8432.29.90.00.19 GTİP altında
sınıflandırılan "diğer çapa makineleri" ürünü ithalatına yönelik bir
NGGS başlatılmıştır.
(4) T.C. Ticaret
Bakanlığı (Bakanlık) İthalat Genel Müdürlüğü (Genel Müdürlük) tarafından
yürütülen bahse konu NGGS tamamlanmıştır.
1.3
Yerli Üretim Dalıma Temsil Yeteneği
(1) Başvuru aşamasında
sunulan delillerden ve yapılan incelemeden, Yönetmeliğin 18 inci maddesi
uyarınca yerli üretim dalını temsil etme niteliğine sahip olan Anadolu, Yağmur
ve Basmacıoğlu firmaları tarafından yapılan başvurunun, Yönetmeliğin 20 nci
maddesi uyarınca yerli üretim dalı adına yapıldığı anlaşılmış olup soruşturma
sırasında bu durumu değiştirecek bir bulguya ulaşılmamıştır. Bu kapsamda,
mezkûr firmalar, bu raporun ilgili bölümlerinde "yerli üretim dalı"
olarak anılacaktır.
1.4
Gözden Geçirme Dönemi
(1) Mevcut önlemin
yürürlükten kalkması durumunda, dampingin ve zararın devam etmesinin veya
yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığının tespiti için
1/1/2017-31/12/2019 arasındaki dönem gözden geçirme dönemi olarak
belirlenmiştir.
1.5
İlgili Tarafların Bilgilendirilmesi ve Toplanan Bilgilerin Değerlendirilmesi
(1) Soruşturma
açılmasını müteakip, soruşturma konusu ürünün Bakanlık tarafından tespit edilen
ÇHC'deki üreticilerine/ihracatçılarına, soruşturma konusu ülke menşeli ürün
ihracatı gerçekleştiren tacirlerine, Türkiye'de yerleşik ithalatçılarına ve
ayrıca soruşturmaya konu ülkelerde yerleşik diğer üreticilere/ihracatçılara
iletilebilmesini teminen söz konusu ülkenin Ankara'daki Büyükelçiliğine
soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuştur.
(2) Bildirimde,
soruşturma açılış Tebliğine, başvurunun gizli olmayan özetine ve soru
formlarına nereden erişileceği hususunda bilgi verilmiştir.
(3) Taraflara görüş
bildirme ve soru formlarını yanıtlamaları için posta süresi dâhil 37 gün süre
tanınmıştır.
(4) Yerli üretim dalı,
soruşturma süresi boyunca Bakanlık ile işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde
talep edilen ilave bilgi ve belgeleri temin etmiştir.
(5) Kendilerine soru formu
gönderilmiş olan soruşturma konusu ürünün ithalatını gerçekleştirdiği tespit
edilen ithalatçı; ÇHC'de yerleşik üretici/ihracatçı; soruşturma konusu ülke
menşeli ürün ihracatı gerçekleştiren tacir firmalardan hiçbiri soru formu
cevabını Bakanlığa iletmemiştir.
(6) Soruşturma
sonucunda alınacak karara esas teşkil edecek bilgi, bulgu, tespit ve
değerlendirmeleri içeren nihai bildirim raporu, ÇHC'nin Ankara Büyükelçiliği,
yerli üretim dalı ve başvuruyu destekleyen diğer yerli üreticilere
iletilmiştir. Adı geçen tüm ilgili taraflara nihai bildirime ilişkin
görüşlerini bildirmeleri için yeterli süre tanınmıştır.
(7) Tarafların
soruşturma boyunca ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenmiş,
mezkûr görüşlerden Mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek olanlarına bu
raporun ilgili bölümlerinde yer verilmiştir.
1.6
Yerinde Doğrulama İncelemesi
(1) Yönetmeliğin 21
inci maddesi çerçevesinde yerli üreticiler Anadolu, Yağmur ve Basmacıoğlu
firmaları ile çevrimiçi toplantı vasıtasıyla yerinde doğrulama soruşturmaları
gerçekleştirilmiştir.
2.
SORUŞTURMA KONUSU ÜRÜN VE BENZER ÜRÜN
2.1
Ürünün Gümrük Tarife Pozisyonu, Tanımı, Teknik Özellikleri ve Kullanım Alanları
(1) Soruşturma konusu
ürün 8432.29.90.00.19 GTİP altında sınıflandırılan "diğer çapa
makineleredir. Söz konusu ürün, işbu raporun ilerleyen bölümlerinde "çapa
makineleri" olarak anılacaktır.
(2) Çapa makineleri
esas itibariyle üç bölümden oluşur: motor bölümü, şanzıman bölümü (motor güç
aksamını değişik devirlerle çapa bıçağına aktaran organlar) ve çapa grubu
(şanzımandan gelen gücü çapa bıçak miline aktaran organ).
