2024-3 Rusya menşeli renksiz düzcam ithalatında mevcut dampinge karşı vergi uygulanmasının devam ettirilmesine ilişkin tebliğ
İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ
(TEBLİĞ NO: 2024/3)
Ticaret Bakanlığından: 07.02.2024 tarih ve 32453 sayılı R.G.
822 Tasarruflu
Yazılar 1 2
Gümrük Yönetmeliği 38.Madde ve
2016/17 Sayılı Genelge
Üretici Belgesi ibrazına ilişkin Tebliğ 2002/1
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, 29/11/2022 tarihli
ve 32028 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2022/36)
ile Rusya Federasyonu menşeli "Diğerleri" eşya tanımlı renksiz düzcam ürünü
ithalatına yönelik başlatılan ve Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü
tarafından yürütülen nihai gözden geçirme soruşturmasının tamamlanması
neticesinde alınan kararın yürürlüğe konulmasıdır.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577
sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli
ve 99/13482
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;
a) CIF: Masraflar, sigorta ve navlun dâhil
teslimi,
b) GTP: Gümrük tarife pozisyonunu,
c) Kurul: İthalatta Haksız Rekabeti
Değerlendirme Kurulunu,
ç) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına
Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,
d) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861
sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında
Yönetmeliği,
ifade eder.
Karar
MADDE 4- (1) Yürütülen soruşturma sonucunda, Rusya
Federasyonu menşeli ürünlere yönelik önlemin yürürlükten kalkması durumunda
dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel
olduğu saptanmıştır. Ticaret Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından
yürütülerek tamamlanan soruşturma sonucunda ulaşılan bilgi ve bulguları içeren
Bilgilendirme Raporu Ek'te yer almaktadır.
(2) Bu çerçevede, soruşturma neticesinde
ulaşılan tespitleri değerlendiren Kurulun kararı ile 23/12/2017 tarihli ve
30279 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine
İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2017/35)
ile yürürlükte olan dampinge karşı önlemin, Yönetmeliğin 42
nci maddesi çerçevesinde aşağıdaki tabloda gösterilen biçimde uygulanmaya
devam edilmesine karar verilmiştir.
GTP
Eşyanın Tanımı
Menşe Ülke
Firma Unvanı
Dampinge Karşı Önlem
(CIF Bedelin Yüzdesi)
7005.29
Diğerleri
Rusya Federasyonu
Guardian Steklo Rostov LLC
% 8
Guardian Steklo Ryazan
LLC
% 8
JSC Saratovstroysteklo
% 8
Diğerleri
% 10
Uygulama
MADDE 5- (1) Gümrük idareleri, 4 üncü maddede
GTP'si, eşya tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın, diğer mevzuat hükümleri
saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamındaki ithalatında
karşısında gösterilen oranda dampinge karşı kesin önlemi tahsil ederler.
(2) Bilgilendirme Raporunda soruşturma
konusu ürün ve benzer ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup
uygulamaya esas olan TGTC'de yer alan GTP ve 4 üncü maddede yer alan tabloda
belirtilen eşya tanımıdır.
(3) Önleme tabi ürünün TGTC'de yer alan
tarife pozisyonunda ve/veya tanımında yapılacak değişiklikler bu Tebliğ
hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.
(4) Yönetmeliğin 35
inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu Tebliğ kapsamındaki önlem,
yürürlük tarihinden itibaren 5 yıl sonra yürürlükten kalkar.
(5) Yönetmeliğin 35 inci maddesi uyarınca
bu Tebliğ kapsamındaki önlemin sona erme tarihinden önce bir nihai gözden
geçirme soruşturması başlatıldığı takdirde önlem, soruşturma sonuçlanıncaya
kadar yürürlükte kalmaya devam eder.
Yürürlük
MADDE 6- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 7- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı
yürütür.
EK:
2024/3 SAYILI İTHALATTA HAKSIZ
REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN
TEBLİĞE DAİR BİLGİLENDİRME RAPORU
1.GENEL
BİLGİ VE İŞLEMLER
1.1.
Kapsam ve yasal dayanak
(1) Bu rapor,14/6/1989 tarihli ve
3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999
tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve
23861 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi
Hakkında Yönetmelik(Yönetmelik)hükümleri çerçevesinde yürütülen nihai gözden
geçirme soruşturması (NGGS) sonucunda alınacak karara esas teşkil edecek bilgi
ve bulguları içermektedir.
1.2.
Mevcut önlem ve geçmişi
(1) Rusya Federasyonu (Rusya)
menşeli "Diğerleri" eşya tanımlı renksiz düzcam ithalatına yönelik 24/6/2016
tarihli ve 29752 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2016/20) uyarınca bir damping soruşturması
açılmıştır.
(2) Söz konusu soruşturma,
23/12/2017 tarihli ve 30279 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No:2017/35) uyarınca tamamlanmış
olup firma bazında CIF bedelin % 8'i ve % 10'u oranlarında dampinge karşı önlem
yürürlüğe konulmuştur.
1.3.
Soruşturma
(1) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin
ikinci fıkrası hükmünce, 11/2/2022 tarihli ve 31747 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ
No:2022/5) ile mevcut önlemin yürürlükte kalma süresinin sona ereceği tarih
ilan edilmiştir. İlgili ürünün yerli üreticileri tarafından mevzuatta öngörülen
süreler içinde, önlemin sona ermesinin damping ve zararın devam etmesine veya
yeniden meydana gelmesine yol açacağı iddiasını içeren yeterli delillerle
desteklenmiş bir başvuru ile NGGS açılması talebinde bulunabilecekleri
duyurulmuştur.
