2023-7 Polietilen Tereftalat Cips İthalatında tarife kontenjanı açılmasına dair Tebliğ (Mülga)

İTHALATTA KORUNMA ÖNLEMLERİNE İLİŞKİN TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2023/7) Ticaret Bakanlığından: 13.12.2023 tarih ve 32398 sayılı R.G. Polietilen Tereftalat Cips İthalatında Korunma Önlemi Uygulanmasına İlişkin Karar 2023-07952 yürürlüğe girmiştir Kapsam MADDE 1- (1) Bu Tebliğ, 10/5/2004 tarihli ve 2004/7305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Korunma Önlemleri Hakkında Karar ve 8/6/2004 tarihli ve 25486 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliği çerçevesinde 11/5/2023 tarihli ve 32187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Korunma Önlemlerine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2023/2) ile açılan korunma önlemi soruşturması sonucunda alınan kararı içermektedir. Soruşturma MADDE 2- (1) Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülerek tamamlanan soruşturma kapsamında ulaşılan bilgi ve bulguları içeren özet sonuç raporu Ek-1'de yer almaktadır. Karar MADDE 3- (1) İthalatta Korunma Önlemlerini Değerlendirme Kurulu soruşturma sonucunda varılan tespitler ışığında, 3907.69.00.00.00 Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonunda "Diğerleri" eşya tanımıyla sınıflandırılmakta olan ürünün ithalatında uygulanan korunma önleminin 3 (üç) yıl süreyle uzatılmasına, ek mali yükümlülüğün aşağıda yer alan tabloda gösterildiği şekilde belirlenmesine, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) Korunma Önlemleri Anlaşması (Anlaşma)'nın 12.3 maddesi gereğince soruşturma konusu eşyanın ihracatçıları olarak önemli bir menfaati olan DTÖ üyeleri ile talep olması halinde istişarelerde bulunulmasına, Anlaşmanın 9.1 maddesi gereğince gelişmekte olan ülkelere muafiyet tanınmasına ve önlemin istihsali hususunda Cumhurbaşkanlığına öneride bulunulmasına toplantıya katılan üyelerin oy birliği ile karar vermiştir. GTİP EK MALİ YÜKÜMLÜLÜK (ABD Doları/Kg) 1. Dönem 2. Dönem 3. Dönem 3907.69.00.00.00 13/12/2023-12/12/2024 13/12/2024-12/12/2025 13/12/2025-12/12/2026 0,054 0,052 0,050 (2) Birinci fıkrada belirtilen önlem, ilgili Cumhurbaşkanı Kararının yürürlüğe girmesiyle uygulanmaya başlar. Yürürlük MADDE 4- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 5- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür. Ek-1 POLİETİLEN TEREFTALAT (PET) CİPSİTHALATINA YÖNELİK KORUNMA ÖNLEMİ SORUŞTURMASINA İLİŞKİN ÖZET SONUÇ RAPORU 1. SORUŞTURMAYA İLİŞKİN GENEL BİLGİLER 1.1. Başvuru 12/11/2020 tarihli ve 3192 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konanPolietilen Tereftalat Cips İthalatında Korunma Önlemi Uygulanmasına İlişkin Karar kapsamında, 3907.69.00.00.00 Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonunda (GTİP) "Diğerleri" şeklinde tanımlanan PET Cips ithalatında korunma önlemi uygulanmaktadır. Halihazırda 0,056 ABD Doları/Kg ek mali yükümlülük şeklinde uygulanan önlem, 12/12/2023 tarihinde son bulacaktır. Bu çerçevede, mevcut korunma önleminin uzatılmasına ilişkin olarak SASA Polyester A.Ş. (SASA) başvuru sahibi firma olarak, Koza Polyester San. Tic. A.Ş (Koza) başvuruya destek veren üretici olarak üretimini gerçekleştirdikleri PET cips ithalatında uygulanmakta olan korunma önleminin yerli üretim dalı üzerinde ciddi zararı önlemek veya gidermek için gerekli olmaya devam etmekte olduğunu belirterek yerli üretim dalının piyasa koşullarına uyum sağlayabilmesi için söz konusu önlemin uzatılması talebiyle başvuruda bulunmuşlardır. 1.2. Soruşturma Açılması Başvurunun ön incelemesinde,başvuru konusu ürünün ithalatının piyasa payında genel itibariyle düşüş yaşandığı ve aynı dönemde yerli üreticilerin ekonomik göstergelerinde belirli ölçüde bir toparlanma olduğu, diğer yandan yerli üreticilerin kârlılık oranlarının ise düşüş gösterdiğine ilişkin tespitler İthalatta Korunma Önlemleri Kurulu'na (Kurul) sunulmuş olup Kurul başvuru konusu ürünün ithalatında yürürlükte bulunan korunma önleminin ciddi zararı önlemek veya gidermek için gerekli olmaya devam edip etmediğinin tespit edilmesi ve yerli üreticilerin piyasa koşullarına uyumlarının ayrıntılı olarak incelenebilmesi amacıyla mevcut önlemin gözden geçirilmesi için bir korunma önlemi soruşturması açılmasına karar vermiştir. Bu çerçevede,11/05/2023 tarihli ve 32187 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Korunma Önlemlerine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2023/2) ile korunma önlemi uzatma soruşturması açılmıştır. Ayrıca, soruşturma açılışına ilişkin'G/SG/N/6/TUR/27/Suppl.1' numaralı Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) bildirimi 16/05/2023 tarihinde yayımlanmıştır. 1.3. Soruşturma Dönemi Soruşturma dönemi olarak yıl bazında 2018-2022, dönemsel olarak ise 2022 ve 2023 yıllarının ilk 6 ayı esas alınmıştır. Bu çerçevede, yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri ve ithalat istatistikleri 2018-2022 arasındaki 5 yıllık rakamlar ile 2022 ve 2023 yıllarının Ocak-Haziran dönemi için sunulmuştur. İthalat verileri ise, dönemsel verilerin daha güncel haliyle değerlendirilebilmesi için 2022 ve 2023 yıllarının Ocak-Eylül dönemleri için ayrıca incelenmiştir. Nispi ithalatın ve tüketim miktarının hesaplanmasında yerli üretim verileri ile paralel olması açısından 2022-2023 Ocak-Haziran verileri kullanılmıştır. 1.4. İlgili Taraflar ve Tarafları Dinleme Toplantıları Soruşturma açılış Tebliğinde ilgili taraflara kendilerini tanıtmaları, varsa sözlü olarak dinlenme taleplerini iletmeleri, istenen bilgi ve belgeleri sunmaları için30 gün süre verilmiştir. Bu çerçevede, öngörülen süre içerisinde 2 adet yurtdışında yerleşik ihracatçı/üretici firma, 1adet Türkiye'de yerleşik ithalatçı firma, 1 adet Türkiye'de yerleşik sektör meslek kuruluşu ve 3 adet yabancı hükümet ve diplomatik temsilcilik niteliğinde diğer ilgili taraf olmak üzere toplam 7 ilgili taraf başvurusu alınmış olup ilgili tarafların listesi Ek-1a'da yer almaktadır. Soruşturma kapsamında ithalatçı, ihracatçı ve diğer ilgili tarafların görüşlerinin dinlenmesi amacıyla 10/08/2023 tarihinde kamu dinleme toplantısı gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, bir ithalatçı firma ile bireysel dinleme toplantısı 15/09/2023 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Kamu dinleme toplantısına katılan ilgili tarafların 18/08/2023 tarihine kadar Bakanlığa ilettiği gizli olmayan görüşleri, Bakanlığın internette yer alan soruşturma sayfasında yayımlanmıştır.