Çevre ve Şehircilik Bakanlığı-Gemi atık takip sistemi ile mavi kart sistemini kapsayan denizcilik atıkları uygulamasına (DAU) ilişkin usul ve esaslar (2020/20)
T.C.
ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI
Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü
Sayı :84973951-010.06.02-
Konu :Denizcilik Atıkları Uygulaması hk. Genelge
Tasarruflu Yazılar 1
(Çevre Bakanlığının 2020/21 sayılı Genelgesi ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR)
GENELGE
(2020/20)
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç,
Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve
kapsam
MADDE 1 - (1) Bu Genelgenin amacı, Türkiye'nin deniz yetki
alanlarında gemilerin normal faaliyetlerinden kaynaklanan atıklar ile yük
artıklarına ilişkin uygulanması gereken bildirim yöntemleri ve atık alım
yükümlülerinin atıkların yönetimi esnasında kullanmaları gereken Gemi Atık Takip
Sistemi ile Mavi Kart Sistemi'ni kapsayan Denizcilik Atıkları Uygulamasına
(DAU) ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
(2) Bu Genelge, Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların
Kontrolü Yönetmeliği uyarınca yükümlülüğü bulunan gerçek veya tüzel kişilerin, çevrim
içi ortam olan Denizcilik Atıkları Uygulaması'nda yapmaları gereken
iş/işlemlere ilişkin usul ve esasları kapsar.
(3) Atık motor yağı dışında atık üretecek bir donanımı
bulunmayan deniz araçları bu Genelge kapsamı dışındadır.
Dayanak
MADDE 2 - (1) Ülkemizin tarafı olduğu Denizlerin Gemiler
Tarafından Kirletilmesinin Önlenmesi Hakkında Uluslararası Sözleşmesi'ne
(Marpol 73/78 Sözleşmesi), 2872 sayılı
Çevre Kanunu'nun 11 inci, 12 inci ve 24 üncü maddelerine, 1 No'lu
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 103 üncü maddesine, 2019/883 sayılı Avrupa
Birliği Direktifi'ne ve Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü Yönetmeliği'nin
ilgili hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 - (1) Bu Genelgenin uygulanmasında,
a) Denizcilik Atıkları Uygulaması (DAU): Gemilerden
Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü Yönetmeliği uyarınca gerçekleştirilecek
iş/işlemlerde kullanılacak olan ve Gemi Atık Takip Sistemi ile Mavi Kart
Sistemi'ni kapsayan çevrim içi uygulamayı,
b) Gemi Atık Takip Sistemi (GATS): 150 GRT ve
üstündeki petrol tankerleri ile 400 GRT ve üstündeki diğer gemilerin ve bu gemilere
hizmet veren kıyı tesislerinin Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü
Yönetmeliği hükümleri gereğince gerçekleştirecekleri işlemleri çevrimiçi olarak
düzenleyen uygulamayı,
c) Mavi Kart Sistemi (MKS): Bayrağı ne olursa olsun
GATS kapsamı dışında kalan atık üretecek donanıma sahip olan bütün gemiler ile
bu gemilere hizmet veren kıyı tesislerinin (balıkçı barınakları, yat limanları,
çekek yerleri ve buna benzer kıyı tesisleri ile kara ile bağlantısı olmayan
yüzer tekne bağlama yerleri ve platformlarda) Gemilerden Atık Alınması ve
Atıkların Kontrolü Yönetmeliği hükümleri gereğince gerçekleştirecekleri işlemleri
çevrimiçi olarak düzenleyen uygulamayı,
ç) Liman Tek Pencere Sistemi (LTP): Gemilere ilişkin yapılması
gereken bildirimlerin tek bir veri tabanından girilmesi ve alınmasını sağlayan
sistemi
ifade eder.
İKİNCİ BOLUM
Yükümlülükler
Bakanlığın
yükümlülükleri
MADDE 4 - Çevre ve Şehircilik Bakanlığı:
a) Çevre Kanunu, Marpol Sözleşmesi ve ilgili AB Direktifi
ile gemi atıklarının yönetimine ilişkin ulusal ve uluslararası gelişmeleri
takip ederek, DAU'nun sürdürülebilirliği ve kullanım kolaylığının sağlanmasına
yönelik gerekli tedbirleri almakla,
b) Uygulamaları düzenlemek ve/veya uygulamaların
yeknesaklığını sağlamak amacı ile düzenleyici/yönlendirici işlemlerde bulunmakla,
c) DAU üzerinden atık kabul tesisi ve atık alma gemisi
yetersizliklerine ilişkin yapılacak şikâyet bildirimlerini değerlendirerek,
Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü Yönetmeliği uyarınca gerekli
tedbirleri almakla,
ç) Atık alım yükümlülerince gerçekleştirilen gemi
kaynaklı atıkların yönetimine ilişkin iş/işlemleri DAU üzerinden kontrol
etmekle,
d) DAU'nun etkin bir şekilde uygulanmasını sağlamak
maksadıyla atık alma gemileri ile kıyı tesislerinin denetim ve kontrollerini
gerçekleştirmekle,
e) Atık alım yükümlüleri ve ilgili kurum/kuruluşları
tarafından bildirilen kullanıcıların Entegre Çevre Bilgi Sistemi'nde kullanıcı
rol tanımlamalarım yapmakla,
f) Yetki devri yapılan kurum/kurul uslar tarafından
bildirilen kullanıcıların DAU'ya
yükümlüdür.