(3) Soruşturma konusu
ürünün başlıca girdileri olarak metal ve petrol içeriğinden yapılan motor,
şanzıman, transmisyon, gidon ve çapa bıçağı gösterilebilir. Soruşturma konusu
ürünün en temel girdisi, 2,5-22 beygir arasında değişen güç üreten, tek veya
çok silindirli, iki veya dört zamanlı, çalıştırma/ateşleme sistemi akü-marşlı
veya iple çekmeli olan, benzinli ya da dizel güç üniteleridir (motor). Çapa
makinelerinin türüne göre motor ile şanzıman arası aktarım şekli kayışlı veya
dişli yardımı ile olabilmektedir.
(4) Çapa makineleri
üretimi, yerli üretim dalının kendi üretimi olan ve firma dışından tedarik
ettiği muhtelif parçaların montajlanması suretiyle gerçekleştirilmektedir. Çapa
makinelerinin en temel girdisi olan motorlar bizzat yerli üretim dalı
tarafından üretilmesinin yanı sıra yurt içi ve yurt dışından da tedarik
edilebilmektedir.
(5) Soruşturma konusu
ürün motor tipi ve diğer teknik özellikler temelinde (kayışlı/dişti aktarmalı,
vites tipi (1 ileri x geri vitessiz / 1 ileri x 1 geri / 2 ileri x 1 geri / 3
ileri x 1 geri / 4 ileri x 1 geri vb.)) oluşan ürün modeline göre değişiklik
göstermekte olup fabrika çıkış aşamasında müşterinin talebi doğrultusunda
kaput, far, tekerlek, akü takılmış veya takılmamış olarak satışa sunulmaktadır.
(6) Soruşturma konusu
ürün genellikle ağaç altları, bağ araları ile bahçe ve seralardaki sebze
aralarının çapalanması, fidan-fide-çiçek yetiştiriciliğinde toprağın
hazırlanması, yabani ot kontrolünde ve benzeri birçok tarımsal faaliyetin
gerçekleştirilmesinde kullanılmaktadır.
(7) Yerli üretim daimi
oluşturan firmalardan bazıları başvurularında, soruşturma konusu ürün
ithalatında yürürlükte bulunan mevcut önlem karşısında bazı ithalatçıların ÇHC
menşeli çapa makinelerini 8701.10.00.00.00 GTİP altında sınıflandırılan ve halk
arasında el traktörü olarak bilinen "motokültörler" olarak beyan
ettiklerini iddia etmiştir. Söz konusu firmalardan biri ayrıca, fiyat odaklı
tüketicilerin teknik olarak çapa makineleri ile bir fark göremedikleri
motokültörleri tercih edebildiklerini, bu nedenle ÇHC menşeli motokültör
ithalatının yerli çapa makineleri üreticileri üzerinde haksız rekabete neden
olduğunu öne sürmüştür, Esas itibariyle, motokültörlere yönelik benzer ürün
inceleme ve değerlendirmesi 2015/6 Sayılı Tebliğ ile sonuçlandırılan önleme
esas soruşturma (esas soruşturma) esas soruşturmada yapılmış olup, söz konusu
ürünlerin benzer ürün olarak addedilemeyeceği tespit edilmiştir. Bu soruşturma
kapsamında yapılan belirlemeler kapsamında da, bahse konu ürünlerin benzer ürün
olmadığı tespitinin geçerliliğini koruduğu değerlendirilmiştir.
(8) Yerli üretim dalı
tarafından üretilen çapa makineleri ile soruşturma konusu ülke menşeli çapa
makinelerinin benzer ürün olduğu tespiti, esas soruşturmada yapılmıştır. Bu
soruşturmada ise söz konusu tespiti ortadan kaldıracak bir değişiklik olduğuna
dair bir tespitte bulunulmamıştır. Bu nedenle, Yönetmeliğin 4 üncü maddesi
çerçevesinde soruşturma konusu ürün ile yerli üretim dalı tarafından üretilen
ürünün esas soruşturmada olduğu gibi benzer ürün olarak kabul edilebileceği
değerlendirilmektedir.
3.
DAMPİNGİN DEVAMI VEYA YENİDEN MEYDANA GELMESİ İHTİMALİ
3.1
Genel Açıklamalar
(1) Yönetmeliğin 35
inci maddesi çerçevesinde önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin devam
etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı incelenmiştir.
(2) Yönetmeliğin 40
ıncı ve 41 inci maddeleri çerçevesinde, soruşturma sırasında yemden bir damping
marjı hesaplanmamış, esas soruşturmada hesaplanmış olan damping marjları
gösterge olarak dikkate alınmıştır.
3.2
Esas Soruşturmada Tespit Edilen Damping Marjları
(1) Esas soruşturmada
tespit edilen damping marjı, ihracatçı firmaların önlemin yürürlükten kalkması
durumundaki muhtemel davranışlarını yansıtan önemli bir gösterge niteliği
taşıması açısından önem taşımaktadır.