[1] 1.5. Yerinde İnceleme Soruşturma kapsamında başvuru sahibi firma tarafından Bakanlığımıza iletilen ekonomik göstergelerin doğruluğunu teyit etmek ve soruşturma konusu ürünün üretim sürecine ilişkin bilgi temin etmek amacıyla 16-17/10/2023 tarihlerinde firmanın Adana/Seyhan'da yerleşik üretim tesisinde yerinde inceleme faaliyeti gerçekleştirilmiştir. 2. SORUŞTURMA KONUSU ÜRÜN 2.1. Genel Bilgiler Soruşturma konusu ürün, 3907.69.00.00.00 GTİP altında yer alan eşya olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi SASA, polyester elyaf, filament ve PET cips'in de dâhil olduğu muhtelif polimerlerin üretimini gerçekleştirmekte, başvuru konusu ürünün diğer üreticisi Koza ise polimer ile tekstil sektörü için polyester kesik elyaf üretimi yapmaktadır. Üretim rakamı itibariyle SASA'nın, İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliği'nin 2 nci maddesinde "yurt içinde faaliyet gösteren ve benzer veya doğrudan rakip malların tamamını veya önemli bir kısmını üreten üreticiler" şeklinde belirtilen "yerli üretici" tanımını karşıladığı değerlendirilmektedir. Başvuruyu destekleyen diğer yerli üretici Koza, soruşturma açılması kapsamında başvuruya destek veren firma olup anılan firma tarafından gerçekleştirilen PET Cips üretiminin önemli bir kısmı kendi üretimini gerçekleştirdiği polyester elyaf hammaddesi olarak firma bünyesinde girdi olarak kullandığı için yerli üretimin ekonomik göstergelerinin değerlendirilmesinde bu firmanın verileri kullanılmamıştır. 2.2. Soruşturma Konusu Ürünün Kullanım Alanları PET Cips ürünü, tekstil (elyaf, iplik, dokunmamış, endüstriyel tekstil), ambalaj (levha-film), mühendislik polimerleri ve çok çeşitli plastik malzeme üretiminde kullanılır. İlgili ürünün kullanım alanları aşağıdaki gibidir: • Film (başta gıda paketleme olmak üzere her türlü film uygulamaları) • Enjeksiyon (her türlü plastik malzeme üretimi) • Endüstriyel (kord bezi gibi yüksek mukavemet gerektiren endüstriyel uygulamalar) • Tekstil (kesikli/kesiksiz elyaf, non-woven üretimleri, POY, iplik) 2.3. Soruşturma Konusu Ürünün Üretim Süreci Soruşturma konusu ürünün üretim süreci Dimetil Tereftalat veya Tereftalik Asit'in, Mono Etilen Glikol ile esterleşme reaksiyonuna girmesi ile başlamaktadır. Bu reaksiyon sonucunda monomer adı verilen bir ara ürün oluşmakta olup DMT üretimi sürecinde metanol, PTA üretiminde ise su, yan ürün olarak açığa çıkmaktadır. Oluşan monomerlerin uygun koşullarda polimerleşmesi sonucunda ise PET polimeri oluşmaktadır. Polimerleşme sonunda başta kullanılan MEG'in bir kısmı yan ürün olarak sistemden çıkmaktadır. Söz konusu esterleşme ve polimerleşme reaksiyonları "batch polimer" veya "continuous polimer" olarak adlandırılan tesislerde reaktörlerden oluşan kapalı sistemlerde gerçekleşmektedir. Oluşan polimer önce soğutularak katılaştırılmakta, sonra kesilerek cips formuna getirilmektedir. Cips formundaki ürün önce ürün silosuna aktarılırken, oradan da "big bag" çuvallara doldurularak stoklanmaktadır. 2.4. Benzer ve Doğrudan Rakip Ürün İthal ve yerli PET Cips ürünü, birbirlerinin yerine kullanılabilmekte ve fiziksel-kimyasal özellikleri ile üretim teknolojileri açısından benzerlik göstermektedir. Bu faktörler göz önüne alındığında yerli üretilen ürün ile ithal edilen ürün benzer ürün olarak değerlendirilmektedir. 2.5. Soruşturma Konusu Ürünün İthalatında Uygulanan Mevzuat Soruşturma konusu PET cips ithalatında gümrük vergisi Gelişme Yolundaki Ülkeler için % 3, Diğer Ülkeler için % 6,5 olarak uygulanmaktadır. 2.5.1. Mevcut Korunma Önlemi Yerli üreticiler SASA ve Koza tarafından 2020 yılında PET cips ithalatına korunma önlemi uygulanmasına yönelik başvuruda bulunulmuş olup, PET Cips İthalatında Korunma Önlemi Uygulanmasına İlişkin Karar çerçevesinde söz konusu ürünlerin ithalatında 3 yıl süreyle ek mali yükümlülük şeklinde korunma önlemi uygulanmaya başlamıştır. Hâlihazırda 0,056 ABD Doları/Kg tutarında ek mali yükümlülük şeklinde uygulanan önlem, 12/12/2023 tarihinde son bulacaktır. 3. İTHALATIN SEYRİ VE İTHALATIN GERÇEKLEŞME KOŞULLARI Soruşturma konusu ürün için mutlak ve nispi ithalatın, ithalatın yurtiçi piyasadan aldığı payın ve ithalatın ülkelere göre dağılımının yıllar itibariyle seyri aşağıda yer almaktadır. 3.1. İthalatın Miktar ve Oransal Değişimi İTHALAT Miktar (Ton) DİR Pay (% ) Değer (BinABD $) B.F. ($/Kg) Değişim % Miktar Değer B.F. 2018 102.103 26 126.875 1,24 2019 123.212 53 137.190 1,11 21 8 -10 2020 124.036 43 102.064 0,82 1 -26 -26 2021 112.211 60 123.079 1,10 -10 21 33 2022 140.130 56 193.530 1,38 25 57 26 2022/9 116.487 56 163.839 1,41 2023/9 62.515 51 69.727 1,12 -46 -57 -21 Soruşturma konusu ürünün ithalatı yıllık bazda 2021 yılındaki azalma hariç artış eğiliminde olmuştur. 2018 yılında 102,1 bin ton seviyesinde olan ithalat 2019 ve 2020 yıllarında artarak 2020'de 124 bin ton seviyesine ulaşmıştır. 2021 yılında 112,2 bin tona gerileyen ithalat 2022'de % 25 artışla 140,1 bin ton seviyesine ulaşmıştır. Dönemsel ithalat ise 2023 yılının ilk 9 ayında önceki yılın aynı dönemine göre % 46 azalarak 62,5 bin tona gerilemiştir. 2018 yılında toplam ithalatın miktar bazında % 26'sı dahilde işleme rejimi (DİR) kapsamında gerçekleşirken bu oran 2022 yılında % 56'ya yükselmiştir. 2023 yılı ilk 9 aylık döneminde ise ithalatın % 51'i DİR kapsamından yapılmıştır. Değer bazında ise ithalat, korunma önleminin uygulamaya konduğu 2020 yılından itibaren yıllık bazda artış eğiliminde olmuştur. 2018 yılında 126,9 milyon ABD doları ($) seviyesinde olan ithalat 2022 yılında 193,5 milyon $ seviyesine ulaşmıştır. Dönemsel ithalat ise değer bazında 2023 yılının ilk 9 ayında 2022'nin aynı dönemine göre % 57 azalarak 69,7 milyon $ seviyesine gerilemiştir. Yıllık bazda ithalata ilişkin birim fiyatlar 2019 ve 2020 yıllarında önceki yıllara kıyasla azalmış, 2021'den itibaren ise artmıştır. 