Çevre ve Şehircilik
İl Müdürlüklerinin yükümlülükleri
MADDE 5 - Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri:
a) İl sınırları yetki alanlarında bulunan liman,
marina, balıkçı barınağı gibi kıyı tesisleri kullanıcılarının DAU'ya tanımlanması
ve güncellenmesine yönelik iş/işlemleri yapmakla,
b) Lisanslandırdıkları atık alma gemilerine ilişkin
kayıt işlemlerini DAU'ya yapmakla,
c) Atık alım yükümlülerince gerçekleştirilen gemi
kaynaklı atıkların yönetimine ilişkin iş/işlemleri DAU üzerinden kontrol etmekle,
ç) DAU'nun etkin bir şekilde uygulanmasını sağlamak
maksadıyla atık alma gemileri ile kıyı tesislerinin denetim ve kontrollerini
gerçekleştirmekle,
d) Gemilerin DAU üzerinden yaptıkları işlemleri, sistem
üzerinden kontrol etmekle yükümlüdürler.
Gemi acenteleri
ve gemilerin yükümlülükleri
MADDE 6 - (1) GATS'a tabi gemilerin acenteleri:
a) Gemi atık bildirimlerini, Liman Tek Pencere Sistemi
(LTP) üzerinden gerçekleştirmekle,
b) Gemi atık bildirimlerini, gemilerin limana
varışlarından en az 24 saat önce, 24 saatten az sürecek olan yakın seferlerde
gemiler kalkış limanından ayrılır ayrılmaz yapmakla,
c) Herhangi bir Türk limanına uğrak yapmadan, başka
bir ülke limanından gelip, başka bir ülke limanına gitmek üzere Türk
karasularında atık verme talebi olması durumunda, gemi atık bildirimlerini, LTP
uygulaması üzerinden yapmakla,
ç) Atık bildirimi yaptıktan sonra, limana geliş
zamanında veya atık miktarlarında oluşabilecek değişiklikleri yine derhal LTP
üzerinden bildirmekle yükümlüdürler.
(2) MKS'ye tabi gemilerin kaptanları, donatanları veya
acenteleri:
a) Gemileri, kıyı tesisleri aracılığı ile MKS'ye kayıt
ettirmekle,
b) MKS kapsamında olan ve Türk karasularına ilk defa
giren gemileri, seyir izin belgesi işlemleri ile birlikte kıyı tesisleri
aracılığı ile MKS'ye kayıt ettirmekle
yükümlüdürler.
(3) Limandan ayrıldıktan sonra aynı gün içerisinde
faaliyetini tamamlayarak limana dönen ticari gemiler, sportif ve gezi amaçlı
kullanılan gemiler ile balıkçı gemileri, limana döndükleri günü takip eden 48
saat içerisinde, MKS'ye işletmek kaydıyla atıklarını, atık kabul tesisi veya
atık alma gemisine vermek zorundadırlar. Bu gemiler, 48 saat içerisinde başka
bir sefere çıkmaları halinde sefer öncesi atıklarını teslim etmek
zorundadırlar.
Atık alım
yükümlülerinin sorumlulukları
MADDE 7 - (1) GATS'a tabi olan gemilere hizmet veren atık alım
yükümlüleri:
a) DAU'ya kayıt yaptırmakla,
b) Kendilerine veya anlaşmalı oldukları kıyı
tesislerine yanaşan veya yanaşmak üzere açıkta bekleyen gemiler için yapılan
atık bildirimlerinde eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgilerin
c) Yapılan atık bildirimleri doğrultusunda, atık kabul
tesisi ve atık alma gemilerini atık alımı için hazır halde bulundurmak ve atık
alım hizmetini eksiksiz olarak vermekle,
ç) Atık kabul tesisine alman atıklara ilişkin olarak
GATS üzerinden Atık Transfer Formu düzenleyerek, gemi kaptanına, donatanına
veya acentesine vermekle,
d) Atık kabul tesisine alınan atıkların yönetimine
ilişkin bilgileri GATS'a girmekle,
e) Bakanlık tarafından onaylanmış atık yönetim planlarım
GATS'a girmekle ve GATS'a girilen atık yönetim planı bilgilerinde oluşabilecek
değişiklikleri Bakanlığın onayını aldıktan sonra sisteme girerek atık yönetim
planını güncellemekle,
f) Yapılan atık bildirimlerinde Atık Kabul Tesisi Onay
Belgesinde belirtilen atıkların dışında bir atığın verileceği beyan ediliyorsa,
bu atıkların alımı ile ilgili olarak Bakanlıktan izin almakla
yükümlüdürler.
