Sektörel Dış Ticaret Şirketleri Statüsüne İlişkin Tebliğ (İhracat) 2004/4 (Mülga)

Sektörel Dış Ticaret Şirketleri Statüsüne İlişkin Tebliğ (İhracat 2004/ 4 ) Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığından: 02.07.2004 tarihli, 25510 sayılı R.G. İHRACAT: 2025/8 Tebliğ ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR Madde 1 - Bu Tebliğ ile 22/12/1995 tarih ve 95/7623 sayılı İhracat Rejimi Kararı'nın 3'üncü maddesinin (k) bendine istinaden, Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelerin (KOBİ) ihracat sektörü içinde bir organizasyon altında toplanarak dünya pazarlarına yönlendirilmesi amacıyla; ihracat ve ilgili konularda (finansman, tedarik, nakliye, sigorta, gümrükleme v.b.) hizmet sağlayarak, dış ticarette uzmanlaşmalarını ve bu suretle daha etkin faaliyet göstermelerini teminen kurulan şirketlere, Dış Ticaret Müsteşarlığınca "Sektörel Dış Ticaret Şirketi (SDŞ) Statüsü" verilmesi, geri alınması ve sorumlulukları düzenlenmektedir. Madde 2 - Bu Tebliğde geçen: Müsteşarlık : Dış Ticaret Müsteşarlığını (DTM), Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletme (KOBİ): 1 (bir) ila 250 (ikiyüzelli) arasında çalışan istihdam ettiği bağlı olduğu meslek kuruluşunca tevsik edilen işletmeleri, Borsa: İstanbul Menkul Kıymetler Borsasını, Kalkınmada Öncelikli Yöre: Kalkınmada Öncelikli Yöre kapsamındaki illeri, Normal Yöre: Kalkınmada Öncelikli Yöre kapsamı dışında kalan illeri, Üretici Derneği: Aynı üretim dalında faaliyette bulunan üretici şirketlerin kurduğu dernekleri, Üretici Birliği: Aynı üretim dalında faaliyet gösteren kooperatif ve birlikleri, Fuar: Yurt dışında düzenlenen; ticari nitelikteki uluslararası fuar ve sergiler ile münhasıran Türk ihraç ürünlerinin sergilendiği tanıtım faaliyetlerini, ifade eder. Madde 3 - a) Normal yörelerde, Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin; aynı üretim dalında (Ek-1) faaliyette bulunan, asgari 10 (on) KOBİ'nin bir araya gelmesiyle en az 500 (beşyüz) milyar TL sermayeli anonim şirket olarak kurulması gerekmektedir. b) Kalkınmada Öncelikli Yörelerde, Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin; aynı veya ayrı üretim dalında faaliyette bulunan ve bu yörelerde yerleşik asgari 5 (beş) KOBİ'nin en az 250 (ikiyüzelli) milyar TL sermayeli anonim şirket olarak kurulması gerekmektedir. (27.11.2004 tarihli, 25653 sayılı R.G.ile yayımlanan 2004-10 Tebliğ ile değişik)[1] c) Aynı üretim dalında (Ek-1) faaliyette bulunan Üretici Dernekleri ve Üretici Birlikleri tarafından anonim şirket şeklinde ve en az 500 (beşyüz) milyar TL sermaye ile kurulan şirketlere Sektörel Dış Ticaret Şirketi Statüsü verilebilir. d) Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin KOBİ niteliğindeki her bir ortağının sermaye payı, toplam şirket sermayesinin, Normal Yörelerde % 10 ve Kalkınmada Öncelikli Yörelerde % 20'sinden fazla olamaz. e) Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin Sermaye Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde hisse senetlerinin Borsa'da işlem görmesi durumunda, Müsteşarlığın önceden izni ve görüşü alınması şartıyla (d) bendinde belirtilen ortaklık payına ilişkin sınırlamalar uygulanmaz. f) Hisse