(2) Buna göre,
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2015/6) ile
tamamlanan esas soruşturmada üretici/ihracatçı firma bazında CIF ihraç
fiyatının %49,49'u ile %92,25'i arasında değişen oranlarda damping marjları
hesaplanmıştır.
4.
ZARARIN DEVAMI VEYA YENİDEN MEYDANA GELMESİ İHTİMALİ
4.1
Genel Açıklamalar
(1) Yönetmeliğin 35
inci maddesi çerçevesinde, zararın devam edip etmediği ve önlemin yürürlükten
kalkması halinde zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin
muhtemel olup olmadığı incelenmiştir. Bu kapsamda, ithalatın mutlak ve nispi
olarak gelişimi, dampingli ithalatın fiyatları ve bu fiyatların yerli üretim
dalının fiyatları üzerindeki etkisini görmek için fiyat kırılması ve fiyat
baskısı ile yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri, gözden geçirme dönemi
olan 1/1/2017-31/12/2019 dönemi için incelenmiştir.
(2) Soruşturma konusu
ürünün genel ithalatı ve soruşturma konusu ülkeden yapılan ithalatının
incelenmesinde Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri kullanılmıştır.
4.2.
Ürünün Genel İthalatının Mutlak Gelişimi ile Fiyatları
(1) Soruşturma konusu
ürüne ilişkin genel ithalat istatistiklerine bakıldığında, ürünün 2017 yılında
1.861 adet olan ithalat miktarının 2018 yılında 1.755 adede, 2019 yılında ise
1.164 adede düştüğü görülmüştür.
(2) Soruşturma konusu
ürün ithalatı değer olarak incelendiğinde, 2017 yılında 960.238 ABD doları olan
ithalat tutarının, 2018 yılında 647.030 ABD dolarına, 2019 yılında 417.570 ABD
doları seviyesine düştüğü gözlenmiştir.
(3) Yukarıdaki veriler
çerçevesinde, soruşturma konusu ürün ithalatının ortalama birim fiyatları
hesaplanmıştır. Buna göre, genel ithalatın ortalama birim fiyatları 2017
yılında 515,98 ABD doları/adet, 2018 yılında 368,68 ABD doları/adet ve 2019
yılında 358,74 ABD doları/adet olarak gerçekleşmiştir.
4.3.
Ürünün Soruşturma Konusu Ülkeden İthalatının Mutlak Gelişimi ile Fiyatları
(1) ÇHC'den gerçekleşen
soruşturma konusu ürün ithalatı, miktar bazında, 2017 yılında 20 adet olarak
gerçekleşirken, 2018 yılında söz konusu ülkeden ithalat durmuş; 2019 yılında
ise yeniden başlayarak 86 adede yükselmiştir.
(2) Söz konusu ithalat
değer bazında incelendiğinde ise, 2017 yılında 2.280 ABD doları seviyesinde
gerçekleşen ithalat, 2019 yılında 6.802 ABD dolarına yükselmiştir.
(3) Soruşturma konusu
ithalatın birim fiyatları incelendiğinde, 2017 yılında 114 ABD doları/adet olan
bahse konu birim fiyat, 2019 yılında 79,09 ABD doları/adede düşmüştür.
(4) Bahse konu ithalatın
miktar bazında genel ithalat içindeki payı incelendiğinde, 2017 yılında ÇHC'nin
payının %1,1 olarak gerçekleştiği, 2019 yılında ise %7,4'e yükseldiği
gözlenmiştir.
4.4.
Diğer Ülkelerden Gerçekleştirilen İthalatın Mutlak Gelişimi ile Fiyatları
(1) Soruşturma konusu
ürünün diğer ülkelerden ithalatı 2017 yılında 1.841 adet olarak gerçekleşirken,
2018 yılında 1.755 adede, 2019 yılında ise 1.078 adede gerilemiştir.
(2) Diğer ülkelerden
gerçekleşen ithalat değer bazında incelendiğinde ise, 2017 yılında 957.958 ABD
doları seviyesinde gerçekleşen ithalatın 2018 yılında 647.030 ABD dolarına,
2019 yılında ise 410.768 ABD dolarına gerilediği gözlenmiştir.
(3) Söz konusu
ithalatın ortalama birim fiyatlarına bakıldığında, 2017 yılında 520,35 ABD
doları/adet olan birim fiyat, 2018 yılında 368,68 ABD doları/adede gerilemiş,
2019 yılında ise 381,05 ABD doları/adede yükselmiştir.
(4) ÇHC dışındaki
ülkelerin genel ithalat içerisindeki miktar bazında payı ise, 2017 yılında
%98,93 iken, 2018 yılında ÇHC'den ithalatın durması sebebiyle %100'e yükselmiş,
2019 yılında ise %92,61'e düşmüştür.
