Hurda Metal İhracında İade Uygulaması, Gümrük Beyannamelerinin ibrazı, Hurda Metal Teslimleri ile Fason İşlerde Tevkifatın Kapsamı, Matrahta Değişiklik ve Malların İadesi Halinde Tevkifat Uygulaması(Mülga)
58 SERİ NO'LU KATMA DEĞER VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ
Resmi Gazete
Sayısı 22840
Resmi Gazete
Tarihi 07/12/1996
Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği
ile 01.5.2014 itibariyle YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Kapsam Katma değer vergisi uygulamaları ile ilgili olarak
Bakanlığımıza intikâl eden bazı olaylara ilişkin tereddütlerin giderilmesi
amacıyla aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek duyulmuştur.
A _ TEVKİFAT
UYGULAMASI
1. Hurda Metal
Teslimleri ile Fason İşlerde Tevkifatın Kapsamı KDV G.T. SERİ NO: 117 ile Yürürlükten
Kaldırılmıştır
Hurda gemilerden
sökülen saç aksamın, sökenler tarafından tesliminde tevkifat uygulanmayacaktır.
Ancak hurda gemi saçlarının sonraki safhalarda el, değiştirmeleri ile ilgili
tevkifat uygulamasına genel esaslar çerçevesinde devam edilecektir.
Tekstil ve konfeksiyon
sektöründe fason olarak yaptırılan yıkama işleri, prensip olarak tevkifat
uygulamasına tabidir. Ancak yıkama işinde kullanılan kimyevi maddelerin fason
imalatı yapanlar tarafından temin edilip kullanılmaları halinde tevkifat
uygulanmayacak, bu kimyevi maddelerin fason iş yaptıranlar tarafından temin
edilip fason iş yapanlara verilmesi halinde tevkifat yapılacaktır.
Fason olarak
yaptırılan kapitone işlerinde astarın üzerine sadece elyaf veya elyafla
birlikte tül veya tela tatbik edilmektedir. Sadece elyaf tatbik edilen hallerde
elyafın, elyaf ile birlikte tül veya telanın tatbik edildiği hallerde elyaf ile
tül veya elyaf ile telanın fason iş yaptıranlar tarafından temin edilip fason
iş yapanlara astar ile birlikte verilmesi halinde tevkifat uygulanacak, astar
hariç yukarıda sayılanların fason iş yapanlarca temin edilip kullanılması
halinde ise tevkifat uygulanmayacaktır.
2. Matrahta
Değişiklik ve Malların İadesi Halinde Tevkifat Uygulaması KDV G.T. SERİ NO: 117 ile Yürürlükten
Kaldırılmıştır
Katma Değer
Vergisi Kanununun 35.
maddesinde "malların iade edilmesi işlemin gerçekleşmemesi, işlemden
vazgeçilmesi veya sair sebeplerle matrahda değişiklik vuku bulduğu hallerde,
vergiye tabi işlemleri yapmış olan mükellef bunlar için borçlandığı vergiyi, bu
işlemlere muhatap olan mükellef ise indirme hakkı bulunan vergiyi değişikliğin
mahiyetine uygun şekilde ve değişikliğin vuku bulduğu dönem içinde düzeltir. Şu
kadar ki, iade olunun malların fiilen işletmeye girmiş olması ve bu girişin
defter kayıtları ile beyannamede gösterilmiş olması şarttır." hükmü yer
almaktadır.
Buna göre; 51
ve 53
Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğlerinde tevkifat kapsamına
alınan tekstil ve konfeksiyon sektöründeki fason işler ile hurda metal
teslimlerinde ortaya çıkan mal iadeleri ve matrah değişiklikleri ile ilgili
olarak aşağıdaki şekilde işlem yapılması gerekmektedir.
a) Mal İadeleri :
Bu durumda
düzeltme, işlem bedeli üzerinden hesaplanan verginin tevkifata tabi tutulmayan
kısmı üzerinden gerçekleştirilecektir.
