Tahlil Ücretinin Tahsil İşlemleri, iade işlemleri, fatura düzenlenmesi ve laboratuvar ihtiyaçlarının karşılanması (2013/1)
T.C.
GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI
Tasfiye Hizmetleri Genel Müdürlüğü
Sayı :B.21.0.THG.0.05.01.00-109-38 09.01.2013
Konu :Laboratuvar İşlemleri
Tasarruflu
Yazılar 1 2 3
GENELGE
2013/1
4458 sayılı Gümrük Kanununun 66
ncı maddesinin 4 üncü bendinde; Gümrük idareleri tarafından gümrük
laboratuvarlarında yapılacak veya hariçte yaptırılacak tahlil veya inceleme
masraflarının beyan sahipleri tarafından karşılanacağı, 640 sayılı Kanun
Hükmünde Kararnamenin 15
ve 28 inci maddeleri hükümlerine göre laboratuvarlarda yapılan tahlillere
ilişkin ücretlerin döner sermayeye gelir kaydedileceği, giderlerinin ise döner
sermaye bütçesinden karşılanacağı hüküm altına alınmıştır. Ayrıca, Bazı
Tüketici Ürünlerinin Tehlikeli Kimyasal Madde İçeriğine Yönelik Piyasa Gözetimi
ve Denetimine İlişkin Tebliğ
ile Tüketici Ürünlerinin Güvenlik Risklerinin Belirlenmesine İlişkin Tebliğ
kapsamına giren ürünler için kimyasal madde analizinin gümrük laboratuvar müdürlüklerinde
yapılacağı belirlenmiş bulunmaktadır.
Laboratuvar gelirlerinin tahsili, iadesi, fatura
düzenlenmesi ve gümrük laboratuar ihtiyaçlarının karşılanması hususlarında
aşağıda belirtilen şekilde işlem yapılacaktır:
I- Tahlil Ücretlerinin Tahsil İşlemleri
07.10.2009 tarihinde Gümrük Yönetmeliğinin 24
no.lu ekinde yayımlanmış olan gümrük laboratuvarlarında uygulanacak tahlil ücretleri
ile Gümrükler Genel Müdürlüğünce hazırlanan 08.10.2012 tarihli ve 2012/32
sayılı Genelgesi eki Numune Alma Klavuzunda yer alan numune kapları için her
bir tahlil itibariyle kullanılan kap adedi başına belirlenen ücretler, protokol
yapılan bankalar aracılığı ile tahsil edilecektir.
Laboratuvar müdürlüğüne tahlil için gelen numunelerin
işlemlerine başlanmadan önce, ibraz edilen ücret dekontlarının, banka kayıtları
üzerinden kontrolünü yapmak için görevlendirilen laboratuvar veya işletme
müdürlüğü personeline ait gerekli bilgiler, banka sistemine erişimi sağlamak
için şifre alınmak üzere, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi
Saymanlık Müdürlüğüne bildirilecektir.
Laboratuvar müdürlüğünde dekontların kontrolü için
görevlendirilen personele, Döner Sermaye İşletmesi Saymanlık Müdürlüğü
tarafından şifre verilecek, bu şifreler kullanılarak yapılacak kontrolden sonra
ücreti yatırılmış olan eşyanın tahlili yapılacaktır.
ç) Kontrol sırasında sistemde kesinti olması halinde,
ibraz edilen dekont ile işlem yapılarak, sonrasında sistemden kontrol
edilecektir.
II) Tahlil Ücretlerinin İade İşlemleri
Bir beyanname konusu numune için beyan sahipleri;
mükerrer tahlil ücreti yatırılması, yanlış ücret belirtilmesi, fazla ücret
ödenmesi, tahlili yapacak laboratuvar müdürlüğü adının yanlış seçilmesi gibi nedenlerle
ücret iadesi taleplerini yazılı olarak ilgili laboratuar müdürlüğüne
yapacaktır. Yapılan başvurularda, iade talebinin gerekçesinin ve iadenin yapılması
istenilen banka hesap numarasının (IBAN) belirtilmiş olması ile tahsilata
ilişkin dekontun ve kesilmiş ise fatura aslının eklenmiş olması gerekmektedir.