2018'de 1,24 $/kg olan ithal birim fiyat 2022'de 1,38 $/kg olarak gerçekleşmiştir. Dönemsel birim fiyatlar ise 2023 yılının ilk 9 ayında önceki yılın aynı dönemine göre % 21 azalmış ve 1,12 $/kg seviyesinde gerçekleşmiştir. 3.2. Nispi İthalat 3.2.1. İthalatın Yerli Üretime Oranı Nispi İthalat 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 İthalat/Yerli Üretim Endeks 100 92 67 38 46 100 56 *Başvuru sahibi yerli üreticinin üretim verilerine dayanmaktadır. Nispi ithalat, ithalatın yerli üretime oranına tekabül etmekte olup söz konusu veri yukarıda yer alan tabloda endeks değerleriyle gösterilmiştir. İthalatın yerli üretime oranı, ithalatın yerli üreticinin üretimine miktar bazında oranlanması sonucunda elde edilmiştir. Soruşturma konusu dönemde ithalatın yerli üretime oranı yıllık bazda 2022'ye kadar azalmış, 2018 yılında 100 olan ithalatın yerli üretime oranı endeksi 2021'de 38 puana gerilemiştir. Endeks 2022'de 46 puana yükselmiştir. 2022 yılının ilk 6 ayında 100 olan endeks 2023'ün aynı döneminde 56 puana gerilemiştir. 3.2.2. İthalatın Piyasa Payı İthalatın piyasa payı hesabında, başvuru sahibi SASA ile başvuruyu destekleyen Koza firmalarının yurt içi satışları ile ithalat istatistikleri kullanılarak yurt içi piyasa (tüketim) verisine ulaşılmış olup ithalatın tüketime oranı ile ithalatın piyasa payı elde edilmiştir. İthalat/Toplam Tüketim 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 İthalatın Piyasa Payı Endeksi 100 88 70 49 57 100 62 Yerli Üretimin Piyasa Payı Endeksi 100 126 168 216 199 100 125 Bu kapsamda, ithalatın piyasa payı 2018-2021 yılları arasında azalmış ve 2018 yılında 100 olan ithalatın piyasa payı endeksi 2021 yılında 49 puana gerilemiştir. 2022 yılında ise endeks 57 puana yükselmiştir. Dönemsel endeks ise 2022'nin ilk 6 ayında 100 puandan 2023'ün aynı döneminde 62 puana gerilemiştir. 3.3. Ülkeler İtibarıyla İthalat Soruşturma konusu ürünün ithalatında 2022'den itibaren en fazla payı alan ülkelerin sırasıyla Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC), Malezya ve Güney Kore olduğu görülmektedir. 2023 yılının ilk 9 ayında ithalatın yarısından fazlasını ÇHC menşeli ürünler oluştururken Malezya ve Güney Kore'nin ithalattan aldıkları paylar sırasıyla % 24 ve % 6 olmuştur. İthalatın en fazla yapıldığı ÇHC'den ülkemize PET cips ithalatı 2018-2022 döneminde 2020 yılı haricinde sürekli artmış ve anılan ülkenin ithalatımızdaki payı 2022 yılında % 43 iken 2023 yılı ilk 9 ayında % 52'ye yükselmiştir. Malezya'nın ülkemiz pet cips ithalatından aldığı pay ise 2018-2020 yılları arasında artmış, 2021 ve 2022'de azalmakla birlikte 2023 yılı 9 ayında yeniden artarak % 24'e ulaşmıştır. Güney Kore'nin ülkemiz pet cips ithalatından aldığı pay ise soruşturma döneminde 2021 yılı haricinde azalmış ve 2023 yılı ilk 9 ayında % 6 olarak gerçekleşmiştir. Ülke bazında ithalat istatistikleri Ek-1b'de yer almaktadır. 3.4. Fiyat Karşılaştırması Fiyat Karşılaştırması Birim 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Birim Ticari Maliyet TL/Kg X X X X X X X Birim Ticari Maliyet $/Kg X X X X X X X Yurt İçi Satış Fiyatı TL/Kg X X X X X X X $/Kg X X X X X X X Makul Satış Fiyatı (Ticari Maliyet + % 10 Kâr) TL/Kg X X X X X X X $/Kg X X X X X X X İthal Birim Fiyatları $/Kg 1,24 1,11 0,82 1,10 1,38 1,39 1,10 Birim İthal Maliyeti $/Kg 1,34 1,20 0,88 1,18 1,48 1,49 1,18 Fiyat Kırılması % X -X -X -X -X -X -X Fiyat Baskısı % X X -X -X -X -X X Yukarıdaki tabloda yerli üretim dalının soruşturma konusu ürüne ilişkin birim yurt içi satış fiyatları ve üretim maliyetleri ile ithal ürünün birim maliyetlerine yer verilmiş olup bu kapsamda ithal ürünlerin yerli ürünlerin fiyatlarını kırma ve baskılama oranları hesaplanmıştır. Fiyat kırılması hesaplanırken yurt içi satış fiyatı ile ithal birim maliyeti arasındaki farkın yurt içi satış fiyatına oranlanması formülü kullanılmıştır. İthal birim maliyeti ise soruşturma konusu ürünün CIF fiyatına yürürlükte olan gümrük vergisi ve % 1 oranında diğer masraflar eklenerek belirlenmiştir. Bu kapsamda soruşturma konusu ürünlerin ithal edilenlerinin birim maliyetleri ile yurt içinde üretilenlerin iç piyasa birim satış fiyatları karşılaştırıldığında, 2018 yılında fiyat kırılması % X olarak gerçekleşirken 2019-2022 yıllarında ve 2022 ve 2023 yıllarının ilk 6 aylık döneminde fiyat kırılması oluşmamıştır. Fiyat baskısı hesaplanırken ise, yerli üreticinin ortalama birim ticari maliyetine % 10 oranında eklenen makul kârla bulunan "makul satış fiyatı" ile ithal birim maliyetleri karşılaştırılmıştır. Bu çerçevede hesaplanan fiyat baskısının 2018-2012 yıllarında oluşmazken 2023 yılının ilk 6 aylık döneminde ithal birim fiyatları yerli ürün yurt içi satış fiyatlarını % X oranında baskılamıştır. 4. YERLİ ÜRETİM DALININ EKONOMİK GÖSTERGELERİ Bu bölümde yer alan göstergeler başvuru sahibi firma tarafından sağlanan ve 2018-2022 yıllarının tamamı ile 2022-2023 yıllarının 6 aylık dönemlerini kapsayan verilerden kullanılarak hazırlanmıştır.Buna ek olarak, başvuruda sunulan veriler, baz yıl olarak alınan 2018 rakamlarına göre endekslenmiştir. Tüketim verisi hesaplanırken ise başvuruyu destekleyen firmanın yurt içi satış verileri de hesaplamaya dahil edilmiştir. 4.1 Tüketim Tüketim 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Endeks 100 136 173 222 242 100 75 Tabloda yer alan tüketim verisi yerli üreticilerin yurt içi satış rakamları ile genel ithalat rakamlarının konsolide edilmesiyle hesaplanmıştır. Buna göre, yıllık bazda tüketimin soruşturma konusu dönem boyunca arttığı görülmektedir. 2018 yılında 100 olan tüketim endeksi 2022'de 242 puana ulaşmıştır. Dönemsel tüketim ise 2023 yılında bir miktar gerileme göstermiştir. 2022 yılının ilk 6 ayında 100 olan endeks 2023 yılının aynı döneminde 75 puana gerilemiştir. 4.2 Üretim Üretim 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Endeks 100 131 182 290 301 100 83 Soruşturma konusu ürünün üretimi yıllık bazda soruşturma konusu dönem boyunca artmıştır. 2018'de 100 olan üretim endeksi 2022'de 301 puan seviyesine yükselmiştir. Diğer yandan üretim miktarı 2023 yılında dönemsel olarak azalmış, 2022 yılının ilk 6 aylık döneminde 100 olan endeks 2023 yılının aynı döneminde 83 puana gerilemiştir. 