(2) Bu çerçevede, Türkiye Şişe ve
Cam Fabrikaları A.Ş. (Şişecam), Rusya menşeli "Diğerleri" eşya tanımlı renksiz
düzcam ithalatına yönelik olarak bir NGGS açılması için başvuruda bulunmuştur.
Söz konusu başvuru, Düzce Cam Sanayi ve Ticaret A.Ş tarafından desteklenmiştir.
(3) Başvuru kapsamında sunulan
bilgi ve belgeler, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu (Kurul)
tarafından değerlendirilmiş ve bir NGGS açılmasını haklı kılacak yeterlilikte
delillerin mevcudiyetine kanaat getirilmiştir.
(4) Bu çerçevede, 29/11/2022
tarihli ve 32028 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2022/36) ile Rusya menşeli 7005.29
gümrük tarife pozisyonu(GTP) altında yer alan "Diğerleri" eşya tanımlı renksiz
düzcam ürünü ithalatına yönelik bir NGGS açılmıştır.
(5) T.C. Ticaret Bakanlığı
(Bakanlık) İthalat Genel Müdürlüğü (Genel Müdürlük) tarafından yürütülen NGGS
tamamlanmıştır.
1.4.
Yerli üretim dalının temsil niteliği
(1) Yönetmeliğin 18inci maddesi
uyarınca yerli üretim dalını temsil etme niteliğine sahip olan yerli üretici
Şişecam firması tarafından yapılan başvurunun, Yönetmeliğin 20nci maddesi
uyarınca yerli üretim dalı adına yapıldığı anlaşılmıştır. Anılan firma, bu
raporun ilgili bölümlerinde "yerli üretim dalı" olarak anılacaktır.
1.5.
Soruşturma ve gözden geçirme dönemi
(1) Mevcut önlemlerin yürürlükten
kalkması durumunda, dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana
gelmesinin muhtemel olup olmadığının tespiti için 1/1/2019- 30/6/2022
arasındaki dönem gözden geçirme dönemi; 1/7/2021-30/6/2022 arasındaki dönem ise
soruşturma dönemi (SD) olarak belirlenmiştir.
1.6.
İlgili tarafların bilgilendirilmesi, dinlenmesi ve bilgilerin değerlendirilmesi
(1) Soruşturma açılmasını müteakip,
soruşturma konusu ürünün Bakanlık tarafından tespit edilen Rusya'da yerleşik
üreticilerine/ihracatçılarına, Türkiye'de yerleşik ithalatçılarına ve ayrıca
Rusya'da yerleşik diğer üreticilere/ihracatçılara iletilebilmesini teminen
anılan ülkenin Ankara Büyükelçiliğine soruşturmanın açılışına ilişkin
bildirimde bulunulmuştur.
(2) Bildirimde, soruşturma açılış
Tebliğine, başvurunun gizli olmayan özetine ve soru formlarına nereden
erişilebileceği hususunda bilgi verilmiştir.
(3) Taraflara görüş bildirme ve
soru formlarını yanıtlamaları için posta süresi dâhil 37 gün süre tanınmıştır.
Ayrıca, ilgili tarafların süre uzatımı yönündeki makul talepleri
karşılanmıştır.
(4) Yerli üretim dalı, soruşturma
süresi boyunca Bakanlık ile işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen
ilave bilgileri temin etmiştir.
(5) Soruşturma konusu ürününün
Rusya'dan ithalatını gerçekleştirdiği tespit edilen ithalatçı firmalara
soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuş olup, söz konusu firmalardan
1 tanesinin iş birliğinde bulunduğu kabul edilmiştir.
(6) Rusya Federasyonu Ekonomik
Kalkınma Bakanlığı (RFEKB) soruşturma açılışını müteakip görüşlerini paylaşmak
suretiyle ilgili taraf olmuştur.
(7) Rus Cam Üreticileri Birliği
(Russian Union of Glass Enterprises) üyesi üreticiler adına Bakanlığımız ile
iletişime geçmiştir.
(8) Türkiye'ye Rusya menşeli
soruşturma konusu ürünün ihracatını gerçekleştirdiği tespit edilen
üretici/ihracatçı firmalara soruşturma açılışına ilişkin bildirim gönderilmiş
olup; ilgili soru formunu yanıtlayan 2 firmanın işbirliğinde bulunduğu kabul
edilmiştir.
(9) Soruşturma sonucunda alınacak
karara esas teşkil edecek bilgi, bulgu, tespit ve değerlendirmeleri içeren
nihai bildirim raporu 3/11/2023 tarihinde yayımlanmıştır.
(10) Nihai bildirim sonrasında,
ilgili tarafların nihai bildirime ilişkin görüşlerini sözlü olarak da
sunmalarına imkân tanımak amacıyla 15/11/2023 tarihinde kamu dinleme toplantısı
yapılmıştır.
(11)Tarafların işbu soruşturma
boyunca ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenmiş, mezkûr
görüşlerden mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek olanlara bu raporun ilgili
bölümlerinde yer verilmiştir.
1.7.
Yerinde doğrulama incelemesi
(1) Yönetmeliğin 21 inci maddesi
çerçevesinde, yerli üretici Şişecam firmasının üretim ve idari tesislerinde yerinde
ve çevrimiçi olmak üzere doğrulama incelemesi gerçekleştirilmiştir.
2.SORUŞTURMA
KONUSU ÜRÜN VE BENZER ÜRÜN
2.1.
Soruşturma konusu ürün ve benzer ürün
(1) Soruşturma konusu ürün, Rusya
menşeli 7005.29 GTP'si altında yer alan "Diğerleri" eşya tanımlı renksiz
düzcamdır.
(2) Söz konusu ürün, float
teknolojisiyle üretilmiş renksiz düzcamdır. Ürünün teknik özellikleri Türk Standartları
Enstitüsünün TS 10288 EN 572-2 No'lu standardında yer almaktadır.