ÖRNEK :
Hurda metal
toptancısı (A) 1996/Nisan döneminde madeni eşya üreticisi (B)'ye 100.000.000
liralık hurda metal teslim etmiş, hesaplanan 15.000.000 liralık katma değer
vergisinin 5.000.000 liralık kısmı, hurda metal toptancısına ödenmiş ve onun tarafından
beyan edilmiş, 10.000.000 liralık, kısmı ise madeni eşya üreticisi tarafından
sorumlu sıfatıyla beyan edilmiştir. Madeni eşya üreticisi, hurda metal
toptancısına ödediği 5.000.000 lira ile sorumlu sıfatıyla beyan ettiği
10.000.000 lirayı ilgili dönemlerde indirim konusu yapmıştır.
Söz konusu hurda
metal 1996/Haziran ayında hurda metal toptancısına iade edilmiştir.
Bu durumda madeni
eşya üreticisi, hurda metal toptancısından 105.000.000 lira geri alacak,
iadenin gerçekleştiği dönemde, 5.000.000 lirayı 1 No.lu katma değer vergisi
beyannamesi ile beyan edecektir.
Hurda metal
toptancısı ise, aynı dönemde 5.000.000 lirayı l no.lu katma değer vergisi
beyannamesinde indirim konusu yapacaktır.
Bu işlemler
nedeniyle defter kayıtlarında katma değer vergisinin sadece tevkifata tabi
tutulmayan 5.000.000 liralık kısmı için düzeltme işlemi yapılacak, tevkifata
tabi tutularak sorumlu sıfatıyla beyan edilen ve indirim konusu yapılan
tutarlar için düzeltme kaydı yapılmayacaktır.
b) Matrahta
Değişiklik:
Fiyat farkı, kur
farkı ve benzeri nedenlerle tevkifata tabi işlemin bedelinden sonradan bir
artış ortaya çıkması halinde, bu artış ile ilgili olarak fatura düzenlenerek
katma değer vergisi hesaplanması ve hesaplanan katma değer vergisi üzerinden 51
ve 53 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğlerinde belirtildiği şekilde
tevkifat uygulanması gerekmektedir.
Malların kısmen
iade edilmesi, hizmetin bir kısmının tamamlanması, hizmetin sözleşmede
belirtilen evsafa uymaması ve benzeri nedenlerle tevkifata tabi işlem bedelinde
sonradan bir azalma meydana gelmişse, azalma miktarı üzerinden yukarıda (A/2-a)
bölümünde açıklandığı şekilde işlem yapılacaktır.
ÖRNEK :
Konfeksiyon
toptancısı (A)'dan parçası 100.000 liraya 1.000 parçalık fason iş siparişi alan
imalatçı (B), 1996/Nisan döneminde bu işle ilgili olarak 100.000.000 liralık
fatura düzenlemiş, faturada gösterilen 15.000.000 liralık katma değer
vergisinin 5.000.000 lirası imalatçıya ödenmiş, 10.000.000 liralık kısmı ise
toptancı tarafından tevkifata tabi tutularak sorumlu sıfatıyla beyan
edilmiştir.
İmalatçı bu
siparişin 200 adetlik kısmını zamanında teslim edemediğinden bedelde 20.000.000
liralık bir azalma meydana gelmiştir.
1996/Mayıs
döneminde ortaya çıkan bu değişiklik nedeniyle tarafların karşılıklı düzeltme
yapması gerekmektedir.
Buna göre
imalatçı, toptancıya 20.000.000 lira ile birlikte bu tutara ait 3.000.000
liralık katma değer vergisinin tevkifata tabi tutulmayan 1.000.000 lirasını
(toplam 21.000.000 lira) iade edecek, 1996/Nisan döneminde beyan ettiği
1.000.000 lirayı 1996/Mayıs dönemine ait 1 no.lu katma değer vergisi
beyannamesinde indirim konusu yapacaktır.
Toptancı ise
1996/Nisan döneminde indirim konusu yaptığı 1.000.000 lirayı, 1996/Mayıs
döneminde 1 no.lu katma değer vergisi beyannamesi ile beyan edecektir.
