Elektronik belge uygulamalarında bütünlüğün sağlanması; e-Fatura, e-Arşiv Fatura, e-İrsaliye, e-Serbest Meslek Makbuzu, e-Müstahsil Makbuzu, e-Gider Pusulası, e-Bilet, e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi, e-Sigorta Poliçesi, e-Döviz Alım-Satım Belgesi, e-Dekont, e-Belgelerin Düzenlenmesi ve Teslimi
VERGİ USUL
KANUNU GENEL TEBLİĞİ (SIRA No: 509)
Hazine ve Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi
Başkanlığı''ndan:19.10.2019 tarihli ve 30923 sayılı R.G.
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6 7
Gümrük
Muhafaza Hizmetleri Yönergesi
· IV.l. e-Fatura Uygulaması
· IV.1.7.1. İhracat İşlemlerinde e-Fatura Uygulamasına
Geçiş Zorunluluğu
· IV.2. e-Arşiv Fatura Uygulaması
· IV.3. e-İrsaliye Uygulaması
· IV.4. e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulaması
· IV.5. e-Müstahsil Makbuzu Uygulaması
· IV.6. e-Gider Pusulası Uygulaması
· IV.7. e-Bilet Uygulaması
· IV.8. e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi Uygulaması
· IV.9. e-Sigorta Poliçesi Uygulaması
· IV.10. e-Döviz Alım-Satım Belgesi Uygulaması
· IV. 11. e-Dekont Uygulaması
· V. Elektronik Belgelere İlişkin Ortak Hükümler
·
V.2. Belgelerin Elektronik Ortamda Oluşturulması
· V.5. e-Belgelerin Düzenlenmesi ve Teslimi
· V.6.
e-Belge Olarak Düzenlenme Zorunluluğu Getirilen Belgelerin Kâğıt Olarak
Düzenlenmesi veya Hiç Düzenlenmemesi
· V.7. e-Belge Olarak Düzenlenme Zorunluluğu Getirilen Belgelerin Kâğıt Olarak
Düzenlenebileceği Haller
· V.8.
Raporlama
· V.9.
Mali Mühür
· VI. Muhafaza ve İbraz Yükümlülüğü
· Vii. Sorumluluk ve Cezai Müeyyideler
·
ViiI. Diğer Hususlar
I. Giriş
Günümüzde bilişim teknolojileri,
sağladıkları verimlilik ve maliyet avantajı gibi nedenlerle büyük bir hızla
ilerlemekledir. Bilişim teknolojilerinde yaşanan gelişmeler hayatın her
alanında etkisini göstermiş, işletmeler iş süreçlerinde gittikçe daha yoğun bir
şekilde bilişim teknolojilerinden yararlanmaya başlamıştır. Bu durum, özellikle
yüksek sayıda yasal defter, belge ve kayıt ile ilgili süreçleri kâğıt ortamında
yürütmek zorunda olan mükelleflere yönelik, gelişen teknolojiye uygun yeni usul
ve esasların belirlenmesini zorunlu kılmaktadır.
Diğer taraftan bilişim teknolojilerinde
yaşanan ilerlemeler Gelir İdaresi Başkanlığı'nın gelişen teknolojiye uygun
hedefler ortaya koymasını sağlamıştır. Başkanlık; ekonomik aktiviteleri
elektronik ortamda izleme, analiz etme, raporlama, elektronik ortamda denetim
alt yapısını oluşturma, kâğıt defter ve belge kullanımından kaynaklanan
maliyetleri (kâğıt, tasdik, baskı, arşivleme, iletim, muhafaza, ibraz, muhasebe
entegrasyonu ve benzeri) azaltma, belgelerde standart formatı oluşturma,
düzenlenen belgenin tarafları (düzenleyen ve alıcı) arasında güvenli, zaman ve
maliyet tasarrufu sağlayan bir sistem oluşturma, kamu hizmeti kalitesinin
artırma, mükelleflerin işlem yapma hızını artırma, mükelleflerin vergi kanunlarına
uyumlarının artırılması ve kayıt dışılığın izlenerek önlenmesi amacıyla, yasal
mali belgelerin elektronik ortamda elektronik belge olarak oluşturulmasına,
düzenlenmesine, iletilmesine, muhafazasına ve ibrazına ilişkin usul ve esasları
içeren tebliğler yayımlamıştır.
Vergi Usul Kanunu uyarınca düzenlenmesi
zorunlu olan belgelerin elektronik ortamda düzenlenmesine yönelik olarak
yayımlanan Tebliğler gözden geçirilmiş, tüm tarafların tek kaynaktan
bilgilenmelerinin temin edilmesi ve elektronik belge uygulamalarında bütünlüğün
sağlanması amacıyla bu Genel Tebliğ hazırlanmıştır.
ii. Tanımlar ve kısaltmalar
Bu Tebliğde geçen;
Bakanlık : Hazine ve Maliye Bakanlığını,
Başkanlık : Gelir İdaresi Başkanlığını,
Bilgi İşlem Sistemi : Mükelleflerin
belgeleri elektronik ortamda oluşturmak, kaydetmek, muhafaza etmek ve ilgili
diğer işlemleri gerçekleştirmek amacıyla doğrudan ya da dolaylı olarak kullandıkları
her türlü yazılım ve donanım ile saklama ortamlarını.
BİS Raporu : Bilgi İşlem Sistem Raporunu,
Bilgi Fişi : 3100 Sayılı Kanun ve 426 Sıra
No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği kapsamında yapılan düzenlemelere uygun
olarak ödeme kaydedici cihazlardan (yeni nesil dâhil) düzenlenen fişi,
e-Arşiv Fatura Uygulaması : Bu Tebliğde
yer alan şartlara uygun şekilde ve Başkanlık tarafından belirlenen standartlara
uygun olarak e-Arşiv Faturanın elektronik ortamda oluşturulması, elektronik
ortamda muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan uygulamayı,
Elektronik Arşiv Fatura (e-Arşiv Fatura) :
Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun şekilde elektronik ortamda oluşturulan ve
e-Fatura dışında kalan elektronik faturaları,
Elektronik Belge (e-Belge) : Şekil
hükümlerinden bağımsız olarak Vergi Usul Kanununa göre düzenlenmesi zorunlu
olan belgelerde yer alan bilgileri içeren elektronik kayıtlar bütününü,
Elektronik Bilet (e-Bilet) : Muhatabına
elektronik ortamda iletilmek üzere elektronik belge biçiminde oluşturulan,
elektronik sertifika ile imzalanan, elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilen
bileti,
Elektronik Bileti Temsil Eden Belge :
Bilet muhteviyatını içeren mali değeri olmayan belgeyi,
Elektronik Bilet Raporu (e-Bilet Raporu) :
e-Bilet Uygulaması kapsamında Başkanlığın belirlediği veri formatı ve standardına uygun olarak hazırlanan
ve elektronik sertifika ile imzalanan raporu,
e-Bilet Raporu Özeti : Formatı, içeriği,
düzenleme usul ve esasları ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan e-Bilet
uygulamasına ilişkin kılavuzlarda açıklanan rapor özetini,
e-Bilet Uygulaması : Başkanlık tarafından
belirlenen standartlara uygun olarak biletin elektronik ortamda oluşturulması,
imzalanması, elektronik ortamda muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan
uygulamayı,
Elektronik Dekont (e-Dekont): Bu Tebliğde
yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge biçiminde oluşturulmuş banka ve
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:435)'nin (2) numaralı bölümünde
sayılan kuruluşlar tarafından düzenlenen dekontu, (12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değişik)[1]
e-Dekont Uygulaması : Başkanlık tarafından
belirlenen standartlara uygun olarak banka ve 3/4/2014 tarihli ve 28961 sayılı
Resmî Gazete'de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:435)'nin
(2) numaralı bölümünde sayılan kuruluşlar tarafından düzenlenen dekontun[2] elektronik ortamda oluşturulması,
muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan uygulamayı,
Elektronik Döviz-Alım Satım Belgesi (e-Döviz
Alım-Satım Belgesi) : Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun şekilde, e-Döviz Alım-Satım
Belgesi uygulaması yoluyla elektronik ortamda oluşturulan, muhafaza ve ibraz
edilebilen döviz alım-satım belgelerini,
e-Döviz Alım-Satım Belgesi Uygulaması: Döviz
alım ve satım faaliyetinde bulunan yetkili müesseseler tarafından kağıt ortamda
düzenlemekte olan Döviz Alım Belgesi ve Döviz Satım Belgesi'nin, elektronik
belge olarak elektronik ortamda düzenlenmesi, muhatabına talebi doğrultusunda
elektronik veya kağıt ortamda iletilebilmesi, elektronik ortamda muhafaza ve ibraz
edilebilmesine imkan veren uygulamayı,
Elektronik Fatura (e-Fatura) : Bu Tebliğde
yer alan şartlara uygun olan ve elektronik belge biçiminde oluşturulan
faturayı,
e-Fatura Uygulaması : Başkanlık tarafından
belirlenen standartlara uygun olarak mesajların, taraflar arasında güvenli bir
şekilde aktarılmasına imkan sunan, faturanın elektronik ortamda oluşturulması,
iletilmesi, elektronik ortamda muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan uygulamayı,
Elektronik Gider Pusulası (e- Gider
Pusulası) : Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge biçiminde
oluşturulmuş gider pusulasını,
e-Gider Pusulası Uygulaması : Başkanlık
tarafından belirlenen standartlara uygun olarak gider pusulasının elektronik
ortamda oluşturulması, elektronik ve kağıt ortamda muhafazası, ibrazı ve
raporlamasını kapsayan uygulamayı,
Elektronik İrsaliye (e-İrsaliye) : Bu
Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge biçiminde oluşturulmuş
sevk irsaliyesini,
e-İrsaliye Yanıtı : e-İrsaliyenin
muhteviyatını oluşturan malların alıcısı tarafından kabul durumunu gösteren
elektronik belgeyi,
e-İrsaliye Uygulaması : Başkanlık
tarafından belirlenen standartlara uygun olarak hazırlanan e- İrsaliye ve
e-İrsaliye Yanıtı mesajlarının, taraflar arasında güvenli bir şekilde
aktarılması imkanını sunan uygulamayı,
Elektronik Kayıt : Elektronik ortamda
tutulan ve elektronik defter ve belgeleri oluşturan, elektronik yöntemlerle
erişimi ve işlenmesi mümkün olan en küçük bilgi öğesini,
Elektronik Müstahsil Makbuzu (e-Müstahsil
Makbuzu) : Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge
biçiminde oluşturulmuş müstahsil makbuzunu,
e-Müstahsil Makbuzu Uygulaması : Başkanlık
tarafından belirlenen standartlara uygun olarak müstahsil makbuzunun elektronik
ortamda oluşturulması, elektronik ve kağıt ortamda muhafazası, ibrazı ve
raporlamasını kapsayan uygulamayı,
Elektronik Saklama Hizmeti Veren Kurum :
Bu Tebliğ kapsamında Başkanlıktan saklama hizmeti verme izni almış mükellefi,
Elektronik Serbest Meslek Makbuzu (e-Serbest
Meslek Makbuzu) : Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge biçiminde
oluşturulan serbest meslek makbuzunu,
e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulaması :
Başkanlık tarafından belirlenen standartlara uygun olarak serbest meslek
makbuzunun elektronik ortamda oluşturulması, muhafazası, ibrazı ve
raporlamasını kapsayan uygulamayı,
Elektronik Sertifika : Mali Mühür ve
Nitelikli Elektronik Sertifikayı,
Elektronik Sertifika ile İmzalama : Tüzel
kişilerin mali mühürle onaylaması, gerçek kişilerin ise nitelikli elektronik
sertifika ile imzalaması veya mali mühür ile onaylaması,
Elektronik Sigorta Komisyon Gider Belgesi (e-Sigorta
Komisyon Gider Belgesi) : Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik
belge şeklinde oluşturulan, muhafaza ve ibraz edilebilen sigorta komisyon gider
belgesini,
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi Uygulaması
: Sigorta, emeklilik ve reasürans şirketlerinin sigorta ve emeklilik aracılarına
ödedikleri komisyonlar için sigorta ve emeklilik aracıları adına düzenledikleri
ve sigorta ve emeklilik aracıları tarafından düzenlenen fatura yerine geçen ve
hali hazırda kağıt ortamda düzenlemekte olan "Sigorta Komisyon Gider
Belgesi"nin elektronik belge olarak elektronik ortamda düzenlenmesi, muhatabına
talebi doğrultusunda elektronik veya kağıt ortamda iletilebilmesi, elektronik
ortamda muhafaza ve ibraz edilebilmesine imkan veren uygulamayı,
Elektronik Sigorta Poliçesi (e-Sigorta
Poliçesi) : Sigorta, emeklilik ve reasürans şirketleri ile sigorta ve emeklilik
aracılarının kağıt ortamda düzenlediği sigorta poliçelerinin elektronik ortamda
düzenlemesi ile oluşan elektronik belgeyi,
e-Sigorta Poliçesi Uygulaması : Sigorta,
emeklilik ve reasürans şirketleri ile sigorta ve emeklilik aracılarının kağıt
ortamda düzenlemekte oldukları sigorta poliçelerinin elektronik belge olarak
elektronik ortamda düzenlenmesi, muhatabına talebi doğrultusunda elektronik
veya kağıt ortamda iletilebilmesi, elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilebilmesine
imkan veren uygulamayı,
El Terminali : Bu Tebliğdeki şartlara
uygun şekilde oluşturulan e-Faturanın düzenlenebilmesine ve/veya kağıt
çıktısının verilmesine imkan sağlayacak şekilde yazıcı tertibatı barındıran ve
bilgi işlem sistemi ile internet üzerinden iletişim sağlayabilen mobil
cihazları,
Elektronik Yolcu Listesi (e-Yolcu Listesi)
: Elektronik belge biçiminde oluşturulan, elektronik ortamda muhafaza ve ibraz
edilen karayolu yolcu taşımacılığında kullanılan yolcu listesini,
Federasyonlar : Gençlik ve Spor Genel
Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren federasyonlar ile bağımsız spor
federasyonlarını ve Türkiye Futbol Federasyonunu,
GİB Portalı (GİB e-Belge Portalı) :
e-Fatura, e-Arşiv Fatura, e-İrsaliye, e-Serbest Meslek Makbuzu, e- Müstahsil
Makbuzu ve e-Gider Pusulası ve benzeri diğer e-Belge uygulamalarına ait temel
fonksiyonların, internet üzerinden genel kullanımını sağlamak amacıyla
Başkanlık tarafından geliştirilen portalleri,
Güvenli Elektronik İmza : 5070 sayılı
Elektronik İmza Kanununun dördüncü maddesinde tanımlanan elektronik imzayı,
HSM :İçerisine mali mühür sertifikası
yüklenebilen ve birim zamanda akıllı karttan çok daha fazla sayıda işlem yapma
kapasitesine sahip aracı,
(Hardware Security Module-Donanımsal
Güvenlik Modülü) IATA :Uluslararası Hava Taşıyıcıları Birliğini,
İnşaat Demiri İzleme Sistemi (İDİS):
16/3/2023 tarihli ve 32134 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İnşaat Demiri
İzleme Sistemi Uygulama Genel Tebliğinde usul ve esasları belirlenen Sistemi, (12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
eklenmiştir)
İnternet Satışı : Mal ve hizmetlerin
sipariş ve satın alma süreçlerinin tamamının internet üzerinden gerçekleştiği
satış biçimini,
Kanun: 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı
Vergi Usul Kanununu,
Mali Mühür: Bu Tebliğ çerçevesinde
Başkanlık için TÜBİTAK BİLGEM KAMU SM[3] tarafından oluşturulan elektronik
sertifika alt yapısını,
Nitelikli Elektronik Sertifika (NES) :
5070 sayılı Elektronik İmza Kanununun 9 uncu maddesinde tanımlanan ve yalnızca
gerçek kişi mükelleflerce kullanabilen elektronik sertifikayı,
Özel Entegratör : Bu Tebliğde belirtilen
elektronik belgelerin oluşturulması, imzalanması, iletilmesi hususlarında
mükelleflere hizmet verme konusunda teknik yeterliğe sahip ve test ve
değerlendirme süreçleri sonunda Başkanlıktan izin alabilen entegrasyon
kuruluşlarını,
Spor Kulübü: Spor faaliyetlerinde bulunmak
amacıyla kurularak Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğüne kayıt ve tescilini
yaptıran dernekleri,
TÜBİTAK BİLGEM KAMU SM: Türkiye Bilimsel
ve Teknolojik Araştırma Kurumu - Bilişim ve Bilgi Güvenliği İleri Teknolojiler
Araştırma Merkezi Kamu Sertifikasyon Merkezini, (12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değişik)[4]
TCKN : Türkiye Cumhuriyeti Kimlik
Numarasını,
VKN : Vergi Kimlik Numarasını,
Vergi Mükellefi : Bu Tebliğ uygulaması
bakımından, Vergi Usul Kanununun 232 nci maddesinin birinci fıkrasında sayılan
birinci ve ikinci sınıf tüccarları, serbest meslek erbabını, kazançları basit
usulde tespit olunan tüccarları, defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçileri, vergiden
muaf esnafı,
Vergi Mükellefi Olmayanlar : Bu Tebliğ
uygulaması bakımından vergi mükelleflerinin dışında kalanları,
Zaman Damgası :Bir elektronik verinin
üretildiği, değiştirildiği, gönderildiği, alındığı ve/veya kaydedildiği zamanın
tespit edilmesi amacıyla elektronik sertifika hizmet sağlayıcısı tarafından
doğrulanan kaydı,
ifade eder.
iiI. Yasal düzenlemeler ve dayanak
Kanunun 227 nci maddesinin birinci
fıkrasında, aksine hüküm olmadıkça Kanuna göre tutulan ve üçüncü şahıslarla
olan münasebet ve muamelelere ait kayıtların tevsikinin mecburi olduğu;
dördüncü fıkrasında da Hazine ve Maliye Bakanlığının, düzenlenmesi mecburi olan
belgelerde bulunması gereken zorunlu bilgileri belirlemeye yetkili olduğu
belirtilmiştir.