4.3 Yurt İçi Satışlar Yurt İçi Satışlar 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Endeks 100 174 327 551 556 100 94 Yerli üreticinin yurt içi satışları yıllık bazda artmış, 2018'de 100 olan yurt içi satış endeksi 2022'de 556 puana ulaşmıştır. Dönemsel bazda ise yurt içi satışlar 2023 yılında azalma eğilimine geçmiştir. Dönemsel yurt içi satış endeksi 2022 yılının ilk 6 ayında 100 puandan 2023'ün aynı döneminde 94 puana gerilemiştir. 4.4 Kapasite Kapasite 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Kapasite (Endeks) 100 149 292 716 705 100 97 KKO (Endeks) 100 88 62 40 43 100 86 Soruşturma konusu ürünün kurulu üretim kapasitesi 2018-2021 yılları arasında sürekli olarak artmış ve 2018 yılında 100 olan kapasite endeksi 2021'de 716 puana ulaşmıştır. 2022 yılının ikinci yarısında eski teknolojili ve küçük kapasiteli bir PET cips tesisinin kapatılması nedeniyle kapasitede yaşanan düşüş ile endeks 705 puana gerilemiştir. Dönemsel kapasite endeksi de 2023 yılının ilk 6 ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre 3 puan gerilemiş ve 97 olmuştur. Pet cips üretiminde kapasite kullanım oranı (KKO) ise 2018-2021 yılları arasında azalmış; 2018'de 100 olan KKO endeksi 2021'de 40'a gerilemiştir. Endeks 2022'de 43 puana yükselmiştir. Dönemsel KKO endeksi ise 2022 yılının ilk 6 ayında 100 iken 2023'ün aynı döneminde 86 puana gerilemiştir. 4.5 Dönem Sonu Stoklar Stoklar 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Endeks 100 240 328 93 410 100 234 Dönem sonu stok miktarı 2018-2020 yılları arasında artmış, 2018 yılında 100 olan dönem sonu stok endeksi 2020'de 328 puana yükselmiştir. Endeks 2021 yılında 93 puana gerilemiş, 2022 yılında ise önemli oranda artarak 410 puana yükselmiştir. Dönem sonu stoklar 2023 yılında dönemsel olarak da artmaya devam etmiş, 2022 yılının ilk 6 ayında 100 olan endeks 2023'ün aynı döneminde 234 puana yükselmiştir. 4.6 İstihdam İstihdam 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Endeks 100 124 169 213 257 100 106 PET cips üretiminde istihdam edilen personel sayısı soruşturma konusu dönem boyunca artmış ve 2018 yılında 100 olan istihdam endeksi 2022'de 257 puana yükselmiştir. İstihdam artışı 2023 yılında dönemsel olarak da devam etmiş, 2022 yılının ilk 6 ayında 100 olan endeks 2023'ün aynı döneminde 106 puana ulaşmıştır. 4.7 Verimlilik Verimlilik 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Endeks 100 106 108 136 117 100 79 Kişi başına ton cinsinden yıllık üretimi ifade eden verimlilik 2018-2021 yılları arasında artmış, 2022'den itibaren ise azalmıştır. 2018'de 100 olan verimlilik endeksi 2022'de 117 puan olarak gerçekleşmiştir. Verimlilik 2023 yılının ilk 6 ayında 2022'nin aynı dönemine göre azalmış, 2022'nin ilk 6 ayında 100 olan endeks 2023'ün aynı döneminde 79 puana gerilemiştir. 4.8 Kârlılık Kârlılık 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Endeks 100 32 72 75 54 100 -18 Soruşturma konusu ürünün kârlılığı soruşturma konusu dönemde dalgalı bir seyir izlemekle birlikte kârlılıkta aşağı yönlü bir eğilim hâkim olmuştur. 2018 yılında 100 olan kârlılık endeksi 2019'da 32 puana gerilemiş, 2020 ve 2021 yıllarında artarak 2021'de 75 puana ulaşmış, 2022'de ise 54 puana gerilemiştir. Dönemsel kârlılıkta ise negatif bir eğilim tespit edilmiştir. Endeks 2022 yılının ilk 6 ayında 100 iken 2023'ün aynı döneminde yerli üretimin zararına faaliyet göstermesiyle -18 puana düşmüştür. 5. İLGİLİ TARAFLARIN GÖRÜŞLERİ VE DEĞERLENDİRMESİ Bu kısımda, soruşturma kapsamında ilgili taraflarca dile getirilen görüşler sunulmuştur. Söz konusu görüşlerin birçok noktada örtüşmesi nedeniyle tekrarı önlemek amacıyla ilgili taraf görüşleri dile getiren taraflara göre değil, ileri sürülen görüşlerin konusuna göre sınıflandırılarak aşağıda sunulmaktadır. Ayrıca, söz konusu görüşlere ilişkin soruşturma sırasında yapılan tespitlere dayalı değerlendirmelere de görüşlerin altında yer verilmektedir. Görüş:Yerli üreticilerin tüketim, kârlılık, kapasite, üretim, istihdam ve satışlar gibi ekonomik göstergelerinde iyileşme mevcuttur. Ekonomik ve finansal göstergelerin olumlu bir seyir izlediği başvuru sahibi firmanın büyük ve sermaye yoğun PTA yatırımına başlamış olmasından da anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, Dünya Ticaret Örgütü Korunma Önlemleri Anlaşması'nda (Anlaşma) belirtilen ciddi zarar ya da zarar tehdidinin oluşmadığı düşünülmektedir. Yerli üretim dalının tamamen rekabetçi hale gelmesi ve tüm ekonomik göstergelerin düzelmiş olması nedeniyle önlemin uzatılması durumunda 0,04-0,03 $/kg seviyelerine indirilmesi gerekmektedir. Değerlendirme:Anlaşma'nın 7.4 maddesi uyarınca korunma önlemi uygulama süresi boyunca düzenli aralıklarla liberalize edilmekte olup önlem seviyesinin belirlenmesinde ithalatın gelişimi ve ithalat şartlarının yerli üretim dalı üzerindeki etkisi dikkate alınmaktadır. Anlaşma'nın 7.2 nci maddesi uyarınca korunma önleminin uzatılması, ciddi zararı önlemek veya gidermek için gerekli olmaya devam ettiğini ve sanayi dalının intibak etmekte olduğunu gösteren deliller olduğunu tespit etmiş olmak kaydıyla mümkün olabilmektedir. Yerli üreticilerin yeni rekabet şartlarına intibakına ilişkin en önemli bulgulardan biri de önlem süresince üretim ölçeğini artırmaya yönelik faaliyetler olup bu kapsamda üretime ilişkin gerçekleştirilen yeni yatırımlar önemli ve gerekli bir faktör olarak değerlendirilmektedir. Görüş:Soruşturma dönemi itibariyle X ülkesinin PET cips ithalatından aldığı pay % 0,1 seviyelerine kadar gerilemiştir. İthalat rakamlarının analizi neticesinde X ülkesinin Anlaşma'nın 9.1 maddesi hükümlerine göre alınacak olası bir önlemden muaf tutulması gerekmektedir. Değerlendirme:Korunma Önlemleri Anlaşması'nın 9 uncu maddesi "Gelişme yolunda üye (GYÜ) ülke menşeli bir ürüne karşı, bu ülkenin ilgili ürünün ithalatçı üye ithalatındaki payı yüzde 3'ü ve toplu olarak yüzde 3'ten daha az ithalat payına sahip gelişme yolundaki üye ülkelerin ilgili ürünün toplam ithalatının yüzde 9'unu geçmediği sürece, korunma tedbirleri uygulanmayacaktır." hükmünü içermektedir. Bu hüküm çerçevesinde, gelişme yolundaki