(2) MKS'ye tabi gemilere hizmet veren atık alım
yükümlüleri:
a) DAU'ya kayıt yaptırmakla,
b) Atık kabul tesisi ve atik alma gemilerini atık
alımı için hazır halde bulundurmak ve atık alım hizmetini eksiksiz olarak
vermekle,
c) Gemilerini, MKS'ye kayıt ettirmek amacıyla başvuran
gemi kaptanları, donatanları veya acentelerin taleplerini herhangi bir ücret
almadan yerine getirmekle,
ç) MKS üzerinden her bir gemi için oluşturulacak
karekodu, kayıt yaptıran kişiye vermekle,
d) Atık kabul tesisine alman atıklara ilişkin olarak
MKS üzerinden Atık Transfer Formu düzenleyerek gemi kaptanına, donatanına veya
acentesine vermekle,
yükümlüdürler.
Denetçi
kurum/kuruluşların yükümlülükleri
MADDE 8 - 2011/9 sayılı Bakanlığımız Yetki Devri Genelgesi ile
yetki devri yapılan kurum/kuruluşlar, gemilerden kaynaklanan deniz kirliliğinin
önlenmesi ile DAU'nun etkin bir şekilde uygulanmasının sağlanması maksadıyla,
bu Genelgede tanımlanan yükümlülüklere ilişkin denetim ve kontrolleri
gerçekleştirmekle yükümlüdürler.
Atık alma
gemisi işleticilerinin yükümlülükleri
MADDE 9 - Atık alma gemisi işleticileri, atık alım işlemini
gerçekleştirdikten soma, alınan atıklara ilişkin olarak DAU üzerinden Atık
Transfer Formu düzenleyerek gemi kaptanına vermekle yükümlüdürler.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve
Son Hükümler
Atık
bildirimi ve atık transferi
MADDE 10 - (1) Gemi acenteleri, atık kabul tesisi ve atık alma gemisi
yetersizliklerine ilişkin şikâyet bildirimlerini, DAU'ya giriş yaparak
gerçekleştireceklerdir.
(2) Kabul olan Hat izni alınmış yolcu gemileri, atık
alımı için anlaşma yaptıkları ilgili atık alım yükümlülerine ve Liman
Başkanlığına 24 saat içinde en az bir defa atık bildirimi yapacaklardır.
(3) Liman Başkanlığı yetkilileri, DAU'ya kayıt olarak
gemilerin limanlara gelmeden önce yapmaları gereken atık bildirimlerini ve
yapılan atık transferlerini sorgulayabileceklerdir.
(4) Gemi kaptanları, atık kabul tesislerine veya atık
alma gemilerine verilen atıklar için oluşturulan Atık Transfer Formunu
bulundurmak zorundadırlar.
(5) 6 ncı maddenin 1 inci bendinde belirtilen
yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya eksik ya da yanıltıcı bildirim
yapılması durumunda gemi acentesi sorumludur.
(6) Atık Transfer Formlarında yer alan verilerin
doğruluğu, gemi, atık alma gemisi ve atık alım yükümlülerinin
sorumluluğundadır.
Çeşitli
hükümler
MADDE 11 - (1) Gemilerden Atık Alınması ve Atıkların Kontrolü
Yönetmeliği ile bu Genelgede tanımlanan usul ve esaslara uygun olarak atıkların
transferini gerçekleştirdiğini belgeleyemeyenlere Çevre Kanunu'nun ilgili
hükümleri gereğince idari yaptırım uygulanacaktır.
(2) Gemilerin Teknik Yönetmeliği uyarınca atık toplama
tankı bulunmayan gemilere, bulunmayan atık toplama tankı üzerinden atık
sorgulaması yapılmayacaktır. Gemide oluşması muhtemel diğer atıklar için DAU'ya
tabidirler.
(3) Bu Genelgenin yürürlüğe girdiği tarihten önce mavi
kart sahibi olan gemiler için gerçekleştirilecek işlemler, mevcut mavi kart
numarası üzerinden yapılacaktır.
Geçiş dönemi
GEÇİCİ MADDE
- (1) Gemilerden Atık Alınması ve
Atıkların Kontrolü Yönetmeliği uyarınca atık kabul tesisi işleten atık alım
yükümlüleri, 01/08/2020 tarihine kadar, ilgili Çevre ve Şehircilik İl
Müdürlüğüne başvurarak DAU'ya kullanıcı kayıtlarını yaptırmakla yükümlüdürler.
(2) Gemilerden Alık Alınması ve Atıkların Kontrolü
Yönetmeliği'nin Ek-4 ve Ek-5'inde yer alan basılı formlar, 01/09/2020 tarihine
kadar kullanılabilecektir. Atık Transfer Formları, bu tarihten sonra bu genelgenin
7 nci maddesinde belirtilen esaslar çerçevesinde düzenlenecektir.
Yürürlükten
kaldırılan genelge
MADDE 12 - Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın 26/09/2013 tarihli
ve 2013/12 sayılı tarihli Gemi Atık Takip Sistemleri Uygulama Genelgesi
yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 13 - Bu Genelge, yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 14 - Bu Genelge hükümlerini, Çevre ve Şehircilik Bakanı
yürütür.
Murat KURUM
Bakan