Makaronların Teknik Düzenlemelere Uygunluklarının Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ 2023-60
MAKARONLARIN TEKNİK
DÜZENLEMELERE UYGUNLUKLARININ BELİRLENMESİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA
TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2023/60)
Tarım ve Orman
Bakanlığından: 07.02.2024 tarih ve 32453 sayılı R.G.
109 Genelgeler 12016/17
Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliği 2026/19
Piyasaya arz ambalajı Madde 7
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, makaronların teknik düzenlemelere uygunluklarının
belirlenmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
(2) Bu Tebliğ, iç piyasaya arz edilen makaronları kapsar.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 28/6/2014 tarihli ve 29044 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan
Makaron Üretimi ve Ticaretine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin
12 nci maddesinin
dördüncü fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;
a) Aroma verici: Koku ve/veya tat veren bir katkı maddesini,
b) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,
c) Bilgi mesajı: "Tütün dumanı, kansere yol açtığı bilinen 70'ten fazla
madde içerir." şeklindeki sağlık uyarısını,
ç) Birleşik sağlık uyarısı: Bakanlık internet sitesinde ilan edilen sigara
dışındaki içimlik tütün mamullerinde kullanılan "ALO 171 Sigara Bırakma Danışma
Hattı" bilgisi, uyarı metni ve ilgili fotoğraf, resim veya çizimin herhangi
birinin birleşiminden oluşan sağlık uyarısını,
d) Genel uyarı: "Tütün içmek öldürür-hemen bırakın" şeklindeki sağlık
uyarısını,
e) Koli: Birden fazla birim paketin konulduğu kutuyu,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Teknik Özellikler
Teknik düzenlemelere uygunluğun belirlenmesi
MADDE 4- (1) Türkiye'de üretilerek veya ithal edilerek piyasaya arz edilecek mamulat
çeşidinin teknik düzenlemelere uygunluğu; mamulat çeşidi için beyan edilen
girdilerin, filtrelerin, piyasaya arz ambalajının bu Tebliğde ve Makaron Üretimi
ve Ticaretine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte yer alan
düzenlemelere uygunluklarının incelenmesi suretiyle belirlenir.
Girdiler
MADDE 5- (1) Makaronlara ait girdi bildirim ve toksikolojik veri tabloları Bakanlık
internet sitesinde yayımlanan açıklama kılavuzu ve tablolarına uygun
düzenlenir. Bu tablolarda, mamulat çeşidinde kullanılan girdilerin isimleri
Türkçe olarak yazılır, varsa Latince isimleri parantez içinde belirtilir.
(2) Makaronların sigara kağıdı ve uç kağıdında şekerler ve/veya tatlandırıcılar
kullanılamaz.
(3) Makaronların üzerinde yer alması gereken marka ve/veya ayırt edici
ibarenin yazılması için kullanılanlar ile sigara kağıdını, filtresini, uç
kağıdını beyazlaştırmak ve/veya uç kağıdına mantar deseni yapmak için
kullanılanlar hariç olmak üzere makaron üretiminde renklendirici kullanılamaz.
(4) Bakanlık internet sitesinde yayımlanan Makaron Üretiminde Kullanılan
Girdilerin Listesinde yer almayan bir girdi kullanılmak istendiğinin tespit
edilmesi halinde başvuruya ait Girdi Bildirim ve Toksolojik Veri Tabloları
Bakanlıkça değerlendirilerek, başvuru sonuçlandırılır.
(5) Makaronların üretiminde, sigara kağıdında, kenar ek yeri
yapıştırıcısında, sigara kağıdı üzerinde kullanılan mürekkepte, filtreleme
maddesinde, filtre sargısında, filtre yapıştırıcısında, uç kağıdı ve uç kağıdı
mürekkebi ile yapıştırıcılarında ve/veya üründe herhangi bir şekilde Ek-1'deki listede belirtilen girdiler kullanılamaz.
(6) Makaronların filtrelerinde, işlevi filtreleme maddesi olan selüloz,
selüloz asetat (tow), selüloz diasetat, aktif karbon, sorbitan monolaurat, polisorbat
ve polisorbat 20 kullanılır.
(7) Makaronların, filtrelerindeki filtreleme maddesinde, filtre sargısında,
filtre yapıştırıcısında ve/veya diğer kısımlarında tatlandırıcı, tütün ve/veya
nikotin kullanılamaz.
(8) Filtre, kağıt, paket, kapsül gibi bileşenler ile kokusunda, tadında ya
da duman yoğunluğunda değişim sağlayan herhangi bir teknik özelliğinden
herhangi birinde aroma verici içeren makaron piyasaya arz edilemez.