Kanunun mükerrer 242 nci maddesinin ikinci
fıkrası ile Hazine ve Maliye Bakanlığı; elektronik defter, belge ve kayıtların
oluşturulması, kaydedilmesi, iletilmesi, muhafaza ve ibrazı ile defter ve
belgelerin elektronik ortamda tutulması ve düzenlenmesi uygulamasına ilişkin
usul ve esasları belirlemeye, elektronik ortamda tutulmasına ve düzenlenmesine
izin verilen defter ve belgelerde yer alması gereken bilgileri internet de
dahil olmak üzere her türlü elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında Hazine
ve Maliye Bakanlığına veya Hazine ve Maliye Bakanlığının gözetim ve denetimine
tabi olup, kuruluşu, faaliyetleri, çalışma ve denetim esasları Cumhurbaşkanınca
çıkarılacak bir yönetmelikle belirlenecek olan özel hukuk tüzel kişiliğini haiz
bir şirkete aktarma zorunluluğu getirmeye, bilgi aktarımında uyulacak format ve
standartlar ile uygulamaya ilişkin usul ve esasları tespit etmeye, bu Kanun kapsamına
giren işlemlerde elektronik imza kullanım usul ve esaslarını düzenlemeye ve
denetlemeye yetkili kılınmıştır.
Söz konusu fıkrada ayrıca, Kanun ve diğer
vergi kanunlarında defter, kayıt ve belgelere ilişkin olarak yer alan
hükümlerin elektronik defter, kayıt ve belgeler için de geçerli olduğu; Hazine
ve Maliye Bakanlığının, elektronik defter, belge ve kayıtlar için diğer defter,
belge ve kayıtlara ilişkin usul ve esaslardan farklı usul ve esaslar
belirlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
Diğer taraftan, Kanunun mükerrer 257 nci
maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde Hazine ve Maliye
Bakanlığının mükellef ve meslek grupları itibarıyla muhasebe usul ve esaslarını
tespit etmeye, Kanuna göre tutulmakta olan defter ve belgeler ile bunlara ilaveten
tutulmasını veya düzenlenmesini uygun gördüğü defter ve belgelerin mahiyet,
şekil ve ihtiva etmesi zorunlu bilgileri belirlemeye, bunlarda değişiklik
yapmaya; bedeli karşılığında basıp dağıtmaya veya üçüncü kişilere bastırıp
dağıtmaya veya dağıttırmaya, bunların kayıtlarını tutturmaya, bu defter ve
belgelere tasdik, muhafaza ve ibraz zorunluluğu getirmeye veya kaldırmaya,
Kanuna göre tutulacak defter ve düzenlenecek belgelerin tutulması ve
düzenlenmesi zorunluluğunu kaldırmaya yetkili olduğu; (3) numaralı bendinde,
tutulması ve düzenlenmesi zorunlu defter, kayıt ve belgelerin mikro film, mikro
fış veya elektronik bilgi ve kayıt araçlarıyla yapılması veya bu kayıt
ortamlarında saklanması hususunda izin vermeye veya zorunluluk getirmeye, bu
şekilde tutulacak defter ve kayıtların kopyalarının Hazine ve Maliye
Bakanlığında veya muhafaza etmekle görevlendireceği kuramlarda saklanması
zorunluluğu getirmeye; (4) numaralı bendinde ise Kanunun 149 uncu maddesine
göre devamlı bilgi vermek zorunda olanlardan istenilen bilgiler ile beyanname,
bildirim, yazı, dilekçe, tutanak, rapor ve diğer belgelerin, şifre, elektronik
imza veya diğer güvenlik araçları kullanılmak suretiyle internet de dâhil olmak
üzere her türlü elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında verilmesine,
beyanname, bildirim, yazı, dilekçe, tutanak, rapor ve diğer belgelerin yetki
verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracı kılınarak gönderilmesi hususlarında
izin vermeye, standart belirlemeye veya zorunluluk getirmeye, beyanname,
bildirim, yazı, dilekçe, tutanak, rapor ve diğer belgeler ile bilgilerin
aktarımında uyulacak format ve standartlar ile uygulamaya ilişkin usul ve
esasları tespit etmeye, bu zorunluluk veya standartları beyanname, bildirim,
yazı, dilekçe, tutanak, rapor ve diğer belgeler veya bilgi ve işlem çeşitleri,
mükellef grupları ve faaliyet konuları itibarıyla ayrı ayrı uygulatmaya ya da
belirlemeye, kanuni süresinden sonra kendiliğinden veya pişmanlık talepli
olarak verilen beyannameler üzerine düzenlenen tahakkuk fişi ve/veya ihbarnameler
ile süresinden sonra verilen bildirim, yazı, dilekçe, tutanak, rapor ve diğer
belgelere istinaden düzenlenen ihbarnameleri, mükellefe, vergi sorumlusuna veya
bunların elektronik ortamda beyanname, bildirim, yazı, dilekçe, tutanak, rapor
ve diğer belgeleri gönderme yetkisi verdiği gerçek veya tüzel kişiye elektronik
ortamda tebliğ etmeye, bildirim, yazı, dilekçe, tutanak, rapor ve diğer
belgelere ilişkin yapılan işlemlerin sonuçlarını internet de dâhil olmak üzere
her türlü elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında ilgili kişilere
göndermeye ve bunların uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye
yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
IV.
Elektronik ortamda düzenlenebildi belgeler
IV.l. e-Fatura Uygulaması
IV.1.1. Genel Olarak
Kanunun 229 uncu maddesinde fatura,
satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı
göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye
verilen ticari vesika olarak tanımlanmış, 230 uncu maddesinde ise faturanın
şekli belirtilerek içermesi gereken asgari bilgiler sayılmıştır. Kanunun 231
inci maddesinde de fatura düzenlenmesinde uyulacak kaidelere, 232 nci
maddesinde ise fatura kullanma mecburiyetine ilişkin esaslara yer verilmiştir.
e-Fatura uygulaması, Kanunun mükerrer 242
nci maddesinin 2 numaralı fıkrasında yer alan hükmün Bakanlığa verdiği yetkiye
istinaden; düzenlenmesi, müşteriye verilmesi, müşteri tarafından da istenmesi
ve alınması zorunlu olan faturanın, kağıt belge yerine elektronik ortamda,
elektronik belge olarak düzenlenmesi, muhatabına iletilmesi ve elektronik
ortamda muhafaza ve ibraz edilmesine imkan veren uygulamadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Fatura belgesi,
yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Fatura" belgesi ile
aynı hukuki niteliklere sahiptir.
e-Fatura uygulamasına kayıtlı
mükelleflerin, bu Tebliğin "V.7." ve "VTTT." numaralı
bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde, birbirlerine sattıkları
mallar ve ifa ettikleri hizmetler için düzenledikleri faturaları e-Fatura
olarak göndermeleri ve almaları zorunludur. e-Fatura uygulamasına kayıtlı olan
mükellefler, uygulamaya kayıtlı olmayan mükelleflere yaptıkları mal teslimi ve
hizmet ifası için genel hükümler çerçevesinde kağıt ortamdaki fatura (e-Arşiv
uygulamasına dahil olanlar/dahil olma zorunluluğu getirilenler ise uygulamaya
dahil oldukları/zorunluluklarının başladığı tarihten itibaren e-Arşiv Fatura)
düzenlemek zorundadırlar.
IV.1.2. e-Fatura Uygulamasına Dahil Olma
e-Fatura uygulaması bu Tebliğin "IV.
1.4." numaralı bölümünde belirtilen mükellefler dışındaki mükellefler için
zorunlu bir uygulama olmayıp, uygulamaya dahil olmak isteyen mükelleflerin;
a)
Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara uygun
olarak, e-Fatura düzenleyebilme ve iletebilme konusunda gerekli hazırlıklarını
tamamlamış olması,
b) Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Fatura uygulamasına dahil olmak için gerekli başvuruyu yapması,
gerekmektedir.
IV.1.3. e-Faturada Bulunması Gereken
Bilgiler
e-Faturada aşağıda yer alan bilgilerin
bulunması zorunludur:
a)
e-Faturanın düzenlenme tarihi ve belge
numarası.
b) e-Faturayı düzenleyenin adı/soyadı, varsa
ticaret unvanı, iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi
ve vergi kimlik numarası.
c)
Müşterinin
adı/soyadı, ticaret unvanı, varsa vergi dairesi ve vergi kimlik numarası,
ç)
Malın veya işin nevi, miktarı, fiyatı ve tutarı, vergi türü, oranı ve tutarı.
d) Satılan malların teslim tarihi ve
irsaliye numarası.
e) Başkanlık sistemlerinden elektronik
ortamda sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere,
Başkanlık tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık
tarafından ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten
itibaren).
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz
konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-Faturada bulunmasını mükelleflere
gerekli duyuruları ebelge.gib.gov.tr adresinde yaparak isteyebilir.
Mükellefler e-Fatura üzerindeki zorunlu
bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer
verebilir.
IV.1.4.
e-Fatura Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
a) Aşağıda sayılan mükellef gruplarının
e-Fatura uygulamasına dâhil olmaları ve bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde,
e-Fatura uygulamasına kayıtlı diğer kullanıcılara faturalarını e-Fatura olarak
düzenlemeleri ve bunlardan e-Fatura olarak almaları zorunludur.
1- (22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile değişik)[5]
Brüt satış hasılatı (veya
satışları ile gayrisafi iş hasılatı);
a) 2018, 2019 veya 2020 hesap dönemleri
için 5 Milyon TL,
b) 2021 hesap dönemi için 4 Milyon TL,
c) 2022 veya müteakip hesap dönemleri için
3 Milyon TL
ve üzeri olan mükellefler.
2-
6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim
Vergisi Kanununa ekli I sayılı listedeki malların
imali, ithali, teslimi vb. faaliyetleri nedeniyle Enerji Piyasası Düzenleme
Kurumu (EPDK)'ndan lisans alan (bayilik lisansı dâhil) mükellefler.
3-
Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (iiI)
sayılı listedeki malları imal, inşa ve/veya ithal edenler.
4- Mal veya hizmetlerin alınması, satılması,
kiralanması veya dağıtımı işlemlerinin gerçekleştirilmesine aracılık etmek
üzere internet ortamında 23/10/2014 tarihli ve 6563 sayılı Elektronik Ticaretin
Düzenlenmesi Hakkında Kanunda tanımlanan başkalarına ait iktisadi ve ticari
faaliyetlerin yapılmasına elektronik ticaret ortamını sağlayan gerçek ya da
tüzel kişi aracı hizmet sağlayıcıları, internet ortamında gerçek ve tüzel
kişilere ait gayrimenkul, motorlu araç vasıtalarının satılmasına veya
kiralanmasına ilişkin ilanları yayınlayan internet sitelerinin sahipleri veya
işleticileri ile internet ortamında reklamların yayınlanmasına aracılık
faaliyetinde bulunan internet reklamcılığı hizmet aracıları ile kendilerine
veya aracı hizmet sağlayıcılarına ait internet sitelerinde veya diğer her türlü
elektronik ortamda mal veya hizmet satışını gerçekleştiren mükelleflerden, 2020
veya 2021 hesap dönemleri için 1 Milyon TL, 2022 veya müteakip hesap dönemleri
için 500 Bin TL ve üzeri brüt satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafi iş hasılatı)
olanlar[6].
5- 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze
ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların
Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun hükümlerine göre komisyoncu veya tüccar
olarak sebze ve meyve ticaretiyle iştigal eden mükellefler.
6. Sosyal Güvenlik Kurumu ile sözleşme
imzalayan sağlık hizmeti sunucuları ile medikal malzeme ve ilaç/etken madde
temin eden tüm mükellefler (hastane, tıp merkezleri, dal merkezleri, diyaliz
merkezleri, Sağlık Bakanlığından ruhsatlı diğer özelleşmiş tedavi merkezleri,
tanı, tetkik ve görüntüleme merkezleri, laboratuvarlar, eczaneler, tıbbi
cihaz ve malzeme tedarikçileri, optisyenlik müesseseleri, işitme
merkezi, kaplıcalar, beşeri tıbbi ürün/ürün sunan ve/veya üreten özel hukuk
tüzel kişileri ve bunların tüzel kişiliği olmayan şubeleri, ecza depoları vb.).
(09.02.2021 / 31390
sayılı R.G. Sıra No:526 tebliğ ile eklenmiştir)
7- (22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile eklenmiştir) Gayrimenkul ve/veya motorlu taşıt, inşa,
imal, alım, satım veya kiralama işlemlerini yapanlar ile bu işlemlere aracılık
faaliyetinde bulunan mükelleflerden brüt satış hasılatı (veya satışları ile
gayrisafi iş hasılatı);
a) 2020 veya 2021 hesap dönemleri için 1
Milyon TL,
b) 2022 veya müteakip hesap dönemleri için
500 Bin TL
ve üzeri olan mükellefler.
8- Kültür ve Turizm Bakanlığı ile
belediyelerden yatırım ve/veya işletme belgesi almak suretiyle konaklama
hizmeti veren otel işletmeleri. (22.01.2022 /
31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile eklenmiştir)
9- 2/4/2022 tarihli ve 31797 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan Şarj Hizmeti Yönetmeliği kapsamında Enerji Piyasası Düzenleme
Kurumundan şarj ağı işletmeci lisansı alan mükellefler ile bu mükellefler
tarafından sertifika verilen şarj istasyonu işletmecileri. (07.10.2023 / 32332 sayılı R.G. Sıra No:550 Tebliğ ile
eklenmiştir)
b) e-Fatura uygulamasına dahil olma
zorunluluğu bulunan mükellefler ile ihtiyari olarak uygulamaya dahil olan
mükelleflerin, birbirlerine[7] sattıkları mallar ve/veya ifa ettikleri
hizmetler için düzenlemeleri ve almaları gereken[8] faturaları, bu Tebliğin "V.7."
ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar
haricinde e-Fatura olarak düzenlemeleri ve almaları zorunludur.
c) 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu
Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli cetvellerde yer alan idare, kurum ve
kuruluşlar ile iktisadi kamu kuruluşlarının e-Fatura uygulamasından yararlanma
zorunluluğu, usul ve esasları Muhasebat Genel Müdürlüğü'nce tespit edilen Bütünleşik
Kamu Mali Yönetim Sistemi çerçevesinde belirlenir.
ç) e-Fatura uygulamasından yararlanan
kayıtlı kullanıcıların güncel listesi ebelge.gib.gov.tr adresinden
yayımlanır.
d) Bu Tebliğle belirlenen hadlerin altında
kalan mükellefler de istemeleri halinde e-Fatura uygulamasından yararlanabilir.
e) e-Fatura uygulamasına geçme zorunluluğu
olan mükelleflerin; tam bölünme, birleşme (devralma şeklinde birleşme ve yeni
kuruluş şeklinde birleşme) veya tür (nev'i) değişikliğine gitmeleri halinde
devrolunan veya birleşilen tüzel kişi mükellefler ile tam bölünme veya
tür(nev'i) değişikliği sonucunda ortaya çıkan yeni tüzel kişi mükellefler
e-Fatura uygulamasına geçmek zorundadır. Uygulamalara geçme süresi hiçbir
koşulda işlemin ticaret siciline tescil tarihini izleyen ayın başından itibaren
3 ayı geçemez.
f) Bu Tebliğ kapsamında
e-Fatura uygulamasına dâhil olduktan sonra veya dâhil olmak zorundayken işi
bırakıp daha sonra yeniden mükellefiyet tesis ettiren gerçek kişi mükellefler,
işe başladıkları tarih itibarıyla e-Fatura uygulamasına geçmek zorundadır. (07.10.2023 / 32332 sayılı R.G. Sıra No:550 Tebliğ ile
eklenmiştir)
g) Bu Tebliğ kapsamında
e-Fatura uygulamasına dâhil olan veya dâhil olmak zorunda olan bir ferdi
işletmenin sermaye şirketine dönüşmesi halinde, yeni kurulan sermaye şirketi de
e-Fatura uygulamasına dâhil olmak zorundadır. Uygulamaya dâhil olma süresi
hiçbir koşulda işlemin ticaret siciline tescil tarihini izleyen ayın başından
itibaren 3 ayı geçemez. (07.10.2023 / 32332
sayılı R.G. Sıra No:550 Tebliğ ile eklenmiştir)
h)[9] Başkanlık, yapılan analiz veya inceleme
çalışmaları neticesinde riskli ya da vergiye uyum düzeyi düşük olduğu tespit
edilen mükellefleri veya mükellef gruplarını, faaliyet, sektör ve ciro tutarına
bağlı olmaksızın, yazılı bildirim yapmak ve geçiş hazırlıkları için en az 3 ay
süre vermek suretiyle e-Fatura uygulamasına geçme zorunluluğu getirmeye
yetkilidir. Kendisine yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazılı bildirimde
belirtilen süreler içinde e-Fatura uygulamasına dâhil olması gerekmektedir.
Yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazıda belirtilen süreler içinde
e-Fatura uygulamasına dahil olması ve e-Fatura uygulamasına kayıtlı kullanıcılara
düzenleyecekleri faturaları e-Fatura olarak düzenlemeleri gerekmektedir. Bu zorunluluğa
uymayan mükellefler hakkında Kanunda öngörülen hükümler uygulanır.