(3) Float cam üretimi, kum ve diğer
hammaddelerin 1500-1600 derecede ergitilerek kalay banyosu üzerinde
yüzdürülmesi ve kontrollü bir şekilde soğutularak düzcama dönüştürülmesi
prensibine dayanmaktadır. Float cam üretim hattı, birbirine seri olarak bağlı
toplam uzunluğu yaklaşık 500 metre olan kısımlardan meydana gelmektedir. Hattın
bir ucundan hammadde beslenirken hattın diğer tarafından günde 600-700 ton
seviyesinde istenilen kalite ve ebatlardaki cam plakaları toplanmaktadır.
Fırından gelen 1.100 derecedeki cam, kalay banyosunda şekillendirilerek
istenilen kalınlık ve genişliğe ulaştırılır. İstenilen kalınlık ve genişliğe
ulaştırılan float camı, kalay banyosunu 620-630 derece sıcaklıkta terk ederek
soğutma fırınına girer. Soğutma işleminde amaç, cam şeridinin sıcaklığını oda
sıcaklığına kadar uygun bir hızla düşürme ve camın taşımaya, stoklamaya ve
işlemeye uygun hale gelmesi için bazı fiziksel özelliklere sahip olmasını
sağlamaktır.
(4) Tüm cam uygulamaları için temel
ürün olan düzcam büyük plakalar halinde üretilir ve kullanılacakları alanın
özellikleri doğrultusunda yalnızca ebada kesilerek ya da ikincil işlemler
uygulanarak bitmiş ürün haline getirilir. Düzcam genel olarak inşaat, otomotiv,
beyaz eşya, mobilya, enerji, tarım ve benzeri çeşitli sektörlerde; yalıtım camı
ünitesi, ayna, lamine cam, kaplamalı cam, boyalı cam, temperli cam, kısmi
temperli cam, bombeli cam, emaye baskılı cam olarak kullanılır. Ülkemizde
düzcam ürünlerinin en yoğun kullanıldıkları sektör % 75'lik payla inşaattır.
(5) Yapılan başvuruda, yerli üretim
dalı tarafından üretilen ürün ile başvuru konusu ithal ürün arasında teknik ve
fiziki özellikler ile ürünün temel kullanım alanları bakımından bir fark
bulunmadığı belirtilmiştir. Bu nedenle, Yönetmeliğin 4 üncü maddesi
çerçevesinde, başvuru konusu ürün ile yerli üretim dalı tarafından üretilen
ürününün esas soruşturmada yapılan benzer ürün olarak kabul edilebileceği
tespiti geçerliliğini korumaktadır.
(6) Soruşturma konusu ürün ve
benzer ürün ile ilgili açıklamalar bağlayıcı nitelikte olmayıp genel içerikli
ve bilgi amaçlıdır.
2.2.
Ürünün ithalinde uygulanan vergi oranları ve diğer yükümlülükler
(1) Soruşturma konusu ürün için
meri İthalat Rejimi Kararı çerçevesinde belirlenen gümrük vergileri aşağıda yer
almaktadır.
(2) Buna göre, soruşturma konusu
ürünün Rusya menşeli olanlarının ithalinde % 2 oranında gümrük vergisi, % 20
oranında katma değer vergisi (KDV) uygulanmaktadır. Soruşturma dönemi boyunca
da aynı oranda gümrük vergisi uygulanırken % 18 oranında KDV uygulanmıştır.
GTİP
GÜMRÜK VERGİSİ ORANI (% )
1
2
3
4
GTS ÜLKELERİ
8
5
6
7
7005.29.25.00.00
0
0
2
1,5
0
0
0
2
7005.29.35.00.00
0
0
2
1,5
0
0
0
2
7005.29.80.00.00
0
0
2
1,5
0
0
0
2
Kaynak:2024 Yılı İthalat
Rejimi Kararı
1: AB Üyesi Ülkeler, EFTA Üyesi Ülkeler,
Serbest Ticaret Anlaşması Ülkeleri: Arnavutluk, Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda
Birleşik Krallığı, Bosna-Hersek, Fas, Faroe Adaları, Filistin, Gürcistan, Güney
Kore, İsrail, Karadağ, Kosova, Kuzey Makedonya Cumhuriyeti, Malezya, Mısır Arap
Cumhuriyeti, Morityus, Moldova, Sırbistan, Singapur Cumhuriyeti, Şili, Tunus.
2: Bolivarcı Venezuela Cumhuriyeti. 3: TPS-OIC İslam Konferansı Teşkilatı Üyesi
Devletler Arasında Tercihli Ticaret Sistemi Çerçeve Anlaşması ve Tercihli
Tarife Düzenlemesi Protokolü (PRETAS) kapsamındaki ülkeler (Bahreyn Krallığı,
Bangladeş Halk Cumhuriyeti, Birleşik Arap Emirlikleri, Fas Krallığı, İran İslam
Cumhuriyeti, Katar Devleti, Kuveyt Devleti, Malezya, Pakistan İslam
Cumhuriyeti, Suudi Arabistan Krallığı, Umman Sultanlığı ve Ürdün Haşimi
Krallığı). 4: Birleşik Arap Emirlikleri. 5: En Az Gelişmiş Ülkeler. 6: Özel
Teşvik Düzenlemelerinden Yararlanacak Ülkeler. 7: Gelişme Yolundaki Ülkeler. 8:
Diğer Ülkeler
(3) 31/12/2023 tarihli ve 8044
sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta İlave Gümrük
Vergisi Uygulanmasına İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar
uyarınca Rusya'dan gerçekleşen ithalatta % 5 oranında ilave gümrük vergisi
uygulanmaktadır.
