Yatırım teşvik kapsamı KDV erteleme işlemleri (2000-40) (Mülga)

T.C. BAŞBAKANLIK GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü SAYI: B.02.1.GÜM.0.08.00.06/40 ANKARA KONU 31.10.2000 2009/21 Genelge ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR. GENELGE 2000/40 Bilindiği üzere, 29.07.1998 tarihli 23417 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 4369 sayılı Kanunun yürürlüğe konulduğu 01.08.1998 tarihinden önce, yatırım teşvik belgeli yatırım eşyasından, Maliye Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığınca müştereken erteleme kapsamında değerlendirilen eşyanın ödenmesi gereken Katma Değer Vergisi, fiilen indirimin mümkün olacağı tarihe kadar ertelenmekteydi. 4369 Sayılı Kanunla, 01.08.1998 tarihi itibariyle "Katma Değer Vergisi Ertelemesi" kaldırılmış, ancak söz konusu kanunun yayımlandığı tarihe kadar alınan yatırım teşvik belgesinde yer alan eşyadan "makine ve teçhizat" niteliği taşımayanlar için erteleme işleminin devam edeceği 3065 sayılı Kanuna eklenen geçici 14 üncü maddeyle hüküm altına alınmıştır. 4369 Sayılı Kanunun yayımı tarihinden önce belge kapsamında yer alan ve "makine ve teçhizat" sayılmayan eşyanın, bu tarihten önce veya sonraki bir tarihte gerçekleştirilen ithalinde, ertelenen katma değer vergisi tutarına ilişkin olarak verilen teminatın çözümü için, 3065 Sayılı Kanunun yürürlükten kaldırılan 49/2 nci maddesi gereğince yayımlanan genel tebliğlerde yer alan açıklamalara göre işlem yapılacağı hususu, gerek 14.08.1998 tarihli 23433 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 69 Seri No.'lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde gerekse 09.02.2000 tarihli 23959 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yatırım Teşvik 5 Seri No.'lu Gümrük Genel Tebliğinde açıkça belirtilmişti. Ancak gerek yatırımcılardan gerekse bazı gümrük idarelerinden Müsteşarlığımıza ulaşan haberlerden katma değer vergisi ertelemesi ve çözümüne ilişkin birtakım tereddütler olduğu anlaşıldığından, uyulması gereken hususlar aşağıda gösterilmiştir. 1-Yatırım teşvik belgesi kapsamındaki bir eşyanın, katma değer vergisinin ertelenebilmesi için, 01.08.1998 tarihinden önce belge kapsamına alınmış olması ve 3065 sayılı Kanunun 49/2 nci maddesi gereğince yayımlanan genel tebliğlerde yer alan hükümlere uygun olması gerekmektedir. 2-Yatırım teşvik mevzuatı çerçevesinde ithal edildikten sonra yatırım teşvik belgesi iptal edilen eşyanın ithalat sırasında önceden ertelenen katma değer vergisine ait teminat ile ilgili olarak yapılacak işlemler teminatın bu tarihten önce çözülmüş veya çözülmemiş olması durumuna göre bir farklılık arz etmemektedir. Her iki durumda da Kanunun 49/2 nci maddesi kapsamında ithalde ertelenen katma değer vergisi, tahakkuk tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre tespit edilen yıllar için geçerli tecil faizi %50 zamlı uygulanmak suretiyle tahsil edilecektir. Bu hesaplamada ithalde ödenen vergilerin mükellefler tarafından vergi dairesine ödenecek katma değer vergisinden indirilebilecek oluşu göz önüne alınarak, Maliye Bakanlığınca yürürlüğe konulan 90/5 sayılı Katma Değer Vergisi İç Genelgesindeki gecikme zammı uygulamasına paralel olarak ithalatın yapıldığı tarihten verginin ödendiği veya teminatın çözüldüğü tarihe kadar vergi dairesine verilen katma değer vergisi beyannamelerinde ödenecek vergi olarak beyan edilen tutarların, ertelenen vergi tutarlarından düşülmesi ve kalan miktara o dönemde geçerli olan tecil faizinin %50 fazlası ile uygulanması suretiyle işlem yapılacaktır. 3-Yatırım teşvik belgesi iptal edilmeden, bu belge kapsamında yer alan eşyanın Hazine Müsteşarlığının izni ile başka bir mükellefe ait teşvik belgesine devredilmesi halinde önceden ertelenmiş bulunan katma değer vergisi ile ilgili teminatın devir tarihine kadar çözülmüş olması halinde yapılacak bir işlem bulunmamaktadır. Teminat çözülmemişse, devir tarihi itibariyle (bu dönem dahil) vergi dairesine ödenen vergi tutarları henüz gümrükte ertelenen vergi tutarlarına ulaşmamış ise kalan kısmın, ilk firmanın devirden sonra vergi dairesine ödeyeceği vergilerle tamamlaması mümkün olmayacaktır. Ancak yatırım teşvik belgesi sahibi firmanın erteleme uygulamasından yararlanarak ithal ettiği yatırım mallarının, Hazine Müsteşarlığının izni ile bir başka firmaya devredilmesi, erteleme ile ilgili şartların ihlali anlamına gelmediğinden, kalan kısım cezasız olarak ödenecek ve teminat çözülecektir.