IV.1.5. e-Fatura Uygulamasına Geçiş Süresi
Bu Tebliğin "IV. 1.4." numaralı
bölümde yer alan zorunluluk kapsamına giren mükelleflerden:
a) Söz konusu bölümün (a) fıkrasının (1)
numaralı bendi kapsamında olanlardan[10] olan brüt satış hasılatı (veya satışları
ile gayrisafı iş hasılatı) şartını 2018 veya 2019 hesap dönemlerinde sağlayan
mükellefler 1/7/2020 tarihinden itibaren, 2020 veya müteakip hesap dönemlerinde
sağlayan mükellefler, ilgili hesap dönemini izleyen yılın yedinci ayının
başından itibaren, e-Fatura uygulamasına geçmek zorundadır.
b) Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (I)
sayılı liste kapsamındaki mallar nedeniyle EPDK'dan lisans alımı veya mezkur
Kanuna ekli (iiI) sayılı liste kapsamındaki malların imal, inşa veya ithalini
2019 yılında gerçekleştirenler 1/7/2020 tarihinden itibaren, 2020 veya müteakip
yıllarda gerçekleştirenler ise, lisans alımı veya imal, inşa veya ithalin
gerçekleştirildiği ayı izleyen dördüncü ayın başından itibaren e-Fatura
uygulamasına geçmek zorundadır.
c) Aracı hizmet sağlayıcıları, internet
reklamcılığı hizmet aracıları ile internet ortamında ilan yayınlayanlar
1/7/2020 tarihine kadar (2020 veya müteakip hesap dönemlerinden itibaren bu
paragrafta belirtilen işler ile iştigal etmek üzere işe başlayacak mükellefler
ise işe başlama tarihinden itibaren 3 ay içinde), kendilerine veya aracı hizmet
sağlayıcılarına ait internet sitelerinde veya diğer her türlü elektronik
ortamlarda mal veya hizmet satışını gerçekleştiren mükelleflerden söz konusu
bölümün (a) fıkrasının (4) numaralı bendinde belirtilen brüt satış hasılatı
(veya satışları ile gayrisafi iş hasılatı) şartını 2020 veya 2021 hesap
dönemlerinde sağlayanlar 1/7/2022 tarihine kadar, 2022 veya müteakip hesap
dönemlerinde sağlayanlar ilgili hesap dönemini izleyen yedinci ayın başına
kadar[11] başvurularını ve fiili geçiş
hazırlıklarını tamamlayarak e-Fatura uygulamasına geçmek zorundadır.
ç) 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze
ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların
Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun hükümlerine göre komisyoncu veya tüccar
olarak sebze ve meyve ticaretiyle iştigal eden mükellefler 1/1/2020 tarihine
kadar (2020 veya müteakip hesap dönemlerinden itibaren bu paragrafta belirtilen
işler ile iştigal etmek üzere işe başlayacak mükellefler ise işe başlama
tarihinden itibaren 3 ay içinde) başvurularını ve fiili geçiş hazırlıklarını
tamamlayarak e-Fatura uygulamasına geçmek zorundadır.
d) Bu Tebliğin "IV.1.4" numaralı bölümünün (a)
fıkrasının (6) numaralı bendinde sayılanlar 1/7/2021 tarihinden itibaren, bu
tarihten sonra Sosyal Güvenlik Kurumu ile sözleşme imzalayanlar ise söz konusu
Kuruma fatura düzenlemeye başlamadan önce e-Fatura uygulamasına geçmek
zorundadır. (09.02.2021 / 31390 sayılı R.G.
Sıra No:526 tebliğ ile eklenmiştir)
e) Söz konusu bölümün (a) fıkrasının (7)
numaralı bendi kapsamında olanlardan mezkûr bentte belirtilen brüt satış
hasılatı (veya satışları ile gayrisafi iş hasılatı) şartını 2020 veya 2021
hesap dönemlerinde sağlayan mükellefler 1/7/2022 tarihine kadar, 2022 veya
müteakip hesap dönemlerinde sağlayan mükellefler ilgili hesap dönemini izleyen
yedinci ayın başına kadar başvurularını ve fiili geçiş hazırlıklarını
tamamlayarak e-Fatura uygulamasına geçmek zorundadır. (22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ
ile eklenmiştir)
f) Söz konusu bölümün (a) fıkrasının (8)
numaralı bendi kapsamında olanlardan, bu Tebliğin yayım tarihi (bu tarih dâhil)
itibarıyla faaliyette bulunanlar 1/7/2022 tarihine, bu Tebliğin yayım
tarihinden sonra faaliyete başlayanlar ise, faaliyete başladıkları ayı izleyen
dördüncü ayın başına kadar başvurularını ve fiili geçiş hazırlıklarını
tamamlayarak e-Fatura uygulamasına geçmek zorundadır. (22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile eklenmiştir)
g) Söz konusu bölümün (a) fıkrasının (9)
numaralı bendi kapsamında olanlardan, bu Tebliğin yayım tarihi (bu tarih dâhil)
itibarıyla faaliyette bulunanlar 2/1/2024 tarihine kadar, bu Tebliğin yayım
tarihinden sonra faaliyete başlayanlar ise, faaliyete başladıkları tarih
itibarıyla başvurularını ve fiili geçiş hazırlıklarını tamamlayarak e-Fatura
uygulamasına geçmek zorundadır. (07.10.2023 /
32332 sayılı R.G. Sıra No:550 Tebliğ ile eklenmiştir)
IV.1.6. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e-Fatura
uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e-Fatura şeklinde
düzenlenmesi gereken faturayı, bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde
e-Fatura olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu kağıt fatura olarak
düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler hakkında Kanununda öngörülen cezai
hükümler uygulanır.
IV.1.7. Özellik Arz Eden Durumlar
IV.1.7.1. İhracat İşlemlerinde e-Fatura Uygulamasına Geçiş
Zorunluluğu
Tasarruflu yazılar 1 2 3 4 5
e-Fatura uygulamasına kayıtlı olan
mükelleflerden, 25/10/1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun
11 inci maddesi kapsamındaki mal ihracı (Türkiye'de ikamet etmeyenlere özel
fatura ile yapılan bavul ticareti kapsamındaki satışlar dahil) ve yolcu
beraberi eşya ihracı (Türkiye'de ikamet etmeyenlere KDV hesaplanarak yapılan
satışlar) kapsamında fatura düzenleyecek olanlar, bahsi geçen faturalarını
1/7/2017 tarihinden (Türkiye'de ikamet etmeyenlere özel fatura ile yapılan
bavul ticareti kapsamındaki satışlar açısından Başkanlık tarafından
ebelge.gib.gov.tr adresinde yapılan duyuruda belirtilecek tarihten[12]) itibaren bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde
e-Fatura olarak düzenlemeleri zorunludur.
Söz konusu faturaların e-Fatura olarak
düzenlenmesi ve gönderilmesine ilişkin usul ve esaslar ile uygulamadan
yararlanma yöntemleri ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan "e-Fatura
Uygulaması Gümrük İşlemleri Kılavuzu"nda ayrıntılı olarak açıklanmıştır.
IV.2.
e-Arşiv Fatura Uygulaması
IV.2.1. Genel Olarak
Kanun hükümlerine göre fatura, kâğıt
ortamında en az iki nüsha olarak düzenlenerek ilk nüshası (aslı) müşteriye
verilen, ikinci nüshası ise yine kâğıt ortamında aynı Kanunun muhafaza ve ibraz
hükümlerine göre mükelleflerce saklanılan bir belgedir.
Bu Tebliğ kapsamında Başkanlıktan e-Arşiv
Fatura uygulamasına dahil olma izni alan mükellefler, e-Fatura uygulamasına
kayıtlı olmayan kullanıcılara (vergi mükellefleri veya vergi mükellefi
olmayanlar) düzenleyecekleri faturaları da elektronik ortamda e-Arşiv Fatura
olarak oluşturur, alıcının talebine göre e-Arşiv Faturayı kağıt veya elektronik
ortamda iletir ve düzenleyene ait nüshayı ise elektronik ortamda muhafaza ve
ibraz ederler.
Elektronik ortamda oluşturulan faturanın,
alıcısına kâğıt olarak gönderilen veya elektronik ortamda iletilen şekli
belgenin aslı, düzenleyen tarafından muhafaza edilen elektronik hali ise ikinci
nüsha hükmündedir.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Arşiv Fatura
belgesi, yeni bir belge türü olmayıp, kağıt ortamdaki "Fatura"
belgesi ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
e-Arşiv Fatura uygulamasına kayıtlı
mükelleflerin, bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı
bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde, e-Fatura uygulamasına
kayıtlı mükelleflere gerçekleştirmiş olduğu mal satışları ile hizmet ifalarında
faturayı e-Fatura olarak, e-Fatura uygulamasına kayıtlı olmayan vergi
mükellefleri ile vergi mükellefi olmayanlara gerçekleştirmiş olduğu mal
satışları ile hizmet ifalarında ise faturayı e-Arşiv Fatura olarak
düzenlemeleri zorunludur.
IV.2.2. e-Arşiv Fatura Uygulamasına Dahil
Olma
e-Arşiv Fatura uygulaması bu Tebliğin
"IV.2.4." numaralı bölümünde belirtilen mükellefler dışındaki
mükellefler için zorunlu bir uygulama olmayıp, uygulamaya dahil olmak isteyen
mükelleflerin;
a)
e-Fatura uygulamasına dahil olması,
b) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara
uygun olarak, e-Arşiv Fatura düzenleyebilme ve iletebilme konusunda gerekli
hazırlıklarını tamamlamış olması,
c)
Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olmak için gerekli başvuruyu
yapması,
gerekmektedir.
IV.2.3. e-Arşiv Faturada Bulunması Gereken
Bilgiler
e-Arşiv Faturada aşağıda yer alan
bilgilerin bulunması zorunludur:
a)
e-Arşiv Faturanın düzenlenme tarihi ve belge
numarası.
b) e-Arşiv Faturayı düzenleyenin adı/soyadı,
varsa ticaret unvanı, iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi ve vergi kimlik
numarası.
c)
Müşterinin adı/soyadı, ticaret unvanı, varsa
vergi dairesi ve vergi kimlik numarası.
ç) Malın veya işin nevi, miktarı, fiyatı
ve tutarı, vergi türü, oranı ve tutarı,
d) Satılan malların teslim tarihi ve
irsaliye numarası.
e) Başkanlık sistemlerinden elektronik
ortamda sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere,
Başkanlık tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık
tarafından ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten
itibaren).
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz
konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-Arşiv Faturada bulunmasını mükelleflere
gerekli duyuruları ebelge.gib.gov.tr adresinde yaparak isteyebilir.
Mükellefler e-Arşiv Fatura üzerindeki
zorunlu bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de
yer verebilir.
IV.2.4. e-Arşiv Fatura Uygulamasına Geçiş
Zorunluluğu Getirilen Mükellefler ile Elektronik Ticaret Kapsamında
Düzenlenecek Faturalara İlişkin Usul ve Esaslar
IV.2.4.1. e-Fatura Uygulamasına Dâhil Olan
Mükelleflerin e-Arşiv Fatura Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
14/12/2012 tarihli ve 28497 sayılı Resmî
Gazetede yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:421) ile
20/06/2015 tarihli ve 29392 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Vergi Usul Kanunu
Genel Tebliği (Sıra No:454)'nde yer alan açıklamalara göre, e-Fatura
uygulamasına dahil olma zorunluluğu bulunan mükellefler ile isteğe bağlı olarak
e-Fatura uygulamasına bu Tebliğin yayım tarihi itibarıyla geçmiş olan
mükellefler (faaliyetleri gereği fatura yerine geçen diğer belgeler
düzenleyenler hariç) 1/1/2020 tarihine kadar, bu Tebliğin yayım tarihinden
itibaren isteğe bağlı olarak ya da bu Tebliğin "IV. 1.4" numaralı
bölümü ile e-Fatura uygulamasına geçiş zorunluluğu nedeniyle e-Fatura
uygulamasına dahil olan mükelleflerin ise, bu Tebliğin "IV. 1.5."
numaralı bölümünde belirtilen süreler içinde ve/veya e-Fatura uygulamasına
isteğe bağlı olarak dahil oldukları süre içinde başvurularını ve fiili geçiş
hazırlıklarını tamamlayarak e-Arşiv Fatura uygulamasına da geçmek ve bu
tarihten itibaren düzenleyecekleri faturaları, bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde,
e-Fatura veya e-Arşiv Fatura olarak düzenlemeleri zorunludur.
IV.2.4.2. Aracı Hizmet Sağlayıcıları,
İnternet Ortamında İlan Yayınlayanlar, İnternet Reklamcılığı Hizmet Aracıları
ile Kendilerine veya Aracı Hizmet Sağlayıcılarına Ait İnternet Sitelerinde veya
Diğer Her Türlü Elektronik Ortamlarda Mal veya Hizmet Satışını Gerçekleştirenlerin
e-Arşiv Fatura Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu (Başlık 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile
değişik)[13]
Mal veya hizmetlerin alınması, satılması,
kiralanması veya dağıtımı işlemlerinin gerçekleştirilmesine aracılık etmek
üzere internet ortamında Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunda
tanımlanan başkalarına ait iktisadi ve ticari faaliyetlerin yapılmasına
elektronik ticaret ortamını sağlayan gerçek ya da tüzel kişi aracı hizmet
sağlayıcıları, internet ortamında gerçek ve tüzel kişilere ait gayrimenkul,
motorlu araç vasıtalarının satılmasına veya kiralanmasına ilişkin ilanları
yayınlayan internet sitelerinin sahipleri veya işleticileri ile internet
ortamında reklamların yayınlanmasına aracılık faaliyetinde bulunan internet
reklamcılığı hizmet aracıları, 1/1/2020 tarihine kadar (2020 ve müteakip hesap
dönemlerinden itibaren bu paragrafta belirtilen işler ile iştigal etmek üzere
işe başlayacak mükelleflerin ise işe başlama tarihinden itibaren 3 ay içinde),
kendilerine veya aracı hizmet sağlayıcılarına ait internet sitelerinde veya
diğer her türlü elektronik ortamlarda mal veya hizmet satışını gerçekleştiren
mükelleflerden bu Tebliğin (IV.1.4) bölümünün (a) fıkrasının (4) numaralı
bendinde belirtilen brüt satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafi iş
hasılatı) şartını 2020 veya 2021 hesap dönemlerinde sağlayanlar 1/7/2022
tarihine kadar, 2022 veya müteakip hesap dönemlerinde sağlayanlar ilgili hesap
dönemini izleyen yedinci ayın başına kadar[14] başvurularını ve fiili geçiş
hazırlıklarını tamamlayarak e-Arşiv Fatura uygulamasına geçmek zorundadır. Bu
suretle aracı hizmet sağlayıcıları, internet ortamında ilan yayınlayanlar,
internet reklamcılığı hizmet aracıları ile kendilerine veya aracı hizmet
sağlayıcılarına ait internet sitelerinde veya diğer her türlü elektronik
ortamlarda mal veya hizmet satışını gerçekleştirenler[15] tarafından belirtilen tarihlerden
itibaren düzenlenecek faturaların, bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI."
numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde, e-Fatura veya e-Arşiv
Fatura olarak düzenlenmesi zorunludur.
IV.2.4.3.
e-Arşiv Fatura Olarak Düzenlenme Zorunluluğu Getirilen Diğer Faturalar
e-Arşiv Fatura
uygulamasına dahil olmayan mükelleflerce düzenlenecek faturaların;
1/1/2025 ila 31/12/2025 (ticari kazançları basit usulde tespit edilen
mükellefler ile işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler açısından
1/1/2025 ila 31/12/2026)[16] tarihleri arasında vergiler dahil toplam
tutarının 3 Bin TL'yi aşması halinde, 1/1/2026 (ticari kazançları basit usulde
tespit edilen mükellefler ile işletme hesabı esasına göre defter tutan
mükellefler açısından 1/1/2027)[17] tarihinden itibaren ise tutarına
bakılmaksızın[18], bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı
bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde, "e-Arşiv Fatura" olarak
Başkanlıkça sunulan e-Belge düzenleme portali üzerinden ya da
Başkanlığın e-Belge düzenleme portaline gerekli entegrasyonları
sağlayarak Başkanlıktan izin alan özel entegratör kuruluşların
sistemleri aracılığıyla düzenlenmesi zorunludur. Söz konusu faturaların bu
Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar
haricinde e-Arşiv Fatura yerine matbu (kağıt) fatura olarak düzenlenmesi veya
alınması halinde, faturayı düzenleyen ile nihai tüketici dışındaki vergi
mükellefiyeti bulunan alıcı hakkında düzenlenen veya alınan her bir kağıt
fatura için ayrı ayrı olmak üzere Kanunun 353 üncü maddesinde
öngörülen cezai hüküm uygulanır. (09.02.2021 / 31390 sayılı R.G. Sıra No:526 tebliğ ile
değişik)[19] (31.12.2025
/ 33124 sayılı 5. Mükerrer R.G. Seri No: 589 Tebliğ)
Satıcı ve alıcının her ikisinin de
e-Fatura uygulamasına kayıtlı kullanıcılar olması halinde, bunlar arasında
düzenlenen faturaların tamamının e-Fatura olması gerekmektedir.
(3. Fıkra 12.11.2024 / 32720
sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile yürürlükten kaldırılmıştır) (Yürürlük: 1/1/2026
tarihinden itibaren gerçekleştirilen teslim ve hizmetlere uygulanmak üzere
1/1/2026 tarihinde)[20]
Bu kapsamda düzenlenmesi gereken e-Arşiv
Faturalara ilişkin usul ve esaslar Başkanlıkça ebelge.gib.gov.tr adresinde
yayımlanacak kılavuzlarda açıklanır.
IV.2.4.4. Başkanlıkça Zorunluluk
Getirilebilecek Diğer Mükellefler
Başkanlık, yapılan analiz veya inceleme
çalışmaları neticesinde riskli ya da vergiye uyum düzeyi düşük olduğu tespit
edilen mükellefleri veya mükellef gruplarını, faaliyet, sektör ve ciro tutarına
bağlı olmaksızın, yazılı bildirim yapmak ve geçiş hazırlıkları için en az 3 ay
süre vermek suretiyle e-Arşiv Fatura uygulamasına geçme zorunluluğu getirmeye
yetkilidir. Kendisine yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazılı bildirimde
belirtilen süreler içinde e-Arşiv Fatura uygulamasına dâhil olması
gerekmektedir. Yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, bildirimde belirtilen
süreler içinde e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olması ve faturalarını bu
Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen
istisnai durumlar haricinde e-Arşiv Fatura ve/veya e-Fatura olarak (e-Fatura
uygulamasına kayıtlı kullanıcılara düzenlenecek faturalar e-Fatura olarak,
e-Fatura uygulamasına kayıtlı olmayan vergi mükellefleri ile vergi mükellefi
olmayanlara düzenlenecek faturaları e-Arşiv Fatura olarak) düzenlemeleri
gerekmektedir.