İlgili laboratuvar müdürlüğünce iade talebi
incelenerek;
Talebe ilişkin bedel iadesi yapılmayacak ise, yasal
süreler içerisinde gerekçelerini içeren bir yazı ve belgeleriyle birlikte
ilgilisine bildirilecektir.
Bedel iadesi gereken talep, dilekçe ve eki belgelerle
birlikte en geç başvuru tarihini izleyen 5 (beş) iş günü içerisinde iade
işlemini yapması için Döner Sermaye İşletmesi Saymanlık Müdürlüğüne, bilgi için
tasfiye işletme müdürlüğüne gönderilecektir.
c) Döner Sermaye İşletmesi Saymanlık Müdürlüğü de,
beyan sahibince verilen dilekçe ve ekinde yer alan bilgilerin kontrolünü
yaparak iade işlemini gerçekleştirecektir.
III) Fatura Düzenleme İşlemleri
a) Gümrük laboratuvarı tahlil hizmeti karşılığında alınan
ücret için, 213
sayılı Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca belirlenen usul ve esaslara göre
düzenlenmesi gereken faturaları, tahlili yapan laboratuvar müdürlüğü veya
laboratuvar giderlerini gerçekleştiren tasfiye işletme müdürlüğünce görevlendirilen
personel düzenleyecektir. Laboratuvar hizmeti verildikten sonra fatura iptali
ve ücret iadesi yapılmayacaktır.
Fatura, ilgili personel tarafından tahlile ilişkin
tahsilat bilgileri banka programından kontrol edilerek düzenlenecektir.
Düzenlenen fatura, ilgilinin hazır bulunması halinde elden teslim edilebileceği
gibi posta yoluyla da ilgilinin adresine gönderilebilecektir.
Kullanılacak faturalar, Orta Anadolu Gümrük ve Ticaret
Bölge Müdürlüğü bağlantısı Merkez Tasfiye İşletme Müdürlüğünden talep
edilecektir. Teslim alan birimce faturaların seri ve sıra numaralarını belirten
teslim-tesellüm tutanağının imzalı bir nüshası Merkez Tasfiye İşletme
Müdürlüğüne gönderilecektir.
ç) Fatura düzenlenmesi işlemleri için personel
görevlendirilmesi, görevlendirilen personelin banka sistemine erişimini
sağlayacak şifrelerin alınması, fatura düzenlenmesi için ihtiyaç duyulan mal ve
malzeme alımına ait işlemlerin en geç 01.03.2013 tarihine kadar tamamlanmasını
müteakip, bu Genelge kapsamında fatura düzenlenmesine başlanılacaktır.
d) Bu Genelge kapsamında fatura düzenlenmesi
işlemlerine başlanıncaya kadar bankaya yatırılmış bedellerin faturalarının
düzenlenerek ilgilisine gönderilmesi işlemleri, Ergazi Tasfiye İşletme
Müdürlüğünce yerine getirilecektir.
IV- Laboratuvar Müdürlüklerince Yapılacak Harcamalar (24.06.2019 tarih ve 2019/4
sayılı Genelge ile değişik)[1]
a) Laboratuvar
Müdürlüğünce döner sermaye bütçesinden karşılanması istenilen harcama ve ödenek
talepleri Genelge eki (Ek-1) Talep Formu ile birlikte bağlı olduğu Gümrük ve
Dış Ticaret Bölge Müdürlüğüne gönderilecek, mezkur Bölge Müdürlüğünce de uygun
bulunan talepler ilgili merkez birimine iletilecektir. İlgili merkez birimince
mezkur talep, talep konusundaki uygun görüşleriyle birlikte Döner Sermaye
Komisyonunca değerlendirilmek üzere Risk Yönetimi, Tasfiye ve Döner Sermaye
Genel Müdürlüğüne gönderilecektir.