Filtre
MADDE 6- (1) Filtre içine kapsül yerleştirilemez.
(2) Filtreler silindirik form dışında herhangi bir şekilde olamaz.
Piyasaya arz ambalajı
MADDE 7- (1) Makaron birim paketinin dış yüzey rengi ve tonu Pantone 448 C mat
bitişli, parlaklık derecesi % 20'nin altında, karton malzemeden yapılan birim
paketin iç yüzey rengi kraft kahvesi, Pantone 448 C mat bitişli veya beyaz
olması gerekir.
(2) Makaron birim paketinin iç ve dış yüzeyinin düz ve pürüzsüz olması,
kabartma ve desen olmaması, mamulün kendisinin görünürlüğünü sağlayan pencere
içermemesi gerekir.
(3) Makaron birim paketi, dikdörtgen prizma şeklinde karton malzemeden
yapılır. Birim paketlerde ek şeffaf ambalaj kullanılması zorunludur.
(4) Makaronun kolisi, koli bandı ve koli etiketi, dış ambalajı ile makaron üzerinde
markanın logosu, simgesi veya sair işaretleri dahil olmak üzere zorunlu
kılınanların haricinde metin, yazı, ibare, şekil, çizgi, sembol, resim, figür,
desen ve işaret bulunmaz.
(5) Makaronda kullanılan uç kağıdı düz beyaz mat bitişli ve/veya mantar
desenli, sigara kağıdı beyaz mat bitişli olmak zorundadır.
(6) Makaron birim paketleri, ses çıkaran ve/veya kokulu malzemeden
üretilemez, haricen kılıf, kutu, çıkartma içeremez.
(7) Makaron birim paketlerinde, ısı ile aktive olan, zaman geçtikçe ortaya
çıkan, floresan görüntü veren mürekkepler kullanılmaz.
(8) Makaron birim paketi üzerinde aşağıdaki ibarelerin kullanılması
zorunludur:
a) Birleşik sağlık uyarıları, genel uyarı ve bilgi mesajı.
b) Marka ve ayırt edici ibare.
c) "200 makaron" şeklinde miktar ve kategori bilgisi.
ç) Üretici ve/veya ithalatçı firma unvanı ve üretim tesisi adresini içeren
bilgi.
d) Kodlama bilgisi.
e) "Ü.T.: gg/aa/yyyy" şeklinde asgari gün, ay ve yıl olarak üretim tarihi
bilgisi.
f) Barkod.
g) "18 yaşını doldurmayanlara satışının cezası hapistir." uyarısı.
ğ) "Tarım ve Orman Bakanlığı izniyle üretilmiştir/ithal edilmiştir."
ibaresi.
(9) Makaron birim paketlerindeki sağlık uyarıları aşağıdaki genel
düzenlemelere uygun olmak zorundadır:
a) Türkiye'de üretilen ve ithal edilen makaronların birim paketlerinde
Türkçe sağlık uyarıları bulunur.
b) Sağlık uyarıları, birim paket yüzeyinde kendilerine ayrılan alanın
tamamını kaplar. Bu uyarılar ile ilgili birim paket üzerinde hiçbir şekilde
yorum yapılmaz. Bu uyarılar başka şekilde yazılmaz ve bunlara atıfta
bulunulmaz.
c) Piyasaya arz edilen makaronların birim paketinde yer alan sağlık
uyarıları, paket açıldığında bölünemez, sökülemez şekilde sabit ve silinemez
olarak basılır. Bandrol, damga, pul, fiyat işaretleri, güvenlik özellikleri,
ambalaj kağıdı, kılıf, kutu veya başka araçlarla kısmen veya tamamen gizlenmez
veya kapatılmaz. Bu uyarılar bütünüyle görünür olmak zorundadır.
ç) Sağlık uyarıları, birim paket üzerindeki bandrol, damga, pul, fiyat
işaretleri, izleme ve takip işaretleri veya güvenlik özelliklerini hiçbir
şekilde gizlemez veya kısmen dahi olsa engellemez.
d) Sağlık uyarılarının boyutları paket kapalıyken ilgili yüzey alanına göre
hesaplanır.
e) Sağlık uyarıları kendileri için ayrılan yüzey alanının içinde genişliği
1 milimetre olan siyah bir sınır çizgisi ile çevrelenir.