ülke statüsündeki ülkeler ile diğer ülkelerin ithalattan aldıkları pay incelenerek, olası bir önlemden muaf tutulacak ülkeler korunma önlemi uygulamasının en başında belirlenmekte ve bir liste halinde DTÖ üyesi ülkelere bildirilmektedir. Korunma önleminin uygulanmaya başlamasını müteakip belirli ülkeler menşeli ithalatın azalması önlemin beklenen bir sonucu olarak değerlendirilmekte ve uygulama süresi uzatılan önlemlerde daha önce belirlenen GYÜ listesi kapsamında bir değişikliğe gidilmemektedir. Bu kapsamda X ülkesi belirlenmiş olan GYÜ listesinde yer almamaktadır. Görüş: PET cips, tekstil sektörü üretim zincirinin ilk halkasında yer alan stratejik bir girdi konumunda olup ülkemizde yeterli üretimi bulunmamaktadır. Soruşturma konusu ürün ayrıca teknik tekstil, plastik ambalaj, kan alma tüpü gibi çeşitli ürünlerin hammaddesi niteliğinde olup anılan üründe başlatılan korunma önlemi uygulaması, bu ürünü girdi olarak kullanan birçok sektörde maliyetleri arttırarak nihai ürünlerde ithal ürünlere karşı rekabet dezavantajına sebep olmaktadır. Söz konusu sektörlerde uluslararası piyasalarda rekabet gücünün artması ve ülke ekonomisi yararının gözetilmesi için korunma önlemi süresinin uzatılmaması gerekmektedir. Değerlendirme:Korunma önlemleri; ticaretin serbestisi ve öngörülebilirliğini esas alan DTÖ'nün genel prensiplerine istisna olarak ve geçici süreyle uygulanan, uygulanmasında ülke yararı gözetilen önlemlerdir. Bu kapsamda, önlem uygulanacak ürünün değer zincirindeki yeri dikkate alınmakla birlikte nihai değerlendirmede söz konusu ürünün yerli üretiminin iç piyasadaki rekabet gücünü sağlamak amaçlanmaktadır. Bu nedenle, artan ithalatın yerli üretim dalı üzerinde neden olduğu zarar veya zarar tehdidiyle sınırlı ve geçici olarak uygulanan önlemlerde, düzenli liberalizasyon ilkesi ile önlemin etkisinin, intibak süreci ile eş zamanlı olarak azaltılması amaçlanmaktadır. Polyester iplik üretiminin hammaddesi olan PET cipsin yanı sıra, her türlü PET cips yerli üretici firmanın mevcut kapasitesi dâhilinde stoklu olarak üretilmekte olup ürünler müşterilerin talebi üzerine teslim tarihine uygun bir şekilde sevk edilmektedir. Firmanın kurulu PET cips de dahil olmak üzere çeşitli ürünlerin üretiminde ikame yapılabilmesine olanak sağlayan polimerkapasitesinin talebi karşılayabilecek düzeyde olduğu anlaşılmıştır. Görüş:Yerli üreticinin ürettiği PET cips, daha çok plastik malzeme, ambalaj ve tekstil sektörlerine hitap etmekte olup teknik tekstilde kullanılan yüksek mukavemetli ipliklerin üretiminde kullanılan PET cipslerde aranan özelliklere sahip değildir. Yüksek mukavemetli iplik üretiminde kullanılan PET cipslerin viskozitesi, sayısı, rengi, boyu ve kimyasal yapısı ve geometrisi (silindirik yapıda olması) önem taşımakta olup ürünlerin yalnızca yüksek devirlerdeki iplik üretimine elverişli olan PTA bazlı olmaları gerekmektedir. Bu yönüyle, yerli üreticilerin ürettiği PET cips, kord bezi üretiminde kullanılan PET cipsin talep edilen teknik özelliklerini (vizkozite, CEG spekt değerleri vb.) taşımamaktadır. Kord bezi üretiminde kullanılan pet cipsin yerli üretiminin olmaması, hammaddenin temininin sürekliliğinin önem arz etmesi ve kesikli talebe hızlı cevap vermesi sebebiyle ithal ürün tercih edilmektedir. Değerlendirme: Yüksek mukavemetli iplik üretimi için yüksek içsel vizkoziteli pet cipsler kullanılmakta olup yerli üreticinin mevcut üretim teknolojisinin istenen içerik ve özellikte ürünleri üretebildiği anlaşılmıştır. Ayrıca, yerli üreticinin kurulu kapasitesi ve üretim teknolojisi kapsamında küresel ve silindirik formda pet cips üretebildiği tespit edilmiştir. Görüş:2020 yılında uygulanmaya başlayan korunma önlemi sonrasında ithalat geçici bir süre için baskılanmış olsa da ithalatın artış seyri izleyen yıllarda değişmemiş, ithalat mevcut önleme rağmen artmaya devam etmiştir. Bunun sebebi, pet cips talebinin fiyat elastikiyetinin düşük olması (özellikli ürün gerektiren iştigal sahalarında ithal ürünün yerli üretim ikamesinin bulunmaması) ve yerli pet cips fiyatlarının ithal ürünlerden daha yüksek tutulmasıdır. Korunma önleminin uzatılması durumunda yerli pet cips fiyatlarının daha da artacağı değerlendirilmektedir. Değerlendirme: Soruşturma konusu ürünün ithalatına ilişkin değerlendirmelere Raporun 2. Bölümünde yer verilmiştir. Anlaşma ve ilgili iç Mevzuat çerçevesinde, korunma önlemi uzatma soruşturmalarında ithalat artışının yavaşlamaması veya ithalatın azalması gibi durumlara ilişkin tek ve kesin bir değerlendirme yapılmamakta olup bu husus önlemin, ciddi zararı veya zarar tehdidini önlemek için, devamına gerekli olup olmadığı ve yerli üretim dalının yeni rekabet ortamına intibak şartları ile birlikte değerlendirilmektedir. İthal ürünler ile yerli ürünler arasındaki fiyat karşılaştırmasına ise Raporun 3.4 üncü bölümünde yer verilmiştir. 6. YERLİ ÜRETİCİLERİN PİYASA KOŞULLARINA UYUMUNA İLİŞKİN KANITLAR DTÖ Korunma Önlemleri Anlaşması'nın 7.2 ve İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliğinin 11.3 maddeleri uyarınca, bir korunma önlemi, "korunma önleminin ciddi zararı önlemek veya gidermek için gerekli olmaya devam ettiğini ve sanayi dalının intibak etmekte olduğunu gösteren deliller olduğunu tespit etmiş olmak" şartıyla uzatılabilmektedir. Bu çerçevede Anlaşma ile Yönetmelikte bir korunma önleminin uzatılması için öngörülen koşullar mevcut soruşturma bağlamında aşağıda değerlendirilmektedir. 