İlama bağlı borçlar, mahkeme harçları, mahkeme masrafları (Mülga) (2004-1)

T.C. BAŞBAKANLIK GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI Hukuk Müşavirliği Sayı :B.02.1.GÜM.0.61.00.00-727/1- 07.07.2004 - 1073 Konu : İlama bağlı borçlar, mahkeme harç ve masrafları 2004/2 Sayılı Genelge ile YÜRÜRLÜKTÜN KALDIRILMIŞTRI. GENELGE (2004/1) 26.02.2004 tarih ve 25385 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Maliye Bakanağının 2004 Mali Yılı Bütçe Uygulama Talimatına ilişkin 6 sıra Nolu Tebliği ve buna dayanılarak çıkarılan Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün 22.03.2004 tarih ve 005003 saydı Genelgesi gereğince genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin ilâma bağlı borçları ile mahkeme harcı ve masrafları kendi bütçelerinden ödeneceğinden 2004 mali yılı için geçerli olmak üzere, Hukuk Müşavirliğinin 2004 mali yılı bütçesi (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4) Görev Giderleri Tertibine ödenek aktarması yapılmış olup, uygulamada birliği sağlamak amacıyla aşağıdaki hususların açıklanması gerekli görülmüştür. I- İlgili Birimlerce Ödenecek İlâma Bağlı Borçlar İdare aleyhine sonuçlanan davalarda ilâmda hüküm altına alınan asıl alacak ile varsa gecikme faizi ve/veya gecikme zammının, bir hizmet tertibiyle ilişkili olması halinde, uygulamada daha önce olduğu gibi, işlemi davaya konu edilen gümrük idaresi tarafından, kendi bütçesinin ilgili hizmet tertibinden ödenecektir. İlgili hizmet tertibinde ödenek olmaması halinde ilgili birimler Araştırma Planlama ve Koordinasyon Dairesi Başkanlığı aracılığıyla Maliye Bakanlığından ödenek talep edeceklerdir. II- Hukuk Müşavirliği Aracılığıyla Ödenecek İlâma Bağlı Borçlar İşlemi davaya konu edilen gümrük idaresi tarafından Hukuk Müşavirliğinden ödenek talebinde bulunulacaktır. Gerekli ödenek, Hukuk Müşavirliğince temin edilerek ödeme emri ile ödenek isteyen birimin bağlı bulunduğu Gümrük Saymanlık Müdürlüğüne gönderilecektir. İlgili birim tarafından tahakkuk evrakı düzenlenecek ve Saymanlıkça ödeme yapılacaktır. Buna göre ödenekler: 1) İlâmda hüküm altına alınan asıl alacak ile varsa gecikme faizi ve/veya gecikme zammının bir hizmet tertibiyle ilişkilendirilememesi halinde, Hukuk Müşavirimi bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1. 03.4.2.90) tertibinden; 2) Kamu hizmetlerinin yürütülmesi esnasında ortaya çıkan zarar nedeniyle zarar görenlere ödenmesi gereken ancak uygulamayı yapan kamu görevlisine hukuken rücu imkanı bulunmayan mahkeme kararına dayalı tazminat ödemeleri. Hukuk Müşavirliği bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03) tertibinden istenecektir. 3) Yargılama giderleri, avukatlık ücreti ve icra masrafları, gümrük idaresince Ödenecektir. Bunun için işlemi davaya konu edilen gümrük idaresi, Hukuk Müşavirliği bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9. 00.1.03.4.2.04) tertibinden ödenek talebinde bulunacak, Hukuk Müşavirliğince ödenek temin edilerek gönderilecek ve ödeme buna göre yapılacaktır. III- Gümrük İdarelerince Ödenek İstenmesinde Dikkat Edilecek Hususlar 1) İdarî yargıda açılan davalarda a) İdare mahkemelerinde açılan davalarda Karara karşı kanun yollarına başvuruda bulunulup bulunulmadığı, bu başvuru sırasında mahkeme kararının Yürütmesinin Durdurulması talep edilip edilmediği, talep üzerine ne şekilde karar verildiği hususları Hukuk Müşavirliğine bildirilir. İlâmda hükmedilen borcun ödenmesi için kararın kesinleşmiş olması şartı aranmaz (Devlet Harcama Belgeleri Yönetmeliğim. 