senetlerinin tamamının nama yazılı olması gerekmektedir. g) Sektörel Dış Ticaret Şirketi Statüsü için Müsteşarlığa başvuruda bulunan şirket ve ortaklarıyla ilgili olarak Vergi Usul Kanununun 359'uncu maddesinde belirtilen muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlenmediğinin veya kullanılmadığının, başvuru sahibi şirket ve ortakların bağlı bulundukları vergi dairesinden alınacak bir yazı ile belgelendirilmesi gerekmektedir. Madde 4 -(27.11.2004 tarihli, 25653 sayılı R.G.ile yayımlanan 2004-10 Tebliğ ile değişik)[2] Sektörel Dış Ticaret Şirketlerine, şirketin kurulması ve gelişmesinde yardımcı olmak amacıyla, ortaklık payları münferiden %10'u aşmamak üzere, aşağıdaki unsurlar ortak olabilir; a) Normal Yörelerde aynı üretim dalında, Kalkınmada Öncelikli Yörelerde aynı veya farklı üretim dalında faaliyette bulunan, 250'den fazla çalışan istihdam eden şirketler, b) Profesyonel yönetici olarak çalışmaları kaydıyla gerçek kişiler, c) Sektörel Dış Ticaret Şirketlerine ve ortaklarına mal, ekipman ve hizmet sağlayan şirketler, d) Üretici Derneği, Üretici Birliği, vakıf, mesleki federasyon v.b. kuruluşlar. Madde 5 - Şirketlerin Sektörel Dış Ticaret Şirketi olabilmeleri için örneği ekli (Ek-2) müracaat formunu doldurarak, istenilen belgeler ile birlikte Müsteşarlığa (İhracat Genel Müdürlüğü) müracaat etmeleri gerekmektedir. Madde 6 - Yapılan inceleme sonucunda, bu Tebliğde belirtilen şartları haiz olan şirketlere Sektörel Dış Ticaret Şirketi Statüsü verilir ve konuya ilişkin Karar Resmi Gazete'de yayımlanır. Madde 7 - a) Sektörel Dış Ticaret Şirketleri, ortaklarının üretimine katkıda bulunmak veya faaliyette bulundukları sektörle ilgili işlemlerinde kolaylık sağlamak amacıyla, Sektörel Dış Ticaret Şirketi yönetim kurulunca oybirliğiyle karar verilmesi ve Müsteşarlıktan önceden izin alınması kaydıyla, hizmet ve imalat sanayi sektöründe faaliyette bulunan şirketlere ortak olabilirler veya şirket kurabilirler. b) Sektörel Dış Ticaret Şirketleri, ortaklarının faaliyet gösterdiği üretim dalına ait hammadde tedarikinde imalatçı olarak değerlendirilirler. c) Normal Yörelerde yerleşik Sektörel Dış Ticaret Şirketleri, aynı sektörde faaliyette bulunmak kaydıyla ortağı olmayan KOBİ'lerin, Kalkınmada Öncelikli Yörelerde yerleşik SDŞ'ler ise sektör ayrımı olmaksızın KOBİ'lerin ihracatına aracılık edebilirler. Ancak, ihracata aracılık etmeden önce, söz konusu KOBİ'den Vergi Usul Kanununun 359'uncu maddesinde belirtilen muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlenmediğinin veya kullanılmadığının bağlı bulunduğu vergi dairesinden alınacak bir yazı ile belgelendirmesini talep eder. Sektörel Dış Ticaret Şirketi söz konusu KOBİ'lerin ihracatına aracılık ettiği süre içinde, gerekli denetimleri gerçekleştirir. Madde 8 - Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinde; ortaklıktan ayrılmak isteyen ortakların payları, şirket yönetim kurulunun izniyle ve bu Tebliğde belirtilen koşullara uymak kaydıyla, yeni veya mevcut ortaklara devredilebilir. Bu konuda Müsteşarlığa bilgi verilir. MADDE 9 -(30.12.2006 tarihli ve 26392 sayılı R.G. İhracat 2006/13 Tebliğ ile değişik) Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin, kuruldukları