IV.2.4.5. Elektronik Ticaret Kapsamında
Düzenlenen e-Arşiv Faturalara İlişkin Usul ve Esaslar
e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olup
internet üzerinden mal ve hizmet satışı yapanlar, yaptıkları satışlara ilişkin
e-Arşiv Faturaları elektronik ortamda iletmek zorundadır. Söz konusu satışlarda;
sevk irsaliyesi ya da e-İrsaliyenin bir örneğinin (veya format ve standardı
Başkanlıkça belirlenen ve bu satışa ilişkin olarak düzenlenen e-İrsaliyenin
elektronik ortamda sorgulanmasına, görüntülenmesine, doğrulanmasına imkan veren
bilgileri barındıran özel kodlu belgenin kağıt çıktısının), sevk irsaliyesi
yerine geçen e-Arşiv Faturanın kağıt çıktısının ya da ÖKC fatura bilgi fişinin
sevk edilen malın yanında bulunması gerekmektedir[21].
e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olan
mükellefler tarafından elektronik ticaret kapsamında gerçekleştirilen mal ve
hizmet satışlarına ilişkin düzenlenecek e-Arşiv Faturalarda aşağıdaki bilgilere
yer verilmesi zorunlu olup, ayrıca fatura üzerinde "Bu satış internet
üzerinden yapılmıştır." ifadesi yer almalıdır.
1.
Satış
işleminin yapıldığı web adresi.
2.
Ödeme
şekli.
3.
Ödeme
tarihi.
4.
Mal
satışlarında gönderiyi taşıyanın adı soyadı/unvanı ve VKN/TCKN bilgisi.
5.
Satışa
konu malın gönderildiği veya hizmetin ifa edildiği tarih.
6.
İade
bölümünde; malı iade edenin adı soyadı, adresi, imzası, iade edilen mala
ilişkin cins, miktar, birim fiyat ve tutan.
Müşteri malı iade etmek isterse elektronik
ortamda kendisine iletilen faturanın kâğıt çıktısını alır ve iadeye ilişkin
bölümü doldurup imzalamak suretiyle mal ile birlikte malı satana geri gönderir.
Bu suretle malı satana geri gönderilen bu belge satıcı tarafından düzenlenen
gider pusulası yerine geçer.
e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olup,
e-Fatura uygulamasına kayıtlı kullanıcılara internet üzerinden mal satışı
yapanlar, düzenleyecekleri e-Faturada, 6 ncı madde hariç yukarıda yazılı
bilgilere yer vereceklerdir. Söz konusu satışlarda; sevk irsaliyesi ya da
e-İrsaliyenin bir örneğinin (veya format ve standardı Başkanlıkça belirlenen ve
bu satışa ilişkin olarak düzenlenen e-İrsaliyenin elektronik ortamda
sorgulanmasına, görüntülenmesine, doğrulanmasına imkân veren bilgileri
barındıran özel kodlu belgenin kağıt çıktısının), sevk irsaliyesi yerine geçen
e-Faturanın kağıt çıktısının ya da ÖKC fatura bilgi fişinin sevk edilen malın
yanında bulundurulması gerekmektedir[22].
IV.2.5. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e-Arşiv
Fatura uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e-Arşiv Fatura
şeklinde düzenlenmesi ve alınması gereken faturayı, bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai
durumlar haricinde e-Arşiv Fatura olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu kağıt
fatura olarak düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler (232 nci maddenin
birinci fıkrasının 1 ila 5 numaralı bentlerinde sayılanlar) hakkında Kanununda
öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.3.
e-İrsaliye Uygulaması
Tasarruflu yazılar 1
IV.3.1. Genel Olarak
Mal hareketlerinin elektronik ortamda
düzenli bir şekilde izlenebilmesi amacıyla; Kanunun 230 uncu maddesinin birinci
fıkrasının beşinci bendine göre hali hazırda kağıt ortamda düzenlenmekte olan
"sevk irsaliyesinin, elektronik belge olarak elektronik ortamda
düzenlenmesi, alıcısına elektronik ortamda iletilmesi ve elektronik ortamda
muhafaza ve ibraz edilmesine ilişkin yapılan düzenlemeler bu bölümün konusunu
oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-İrsaliye belgesi,
yeni bir belge türü olmayıp, kağıt ortamdaki "sevk irsaliyesi"
belgesi ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
IV.3.2. e-İrsaliye Uygulamasına Dâhil Olma
e-İrsaliye uygulaması bu Tebliğin
"IV.3.5." numaralı bölümünde belirtilen mükellefler dışındaki
mükellefler için zorunlu bir uygulama olmayıp, uygulamaya dahil olmak isteyen
mükelleflerin;
a)
e-Fatura
uygulamasına dahil olması,
b)Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara
uygun olarak, e-İrsaliye düzenleyebilme ve iletebilme konusunda gerekli
hazırlıklarını tamamlamış olması,
c)
Bu
Tebliğin "V.l." numaralı bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma
yöntemleri ve başvuru esaslarına uygun şekilde e-İrsaliye uygulamasına dahil
olmak için gerekli başvuruyu yapması,
gerekmektedir.
IV.3.3.
e-İrsaliyede Bulunması Gereken Bilgiler
e-İrsaliye'de aşağıda yer alan bilgilerin
bulunması zorunludur:
a)
e-İrsaliyenin
düzenlenme tarihi ve belge numarası.
b)e-İrsaliyeyi düzenleyenin adı/soyadı,
ticaret unvanı, adresi, vergi dairesi ve vergi kimlik numarası.
c)
Müşterinin
adı/soyadı, ticaret unvanı, varsa vergi dairesi ve vergi kimlik numarası,
işyeri adresi ve farklı ise teslimat adresi.
ç) Taşman malın nevi, miktarı.
d) Fiili sevk tarihi ile saat ve dakika
olarak fiili sevk zamanı.
e) Başkanlık sistemlerinden elektronik ortamda
sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere, Başkanlık
tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık tarafından
ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten itibaren).
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz
konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-İrsaliyede bulunmasını mükelleflere
gerekli duyurulan ebelge.gib.gov.tr adresinde yaparak
isteyebilir.
Mükellefler e-İrsaliye üzerindeki zorunlu
bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer
verebilir.
IV.3.4. e-İrsaliye Yanıtı
Kendisine e-İrsaliye düzenlenen
mükellefler, istemeleri halinde, e-İrsaliyeye konu malların ne kadarlık
kısmının teslim alındığını/kabul edildiğini, teslim alınmayan mallara ilişkin
olarak, kabul edilmeyen mal miktarını ve nedenini uygulama üzerinden e-İrsaliye
Yanıtı ile e-İrsaliyeyi düzenleyene iletebilirler. e-İrsaliye Yanıtı ile
yapılan kısmi kabul durumlarında, kabul edilmeyen malların satıcısına geri
gönderimi için, alıcının e-İrsaliye uygulamasına kayıtlı kullanıcı olması
durumunda e-İrsaliyenin, uygulamaya kayıtlı kullanıcı olmaması durumunda ise
matbu kağıt sevk irsaliyesinin ayrıca düzenlenmesi gerekmektedir.
Bununla birlikte düzenlenen e-İrsaliyenin,
alıcısının ya da muhteviyatındaki malların tamamının hatalı olması halinde,
alıcısı tarafından e-İrsaliye Yanıtı ile reddedilmesi mümkündür. Ancak ret
işleminin malın fiili şevkinden önce yapılması gerekmektedir. Malın fiili
şevkinden sonra gönderilecek ret e-İrsaliye Yanıtları hükümsüz olup, bu durumda
malı taşıyan/taşıttıran tarafından yeni bir e-İrsaliye düzenlenmesi
gerekecektir.
e-İrsaliye uygulamasına dahil olma izni
alan mükellefler, oluşturdukları e-İrsaliyelerini ve e-İrsaliye Yanıtlarını
birbirleriyle ilişkili şekilde, vergi kanunları ve diğer kanuni düzenlemelerin
öngörmüş olduğu süreler dâhilinde muhafaza ve istenildiğinde ibraz etmekle
yükümlüdür.
IV.3.5. e-İrsaliye Uygulamasına Geçiş
Zorunluluğu
Aşağıda belirtilen mükelleflerin
e-İrsaliye uygulamasına dâhil olmaları ve düzenleyecekleri sevk irsaliyelerini
bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde
belirtilen istisnai durumlar haricinde "e-İrsaliye" olarak
düzenlemeleri ve uygulama kapsamındaki mükelleflerden alacakları sevk
irsaliyelerini de "e-İrsaliye" olarak almaları zorunludur.
1-
Özel
Tüketim Vergisi Kanununa ekli (I) sayılı listedeki malların imali, ithali,
teslimi vb. faaliyetleri nedeniyle EPDK'dan lisans (bayilik lisansı dahil) alan
mükellefler.
2-
Özel
Tüketim Vergisi Kanununa ekli (iiI) sayılı listedeki malların imal, inşa, ithalini
ve ana bayi/distribütör şeklinde pazarlamasını gerçekleştiren mükellefler.
3- 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu
kapsamında düzenlenen işletme ruhsatı/sertifikası sahipleri ve işletme
ruhsatı/sertifikası sahipleri ile yaptıkları sözleşmeye istinaden maden üretim
faaliyetinde bulunan gerçek ve tüzel kişi mükellefler.
4-
4/4/2001 tarihli ve 4634 sayılı Şeker
Kanununun 2 nci maddesinin (e) bendinde tanımına yer verilen şekerin (Beyaz
şeker (standart, rafine küp ve kristal şeker), yarı beyaz şeker, rafine şeker,
ham şeker ve kahverengi şeker olarak sınıflandırılan, pancar veya kamıştan
üretilen kristallendirilmiş sakaroz ile nişasta kökenli izoglukoz, likid ya da
kurutulmuş halde glukoz şurubu, sakaroz veya invert şeker veya her ikisinin
karışımının suda çözünmesinden meydana gelen şeker çözeltisi ve invert şeker
şurubu ile inülin şurubu) imalini gerçekleştiren mükellefler.
5-
Demir[23] ve çelik (GTİP 72) ile demir veya çelikten
eşyaların (GTİP 73) imali, ithali veya ihracı faaliyetinde bulunan mükellefler
(ticari kazançları basit usulde tespit edilenler hariç)[24].
6-
Tarım ve Orman Bakanlığınca gübre üretim ve
tüketiminin kayıt altına alınmasına yönelik oluşturulan Gübre Takip Sistemi'ne
kayıtlı kullanıcılar.
7- (22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile değişik)[25]
e-Fatura uygulamasına
kayıtlı olan ve brüt satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafi iş hasılatı);
a) 2018, 2019 veya 2020 hesap dönemlerinde
25 Milyon TL,
b) 2021 veya müteakip hesap dönemlerinde
10 Milyon TL
ve üzeri olan mükellefler.
8- 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze
ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların
Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun hükümlerine göre komisyoncu veya tüccar
olarak sebze ve meyve ticaretiyle iştigal eden mükellefler.
9- İnşaat Demiri İzleme Sistemine geçiş
zorunluluğu getirilen mükelleflerden brüt satış hasılatı (veya satışları ile
gayrisafi iş hasılatı) 2024 ve müteakip hesap dönemlerinde 1 Milyon TL ve üzeri
olan mükellefler. (12.11.2024 / 32720 sayılı
R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile eklenmiş, diğer bent buna göre teselsül
ettirilmiştir)
10- Başkanlık, yapılan analiz veya
inceleme çalışmaları neticesinde riskli ya da vergiye uyum düzeyi düşük olduğu
tespit edilen mükellefleri veya mükellef gruplarını, faaliyet, sektör ve ciro tutarına
bağlı olmaksızın, yazılı bildirim yapmak ve geçiş hazırlıkları için en az 3 ay
süre vermek suretiyle e-İrsaliye uygulamasına geçme zorunluluğu getirmeye
yetkilidir. Kendisine yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazılı bildirimde
belirtilen süreler içinde e-İrsaliye uygulamasına dâhil olması gerekmektedir.
Yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazıda belirtilen süreler içinde
e-İrsaliye uygulamasına dahil olması ve tüm müşterilerine e-İrsaliye düzenlemeleri
gerekmektedir. Bu zorunluluğa uymayan mükellefler hakkında Kanunda öngörülen
hükümler uygulanır.
IV.3.6. e-İrsaliye Uygulamasına Geçiş
Süresi
Bu Tebliğin "IV.3.5." numaralı
bölümünde belirtilen mükelleflerin, e-İrsaliye uygulamasına ilişkin
başvurularını ve fiili geçiş hazırlıklarım 1/7/2020 tarihine kadar tamamlayarak
(11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep
Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
hükümlerine göre komisyoncu veya tüccar olarak sebze ve meyve ticaretiyle
iştigal eden mükellefler 1/1/2020 tarihine kadar) e-İrsaliye uygulamasına
geçmeleri ve bu tarihten itibaren düzenleyecekleri sevk irsaliyelerini bu
Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen
istisnai durumlar haricinde, e-İrsaliye olarak düzenlemeleri ve kayıtlı
kullanıcılardan e-İrsaliye olarak almaları zorunludur.
1/1/2020 tarihinden itibaren; Özel Tüketim
Vergisi Kanununa ekli (I) sayılı listedeki malların imali, ithali, teslimi vb.
faaliyetleri nedeniyle EPDK'dan lisans alanlar, Özel Tüketim Vergisi
Kanununa ekli (iiI) sayılı listedeki malları imal, inşa veya ithal edenler,
maden ruhsat veya sertifikası alanlar (yaptıkları sözleşmeye istinaden maden
üretim faaliyetinde bulunan mükellefler dahil), şeker imalini
gerçekleştirenler, demir ve çelik ile demir veya çelikten ürünlerin imal, ithal
veya ihracını gerçekleştirenler (ticari kazançları basit usulde tespit
edilenler hariç)[26], Gübre Takip Sistemine dahil olanlar, Hal
Kayıt Sistemi kapsamındaki sebze ve meyvelerin toptan ticaretini yapmaya
başlayan tüccar veya komisyoncular, İnşaat Demiri İzleme Sistemine geçiş
zorunluluğu getirilen mükelleflerden brüt satış hasılatı (veya satışları ile
gayrisafi iş hasılatı) 2024 veya müteakip hesap dönemlerinde 1 Milyon TL ve
üzeri olan mükellefler[27] söz konusu şartların sağlandığı ayı
izleyen dördüncü ayın başından, brüt satış hasılatı (veya satışları ile
gayrisafi iş hasılatı) 2018, 2019 veya 2020 hesap dönemlerinde 25 Milyon TL,
2021 veya müteakip hesap dönemlerinde 10 Milyon TL[28] ve üzeri olan mükelleflerin ise müteakip
hesap döneminin yedinci ayı başından itibaren e-İrsaliye uygulamasına geçmeleri
ve bu tarihten itibaren düzenleyecekleri sevk irsaliyelerini bu Tebliğin "V.7."
ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde,
e-İrsaliye olarak düzenlemeleri ve kayıtlı kullanıcılardan e-İrsaliye olarak
almaları zorunludur. (09.02.2021 / 31390
sayılı R.G. Sıra No:526 tebliğ ile değişik)[29]
IV.3.7. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e-İrsaliye
uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e-İrsaliye şeklinde
düzenlenmesi gereken sevk irsaliyesini, bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde
e-İrsaliye olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu kağıt sevk irsaliyesi olarak
düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler (232 nci maddenin birinci
fıkrasının 1 ila 5 numaralı bentlerinde sayılanlar) hakkında Kanununda
öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.4. e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulaması
IV.4.1. Genel Olarak
Serbest meslek erbapları tarafından mesleki
faaliyetlerine ilişkin tahsilatları için düzenlenen serbest meslek makbuzunun
elektronik ortamda düzenlenebilmesi amacıyla, Kanunun 236 ncı maddesine göre
hali hazırda kâğıt ortamda düzenlenmekte olan "serbest meslek
makbuzu"nun, elektronik belge olarak düzenlenmesi, muhatabının talebi
doğrultusunda elektronik ortamda veya kâğıt olarak iletilebilmesi, elektronik
ortamda muhafaza ve ibraz edilebilmesi ve Başkanlığa elektronik ortamda
iletilmesi veya raporlanabilmesine ilişkin düzenlemeler bu bölümün konusunu
oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Serbest Meslek
Makbuzu, yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Serbest Meslek
Makbuzu" ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
IV.4.2. e-Serbest Meslek Makbuzu
Uygulamasına Dahil Olma
e-Serbest Meslek Makbuzu uygulamasına
dahil olacak mükelleflerin;
a) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara
uygun olarak, e-Serbest Meslek Makbuzu düzenleyebilme ve iletebilme konusunda
gerekli hazırlıklarını tamamlamış olması,
b) Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Serbest Meslek Makbuzu uygulamasına dahil olmak için gerekli
başvuruyu yapması,
gerekmektedir.
IV.4.3.
e-Serbest Meslek Makbuzunda Bulunması Gereken Bilgiler
e-Serbest Meslek Makbuzunda aşağıda yer
alan bilgilerin bulunması zorunludur:
a)
Serbest meslek erbabının; adı, soyadı, vergi
dairesi, VKN veya TCKN'si, adresi.
b) Müşterinin adı, soyadı veya unvanı,
adresi, vergi mükellefi ise vergi dairesi, VKN veya TCKN'si.
c)
Belgenin düzenlenme tarihi ile saat ve dakika
olarak düzenlenme zamanı ve belge numarası.
ç) Alınan paranın miktarı (varsa vergi
tevkifatı tutarları ve katma değer vergisi tutarları ayrıntılı olarak
gösterilecek şekilde).
d) Başkanlık sistemlerinden elektronik ortamda
sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere, Başkanlık
tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık tarafından
ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten itibaren).
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz
konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-Serbest Meslek Makbuzunda bulunmasını
mükelleflere gerekli duyuruları ebelge.gib.gov.tr adresinde yaparak
isteyebilir.
Mükellefler e-Serbest Meslek Makbuzu
üzerindeki zorunlu bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı
bilgilere de yer verebileceklerdir.
