Liman sahalarına gelen konteynerlarla ilgili boşaltma listeleri, bunların bir iç gümrüğe transit işlemlerinde özet beyan eksiklik-fazlalık takibatın ana özet beyan veren nakliyeci nezdinde yapılması gerektiği (2008-14) (Mülga)
T.C.
BAŞBAKANLIK
Gümrük
Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.00.07.194/1098
Konu :Özet Beyan Takibatı
07.05.2008
2012/2
Sayılı Genelge ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR.
GENELGE
(2008/14)
Müsteşarlığımıza
intikal eden olaylardan;
* Başta deniz
yoluyla gelen ve deniz taşıtından liman sahasına alınan konteyner içinde
bulunan eşya olmak üzere, yurtdışından orijinal mühür tatbik edilerek Türkiye
Gümrük Bölgesine getirilen ve transit rejimine tabi tutularak başka bir gümrüğe
sevk edilen eşyaya ilişkin özet beyan işlemleri ile ilgili olarak farklı
uygulamalarla karşılaşıldığı,
* 4458 sayılı Gümrük
Kanununun 43
ve 237
nci maddelerine göre özet beyan takibatları eşyayı Türkiye Gümrük Bölgesine getiren
taşıt araçlarının sahipleri, kaptanları veya acentaları nezdinde yapılması gerekirken,
birleşik kargo taşımasına konu olarak ara acentalar adına gelen eşyalar için
ara acentalarca grupaj alt özet beyan tanzim edilerek bunlara ara konişmentolar da eklenmek
suretiyle ana özet beyanlar BİLGE Sisteminde, ana konişmentolar da ara nakliyeciler
tarafından verilen grupaj alt özet beyanlarla kapatıldığından, ithalatçılarca
da bu grupaj alt özet beyan bilgileri kapsamında eşyaların gümrük işlemlerinin
ikmal edilmesi dolayısıyla ve eşyanın taşıma sorumluluğunun ara nakliyecilere
geçtiği gerekçesiyle BİLGE Sisteminde eksiklik/fazlalıklarla ilgili olarak
düzenlenen tutanaklarda ara konişmento bilgileri esas alınarak grupaj alt özet beyan
veren ara nakliyeciler nezdinde
takibata geçilebildiğinden, ana özet beyanda hata bulunmamakla birlikte grupaj
özet beyanda hata yapılması durumunda, özet beyan takibatının ana nakliyeciler
nezdinde mi, yoksa ara
nakliyeciler nezdinde mi yürütüleceği hususunda tereddüt yaşandığı,
anlaşılmaktadır,
Konu ile ilgili
gerekli açıklamalar aşağıda yer almaktadır.
1- Bilindiği üzere, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 3
üncü maddesinin ondördüncü fıkrasında,
"Eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulması" deyimi
açıklanmış olup, Türkiye Gümrük Bölgesine getirilerek gümrüğe sunulan eşya için özet beyan verilmesine ilişkin
hususlar ise anılan Kanunun 42 nci ve müteakip maddelerinde düzenlenmiştir.
Gümrük
Yönetmeliği'nin 69[1]
uncu maddesi
ve 733 üncü[2]
maddesinin
üçüncü fıkrasında özet beyan eksiklik/fazlalık takibatına ilişkin hükümlere yer
verilmektedir. Bu hükümler gereğince, özet beyan veya özet beyan olarak
kullanılan ticari ya da resmi belgelerdeki kayıtların eşyanın araçtan
boşaltılması sırasında düzenlenen boşaltma listeleriyle karşılaştırılmasını
müteakip farklılık bulunması halinde özet beyan eksilik/fazlalık takibatına
geçilmektedir.
Yukarı yer
verilen hükümler doğrultusunda, özet beyan eksiklik/fazlalık takibatının
eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasından önce
başlamış olması gerekmektedir.