(Devir tarihi itibariyle devreden şirketin ödediği katma değer vergisi toplamının teminatın çözümüne yetmediği hallerde tahakkuk etmiş olmakla birlikte henüz nakden veya mahsuben ödenmeyen katma değer vergisi tutarları da dikkate alınacaktır.) Diğer taraftan, devir tarihi itibariyle kalan kısmın devralan firma tarafından yüklenilmesi halinde, kalan miktarın devralan firmanın devirden sonra vergi dairesine ödeyeceği katma değer vergileri teminatın çözümü ile ilgili hesaplamaya dahil edilecektir. Bu durumda devreden firmanın gümrük idaresinde bulunan teminatı, ancak devralan firma tarafından ödenen vergiler tutarının devir tarihi itibariyle bakiye miktara ulaştığının tespit edilmesi durumunda çözülecektir. 4-Teşvik belgesinin tamamının veya bir kısmının bir başka firmanın teşvik belgesine devredilmesinden sonra, devralan firmanın teşvik belgesinin iptal edilmesi durumunda; gerek belgede önceden varolan ve ithalatı gerçekleştirilen, gerekse devir yoluyla bu belge kapsamına alınan eşyanın ithalat sırasında ertelenen Katma Değer Vergisi, teminatın çözülüp çözülmediğine bakılmaksızın 2 nci madde hükümleri çerçevesinde değerlendirilecektir. 5- Devreden firmanın teşvik belgesinin devirden sonra Hazine Müsteşarlığınca iptal edilmesi halinde katma değer vergisi ertelemesi nedeniyle alınan teminatın çözümünde de, 2 nci maddedeki açıklamalar doğrultusunda işlem yapılacaktır Ancak, ilk firma adına düzenlenen teşvik belgesinin tamamının, başka bir teşvik belgesine devrinden sonra, devreden firmanın belgesinin Hazine Müsteşarlığınca teşvik mevzuatı uyarınca müeyyidesiz olarak iptal edilmesi durumunda, devralan firmanın devirden sonra vergi dairesine ödeyeceği katma değer vergileri teminatın çözümü ile ilgili hesaplamaya dahil edilecektir. 6-Yatırım teşvik belgesinin bir başka firma adına değiştirilmesi halinde teşvik belgesine ilişkin hak ve yükümlülüklerin aynen uygulanmasında bir sakınca bulunmamaktadır. 7-Teşvik konusu eşyanın, aynı şahsa ait başka teşvik belgesine devredilmesi halinde durumun ithalatın yapıldığı gümrük idaresine ve bağlı bulunan vergi dairesine bildirilmesi kaydıyla teminatın çözümüne ilişkin hesaplamada herhangi bir değişiklik söz konusu olmayacaktır. 8-Teşvik belgesi sahibi bir firmanın unvanının değiştirilmesi veya başka bir ad altında yeni bir firma olarak oluşması halinde teşvik belgesinin yeni firma adına değiştirilmesi şartıyla yeni firmanın vergi dairesine ödediği vergiler esas alınarak ithalatta ertelenen vergilerin çözülmesi mümkündür. Ancak bu şekilde işlem yapılabilmesi için teşvik belgesi sahibi ilk firmanın mükellefiyetinin kapatılması gerekmektedir. 9-Yatırım teşvik belgesi kapsamında olan ancak ithalat aşamasında tahakkuk ettirilen katma değer vergisinin tahsili gerektiği halde, yanlışlıkla ertelendiğinin anlaşılması halinde, Maliye Bakanlığınca yürürlüğe konulan 90/5 Sıra No.'lu Katma Değer Vergisi İç Genelgesindeki gecikme zammı uygulamasına paralel olarak ithalatın yapıldığı tarihten verginin ödendiği tarihe kadar vergi dairesine verilen katma değer vergisi beyannamelerinde ödenecek vergi olarak beyan edilen tutarları, ertelenen vergi tutarından düşülerek, kalan miktara o dönemde geçerli olan tecil faizi %50 fazlası ile uygulanacaktır. 10-Fazla ödenen katma değer vergisi sadece indirim hakkına sahip olmayan mükelleflere iade edilebilmektedir. Ancak fazla ödenen vergileri yüklenen kişilerin katma değer vergisi mükellefi olması halinde ise, söz konusu vergileri, vergiye tabi faaliyetleri üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden indirebilmeleri mümkündür. Bu nedenle fazla ödenen katma değer vergisi iade edilmeyecektir. Bilgi alınmasını ve gereğinin buna göre yapılmasını, ayrıca tereddüt hasıl olduğunda konunun merkez'den sorulmasını rica ederim.