(4) Soruşturma konusu ürünün
serbest dolaşıma girişinde, 22/2/2020 tarihli ve 31047 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan İthalatta Gözetim Uygulanmasına İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2020/1)
kapsamında gözetim uygulaması mevcut olup, 0,50 ABD doları/kg kıymetin
altındaki ithalatta tüm ülkelere yönelik olarak gözetim belgesi aranmaktadır.
3.DAMPİNGİN
DEVAMI VEYA YENİDEN MEYDANA GELMESİ İHTİMALİ
3.1.
Genel açıklamalar
(1) Yönetmeliğin 35 inci maddesi
çerçevesinde önlemlerin yürürlükten kalkması halinde dampingin devam etmesinin
veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı incelenmiştir.
3.2.
Dampingin devam etme ihtimali
(1) Yönetmeliğin 40 ıncı ve 41 inci
maddeleri çerçevesinde, soruşturma sırasında yeniden bir damping marjı
hesaplanmamış, esas soruşturmada hesaplanmış olan damping marjları gösterge
olarak dikkate alınmıştır.
(2) Buna göre, 23/12/2017 tarihli
ve 30279 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2017/35)uyarınca, soruşturma konusu ürün
için damping marjları Rusya'da yerleşik Guardian Steklo Rostov LLC ve Guardian
Steklo Ryazan LLC firmaları için CIF bedelin % 29,08'i oranında, JSC
Saratovstroysteklo için CIF bedelin % 19,27'si oranında tespit edilmiştir.
(3) Mevcut dampinge karşı
önlemlerin hukuki ve idari alt yapısını teşkil eden esas soruşturma esnasında
tespit edilen damping marjlarının, firmaların önlemin yürürlükten kalkması
halindeki muhtemel davranışlarını yansıtacak önemli bir gösterge niteliği
taşıdığı değerlendirilmektedir.
3.3. Dampingin yeniden meydana
gelmesi ihtimali
(1) İhracatçı firmaların
davranışlarını ve yeniden meydana gelmesi muhtemel olan dampingi göstermesi
açısından soruşturma konusu ülkenin Türkiye'ye yönlendirebilecek üretim ve
ihracat kapasitesi ile fiyatları ve esas soruşturmada hesaplanan damping marjları
önem arz etmektedir.
3.3.1.
Soruşturma konusu ülkenin üretim ve ihracat kapasitesi ile fiyatları
(1) Soruşturma konusu ülkenin
üretim ve ihracat kabiliyetlerine ilişkin değerlendirmede, Uluslararası Ticaret
Merkezinin (International Trade Center, ITC) 7005.29 gümrük tarife pozisyonuna
ilişkin 2019-2021 yılları ile SD ihracat verileri kullanılmıştır. Bazı
ülkelerin ihracatına dair miktar verisi bulunmadığından ITC verileri
çerçevesinde, soruşturma konusu üründe dünya toplam ihracat miktarı toplamına
ulaşılamamıştır.
(2) Soruşturma konusu ürünün 2019
yılında 3 milyar ABD doları olarak gerçekleşen dünya ihracat değeri, 2020
yılında 2,7 milyar ABD doları, 2021 yılında 3,6 milyar ABD doları, SD'de ise
3,4 milyar ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.
(3) Söz konusu ihracatın miktar
toplamlarına ulaşılamadığından, birim fiyatlar hesaplanamamıştır.
(4) Rusya'nın soruşturma konusu
ürün toplam ihracatı miktarı 2019 yılında 331.237 ton, 2020 yılında 350.071 ton
ve 2021 yılında 297.045 ton, SD'de ise 151.511 ton seviyesinde gerçekleşmiştir.
(5) Rusya'nın soruşturma konusu
ürün toplam ihracatı değeri ise 2019 yılında 87 milyon ABD doları, 2020 yılında
85 milyon ABD doları, 2021 yılında 113 milyon ABD doları ve SD'de 66 milyon ABD
doları seviyesinde gerçekleşmiştir.
(6) Anılan ihracatın birim
fiyatları anılan dönemde sırasıyla 264 ABD doları/ton, 244 ABD doları/ton, 381
ABD doları/ton ve 435 ABD doları/ton seviyesinde gerçekleşmiştir.
3.4.Dampingin
devamı veya tekrarlanma ihtimaline ilişkin değerlendirme
(1) Yapılan inceleme sonucunda;
i.Önlemin kalkması halinde
soruşturma konusu ülkenin davranışlarını göstermesi açısından önemli bir
gösterge niteliğinde olan esas soruşturmada, Rusya menşeli ürünler için CIF
bedelin % 19,27'si ve % 29,08'i oranlarında firma bazında damping marjı tespit
edildiği,
ii.Rusya'nın hâlihazırda Türkiye'ye
yönlendirebileceği önemli üretim kapasitesinin ve ihracat kabiliyetinin
bulunduğu,
iii. Türkiye pazarının büyüklüğü,
şikâyet konusu ürünün ağır ve kırılgan bir ürün olması, nakliyesinde yaşanan
sıkıntılardan kaçınmak adına ihracatı gerçekleştirilirken yakın coğrafyaların
tercih edilmesi gibi sebeplerle Türkiye pazarının soruşturma konusu ülke için
çekici bir pazar olduğu,
iv. Renksiz düzcamın temel kullanım
alanları arasında inşaat, otomotiv, beyaz eşya, mobilya, tarımgibi önemli
sektörlerin yer aldığı da dikkate alındığında, Türkiye pazarının Rus üreticiler
için cazip koşullar sunduğu,
hususları birlikte
değerlendirildiğinde, yürürlükteki önlemin kalkması halinde dampingli ithalatın
devam etmesinin veya tekrar etmesinin muhtemel olduğu değerlendirilmektedir.