b) Laboratuvar
Müdürlüğünce, doğrudan Tasfiye İşletme Müdürlüklerinden harcama talebinde
bulunulmayacak, Tasfiye İşletme Müdürlüğünce de Döner Sermaye Komisyonu Kararı
olmadan söz konusu birim için harcama yapılmayacaktır.
c) Döner Sermaye
Komisyonu tarafından döner sermeye bütçesinden yapılması uygun bulunan
harcamaya ilişkin ödenek miktarı ilgili merkez birimi ile talep sahibi Gümrük
ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğüne bildirilecektir. Laboratuvar Müdürlükleri,
taleplerine ilişkin komisyon kararı olmadan harcama işlemlerine
başlamayacaktır.
ç) Harcama
yetkilisi, Laboratuvar Müdürlüğü birim amiridir. Harcama yetkilisi;
yardımcılarını, yardımcısı bulunmayan yerlerde ise hiyerarşik olarak alt
kademedeki bir veya daha fazla sayıda personeli, ödeme emri belgesi düzenlemek
üzere gerçekleştirme görevlisi olarak görevlendirecektir.
d) Laboratuvar
Müdürlüğüne bildirilen ödenek miktarı üzerinden harcamaya ait gider
gerçekleştirme ve harcama işlemlerine ilişkin belgeler (Onay, ödeme emri
düzenlenmesi vb.) talep sahibi birim tarafından Genelge eki hususlar (Ek-2)
dikkate alınmak suretiyle hazırlanarak, harcama yetkilisi ve gerçekleştirme
görevlisine ait imza sirküleri ve mali mevzuatta yer alan hükümlere göre
eklenmesi gereken diğer tüm belgelerle birlikte ıslak imzalı olarak Tasfiye
Yönetim Sistemine (TYS) giriş yapılmak üzere yazı eki (Ek-3) listedeki görev
alanına göre ilgili tasfiye işletme müdürlüğüne gönderilecektir. Harcama
belgelerinin mevzuata uygunluk ve doğruluğundan, mali mevzuatta belirlenmiş
sürelere uyulmasından talep sahibi birim sorumludur.
e) Tasfiye İşletme
Müdürlüğünce, yapılacak harcamaya ilişkin gelen belgeler üzerinden TYS veri
girişleri yapılarak alınan sistem çıktısıyla beraber, harcamaya ilişkin tüm
belgeler Ticaret Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi Saymanlık Müdürlüğüne
gönderilecektir.
f) Yapılacak
harcamalarda, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu, 5607 sayılı
Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, 4735 sayılı Kamu
İhale Sözleşmeleri Kanunu ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri ile bunlara
göre yürürlüğe konulan ilgili diğer mevzuat düzenlemeleri dikkate alınacaktır.
g) Harcamaların
gerçekleştirilmesinde esas olan, Kamu İhale Kanununun 18 inci maddesinde yer
alan ihale usulleridir. Bu itibarla;
- 4734 sayılı
Kanunun 22 nci maddesine göre uygulanan "Doğrudan Temin" yöntemi,
ihale usullerinden biri değildir. Dolayısıyla, doğrudan temin yoluyla yapılacak
harcamalara girişilmeden önce harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisinin
öncelikle ihale usullerini dikkate alması ve uygulaması, "Doğrudan
Temin" usulü uygulanacak ise anılan Tebliğin 21 ve 22 nci maddelerinde yer
alan hükümlere göre işlemleri yürütmesi gerekmektedir.