6.1. Korunma Önleminin Ciddi Zararı Önlemek veya Gidermek İçin Gerekli Olmaya Devam Edip Etmediğinin Değerlendirilmesi Soruşturma konusu ürünün yurt içi tüketimi yıllık bazda sürekli artarak 2022 yılında yaklaşık X ton seviyesine ulaşmıştır. Dönemsel tüketim ise 2023 yılında bir miktar azalmıştır. Pet cips ithalatı yıllık bazda dalgalı seyir izlemekle birlikte 2022 yılında artmış, 2023 yılının ilk 6 ayında ise azalmıştır. Artan yurt içi tüketim içerisinde ithalatın piyasadan aldığı pay 2018-2021 yılları arasında azalmakla birlikte 2022 yılında yeniden artmıştır. Nispi ithalat da 2022 yılında artmıştır. Soruşturma konusu ürünün kati ithalatı miktar bazında 2020 ve 2022 yıllarında artmış, kati ithalatın toplam gerçekleşen ithalat içindeki payı ise 2022 yılından itibaren artmıştır. İthalata ilişkin birim fiyatlar gerek genel ithalat gerekse DİR ve kati ithalat kapsamında 2023'ün ilk yarısında gerilerken DİR kapsamında gerçekleşen ithalata ilişkin birim fiyatlar 2021 yılı ve 2023 yılının ilk 6 aylık döneminde genel ithal birim fiyatının altında gerçekleşmiştir. Soruşturma konusu ürünün üretimi ve yurt içi satışları 2018-2022 yıllarında artmakla birlikte 2023 yılının ilk 6 aylık döneminde azalmıştır. Soruşturma konusu ürünün üretim kapasitesi 2022 yılında bir miktar azalmış, kapasite kullanım oranı ise yıllık bazda 2022 yılı haricinde, dönemsel olarak ise pet cips üretim kapasitesindeki cüzi azalmaya bağlı olarak 2023 yılının ilk 6 aylık döneminde 2022'nin aynı dönemine göre azalmıştır. Yerli üreticinin pet cips üretiminde istihdam ettiği personel sayısı soruşturma konusu dönem boyunca artmış, dönem sonu stok miktarı 2020 yılı haricinde sürekli artarken verimlilik 2022 yılından itibaren azalmıştır. Yerli üreticinin toplam satışlarındaki kârlılığı 2022'den itibaren azalmış, 2023'ün ilk yarısında pet cips satışlarında kârlılık negatif göstergelere gerilemiştir. Yerli üreticinin yurt içi satış fiyatı 2018 yılı haricinde soruşturma konusu dönem boyunca genel ve kati ithalata ilişkin birim fiyatların üzerinde seyrederken üreticinin makul kâr eklenerek oluşturulan makul satış fiyatları 2023'ün ilk yarısında genel ve kati ithalata ilişkin birim fiyatların üzerinde gerçekleşmiş ve yurt içi satış fiyatları ithal birim fiyatları tarafından baskılanmıştır. Yerli üretim dalının ekonomik göstergelerine ilişkin veriler Ek-1c'de yer almaktadır. PET Cips Dünya İhracatı (Miktar: Ton) Ülke Adı 2018 2019 2020 2021 2022 Pay % 2022 Değişim% ÇHC 429.559 538.753 394.227 686.238 773.661 20 13 Kore 501.852 470.951 432.166 509.850 511.731 14 0,4 Mısır 0 0 0 0 234.170 6,2 Malezya 190.971 321.183 220.236 248.063 225.787 6, -9 Hindistan 225.976 202.701 184.901 252.183 218.237 5,8 -13 ABD 150.508 150.994 167.302 180.935 169.971 4,5 -6 Çin Tayvanı 213.607 191.823 152.929 182.480 160.166 4,2 -12 Japonya 104.934 138.265 141.750 169.218 154.843 4,1 -8 Almanya 114.714 125.205 115.376 122.570 145.448 3,8 19 Türkiye 66.327 64.972 69.756 131.219 131.618 3 0 Ara toplam 1.998.448 2.204.847 1.878.643 2.482.756 2.725.632 72 10 Diğer ülkeler 1.162.227 887.231 752.398 1.042.517 1.060.752 28 2 Genel toplam 3.160.675 3.092.078 2.631.041 3.525.273 3.786.384 100 7 Kaynak: Trademap Yukarıdaki tabloda soruşturma konusu ürünün dünya ihracatındaki seyri yer almaktadır. Buna göre, dünya PET cips ihracatı 2021 yılından itibaren yükselmiş, dünya ihracatında ilk sırada yer alan ÇHC menşeli ihracat da küresel salgının etkilerinin yoğun yaşandığı 2020 yılı haricinde sürekli artmıştır. Anılan ülke menşeli ihracatın dünya toplam ihracatından aldığı pay 2022 yılında % 20 olmuştur. Bir pazar araştırması raporuna göre[2] 2022 dünya polimer pazar payları itibariyle pazar payı en büyük bölge olan Asya Pasifik'te, polimer piyasasının 2032 yılı sonuna kadar % 7,9 büyümesi öngörülmektedir. Öte yandan, dünya PET polimer pazar büyüklüğü 2022 yılında 29 milyar $'a ulaşmış, 2023 yılı sonu itibariyle ise pazar büyüklüğünün 30,1 milyar $ olması öngörülmektedir. 2032 yılına kadar ise piyasanın yıllık ortalama % 4,3 büyüme ile 43,97 milyar $ seviyesine ulaşması beklenmektedir. Asya Pasifik bölgesi, 2022 yılında piyasadan aldığı % 40 pay ile PET tüketiminde yine ilk sırada yer almıştır.[3] Soruşturma konusu ürünün ürün ön formu olarak nitelendirilen polimer üretim kapasitesi, pet cipsin de içinde olduğu pet resin, polyester elyaf, poy ve tekstüre iplik gibi petrokimyasal yarı mamullerin üretiminde ana kapasiteyi oluşturmaktadır. Bu kapsamda, son yıllarda Uzakdoğu ülkelerinde düşük işçi maliyetlerinin de etkisiyle polyester üretim zincirine yönelik çok sayıda yeni yatırım gerçekleştirilmiş ve polimer kapasitesinde ciddi bir artış yaşanmıştır. Küresel salgının dış ticaret üzerindeki etkilerinin azalması, ürünlerin kullanıldığı nihai ürün sektörlerinde (özellikle tekstil elyaf ve filamenti ile gıda ve içecek paketleme) talebin artması, ürünün kullanıldığı sektörlerin çeşitlenmesi ve artan çevresel kaygılar nedeniyle geri dönüştürülmüş pet cipse ve diğer petrokimya bazlı ürünlere talebin artması ve sektörün değişen tüketici tercihlerine kolay adapte olması polimer sektöründeki küresel büyümenin başlıca sebepleri olmuştur. Önümüzdeki dönemde PET polimer tüketimindeki artışın yukarıda bahsedilen faktörlerle hızlanacağı öngörülmektedir. [4] ÇHC- Pet Cips İhracatı (Miktar: Ton) Ülke Adı 2018 2019 2020 2021 2021 Pay % 2022 2022 Pay % 2022 Değişim% Nijerya 130.187 168.929 108.148 167.914 24 161.727 21 -4 Vietnam 30.235 48.059 45.806 156.964 23 124.617 16 -21 Endonezya 81.324 74.025 49.080 47.314 7 70.850 9,2 50 Türkiye 8.808 28.528 19.456 30.545 4 66.540 8,6 118 BAE 998 140 7.456 34.234 5 40.825 5,3 19 Kore 15.588 32.131 14.960 23.944 3 37.531 4,9 57 Japonya 25.437 28.331 21.060 28.656 4 35.641 4,6 24 Bangladeş 8.008 12.968 12.180 31.070 5 34.933 4,5 12 Pakistan 3.475 12.754 6.083 12.024 2 29.592 3,8 146 Çin Tayvanı 613 779 5.003 32.425 5 28.361 3,7 -13 Ara toplam 304.673 406.644 289.232 565.090 82 630.617 82 12 Diğer ülkeler 124.886 132.109 104.995 121.148 18 143.044 18 18 Dünya 429.559 538.753 394.227 686.238 100 773.661 100 13 Kaynak: Trademap Trade map verilerinin yer aldığı yukarıdaki tabloda, dünyanın en büyük pet cips ihracatçısı ÇHC'nin ihracatında yer alan ülke payları gösterilmektedir. Buna göre, ülkemiz ÇHC'nin soruşturma konusu ürün ihracatında 2022 itibariyle 4 üncü sırada yer almakta olup 2018-2022 yılları arasında, ÇHC'nin Türkiye'ye ihracatı küresel salgının etkilerinin hakim olduğu 2020 yılı haricinde sürekli artmış, artış oranı 2022'de % 118 olarak gerçekleşmiştir. Wood Mckenzie Raporuna göre Çin'in petrokimya sektörü beklenmedik bir kapasite artışı yaşamaktadır. Buna göre, salgın nedeniyle azalan talep ve salgının polimer tedarik zincirinde neden olduğu kısıtlar ile söz konusu ülke menşeli ürünlerin enerji tasarrufu, sürdürülebilirlik ve karbon-nötr gibi bazı küresel hedefleri sağlayamaması nedeniyle anılan ülkede kapasite fazlası oluşmaya devam etmektedir.