4.5.
İthalatın Nispi Gelişimi
(1) Soruşturma konusu
ürünün Türkiye toplam benzer mal tüketimi içindeki payı hesaplanırken, başvuru
sahibi yerli üretim dalı, başvuruyu destekleyen yerli üreticiler ile diğer
yerli üreticilerin yurt içi satışları ile genel ithalat miktarı toplanmıştır.
Yerli üretim dalının yurt içi satışlarının ve soruşturma konusu ülkeden
gerçekleştirilen ithalatın toplam tüketime oranlanmasıyla pazar paylan
hesaplanmıştır. İncelenen veriler 2017 yılı=100 olacak şekilde endekslenmiştir.
(2) Bu çerçevede, yurt
içi tüketim endeksi incelenen dönemde artış göstermiş, 2017 yılında 100 birim
iken 2018 yılında 101 birime, 2019 yılında ise 102 birime yükselmiştir.
(3) Soruşturma konusu ülke
menşeli ithalatın pazar payı ise, 2017 yılında 100 birim iken, 2018 yılında söz
konusu ülkeden ithalat durduğu için 0 olmuş, 2019 yılında ise 421 birime
yükselmiştir. İncelenen dönemdeki yıllarda endeks değeri olarak önemli seviyede
artış gösteren soruşturma konusu ülke pazar payının mutlak değer olarak düşük
seviyelerde gerçekleştiği gözlenmiştir.
(4) Diğer ülkeler
menşeli ithalatın pazar payı ise, 2017-2019 dönemindeki yıllarda sırasıyla 100,
94 ve 57 olarak gerçekleşmiştir.
(5) Yerli üretim
dalının pazar payı ise, 2017 yılında 100 birim iken 2018 yılında 87,2 birime,
2019 yılında ise 86,5 birime gerilemiştir.
(6) Diğer yerli
üreticilerin pazar payı, 2017 yılında 100 birim iken 2018 yılında 169 birime,
2019 yılında ise 183 birime yükselmiştir. Söz konusu yerli üreticilerin pazar
payında endeks değerleri temelinde gözlemlenen artışların baz etkisi
dolayısıyla yüksek seviyelerde gerçekleştiği, mutlak olarak çok yüksek seviyede
olmadığı değerlendirilmektedir.
4.6.
Soruşturma Konusu İthalatın Fiyatlarının İç Piyasa Fiyatları Üzerindeki Etkisi
4.6.1
Fiyat Kırılması ve Baskısı
(1) Fiyat kırılması,
dampingli ithal ürünün Türkiye pazarına giriş fiyatlarının yerli üretim dalının
fiyatlarının ne kadar altında kaldığım gösterir.
(2) Fiyat kırılması
hesaplanırken, ÇHC'den gerçekleştirilen ithalatın CIF birim fiyatının üzerine
gümrükleme masrafları (CIF ithalat kıymetinin %5'i oranında) eklenerek ürünün
Türkiye piyasasına giriş fiyatı bulunmuştur. Dampinge karşı önlemin söz konusu
olmadığı bir ortamda fiyatların hangi düzeyde oluşacağına ilişkin
değerlendirmeyi mümkün kılmak amacıyla anılan fiyatlara dampinge karşı önlem
eklenmemiştir. Bulunan değerler ile yerli üretim dalının yurt içi satış
fiyatları karşılaştırılmıştır.
(3) Bu kapsamda, 2019
yılında ÇHC menşeli ithalatın CIF kıymetin %XXX'i oranında yerli üreticinin
fiyatlarını kırdığı belirlenmiştir. Bu çerçevede, soruşturma konusu ülke
menşeli ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarını kırmaya devam ettiği tespit
edilmiştir.
(4) Fiyat baskısı ise,
ithal ürün fiyatlarının Türkiye piyasasında yerli üretim dalının benzer
üründeki ticari maliyeti ve makul kâr oranı dikkate alınarak tespit edilen
olması gereken yurt içi satış fiyatının yüzde olarak ne kadar altında kaldığını
göstermektedir.
(5) Fiyat baskısı
hesaplanırken ÇHC menşeli ithalatın CIF birim fiyatının üzerine gümrükleme
masrafları (CIF ithalat kıymetinin %5'i oranında) eklenerek ürünün Türkiye
piyasasına giriş fiyatı bulunmuştur. Dampinge karşı önlemin söz konusu olmadığı
bir ortamda fiyatların hangi düzeyde oluşacağına ilişkin değerlendirmeyi mümkün
kılmak amacıyla anılan fiyatlara dampinge karşı önlem eklenmemiştir. Bulunan
değerler ile yerli üreticinin ticari maliyetlerine makul bir kâr oranı
eklenerek bulunan olması gereken yurt içi satış fiyatı karşılaştırılmıştır.