4.ZARARIN
DEVAMI VEYA YENİDEN MEYDANA GELMESİ İHTİMALİ
4.1.Genel
açıklamalar
(1) Yönetmeliğin 35 inci maddesi
çerçevesinde, zararın devam edip etmediği ve önlemlerin yürürlükten kalkması
halinde zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup
olmadığı incelenmiştir. Bu kapsamda, ithalatın mutlak ve nispi olarak gelişimi,
dampingli ithalatın fiyatları ve bu fiyatların yerli üretim dalının fiyatları
üzerindeki etkisi incelenmiştir. Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri
1/1/2019- 30/6/2022dönemi için analiz edilmiştir.
(2) Soruşturma konusu ürünün genel
ithalatı ve soruşturma konusu ülkeden yapılan ithalatın incelenmesinde Bakanlık
KÜBİS veri tabanı Özel Ticaret Sistemi (ÖTS) verileri kullanılmıştır.
4.2.Ürünün
genel ithalatının mutlak gelişimi ve fiyatları
(1) 2019 yılında 103.608 ton olan
ithalat miktarının, 2020 yılında 160.096 ton, 2021 yılında 134.169 ton, SD'de
ise 120.425 ton olarak gerçekleştiği görülmektedir.
(2) Söz konusu ithalat değerleri
sırasıyla, 28,9 milyon ABD doları, 50 milyon ABD doları, 50,6 milyon ABD doları
ve 56,7 milyon ABD doları seviyelerinde gerçekleşmiştir.
(3) Söz konusu ithalatın ortalama
birim fiyatları incelenen dönemde artan bir seyir izlemiş olup, 2019-2021
yıllarında sırasıyla 279 ABD doları/ton, 312 ABD doları/ton, 377 ABD
doları/ton; SD'de ise 471 ABD doları/ton seviyelerinde gerçekleşmiştir.
4.3.Ürünün
soruşturma konusu ülkeden ithalatının mutlak gelişimi ve fiyatları
(1) Rusya menşeli soruşturma konusu
ürün ithalat miktarı, 2019 yılında 10.094 ton, 2020 yılında 18.177 ton olmuş,
2021 yılında 6.271 ton seviyesine düşerken SD'de ise 2021 yılına göre artış
göstermekle beraber 2019 yılına göre düşerek 8.491 ton seviyesinde
gerçekleşmiştir.
(2) Söz konusu ithalat değerleri
sırasıyla, 2,8 milyon ABD doları, 4,2 milyon ABD doları, 2,2 milyon ABD doları
ve 3,4 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir.
(3) Söz konusu ithalatın birim
fiyatları, sırasıyla 278 ABD doları/ton, 232 ABD doları/ton ve 344 ABD
doları/ton; SD'de ise 396 ABD doları/ton olarak gerçekleşmiştir.
(4) Rusya menşeli ithalatın toplam
ithalat içindeki payı ise sırasıyla % 9,7; % 11,4; % 4,7 ve % 7,1 seviyesinde
gerçekleşmiştir.
4.4.Diğer
ülkelerden ithalatın mutlak gelişimi ve fiyatları
(1) Soruşturma konusu ürünün diğer
ülkelerden ithalat miktarı, 2019 yılında 93.514 ton, 2020 yılında 141.919 ton,
2021 yılında 127.898 ton, SD'de ise 111.934 ton seviyesinde gerçekleşmiştir.
(2) Söz konusu ithalat değeri
sırasıyla, 26 milyon ABD doları, 46 milyon ABD doları, 48 milyon ABD doları ve
53 milyon ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.
(3) Söz konusu ithalatın ortalama
birim fiyatları, incelenen dönem itibarıyla sırasıyla 279 ABD doları/ton, 323
ABD doları/ton ve 379 ABD doları/ton ve SD'de 477 ABD doları/ton olarak
gerçekleşmiştir.
(4) Diğer ülkeler menşeli ithalatın
toplam ithalat içindeki payı ise sırasıyla % 90, % 89, % 95 ve % 93 seviyesinde
gerçekleşmiştir.
4.5.İthalatın
nispi gelişimi
(1) Önlem konusu ürünün Türkiye
toplam benzer mal tüketimi içindeki payı hesaplanırken, başvuru sahibi yerli
üreticinin yurt içi satışları ile genel ithalat miktarı toplanmıştır. Yerli
üretim dalının yurt içi satışlarının ve soruşturma konusu ülkeden gerçekleştirilen
ithalatın toplam tüketime oranlanmasıyla pazar payları hesaplanmıştır.
İncelenen veriler 2019 yılı=100 olacak şekilde endekslenmiştir.
(2) Bu çerçevede, yurt içi tüketim
endeksinin, 2019 yılı 100 birim kabul edildiğinde, 2020 yılında 106 birim, 2021
yılında 129 birim, SD'de ise 130 birim olarak gerçekleştiği görülmektedir.
(3) Rusya menşeli ithalatın 2019
yılında 100 birim olan pazar payı endeksi, 2020 yılında 170 birime yükselmiş
olmakla beraber 2021 yılında 48 birime düşmüş, SD'de ise 65 birim olarak
gerçekleşmiştir.
(4) Diğer ülkeler menşeli ithalatın
2019 yılında 100 birim, 2020 ve 2021 yıllarında sırasıyla 143 birim ve 106
birim olan pazar payı endeksinin SD'de 92 birim seviyesinde gerçekleştiği
görülmektedir.
(5) Yerli üretim dalının pazar payı
endeksi 2019-2021 yılları arasında sırasıyla 100 birim, 93 birim ve 110 birim,
SD'de ise 120 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.
(6) Diğer yerli üreticinin pazar
payı endeksi ise 2019-2021 yılları arasında sırasıyla 100 birim, 97 birim, 78
birim, SD'de ise 57 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.
