İlâma Bağlı Borçlar İle Mahkeme Harç ve Masraflarının Ödenmesi; Mahkeme Harç ve Masrafları Ödenek Talep Formu, Diğer Yasal Giderler Talep Formu, Kusursuz Tazminatlar Talep Formu (2012-01) (Mülga)

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Hukuk Müşavirliği Sayı : B.21.0.HUK-10.06.01-2/ Konu : GENELGE (2011/2) Müşavirliğimizce yürütülen ilama bağlı borçlar ve mahkeme harç ve masrafların ödenmesi işlemleri ile ilgili olarak uygulamada karşılaşılan sorunların giderilmesi ve işlemlerin hızlandırılması için Dava ve İcra Takipleri ile Bunlara Bağlı İş ve İşlemlerde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkındaki 31/12/2009 tarihli ve 2009/2 sayılı Genelgenin "6.4. İlâma Bağlı Borçlar İle Mahkeme Harç ve Masraflarının Ödenmesi" başlıklı bölümünün yürürlükten kaldırılarak yeniden düzenlenmesi gerekmiştir. Bu nedenle, ilama bağlı borçlar ve mahkeme harç ve masrafların ödenmesi ile kamu zararının tahsili işlemleri bu Genelgede yer alan açıklamalara göre yürütülecektir. A) GENEL HÜKÜMLER 26/2/2004 tarihli ve 25385 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Maliye Bakanlığı'nın 2004 Mali Yılı Bütçe Uygulama Talimatına ilişkin 6 sıra No.lu Tebliği ve buna dayanılarak çıkarılan Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü'nün 22/3/2004 tarihli ve 5003 sayılı Genelgesi gereğince genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin ilâma bağlı borçları ile mahkeme harcı ve masrafları kendi bütçelerinden ödenecektir. Maliye Bakanlığı'nın 2004 Mali Yılı Bütçe Uygulama Talimatına ilişkin 6 sıra Nolu Tebliği ve buna dayanılarak çıkarılan Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü'nün 22/3/2004 tarihli ve 5003 sayılı Genelgesi'nde; İlâma Bağlı Borç: Bir mahkeme kararı ile genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerce ödenmesine hükmedilen ana para, faiz, tazminat, ceza ve yargılama giderleri gibi her türlü ödemenin tamamı, İlgili Hizmet Tertibi: Kaynağı itibariyle ilâma bağlı borcun ilgili olduğu tertip, Mahkeme Harcı ve Masrafları: Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerin taraf olduğu davalarda, dava sonuçlanıncaya kadar dava ile ilgili olarak yapılması zorunlu olan her türlü gider, Olarak tanımlanmıştır. B) İLAMA BAĞLI BORÇLAR 1- İlgili Birimlerce Ödenecek İlâma Bağlı Borçlar a) İdare aleyhine sonuçlanan davalarda, ilâmda hüküm altına alınan alacak, tazminat, gecikme faizi ve/veya gecikme zammı, yargılama giderleri, avukatlık ücreti ve icra masrafları, dava konusu işlemi tesis eden veya eylemde bulunan ilgili merkez birimi tarafından kendi bütçesinin ilgili hizmet tertibinden ödenecektir. Dava konusu işlemi tesis eden veya eylemde bulunan gümrük idaresi, ilgili hizmet tertibinden ödeme yapılabilmesi için Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı'ndan ödenek talebinde bulunacaktır. b) İlgili hizmet tertibinde ödenek olmaması halinde, gerekli ödenek öncelikle Bakanlık bütçesi içinde yapılacak aktarmalarla karşılanacak, bu şekilde karşılanma imkânı bulunmaması durumunda ise, ilgili birim Strateji Geliştirme Başkanlığı aracılığıyla Maliye Bakanlığından ödenek talep edecektir. c) 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri uyarınca kaçak eşyanın muhafaza edildiği antrepo ve depoların ardiye ücretleri ile kaçak eşyanın teslim edildiği yediemin ücretlerine ilişkin ilâma bağlı borç ödemeleri ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 221 inci madde hükmü uyarınca ödenen fazla çalışma ücretlerine ilişkin ilâma bağlı borç ödemeleri için Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığından ödenek talep edilecektir. 2- Hukuk Müşavirliğince Ödenecek İlâma Bağlı Borçlar a) İlâmda hüküm altına alınan ve bir hizmet tertibiyle ilişkilendirilemeyen alacak, tazminat, gecikme faizi ve/veya gecikme zammı, yargılama giderleri, avukatlık ücreti ve icra masrafları Hukuk Müşavirliği bütçesinin "Diğer Yasal Giderler" (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90) tertibinden, b) Kamu hizmetlerinin yürütülmesi esnasında ortaya çıkan zarar nedeniyle zarar görenlere ödenmesi gereken ancak uygulamayı yapan kamu görevlisine hukuken rücu imkânı bulunmayan mahkeme kararına dayalı kusursuz tazminat ödemeleri, Hukuk Müşavirliği bütçesinin "Kusursuz Tazminatlar" (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03) tertibinden ödenecektir. C- MAHKEME GİDERLERİ a) Dava sırasında ödenmesi gereken tebligat masrafı, bilirkişi ve keşif ücreti gibi mahkeme giderlerine ilişkin harcamalar Hukuk Müşavirliği bütçesinin "Mahkeme Harç ve Giderleri" (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04) tertibinden avans olarak ödenek talep edilmek suretiyle yapılacak olup söz konusu tertipte ödenek mevcut olsun veya olmasın ilgili Muhasebe Müdürlüğü'nden avans alınıp süresi içinde usulüne uygun olarak kapatılacak ve bilahare harcamalara ilişkin miktar kadar Hukuk Müşavirliği'nden gerekli ödenek talep edilecektir. b) Hukuk Müşavirliği bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04) tertibinden mahkeme harç ve masrafları için talep edilecek olan avanslar Ek-1'de yer alan form ile istenecek ve her form için tarih ve sayı verilecektir. c) Mahkeme harç ve masrafları (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04) tertibinden talep edilen ödenek harcandıktan sonra Hukuk Müşavirliğine herhangi bir makbuz veya belge gönderilmeyecektir. ç) Hukuk Müşavirliğinden Ek-1'de yer alan form ile talep edilecek olan ödeneklerin talep edilmesine ve harcanmasına ilişkin denetim 5018 sayılı Kanun hükümlerine göre ödenek talep eden birimin gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkilisi tarafından yapılacaktır. Ç- ÖDEMELERDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR 1- Genel Olarak a) İlâma bağlı borçlar ile ilgili olarak öncelikle 2009/2 sayılı Genelgenin "5. İLÂMLI İCRA TAKİPLERİ" başlıklı bölümde yer alan açıklamalara uyularak gerekli işlemler yapıldıktan sonra ödenek talebinde bulunulacaktır. b) İlâmlı alacaklarda, ödeme talebi veya icra emri tarihi ile ilâm tarihi arasında on yıldan fazla bir süre geçmişse, öncelikle ilâmın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı hususu Hukuk Servislerinden sorulacak ve verilecek cevap doğrultusunda işlem yapılacaktır. c) Kararın icraya konulması halinde, öncelikle icra emri ile ilâm karşılaştırılacaktır. İlâma aykırı bir husus varsa (örneğin yasal faiz oranlarından fazla faiz istenilmesi, faize faiz yürütülmesi, asıl alacak tutarının yanlış yazılması, faiz başlangıç tarihinin yanlış uygulanması, hesap hataları, harç istenilmesi gibi) şikâyet yoluna başvurulacaktır. ç) Karar icraya konulmadan önce ödeme için idareye başvurulması halinde, yine öncelikle talep ile ilâm karşılaştırılacaktır. İlâma aykırı talepler kabul edilmeyecek ve ödeme ilâma uygun olarak yapılacaktır. d) Kararın icraya konulması halinde, icra emrinin tebliğinden önce borç ödenmiş veya ilâm zamanaşımına uğramış ise, yedi gün içinde icra tetkik merciine itiraz edilecektir. e) Ödenek talep edilirken, ödenek temin edilmesi ve tahakkuk evrakının hazırlanması için geçecek makul süre dikkate alınarak borcun muhtemel ödeme tarihi belirlenecek ve buna göre ödenek miktarı hesaplanacaktır. Ayrıca varsa işleyecek gecikme faizi veya gecikme zammı miktarı da