Türkiyede ikamet etmeyen yolculara tanınan istisna uygulaması ve firmalara verilen yetki belgesi ile KDV iadesi(Mülga)

51 SERİ NO'LU KATMA DEĞER VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ Resmi Gazete No 22519 10/01/1996 53 Seri nolu tebliğde atıf yapılmıştır. Tasarruflu Yazılar 1 2 Kapsam Katma Değer Vergisi uygulamaları ile ilgili olarak aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek duyulmuştur. I. TÜRKİYE'DE İKAMET ETMEYEN YOLCULARA YAPILAN TESLİMLERDE İSTİSNA UYGULAMASI 28 Temmuz 1994 tarih ve 22004 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 43 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin A/7-e bölümünde; Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara, Maliye Bakanlığından "Yetki Belgesi" almış aracı firmalar tarafından katma değer vergisi iadesi yapılabilmesi öngörülmüş, bu kapsamda işlem yapmak isteyen aracı firmaların Maliye Bakanlığına bir dilekçe ile başvurmaları halinde, yapılacak araştırma ve inceleme sonucunda kendilerine yetki belgesi verilebileceği belirtilmiştir. Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara katma değer vergisi iadesi yapmak üzere "Yetki Belgesi" talep eden aracı firmalarda aranılacak şartlar ile belge düzeni ve diğer hususlarla ilgili usul ve esaslar, Katma Değer Vergisi Kanununun 11 inci maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak aşağıdaki şekilde tespit edilmiştir. A - YETKİ BELGESİ İÇİN BAŞVURUDA BULUNACAK ARACI FİRMALARDA ARANILACAK ŞARTLAR Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara katma değer vergisi iadesi yapmak üzere yetki belgesi verilecek aracı firmaların aşağıdaki şartlara sahip olmaları gerekmektedir. 1. Bilanço esasına göre defter tutmaları. 2. Asgari özkaynak tutarının 1.000.000.000 lira olması. 3. Ücretli statüsünde en az 5 eleman istihdam etmeleri. 4. Haklarında sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlediğine veya bilerek kullandığına dair rapor bulunmaması. B - BAŞVURU DİLEKÇESİNE EKLENECEK BELGELER Bu şartları topluca taşıyan firmalardan Yetki Belgesi almak isteyenlerin Maliye Bakanlığına bir dilekçe ile başvurması ve bu dilekçeye aşağıdaki belgelerin eklenmesi gerekmektedir. 1. Ticaret Sicil Gazetesinin bir örneği. 2. İmza sirkülerinin onaylı bir örneği. 3. Ötedenberi işe devam etmekte olanlar için son ayrıntılı bilanço ve gelir tablosunun firma kaşesi tatbik edilerek ve firma yetkililerince imzalanarak onaylanmış birer örneği. C - YETKİ BELGESİNİN VERİLMESİ Yetki Belgesi almak için başvuruda bulunacak firmalar hakkında, görevlendirilecek bir Merkezi Denetim Elemanına inceleme yaptırılacaktır. Bu incelemede; firmanın mevcut faaliyeti, mali yapısı, eleman durumu ve benzeri hususlar dikkate alınarak, Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara katma değer vergisi iadesi yapabilecek durumda olup olmadığı araştırılacaktır. İnceleme raporunun Bakanlığımızca değerlendirilmesi sonunda Yetki Belgesi verilebilecektir. Yetki belgesi alan firmaların, iade işlemlerine aracılık edecekleri izin belgeli satıcılar ile birer sözleşme yapması gerekmektedir. Bu firmalar sözleşme yaptıkları satıcıların isim/unvan, adres, vergi dairesi ve vergi kimlik numarasına ilişkin bilgileri aylık olarak bir liste halinde belirleyerek izleyen ayın ilk 10 günü içinde Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda göndereceklerdir. (İkinci cümle, 18.11.2005 tarihli, 25997 sayılı R.G. - Seri No 96 Tebliğ ile değişik) Yetki belgesi sahibi aracı firmalar ile izin belgeli satıcılar, iade işleminin yapılmasından müteselsilen sorumludurlar. İadenin herhangi bir nedenle yetki belgeli aracı firma tarafından yapılmaması halinde, izin belgeli satıcılar 43 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğindeki esaslar çerçevesinde iadeyi yapmakla yükümlüdürler. Bu hususun izin belgeli satıcılarla yapılacak sözleşmelerde açıkça belirtilmesi gerekmektedir. İadenin aracı firmalarca, mücbir sebepler dışındaki nedenlerle aksatılması ve bunun mutad ölçüleri aşacak biçimde tekerrür etmesi halinde, yetki belgesi iptal edilebilecektir. Yetki belgesi alan aracı firmalar 1 ay içinde yapılan iadelere ait bilgileri (sadece adet ve toplam tutar olarak) izleyen ay içinde, dönem sonu ayrıntılı bilançoları ile gelir tablolarını da gelir ve kurumlar vergisi beyanname verme süresinin bitimini izleyen ay içinde Bakanlığımıza göndereceklerdir. D - BELGE DÜZENİ 43 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde; Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara tanınan istisna kapsamındaki satışların vergi dairesinden "izin belgesi" almış satıcılar tarafından yapılabileceği, bu satışlarla ilgili faturanın 4 nüsha olarak düzenleneceği belirtilmiş, faturada yer alması gereken bilgiler ise Tebliğin A/5 bölümünde açıklanmıştır. Aynı Tebliğe göre iade işleminde çek kullanılması da mümkündür. Bu durumda izin belgeli satıcıların Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara yapacakları satışlarda fatura ve çekin prensip olarak ayrı ayrı düzenlenmesi gerekmektedir. Vergi Usul Kanununun mükerrer 257 nci maddesinde, "Maliye Bakanlığı mükellef ve meslek grupları itibariyle muhasebe usul ve esaslarını tespit etmeye, bu Kanuna göre tutulacak defter ve düzenlenecek belgelerin tutulması ve düzenlenmesi mecburiyetini kaldırmaya, vergi kayıp ve kaçağını önlemek amacıyla tutulmakta olan defter ve belgelere ilaveten tutulmasını veya düzenlenmesini uygun görüdğü defter ve belgelerin mahiyet, şekil ve ihtiva edeceği hususları belirlemeye, bunlarda değişiklik yapmaya;........... yetkilidir." hükmü yer almaktadır. Bu hükmün Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak, 43 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde belirtildiği gibi fatura ve çekin ayrı ayrı düzenlenebilmesinin yanı sıra, yetki belgesi almış aracı firmayla sözleşmesi bulunan izin belgeli satıcılardan isteyenlerin, aşağıda belirtilen şartları taşımak kaydıyla fatura/çek ibareli belgeyi fatura olarak kullanması uygun görülmüştür. 1. Fatura/Çek, yetki belgeli aracı firmaların sözleşme yaptıkları izin belgeli satıcılar tarafından kullanılabilecektir. 2. Fatura/Çek'de; - Yetki belgeli aracı firmanın adı-soyadı veya ticaret unvanı, adresi, vergi dairesi ve vergi numarası, - Müşterinin adı-soyadı veya ticaret unvanı, adresi, - Sözleşmeli satıcının adı-soyadı veya ticaret unvanı, adresi, vergi dairesi ve vergi numarası, - Düzenlenme tarihi, seri ve sıra numarası, - Malın veya işin nevi, miktarı, fiyatı ve tutarı, şeklindeki bilgilerin bulunması zorunludur. Ayrıca bu belgede, Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara katma değer vergisi iadesi dışında kullanılamıyacağı ve ciro edilemiyeceğine dair bir ifadeye de yer verilecektir. Öte yandan, Vergi Usul Kanunu Uyarınca Vergi Mükellefleri Tarafından Kullanılan Belgelerin Basım ve Dağıtımı Hakkında Yönetmelik uyarınca belgelerin basım işini yapan matbaa işletmecisi, belgelerin ön yüzüne dip not şeklinde adı ve soyadını, varsa ticaret unvanını, adresini, bağlı olduğu vergi dairesi ve vergi numarası ile Defterdarlıkla anlaşmasının tarihini yazacaktır. 3. Bu belge aracı firma tarafından 1 asıl 3 örnek olmak üzere yurt dışında da bastırılabilecek, ancak seri ve sıra numarası ile Maliye Bakanlığının özel işareti (amblem), yurt içinde aracı firmanın faaliyette bulunduğu il sınırları içindeki anlaşmalı matbaalardan biri tarafından basılacaktır. 