4.6.Fiyat
kırılması ve baskısı
4.6.1.Fiyat
kırılması
(1) İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğin 17 nci maddesinin ilgili hükümleri
çerçevesinde, dampingli olduğu iddia edilen ithalatın yerli üretim dalının
satış fiyatları üzerindeki etkisi değerlendirilirken soruşturma konusu ülkeden
gerçekleştirilen ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarını kırıp kırmadığı
incelenmiştir. Fiyat kırılması, ithal ürünün ortalama pazara giriş fiyatının
Türkiye piyasasında yerli üretim dalının ortalama yurt içi birim satış
fiyatının yüzde olarak ne kadar altında kaldığını göstermektedir.
(2) Fiyat kırılması hesaplanırken,
ortalama CIF ithal birim fiyatının üzerine soruşturma konusu ülkeye yönelik
uygulanan gümrük vergisi (% 2) ile CIF kıymetin % 2'si tutarındaki diğer
ithalat masrafları eklenerek ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı
bulunmuştur. Bulunan değer ile yerli üretim dalının ortalama yurt içi satış
fiyatı karşılaştırılmıştır.
(3) Dampinge karşı önlemlerin söz
konusu olmadığı bir ortamda fiyatların hangi düzeyde oluşacağına ilişkin
değerlendirmeyi mümkün kılmak amacıyla, anılan fiyatlara dampinge karşı
önlemler eklenmemiştir.
(4) Bu kapsamda, 2019-2021 dönemi
ve SD için fiyat kırılması sırasıyla, CIF bedelin yüzdesi olarak % 0<X<% 10,
% 5<X<% 15, -% 10<X<-% 20 ve -% 10<X<% 0aralığında
hesaplanmıştır.
(5) Bu çerçevede, gözden geçirme
döneminde Rusya menşeli ithalatın yerli üreticinin fiyatlarını 2019 ve 2020
yıllarında kırdığı tespit edilmiştir.
4.6.2.Fiyat
baskısı
(1) İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğin 17 nci maddesinin ilgili hükümleri
çerçevesinde, dampingli olduğu iddia edilen ithalatın yerli üretim dalının
satış fiyatları üzerindeki etkisi değerlendirilirken soruşturma konusu ülkeden
gerçekleştirilen ithalatın yerli üretim dalının fiyatlarına baskı yapıp
yapmadığı incelenmiştir. Fiyat baskısı, yerli üretim dalının fiyatlarının
dampingli olduğu öne sürülen ithalat sebebiyle baskı altında bulunması ve yerli
üreticinin fiyatlarını makul kâr elde edecek şekilde belirleyememesi durumunu
ifade etmektedir. Bu kapsamda, soruşturma konusu ürünün Türkiye pazarına
ortalama giriş fiyatı ile yerli üretim dalının ortalama ticari maliyetine makul
bir kâr oranı (% X) eklenerek bulunan olması gereken yurt içi birim satış
fiyatı karşılaştırılmıştır.
(2) Fiyat baskısı hesaplanırken,
fiyat kırılması hesabında olduğu gibi ithal ürün için Türkiye piyasasına giriş
fiyatı bulunarak bu değer, yerli üretim dalının ortalama ticari maliyetine
makul bir kâr oranı eklenerek bulunan olması gereken yurt içi satış fiyatı ile
karşılaştırılmıştır.
(3) Dampinge karşı önlemlerin söz
konusu olmadığı bir ortamda fiyatların hangi düzeyde oluşacağına ilişkin
değerlendirmeyi mümkün kılmak amacıyla, anılan fiyatlara dampinge karşı
önlemler eklenmemiştir.
(4) Bu kapsamda, soruşturma konusu
ülke menşeli ithalatın yerli üretim dalının yurt içi satış fiyatını 2019-2021
dönemi ve SD'de baskılamadığı tespit edilmiştir.
(5) Bu çerçevede, gözden geçirme
döneminde Rusya menşeli ithalatın yerli üreticinin fiyatlarını baskılamadığı
tespit edilmiştir.
4.7.Yerli
üretim dalının ekonomik göstergeleri
(1) Yerli üretim dalının ekonomik
göstergeleri, yerli üretim dalının 1/1/2019-30/6/2022 dönemine ait verileri
esas alınarak analiz edilmiştir.
(2) Eğilimin sağlıklı bir şekilde
analiz edilebilmesi amacıyla, Türk lirası bazındaki veriler yıllık ortalama
Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) kullanılması suretiyle enflasyondan arındırılarak,
2019 yılı 100 birim olacak şekilde endekslenmiştir.
(3) Ekonomik göstergelerin
değerlendirilmesinde, soruşturma konusu ürüne ait miktar incelemesinde ton ölçü
birimi kullanılmıştır.
a)
Üretim, kapasite ve kapasite kullanım oranı (KKO)
(1) Yerli üretim dalının soruşturma
konusu ürün için 2019 yılında 100 birim olan üretim miktar endeksi, 2020
yılında 82 birim, 2021 yılında 125 birim, SD'de ise 140 birim seviyesinde
gerçekleşmiştir.
(2) İncelenen dönemde yerli üretim
dalının kapasite miktar endeksi sırasıyla 100 birim, 102 birim, 115 birim ve
115 birim seviyesinde iken; anılan dönemde KKO endeksi sırasıyla 100 birim, 80
birim, 87 birim ve 122 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.
b)
Yurt içi ve yurt dışı satışlar
(1) Yerli üretim dalının soruşturma
konusu ürün için 2019 yılında 100 birim olarak kabul edilen yurt içi satış
miktarı endeksi 2020 yılında 99 birim, 2021 yılında 142 birim, SD'de ise 156
birim seviyesinde gerçekleşmiştir.
(2) Aynı dönemde, yurt içi satış
değeri endeksi sırasıyla 100 birim, 95 birim, 132 birim ve 188 birim olmuştur.