IV.4.4. e-Serbest Meslek Makbuzu
Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
Vergiden muaf olmayan serbest meslek
erbaplarının bu Tebliğin "IV. 4.5." numaralı bölümünde belirtilen
sürelerde e-Serbest Meslek Makbuzu uygulamasına dahil olması ve belirtilen
tarihlerden itibaren serbest meslek makbuzlarını "e-Serbest Meslek
Makbuzu" olarak düzenlemeleri zorunludur.
IV.4.5. e-Serbest Meslek Makbuzu
Uygulamasına Geçiş Süresi
Serbest meslek erbaplarından;
a) 1/2/2020 tarihi itibarıyla faaliyetine
devam etmekte olanların 1/6/2020 tarihine,
b) 1/2/2020 tarihinden (bu tarih dâhil)
itibaren faaliyetine başlayacak olanların ise işe başladıkları ayı izleyen 3
üncü ayın sonuna,
kadar e-Serbest Meslek Makbuzu uygulamasına
dahil olmaları ve bu tarihlerden itibaren bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde,
e-Serbest Meslek Makbuzu düzenlemeleri zorunludur.
IV.4.6. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e- Serbest
Meslek Makbuzu uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e-Serbest
Meslek Makbuzu şeklinde düzenlenmesi gereken Serbest Meslek Makbuzunu, bu
Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen
istisnai durumlar haricinde e-Serbest Meslek Makbuzu olarak düzenlemeyen ve
almayan (matbu kağıt Serbest Meslek Makbuzu olarak düzenleyenler ve alanlar
dahil) mükellefler (232 nci maddenin birinci fıkrasının 1 ila 5 numaralı
bentlerinde sayılanlar) hakkında Kanununda öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.5. e-Müstahsil Makbuzu Uygulaması
IV.5.1.
Genel Olarak
Gerçek usulde vergiye tabi olmayan
çiftçilerden mal satın alınmasında fatura yerine geçen ticari bir vesika olarak
kullanılmakta olan müstahsil makbuzunun, elektronik ortamda düzenlenebilmesi
amacıyla, Kanunun 235 inci maddesine göre hali hazırda kağıt ortamda
düzenlenmekte olan "müstahsil makbuzu"nun , elektronik belge olarak
düzenlenmesi ile kağıt ve elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilmesi ve
Başkanlığa elektronik ortamda iletilmesine veya raporlanabilmesine ilişkin
düzenlemeler bu bölümün konusunu oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Müstahsil
Makbuzu, yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Müstahsil
Makbuzu" ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
IV.5.2. e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasına
Dâhil Olma
e-Müstahsil Makbuzu uygulaması bu Tebliğin
"IV.5.4." numaralı bölümünde belirtilen mükellefler dışındaki
mükellefler için zorunlu bir uygulama olmayıp, uygulamaya dahil olmak isteyen
mükelleflerin;
a)
e-Fatura uygulamasına dâhil olması,
b) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara
uygun olarak, e-Müstahsil Makbuzu düzenleyebilme ve iletebilme konusunda
gerekli hazırlıklarım tamamlamış olması,
c)
Bu Tebliğin "V.1." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Müstahsil Makbuzu uygulamasına dâhil olmak için gerekli başvuruyu
yapması,
gerekmektedir.
IV.5.3. e-Müstahsil Makbuzunda Bulunması
Gereken Bilgiler
e-Müstahsil Makbuzu belgesinde aşağıda yer
alan bilgilerin bulunması zorunludur:
a)
Malı satın alan tüccar veya çiftçinin adı,
soyadı veya unvanı, vergi dairesi, VKN/TCKN'si ve adresi.
b) Belgenin tarihi, saat ve dakika olarak
düzenlenme zamanı ve belge numarası.
c)
Malı satan çiftçinin adı, soyadı, VKN/TCKN'si
ve ikametgah adresi.
ç) Satın alman malın cinsi, miktarı,
bedeli, vergi ve varsa diğer kesintiler tutarı.
d) Başkanlık sistemlerinden elektronik
ortamda sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere,
Başkanlık tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık
tarafından ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten
itibaren).
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz
konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-Müstahsil Makbuzu belgesinde
bulunmasını, mükelleflere gerekli duyurulan ebelge.gib.gov.tr adresinde yaparak
isteyebilir.
Mükellefler e-Müstahsil Makbuzu üzerindeki
zorunlu bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de
yer verebileceklerdir.
IV.5.4. e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasına
Geçiş Zorunluluğu
e-Fatura uygulamasına geçmek zorunda olan
mükelleflerden faaliyetleri gereği aynı zamanda müstahsil makbuzu düzenlemek
zorunda olanlar, 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli
Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında
Kanun hükümlerine göre komisyoncu veya tüccar olarak sebze ve meyve ticaretiyle
iştigal eden mükellefler ile Başkanlıkça kendilerine e-Müstahsil Makbuzu
uygulamasına geçiş zorunluluğu getirilen mükelleflerin bu Tebliğin
"IV.5.5." numaralı bölümünde belirtilen tarihten itibaren
düzenleyecekleri müstahsil makbuzlarını "e-Müstahsil Makbuzu" olarak
düzenlemeleri zorunludur.
Başkanlık, yapılan analiz veya inceleme
çalışmaları neticesinde riskli ya da vergiye uyum düzeyi düşük olduğu tespit
edilen mükellefleri veya mükellef gruplarını, faaliyet, sektör ve ciro tutarına
bağlı olmaksızın, yazılı bildirim yapmak ve geçiş hazırlıkları için en az 3 ay
süre vermek suretiyle e-Müstahsil Makbuzu uygulamasına geçme zorunluluğu
getirmeye yetkilidir. Kendisine yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazılı
bildirimde belirtilen süreler içinde e-Müstahsil Makbuzu uygulamasına dâhil
olması gerekmektedir. Yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazıda belirtilen
süreler içinde e-Müstahsil Makbuzu uygulamasına dahil olması tedarikçileriden
bu kapsamda yaptığı alımlar için düzenleyecekleri müstahsil makbuzlarını,
e-Müstahsil Makbuzu olarak düzenlemeleri gerekmektedir. Bu zorunluluğa uymayan
mükellefler hakkında Kanunda öngörülen hükümler uygulanır.
IV.5.5. e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasına
Geçiş Süresi
e-Müstahsil Makbuzunu düzenleme
zorunluluğu bulunan mükelleflerin, 1/7/2020 tarihine kadar (11/3/2010 tarihli
ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan
Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun hükümlerine göre
komisyoncu veya tüccar olarak sebze ve meyve ticaretiyle iştigal eden
mükellefler 1/1/2020 tarihine kadar) (2020 veya müteakip yıllarda e-Fatura
uygulamasına geçen ve müstahsil makbuzu düzenleme zorunluluğu bulunan
mükellefler e-Fatura uygulamasına geçiş süresi içinde) gerekli başvuruları
yaparak e-Müstahsil Makbuzu uygulamasına geçmeleri ve bu tarihten itibaren bu
Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen
istisnai durumlar haricinde, müstahsil makbuzunu "e-Müstahsil
Makbuzu" olarak düzenlemeleri zorunludur.
IV.5.6. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e-Müstahsil
Makbuzu uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e-Müstahsil Makbuzu
şeklinde düzenlenmesi gereken Müstahsil Makbuzunu, bu Tebliğin "V.7."
ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar
haricinde e-Müstahsil Makbuzu olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu kağıt
Müstahsil Makbuzu olarak düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler hakkında
Kanununda öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.6.
e-Gider Pusulası Uygulaması
IV.6.1. Genel Olarak
Birinci ve ikinci sınıf tüccarlar, kazancı
basit usulde tespit edilenler ile defter tutmak mecburiyetinde olan serbest
meslek erbabı ve çiftçiler tarafından vergiden muaf esnafa; yaptırılan işler
veya onlardan satın alınan emtia için tanzim edilerek işi yapana veya emtiayı
satana imza ettirilen gider pusulasının elektronik ortamda düzenlenebilmesi
amacıyla, Kanunun 234 üncü maddesine göre ve Bakanlıkça yapılan diğer idari
düzenlemeler uyarınca gider pusulası ile tevsik edilmesi uygun görülen
mal/hizmet alım-satım işlemlerinde, hali hazırda kâğıt ortamda düzenlenmekte
olan "gider pusulası"nın, elektronik belge olarak düzenlenmesi,
muhatabının talebi doğrultusunda elektronik ortamda veya kâğıt olarak
iletilebilmesi, elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilebilmesi ve Başkanlığa
elektronik ortamda iletilmesine veya raporlanabilmesine ilişkin düzenlemeler bu
bölümün konusunu oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Gider Pusulası,
yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Gider Pusulası" ile
aynı hukuki niteliklere sahiptir.
IV.6.2.
e-Gider Pusulası Uygulamasına Dâhil Olma
e-Gider Pusulası uygulaması bu Tebliğin
"IV.6.4." numaralı bölümünde belirtilen mükellefler dışındaki
mükellefler için zorunlu bir uygulama olmayıp, uygulamaya dahil olmak isteyen
mükelleflerin;
a)
e-Fatura uygulamasına dâhil olması,
b) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara
uygun olarak, e-Gider Pusulası düzenleyebilme ve iletebilme konusunda gerekli
hazırlıklarını tamamlamış olması,
c)
Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Gider Pusulası uygulamasına dâhil olmak için gerekli başvuruyu
yapması,
gerekmektedir.
IV.6.3. e-Gider Pusulasında Bulunması Gereken
Bilgiler
e-Gider Pusulası belgesinde aşağıda yer
alan bilgilerin bulunması zorunludur:
a) Alıcının (işi yaptıran, emtiayı satın
alan, belgeyi düzenleyen) adı, soyadı veya unvanı, vergi dairesi, TCKN/VKN'si
ve adresi.
b) Belgenin tarihi, saat ve dakika olarak
düzenlenme zamanı ve belge numarası.
c) Satıcının (işi yapan, emtiayı satan,
belgenin düzenlendiği muhatap) adı, soyadı, TCKN/VKN'si ve ikametgah adresi.
ç) İşin mahiyeti, iş ücreti, emtianın cins
ve nev'i, miktarı, bedeli, vergi ve varsa diğer kesintiler tutarı.
d) Başkanlık sistemlerinden elektronik
ortamda sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere,
Başkanlık tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık
tarafından ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten
itibaren).
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz
konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-Gider Pusulası belgesinde bulunmasını,
mükelleflere gerekli duyuruları ebelge.gib.gov.tr adresinde yaparak
isteyebilir.
Mükellefler e-Gider Pusulası üzerindeki
zorunlu bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de
yer verebileceklerdir.
IV.6.4.
e-Gider Pusulası Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
Başkanlık, yapılan analiz veya inceleme
çalışmaları neticesinde riskli ya da vergiye uyum düzeyi düşük olduğu tespit
edilen mükellefleri veya mükellef gruplarını faaliyet, sektör ve ciro tutarına
bağlı olmaksızın, yazılı bildirim yapmak ve geçiş hazırlıkları için en az 3 ay
süre vermek suretiyle e-Gider Pusulası uygulamasına geçme zorunluluğu getirmeye
yetkilidir. Kendisine yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazılı bildirimde
belirtilen süreler içinde e-Gider Pusulası uygulamasına dâhil olması
gerekmektedir. Yazılı bildirim yapılan mükelleflerin, yazıda belirtilen süreler
içinde e-Gider Pusulası uygulamasına dahil olması ve düzenleyeceği gider
pusulalarını, e-Gider Pusulası olarak düzenlemeleri gerekmektedir. Bu
zorunluluğa uymayan mükellefler hakkında Kanunda öngörülen hükümler uygulanır.
IV.6.5. e-Gider Pusulası Uygulamasına Geçiş
Süresi
Başkanlık tarafından e-Gider Pusulası
uygulamasına zorunlu olarak dahil olacağı belirlenen mükelleflerin, Başkanlık
tarafından belirtilen süre içinde e-Gider Pusulası uygulamasına dahil olmaları
ve bu tarihten itibaren bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI."
numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde, gider pusulasını
e-Gider Pusulası olarak düzenlemeleri zorunludur.
IV.6.6. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e-Gider
Pusulası uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e-Gider Pusulası
şeklinde düzenlenmesi gereken Gider Pusulasını, bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde
e-Gider Pusulası olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu kağıt Gider Pusulası olarak
düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler (232 nci maddenin birinci
fıkrasının 1 ila 5 numaralı bentlerinde sayılanlar) hakkında Kanununda
öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.7.
e-Bilet Uygulaması
IV.7.1. Genel Olarak
Kâğıt ortamda düzenlenmekte olan biletler
(kara, deniz ve hava yolu yolcu biletleri ile sinema, tiyatro, spor müsabakası
vb. etkinliklere ait biletler gibi) ile yolcu listelerinin elektronik ortamda
düzenlenebilmesi, muhatabına talebi doğrultusunda elektronik ortamda veya kâğıt
olarak iletilebilmesi, elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilebilmesi ve
Başkanlığa elektronik ortamda iletilmesine veya raporlanabilmesine ilişkin
düzenlemeler bu bölümün konusunu oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Bilet belgeleri,
yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Bilet" belgeleri ile
aynı hukuki niteliklere sahiptir.
IV.7.2. e-Bilet Uygulamasına Dahil Olma
e-Bilet uygulamasına dahil olmak isteyen
mükelleflerin;
a)
e-Fatura uygulamasına dahil olması (Türkiye'de
tam mükellef olmayan hava yolu firmaları hariç),
b)
Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara uygun
olarak, e-Bilet düzenleyebilme ve iletebilme konusunda gerekli hazırlıklarını
tamamlamış olması,
c)
Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Bilet Uygulamasına dâhil olmak için gerekli başvuruyu
yapması,
gerekmektedir.
IV.7.3. e-Bilet Uygulamaları
IV.7.3.1.
Kara ve Deniz Yolu ile Şehirlerarası veya Uluslararası Yolcu Taşımacılığı İşi
ile İştigal Eden Mükelleflerin Elektronik Ortamda Bilet ve Yolcu Listesi
Düzenlemeleri
Kara ve deniz yolu ile şehirlerarası veya
uluslararası yolcu taşımacılığı işi ile iştigâl eden mükelleflerin, elektronik
ortamda yolcu taşıma bileti ve yolcu listesi düzenlemeleri, düzenledikleri
e-Biletleri yolcularına talebi doğrultusunda elektronik veya kâğıt ortamında
iletmeleri ve bu vesikaları elektronik ortamda muhafaza ve ibraz etmeleri ile
Başkanlığa bildirilmelerine ilişkin usul ve esaslar bu bölümün konusunu
oluşturmaktadır.
IV.7.3.1.1. e-Bilette Bulunması Gereken
Bilgiler
e-Bilet düzenleme izni alan mükelleflerin
düzenleyecekleri e-biletlerde en az aşağıda yer alan bilgilerin bulunması
zorunludur:
a) Düzenleyenin adı-soyadı/unvanı, adresi,
bağlı olduğu vergi dairesi, VKN/TCKN'si.
b) Yolcunun adı-soyadı, VKN/TCKN'si.
c) e-Bilet numarası,
ç) Düzenlenme tarihi.
d) Seyahat tarihi.
e) Ödeme tarihi.
f)
Ödeme türü (nakit/kredi kartı/banka
kartı/havale gibi).
g) Tutar.
ğ) Katma değer vergisi.
h) Varsa bilet bedelini gider gösterecek
veya indirim konusu yapacak olan mükellefin adı-soyadı/unvanı, VKN/TCKN'si.
ı) Başkanlık sistemlerinden elektronik
ortamda sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere,
Başkanlık tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık
tarafından ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten
itibaren).
Mükellefler e-Bilet üzerinde zorunlu
bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer
verebileceklerdir.
IV.7.3.1.2. Elektronik Yolcu Listesinde
Bulunması Gereken Bilgiler
Elektronik yolcu listesinde en az aşağıda
yer alan bilgilerin bulunması zorunludur:
a) Yolcu listesini düzenleyen işletmenin
adı-soyadı/unvanı, adresi, bağlı olduğu vergi dairesi, VKN/TCKN'si.
b) Taşıtın plakası.
c) Sefer tarihi,
ç) Hareket saati.
d) Sefer numarası.
e) e-Bilet numaraları.
f)
Yolcunun adı-soyadı, VKN/TCKN'si.
g) Yolcu sayısı.
ğ) Katma değer vergisi dâhil toplam bilet
bedeli.
Uluslararası seyahat eden kişilerin adı
soyadı, TCKN veya pasaport numarasının yolcu listelerine yazılması zorunludur.
Ayrıca varsa taşıtı işleten mükellefin
adı-soyadı/unvanı, adresi, vergi dairesi, VKN/TCKN, komisyon tutarı ve katma
değer vergisi tutarı bilgilerinin de yer alması gerekmektedir.
Mükellefler e-Yolcu Listesinde zorunlu
bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer
verebileceklerdir.
IV.7.3.2. Hava Yolu ile Yurt İçi veya Yurt
Dışı Yolcu Taşımacılığı İşi ile İştigal Eden Mükelleflerin e-Bilet Düzenlemesi
Hava yolu ile yurt içi veya yurt dışı
yolcu taşımacılığı işi ile iştigal eden mükelleflerin, e-Bilet düzenlemeleri,
düzenledikleri e-Biletleri muhatabına elektronik veya kağıt ortamda iletmeleri,
bu belgeleri elektronik ortamda muhafaza ve ibraz etmeleri ile Başkanlığa
elektronik ortamda bildirilmelerine ilişkin usul ve esaslar bu bölümün konusunu
oluşturmaktadır.
Türkiye'de faaliyette bulunan dar mükellef
hava yolu firmalarının, sadece Türkiye'de elde edilmiş sayılan hasılatlarını
içeren biletleri bu Tebliğ kapsamındadır.
IATA üyesi olmayan hava yolu firmaları da
istemeleri halinde e-Bilet uygulamasından yararlanabilecektir.
Belirtilen şartları taşıyan e-Biletler,
tutarına bakılmaksızın fatura yerine geçen belge olarak kabul edilecektir.
e-Bilet düzenleme izni alan mükellefler,
bagaj ücreti, cezalar, ücret iadesi ve benzeri işlemleri için de e-Bilet
düzenleyeceklerdir.
