Türkiye - AB Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA II) çerçeve Anlaşmasına İlişkin Gümrük Genel Tebliği (Seri No 1)
TÜRKİYE -
AVRUPA BİRLİĞİ KATILIM ÖNCESİ YARDIM ARACI (IPA II)
ÇERÇEVE ANLAŞMASINA İLİŞKİN GÜMRÜK GENEL TEBLİĞİ
(SERİ NO: 1)
Gümrük
ve Ticaret Bakanlığından: 07.10.2017 tarih ve 30203 sayılı R.G.
Amaç
MADDE 1 - (1) Bu Tebliğin amacı, 24/8/2015
tarihli ve 2015/8085 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı
ile 22/6/2015 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Türkiye Cumhuriyeti ve Avrupa
Komisyonu Arasında Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA II) Çerçevesinde Birlik
Tarafından Türkiye Cumhuriyeti'ne Yapılacak Mali Yardımın Uygulanmasına İlişkin
Düzenlemeler Hakkında Çerçeve Anlaşmanın (IPA II Çerçeve Anlaşması) gümrük
işlemleri ile ilgili hükümlerinin uygulama usul ve esaslarının belirlenmesidir.
Kapsam
MADDE 2 - (1) Bu Tebliğ, Avrupa
Birliği'nin (AB) 2014-2020 bütçe döneminde IPA II Çerçeve Anlaşması ve bu
Anlaşmaya dayanarak Türkiye ile AB arasında imzalanan sektörel anlaşmalar veya
finansman anlaşmaları ile IPA II kapsamındaki Teknik Destek ve Bilgi Değişim
Mekanizması (TAIEX) da dâhil olmak üzere Birlik programları çerçevesinde ve
finansmanı AB veya Türkiye-AB ortak finansmanı ile karşılanan, AB tarafından bu
amaçla yetkilendirilmiş Sözleşme Makamları ile Birlik Yüklenicisi ve Birlik
Yüklenicisi ile Birlik Alt Yüklenicileri arasında imzalanan sözleşmeleri
kapsamaktadır.
Dayanak
MADDE 3 - (1) Bu Tebliğ, IPA II Çerçeve Anlaşması
ile 27/10/1999 tarihli ve 4458
sayılı Gümrük Kanunu ve 29/9/2009 tarihli ve 2009/15481
sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan 4458 Sayılı Gümrük Kanununun
Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Karara dayanır.
Tanımlar
MADDE 4 - (1) Bu Tebliğ'de geçen;
a) Bakanlık: Gümrük ve Ticaret Bakanlığı'nı,
b) Bilge sistemi: Bilgisayarlı gümrük
etkinlikleri yazılımı,
c) Birlik: Avrupa Birliği'ni,
ç) Birlik sözleşmesi:
Alt Hibe Sözleşmeleri ve IPA II faaliyetlerini finanse etmekte kullanılan
dolaylı yönetim kapsamındaki görev dağılımı anlaşmaları dâhil olmak üzere ve
IPA II yararlanıcısı veya IPA II yardımının gerçek ve tüzel kişileri tarafından
eş finansmanı da içerecek şekilde Avrupa Komisyonu veya IPA II yararlanıcısı
veya Birlik sözleşmeleri ile ilgili Hibe Yararlanıcısı tarafından imzalanan
herhangi bir sözleşme veya hibe sözleşmesini ("Birlik Sözleşmesi" ifadesi aynı
zamanda TAIEX kapsamındaki yardım ve Birlik programları kapsamında alınan
hibeler ve bu hibelerin eş finansmanını da içerecek şekilde Birlik
programlarına katılımın hükümlerini de kapsar.),
d) Birlik yüklenicisi: Birlik sözleşmesi
kapsamında hizmet veren ve/veya mal tedarik eden ve/veya iş yapan ve/veya bir
işi yöneten gerçek ve tüzel kişiler ile hibe yararlanıcıları (ortaklar, Birlik
sözleşmesinde belirtilen iştirakler [ilişkili kişiler] ve alt hibe
yararlanıcıları ve eşleştirme yüklenicileri dâhil), konsorsiyum
veya ortak girişim [adi ortaklık] ortaklarını, eşleştirme kapsamında yüklenici
ve yerleşik eşleştirme danışmanlarını (RTA), Teknik Yardım ve Bilgi Değişimi Aracı
(TAIEX) kapsamındaki yüklenicileri,
e) Hibe yararlanıcısı: Kendisiyle bir hibe
anlaşması imzalanan veya kendisine bir hibe kararı bildirilen gerçek veya tüzel
kişileri,
f) Sözleşme makamı: Avrupa Komisyonu ile
Avrupa Komisyonu tarafından AB mali yardımlarını kullandırmakla görevlendirilen
ve Birlik Yüklenicisi ile Birlik Sözleşmesini imzalayan kurum veya kuruluşları
(Türkiye'deki genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin taraf olduğu ortak
yönetim öngören anlaşmalara dayanılarak Avrupa Komisyonu tarafından
yetkilendirilen bu idareler de Sözleşme Makamı olarak kabul edilir.),
g) Yerleşik eşleştirme danışmanı (RTA):
IPA II kapsamında uygulanan Eşleştirme Projelerinde proje ortağı olarak seçilen
AB üyesi ülkeden gelen, ülkemizde uzun dönemli olarak hibe yararlanıcısı
kurumda tam zamanlı bir şekilde projenin uygulanmasında çalışan danışmanları,
ifade eder.