yıl hariç, müteakip takvim yılından başlamak üzere her takvim yılı içinde, a) Fuara katılım gerçekleştirmek, b) Yurt dışında düzenlenen KOBİ'ler arası işbirliği organizasyonlarına iştirak etmek veya ortaklarının katılımıyla yurt dışında KOBİ'ler arası işbirliği organizasyonu gerçekleştirmek, c) Faaliyette bulunduğu sektörle ilgili yurt dışı pazar araştırması projesi yürütmek, d) Münferiden ve/veya ortaklarıyla, Müsteşarlığın koordinasyonunda organize edilen ticaret heyeti programlarına katılım sağlamak, e) Sektörel Dış Ticaret Şirketi ve/veya ortağı KOBİ yöneticilerini ve/veya personelini, dış ticaret, kambiyo, gümrük, teşvik mevzuatı vb. konularda bilgilendirmek üzere seminer/eğitim programı düzenlemek veya düzenlenen seminer/eğitim programlarına iştirakini sağlamak, faaliyetlerinden en az ikisini gerçekleştirmeleri esastır. MADDE 10 -(30.12.2006 tarihli ve 26392 sayılı R.G. İhracat 2006/13 Tebliğ ile değişik) Sektörel Dış Ticaret Şirketleri, geçmiş yıla ilişkin faaliyetleriyle ilgili olarak, her yılın Ocak ayı sonuna kadar ekli (Ek-3) faaliyet raporunu Müsteşarlığa (İhracat Genel Müdürlüğü) vermekle yükümlüdürler. Madde 11 - Sektörel Dış Ticaret Şirketleri ve ortağı KOBİ'ler, ihracata yönelik devlet yardımlarının hedef grubunu oluştururlar ve bu yardımlardan öncelikle yararlandırılırlar. Madde 12 -(16.04.2005 tarihli, 25788 sayılı R.G. - İhracat 2005-7 Tebliğ ile değişik) a) Sektörel Dış Ticaret Şirketleri, kendi nam ve hesabına yurt içinden satın aldıkları malların ihracında; ihracat, gümrük, kaçakçılık ve ilgili sair mevzuatta öngörülen idari ve cezai yükümlülüklerden doğrudan ve münhasıran sorumludur. b) Sektörel Dış Ticaret Şirketi ile imalatçı arasında bir aracılık sözleşmesine binaen imalatçı şirketin bizzat imal ve tedarik ederek Sektörel Dış Ticaret Şirketi üzerinden gerçekleştirdiği ihracatta ise aracılık sözleşmesinde aksine bir hüküm bulunmadığı sürece ihracat, gümrük, kaçakçılık ve ilgili sair mevzuatta öngörülen idari ve cezai yükümlülüklerden doğrudan ve münhasıran imalatçı şirketler sorumludur. MADDE 13 -(30.12.2006 tarihli ve 26392 sayılı R.G. İhracat 2006/13 Tebliğ ile değişik) Müsteşarlıkça, aşağıda belirtilen hallerde Sektörel Dış Ticaret Şirketi Statüsü geri alınır. a) Madde 3/a'da tanımlanan Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin; kuruldukları yıl hariç, müteakip takvim yılı içinde en az 1 (bir) milyon ABD Doları, takip eden her takvim yılı içinde de 1 (bir) milyon ABD Dolarından az olmamak üzere faaliyette bulundukları sektörün toplam ihracat miktarının ABD Doları cinsinden en az %0,1'ini gerçekleştirememeleri, b) Madde 3/b'de tanımlanan Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin; kuruldukları yıl hariç, müteakip takvim yılı içinde en az 400.000 (dörtyüzbin) ABD Doları, takip eden her takvim yılı içinde de en az 750.000 (yediyüzellibin) ABD Doları ihracat gerçekleştirememeleri, c)Madde 3/c'de tanımlanan Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin kuruldukları yıl hariç, müteakip takim yılı içinde en az 400.000 (dörtyüzbin) ABD Doları, takip eden her takvim yılı içinde de en az 750.000 (yediyüzellibin) ABD Doları