dikkate alınacaktır. f) Avukatlık ücretinin ödenebilmesi için, "Fatura (Serbest Meslek Makbuzu)" ibraz edilecektir (Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliği madde 62/a). g) Ödemeler, ödeme talebinin Bakanlığa tebliğ edildiği tarih esas alınarak hazırlanan listeye göre yapılacak, ödenek bulunmaması veya ödeme listesi sırası nedeniyle icra emrinde belirtilen ödeme süresi içinde ödeme yapılamayacağının anlaşılması halinde, bu husus ödeme süresi içinde icra müdürlüğüne yazı ile bildirilecektir. ğ) 2577 sayılı İdarî Yargılama Usulü Kanunu'nun 28 inci maddesinin 6 ncı fıkrası hükmü gereğince, tazminat ve vergi davalarında kararın idareye tebliğinden itibaren infazın gecikmesi sebebiyle idarece kanuni gecikme faizi ödenmesi gerektiğinden yargı kararları gereği süresinde yerine getirilerek gecikme faizi ödenmesine sebebiyet verilmeyecektir. h) Maliye Bakanlığı Başhukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğü'nün 11//3/2005 tarih ve 8600 sayılı yazısında kanuni kesintilere ilişkin olarak verilen örnek ve açıklamalara uyularak, gerekli yasal kesintiler (damga vergisi, gelir vergisi tevkifatı vb.) yapılacaktır. ı) Hukuk Müşavirliği bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90) tertibinden talep edilecek olan ödenekler Ek-2'de yer alan form ve (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03) tertibinden talep edilecek olan ödenekler Ek-3'de yer alan form ile istenilecek ve her form için tarih ve sayı verilecektir. i) Ek-2'de yer alan formda dosya ve kişi/firma bazında bilgiler verilerek talepler tek formda toplu olarak yapılacaktır. j) Ek-3'de yer alan formda dosya ve kişi/firma bazında bilgiler verilerek talepler tek formda toplu olarak yapılacaktır. k) Karar kesinleşmeden önce ödeme yapılmış ise, ödemeyi yapan merkez veya taşra birimince dosya takibe alınarak ödemenin dayanağı olan kararın kaldırılması/bozulması halinde, süre verilerek yapılan ödeme karşı taraftan geri istenecektir. Bu konuda yapılan tebligata rağmen borcun ödenmemesi halinde, borçlu temerrüde düşmüş sayılır. Yapılan ödeme, borçluya verilen sürenin bitimi tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte tahsil edilecektir. l) Taşra birimlerince İcra Müdürlüğüne yapılacak ödemelerde merkezden ödenek talep etmeden önce ilgili İcra Müdürlüğünden müfredatlı hesap pusulası, bağlı olduğu vergi dairesinin adı, vergi numarası ile ödeme yapılacak banka şubesinin adı-kodu ve IBAN numarası bilgileri istenecek, bakiye ödemeleri önlemek için gelecek hesap dökümü (İcra vekâlet ücreti, icra masrafı ve faiz) göz önünde bulundurularak eş zamanlı olarak gerekli ödenek talep edilecektir. m) Ödenek talep edilirken yukarıda belirtilen ödenek talep formlarının doldurulmasına özenle dikkat edilecek, Diğer Yasal Giderler (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90) ve Kusursuz Tazminatlar (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03) tertibinden ödenen ilâma bağlı borçlarda, icra müdürlüğü/ davacı/ avukata yapılan ödemeyle ilgili ödeme emri ile talep formunun sayı ve numarası ilgi tutularak Hukuk Müşavirliğine gönderilecektir. n) Hukuk Müşavirliğinden Ek-2 ve Ek-3'de yer alan formlar ile talep edilecek olan ödeneklerin talep edilmesine ve harcanmasına ilişkin denetim 5018 sayılı Kanun hükümlerine göre ödenek talep eden birimin gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkilisi tarafından yapılacaktır. o) MAHKEME HARÇ VE MASRAFLARI, DİĞER YASAL GİDERLER ve KUSURSUZ TAZMİNATLAR tertip kodlarından ödenek talep edilirken yanlış tertipten ödenek istenilmemesine, mükerrer talepte bulunulmamasına dikkat edilecek, yanlış tertipten istenen ödenek talepleri iade edilecektir. 