[5] Bu kapsamda, mevcut korunma önleminin uygulama süresi sonunda uzatılmaması durumunda Uzakdoğu ülkeleri menşeli ürünler başta olmak üzere ülkemize artan miktarlarda ithal PET cips gireceği değerlendirilmektedir. 6.2. Yerli Üreticinin Piyasa Koşullarına İntibak Durumuna İlişkin Kanıtlar Başvuru sahibi yerli üreticinin; · Korunma önleminin uygulamaya konulduğu dönemde devreye aldığı yeni üretim teknolojisine sahip MTR (Melt to Resin) tesisiyle kapasite artışı sağladığı, bu yolla üretim maliyetlerinde avantaj sağlamaya başladığı, tesislerinde yapılan incelemelerde tespit edilmiştir. Başvuru sahibi firma ayrıca ilave 330.000 ton/yıl kapasiteli pet cips tesisi yatırımını 2024 yılında devreye almayı planlanmaktadır. Kapasite artırım planlarının tamamlanmasının akabinde firma, özellikli ürünlerin üretimine ağırlık vermeyi planlamaktadır. · Hammadde maliyetlerini azaltmak amacıyla soruşturma konusu ürünün ana girdisi PTA üretimine ilişkin aldığı yatırım kararı neticesinde, 1.600.000 ton/yıl kapasiteli PTA üretim tesisinin inşasına başlanmış olup PTA üretiminin de 2024 yılında başlaması planlanmaktadır. · Adana'nın Yumurtalık ilçesinde 11.000 dönümlük alanda CTC, Polipropilen (PP), Polietilen (PE), Polivinil Klörür (PVC), PTA, MEG ve polimer üretim tesisi kurma planlaması olup söz konusu yatırıma ilişkin arazi alımı tamamlanmıştır. · Üretim maliyetlerini düşürme çalışmaları kapsamında Adana merkez sahasındaki binalarının çatılarına GES (Güneş Enerji Sistemi) kurulumu tamamlanmış olup söz konusu yatırımın 2024 yılında devreye alınması planlanmaktadır. Ayrıca, 2024 yılında devreye girmek üzere Gaziantep'te GES kurulumu planlanmaktadır. Firmanın gerek yeni yatırım kararlarıyla gerek yeni üretim ve ürün geliştirme süreçleriyle, gerekse üretim maliyetlerini düşürmeye yönelik hammadde üretimi ve yeni tesislerde geliştirilmiş üretim teknolojisinin hayata geçirilmesi çalışmalarıyla, korunma önleminin uygulandığı dönemde yurt içi piyasada rekabet gücünü arttırmaya başladığı anlaşılmaktadır. 7. SONUÇ Soruşturma konusu ürünün ithalatı korunma önlemi uygulanmaya başlanan 2020 yılının ardından 2022 yılında yeniden artmış, bu yılda ithalatın yerli üretime oranı ile toplam tüketimden aldığı pay da yükselmiştir. Ayrıca, kati ithalatın toplam ithalat içerisindeki payı 2022 yılından itibaren artmıştır. Yerli üreticinin verimlilik, kârlılık ve dönem sonu stok göstergelerinde de 2022 yılında yeniden bozulmalar meydana gelmiştir. Söz konusu göstergelerdeki bozulmalar 2023'ün ilk yarısında da devam ederken bu dönemde üreticinin ayrıca üretim ve yurt içi satış göstergelerinde bozulmalar oluşmuştur. Bu kapsamda, ithalatın yeniden artışı ile eşzamanlı yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinde oluşmaya başlayan bozulma 2023 yılında devam etmektedir. İthal birim fiyatlarının son dönemde yerli üreticinin yurt içi satış fiyatlarını baskıladığı ve üreticinin yurt içi satışlarında zarar etme yoluyla piyasa paylarını muhafaza etmeye çalıştığı görülmektedir. Ayrıca, önemli tedarikçiler açısından ülkemizin ciddi bir ihraç pazarı olduğu ve mevcut önlemin uygulama sonunda uzatılmaması durumunda özellikle Uzakdoğu ülkeli menşeli ithalat başta olmak üzere ithalatın ülkemize artan miktarlarda yöneleceği değerlendirilmektedir. Diğer yandan yerli üreticilerin korunma önleminin uygulanmayacağı bir rekabet ortamına intibak yolunda soruşturma konusu ürünün üretim kapasitesini artırmaya ve üretimde kullanılan hammaddelerin üretimine yönelik yeni yatırımlar başlattığı, yeni kurulan işletmelerde kullanılan yeni üretim teknolojileri ile enerji verimliliğini sağlamaya yönelik çalışmalarla maliyetlerini azaltmaya yöneldiği ve ürün geliştirme faaliyetleri geliştirdiği tespit edilmiştir. Öte yandan, yerli üreticinin rekabetçilik düzeylerini artırmak adına devam ettirdiği yatırım ve faaliyetlerin sonuç vermesi için zamana ihtiyaç olduğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, mevcut önlemin devamının ciddi zararı önlemek için korunma önleminin gerekli olmaya devam ettiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla, uygulanmakta olan korunma önleminin süresinin uzatılması için Korunma Önlemleri Anlaşması'nın 7.2 ve İthalatta Korunma Önlemleri Yönetmeliğinin 11.3 maddelerinde belirtilen koşulların sağlandığı ve söz konusu önlemin 3 yıl süreyle aşağıda gösterilen miktarda uygulanmasının uygun olduğu değerlendirilmektedir. GTİP EK MALİ YÜKÜMLÜLÜK($/Kg) 1. Dönem 2. Dönem 3. Dönem 13/12/2023-12/12/2024 13/12/2024-12/12/2025 13/12/2025-12/12/2026 3907.69.00.00.00 0,054 0,052 0,050 Ek-1a:İlgili Taraflar NO İLGİLİ TARAF TÜRÜ ÜLKE ÜNVAN 1 Diğer AB Delegasyonu AB Delegasyonu 2 Diğer Çin Tayvanı Taipei Ekonomi ve Kültür Misyonu 3 Diğer Fas Fas Sanayi ve Ticaret Bakanlığı 4 İhracatçı/Üretici Malezya Recron (Malaysia) Sdn Bhd 5 İhracatçı/Üretici Hindistan Reliance Industries Limited 6 İthalatçı Türkiye Kordsa Tekstil A.Ş. 7 Meslek Kuruluşu Türkiye İTHİB (İstanbul Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği) Ek-1b: Ülkeler İtibarıyla İthalat İstatistikleri (Miktar-Değer) İTHALATÇI ÜLKELER Miktar (Ton) Değer (Bin $) 2018 2019 2020 2021 2022 2022 (1-9) 2023 (1-9) 2018 2019 2020 2021 2022 2022 (1-9) 2023 (1-9) Çin 8.545 23.148 19.382 19.843 59.942 46.612 32.464 10.897 26.106 18.957 22.549 82.797 65.480 36.711 Malezya 13.585 28.497 42.060 36.306 28.916 25.972 15.074 15.842 29.096 31.797 40.498 42.023 38.395 16.202 Güney Kore 50.845 39.377 23.589 22.237 19.712 19.263 3.612 62.607 45.474 19.333 22.342 29.005 28.403 4.449 Endonezya 5.380 7.360 6.780 4.540 4.111 3.788 3.260 6.440 7.716 5.347 4.971 6.232 5.800 3.480 Çorlu Avrupa Serb. Böl. 1.742 1.889 2.785 5.175 7.902 4.536 2.609 2.192 1.799 2.001 5.793 8.620 5.169 2.453 Tayland 1.019 2.860 1.482 1.020 1.127 1.120 1.102 1.459 4.415 2.151 1.686 1.947 1.924 1.450 Almanya 9.676 9.797 8.022 7.764 5.715 4.419 853 13.573 12.249 8.253 9.960 9.852 7.453 2.099 Cezayir 0 0 0 0 332 232 650 0 0 0 0 135 106 192 İspanya 0 1 8 94 364 180 509 0 1 41 92 355 269 388 Uganda 0 0 0 24 2.112 1.799 482 0 0 0 20 1.682 1.435 327 Lübnan 0 519 738 1.366 