(3) Yerli üretim dalının yurt dışı
satış miktar endeksi 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 51 birim, 2021
yılında 76 birim olurken SD'de 96 birim olmuştur.
(4) Aynı dönemde, yurt dışı satış
değer endeksi sırasıyla 100 birim, 55 birim, 85 birim ve 124 birim olarak
gerçekleşmiştir.
c)
Yurt içi fiyatlar
(1) Yerli üretim dalının soruşturma
konusu ürün için yurt içi birim satış fiyatı endeksi 2019 yılında 100 birim,
2020 yılında 96 birim, 2021 yılında 93 birim ve SD'de 121 birim seviyesinde
gerçekleşmiştir.
ç)
Pazar payı
(1) Yerli üretim dalının pazar payı
endeksi 2019-2021 yılları ve SD'de sırasıyla 100 birim, 93 birim, 110 birim ve
120 birim olarak gerçekleşmiştir.
d)
Maliyetler ve kârlılık
(1) Yerli üretim dalının soruşturma
konusu ürün için 2019 yılında 100 birim olan birim sınai maliyet endeksi, 2020
yılında 94 birim, 2021 yılında 79 birim ve SD'de 107 birim olurken faaliyet ve
finansman giderleri eklenerek hesaplanan birim ticari maliyet endeksi sırasıyla
100 birim, 96 birim, 70 birim ve 90 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.
(2) Yerli üretim dalının soruşturma
konusu ürün için gerçekleşen ticari maliyetleri ve yurt içi satış fiyatları
dikkate alınarak hesaplanan yurt içi satışlardan birim kârlılık endeksi, 2019
yılında 100 birim, 2020 yılında 96 birim, 2021 yılında 168 birim ve SD'de 219
birim olarak gerçekleşmiştir.
(3) Yurt dışı satışlardan birim
kârlılık endeksi incelenen dönemde sırasıyla 100 birim, 173 birim, 340 birim ve
339 birim olarak gerçekleşmiştir.
(4) Yerli üretim dalının toplam
satışlarında birim kârlılığı ise, 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 106
birim, 2021 yılında 188 birim ve SD'de 236 birim seviyesindedir.
e)
Stoklar
(1) Yerli üretim dalının dönem sonu
stok miktarı ise, 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 59 birim, 2021 yılında
101 birim ve SD'de 92 seviyesindedir.
f)
İstihdam
(1) Yerli üretim dalının soruşturma
konusu ürün üretiminde çalışan işçi sayısı endeksi, aynı dönemde sırasıyla 100
birim, 88 birim, 95 birim ve 103 birim olmuştur.
g)
Ücretler
(1) Soruşturma konusu ürün
üretiminde çalışan bir işçinin aylık brüt ücretinin endeksi 2019 yılında 100
birim olarak kabul edildiğinde, 2020 yılında 94 birim, 2021 yıllarında 81
birim, SD'de ise 70 birim seviyesinde gerçekleşmiştir.
ğ)
Verimlilik
(1) Soruşturma konusu ürün üretiminde
çalışan işçi başına düşen üretim miktarını gösteren verimlilik endeksi, 2019
yılında 100 birim, 2020 yılında 92 birim, 2021 yılında 132 birim, SD'de ise 137
birim seviyesinde gerçekleşmiştir.
h)
Nakit akışı
(1) Yerli üretim dalının soruşturma
konusu ürüne ilişkin amortisman ve kârlılık değerleri dikkate alınarak
hesaplanan nakit akışı endeksi, 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında 96 birim,
2021 yılında 229 birim, SD'de ise 315 birim olarak gerçekleşmiştir.
ı)
Büyüme
(1) Yerli üretim dalının bütün
faaliyetlerini kapsayan aktif büyüklüğü, 2019 yılında 100 birim, 2020 yılında
102 birim, 2021 yılında 142 birim ve SD'de 129 birim olmuştur.
i)
Sermaye arttırma yeteneği
(1) Yerli üretim dalının öz sermaye
endeksi inceleme döneminde sırasıyla 100 birim, 135 birim, 167 birim ve 149
birim olarak gerçekleşmiştir.
j)
Yatırımları arttırma yeteneği
(1) Yerli üretim dalının incelenen
dönemde tevsi yatırımları endeksi sırasıyla, 100 birim, 43 birim, 30 birim ve
48 birim olarak gerçekleşmiştir. İncelenen dönemde yenileme yatırımları endeksi
ise, sırasıyla, 100 birim, 63 birim, 66 birim ve 71 birim olarak
gerçekleşmiştir.
(2) Yerli üretim dalının
yatırımlarının geri dönüş oranı (dönem kârı/öz sermaye) aynı dönemde sırasıyla
100 birim, 69 birim, 127 birim ve 162 birim olmuştur.
4.8.Yerli
üretim dalının ekonomik göstergelerinin değerlendirilmesi
(1) Yerli üretim dalının ekonomik
göstergeleri incelendiğinde üretim, yurt içi satışlar, kârlılık, verimlilik,
KKO, yerli üretim dalının pazar payı ve yatırımların geri dönüş oranı gibi
temel ekonomik göstergelerde mevcut önlemlerin etkisiyle olumlu bir seyir
olduğu gözlemlenmektedir.
(2) RFEKB tarafından iletilen
görüşlerde, yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinden maliyet, hammadde,
işçilik, amortisman gibi unsurların gizli olarak verildiğine ve gizli olarak
verilmesinin nedenlerinden bahsedilmediğine değinilmiş olup bu durumdan dolayı
kendileri ve diğer ilgili tarafların çıkarlarının tam olarak korunmadığı ifade
edilmiştir. Ancak, söz konusu göstergeler firmaya özgü ticari sır niteliğinde
bilgiler içermekte olup başvuru formunun gizli olmayan nüshasında bu tarz
verilerin kamuya açık olarak sunulma zorunluluğu bulunmamaktadır. Türkiye
İstatistik Kurumundan elde edilen veriler ise kamuya açık olup başvuru formunun
gizli olmayan nüshasında da yer almaktadır.