(6) Bu çerçevede, 2019
yılında ÇHC menşeli ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarım CIF kıymetin
%XXX'İ oranında baskı altında tuttuğu belirlenmiştir.
4.7.
Yerli Üretim Dalının Ekonomik Göstergeleri
(1) Yerli üretim
dalının ekonomik göstergelerinin değerlendirilmesinde, yerli üretim dalının
2017-2019 dönemi verileri kullanılmıştır. Eğilimin sağlıklı bir şekilde
incelenmesi amacıyla, Türk lirası bazındaki veriler, yıllık ortalama Üretici
Fiyat Endeksi (ÜFE) kullanılmak suretiyle enflasyondan arındırılarak
endekslenmiştir.
a)
Üretim, Kapasite Ve Kapasite Kullanım Oranı (KKO)
(1) Yerli üretim
dalının soruşturma konusu ürün için 2017 yılında 100 birim olan üretim miktar
endeksi, 2018 yılında 92 birime, 2019 yılında ise 85 birime gerilemiştir.
(2) Yerli üretim
dalının kapasite endeksi 2017 ve 2018 yıllarında 100 birim olurken. 2019
yılında 190 birime yükselmiştir. KKO endeksi 2017 yılında 100 birim iken, 2018
yılında 92 birime, 2019 yılında ise 45 birime gerilemiştir.
b)
Yurt içi Satışlar
(1) Yerli üretim
dalının soruşturma konusu ürün için 2017 yılında 100 birim olarak kabul edilen
yurt içi satış miktarı endeksi 2018 yılında 88,1 birime gerilerken, 2019
yılında 88,5 birime yükselmiştir.
c)
Yurt içi Fiyatlar
(1) Yerli üretim
dalının soruşturma konusu ürün için yurt içi ortalama birim satış fiyatı 2017
yılında 100 birim, 2018 yılında 89 birim ve 2018 yılında 74 birim olarak
gerçekleşmiştir.
ç)
İhracat
(1) Yerli üretim
dalının 2017 yılında 100 birim olduğu kabul edilen ihracat miktarı endeksi,
2018 yılında 146 birime, 2019 yılında ise 219 birime yükselmiştir.
d)
Pazar Payı
(1) Yerli üretim
dalının pazar payı, 2017 yılında 100 birim iken 2018 yılında 87,2 birime, 2019
yılında ise 86,5 birime gerilemiştir.
e)
Maliyet
(1) Yerli üretim
dalının soruşturma konusu üründe birim ticari maliyeti ise dalgalı bir seyir
izlemiş ve 2017 yılında 100 birim iken, 2018 yılında 103 birime yükselmiş, 2019
yılında ise 79 birime düşmüştür.
f)
Kârlılık
(1) Yerli üretim
dalının soruşturma konusu üründe ticari maliyetleri ve ortalama yurt içi satış
fiyatları dikkate alınarak hesaplanan yurt içi ürün birim kârlılık endeksi 2017
yılında 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2018 yılında -786 birime gerilemiş,
2019 yılında ise -253 birime yükselmiştir.
g)
Stoklar
(1) Soruşturma konusu
ürüne ilişkin stok miktarı endeksi 2017 yılında 100 birim iken, 2018 yılında
211 birime yükselmiş ve 2019 yılında 110 birime düşmüştür.
(2) Gözden geçirme
dönemindeki yıllar için stok çevrim hızı endeksi ise dalgalı bir seyir izlemiş,
2017 yılında 100 birim olan söz konusu endeks, 2018 yılında 42 birim olarak
gerçekleşirken, 2019 yılında 82 birim olarak gerçekleşmiştir.
ğ)
İstihdam
(1) Yerli üretim
dalının soruşturma konusu ürün üretiminde çalışan doğrudan işçi sayısı 2017
yılı 100 birim kabul edildiğinde, 2018 ve 2019 yıllarında 84 birim olarak
gerçekleşmiştir.
h)
Ücretler
(1) 2017 yılında 100
birim olarak kabul edilen aylık brüt işçi ücreti endeksi, 2018 yılında 83
birime, 2019 yılında ise 79 birime gerilemiştir.
ı)
Verimlilik
(1) Soruşturma konusu
ürün üretiminde çalışan işçi başına düşen üretim miktarını gösteren verimlilik
endeksi 2017 yılında 100 birim ve 2018 yılında 110 birim olurken, 2019 yılında
101 birim olarak gerçekleşmiştir.
i)
Nakit Akışı
(1) Soruşturma konusu
üründe sağlanan (hasıla - üretim değeri - faaliyet ve finansman giderleri +
ürün amoristmanı) nakit akışı endeksi ise, 2017 yılında 100 birim kabul
edildiğinde, 2018 yılında -405 birime gerilemiş, 2019 yılında ise 49 birime
yükselmiştir.
j)
Büyüme
(1) Yerli üretim
dalının bütün faaliyetleri ile ilgili olarak bilanço aktif büyüklüğü 2017
yılında 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2018 yılında 73 birime, 2019
yılında ise 49 birime gerilemiştir.
k)
Sermaye Artışı
(1) 2017 yılında 100
birim olduğu kabul edilen yerli üretim dalının öz sermaye endeksi, 2018 yılında
72 birime, 2019 yılında 56 birime düşmüştür.
l)
Yatırımlar
(1) Yerli üretim
dalının incelenen dönemde bütün faaliyetlerine ilişkin tevsi yatırımları
endeksi, 2017 yılında 100 birim iken, 2018 yılında 634 birime yükselmiş, 2019
yılında ise 442 birime gerilemiştir.
