Türkiye bulunan sığınmacı Suriye vatandaşlarının geri dönüş işlemlerine ilişkin usul ve esaslar (2024-24)

T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :E-21558579-724.01.01/SY-00104183199 Konu :Suriye Arap Cumhuriyeti Vatandaşlarının Geri Dönüş İşlemleri 19.12.2024 GENELGE (2024/24) Suriye'deki iç savaş nedeniyle, ülkemize sığınan Suriye vatandaşlarının, geri dönüş işlemlerinde aşağıda belirtilen usul ve esaslara göre işlem yapılması gerekmektedir. 1- Geri dönüş yapacak Suriye vatandaşlarının çıkış işlemlerinin hızlı bir şekilde gerçekleştirebilmesini teminen gümrük işlemleri ilgili diğer kamu kurumlarıyla koordinasyon içerisinde yapılarak gümrük idareleri tarafından gerekli her türlü önlemin alınması gerekmektedir. 2- Suriye vatandaşlarının geri dönüş işlemlerinde yolcu beraberi eşya ile ev eşyası, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 59 uncu maddesi ve Gümrük Yönetmeliğinin 172 nci maddesinin beşinci fıkrasının (c) bendi kapsamında değerlendirilir ve sözlü beyan formu aranmaz, bu Genelgenin ekinde yer alan "Kolaylaştırılmış Çıkış Formu" düzenlenmek suretiyle işlem yapılır. 3- Suriye'den gelen geçici koruma statüsüne haiz kişilerin ülkelerinden getirdikleri ve noterler tarafından özel harf gruplarında verilen tescil plakalı taşıtlarına ilişkin olarak; taşıtla birlikte kesin çıkış yapılması durumunda, ilgili noterce düzenlenen kaydın kapatıldığına dair belgenin gümrük idaresine ibraz edilmesi ve taşıtın belgelerindeki ayniyetine uygunluğunun tespit edilmesi halinde, Taşıt 1 MA-Takrir Modülündeki "Geçici İthalat Rejimi Sonlandır" bölümüne gerekli kayıt yapılır ve/veya Taşıt 1 programındaki taşıtın kaydı kapatılarak çıkış işlemleri gerçekleştirilir. Taşıt programında söz konusu taşıta ilişkin herhangi bir kayıt olmaması durumunda da, ilgili noterce düzenlenen kaydın kapatıldığına dair belgenin gümrük idaresine ibraz edilmesi ve taşıtın belgelerindeki ayniyetine uygunluğunun tespit edilmesi halinde, Taşıt 2 programına kaydedilmek suretiyle çıkış işlemleri gerçekleştirilir. Ayrıca, geçici ithalat rejimi kapsamında 2011 yılından itibaren Suriye'den taşıtları ile birlikte gelen kişilerin, ülkelerine yeniden dönüşlerinde taşıtın belgelerindeki ayniyetine uygunluğunun tespit edilmesi halinde, Taşıt 1 programındaki kayıt kapatılarak çıkış işlemleri gerçekleştirilir. 4- Suriye vatandaşlarının, Türkiye'de edindikleri yerli plakalı araçlarının çıkış işlemleri ile ilgili olarak, 5086 sayılı Yabancılara İkinci El Taşıt Satışı Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde ilgili noterce düzenlenen kaydın kapatıldığına dair belgenin gümrük idaresine ibraz edilmesi koşuluyla Genelge ekinde yer alan "Kolaylaştırılmış Çıkış Formu" düzenlenir. Ayniyet kontrolü yapılmak suretiyle Taşıt 2 programına kaydedilen taşıtın çıkış işlemleri gerçekleştirilir. 5- Suriye vatandaşlarının Türkiye'de kurdukları iş yerlerinin nakline ilişkin işlemler, Gümrük Yönetmeliğinin 170 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ve 172 nci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde yer alan hükümler uyarınca sözlü beyan formu düzenlenmek suretiyle tamamlanır. 6- Hazine ve Maliye Bakanlığı Finansal Piyasalar ve Kambiyo Genel Müdürlüğünün 17.12.2024 tarihli ve 3625550 sayılı yazısı uyarınca; a) Suriye vatandaşlarının, Suriye sınır kapılarından beraberlerinde çıkartacakları nakitlerle ilgili olarak, bankalar aracılığı ile gerçekleştirilmesi zorunlu olan nakit transferlerinden 31.12.2025 tarihine kadar muaf tutulması, b) Suriye vatandaşlarının beraberlerinde kendilerine ait, değeri 15.000 ABD dolarını aşan ve ticari amaç taşımayan ziynet eşyası niteliğinde kıymetli madenlerden ve taşlardan yapılmış eşyaları Suriye sınır kapılarından yurt dışına çıkarmaları durumunda, ziynet eşyalarının girişte beyan edilmiş olması veya Türkiye'de satın alındığının tevsik edilmesi şartının 31.12.2026[1] tarihine kadar aranmaması, (2026/5 sayılı Genelge) c) Ayrıca söz konusu kişilerin yolcu beraberi 400.000 TL'yi aşan Türk parası ve Türk parası ile ödemeyi sağlayan belgelerle, 10.000 Avro veya eşitini aşan döviz çıkışlarında nakit beyan formu ile 31.12.2026[2] tarihine kadar gümrük idarelerine beyanda bulunmaları, (06.02.2025/3 sayılı Genelge ile değişik)[3] Uygun bulunmuştur. Bilgi ve gereğini rica ederim. Sezai UÇARMAK Bakan a. Bakan Yardımcısı Ek: Kolaylaştırılmış Çıkış Formu Dağıtım: Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri [1] "31.12.2025" ibaresi "31.12.2026" olarak 2026/5 sayılı Genelge ile değiştirilmiştir. [2] "31.12.2025" ibaresi "31.12.2026" olarak 2026/5 sayılı Genelge ile değiştirilmiştir. [3] Mülga: c) Ayrıca söz konusu kişilerin yolcu beraberi 25.000 TL'yi aşan Türk parası ve Türk parası ile ödemeyi sağlayan belgelerle, 10.000 Avro veya eşitini aşan döviz çıkışlarında nakit beyan formu ile gümrük idarelerine beyanda bulunmaları,