ihracat gerçekleştirememeleri, ç) Yapılacak inceleme ve denetlemeler neticesinde, bu Tebliğ hükümleri ile ortakların hak ve menfaatlerine aykırı durumların tespit edilmesi, d) Sektörel Dış Ticaret Şirketi Statüsü alındığı tarihten sonra, bizzat SDŞ tarafından Vergi Usul Kanununun 359'uncu maddesinde belirtilen muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlendiğinin ve/veya kullanıldığının tespiti. MADDE 13/A - Bu Tebliğ kapsamında 'Sektörel Dış Ticaret Şirketi Statüsü' verilen ve halihazırda 'Sektörel Dış Ticaret Şirketi Statüsü' devam eden şirketin bu statüsü, söz konusu şirkete 'Dış Ticaret Sermaye Şirketi Statüsü' verilmesine ilişkin Karar'ın Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte sona erer. (10.05.2008 tarih ve 26872 sayılı R.G. ile eklenmiştir) Madde 14 - Sektörel Dış Ticaret Şirketleri ortakları tarafından, Vergi Usul Kanununun 359'uncu maddesinde belirtilen muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlendiğinin veya kullanıldığının tespiti halinde, Sektörel Dış Ticaret Şirketi ile bahse konu ortağı arasındaki aracı ihracatçı sözleşmesi derhal feshedilir. Fesh edilmemesi halinde Sektörel Dış Ticaret Şirketi Statüsü geri alınabilir. Madde 15 - İşbu Tebliğde belirlenen konular dışında kalan hususlar, Müsteşarlıkça İhracat Rejimi çerçevesinde sonuçlandırılır. Madde 16 - 26/12/1996 tarihli ve 22859 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Sektörel Dış Ticaret Şirketleri Statüsüne İlişkin İhracat 96/39 sayılı Tebliğ", 08/07/1998 tarihli ve 23396 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "İhracat 96/39 Sayılı Sektörel Dış Ticaret Şirketleri Statüsüne İlişkin Tebliğ'de Değişiklik Yapılmasına Dair İhracat 98/13 sayılı Tebliğ" ve 26/10/2000 tarihli ve 24212 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "İhracat 96/39 Sayılı Sektörel Dış Ticaret Şirketleri Statüsüne İlişkin Tebliğ'de Değişiklik Yapılmasına Dair 2000/17 sayılı Tebliğ" yürürlükten kaldırılmıştır. Geçici Madde 1 - (30.12.2006 tarihli ve 26392 sayılı R.G. İhracat 2006/13 Tebliğ ile yürürlükten kaldırılmıştır) Geçici Madde 2 - Bu Tebliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce Müsteşarlığa intikal eden başvuru talepleri, 96/39 sayılı Tebliğ hükümleri uyarınca incelenip sonuçlandırılır. Bu kapsamdaki şirketlere Geçici Madde 1 hükümleri uygulanır. Madde 17 - Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Madde 18 - Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan yürütür. EK-1 (Madde 3/a ve 3/c'de tanımlanan SDŞ'ler için) ÜRETİM DALLARI I.TARIM Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri Yaş Meyve ve Sebze Meyve Sebze Mamulleri Kuru Meyve ve Mamulleri Fındık ve Mamulleri Zeytin ve Zeytinyağı Tütün Kesme Çiçek Canlı Hayvan, Su Ürünleri ve Mamulleri Ağaç Mamulleri ve Orman Ürünleri II.SANAYİ ÜRÜNLERİ Tekstil ve Hammaddeleri Deri ve Deri Mamulleri Halı Kimyevi Maddeler ve Mamulleri Hazır giyim ve Konfeksiyon Taşıt Araçları ve Yan Sanayi Elektrik-Elektronik Makina ve Aksamları Demir ve Demir Dışı Metaller Çimento ve Toprak Ürünleri Diğer Sanayi Ürünleri Değerli Maden ve Metaller III. MADENCİLİK Maden ve Metaller V.DİĞER EK-2 SEKTÖREL DIŞ TİCARET ŞİRKETLERİ BAŞVURU FORMU Şirket unvanı Adres-Telefon-Faks-E-Posta Adres: Telefon: Faks: E-Posta: Vergi dairesi ve vergi no: Ticaret sicil no: İlgili üretim dalı (Ek-1'de yer alan üretim dallarından biri yazılmalıdır.) Sermayesi (Taahhüt edilen sermayenin hangi süre zarfında ödeneceği belirtilmelidir.) Taahhüt edilen: Ödenen: Ortaklar ve hisse payları (Her bir ortağın unvanı ve ortaklık payı açık olarak yazılmalıdır.) KOBİ: 250'den Fazla Çalışan İstihdam Eden Şirket: Gerçek Kişi: Mal, Ekipman ve Hizmet Sağlayan Şirket: Üretici Derneği, Üretici Birliği, Vakıf , Mesleki Federasyon v.b. Kuruluşlar: Varsa ihracatınız ve ihracat yaptığınız ülkeler (Son takvim yılı itibariyle) Ülke Miktar Tutar Şirketin yönetim yapısı hakkında bilgi veriniz. Şirketin yönetim birimlerinde çalıştırılan veya çalıştırılması öngörülen eleman sayısı, öğrenim ve yabancı dil düzeyleri hakkında bilgi veriniz. İhracat: Muhasebe: Denetim: Ortaklarınız adına sektörünüzde düzenlenen uluslararası nitelikteki fuarlara veya Türk İhraç Ürünleri Fuarlarına katılmayı planlıyor musunuz? Planlıyorsanız yılda kaç fuara katılım sağlayacağınızı ve gerekçelerini belirtiniz. Ortaklarınız adına yurt dışında düzenlenen KOBİ'ler arası işbirliği programlarına katılmayı veya ortaklarınızın katılımıyla bu tür bir organizasyon gerçekleştirmeyi planlıyor musunuz? Ortaklarınız adına yurt dışında yürüttüğünüz ve/veya yürütmeyi planladığınız pazar araştırması/pazarlama faaliyetleri hakkında bilgi veriniz Dış Ticaret Müsteşarlığınca koordine edilen Ticaret Heyeti programlarına katılmayı planlıyor musunuz? Şirketiniz veya ortağınız şirketlerinin personel ve yöneticileri için yurt içinde veya yurt dışında seminer/eğitim programları düzenlemeyi veya düzenlenen seminer/eğitim programlarına katılmayı planlıyor musunuz? Planlıyorsanız eğitim konularını, eğitim vermesi öngördüğünüz kurum ve/veya kişileri, bir yıl içinde düzenleyeceğiniz eğitim faaliyeti sayısını belirtiniz. Yurt dışında faaliyette bulunan ofis/mağaza/şube/temsilcilik v.b. var mı? Varsa ülke ve şehir belirtiniz. Yoksa yurt dışında ortaklarınızın ürünlerini pazarlamak üzere ofis/mağaza/şube/temsilcilik v.b. açmayı planlıyor musunuz? Ortaklarınız adına yurt dışında markalaşma faaliyetleri yürütmeyi planlıyor musunuz? Şirketinizce yürütülmesi planlanan diğer pazarlama faaliyetleri hakkında bilgi veriniz. Şirketinizin geleceğe yönelik öngörülerini, gelişme stratejilerini ve yıllar itibariyle ihracat hedeflerini anlatınız. SDŞ statüsü almanın şirketinize sağlayacağı avantajları belirtiniz. Yararlanmayı planladığınız ihracata yönelik devlet yardımlarını sıralayınız. Diğer görüşlerinizi belirtiniz. SDŞ Yetkilisinin Adı-Soyadı-Unvanı: İmza ve kaşe: Bu Forma İlave Edilecek Belgeler: (Tüm belgelerin asıllarının veya noter onaylı örneklerinin intikali gerekmektedir.) 1 - Şirket kuruluşuna ve değişikliklere ait ticaret sicil gazeteleri. (Şirket ana sözleşmesinde imalatçı ibaresinin yer almamasına, her bir ortağın hisse oranının belirtilmesine dikkat edilmelidir.) 2 - Şirketiniz ile ortağınız tarafından uygulanacak aracı ihracatçı sözleşmesi. (Müsteşarlık gerektiğinde aracı ihracatçı sözleşmesinde değişiklik yapılmasını talep edebilir.) 