4. Fatura/Çek'in yalnızca asıllarında Maliye Bakanlığının özel işaretinin (amblem) bulunması yeterlidir. Diğer örneklerde bu işaretin bulunma zorunluluğu yoktur. 5. Anlaşmalı matbaalarda yaptırılacak işlemler için, yetki belgeli aracı firma tarafından bağlı oldukları Vergi Dairesinden izin yazısı alınacaktır. Söz konusu izin yazısının verilmesi sırasında daha önce yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğlerindeki ve Vergi Usul Kanunu Uyarınca Vergi Mükellefleri Tarafından Kullanılan Belgelerin Basım ve Dağıtımı Hakkında Yönetmelikteki esaslara uyulacaktır. 6. Fatura/Çekler, aracı firma tarafından, satıcıların adı-soyadı veya ticaret ünvanı, vergi dairesi, vergi numarası ve adresini ihtiva edecek biçimde bastırılabilecek, bu bilgilere matbaa baskılı olarak yer verilmemiş olan fatura/ çekler ise satıcının aynı bilgileri ihtiva eden kaşesi tatbik edilmek suretiyle kullanılabilecektir. 7. Fatura/Çekler aracı firma tarafından izin belgeli satıcıya zimmet karşılığı teslim edilecektir. Her satıcıya verilen fatura çeklerin seri ve sıra numaraları, teslim tarihini izleyen 15 gün içinde yetki belgeli aracı firma tarafından Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda intikal ettirilecektir. (İkinci cümle, 18.11.2005 tarihli, 25997 sayılı R.G. - Seri No 96 Tebliğ ile değişik) 8. Yetki belgeli aracı firmanın satıcı ile yaptığı sözleşmenin iptali veya satıcının işi terketmesi halinde, satıcıya ait bilgilerin matbaa baskılı ya da kaşe tatbiki suretiyle yer aldığı fatura/çekler vergi dairesine teslim edilecek ve bu durum vergi dairesi yetkilileri ile satıcı tarafından bir tutanakla tespit edilecektir. Bu tutanağın bir örneği de satıcı tarafından tutanak tarihini izleyen 15 gün içinde yetki belgeli aracı firmaya gönderilecektir. Vergi daireleri iptal edilen faturalara ilişkin bilgileri tutanak tarihinden itibaren 10 gün içinde Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda intikal ettirecektir. (Son cümle, 18.11.2005 tarihli, 25997 sayılı R.G. - Seri No 96 Tebliğ ile eklenmiştir) Satıcıya ait bilgilere matbaa baskısı ya da kaşe tatbik edilerek yer verilmemiş fatura/çekler ise yetki belgeli aracı firmaya iade edilecek, ancak bunların seri ve sıra numaraları, satıcı tarafından bağlı olduğu vergi dairesine bildirilecektir. 9. (18.11.2005 tarihli, 25997 sayılı R.G. - Seri No 96 Tebliğ ile eklenmiştir) 43 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (A/2) bölümüne göre Türkiye'de ikamet etmeyenlere istisna kapsamında satış yapacak olanların vergi dairesinden izin alması gerekmektedir. Yetki belgesi sahibi aracı firma ile sözleşme yapan satıcıların vergi dairelerinden izin belgesi alma zorunluluğu kaldırılmış ve bu mükelleflerin izin belgesi konusunda aşağıdaki şekilde hareket etmeleri uygun görülmüştür: - Yetki belgeli aracı firma ile sözleşme yapan satıcılar tarafından işletmelerinin görünür bir yerine, 'İşletmemizde, ………. ile yapılan …...…. tarihli sözleşmeye dayanılarak, 3065 sayılı Kanunun 11/1-b maddesi ile 43 ve 96 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğleri uyarınca Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara yapılan satışlarda katma değer vergisi istisnası uygulanmaktadır. (tarih)' ifadesinin yer aldığı bir levha asılacaktır. Levhada sözleşme yapılan satıcı ve yetki belgeli aracı firmanın imza tatbik edilmiş onay kaşeleri ve isteniyorsa logoları yer alacaktır. -Sözleşmelerin iptal edilmesi, yenilenmemesi veya satıcının işi terk etmesi halinde (I/D-8) bölümündeki açıklamalara göre işlem yapılacak, bu durumdaki satıcılar yukarıda belirtilen levhayı da vergi dairesine teslim edeceklerdir. İşe devam eden satıcıların istisna kapsamında işlem yapmak istemeleri halinde yeni bir izin belgesi veya levha almaları gerekmektedir. Öte yandan, yetki belgeli aracı firmalarla sözleşmesi bulunan veya ilk defa sözleşme imzalayacak olan satıcıların vergi dairesinden aldıkları izin belgesi yerine yukarıda belirtildiği şekilde düzenlenmiş levhayı işletmelerinde kullanmaları mümkün bulunmakta ancak bu durumda vergi dairesi izin belgesinin vergi dairesine teslim edilmesi gerekmektedir. 