(3) RFEKB tarafından, yüksek
enflasyon seviyesi ve buna bağlı olarak yurt içi tüketimde yaşanan düşüşün
Türkiye sanayisini olumsuz etkileyen unsurlar olduğu ifade edilmiştir. Bu
kapsamda, işbu raporun 4.7 nci maddesinde belirtildiği üzere yerli üretim
dalının ekonomik göstergeleri enflasyondan arındırılarak endekslenmektedir.
Bunun yanı sıra, SD'deki tüketim miktarının, baz yıl olan 2019 yılına kıyasla %
30 oranında artış gösterdiği gözlemlenmektedir.
(4) RFEKB tarafından, 2021 yılında
Rusya'dan gerçekleşen soruşturma konusu ürün ithalatının, Türkiye'nin toplam
ithalatının sadece % 5'ini oluşturduğu belirtilmiştir. Ancak, incelen dönem
boyunca Rusya'dan gerçekleşen ithalatın genel ithalat içindeki payının dalgalı
seyrettiği ve yalnız 2021 yılında % 4,7 seviyesine gerilediği, SD'de % 7,1
seviyesinde, 2020 yılında ise % 11,4 seviyesinde olduğu gözlemlenmektedir.
4.9.Zararın
devam etmesi veya yeniden meydana gelmesine ilişkin değerlendirme
(1) Rus üretici/ihracatçıların
Türkiye pazarına erişim konusunda bir sıkıntı yaşamadıkları bilinmekte olup,
renksiz düzcamın temel kullanım alanları arasında inşaat, otomotiv, beyaz eşya,
mobilya, tarım gibi önemli sektörlerin yer aldığı da dikkate alındığında,
Türkiye pazarının Rus üreticiler için önem arz ettiği değerlendirilmektedir.
(2) Rusya menşeli ithalatın
ortalama birim fiyatları dalgalı seyretmekle beraber, SD'de söz konusu birim
fiyatlarda 2019 yılına göre bir artış olduğu gözlemlenmektedir. Ancak incelenen
dönem boyunca genel ithalatın birim fiyatlarının da oldukça altında seyrettiği
görülmektedir.
(3) Rusya'nın üretim ve ihracat
kabiliyeti bakımından dünyada önemli bir yeri olduğu, ihracatçı firmaların
dampinge karşı önlemlerin olmadığı bir ortamda Türkiye pazarına erişim
konusunda herhangi bir sorunla karşılaşmayacağı değerlendirilmiştir.
(4) Rusya menşeli ithalatın 2019
yılı haricinde yerli üretim dalının fiyatlarını kırmadığı ve söz konusu
ithalatın 2019-2021 yılları ve SD'de yerli üretim dalının fiyatlarını
baskılamadığı tespit edilmiştir.
(5) Yerli üretim dalının ekonomik
göstergeleri bir bütün olarak incelendiğinde, önlemin de etkisiyle, inceleme
döneminde göstergelerin genel itibarıyla olumlu seyrettiği
değerlendirilmektedir.
(6) RFEKB, diğer ülkeler tarafından
soruşturma konusu ürüne ilişkin alınan bir damping önlemi olmadığını, bu
sebeple diğer ülkelere ihracatının önünde bir engel bulunmadığını ve Rusya'nın
ihracatını Türkiye'ye kaydırması gibi bir durumun bu kapsamda konu dışı
olduğunu belirtmiştir. Ancak, son dönemde yaşanan uluslararası gelişmeler
çerçevesinde, Türkiye'nin Rusya için eskisine kıyasla daha önemli bir pazar
haline geldiği değerlendirilmektedir.
(7) Bununla beraber, yine RFEKB
tarafından, yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinde olumlu bir seyir
gözlemlendiği, yerli üretim dalının hâlihazırda Rusya menşeli söz konusu ürün
ithalatından zarar görmediği ve zarar görme ihtimalinin bulunmadığı iddia
edilmektedir. Ancak, son dönemde yaşanan uluslararası gelişmelerin yanı sıra,
Türkiye pazarının büyüklüğü, şikâyet konusu ürünün ağır ve kırılgan bir ürün
olması nedeniyle nakliyesinde yaşanan sıkıntılardan kaçınmak adına ihracatı
gerçekleştirilirken yakın coğrafyaların tercih edilmesi gibi sebepler ile
Türkiye pazarının soruşturma konusu ülke için çekici bir pazar olduğu
değerlendirilmektedir.
5.SONUÇ
(1) Yürütülen soruşturma esnasında
elde edilen bilgi ve bulgular çerçevesinde, önlemin ortadan kalkması durumunda
dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel
olduğu değerlendirilmiştir.
(2) Bu çerçevede, soruşturma
neticesinde ulaşılan tespitleri değerlendiren Kurulun kararı ile 23/12/2017
tarihli ve 30279 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2017/35) ile yürürlükte olan dampinge
karşı önlemin, Yönetmeliğin 42 nci maddesi çerçevesinde aşağıdaki tabloda
gösterilen biçimde aynen uygulanmaya devam edilmesine karar verilmiştir.
GTP
Eşyanın
Tanımı
Menşe
Ülke
Firma
Unvanı
Dampinge
Karşı Önlem (CIF % )
7005.29
Diğerleri
Rusya
Federasyonu
Guardian Steklo
Rostov LLC
% 8
Guardian
Steklo Ryazan LLC
% 8
JSC
Saratovstroysteklo
% 8
Diğerleri
% 10