1.387 1.365 438 0 337 397 947 1.248 1.230 259 Hırvatistan 0 0 0 20 0 0 353 0 0 0 15 0 0 207 Avusturya 0,5 24 3 8 106 3 209 1 39 6 9 196 5 346 Hindistan 4.992 5.440 9.007 2.737 3.212 2.881 187 6.077 5.802 6.171 3.072 4.984 4.463 208 Nijerya 0 0 0 0,001 69 69 121 0 0 0 0 73 73 82 Irak 0 284 25 13 472 472 107 0 239 12 7 189 189 66 Etiyopya 0 761 0 363 375 375 101 0 491 0 241 347 347 82 İtalya 0,03 79 356 171 186 120 65 1 48 202 122 120 82 44 Gana 0 0 0 0 0 0 61 0 0 0 0 0 0 35 Arnavutluk 0 0 0 2 37 37 47 0 0 0 2 28 28 31 Ara toplam 95.785 120.036 114.236 101.684 136.077 113.244 62.302 119.088 133.814 94.667 112.326 189.833 160.852 69.112 Diğer 6.317 3.176 9.800 10.527 4.053 3.243 213 7.786 3.376 7.397 10.753 3.697 2.987 615 Genel Toplam 102.103 123.212 124.036 112.211 140.130 116.487 62.515 126.875 137.190 102.064 123.079 193.530 163.839 69.727 Ek-1b: Ülkeler İtibarıyla İthalat İstatistikleri (Birim Fiyat-Miktar % ) İTHALATÇI ÜLKELER Miktar Pay% B.F. (Dolar/kg) 2018 2019 2020 2021 2022 2022 (1-9) 2023 (1-9) 2018 2019 2020 2021 2022 2022 (1-9) 2023 (1-9) Çin 8% 19% 16% 18% 43% 40% 52% 1,28 1,13 0,98 1,14 1,38 1,40 1,13 Malezya 13% 23% 34% 32% 21% 22% 24% 1,17 1,02 0,76 1,12 1,45 1,48 1,07 Güney Kore 50% 32% 19% 20% 14% 17% 6% 1,23 1,15 0,82 1,00 1,47 1,47 1,23 Endonezya 5% 6% 5% 4% 3% 3% 5% 1,20 1,05 0,79 1,09 1,52 1,53 1,07 Çorlu Avrupa Serb. Böl. 2% 2% 2% 5% 6% 4% 4% 1,26 0,95 0,72 1,12 1,09 1,14 0,94 Tayland 1% 2% 1% 1% 1% 1% 2% 1,43 1,54 1,45 1,65 1,73 1,72 1,32 Almanya 9% 8% 6% 7% 4% 4% 1,4% 1,40 1,25 1,03 1,28 1,72 1,69 2,46 Cezayir 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,2% 0,2% 1,0% 0,41 0,46 0,30 İspanya 0,0% 0,0% 0,0% 0,1% 0,3% 0,2% 0,8% 0,69 4,89 0,98 0,98 1,49 0,76 Uganda 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 2% 2% 0,8% 0,85 0,80 0,80 0,68 Lübnan 0,0% 0,4% 1% 1% 1% 1% 0,7% 0,65 0,54 0,69 0,90 0,90 0,59 Hırvatistan 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,6% 0,73 0,59 Avusturya 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,1% 0,0% 0,3% 1,42 1,60 1,80 1,14 1,84 1,93 1,66 Hindistan 5% 4% 7% 2% 2% 2% 0,3% 1,22 1,07 0,69 1,12 1,55 1,55 1,11 Nijerya 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,1% 0,2% 2,00 1,05 1,05 0,68 Irak 0,0% 0,2% 0,0% 0,0% 0,3% 0,4% 0,2% 0,84 0,47 0,55 0,40 0,40 0,61 Etiyopya 0,0% 1% 0,0% 0,3% 0,3% 0,3% 0,2% 0,65 0,66 0,92 0,92 0,81 İtalya 0,0% 0,1% 0,3% 0,2% 0,1% 0,1% 0,1% 41,88 0,61 0,57 0,71 0,65 0,68 0,68 Gana 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,1% 0,57 Arnavutluk 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,0% 0,1% 1,06 0,76 0,76 0,66 Ara toplam 94% 97% 92% 91% 97% 97% 100% 1,24 1,11 0,83 1,10 1,40 1,42 1,11 Diğer 6% 3% 8% 9% 3% 3% 0% 1,23 1,06 0,75 1,02 0,91 0,92 2,89 Genel Toplam 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 1,24 1,11 0,82 1,10 1,38 1,41 1,12 Ek-1c: Yerli Üretimin Ekonomik Göstergeleri Gösterge Birim 2018 2019 2020 2021 2022 2022/6 2023/6 Yurt içi tüketim Endeks 100 136 173 222 242 100 75 Genel ithalat Ton 102.103 123.212 124.036 112.211 140.130 87.224 40.597 DİR kapsamı ithalat Ton 26.271 65.355 53.443 67.194 78.148 46.726 22.394 Kati ithalat Ton 75.832 57.857 70.593 45.017 61.981 40.498 18.203 İthalatın piyasa payı Endeks 100 88 70 49 57 100 62 Yerli üretimin piyasa payı Endeks 100 126 168 216 199 100 125 İthalatın yerli üretime oranı Endeks 100 92 67 38 46 100 56 Genel ithalat B.F. $/kg 1,24 1,11 0,82 1,10 1,38 1,39 1,10 DİR B.F. $/kg 1,28 1,12 0,86 1,07 1,40 1,41 1,07 Kati ithalat B.F. $/kg 1,23 1,10 0,79 1,14 1,36 1,36 1,14 Üretim Endeks 100 131 182 290 301 100 83 Yurt içi satışlar Endeks 100 174 327 551 556 100 94 Dikey Kullanım Endeks 100 86 86 95 79 100 33 Kapasite Endeks 100 149 292 716 705 100 97 KKO Endeks 100 88 62 40 43 100 86 Verimlilik Endeks 100 106 108 136 117 100 79 Kârlılık Endeks 100 32 72 75 54 100 -18 Stoklar Endeks 100 240 328 93 410 100 234 İşçi Sayısı Endeks 100 124 169 213 257 100 106 Ek 1-d: Önlemden Muaf Tutulacak GYÜ Listesi Afganistan, Angola, Antigua ve Barbuda, Arjantin, Arnavutluk, Azerbaycan, Bangladeş, Barbados, Belarus, Belize, Benin, Bolivya, Bosna Hersek, Botsvana, Brezilya, Burkina Faso, Burundi, Butan, Cezayir, Cibuti, Cook Adaları, Çad Cumhuriyeti, Kongo Dem. Cum., Dominik Cumhuriyeti, Dominika, Ekvator Cumhuriyeti, Ekvator Ginesi, El Salvador, Eritre, Esvatini Krallığı, Etiyopya, Fas, Fiji Cumhuriyeti, Fildişi Sahili, Filipinler, Filistin, Fransız Polinezyası, Gabon, Gambiya, Gana, Gine, Gine-Bissau, Grenada, Guatemala, Guyana, Güney Afrika, Güney Sudan, Gürcistan, Haiti, Honduras, Irak, İran, Jamaika, Kamboçya, Kamerun, Cabo Verde, Karadağ, Kazakistan, Kenya, Kırgızistan, Kiribati, Kolombiya, Komorlar Birliği, Kongo Cumhuriyeti, Kosova, Kosta Rika, Kuzey Kore, Küba, Laos, Lesotho, Liberya, Libya, Lübnan, Madagaskar, Kuzey Makedonya, Malavi, Maldivler, Mali, Marshall Adaları, Mozambik, Meksika, Mısır, Mikronezya, Moğolistan, Moldova, Montserrat, Moritanya, Morityus, Burma (Birmanya/Myanmar), Namibya, Nauru, Nepal, Nijer, Nijerya Federal Cumhuriyeti, Nikaragua, Niue, Orta Afrika Cumhuriyeti, Özbekistan, Pakistan, Palau, Panama, Papua Yeni Gine, Paraguay, Peru, Ruanda, Rusya Federasyonu, Bağımsız Samoa Devleti, Sao Tome ve Principe, Senegal, Seyşeller, Sırbistan, Sierra Leone, Solomon Adaları, Somali, Sri Lanka, St.Kitts ve Nevis, St.Lucia, St.Vincent ve Grenadinler, Sudan, Surinam, Şili, Tacikistan, Tanzanya, Tayland, Doğu Timor, Togo, Tonga Krallığı, Trinidad ve Tobago, Tunus, Tuvalu, Türkmenistan, Uganda, Umman, Uruguay, Ürdün, Vanuatu, Venezuela, Vietnam, Yemen, Zambiya, Zimbabve. [1]https://ticaret.gov.tr/ithalat/ticaret-politikasi-savunma-araclari/korunma-onlemleri/sorusturmalar/devam-eden-sorusturmalar-ongoing-investigations/i-uzatma-teblig-no2023-2-pet-cips-tum-ulkeler [2]https://www.precedenceresearch.com/polymers-market [3]https://www.precedenceresearch.com/polyethylene-terephthalate-market [4]https://www.spglobal.com/commodityinsights/en/ci/products/pet-polymer-chemical-economics-handbook.html [5]https://www.woodmac.com/reports/chemicals-what-are-the-challenges-and-opportunities-for-chinas-petrochemicals-150160647/