IV.7.3.2.1.
Hava Yolu e-Biletinde Bulunması Gereken Bilgiler
e-Bilet düzenleme izni alan hava yolu
firmalarının düzenleyecekleri e-Biletlerde, en az aşağıda yer alan bilgilerin
bulunması zorunludur:
a)
Hava yolu firmasının unvanı.
b) Yolcunun adı-soyadı, TCKN (veya Pasaport
No'su).
c)
Belge numarası.
ç) Düzenlenme tarihi.
d) Yapılan hizmetin nevi ve tutan.
e)
Ödeme türü (nakit/kredi kartı/banka
kartı/havale/promosyon ve benzeri).
f) Başkanlık sistemlerinden elektronik ortamda
sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere, Başkanlık
tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık tarafından
ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten itibaren).
Mükellefler e-Bilet üzerinde zorunlu
bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer
verebileceklerdir.
IV.7.3.2.2. Havayolu Elektronik Bilet
Bedelinin Gider Kaydedilmesi ve Düzenlenecek e-Biletlerde Katma Değer Vergisi
Uygulaması
IV.7.3.2.2.1. Hava Yolu Firmaları
Tarafından Yapılan Satışlar
Hava yolu firmaları tarafından yapılan
satışlarda yolcu bilgilerinin kaydedildiği aşamada yolcu tarafından talep
edilmesi halinde, yolcu bilgilerine ilaveten hesabına yolculuk yaptıkları
mükellefin adı-soyadı/unvanı ve VKN/TCKN bilgileri de e-Bilet üzerinde
gösterilecektir.
Hava yolu firmalarının şube, çağrı
merkezleri ve internet siteleri aracılığıyla satışı yapılan biletler için de
yukarıda izah edildiği şekilde işlem yapılacaktır.
IV.7.3.2.2.2. Acenteler Aracılığıyla
Yapılan Satışlar
e-Biletin Türkiye'de mükellefiyeti bulunan
acenteler tarafından düzenlenmesi durumunda söz konusu acenteler, e-Bilet
üzerinde yolcu bilgilerine ilave olarak kendilerine ait mükellefiyet
bilgilerine ya da IATA nezdinde kendileri için oluşturulmuş bilgilere de yer
vererek yolcuya e-Bilet muhteviyatını da içeren bir fatura düzenleyeceklerdir.
Bu fatura üzerinde yolcu bilgilerine ilaveten yolcu tarafından talep edilmesi
halinde hesabına yolculuk yapılan mükellef bilgilerine de yer verilecektir.
Acente tarafından düzenlenen ve e-Bilet
muhteviyatını da içeren fatura, yolcu veya hesabına yolculuk yapılan mükellef
tarafından; üzerinde acente bilgilerim de ihtiva eden e-Bilet ise acente
tarafından gider/indirim konusu yapılabilecektir.
IV.7.3.2.2.3. e-Bilet Bedelinin Gider Kaydedilmesi
Hava yolu firmalarınca düzenlenen
e-Biletler, Başkanlıkça kendilerine izin verilen iletim şekline uygun olarak
muhatapları tarafından muhafaza ve ibraz edilmesi halinde, Kanun hükümlerine
göre tevsik edici belge olarak kabul edilecektir.
Muhatabı tarafından gider gösterilecek
veya indirime konu edilecek e-Biletin, yasal saklama süresince bu Tebliğin
"V.5.7." numaralı bölümünde açıklanan teslim şekline uygun olarak
muhafaza ve ibraz edilmesi gerekmektedir.
Elektronik iletim izni alan hava yolu firmalarınca
düzenlenen e-Biletin kâğıt çıktısı da elektronik ortamdaki aslına uygun olmak
koşuluyla, Kanun hükümlerine göre tevsik edici belge olarak
kullanılabilecektir. Bu durumda söz konusu e-Bilet çıktısının ayrıca
imzalanmasına veya kaşe/damga tatbik edilmesine gerek bulunmamaktadır.
IV.7.3.2.2.4. Düzenlenecek e-Biletlerde
Katma Değer Vergisi Uygulaması
Hava yolu firmaları, katma değer vergisine
tabi olan işlemleri için bilette yer alan tutardan matraha dâhil olmayan
unsurları ayrıştırdıktan sonra iç yüzde yoluyla katma değer vergisi hesaplayıp
beyan edeceklerdir.
Hava yolu taşımacılığı hizmetinden
yararlanan mükellefler ise, Katma Değer Vergisi Kanununun 29 ve müteakip
maddelerinde düzenlenen vergi indirimine ilişkin hükümlere bağlı kalmak
şartıyla, bu maddede belirtilen şekilde hesaplanan katma değer vergisini
indirim konusu yapabileceklerdir.
Katma Değer Vergisi Kanunu hükümleri
çerçevesinde katma değer vergisinden istisna olan yurt dışı taşımalara ait
e-Biletlerde katma değer vergisi hesaplanmayacaktır.
IV.7.3.3. Sinema, Tiyatro, Konser, Spor
Müsabakası ve Benzeri Etkinlikler İçin Bilet Düzenleyen Mükelleflerin e-Bilet
Düzenlemeleri
Sinema, tiyatro, konser, spor müsabakası
ve benzeri etkinlikler için bilet düzenleyen mükelleflerin e-Bilet
düzenlemeleri, düzenledikleri e-Biletleri elektronik veya kâğıt ortamda
muhatabına iletmeleri ile e-Biletleri elektronik ortamda muhafaza ve ibraz
etmelerine ilişkin usul ve esaslar bu bölümün konusunu oluşturmaktadır.
IV.7.3.3.1. Etkinlik e-Biletinde Bulunması
Gereken Bilgiler
e-Bilet düzenleme izni alan mükelleflerin
düzenleyecekleri etkinliklere ilişkin e-Biletlerde en az aşağıda yer alan
bilgilerin bulunması zorunludur:
a)
Bileti düzenleyenin adı-soyadı/unvanı, bağlı
olduğu vergi dairesi, VKN/TCKN'si.
b) Belge numarası ve düzenlenme tarihi.
c)
Etkinlik tarihi ve saati,
ç) Etkinliğin adı.
d) Etkinliğin yeri (il, ilçe ve belediye
olarak).
e)
Koltuk no.
f)
Yapılan
hizmetin nevi ve tutarı.
g) Ödeme şekli (nakit, kredi kartı, eft,
havale, promosyon, bedelsiz ve benzeri).
ğ) Başkanlık sistemlerinden elektronik
ortamda sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek üzere,
Başkanlık tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkod (Başkanlık
tarafından ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten
itibaren).
Bu Tebliğde yapılan belirlemeler dışında
e-Bilette vergi kanunları ile diğer mevzuat hükümleri uyarınca da bulunması
zorunlu tutulan bilgiler yer alacaktır. Mükellefler e-Bilet üzerinde zorunlu
bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer
verebileceklerdir.
IV.7.3.3.2.
6222 Sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun Kapsamında
Düzenlenecek Biletler
31/3/2011 tarihli ve 6222 sayılı Sporda
Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanunun beşinci maddesinin;
(4) numaralı fıkrasında "Futbol
dalında en üst lig ile bir altındaki ligde seyir alanlarına girişi sağlayacak
biletler, elektronik sistem üzerinden usul ve esasları Hazine ve Maliye
Bakanlığınca belirlenen şekilde elektronik olarak oluşturulur. Bilet satın
almak isteyen kişilerle ilgili olarak, üzerinde adı, soyadı, Türlüye
Cumhuriyeti kimlik numarası ve fotoğrafı olan bir elektronik kart oluşturulur.
Kişinin yabancı olması halinde kart üzerinde Türkiye Cumhuriyeti kimlik
numarası yerine uyruğu olduğu devletin adı ile Türkiye'ye giriş yaptığı
pasaportun seri numarası kaydedilir. Bilet satışları kişilere özgü elektronik
kart üzerinden yapılabilir. Spor müsabakalarına, kişi ancak adına düzenlenen
elektronik kart ile izleyici olarak girebilir. Spor müsabakasına izleyici
olarak girecek kişilerin kontrolünü ev sahibi kulüp yapmakla yükümlüdür. Bu
yükümlülük ev sahibi olmayan müsabakalarda, müsabakaya katılan her iki kulüp;
milli müsabakalarda ise, ilgili federasyon tarafından yerine getirilir. ",
(6) numaralı fıkrasında "Futbol
dalında en üst lig ile bir altındaki ligde bulunan kulüpler, dördüncü ve
beşinci fıkralardaki sistemle ilgili teknik donanımları kendi kullanımındaki
müsabaka ve seyir alanlarında kurmakla yükümlüdür. Aynı yükümlülükler
basketbol, voleybol ve hentbol dallarındaki en üst ligde bulunan kulüplerin
kendi kullanımındaki müsabaka ve seyir alanları bakımından da geçerlidir; ancak
bu spor dallarında dördüncü fıkrada öngörülen elektronik kart ve elektronik
bilete ilişkin hükümlerin uygulanmasına ilgili federasyonun görüşü alınarak
Bakanlık tarafından; en üst iki futbol ligi dışındaki liglerde ise Türkiye
Futbol Federasyonu tarafından karar verilir.",
11 inci fıkrasında; " Dördüncü
fıkrada belirtilen elektronik kart uygulaması ile ilgili olarak;
a) Bilet organizasyonu ve seyircilerin
müsabaka alanlarına giriş ve çıkışına ilişkin kontrol ve denetim yetkisi
federasyonlara ait olup federasyonlar bu amaçla bünyelerinde merkezi kontrol
sistemi oluşturur. Elektronik kart oluşturulmak amacıyla alınacak kişisel bilgiler
federasyon bünyesinde oluşturulan merkezi veri tabanında tutulur. Bu veri
tabanı Hazine ve Maliye Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı erişimine açıktır.
b) Elektronik kart ile elektronik kart
kapsamında satışı gerçekleştirilecek biletlerin basım, satış ve dağıtımına
ilişkin yerel uygulamalar kulüpler tarafından, sistem üzerinden merkezi satışları
ise ilgili federasyonlar tarafından gerçekleştirilir. (Ek cümle 4/7/2019-7182/3
md.) Spor müsabakaları için ilgili federasyon, spor kulüpleri ve yetkili diğer
kişiler tarafından uygun görülen yerler ve görevliler dışında, her ne suretle
olursa olsun bilet satışı yapılamaz.
c) (Ek cümleler 4/7/2019-7182/3 md.)
İlgili federasyonlar elektronik kart almak amacıyla verilen bilgileri, bu Kanun
kapsamındaki faaliyet alanıyla sınırlı olarak kulüpler adına paylaşabilir.
Paylaşılan bilgiler 24/3/2016 tarihli ve 6698
sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununa aykırı olarak işlenemez ve
kullanılamaz. (İptal cümle Anayasa Mahkemesi 'nin 12/11/2015 tarihli ve E. 2014/196,
K. 2015/103 sayılı Kararı ile.) Merkezi pazarlama ve bilet satışından elde
edilecek gelirler kulüplere ait olup federasyon ya da yetki verdiği üçüncü
kişiler nezdinde oluşacak bu gelirler kamu kurum ve kuruluşlara ilişkin
alacaklar ile kulüplerle bankalar arasında yapılan yeniden yapılandırma
işlemleri kapsamındaki tüm banka alacakları hariç olmak üzere haczedilemez,
devir ve temlik edilemez. Federasyonlar bu fıkra kapsamında belirtilen
yetkilerini kısmen veya tamamen üçüncü kişilere devredebilir ve teknik hizmet
satın alabilir."
hükümlerine yer verilmiştir.
Bu hükümler çerçevesinde; gerek
federasyonlar gerekse de yetki devredilen kurumların spor müsabakalarına giriş
karşılığında tevsik edici belge olarak bilet düzenlemeleri halinde, bu Tebliğ
hükümlerinden yararlanmak için başvurulmuş olması koşuluyla söz konusu biletler
de e-Bilet olarak düzenlenebilecektir. Ancak spor müsabakalarına giriş
karşılığında, özel mevzuatları gereği bilet dışında tevsik edici başka bir
belgenin (banka dekontu vb.), elektronik ortamda bu Tebliğde öngörülen usul ve
esaslar çerçevesinde düzenlenmesi ve söz konusu belgede bu Tebliğin
"IV.7.3.3.1." numaralı bölümünde belirtilen etkinlik e-Biletinde
bulunması gereken bilgilerin tamamına yer verilmesi durumunda, düzenlenen bu
belge e-Bilet olarak kabul edilecektir. Bu durumda ilgili kurumlarca Başkanlığa
sadece bu Tebliğin "V.8." numaralı bölümünde belirtilen şekilde
raporlama yapılacaktır.
Başkanlık, bu bölüm kapsamında düzenlenen
spor müsabakalarına ait e-Biletlere ilişkin olarak federasyon veya federasyonun
yetkili kıldığı kuruluş için, e-Bilet ve raporlarının içeriği, formatı, belge
standardı ve raporlama zamanına ilişkin olarak farklı usul ve esaslar
belirlemeye yetkilidir.
IV.7.3.3.3. e-Bilette Eğlence Vergisi
Mükellefler tarafından yerli ve yabancı
film gösterimlerine ait eğlence vergisi 1/7/2020 tarihinden itibaren, aylık
döneme ilişkin e-Bilet Raporu Özeti ve YN ÖKC'den alınacak e-Bilet Bilgi
Fişlerine ilişkin bilgileri gösteren Aylık Satış Raporu dikkate alınarak
hesaplanacak ve en geç ertesi ayın 20 nci günü akşamına kadar mahallin
malmüdürlüğü veya muhasebe müdürlüğüne ödenecektir. Verginin ödendiğine dair
belge ve o aya ait hasılatı gösteren e-Bilet Raporu Özeti ve YN ÖKC'den alman
Aylık Satış Raporu, 12/02/2005 tarihli ve 25725 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları
Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanunla İlgili Genel Tebliğ(Seri No:63)'in
ekinde Ek-2 olarak yer verilen bilgi formu ekinde, ödemenin yapıldığı ayın
sonuna kadar ilgili belediyeye verilecektir.
e-Bilet ve YN ÖKC'den düzenlenecek e-Bilet
Bilgi Fişlerinde 2464 sayılı Kanununun 21 inci maddesi ile getirilen "belediyeler
tarafından özel damga konulması şartı" aranmayacaktır. Bahse konu
biletle girilen eğlence yerlerini işleten mükellefler giriş biletlerini
yukarıda belirtilen şekilde e-Bilet olarak düzenleyecek ve bu e-Biletleri veya
e-Bilet Bilgi Fişlerini (belediye damgası olmaksızın) müşterilerinin talebi
doğrultusunda elektronik ortamda iletmek veya kağıt çıktısını vermeleri
koşuluyla müşterilerine başkaca mali bir belge vermeyeceklerdir.
Yerli ve yabancı film gösterimleri dışında
kalan biletle girilen diğer etkinliklerde ise; e-Biletlerin numaralarını ve bu
biletler üzerinden hesaplanıp ödenmesi gereken eğlence vergisini gösteren
icmale, ilgili belediye tarafından özel damga konulması sırasında eğlence
vergisinin ilgili belediye veznesine ödenmesi ve icmalin bir örneğinin
mükellefe verilmesi gerekmektedir. Bu suretle eğlence vergisi önceden ödenen
e-Biletlerden satılmayanlara ait eğlence vergisinin iadesi için, e-Bilet
Raporları ve e-Bilet Raporu Özetinin görüntülenmesine olanak sağlayan yazılımla
birlikte elektronik ortamda ilgili belediyelere sunulması gerekir.
IV.7.4. e-Bilet Uygulamasına Geçme
Zorunluluğu Getirilen Mükellefler
IV.7.4.1. Kara ve Deniz Yolu ile Yolcu
Taşımacılığı Yapan Mükelleflerin e-Bilet Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
8/1/2018 tarihli ve 30295 sayılı Resmî
Gazete'de yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde belirtilen şehirlerarası
tarifeli yolcu taşımacılığı faaliyetiyle iştigal eden D1 yetki belgeli
işletmeler 1/1/2021 tarihine kadar (2021 veya müteakip yıllarda faaliyetlerine
başlayanlar, faaliyete başladığı ayı izleyen dördüncü ayın başından itibaren)
e-Bilet uygulamasına geçmek, bu tarihten sonra düzenleyecekleri yolcu
biletlerini ve yolcu listelerini e-Bilet uygulaması kapsamında, e-Bilet ve
e-Bilet Yolcu Listesi olarak düzenlemek zorundadırlar.
IV.7.4.2. Sinema İşletmelerinin e-Bilet ve
Yeni Nesil ÖKC Kullanma Zorunluluğu
Yerli ve yabancı film gösteriminde bulunan
sinema işletmeleri, usul ve esasları bu Tebliğin "IV.7.3.3." numaralı
bölümünde belirtilen e-Bilet uygulamasına geçmek, düzenleyecekleri giriş
biletlerini e-Bilet olarak düzenlemek ve düzenledikleri her e-Bilet
belgesindeki bilgileri, Başkanlıkça yayımlanan "Yeni Nesil Ödeme Kaydedici
Cihazlardan Bilgi Fişleri Düzenlenmesine Dair Usul ve Esaslara İlişkin Teknik
Kılavuz"da belirtilen şekilde "e-Bilet Bilgi Fişi (Sinema)"
olarak kayıt altına almak amacıyla yeni nesil ödeme kaydedici cihaz (YN ÖKC)
kullanmak zorundadırlar. Düzenlenen her e-Biletin bilgi fişi tanzim edilerek
kayıt altına alınması amacıyla kullanılacak YN ÖKC'lerin, her bir bilet satış
gişesinde olma zorunluluğu bulunmayıp, işletmelerin teknik ve yazılım
altyapılarının elvermesi koşuluyla sinema mekânı bazında, eğlence vergisinin
beyan ve ödemesinin yapılacağı belediye bazında ya da eğlence vergisinin beyan
ve ödemesinde belediyeler bazında aylık satış raporlarının alınabilmesi
koşuluyla işletme merkez bilgi işlem lokasyonlarında ihtiyaç duyulan adette
kurulması ve bulundurulması da mümkündür.