(10) Makaron birim paketinde birleşik sağlık uyarıları aşağıdaki şekilde
uygulanır:
a) Birleşik sağlık uyarıları, birim paketin en geniş ön ve arka
yüzeylerinin sol kenarından başlamak üzere yüzeylerin her birinin en az % 85'ini
kaplar. Birim paketin her iki tarafında aynı birleşik sağlık uyarısı bulunur.
b) Birleşik sağlık uyarılarının yüksekliğinin genişliğine oranı % 70'ten
daha küçük olur. Birleşik sağlık uyarıları yan yana formatta uygulanır.
c) Birleşik sağlık uyarısı yüksekliği ile uygulama yüzeyi yüksekliği eşit
olur. Bulunduğu yüzeyde görünen her türlü başka bilgi ile aynı yönde
konumlandırılır.
ç) Birleşik sağlık uyarısının sol yarısında fotoğraf, sağ yarısının üst
kısmında uyarı metni, sağ yarısının alt kısmında bırakma bilgisi yer alır.
Fotoğraf siyah sınır çizgisinin iç tarafındaki birleşik sağlık uyarısı yüzey
alanının % 50'sini, uyarı metni % 40'ını ve bırakma bilgisi % 10'unu kaplar.
d) Firmalar üretim ve ithalat programlarını, birleşik uyarılardan her
birinin yıllık dönem içerisinde ve mamullerin her bir çeşidinde eşit sayıda
görünmesini sağlayacak şekilde planlar ve uygular.
e) Birleşik sağlık uyarısı dört renk/Mavi-Kırmızı-Sarı-Siyah (CMYK)
basılır. Siyah baskılar C0, M0, Y0 ve K100, canlı sarı baskılar C0, M10, Y100 ve
K0 olur. Birleşik sağlık uyarısının basıldığı yüzeydeki çözünürlüğü 300 dpi'den
az olamaz.
f) Uyarı metni siyah fon üzerinde beyaz renkte, bırakma bilgisi canlı sarı
fon üzerinde siyah renkte basılır.
g) Bırakma bilgisi ile fotoğraf arasında 1 milimetre siyah sınır çizgisi
yer alır. Bu sınır çizgisi bırakma bilgisi alanına dahil sayılır.
ğ) Birleşik sağlık uyarılarında kullanılan fotoğraf; efekt kullanılmadan,
renk ayarlaması yapılmadan, arka fonu değiştirilmeden ve genişletilmeden,
görüntünün odak noktasına çok yakın ya da çok uzak olmayacak şekilde,
uzatılmadan veya kısaltılmadan orantısal bir şekilde uygulanır.
h) Uyarı metni ve bırakma bilgisi; kendilerine ayrılan alanda, sola dayalı
ve dikey olarak ortalanmış şekilde, koyu kalın Neue Frutiger Condensed yazı
tipiyle, yeknesak punto ile basılır. Uyarı metni ve bırakma bilgisinin puntosu,
metinlerin görünürlüğü en üst seviyede olacak şekilde, uyarı metni en küçük 12
punto, bırakma bilgisi en küçük 10 punto yazılır. Uyarı metninin satır arası
boşlukları, uyarı metninin yazı tipi boyutundan 2 punto daha büyük olmak
zorundadır. Uyarı metinleri, ilk harfi büyük diğer harfleri küçük yazılır.
(11) Makaron birim paketinde genel uyarı ve bilgi mesajı aşağıdaki şekilde
uygulanır:
a) Birim paketin kısa yan yüzeylerinin birinde genel uyarı ve diğerinde
bilgi mesajı yer alır. Genel uyarı ve bilgi mesajı birim paketin kısa yan
kenarına paralel olur, bulundukları yüzeyin tamamını kaplar.
b) Genel uyarı, paket açıkken görünür olan iç yüzeye de, yüzeyin üst
kenarından başlamak üzere uygulanır ve bu durumda bulunduğu yüzeyin % 50'sini
kaplar.
c) Genel uyarı ve bilgi mesajı beyaz bir zemin üzerine koyu kalın siyah Helvetica
yazı tipinde, ilk harfi hariç küçük harf ile yazılır. Yazı tipi boyutu metin
için ayrılan alanda mümkün olan en büyük bölümü kaplar. Kendilerine ayrılan
alanın ortasında yer alır.