2- Gümrük Vergilerine İlişkin İlâma Bağlı Borçlar Maliye Bakanlığı Başhukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğü'nün 11/3/2005 tarih ve 8600 sayılı yazısının B-İlâma Bağlı Borçlar Bölümünün 4 üncü maddesinde, bütçe gelirlerine ilişkin ilâma bağlı borçlar asıl alacak ve asıl alacak dışındaki ödemeler olarak ikiye ayrılmış ve asıl alacağın gelir tertiplerine borç yazılacağı, asıl alacak dışındaki ödemelerin ise gider tertibinden ödeneceği belirtilmiş bulunmaktadır. Bu nedenle, gümrük vergilerine ilişkin olarak açılan davalarda, tahsil edilmiş gümrük vergileri, cezaları ve diğer mali yüklerin iadesine karar verilirse, ilâma bağlı borcun gümrük vergileri, cezaları ve diğer mali yüklere ilişkin kısmı ilgili gelir tertibine borç yazılmak ve ödenmek üzere ilgili Saymanlık Müdürlüğüne gönderilecektir. Asıl alacak dışındaki kanuni gecikme faizi, yargılama giderleri, avukatlık vekâlet ücreti ve ilâm icraya konulmuş ise icra masrafları ise Müşavirliğimiz bütçesinin "Diğer Yasal Giderler" (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90) tertibinden Ek-2'de yer alan form ile ödenek talep edilmek suretiyle ödenecektir. 3- Faiz Ödemeleri a) Bakanlıkça ödenmesi gereken ilâma bağlı borcun dayanağı karar icraya konulmadığı takdirde; aa) Kararda asıl alacak ile birlikte faize de hükmedilmiş ve faiz tarihi belirlenmiş ise bu tarihten ödeme tarihine kadarki süre için faiz hesaplanarak asıl alacak ile birlikte ödenecektir. bb) Kararda faiz ile ilgili bir hüküm yoksa ve alacaklı dava tarihinden itibaren faiz talep ediyor ise, faiz dava tarihinden değil, karar tarihinden itibaren hesaplanıp ödenecektir. b) İlâma bağlı borcun dayanağı karar icraya konulduğu takdirde; aa) Kararda asıl alacak ile birlikte faize de hükmedilmiş ve faiz tarihi belirlenmiş ise bu tarihten ödeme tarihine kadarki süre için faiz hesaplanarak asıl alacak ile birlikte ödenecektir. bb) Kararda faiz ile ilgili bir hüküm yoksa ve icra emrinde faiz talep ediliyor ise, icra emri incelenip faizin dava tarihinden mi, karar tarihinden mi ya da takip tarihinden mi itibaren istendiğinin tespitinin yapılması gerekmektedir. Faiz dava tarihinden itibaren istenmiş ise ödeme yapılmayacak, karar tarihinden veya takip tarihinden itibaren istenmiş ise, talep edilen tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz hesaplanıp ödenecektir. Faiz talebi yoksa faiz ödenmeyecektir. cc) İcra emrinde faize faiz talep edilip edilmediği de araştırılacaktır. Eğer takip tarihine kadar faiz talep edilmiş ve faizle birlikte toplam alacak üzerinden ödeme tarihine kadar faiz talep ediliyorsa, faize ilişkin tutar çıkarılarak yalnızca asıl alacak, yargılama gideri ve vekâlet ücretine ilişkin tutar için ödeme tarihine kadar faiz hesaplanacaktır. İcra vekâlet ücreti ve icra masrafı için faiz ödenmemesine dikkat edilecek, 492 sayılı Harçlar Kanununun 13/j. maddesi gereğince Gümrük ve Ticaret Bakanlığı harçtan muaf olduğundan icra hesap dökümlerinde istenilen harçlar ödenmeyecektir. D- KAMU (HAZİNE) ZARARININ TAHSİLİ İlâma bağlı borç personelin kusurundan kaynaklanıyorsa veya ilâma bağlı borcun ödenmesinde kusurlu hareketle kamu zararının doğmasına sebebiyet verilmiş ise, 19/10/2006 tarihli ve 26324 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 01/01/2006 tarihinde yürürlüğe giren "Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre işlem yapılacaktır. Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 7 nci maddesinin 4 üncü fıkrası hükmü uyarınca, yargı kararları ve Sayıştay ilâmlarıyla tespit edilen kamu zararı alacakları ile değerlendirme sonucunda takip ve tahsiline karar verilen alacaklar, merkezde strateji geliştirme birimlerince, taşrada ise Bölge Müdürlüğünce takip edilecektir. Bu nedenle; ödemeyi yapan merkez ve taşra birimlerince, bu zararın oluşmasında kusuru bulunan personel olup olmadığı araştırılacaktır. Kamu zararının oluşmasında personelin kusurunun bulunup bulunmadığı personelin görev yaptığı birim amirince belirlenecek, olay birden fazla birimi ilgilendiriyorsa her birim kendi personeli ile ilgili değerlendirmeyi yapacak ve yapılacak tespit ödemeyi yapan birime gönderilecektir. Kamu zararına sebebiyet veren personel tespit edilmesi halinde, ödemeyi yapan birim tarafından kamu zararı ile ilgili bilgi ve belgeler ile kamu zararından kusurlu olduğu tespit edilen personel, merkezde Strateji Geliştirme Başkanlığı'na, taşrada Bölge Müdürlüğüne bildirilecektir. Bu bildirim üzerine merkezde Strateji Geliştirme Başkanlığı, taşrada Bölge Müdürlüğü tarafından zararın yasal faizi ile birlikte rızaen ödemesi için kusurlu personele tebligat yapılacak, rızaen ödeme yapılmaz ise, rücu davası yoluyla kamu zararının tahsili amacıyla, kusurlu olduğu tespit edilen personelin isim ve tebligata elverişli adresi, Hukuk Müşavirliğine gönderilecektir. D- YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN HÜKÜM Dava ve İcra Takipleri ile Bunlara Bağlı İş ve İşlemlerde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkındaki 31/12/2009 tarihli ve 2009/2 sayılı Genelgenin "6.4. İlâma Bağlı Borçlar İle Mahkeme Harç ve Masraflarının Ödenmesi" başlıklı bölümü yürürlükten kaldırılmıştır. Bilgilerini ve gereğini rica ederim. Hayati YAZICI Bakan DAĞITIM: Tüm Merkez ve Taşra Birimlerine EKLER : 1- Mahkeme Harç ve Masrafları Ödenek Talep Formu, 2- Diğer Yasal Giderler Talep Formu, 3- Kusursuz Tazminatlar Talep Formu. EK-1 GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ 31.01.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04 MAHKEME HARÇ VE GİDERLERİ TALEP FORMU TARİH : … ….. / 2011 SAYI : 2011 / ……….. S.NO BAŞMÜDÜRLÜK MÜDÜRLÜK ÖDENEK GÖNDERİLECEK MUHASEBE/SAYMANLIK/MALMÜDÜRLÜKLERİ KODU VE DAİRE KODU ÖDENEĞİN KULLANILDIĞI YER (Y.D.,Temyiz, İtiraz. Karar Düz. Bilirkişi, Keşif Ücr, Posta Masr.ve Yıl İçi Kullanılması Öngörülen Ödenek) TALEP EDİLEN ÖDENEK MİKTARI 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 TOPLAM İDAREMİZCE YUKARIDA TALEP EDİLEN ÖDENEK/ÖDENEKLER; YÜRÜTMEYİ DURDURMA, TEMYİZ, İTİRAZ, KARAR DÜZELTME, BİLİRKİŞİ, KEŞİF ÜCRETLER, POSTA MASRAFLARI İLE BU GİDERLERE İLİŞKİN YILSONUNA KADAR KULLANILABİLECEK (YIL İÇİ TAHMİNİ ÖDENEK) ÖDENEKLERİN TALEBİ AMACIYLA İSTENMİŞTİR. EK-2 GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ 31.01.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90 DİĞER YASAL GİDERLER TERTİBİ TALEP FORMU BİRİMİ : TARİH : ….. /… 2011 SAYI : 2011 /………. S.NO TALEP TARİHİ ŞAHIS/ FİRMA ADI MAHKEME ADI MAH. ESAS NO MAH. KARAR NO İCRA MÜD. İCRA ESAS NO ÖDENEK GÖNDERİLECEK MUHASEBE/SAYMANLIK/MALMÜDÜRLÜKLERİ KODU VE DAİRE KODU TALEP EDİLEN TOPLAM ÖDENEK MİKTARI ÖDEME GÜNÜNE GÖRE İSTENEN TAHMİNİ ÖDENEK MİKTARI 1 2 3 4 5 11 12 13 14 15 TOPLAM EK-3 GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ 31.01.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03 KUSURSUZ TAZMİNATLAR TERTİBİ TALEP FORMU BİRİMİ : TARİH : ….. /… 2011 SAYI : 2011 /………. S.NO TALEP TARİHİ ŞAHIS/FİRMA ADI MAHKEME ADI MAH. ESAS NO MAH. KARAR NO İCRA MÜD. İCRA ESAS NO ÖDENEK GÖNDERİLECEK MUHASEBE/SAYMANLIK/MALMÜDÜRLÜKLERİ KODU VE DAİRE KODU TALEP EDİLEN TOPLAM ÖDENEK MİKTARI ÖDEME GÜNÜNE GÖRE İSTENEN TAHMİNİ ÖDENEK MİKTARI 1 2 3 9 10 11 12 13 14 15 TOPLAM