- Laboratuvar
Müdürlüklerince, önceden öngörülebilen ihtiyaçlar (bakım-onarım, kalibrasyon,
taşınır ihtiyacı vb.) ile özellikle bir yıl veya üzeri ihtiyaçlar nedeniyle
yapılabilecek giderler için Kamu İhale Kanunu ve ilgili mevzuat hükümlerine
göre gerekli tedbirlerin alınması ve planlamanın yapılması gerekmektedir.
- Yapılacak
harcamalarda, anılan Tebliğin; 22.5.1.1. ve 22.5.1.2. maddelerinde düzenlenen
"Bu bentte belirlenen parasal limitlere bağlı olarak yapılacak ihtiyaç
teminlerinde, piyasada yapılan fiyat araştırması sonucunda öngörülen parasal
limitin aşılacağının tespit edilmesi halinde, ihtiyacın Kanunun ilgili
hükümlerine göre ihale yoluyla temin edilmesi gerekmektedir.",
"Ayrıca, 4734 sayılı Kanunun 19 uncu maddesine göre açık ihale usulü ile
temini gereken ihtiyacın, Kanunun 22 nci maddesinin (d) bendi için öngörülen
parasal sınırların altında kalacak şekilde, adet bazında veya aynı ihale konusu
içinde yer alabilecek nitelikteki mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinin,
kalemlere veya gruplara bölünmek suretiyle aynı Kanunun 22 nci maddesinin (d)
bendine göre temini, 4734 sayılı Kanunun temel ilkelerine aykırılık teşkil
ettiğinden, bu yönde uygulamaların sorumluluk doğuracağı hususuna dikkat edilmesi
gereklidir." hususlarının dikkate alınması, zorunlu olmadıkça Kanunun 21/f
ve 22/d maddelerine başvurulmaması gerekmektedir.
h) İşbu Genelge
tarihi itibariyle sözleşmeye bağlanan/harcama onayı alınarak işlemlerine
başlanılan/alım süreçleri devam eden işlemler hariç olmak üzere, yeni harcama
işlemlerine girişilmemesi; mezkûr harcamalara ilişkin ihtiyaçların devam ediyor
olması halinde Döner Sermaye Komisyonuna sunulmak üzere yeni talepte
bulunulması gerekmektedir.
Konuya ilişkin 11.12.2009 tarihli ve 2009/4
sayılı Genelge ile 11.12.2009 tarihli ve 2009/11 sayılı Müsteşarlık Makam
Onayı yürürlükten kaldırılmıştır.
Bilgi ve gereğini rica ederim.
Ziya ALTUNYALDIZ
Bakan a.
Müsteşar
[1] Mülga
madde; IV- Laboratuvar İhtiyaçlarının
Karşılanması
a)
Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğüne bağlı laboratuvar müdürlüğünün faaliyetleri
için gerekli olan mal ve hizmet alımı ile güvenlik ve temizlik gibi diğer
ihtiyaçlarına yönelik giderleri, tasfiye işletme müdürlüğü yerine getirecektir.
Bu işlemlerin yerine getirilmesinde oluşturulacak komisyonlarda, üye olarak
ilgili laboratuvar müdürlüğünden personel görevlendirilecektir.
b)
Laboratuvar müdürlüğü, kullanılmakta olan teknik cihazların zorunlu periyodik
bakım-onarım, kalibrasyon ve yıl içerisinde ihtiyaç duyulacak sarf malzemeleri
ile hizmet alımları ve diğer ihtiyaçların yıllık olarak planlanmasını yaparak,
mali yıldan önce tasfiye işletme müdürlüğüne bildirecek, tasfiye işletme
müdürlüğü de bildirilen bu nitelikteki ihtiyaçların temini işlemlerini
ivedilikle sonuçlandıracaktır.
c)
Laboratuvarda bulunan cihazların arızalanması durumunda, laboratuvar
müdürlüğünün işletme müdürlüğüne yapacağı bildirimlerde, onarımın tek yetkili
satıcı/servis tarafından yapılıp yapılmadığı hususu açıkça belirtilecektir.