3 - Şirket imza sirküleri. 4 - Bağlı olduğunuz vergi dairesinden alınan, şirketiniz tarafından muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlenmediğini veya kullanılmadığını belgeleyen yazı. SEKTÖREL DIŞ TİCARET ŞİRKETLERİ ORTAĞI BAŞVURU FORMU Bu form ortaklar tarafından doldurulacak ve ekte istenen belgeler ile Dış Ticaret Müsteşarlığı'na yapılacak başvuruda kullanılmak üzere SDŞ statüsü talep eden şirkete verilecektir. Şirket unvanı Adres-Telefon-Faks-E-Posta Adres: Telefon: Faks: E-Posta: Vergi dairesi ve vergi no: Ticaret sicil no: Ortağı olduğunuz başka Sektörel Dış Ticaret Şirketi var mı? Varsa unvanını belirtiniz. Varsa şirketinizce son iki yılda gerçekleştirilen ihracat ve ihracat yaptığınız ülkeleri belirtiniz. Ülke Miktar Tutar SDŞ ortağı olmanızın şirketinize sağlayacağı faydaları belirtiniz. SDŞ'lerin ortakları adına uluslararası fuarlara katılım sağlaması, pazar araştırması ve aktif pazarlama faaliyetleri yürütmesi hakkında önerilerinizi sıralayınız. KOBİ'lerin ihracata yönlendirilmesi hususunda önerilerinizi belirtiniz. Bugüne kadar ihracata yönelik devlet yardımlarından yararlandınız mı? Yararlandıysanız isimlerini ve destek tutarlarını belirtiniz. Devlet Yardımı Dönem Miktar (ABD Doları) Diğer görüşlerinizi belirtiniz. Şirket Yetkilisinin Adı-Soyadı-Unvanı: İmza ve kaşe: Bu Forma İlave Edilecek Belgeler: (Tüm belgelerin asıllarının veya noter onaylı örneklerinin intikali gerekmektedir.) 1. Şirket kapasite raporu veya faaliyet belgesi. (profesyonel yönetici ve kuruluşlar hariç) *Kapasite raporunun TOBB onaylı olmasına ve geçerlilik süresinin geçmemesine, faaliyet belgesinin ilgili meslek kuruluşundan (TESK v.b.) onaylı olmasına dikkat edilmelidir. 2. Şirket kuruluşuna ilişkin ticaret sicil gazeteleri. (TESK'e bağlı meslek federasyonları üyeleri için Esnaf ve Sanatkarlar Sicili aranır.) 3. Üretici Derneği, Üretici Birliği, vakıf, mesleki federasyon v.b. kuruluşlar için kuruluş belgeleri. 4. Gerçek kişi ortağın özgeçmişi. 5. Şirket imza sirküleri 6. Bağlı olduğunuz vergi dairesinden alınan, şirketiniz tarafından muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlenmediğinin veya kullanılmadığının belgeleyen yazı. [1] DEĞİŞMEDEN ÖCNEKİ HALİ; b) Kalkınmada Öncelikli Yörelerde, Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin; aynı veya ayrı üretim dalında faaliyette bulunan, asgari 5 (beş) KOBİ' nin en az 250 (ikiyüzelli) milyar TL sermayeli anonim şirket olarak kurulması gerekmektedir. [2] DEĞİŞMEDEN ÖNCEKİ HALİ; Madde 4- Sektörel Dış Ticaret Şirketlerine, şirketin kurulması ve gelişmesinde yardımcı olmak amacıyla, ortaklık payları münferiden veya toplu olarak % 40'ı aşmamak üzere, a) Normal Yörelerde aynı üretim dalında, Kalkınmada Öncelikli Yörelerde aynı veya farklı üretim dalında faaliyette bulunan, 250'den fazla çalışan istihdam eden şirketler, b) Profesyonel yönetici olarak çalışmaları kaydıyla gerçek kişiler, c) Sektörel Dış Ticaret Şirketlerine ve ortaklarına mal, ekipman ve hizmet sağlayan şirketler, d) Üretici Derneği, Üretici Birliği, vakıf, mesleki federasyon v.b. kuruluşlar, ortak olabilirler. Ancak, gerçek kişilerin ortaklık payı her halükarda % 10'u aşamaz.