(12) Marka ve ayırt edici ibare aşağıdaki şekilde uygulanır:
a) Marka; birim paketin sadece ön yüzeyine, birleşik sağlık uyarısı metni
ile aynı yönde, bulunduğu yüzey alanının yüzde beşini aşmayacak şekilde, en
fazla 22 ve yeknesak puntoda, rengi Pantone Cool Gray 2 C mat bitişli, tek
satırda, ayırt edici ibare ile birlikte yatay ve dikey olarak ortalanmış ve üst
kenara paralel, kelimenin ilk harfi büyük diğerleri küçük harf olacak şekilde, Helvetica
yazı tipinde, alfabetik, nümerik ve "&" işareti dışında bir işaret ve
karakter ile kabartma ve varak kullanmaksızın yazılır.
b) Makaron üzerinde marka; kelimenin ilk harfi büyük diğerleri küçük harf
olacak şekilde, siyah renkli, Helvetica yazı tipinde, en fazla 8 punto olarak,
alfabetik, nümerik ve "&" işareti dışında bir işaret ve karakter
kullanmaksızın, uç kağıdına, içilen uca paralel yazılır.
c) Makaron kolilerinde marka ve/veya ayırt edici ibare; kolinin sadece ön
yüzeyine, yüzeye dikey ve yatay olarak ortalanmış, üst kenara paralel olarak ve
bulunduğu yüzeyin yüzde beşini aşmayacak şekilde, siyah renkte, Helvetica yazı
tipinde yazılır. Makaron kolilerinde ayırt edici ibare kullanılması halinde
markanın altına yazılır.
ç) Ayırt edici ibare; en fazla üç ögeden oluşacak şekilde, birim paket
üzerinde markanın altında, markadan 2 punto küçük olacak şekilde, rengi Pantone
Cool Gray 2 C mat bitişli, Helvetica yazı tipinde, kelimenin ilk harfi büyük
diğerleri küçük harf olacak şekilde, alfabetik, nümerik ve "&" işareti
dışında bir işaret ve karakter ile kabartma ve varak kullanmaksızın yazılır. Ayırt
edici ibare birim paket üzerinde kelime bölünmeden birden fazla satırda
yazılabilir.
d) Marka ve ayırt edici ibare bu fıkrada ve on beşinci fıkrada belirtilen
yerlerin dışında herhangi bir yere yazılamaz.
(13) Birim pakette bulunması zorunlu diğer hususlar aşağıdaki şekilde
uygulanır:
a) Sekizinci fıkranın (c) bendindeki bilgiler, arka yüzeyin sağ alt
kısmına, birleşik sağlık uyarısı metni ile aynı yönde, yatay olarak ortalanmış
şekilde, ayırt edici ibare puntosunda yazılır. Bu bilgiler bulunduğu yüzeye
kelime ve rakam bölünmeden iki satırda yazılabilir.
b) Sekizinci fıkranın (ç) ve (h) bentlerindeki bilgiler birim paketin uzun
yan yüzeylerinin birine, en az 10 punto yazılır.
c) Sekizinci fıkranın (d) ve (e) bentlerindeki bilgiler birim pakette bandrolün
uygulandığı uzun yan yüzeye, görünebilir şekilde, uygulanacağı alanla sınırlı
olmak üzere siyah zemin üzerine beyaz renkte soğuk damga kullanılmaksızın
uygulanır.
ç) Barkoda, birim paketin uzun yan yüzeylerinden birinde görünebilir
şekilde yer verilir.
d) Sekizinci fıkranın (g) bendindeki uyarı, birim paketin bandrol bulunmayan
uzun yan yüzeyine, bulunduğu alanda dikey ve yatay olarak ortalanmış şekilde,
en az 12 punto, beyaz renkte, Helvetica yazı tipinde yazılır.
e) Sekizinci fıkranın (c), (ç) ve (h) bentlerindeki bilgiler bulundukları
yüzeye rengi Pantone Cool Gray 2 C mat bitişli ve Helvetica yazı tipinde
yazılır.
(14) Sekizinci fıkrada belirtilen uyarı/bilgi/kod/ibareler; birim paketler
üzerine bu Tebliğ hükümlerine göre, bu Tebliğde hüküm bulunmayan hallerde 1/3/2019
tarihli ve 30701 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Tütün Mamullerinin Üretim
Şekline, Etiketlenmesine ve Denetlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmelikte tütün mamulü birim paketleri için belirlenen usul ve esaslar
çerçevesinde uygulanır.
(15) Makaronda kullanılan koli, kraft kahvesi renginde olmak zorundadır.
Koli üzerine azami 148 milimetreye 210 milimetre ölçülerinde etiket
yapıştırılır. Etiketin rengi beyaz olur ve üzerinde yer verilecek ibareler
siyah renkte yazılır. Etiket üzerinde marka ve ayırt edici ibare, üretici firma
ve üretim tesisi adresi bilgisi, "Ü.T.: gg/aa/yyyy" şeklinde üretim tarihi,
miktar ve kategori bilgisi, kodlama bilgisi, barkod bulunur. Bu ibareler
belirtilen ölçülerde siyah renkte koli üzerine de yazılabilir.