IPA II Çerçeve Anlaşmasının gümrük
mevzuatı ve işlemlerine ilişkin hükümleri
MADDE 5 - (1) IPA II Çerçeve Anlaşması kapsamındaki
gümrük işlemleri;
a) Anlaşmanın 27 nci
maddesinin birinci fıkrasının;
1) (c) bendindeki; "IPA II yardımının
uygulamasında yer alan personele ve birinci derece ailesine tanınan fayda,
ayrıcalık ve istisnaların, yardım ve teknik işbirliğine ilişkin diğer ikili
veya çok taraflı anlaşma veya düzenlemeler uyarınca Türkiye Cumhuriyeti'nde
istihdam edilen uluslararası veya yabancı ülke vatandaşı tanınanlardan daha az
avantajlı olmamasını sağlar."
2) (e) bendindeki; "IPA II
yararlanıcısının mevcut kanun, kural ve tüzüklerine tabi olmak üzere, temel
sözleşmenin uygulanması için gereken malların, özellikle profesyonel teçhizatın
ithal edilmesi için gerekli bütün izinlerin verilmesini sağlar."
3) (f) bendindeki; "IPA II kapsamında
yapılan ithalatların tüm harçlardan muaf olmasını sağlar."
4) (g) bendindeki; "Temel sözleşme tamamen
gerçekleştirildiğinde yukarıdaki malların yeniden ihracı için gerekli tüm
izinlerin verilmesini sağlar."
b) Anlaşmanın 28 inci maddesinin birinci
fıkrasının;
1) (a) bendindeki; "Bir Sektörel Anlaşmada ya da Finansman Anlaşmasında aksi
belirtilmemek kaydıyla vergiler, gümrük vergileri ve ithalat vergileri ve
resimleri ve/veya eş etkiye sahip harçlar IPA II kapsamında finanse edilmez.
Yukarıda bahsedilen kural kapsamında belirtilen vergi muafiyetleri, IPA II
yararlanıcısı ve IPA II yardımının gerçek ve/veya tüzel alıcıları tarafından
sağlanan eş-finansmanı da kapsar."
c) Anlaşmanın 28 inci maddesinin ikinci
fıkrasının;
1) (a) bendindeki; "Birlik yüklenicileri
tarafından yapılan tüm ithalatların, gümrük vergilerine, ithalat vergilerine,
Katma Değer Vergisine (KDV), özel tüketim vergileri ve diğer özel tüketim
vergilerine ya da eş etkiye sahip diğer benzer vergi, gümrük vergisi veya
harçlara tabi olmaksızın, Türkiye Cumhuriyeti'ne girmesine izin verilir. Bu
muafiyet, sadece Birlik sözleşmesi kapsamında Birlik yüklenicileri tarafından
tedarik edilen mallar ve/veya verilen hizmetler ve/veya yapılan işlere ilişkin
olarak yapılan ithalatlara uygulanır. Türkiye Cumhuriyeti, sözleşmenin
hükümleri uyarınca, Birlik yüklenicilerine teslim edilmek üzere ve sözleşmenin
normal uygulanması bakımından hemen kullanılmasını sağlamak için söz konusu
ithalatın, yukarıda belirtilen vergi, gümrük vergisi veya harçlar ile ilgili
herhangi bir uyuşmazlık veya gecikme olmaksızın giriş noktasından serbest
bırakılmasını sağlar."
2) (g) bendindeki;
"Hizmet ve/veya yapım işi ve/veya hibe sözleşmeleri ve/veya eşleştirme
anlaşmalarında veya sözleşmelerinde belirtilen görevleri yerine getiren, yerel
olarak istihdam edilenler dışında kalan gerçek kişilerin (ve onların birinci
derece ailesinin) kişisel kullanımı için ithal edilen şahsi eşyalar ve ev
eşyaları, sözleşmenin sona ermesinin ardından Türkiye Cumhuriyeti'nde
yürürlükte bulunan mevzuata uygun olarak yeniden ihraç edilmeleri ya da ülke
içinde elden çıkarılmaları halinde, gümrük vergileri, ithalat vergileri,
vergiler, harçlar ve/veya eş etkiye sahip diğer vergilerden ve/veya caydırıcı
aşırı teminat gerekliliğinden muaftır."
hükümleri çerçevesinde tamamlanacaktır.