Bu itibarla,
eşyanın transit rejimine tabi tutulmasından önce özet beyana ilişkin işlemlerin
aşağıdaki şekilde yapılması uygun bulunmuştur.
a) Taşıma şekli
itibariyle çok sayıda konteynerin bir arada taşındığı durumlarda, konteyner
açılmadan boşaltma listelerinin düzenlenmesi halinde boşaltma listelerinin
konteyner bazında düzenlenmesi, araç olarak kabul edilen konteynerin, Gümrük
Yönetmeliğinin 733 üncü maddesinin üçüncü fıkrası (c) bendi hükmü doğrultusunda
özet beyan işlemlerinde kap olarak dikkate alınması ve özet beyan
eksiklik/fazlalık takibatının konteyner bazında yapılması gerekmektedir.
b) Konteyner
açılmak suretiyle boşaltma listelerinin düzenlenmesi halinde takibatın
konteyner bazında değil, konteynerden boşaltılan eşya bazında yapılması
gerekmektedir.
c) Türkiye Gümrük
Bölgesi dışından getirilerek özet beyanı verilen eşyanın bulunduğu aracın
üzerindeki mührün sağlam olması ve herhangi bir şüphe halinin bulunmaması
nedeniyle aracın tartılmadığı durumlarda işlemler, belgeler üzerinden yürütülür.
Ancak, yükümlünün aracın tartılmasını talep etme ve Gümrük Kanununun 41 inci
maddesinde belirtilen hakkı saklıdır.
d) Özet beyan ve
ilgili belgelerinde belirtilen ile tartım sonucu tespit edilen miktarlarda
farklılık olması halinde eşyanın fiziki muayenesinin yapılarak beyanına göre
eksik/fazla çıkan eşya için giriş (sevk) gümrüğünce takibata geçilmesi
gerekmektedir.
TIR
karnesinin özet beyan yerine kullanıldığı hallerde ortaya çıkan
eksiklik/fazlalıklara ilişkin işlemler, TIR karnesi mevzuatı çerçevesinde
sonuçlandırılır.
Eşyanın,
yukarıda belirtildiği şekilde özet beyan işlemlerinin tamamlanarak transit
rejimi kapsamında başka bir gümrüğe sevk edilmesinin ardından, transit
rejiminin sonlanacağı gümrük idaresinde yapılacak kontroller neticesinde tespit
edilen farklılık ve ihlaller için 05.11.2007 tarih ve 2007/29[3]
sayılı Genelge
uyarınca işlem yapılacaktır.
2. BİLGE
sisteminde ana konşimentolar için taşımayı yapan nakliyeci tarafından taşıma
aracı kapsamı eşya için tek bir özet beyan (taşımayı yapan araca göre hava
ithalat veya deniz ithalat türünde) verilmektedir. Daha sonra ara konşimentolar
için aracı nakliye şirketleri tarafından ana özet beyanlar ile bağlantı
kurularak "GRUPAJ" türünde özet beyanlar verilmekte ve beyannameler "GRUPAJ"
türünde özet beyanlarla ilişkilendirilerek tescil edilmektedir. Sistemde sadece
ana özet beyan numarası ile geçici depolama yerine giriş yapıldığından ve eşya
geçici depolama yerinde göründüğünden, GRUPAJ türündeki özet beyanlar için
ayrıca ambar girişi yapılmamaktadır. Sistem, geçici depolama yerinde bekleme
süresini hesaplarken GRUPAJ türündeki özet beyanın tescil tarihini dikkate
almamakta, ana özet beyanın tescil tarihine göre işlem yapmaktadır.
Bu nedenle,
Gümrük Kanununun 46
ncı maddesi çerçevesinde yapılacak süre hesaplamalarında ana özet beyanın
tescil tarihi dikkate alınacaktır.
4458 sayılı Gümrük
Kanununun 237
nci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca özet beyan eksiklik/fazlalıkları
ile ilgili sorumluluğun taşıt araçlarının sahipleri, kaptanları veya
acentalarına ait bulunması nedeniyle, özet beyan eksiklik/fazlalık takibatına
ana özet beyanı veren nakliyeci nezdinde geçilecektir.
22.09.2000
tarihli, 28616
sayılı yazımız yürürlükten kaldırılmıştır.
Bilgi ve
gereğini rica ederim.
Müsteşar
M. Emin ZARARSIZ
DAĞITIM:
Merkez
ve Taşra Teşkilatına
[1] Mer'i Yönetmeliğin 75.Maddesi
[2] Mer'i Yönetmeliğin 583.Maddesi
[3] 2009/68 sayılı Genelge ile
Yürürlükten Kaldırılmıştır.