Toptancının bu
fason sipariş nedeniyle tevkifata tabi tutarak beyan ettiği verginin,
20.000.000 liraya isabet eden kısmı olan 2.000.000 lira, aynı zamanda indirim
konusu yapıldığından, bir düzeltme işlemine konu olmayacaktır.
3. Mahsuben İade KDV G.T. SERİ NO: 117 ile Yürürlükten
Kaldırılmıştır
53 Seri No.lu
Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin D/4-b bölümünde, hurda metal alımlarından
doğan iade alacaklarının mahsuben talep edilmesi halinde, 15.000.000 lirayı
aşmayan taleplerin teminat ve inceleme raporu aranılmaksızın, 15.000.000 lirayı
aşan mahsup taleplerinin ise Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporunun ibraz
edilmesi şartına bağlı olarak teminat aranılmaksızın yerine getirileceği
açıklanmıştır.
Konunun yeniden
değerlendirilmesi sonunda, hurda metal teslimlerinde tevkifat uygulamasından
doğan iade alacaklarının mahsuben talep edilmesi halinde, beyannamelerin ve
diğer ilgili belgelerin verilmesi şartıyla, teminat ve incelem raporu veya
yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporu aranılmaksızın mahsup taleplerinin yerine
getirilmesi uygun görülmüştür.
4. Hurda Metal
İhracında İade Uygulaması :
Satın, aldıları
hurda metalleri ihraç eden mükelleflerin bu ihracat işlemlerinden doğan iade
alacaklarının nakden iadesinde aşağıdaki şekilde hareket edilecektir.
İhracatçı
mükellefler satın aldıkları hurda metal nedeniyle hesaplanan verginin 2/3'ünü
sorumlu sıfatıyla beyan etmekte, 1/3'ünü ise satıcıya ödemektedirler. İhracat
dolayısıyla yüklenilen vergilerden, mal alımına ait olanlar bu ikisinin
toplamından oluşmaktadır.
İhracatçı
mükelleflerin, hurda metal ihracatı nedeniyle doğan ve nakden talep edilen iade
alacaklarının, ihraç malının satın alınması sırasında tevkifata tabi tutulup
sorumlu sıfatıyla beyan edilen vergiye ait kısmı, inceleme raporu ve teminat
aramadan iade edilecektir. Ancak bu iade işleminin yapılabilmesi için tevkifat
uygulaması ve ihracat istisnası ile ilgili olarak Genel Tebliğlerde belirtilen belgelerin
ibrazı şarttır.
İhraç edilen hurda
metal nedeniyle satıcıya ödenen katma değer vergisi ile diğer gider ve
harcamalardan bu ihracata isabet eden kısma ait olup nakden talep edilen
vergiler ise 100.000.000 lirayı aşmamaları halinde teminat ve inceleme raporu
aranmadan, 100.000.000 lirayı aşmaları halinde Yeminli Mali Müşavir Tasdik
Raporu ibraz etmeyenler için aşan kısmın yarısı kadar teminat karşılığında iade
edilecektir. Teminat karşılığı iadelerde teminat, inceleme raporu sonucuna göre
çözülecektir.
5. Tevkifat
Uygulamasına İlişkin Listelerin Tasdiki KDV G.T. SERİ NO: 117 ile Yürürlükten
Kaldırılmıştır
53 Seri No.lu
Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin B bölmünde, birden fazla kişi veya
kuruluşa tevkifat uygulayan mükelleflerin, 2 no.lu beyannameye tevkifat
uyguladıkları kişi veya kuruluşların dökümünü gösteren bir liste ekleyecekleri,
bu listenin işletme yetkilileri ile birlikte tam tasdik sözleşmesi yapılan
yeminli mali müşavir, tam tasdik sözleşmesi olmayan hallerde muhasebeye ilişkin
işlemleri yürüten serbest muhasebeci mali müşavir, bunların bulunmaması halinde
sadece işletme yetkilileri tarafından tasdik edileceği açıklanmıştır.