51/4). aa) Kararın icraya konulmuş olması İcraya konulan karar Yürütmenin Durdurulması talepli olarak temyiz (veya itiraz) edilmiş ise, icranın durdurulması için ilgili gümrük idaresince; bir dilekçe ile kararı veren mahkemeye başvurularak, dilekçenin altına "kararın YD istemli olarak temyiz edildiğine dair" şerh alınır. İcra emri ve şerhi içeren dilekçe, icra Müdürlüğünün bulunduğu yerdeki Muhakemat Müdürlüğüne gönderilerek, icra dairesinden icranın ertelenmesi için mehil talebinde bulunulması istenir. İcra Dairesince verilen mehil içinde YD istemi hakkında bir karar verilmemiş ise aynı şekilde ek süre talep edilir. YD talebi hakkında verilen kararın sonucuna göre işlem yapılır. bb) Karar icraya konulmadan ödeme için idareye başvurulması YD istemi hakkında verilen karar sonucuna göre işlem yapılır. b) Vergi mahkemelerinde açılan davalarda Verginin terkinine, kaldırılmasına ya da iptaline karar verilmesi halinde tahsil olunan verginin ret ve iadesi için mahkeme kararının kesinleşmiş olması gerekir. 2) Adlî yargıda açılan davalarda a) Hukuk davalarında Karara karşı kanun yollarına başvurulup başvurulmadığı, kararın kesinleşip kesinleşmediği, temyiz sırasında tehir-i icra talep edilip edilmediği ve talep üzerine ne şekilde karar verildiği hususları Hukuk Müşavirliğine bildirilir. Kural olarak para alacaklarına veya menkul mallara ilişkin ilamların icrası için kararın kesinleşmesi şart değildir. Gayrimenkule ve buna ilişkin aynî haklara dair hükümler, aile ve şahsın hukukuna dair hükümler, hakem kararları, kesinleşmeden icraya konulamaz (HUMK. m. 443). Bu tür kararların kesinleşmeden icraya konulması halinde, icra emrinin iptalinin sağlanması için İcra Müdürlüğünün bulunduğu yerdeki Muhakemat Müdürlüğüne (İlçelerde Malmüdürlüğü Hazine Avukatlığı) bildirilir. b) Ceza davalarında Ceza yargılamasına ilişkin kararlarda hükmolunan borçların ödenmesi için kararın kesinleşmiş olması şarttır. IV- Diğer Hususlar 1) İcra Emirlerinde ilama aykırı bir hususun bulunması halinde (örneğin faize faiz yürütülmesi, asıl alacak tutarının yanlış yazılması, hesap hataları gibi) şikayet veya itiraz yoluna başvurulması için konu İcra Müdürlüğünün bulunduğu yerdeki Muhakemat Müdürlüğüne (ilçelerde Mal müdürlüğü Hazine Avukatlığı) intikal ettirilir. 2) Ödenek talep edilirken, ödenek temin edilmesi ve tahakkuk evrakının hazırlanması için geçecek makul süre dikkate alınarak borcun muhtemel ödeme tarihi belirlenecek ve buna göre ödenek miktarı hesaplanacaktır. Ayrıca varsa işleyecek gecikme faizi veya gecikme zammı miktarı da dikkate alınacaktır. 3) Hukuk Müşavirliğinden ödenek talep edilirken, borcun hüküm altına alındığı mahkeme karan (ilâm) kesinleşmiş ise kesinleşme şerhini de içerecek şekilde gönderilir. 4) Avukata ödeme yapılabilmesi için vekaletnamede 'ahz-u kabz' yetkisi aranmalıdır. 5) Avukatlık ücretinin ödenebilmesi için, "Fatura (Serbest Meslek Makbuzu)" ödeme belgesi ekine konulacaktır (Devlet Harcama Belgeleri Yönetmeliği m. 51. Ancak yönetmelik değişikleri ile farklı düzenlemeler yapılması halinde ona göre işlem yapılmalıdır). 6) Ödemelerin yapılmasında talep ya da takip tarihi sıralaması dikkate alınır. 7) Tam yargı ve vergi davalarında 2577 sayılı İdarî Yargılama Usulü Kanunun 28'inci maddesinin 6'ıncı fıkrası hükmü gereğince kararın idareye tebliğinden itibaren, infazın gecikmesi sebebiyle idarece kanuni gecikme faizi ödenir. Vergi davalarında yapılmış bir tahsilat yoksa gecikme faizi ödenmesi de söz konusu olmayacaktır. V- Mahkeme Harç ve Masrafları İle Avanslar Dava sırasında ödenmesi gereken tebligat masrafı, bilirkişi ve kesif ücreti gibi yargılama giderlerine ilişkin harcamalar Hukuk Müşavirliği bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04) tertibinden avans talep edilmek suretiyle yapılacaktır. Bilahare avans usulüne uygun olarak kapatılacaktır. İşbu Genelgede belirtilen hususlarda; Dava ve icra Takiplerinde Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin 2002/1 sayılı Genelgenin, bu Genelgeye aykırı hükümleri uygulanmayacaktır. Bilgi ve gereğini rica ederim. DAĞITIM Merkez ve taşra teşkilatına