10. (18.11.2005 tarihli, 25997 sayılı R.G. - Seri No 96 Tebliğ ile eklenmiştir) Bu bölümdeki açıklamalar çerçevesinde Gelir İdaresi Başkanlığına elektronik ortamda aktarılacak bilgiler için yetki belgeli satıcılar tarafından Başkanlığın "Uygulama ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı" ile bağlantı kurulması gerekmektedir. E - İADEDEN SONRA YAPILACAK İŞLEMLER 1. İzin belgeli satıcılar, Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara yapacakları satışlarda kullanacakları fatura/çekleri 4 nüsha olarak düzenleyip aslı ile iki örneğini alıcıya vereceklerdir. 2. Alıcılar gümrük çıkışında ellerindeki fatura/çek nüshalarının aslını ilgili gümrük görevlilerine onaylatıp muhafaza edecekler, diğer iki nüshayı görevlilere bırakacaklardır. 3. İade alıcıda kalan onaylı fatura/çek asıl nüshası ile yapılacaktır. Aracı firmalar iade işleminden sonra bu nüshaları satıcıya göndermeyecekler, Vergi Usul Kanununun muhafaza ve ibraz hükümlerine göre saklayacaklardır. Ancak 1 ay içinde yaptıkları iadeler için bir icmal düzenleyerek, izleyen ayın ilk 10 günü içinde ilgili satıcıya göndereceklerdir. Bu icmalde; iadeye esas olan fatura/çekin tarih ve numarası, iadeye esas olan katma değer vergisi tutarı ve iade tarihi yer alacak, aracı firmanın kaşesi tatbik edilerek ve firma yetkililerince imzalanarak onaylanacaktır. Söz konusu icmaller, satıcılar tarafından Vergi Usul Kanununda öngörülen süreler içinde defterlerine kaydedilecektir. Katma değer vergisi indirimi ise aracı kuruma yapılacak ödemeye karşılık olarak aracı kurumlar tarafından düzenlenecek olan (avans şeklinde yapılan ödemeler için düzenlenen icmaller hariç) ödeme belgelerine dayanılarak, ödeme belgesinin deftere kaydedildiği dönem beyannamesinde yapılacaktır. (93 Seri No lu tebliğ ile değişik) İzin belgeli satıcılar bu icmalleri ve kendilerinde kalan özel Fatura/Çek nüshalarını Vergi Usul Kanununun muhafaza ve ibraz hükümleri çerçevesinde saklayacaklardır. Öte yandan, satıcıların 43 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin A/8 bölümündeki diğer açıklamalara da uyacakları tabiidir. 4. Yetki belgeli aracı firmaların bu hizmet karşılığı elde ettikleri komisyonlar katma değer vergisine tabidir. Katma değer vergisi, iadeye esas olan tutar ile alıcıya ödenen tutar arasındaki fark üzerinden iç yüzde yoluyla hesaplanacaktır. Bu farkın, fatura/çeklerde ayrıca gösterilmesi veya fatura/çek'lerin bu farkın kolayca hesaplanmasına imkan verecek şekilde düzenlenmesi zorunludur. F - TÜRKİYE'DE İKAMET ETMEYEN YOLCULARA TANINAN İSTİSNA UYGULAMASINA İLİŞKİN DİĞER HUSUSLAR Bu Tebliğin yayımı tarihinden geçerli olmak üzere, Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara tanınan istisna uygulanmasına ilişkin olarak 43 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Gene1 Tebliğinin A/4 bölümünde belirtilen alt sınırın 5.000.000 liraya yükseltilmesi uygun görülmüştür. 43 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin A/5 bölümünde iadenin A.B.D Doları veya Alman Markı cinsinden yapılacağı açıklanmıştır. Konunun yeniden değerlendirilmesi sonunda, alıcının kabul etmesi halinde iadenin Türk Lirası cinsinden de yapılabilmesi uygun görülmüştür. II - FASON OLARAK YAPTIRILAN TEKSTİL VE KONFEKSİYON İŞLERİ İLE HURDA METAL ALIMLARINDA SORUMLULUK UYGULAMASI KDV G.T. SERİ NO: 117 ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMLIŞTIR Tebliğ olunur.