Konunun yeniden
değerlendirilmesi sonunda, söz konusu listenin sadece işletme yetkilileri
tarafından isim ve ünvan kaşeleri kullanılarak ve düzenleme tarihi de
belirtilerek imzalanmak suretiyle tasdit edilmesi yeterli görülmüştür.
B _ İCRA YOLUYLA
YAPILAN SATIŞLAR
48 Seri No.lu
Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin (D/3) bölümünde; İcra Dairelerince bir ay
içinde yapılan satışlara ait bilgileri gösteren bir Bildirimin izleyen ayın
sonuna kadar vergi dairesine verileceği, Bildirimin verilmemesi halinde Vergi
Usul Kanunu hükümlerine göre usulsüzlük cezası uygulanacağı belirtilmiştir.
Konunun yeniden
değerlendirilmesi sonunda, sözü edilen Bildirimin süresi içinde vergi dairesine
verilmemesi halinde, Vergi Usul Kanununun 352-II/7 nci maddesine göre II.
derece usulsüzlük cezası uygulanması uygun görülmüştür.
C _ İADE EDİLECEK
VERGİLERİN HESABI
Seri no 110 Tebliğde atıf
yapılmıştır.
Bilindiği gibi,
Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara tanınan istisna ile diplomatik istisna
uygulaması, verginin teslimi sırasında tahsil edilip gerekli şartların yerine
getirilmesinden sonra alıcıya geri verilmesi şeklinde yürütülmektedir.
Satıcılar bu
işlemlerle ilgili olarak tahsil ettikleri vergileri teslimin yapıldığı dönemde
beyan etmekte, verginin alıcıya intikal ettirildiği dönemde ise daha önce beyan
edilmiş olan bu tutar, katma değer vergisi beyan edilmiş olan bu tutar, katma
değer vergisi beyannamesinin 54. satırında indirim konusu yapılmaktadır.
Bu işlemler
nedeniyle iade talep edecek olan mükelleflerin beyannameye ekli Bildirimi
doldurmaları gerekmektedir. İade hakkı, verginin satıcı tarafından yolcu
istisnasında alıcıya, diplomatik istisnada temsilciliklere intikal ettirildiği
dönemde doğmaktadır. Mükelleflerin iade taleplerini de bu dönemde yapmaları
gerekmektedir.
39 ve 52 Seri
No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğlerinde iade ile ilgili Bildirim
doldurulurken Bildirimin 81 ve 83. satırlarına işlem bedellerinin, 82 ve 84.
satırlarına ise bu işlemler dolayısıyla yüklenilen vergilerin yazılacağı
belirtilmiştir,
Konunun yeniden
değerlendirilmesi sonunda, Bildirimin 82 ve 84. satırlarına istisna kapsamına
giren işlemler nedeniyle yüklenilen vergilerin değil, alıcı veya
temsilciliklere intikal ettirilen (iade edilen) vergi tutarının yazılması uygun
görülmüştür.
Buna göre,
verginin alıcı veya temsilciliklere intikal ettirildiği dönemde Beyannamenin
54. satırında indirim konusu yapılan tutarlar, aynen Bildirimin 82 ve 84.
satırına da yazılacak, iade edilecek vergi bu bilgilere göre hesaplanacaktır.
D _ GÜMRÜK
BEYANNAMELERİNİN İBRAZI
İhracat istisnası
ile ilgili olarak daha önce yayımlanan Genel Tebliğlerdeki açıklamalara göre,
istisnadan yararlanmak isteyen mükelleflerin gümrük çıkış beyannamelerinin
(1.1.1996 tarihinden itibaren gümrük beyannamesi ismi ile kullanılmaktadır)
aslı veya noter onaylı örneğini vergi dairesine ibraz etmeleri gerekmektedir.
Vergi dairesine
ibraz edilecek gümrük çıkış beyannamesi örneklerinin Noterler yanında yeminli
mali müşavirlerce de tasdik edilebilmesi uygun görülmüştür.
Tebliğ
olunur.