Yerli ve yabancı sinema filmi gösteriminde
bulunan sinema işletmeleri 1/7/2020 tarihine kadar (1/7/2020 tarihinden sonra
faaliyetlerine başlayanlar, faaliyetlerine başladıkları ayı izleyen dördüncü ayın
başına kadar) bu Tebliğde belirtilen şekilde e-Bilet uygulamasına geçmek ve
düzenleyecekleri giriş biletlerini e-Bilet olarak düzenlemek zorundadırlar.
Düzenlenen e-Bilet, e-Bilet Raporu ve
Rapor Özeti, YN ÖKC'den düzenlenen e-Bilet Bilgi Fişi ve Aylık Satış Raporu
Kanunun defter ve belgelerin muhafaza ve ibraz mecburiyetine ilişkin hükümleri
uyarınca sinema işletmecileri tarafından muhafaza süresi boyunca elektronik ortamda
muhafaza edilecek ve ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından talep edilmesi
halinde elektronik veya kağıt ortamda ibraz edilecektir.
IV.7.5. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e- Bilet
uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile elektronik olarak
düzenlenmesi gereken bilet ve yolcu listesini, bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde
e-Bilet, e-Bilet Yolcu Listesi olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu kağıt
olarak düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler (232 nci maddenin birinci
fıkrasının 1 ila 5 numaralı bentlerinde sayılanlar) hakkında Kanununda
öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.8.
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi Uygulaması
IV.8.1. Genel Olarak
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi
uygulaması, sigorta, emeklilik ve reasürans şirketlerinin sigorta ve emeklilik
aracılarına ödedikleri komisyonlar için sigorta ve emeklilik aracıları adına
düzenledikleri ve sigorta ve emeklilik aracıları tarafından düzenlenen fatura
yerine geçen ve hali hazırda kağıt ortamda düzenlemekte olan "Sigorta
Komisyon Gider Belgesi"nin elektronik belge olarak düzenlenmesi,
muhatabına talebi doğrultusunda elektronik veya kağıt ortamda iletilebilmesi,
elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilebilmesine imkan veren uygulamadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Sigorta Komisyon
Gider Belgesi, yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Sigorta
Komisyon Gider Belgesi" ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
IV.8.2. e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi
Uygulamasına Dâhil Olma
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi
uygulamasına dahil olmak isteyen sigorta, emeklilik ve reasürans şirketlerinin;
a)
e-Fatura uygulamasına dahil olması,
b) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara
uygun olarak, e-Sigorta Komisyon Gider Belgesini düzenleyebilme ve iletebilme
konusunda gerekli hazırlıklarını tamamlamış olması,
c)
Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve
başvuru esaslarına uygun şekilde e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi Uygulamasına
dâhil olmak
için gerekli başvuruyu yapması,
gerekmektedir.
IV.8.3. e-Sigorta Komisyon Gider
Belgesinde Bulunması Gereken Bilgiler
İlgili mevzuatları çerçevesinde kâğıt
ortamda düzenlenen Sigorta Komisyon Gider Belgesinde bulunması zorunlu bilgiler
ile Başkanlık sistemlerinden elektronik ortamda sorgulanması, doğrulanması ve
görüntülenmesine imkân vermek üzere, Başkanlık tarafından bilgi içeriği
belirlenen karekod veya barkodun (Başkanlık tarafından ebelge.gib.gov.tr
adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten itibaren) e-Sigorta Komisyon
Gider Belgesinde bulunması zorunludur.
Başkanlık ihtiyaç duyması halinde,
sigorta, emeklilik ve reasürans şirketlerinden söz konusu bilgilere ilave
olarak farklı bilgilerin de e-Sigorta Komisyon Gider Belgesinde bulunmasını,
gerekli hazırlıklar için en az 3 ay süre vermek ve ebelge.gib.gov.tr adresinden
duyurmak suretiyle isteyebilir.
Sigorta, emeklilik ve reasürans
şirketleri, e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi üzerindeki zorunlu bilgilere ilave
olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer verebilir.
IV.8.4. e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi
Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi
uygulaması isteğe bağlı bir uygulama olup, dileyen mükellefler başvuru yaparak
söz konusu uygulamadan yararlanabilirler.
Başkanlık en az 3 aylık zaman süresi
belirleyerek, e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi uygulamasına ilişkin geçiş
zorunluluğu getirmeye ve bu durumu ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanacak
duyurularla belirlemeye yetkilidir.
Sigorta, emeklilik ve reasürans şirketleri
uygulamaya dahil oldukları tarihten itibaren düzenleyecekleri sigorta komisyon
gider belgelerini, bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı
bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde e-Sigorta Komisyon Gider
Belgesi olarak bu Tebliğde belirtilen usul ve esaslara göre düzenlemek ve
alıcılarının talebi doğrultusunda elektronik ya da kağıt ortamda teslim etmek
zorundadırlar.
IV.8.5. e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi
Uygulamasına Geçiş Süresi
Başkanlık tarafından e-Sigorta Komisyon
Gider Belgesi uygulamasına zorunlu olarak dahil olacağı belirtilen sigorta,
emeklilik ve reasürans şirketlerinin, Başkanlık tarafından belirlenen süre
içinde e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi uygulamasına dahil olması ve bu
tarihten itibaren bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı
bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde, Sigorta Komisyon Gider
Belgelerim e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi olarak düzenlemeleri zorunludur.
IV.8.6. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e- Sigorta
Komisyon Gider Belgesi uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi şeklinde düzenlenmesi gereken Sigorta Komisyon
Gider Belgesini, bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı
bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde e-Sigorta Komisyon Gider
Belgesi olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu kağıt Sigorta Komisyon Gider
Belgesi olarak düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler hakkında Kanununda
öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.9.
e-Sigorta Poliçesi Uygulaması
IV.9.1. Genel Olarak
e-Sigorta Poliçesi uygulaması, sigorta,
emeklilik ve reasürans şirketleri ile sigorta ve emeklilik aracılarının hali
hazırda kağıt ortamda düzenlemekte oldukları Sigorta Poliçelerinin elektronik
ortamda düzenlenmesi, muhatabına talebi doğrultusunda elektronik veya kağıt
ortamda iletilebilmesi, elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilebilmesine
imkan veren uygulamadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Sigorta Poliçesi,
yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Sigorta Poliçesi" ile
aynı hukuki niteliklere sahiptir.
IV.9.2. e-Sigorta Poliçesi Uygulamasına
Dâhil Olma
e-Sigorta Poliçesi uygulaması zorunlu bir
uygulama olmayıp, uygulamaya dahil olmak isteyen sigorta, emeklilik ve
reasürans şirketleri veya sigorta ve emeklilik aracılarının;
a)
e-Fatura uygulamasına dâhil olması,
b) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara
uygun olarak, e-Sigorta Poliçesini düzenleyebilme ve iletebilme konusunda
gerekli hazırlıklarını tamamlamış olması,
c)
Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Sigorta Poliçesi uygulamasına dâhil olmak için gerekli başvuruyu
yapması,
gerekmektedir.
IV.9.3. e-Sigorta Poliçesinde Bulunması
Gereken Bilgiler
İlgili mevzuatları çerçevesinde kâğıt
ortamda düzenlenen Sigorta Poliçesinde bulunması gereken zorunlu bilgiler ile
Başkanlık sistemlerinden elektronik ortamda sorgulanması, doğrulanması ve
görüntülenmesine imkân vermek üzere, Başkanlık tarafından bilgi içeriği
belirlenen karekod veya barkodun (Başkanlık tarafından ebelge.gib.gov.tr
adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten itibaren). e-Sigorta
Poliçesinde bulunması zorunludur.
Başkanlık ihtiyaç duyması halinde,
sigorta, emeklilik ve reasürans şirketleri veya sigorta ve emeklilik
aracılarından söz konusu bilgilere ilave olarak farklı bilgilerin de e-Sigorta
Poliçesinde bulunmasını, gerekli hazırlıklar için en az 3 ay süre vermek ve ebelge.gib.gov.tr
adresinden duyurmak suretiyle isteyebilir.
Sigorta, emeklilik ve reasürans
şirketleri/sigorta ve emeklilik aracıları, e-Sigorta Poliçesi üzerindeki
zorunlu bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de
yer verebilir.
IV.9.4. e-Sigorta Poliçesi Uygulamasına
Geçiş Zorunluluğu
e-Sigorta Poliçesi uygulaması isteğe bağlı
bir uygulama olup, dileyen mükellefler gerekli başvurularını yaparak söz konusu
uygulamadan yararlanabilirler.
Başkanlık en az 3 aylık zaman süresi
belirleyerek, sigorta, emeklilik ve reasürans şirketlerinin veya sigorta ve
emeklilik aracılarının e-Sigorta Poliçesi uygulamasına dahil olma zorunluluğu
getirmeye ve bu durumu ebelge.gib.govb.tr adresinde yayımlanacak duyurularla
belirlemeye yetkilidir.
Uygulamaya dahil olan sigorta, emeklilik
ve reasürans şirketleri veya sigorta ve emeklilik aracılarının uygulamaya dahil
oldukları tarihten itibaren düzenleyecekleri sigorta poliçelerini, bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai
durumlar haricinde e-Sigorta Poliçesi olarak bu Tebliğde belirtilen usul ve
esaslara göre düzenlemek ve alıcılarının talebi doğrultusunda elektronik ya da
kağıt ortamda teslim etmek zorundadırlar.
IV.9.5. e-Sigorta Poliçesi Uygulamasına
Geçiş Süresi
Başkanlık tarafından e-Sigorta Poliçesi
uygulamasına zorunlu olarak dahil olacağı belirtilen sigorta, emeklilik ve
reasürans şirketlerinin veya sigorta ve emeklilik aracılarının, Başkanlık
tarafından belirlenen süre içinde e-Sigorta Poliçesi uygulamasına dahil
olmaları ve bu tarihten itibaren bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde,
Sigorta Poliçelerini e-Sigorta Poliçesi olarak düzenlemeleri zorunludur.
IV.9.6.
Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e-Sigorta
Poliçesi uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e- Sigorta
Poliçesi şeklinde düzenlenmesi gereken Sigorta Poliçesini, bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai
durumlar haricinde e-Sigorta Poliçesi olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu
kağıt Sigorta Poliçesi olarak düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler
hakkında (232 nci maddenin birinci fıkrasının 1 ila 5 numaralı bentlerinde
sayılanlar) Kanununda öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.10.
e-Döviz Alım-Satım Belgesi Uygulaması
IV.10.1. Genel Olarak
e-Döviz Alım-Satım Belgesi uygulaması,
döviz alım ve satım faaliyetinde bulunan yetkili müesseseler dahil olmak
üzere ilgili mevzuat gereğince döviz alım-satım belgesi düzenleyebilen tüm
mükellefler tarafından kağıt ortamda düzenlemekte olan Döviz Alım Belgesi ve
Döviz Satım Belgesi'nin, elektronik ortamda düzenlenmesi, muhatabına talebi
doğrultusunda elektronik veya kağıt ortamda iletilebilmesi, elektronik ortamda
muhafaza ve ibraz edilebilmesine imkan veren uygulamadır. (09.02.2021 / 31390 sayılı R.G. Sıra No:526 tebliğ ile
eklenmiştir)[30]
Bu uygulama, birinci fıkrada belirtilen
mükelleflerden, aynı zamanda ilgili mevzuat dahilinde kıymetli maden alım/satım
yapma yetkisi de bulunanlar bakımından, döviz ve kıymetli maden alım/satım
işlemlerinde 385 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği kapsamında tek
belge olarak düzenlenebilen "Döviz ve Kıymetli Maden Alım Belgesi" ile "Döviz
ve Kıymetli Maden Satım Belgesi"ni de kapsamaktadır. (22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile eklenmiştir)
Bu Tebliğde düzenlenen e-Döviz Alım/Satım
Belgesi ile e-Döviz ve Kıymetli Maden Alım/Satım Belgesi, yeni belge türleri
olmayıp, kâğıt ortamdaki "Döviz Alım/Satım" ve birinci fıkradaki mükellefler
tarafından düzenlenen "Döviz ve Kıymetli Maden Alım/Satım" belgeleri ile aynı
hukuki niteliklere sahiptir. (22.01.2022 /
31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile değişik)[31]
IV.10.2. e-Döviz Alım-Satım Belgesi
Uygulamasına Dahil Olma
e-Döviz Alım-Satım Belgesi uygulaması
zorunlu bir uygulama olmayıp, uygulamaya dahil olmak isteyen yetkili
müesseselerin;
a) e-Fatura uygulamasına dâhil olması,
b)
Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara uygun
olarak, e-Döviz Alım-Satım Belgesini düzenleyebilme ve iletebilme konusunda
gerekli hazırlıklarını tamamlamış olması,
c)
Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Döviz Alım-Satım Belgesi uygulamasına dahil olmak için gerekli
başvuruyu yapması,
gerekmektedir.
IV.10.3. e-Döviz Alım-Satım Belgesinde
Bulunması Gereken Bilgiler
İlgili mevzuatları çerçevesinde kâğıt
ortamda düzenlenen Döviz Alım-Satım belgesinde bulunması zorunlu bilgiler ile
Başkanlık sistemlerinden elektronik ortamda sorgulanması, doğrulanması ve
görüntülenmesine imkân vermek üzere, Başkanlık tarafından bilgi içeriği
belirlenen karekod veya barkodun (Başkanlık tarafından ebelge.gib.gov.tr
adresinden yapılan duyuruda belirtilecek tarihten itibaren).e-Döviz Alım-Satım
Belgesinde bulunması zorunludur.
Başkanlık ihtiyaç duyması halinde, yetkili
müesseselerden, söz konusu bilgilere ilave olarak farklı bilgilerin de e-Döviz
Alım-Satım Belgesinde bulunmasını, gerekli hazırlıklar için en az 3 ay süre
vermek ve ebelge.gib.gov.tr adresinden duyurmak suretiyle isteyebilir.
Yetkili müesseseler, e-Döviz Alım-Satım
Belgesi üzerindeki zorunlu bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı
bilgilere de yer verebilir.
IV.10.4. e-Döviz Alım-Satım Belgesi
Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
Başkanlık en az 3 aylık zaman süresi
belirleyerek, yetkili müesseselere e-Döviz Alım-Satım Belgesi Uygulamasına
dâhil olma zorunluluğu getirmeye ve bu durumu ebelge.gib.gov.tr adresinde
yayımlanacak duyurularla belirlemeye yetkilidir.
Yetkili müesseseler uygulamaya zorunlu
olarak dâhil oldukları tarihten itibaren düzenleyecekleri "Döviz
Alım" ve "Döviz Satım" belgelerini bu Tebliğin "V.7."
ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar
haricinde e-Döviz Alım-Satım Belgesi olarak bu Tebliğde belirtilen usul ve
esaslara göre düzenlemek ve alıcılarının talebi doğrultusunda elektronik ya da
kağıt ortamda teslim etmek zorundadırlar.
IV.10.5. e-Döviz Alım-Satım Belgesi
Uygulamasına Geçiş Süresi
Başkanlık tarafından e-Döviz Alım-Satım
Belgesi uygulamasına zorunlu olarak dâhil olacağı belirtilen yetkili
müesseselerin, Başkanlık tarafından belirlenen süre içinde e-Döviz Alım-Satım
Belgesi uygulamasına dâhil olması ve bu tarihten itibaren bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai
durumlar haricinde, Döviz Alım-Satım belgelerini e-Döviz Alım-Satım Belgesi
olarak düzenlemeleri zorunludur.
IV.10.6. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e- Döviz
Alım-Satım Belgesi uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e- Döviz
Alım-Satım Belgesi şeklinde düzenlenmesi gereken Döviz Alım-Satım Belgesini, bu
Tebliğin "V.7." ve "VI11." numaralı bölümlerinde belirtilen
istisnai durumlar haricinde e-Döviz Alım-Satım Belgesi olarak düzenlemeyen ve
almayan (matbu kağıt Döviz Alım-Satım Belgesi olarak düzenleyenler ve alanlar
dahil) mükellefler (232 nci maddenin birinci fıkrasının 1 ila 5 numaralı
bentlerinde sayılanlar) hakkında Kanununda öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV. 11. e-Dekont
Uygulaması
IV.11.1. Genel Olarak
e-Dekont uygulaması,7/9/1995 tarihli ve
22397 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra
No:243) ile 8/1/1996 tarihli ve 22577 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Vergi
Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:246) uyarınca bankalar ve Vergi Usul Kanunu
Genel Tebliği (Sıra No:435)'nin (2) numaralı bölümünde sayılan kuruluşlar[32] tarafından kâğıt ortamda düzenlenen dekontun,
elektronik ortamda düzenlenmesi, muhatabına talebi doğrultusunda elektronik
veya kağıt ortamda iletilebilmesi, elektronik ortamda muhafaza ve ibraz
edilebilmesine imkan veren uygulamadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Dekont, yeni bir
belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Dekont" ile aynı hukuki
niteliklere sahiptir.