IPA II Çerçeve Anlaşması kapsamında
serbest dolaşıma girecek ticari eşya
MADDE 6 - (1) IPA II kapsamında serbest dolaşıma
girecek ticari eşya için IPA II Çerçeve Anlaşması'nın 27/1-f ve 28/2-a maddeleri
çerçevesinde, gümrük veya ithalat vergileri, harçları, KDV, ÖTV veya herhangi
benzeri vergi ve harçlardan istisna tutulmak suretiyle Birlik Yüklenicileri
tarafından Birlik Sözleşmesi kapsamında gerçekleştirilecek olan ithalat
işlemleri 13/2/2016 tarihli ve 29623 sayılı Resmî
Gazete'de yayımlanan Türkiye-Avrupa Birliği Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA
II) Çerçeve Anlaşması Genel Tebliğinin (Sıra No: 1) "İstisnanın Uygulanması" ve "İthalat
İstisnası ile İlgili Özellikli Durumlar" başlıklı 4.10.2 ve 4.10.3 bölümlerinde
yer alan usul ve esaslara göre ve BİLGE Sisteminde IPA muafiyet kodu seçilmek
suretiyle tamamlanacaktır.
(2) IPA II kapsamında serbest dolaşıma
girecek ticari eşya için basitleştirilmiş usulde işlem yapma talepleri, 7/10/2009 tarihli ve 27369 mükerrer sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan Gümrük Yönetmeliğinin
23
ve 24 üncü maddelerinde yer alan koşullar aranmaksızın kabul edilecektir.
Yerleşik eşleştirme danışmanlarının
kişisel kullanımına mahsus kara taşıtları
MADDE 7 - (1) IPA II Çerçeve Anlaşması uyarınca
Türkiye'de görev yapan yerleşik eşleştirme danışmanlarının kişisel kullanımına
mahsus kara taşıtlarının Türkiye Gümrük Bölgesine getirilmesine ilişkin olarak,
22/4/2011 tarihli ve 27913 sayılı Resmî Gazetede
yayımlanan Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği
(Seri No:
1) hükümleri doğrultusunda işlem yapılacaktır.
(2) Bakanlık, ihtiyaç olması halinde
konuyla ilgili yönlendirici rehberler hazırlar ve bunları internet sitesinde
yayımlar.
İrtibat
MADDE 8 - (1) Bu Tebliğin uygulanması esnasında
olabilecek sorunlar ve tereddütler için Bakanlık Avrupa Birliği ve Dış
İlişkiler Genel Müdürlüğüne başvurulabilir. Elektronik ortamda başvuru
yapılacak olması halinde [email protected]
e-posta adresi kullanılır.
5824 Sayılı Kanunla Onaylanması Uygun
Bulunan IPA Çerçeve Anlaşmasıyla ilgili Gümrük Genel Tebliğinin (Seri No: 1)
durumu
MADDE 9 - (1) 6647 sayılı Kanunla
onaylanması uygun bulunan IPA II Çerçeve Anlaşmasının "Çerçeve Anlaşma'nın IPA
için Uygulanabilirliği" başlıklı 88 inci maddesinde; "Komisyon ve Türkiye
Cumhuriyeti arasında imzalanmış olan Çerçeve Anlaşmalar, daha önceki katılım
öncesi araçları kapsamında benimsenmiş olan yardım için, bu yardım ilgili
Çerçeve Anlaşma hükümleri uyarınca tamamlanana dek geçerliliğini korur." hükmü
yer almaktadır.
(2) Buna göre 3/12/2008
tarihli ve 5824 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan ve 19/12/2008 tarihli
ve 2008/14450
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ekinde yayımlanan 21/1/2009 tarihli ve 2009/14614
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 24/12/2008 tarihinde yürürlüğe giren IPA
Çerçeve Anlaşması kapsamında finanse edilen sözleşmelere, bu Anlaşmanın ilgili
maddeleri ve 15/10/2010 tarihli ve 27730 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan
Türkiye-AB Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA) Çerçeve Anlaşmasına İlişkin Gümrük
Genel Tebliği (Seri No:
1) uygulanmaya devam edecektir.
Yürürlük
MADDE 10 - (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 11 - (1) Bu Tebliğ hükümlerini Gümrük ve
Ticaret Bakanı yürütür.