(2) Yerli üretim
dalının incelenen dönemde bütün faaliyetlerine ilişkin yenileme yatırımları
endeksi ise 2017 yılında 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2018 yılında 74
birime, 2019 yılında ise 42 birime gerilemiştir,
m)
Yatırımların Geri Dönüş Oranı
(1) Yerli üretim
dalının yatırımlarının geri dönüş oranı (net kâr/aktifler) endeksi 2017 yılında
-100 birim olarak kabul edildiğinde, 2018 yılında -120 birime ve 2019 yılında
ise -141 birime gerilemiştir.
4.8
Yerli Üretim Dalının Ekonomik Göstergelerinin Değerlendirilmesi
(1) Yerli üretim
dalının gözden geçirme dönemindeki ekonomik göstergeleri incelendiğinde,
üretim, KKO ve verimlilik gibi bazı göstergelerinin 2019 yılında bir önceki
yıla göre kötüleştiği gözlenmiştir. Ayrıca, 2017 yılı temel olarak alındığında,
yerli üretim dalının üretim, yurt içi satışlar, yurt içi satışlardan ürün kârı,
KKO, ürün istihdamı, ürün nakit akışı gibi göstergeleri 2019 yılında temel yıla
göre bozulma göstermiştir. Yerli üretim dalının dönem sonu stok miktarı 2019
yılında 2017 temel yılında göre artarken stok çevrim hızı da düşmüştür. Yerli
üretim dalının yurt içi satışlardan ürün kârı her ne kadar 2019 yılında
iyileşme gösterse de 2018 ve 2019 yıllarında negatif olarak seyretmiştir. Bunun
yanı sıra, yerli üretim dalının yatırımların geri dönüş oranı göstergesi gözden
geçirme dönemi boyunca negatif bir seyir izlemiştir. Yerli üretim dalının pazar
payı, 2019 yılında hem bir önceki yıla göre hem de 2017 temel yılına göre düşüş
kaydetmiştir.
(2) Bununla birlikte,
yerli üretim dalının bazı ekonomik göstergelerinde olumlu bir seyir
gözlenmiştir. 2019 yılında yerli üretim dalının kapasite miktarı artmıştır.
Ayrıca, yerli üretim dalının gözden geçirme döneminde genişleyen pazardan
aldığı pay genel olarak düşüş eğiliminde olsa da, söz konusu pazar payı gözden
geçirme dönemi boyunca mutlak değer olarak önemli seviyede kalmaya devam
etmiştir.
5.
DAMPİNGİN VE ZARARIN DEVAMI VEYA YENİDEN MEYDANA GELME İHTİMALİNİN
DEĞERLENDİRİLMESİ
5.1
Soruşturma Konusu Ülkenin Üretim ve İhracat Kabiliyeti ile Fiyatları
(1) Soruşturma konusu
ülkenin ihracat kabiliyeti, International Trade Center (Uluslararası Ticaret
Merkezi-UTM)'ın dış ticaret istatistiklerinden faydalanılarak incelenmiştir. Bu
kapsamda, çapa makinelerinin de dâhil olduğu 8432.29 armonize sistem kodu
altında yer alan ürün grubuna (tapanlar, kazıcılar, kültüvatörler, ot yorucular
ve çapalar) ilişkin 2017-2019 dönemine ait FOB ihracat verileri kullanılmıştır.
Söz konusu istatistik verileri ÇHC'nin soruşturma konusu üründeki üretim
kapasitesine gösterge teşkil etmesi açısından önemlidir. UTM tarafından
sağlanan verilerin birimi ülkelere göre "adet" veya "ton"
olarak değişmekte, ulusal veri kaynaklarıyla uyumsuzluk gösterebilmektedir. Bu
çerçevede aşağıdaki değerlendirmelerde bahse konu kısıtlar da göz önünde
bulundurulmuştur.
(2) UTM'nin bahse konu
verileri incelendiğinde, dünya ihracatı 2017 yılında 1.237.018.000 ABD doları,
2018 yılında 1.396.605.000 ABD doları ve 2019 yılında 1.300.943.000 ABD doları
olarak gerçekleşmiştir.