ç)
Yıl içerisinde daha önce öngörülemeyen sarf malzemesi ve cihaz alımı ile bu
cihazlar için ihtiyaç duyulabilecek yedek parça, ekipman, aparat v.b. alımı,
bakım-onarımı ile diğer mal ve hizmet alımlarına ihtiyaç duyulması halinde,
bildirilen bu ihtiyaçları ilgili işletme müdürlüğü ivedilikle temin edecektir.
d)
Tahlillerde kullanılmak üzere alınması planlanan cihazların laboratuvarların
çalışma alanlarını belirleyici unsur olması nedeniyle, bölge müdürlüğü cihaz
satın alınma taleplerini Gümrükler Genel Müdürlüğüne bildirecektir. Uygun
görülen taleplerin Tasfiye Hizmetleri Genel Müdürlüğüne intikal etmesi ve bölge
müdürlüğüne bildirilmesini müteakip, döner sermaye bütçesinden bütçe
imkanlarına göre temin edilecektir.
e)
Bakanlığımız Gümrükler Genel Müdürlüğünce hazırlanarak yürürlüğe giren 2012/32
sayılı Genelgeye göre ve eki Numune Alma Kılavuzunun "3 no.lu ekindeki
numune kapları" ile 4 ve 5 no.lu eklerinde yer alan numune alımında
kullanılacak alet, teçhizat, aksesuar, koruyucu aksesuar ve elbise ihtiyaçları
için eşyanın bulunduğu geçici depolama yeri ve antrepo işletmeleri ile
işleticileri hazır bulunduracaktır. Bunların bulunmaması halinde, bu
nitelikteki alımlar Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlükleri tarafından döner
sermaye bütçesi kullanılarak temin edilecektir. Gümrük ve Ticaret Bölge
Müdürlükleri yıllık ihtiyaçlarını her yıl kasım ayı sonuna kadar İstanbul
Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğüne bildirecektir. Bakırköy Tasfiye İşletme
Müdürlüğü ihale usullerini uygulayarak yıllık ihtiyacı temin edecektir. İhale
işleminden sonra bölge müdürlüklerinin bildirdiği ihtiyaç listesine göre teslim
işlemleri yapılacaktır. İhale işlemleri sonlandırılıncaya kadar ortaya çıkacak
ihtiyaçlar ile yıl içerisinde acil olarak ortaya çıkan ihtiyaçların alımını,
labaratuvar müdürlüklerinin bulunduğu yerdeki işletme müdürlüğü de
yapabilecektir.
f)
İhtiyaç duyulan araç, gereç, malzeme ve hizmetlerin uzmanlık gerektiren
laboratuar faaliyetlerine ilişkin olması halinde, teknik şartnameleri
laboratuvar müdürlüğünce, bunların dışındaki teknik ve idari şartnameler ise
tasfiye işletme müdürlüğünce hazırlanacaktır.
g)
Araç, gereç, malzeme ve hizmetlerin ihalelerine yönelik piyasa araştırması,
laboratuar müdürlüğü ve tasfiye işletme müdürlüğü personelinden oluşan bir
komisyon tarafından yapılacaktır.
ğ)
Laboratuvar müdürlüğü, ihtiyaçlarının karşılanması için talepte bulunurken, 4734
sayılı Kamu İhale Kanununun ihale süreci ve limitlere ilişkin hükümlerini göz
önüne alacak ve planlamalarını buna göre yapacaktır. İhtiyaç duyulması halinde,
yılları bütçe kanunu ile belirlenen limitler dahilinde avans usulüyle harcama
yapılabilecektir.
h) Bölge müdürleri, tasfiye işletme müdürlüğü ve laboratuvar müdürlüğü
arasında yukarıdaki hususlara ilişkin koordinasyonu sağlayarak hizmetlerin
eksiksiz ve zamanında yerine getirilmesi için gerekli tedbirleri alacaklardır.