(16) Makaronda kullanılan marka ve ayırt edici ibareler şunlardır:
a) Mamulün özellikleri, sağlık etkileri, riskleri veya emisyonlarına ilişkin
hatalı bir izlenim yaratarak mamulü tanıtan veya tüketimini teşvik eden, eksik
bilgi veren, tüketiciyi yanıltan, aldatan nitelikte olamaz.
b) Mamulü özendiren veya cazip kılan nitelikte olamaz.
c) Belirli bir mamulün diğerlerinden daha az zararlı olduğunu, dumanın bazı
zararlı bileşenlerinin etkisini azaltmayı amaçladığını, enerji verici,
iyileştirici, gençleştirici, doğal, organik özelliklere sahip olduğunu
gösteren, başka olumlu sağlık veya yaşam tarzı faydaları sağladığını öne süren
veya ima eden nitelikte olamaz.
ç) Tat, koku, her türlü aroma verici veya başka katkı maddesine ya da
bunların yokluğuna atıfta bulunan nitelikte olamaz.
d) Bir gıda veya kozmetik ürününe atıfta bulunan nitelikte olamaz.
e) Mamulün gelişmiş biyolojik parçalanabilirliğe veya başka çevresel
avantajlara sahip olduğunu öne süren nitelikte olamaz.
f) İndirim, ücretsiz dağıtım, bir fiyatına iki adet veya başka benzer teklifler
ile basılı kuponlar dahil olmak üzere ekonomik avantajlar sunan nitelikte
olamaz.
(17) 20/11/2012 tarihli ve 28473 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan
12/11/2012 tarihli ve 7055 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu
Kararında tütün ürünleri için belirlenen usul ve esaslar makaronlar için de
geçerlidir.
(18) Bandrol; birim paketin açıldığı uzun yan yüzeye, yatay olarak
ortalanmış şekilde, lak, vernik, selefon veya herhangi bir kaplama yapılmamış
yüksekliği 60 mm'den büyük olan paketlerde eni 40 mm yüksekliği 60 mm,
yüksekliği 60 mm'den küçük olan paketlerde eni 60 mm yüksekliği 44 mm'den az
olmayan uygulama zeminine dikey olarak yapıştırılır. Bandrol uygulama zemini
birim paket rengi ile aynı olmak zorundadır.
Fiziksel özellikler
MADDE 8- (1) Makaronlar için istenilen fiziksel özellikler; makaron boyu (mm), uç
kağıdı boyu (mm), filtre boyu (mm), makaron çevresi (mm) ve makaron ağırlığı
(mg)'dır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 9- (1) 6/9/2014 tarihli ve 29111 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Makaronların
Teknik Düzenlemelere Uygunluklarının Belirlenmesine İlişkin Kurul Kararı
yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçiş hükümleri
GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Tebliğe uyum amacıyla yapılacak piyasaya arz uygunluk belgesi güncelleme
başvuruları en geç 31/3/2024 tarihine kadar yapılır. Bu süre içinde güncelleme
izni başvurusu yapılmayan piyasaya arz uygunluk belgeleri, 30/6/2024 tarihi
itibarıyla iptal edilmiş sayılır. Güncelleme başvurusuna istinaden verilen izin
kapsamında üretilen birim paket numunelerini süresi içinde göndermeyen firmanın
piyasaya arz uygunluk belgeleri bu süre sonunda iptal edilmiş sayılır.
(2) Bu Tebliğin yürürlük tarihi itibarıyla piyasaya arz izni bulunan ve bu
Tebliğe uygun olmayan mamulat çeşitleri 30/6/2024 tarihine kadar piyasaya arz
edilebilir ve piyasaya arz uygunluk belgeleri güncellenebilir. Bu mamulat
çeşitleri, 31/12/2024 tarihinden sonra piyasada bulundurulamaz.
Yürürlük
MADDE 10- (1) Bu Tebliğ 1/1/2024 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 11- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütür.
Ek-1
Yasaklı Girdi Listesi
Sıra No
Girdi Adı
Girdi Kayıt No
1
Benzen
CAS No:
71-43-2
EC No:
200- 753-7
2
Metilen
klorür
CAS No:
75-09-2
EC No: 200-838-9
3
Tetra kloro
etilen
CAS No:
127-18-4
EC No:
204-825-9
4
Glioksal
CAS No:
107-22-2
EC No:
203-474-9
5
Mineral
yağ
CAS No:
64742-13-8
EC No:
265- 113-1
6
Hidrojenle
muamele edilmiş hafif, ağır naftenik
CAS No:
64742-52-5,
CAS No: 64742- 53-6
EC No:
265- 155-0