(3) ÇHC'nin söz konusu
ürün grubunda dünyanın ana tedarikçilerden biri olduğu görülmektedir. UTM
verilerine göre ÇHC, dünya ihracatında değer bazında 1 inci sırada yer
almaktadır. Değer bazında ÇHC'nin söz konusu ürün grubu ihracatı, 2017 yılında
269.538.000 ABD doları iken, 2018 yılında 309.575.000 ABD dolarına yükselmiş,
2019 yılında ise 257.414.000 ABD dolarına düşmüştür. Miktar bazında ise ÇHC'nin
tüm dünyaya yapmış olduğu mezkûr ürün grubu ihracatı 2017 yılında 89.136 Ton
iken, 2018 yılında 103.454 tona yükselirken, 2019 yılında 90.682 tona
gerilemiştir. ÇHC'nin 2016, 2017 ve 2018 yıllarında değer bazında dünya
ihracatından aldığı paylar ise sırasıyla %21,8, %22,2 ve 19,9'dur. ÇHC'nin tüm
dünyaya yaptığı ihracatın birim fiyatları 2017 yılında 3,02 ABD doları/kg, 2018
yılında 2,99 ABD dolan/kg ve 2019 yılında 2,84 ABD doları/kg olarak
gerçekleştiği görülmektedir. ÇHC'nin Türkiye'ye gerçekleştirdiği ihracatın kg
temelindeki birim fiyatları ise 2017-2019 döneminde düşüş eğilimindedir, 2017
yılında 2,83 ABD doları/kg olan söz konusu birim fiyat, 2018 yılında ise 2,81
ABD doları/kg'ye, 2019 yılında 2,46 ABD doları/kg'ye düşmüştür.
5.2
Talebi Etkileyen Unsurlar
(1) İthalatçı
firmaların dampingli ithalatı tercih etmelerindeki en önemli faktörler arasında
firmalara rekabet avantajı sağlayan düşük fiyat unsurunun yer aldığı
değerlendirilmektedir. Özellikle ÇHC'nin de bu konuda avantajlı olduğu genel
ithalat istatistikleri incelendiğinde görülmektedir. Bu çerçevede, ÇHC menşeli
soruşturma konusu ürün ithalatının birim fiyatının gözden geçirme dönemindeki
yıllarda genel ithalatın birim fiyatının önemli seviyede altında seyrettiği
gözlenmiştir.
(2) Soruşturma konusu
çapa makinelerini kullanan başlıca sektör olan tarım sektörünün gelişiminin
incelenmesinin, söz konusu ürüne olan talebin analiz edilmesinde önemli bir
unsur olduğu değerlendirilmektedir. Sektörün gelecekteki durumuna ilişkin
öngörülere göre, 2021 ve 2022 yıllarında Türkiye tarım sektörünün gayri safı
yurt içi hasılaya katkısının artış trendi içinde olması beklenmektedir.[1]
Bunun yanı sıra, tarım arazilerinin genişletilmesine dönük çalışmaların[2]
da sektörde tarımsal faaliyetlerin artmasını sağlayabileceği
değerlendirilmektedir. Tarım sektörünün büyümesine ilişkin söz konusu beklenti
ve değerlendirmeler, ÇHC'de yerleşik ihracatçı firmaların soruşturma konusu
ürünün Türkiye pazarını iyi tanıdıkları, pazara erişim konusunda herhangi bir
sorunla karşılaşmadıkları, Türkiye pazarının büyüklüğü, cazipliği ve ayrıca
gözden geçirme döneminde genişleme trendi içinde olduğu hususları ile önlemin
ortadan kalkmasıyla birlikte fiyatlarda önlem miktarı kadar düşüş olacağı
öngörüsüyle birlikte değerlendirildiğinde, Önlemin yürürlükten kaldırılması
halinde soruşturma konusu ürüne yönelik önemli düzeyde bir talep artışı
oluşabileceği düşünülmektedir.
5.3
Değerlendirme ve Sonuç
(1) Uygulanmakta olan
dampinge karşı önlemin sona ermesi halinde dampingin ve zararın devam edip
etmeyeceği veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı konusu
incelenmiştir. Yapılan inceleme neticesinde aşağıdaki hususlar
değerlendirilmiştir:
(i) Gözden geçirme
döneminde, ÇHC'nin soruşturma konusu üründe üretim, kapasite ve ihracat
kabiliyeti bakımından küresel pazardaki en önemli tedarikçilerden biri
konumunda olduğu; dünya ihracatından değer bazında aldığı payın 2019 yılında
%19,9 seviyesinde gerçekleştiği; 2017-2019 döneminde ÇHC'nin Türkiye'ye
gerçekleştirdiği mezkur ürün grubu ihraç birim fiyatlarının, tüm dünyaya
gerçekleştirdiği ihracatın birim fiyatlarının altında seyrettiği ve Türkiye'ye
gerçekleştirilen ihracatın birim fiyatlarının 2017-2018 dönemindeki yıllarda
düşüş gösterdiği; dolayısıyla ÇHC'nin hali hazırda Türkiye pazarına
yönlendirebilecek önemli seviyede üretim ve ihracat potansiyelinin bulunduğu,
(ii) İthalatçıların
dampingli ithalatı tercih etmelerindeki en önemli faktörlerden birinin
firmalara rekabet avantajı sağlayan düşük fiyat unsuru olduğu ve ÇHC menşeli
ithalatın birim fiyatlar bakımından, ihracatçıların ise Türkiye pazarına erişim
olanakları bakımından avantajlı konumda olduğu; gözden geçirme döneminde
Türkiye pazarının genişleme trendi içinde olduğu; ayrıca soruşturma konusu
ürünleri kullanan başlıca sektör olan tarım sektörün gelişimine ilişkin
beklentilerin sektörün büyüme trendinde olacağına işaret ettiği,
(iii) İhracatçı
firmaların önlemin yürürlükten kalkması durumundaki muhtemel davranışlarını
yansıtan önemli bir gösterge niteliğindeki esas soruşturmada tespit edilen
damping marjlarının önemli seviyelerde olduğu,
(iv) ÇHC menşeli
ithalat her ne kadar gözden geçirme döneminde dalgalı bir seyir izlemiş ve 2018
yılında tamamen durmuşsa da, ithalatın 2019 yılında tekrar başladığı ve 2017
temel yılma göre artış kaydettiği; ayrıca, 2017 ve 2019 yıllarında ÇHC menşeli
ithalatın birim fiyatlarının genel ithalatın birim fiyatlarının oldukça altında
gerçekleştiği,
(v) ÇHC menşeli çapa
makineleri ithalatının birim fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını
önemli seviyede kırmaya ve baskı altında tutmaya devam ettiği,
(vi) Gözden geçirme
döneminde, yerli üretim dalının bazı ekonomik göstergeleri olumlu seyretmekle
birlikte, yerli üretim dalının temel ekonomik göstergelerinde yürürlükteki
önleme rağmen olumsuzlukların devam ettiği değerlendirilmiştir. Bu çerçevede,
yerli üretim dalının üretim, yurt içi satışlar, KKO, verimlilik, ürün
istihdamı, stok miktarı, ürün nakit akışı gibi temel ekonomik göstergelerinde
kötüleşme gözlendiği ve yurt içi satışlardan ürün kârlılığının 2018 ve 2019
yıllarında negatif olarak gerçekleştiği,
(vii) Tüm bu
değerlendirmeler ışığında, ÇHC menşeli çapa makinelerine yönelik önlemin
yürürlükten kalkması durumunda, önemli seviyede üretim ve ihracat kabiliyetine
sahip bu ülke menşeli ürünlere ciddi talep gelebileceği ve bu durumun dampinge
ve yerli üretim dalında zararın oluşmasına yol açmasının muhtemel olduğu
hususları dikkate
alındığında, sonuç olarak, yürürlükte bulunan dampinge karşı önlemin
kaldırılması halinde dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana
gelmesinin muhtemel olduğu değerlendirilmektedir.
6.
SONUÇ
(1) Yürütülen
soruşturma sonucunda, yürürlükteki önlemin ortadan kalkması durumunda dampingin
ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu
değerlendirilmiştir.
(2) Bu çerçevede,
soruşturma neticesinde ulaşılan tespitleri değerlendiren Kurulun kararı ile 17/4/2015
tarihli ve 29329 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlemesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/6) ile yürürlükte olan dampinge
karşı önlemin, Yönetmeliğin 42 nci maddesi çerçevesinde aşağıdaki tabloda
gösterildiği şekilde mevcut haliyle uygulanmaya devam edilmesine karar
verilmiştir.
GTİP
Eşyanın Tanımı
Menşe Ülke
Firma Unvanı
Damping Önlemi
(CIF Bedelin %)
8432.29.90.00.19
Diğer Çapa
Makineleri
Çin
Halk Cumhuriyeti
Chongqing
Weima Agricultural Machinery Co., Ltd.
49,49
Chongqing
Xinshui Machine Manufacture Co., Ltd.
54,74
Loncin Motor
Co., Ltd.
61,34
Tipho
Agricultural Machinery (Qingdao)Co.,Ltd.
68,22
Chongqing AMM
Machinery Manufacturing Co., Ltd.
80,98
Chongqing
Shtneray Agricuİttıral Machinery Co., Ltd.
83,12
Chongqing
Jiamıi Machinery Co., Ltd.
92,25
Diğerleri
92,25
[1]
Turkey GDP From Agrıculture 1998-2020 Data 2021-2022 Forecast Historical Chart
[2]
http://www.turktarim.gov.tr/Haber/353/ciftcilik-yapmak-isteyenlere-arazi-devletten