IV.11.2. e-Dekont Uygulamasına Dâhil Olma
e-Dekont uygulaması zorunlu bir uygulama
olmayıp, Tebliğin (IV.11.1.) numaralı bölümünde belirtilen mükelleflerden[33] uygulamaya dahil olmak isteyenlerin[34];
a) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara
uygun olarak, e-Dekont düzenleyebilme ve iletebilme
konusunda gerekli hazırlıklarını tamamlamış olması,
b) Bu Tebliğin "V.l." numaralı
bölümünde belirtilen uygulamadan yararlanma yöntemleri ve başvuru esaslarına
uygun şekilde e-Dekont uygulamasına dahil olmak için başvuru yapması,
gerekmektedir.
e-Dekont[35] uygulamasından "Kendi bilgi işlem
sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yoluyla" ya da
"Başkanlıktan izin almış özel entegratörlerin bilgi işlem sistemleri
aracılığıyla" olmak üzere iki yöntemden biri seçilerek yararlanılabilir[36]. Uygulamaya "Kendi bilgi işlem
sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yoluyla" dâhil olmak
isteyenlerin[37], Başkanlığın ebelge.gib.gov.tr adresinde
yayımlanan "e-Dekont Başvuru Kılavuzu"na uygun olarak başvuru
işlemlerini yerine getirmeleri gerekmektedir. Uygulamaya "Başkanlıktan
izin almış özel entegratörlerin bilgi işlem sistemleri aracılığıyla" dâhil
olmak isteyenler ise[38] doğrudan Başkanlıktan izin almış özel
entegratörlerden herhangi birine başvuracak olup, bu mükelleflerin ayrıca
Başkanlığa başvuruda bulunmalarına gerek bulunmamaktadır.
e-Dekont uygulamasından "Kendi bilgi
işlem sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu" yoluyla
yararlanmak için Başkanlığa yapılan başvurular; Başkanlık tarafından mükellefe
ait sistemin yapısı, işleyişi ile bu sistemde elektronik olarak düzenlenen
e-Dekont örneklerinin, bu Tebliğde ve ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan
teknik kılavuzlarda belirlenen usul ve esaslara uygun olup olmadığı açısından
değerlendirilir. Başkanlık gerek görmesi halinde ilave teknik bilgi ve belge
talebinde bulunabilir. Başkanlıkça yapılacak değerlendirme sonrasında
başvuruları uygun bulunan ve test süreçlerini başarılı bir şekilde tamamlayanlara[39] e-Dekont uygulamasından "Kendi bilgi
işlem sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu" yoluyla
yararlanmasına ilişkin olarak izin verilir. Değerlendirme aşamasında
eksiklikleri tespit edilenlere[40], söz konusu eksiklikleri gidermeleri için
en çok bir yıl süre verilir. Bu süre içerisinde eksikliklerini gidermeyenlerin
başvuruları reddedilir. Başvuruları reddedilenlerin[41] reddi izleyen 6[42] ay içerisinde yapacakları başvurular
kabul edilmez. Bu durum, Başkanlıktan izin almış özel entegratörlerin bilgi
işlem sistemleri aracılığıyla e-Dekont uygulamasından yararlanılmasına engel
teşkil etmez.
IV.11.3. e-Dekontta Bulunması Gereken
Bilgiler
İlgili mevzuatları çerçevesinde kâğıt
ortamda düzenlenen Dekontta bulunması zorunlu bilgiler ile Başkanlık sistemlerinden
elektronik ortamda sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkân vermek
üzere, Başkanlık tarafından bilgi içeriği belirlenen karekod veya barkodun
(Başkanlık tarafından ebelge.gib.gov.tr adresinden yapılan duyuruda
belirtilecek tarihten itibaren) e-Dekontta bulunması zorunludur.
Başkanlık ihtiyaç duyması halinde, (…)[43] söz konusu bilgilere ilave olarak farklı
bilgilerin de e-Dekontta bulunmasını, gerekli hazırlıklar için en az 3 ay süre
vermek ve ebelge.gib.gov.tr adresinden duyurmak suretiyle isteyebilir.
Tebliğin (IV.11.1.) numaralı bölümünde
belirtilen mükellefler[44], e-Dekont üzerindeki zorunlu bilgilere
ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer verebilir.
IV.11.4. e-Dekont Uygulamasına Geçiş
Zorunluluğu
e-Dekont uygulaması zorunlu bir uygulama
olmayıp, bankalar istemeleri halinde 1/1/2020 tarihinden, Vergi Usul Kanunu
Genel Tebliği (Sıra No:435)'nin (2) numaralı bölümünde sayılan kuruluşlar ise
istemeleri halinde 1/1/2025 tarihinden[45] itibaren uygulamaya dahil
olabileceklerdir.
Başkanlık en az 3 aylık zaman süresi belirleyerek,
Tebliğin (IV.11.1.) numaralı bölümünde belirtilen mükellefler için[46], e-Dekont uygulamasına dâhil olma
zorunluluğu getirmeye ve bu durumu ebelge:gib.gov.tr adresinde
yayımlanacak duyurularla belirlemeye yetkilidir.
Söz konusu mükellefler[47], zorunlu olarak uygulamaya dâhil
oldukları tarihten itibaren düzenleyecekleri Dekontları bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai
durumlar haricinde e-Dekont olarak bu Tebliğde belirtilen usul ve esaslara göre
düzenlemek ve alıcılarının talebi doğrultusunda elektronik ya da kağıt ortamda
teslim etmek zorundadırlar.
IV.11.5. e-Dekont Uygulamasına Geçiş
Süresi
Başkanlık tarafından e-Dekont uygulamasına
zorunlu olarak dâhil edilenlerin[48], Başkanlık tarafından belirlenen süre
içinde e-Dekont uygulamasına dâhil olması ve bu tarihten itibaren bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai
durumlar haricinde, Dekontları e-Dekont olarak düzenlemeleri zorunludur.
IV.11.6. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e-Dekont
uygulamasına süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e-Dekont şeklinde
düzenlenmesi gereken Dekont Belgesini, bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde
e-Dekont olarak düzenlemeyen ve almayan (matbu kağıt Dekont olarak
düzenleyenler ve alanlar dahil) mükellefler (232 nci maddenin birinci
fıkrasının 1 ila 5 numaralı bentlerinde sayılanlar) hakkında Kanununda
öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.12. e-Adisyon Uygulaması (Bölüm 09.02.2021 / 31390 sayılı R.G. Sıra No:526 tebliğ ile
eklenmiştir)
IV.12.1. Genel Olarak
185, 200, 298 ve 299 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu
Genel Tebliği uyarınca, masada servis yapılan ve gerçek usulde (bilanço veya
işletme hesabı esasına göre) vergilendirilen hizmet işletmeleri (lokanta,
kafeterya, pastane, gazino, bar, pavyon gibi) tarafından kullanılması
zorunluluğu bulunan ve kağıt ortamda düzenlenmekte olan "adisyon"un
elektronik belge olarak düzenlenmesi, muhafaza ve ibraz edilebilmesi ile belge
veya bilgilerinin Başkanlığa elektronik ortamda iletilmesine veya
raporlanmasına ilişkin düzenlemeler bu bölümün konusunu oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Adisyon belgesi, yeni bir
belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Adisyon" belgesi ile aynı hukuki
niteliklere sahiptir.
IV.12.2. e-Adisyon Uygulamasına Dâhil Olma
e-Adisyon uygulaması bu Tebliğin "IV.12.4." numaralı
bölümünde belirtilen mükellefler dışındaki mükellefler için zorunlu bir
uygulama olmayıp, uygulamaya dahil olmak isteyen mükelleflerin;
a) e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamalarına dâhil
olması,
b) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara uygun
olarak, e-Adisyon belgesini düzenleyebilme, muhafaza ve ibraz edebilme, belge
ve bilgilerini elektronik ortamda Başkanlığa iletebilme konusunda gerekli
hazırlıklarını tamamlamış olması,
c) Bu Tebliğin "V.1." numaralı bölümünde belirtilen,
uygulamadan yararlanma yöntemleri arasında bulunan
"Özel Entegratör Yöntemi" ya da "Doğrudan Entegrasyon Yöntemi"nden
birisini tercih ederek başvuru esaslarına uygun şekilde e-Adisyon uygulamasına
dâhil olmak için başvuruyu yapması,
gerekmektedir.
IV.12.3. e-Adisyon Belgesinin Düzenlenmesi ve Belgede
Bulunması Gereken Bilgiler
Bu bölümde belirtilen gerçek usulde vergilendirilen
hizmet işletmeleri tarafından sunulan hizmetin veya emtianın cins ve miktarını
göstermek amacıyla düzenlenen adisyon belgeleri, e-Adisyon
uygulamasına dahil olan mükellefler tarafından müşteriden sipariş alınırken
Başkanlıkça belirlenen asgari bilgileri ihtiva edecek içerikte ve belirlenen
belge formatında elektronik ortamda düzenlenecektir.
Elektronik ortamda
düzenlenen adisyon belgesinin, hizmetin sunumu süresince müşterinin
masasında kağıt çıktısının bulundurulması zorunlu olmayıp, oluşturulmaya
başlanan (açılan) her adisyon belgesinin hizmetin tamamlanması ile birlikte eş zamanlı
olarak, ayrıca üzerinde e-Adisyon Belgesinin evrensel tekil numarasının (ETTN)
yer alacağı e-Fatura, e-Arşiv Fatura ya da yeni
nesil ÖKC'lerden düzenlenen perakende satış fişinin düzenlenmesi
zorunludur.
e-Adisyon belgesinde aşağıda yer alan bilgilerin
bulunması zorunludur:
a) Hizmet işletmesinin adı, soyadı veya unvanı, vergi
dairesi, TCKN/VKN'si ve adresi,
b) e-Adisyon belgesinin düzenlenme tarihi, saat ve
dakika olarak düzenlenme zamanı, evrensel tekil numarası ve e-Belge numarası,
c) Sunulan hizmetin veya emtianın adı (cinsi) ve
miktarı,
ç) Hizmetin tamamlanması ile birlikte düzenlenecek
e-Fatura, e-Arşiv Fatura veya yeni nesil ÖKC'den düzenlenecek
perakende satış fişinde yer alacak vergiler hariç ve dahil toplam
hizmet tutarı.
d) (12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
yürürlükten kaldırılmıştır)[49]
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz konusu
bilgilere ilave bilgilerin de e-Adisyon belgesinde bulunmasını, mükelleflere
gerekli duyuruları ebelge.gib.gov.tr adresinde yaparak isteyebilir.
Mükellefler e-Adisyon belgesi üzerindeki zorunlu
bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer
verebileceklerdir.
IV.12.4. e-Adisyon Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
Başkanlık, adisyon belgesi düzenleyen hizmet
işletmelerine, yıllık veya aylık satış hasılatı tutarlarını dikkate alarak,
geçiş hazırlıkları için en az 3 ay geçiş süresi vermek ve yazılı bildirim ya
da ebelge.gib.gov.tr adresinde duyurmak suretiyle e-Adisyon uygulamasına
geçme zorunluluğu getirmeye yetkilidir.
Yazılı bildirim veya duyuru yapılan mükelleflerin
yazılı bildirim ve duyuruda belirtilen süreler içinde e-Adisyon uygulamasına
dâhil olmaları gerekmektedir. Yazılı bildirim veya duyuru yapılan
mükelleflerin, yazıda veya duyuruda belirtilen süreler içinde e-Adisyon
uygulamasına dahil olması ve düzenleyeceği adisyon belgelerini,
e-Adisyon belgesi olarak düzenlemeleri gerekmektedir. Bu zorunluluğa uymayan
mükellefler hakkında Kanunda öngörülen cezai hükümler uygulanır.
IV.12.5. e-Adisyon Uygulamasına Geçiş Süresi
Başkanlık tarafından e-Adisyon uygulamasına zorunlu
olarak dahil olacağı yazılı bildirim veya duyuru ile bildirilen mükelleflerin,
Başkanlık tarafından yapılan bildirim veya duyuruda belirtilen süre içinde
e-Adisyon uygulamasına dahil olmaları ve bu tarihten itibaren bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar
haricinde, adisyon belgesini, e-Adisyon belgesi olarak düzenlemeleri
zorunludur.
IV.12.6. Ceza Uygulaması
Zorunluluk getirildiği halde e-Adisyon uygulamasına
süresi içinde geçmeyen mükellefler ile e-Adisyon şeklinde düzenlenmesi
gereken adisyon belgesini, bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI." numaralı
bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde e-Adisyon belgesi olarak
düzenlemeyen mükellefler (kağıt adisyon olarak düzenleyenler dahil) hakkında
Kanunda öngörülen cezai hükümler uygulanır.
V. Elektronik Belgelere İlişkin Ortak
Hükümler
V.l. Uygulamalardan Yararlanma Yöntemleri
Mükellefler, bu Tebliğde belirtilen
e-Belge uygulamalarından;
1-
e-Belge
uygulamalarına ait temel fonksiyonların internet üzerinden genel kullanımım sağlamak
amacı ile Başkanlık tarafından oluşturulan ve hizmete sunulan e-Belge
portalleri aracılığıyla (GİB Portal Yöntemi),
2-
Başkanlıktan
izin almış özel entegratörlerin bilgi işlem sistemleri aracılığıyla (Özel Entegratör
Yöntemi),
3- Kendi bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık
bilgi işlem sistemleri ile doğrudan entegre edilmesi
yoluyla (Doğrudan Entegrasyon Yöntemi),
yararlanabilirler.
V.1.1. e-Belge Portalleri Aracılığı ile
Kullanım (GİB Portal Yöntemi)
GİB Portal yönteminde, bilgi işlem
sistemlerinin entegre edilmesi suretiyle e-Belge uygulamalarını kullanma
konusunda yeterli alt yapıya sahip olmayan kullanıcıların, uygulamalardan
yararlanabilmelerini sağlamak amacıyla Başkanlık tarafından geliştirilen ve
e-Belge uygulamalarına ait temel fonksiyonları bünyesinde barındıran internet
portalleri aracılığıyla söz konusu belgelerin oluşturulması imkanı
bulunmaktadır.
e-Belge Portalleri aracılığıyla uygulamayı
kullanmak isteyen mükellefler, ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan
"Başvuru Kılavuzlarında açıklanan şartlara uygun olarak başvuru yapmalarım
müteakip Başkanlık tarafından kullanıcı hesaplarının tanımlanması sonrasında
başvuru yaptıkları e-Belgeleri gönderme ve/veya alma ile ilgili temel işlemleri,
portal içerisinde sunulan ara yüzleri kullanarak yapabileceklerdir.
Başkanlık GİB Portal Yöntemi ile
düzenlenebilecek e-Belgeleri, belgelerin türü, düzenlendiği sektör ve belge
düzenlenmesine ilişkin uygulamaların özelliklerini göz önünde bulundurarak
belirlemeye, sınırlandırmaya ve bu durumları Başkanlığa ait gib.gov.tr veya
ebelge.gib.gov.tr yada e-Belge Portallerinde duyurmaya yetkilidir. Başkanlık
tarafından e-Belge Portalleri üzerinde tanımlanmamış ve uygulama konulmamış
e-Belgelerin GİB Portal yöntemi ile düzenlenmesi ve muhataplarına iletilmesi
mümkün değildir.
V.1.2. Özel Entegratörlerin Bilgi İşlem
Sistemi Aracılığıyla Kullanım (Özel Entegratör Yöntemi)
Mükellefler e-Belge gönderme ve alma
işlemlerini, teknik yeterliliğe sahip ve Başkanlıktan izin alan özel entegratör
kuruluşların bilgi işlem sistemi vasıtasıyla da gerçekleştirebilirler.
Başvurularını ebelge.gib.gov.tr adresinde
yayımlanan "Başvuru Kılavuzlarında açıklanan şartlara uygun olarak yapan
mükellefler, e-Belge uygulamalarını özel entegratörlerin bilgi işlem sistemi
üzerinden kullanmaya başlayacaklardır.
Başkanlıktan özel entegratörlük izni alan
mükellefler, e-Belge uygulamaları kapsamında e-Belge düzenlemek isteyen
mükelleflere e-Belge ve e-Belge Raporu oluşturma, mali mühürle onaylama, zaman
damgası kullanma ve oluşturulan belgeleri bu Tebliğin "V.5. ve V.8."
numaralı bölümlerine[50] uygun olarak alıcıya ve e-Belge ve/veya
e-Belge Raporunu Başkanlığa elektronik ortamda iletme hizmeti verebilirler.
Özel entegratörlük izni almak isteyen
mükellefler, e-Belge uygulamalarına başvuru için gerekli belgelerin yanında
özel entegrasyon talebini içeren bir dilekçe ve ekinde Özel Entegrasyon Bilgi
İşlem Sistem Raporu (BİS) ile Başkanlığa başvuru yapacaklardır. Özel
entegrasyon yapmak isteyen mükelleflerin ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlanan teknik kılavuzlara uygun bilgi işlem altyapısını kurmaları
zorunludur.
Başkanlıktan izin alan özel entegratörler,
hizmet verdikleri mükelleflere ait vakıf oldukları ticari sır niteliğindeki
bilgileri, e-Belge uygulamaları kapsamında e-Belge ve raporların oluşturulması,
imzalanması, gönderilmesi, alınması amacı dışında kullanamaz ve işleme taraf
olanların yazılı izni olmaksızın Başkanlık haricinde üçüncü kişilerle
paylaşamazlar. Özel entegratörler bu faaliyetleri kapsamında elde ettiği ticari
sır niteliğindeki bilgilerinin güvenliğinden ve gizliliğinden sorumludurlar. Bu
amaca aykırı olarak işleme taraf olmayan üçüncü kişilerle, e-Belgelere ve
raporlarına ilişkin bilgileri paylaştığı tespit edilen özel entegratörlerin
diğer Kanunların öngördüğü cezai sorumlulukları dışında ayrıca Başkanlık
tarafından özel entegratörlük izinleri iptal edilebilir. Başkanlık ayrıca özel
entegratörler için ilave yükümlülük belirlemeye ve istediğinde ulusal ve
uluslararası standartlara uyma zorunluluğu getirmeye yetkilidir.
Başkanlıktan izin alan özel entegratörler,
hizmet verdikleri mükelleflerin e-Belge uygulamaları kapsamında oluşturdukları
e-Belgelerin Başkanlık sistemleri üzerinden erişilmesi, görüntülenmesi,
sorgulanması ve doğrulanabilmesi için gerekli tedbirleri almak zorundadırlar.
Başkanlık sistemleri üzerinden gerçekleştirilecek erişim, görüntüleme,
sorgulama ve doğrulama işlemlerinin teknik usul ve esasları ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlanan e-Belge uygulamalarına ilişkin teknik kılavuzlarda
açıklanır.
Mükellefin, e-Belge gönderip alma işlemini
özel entegrasyon izni alan mükelleflere ait bilgi işlem sistemi vasıtasıyla
gerçekleştirmesi, muhafaza ve ibraz ödevlerini ortadan kaldırmaz. e-Belge
gönderip alma işleminde kullanılan bilgi işlem sistemi yazılım ve donanım alt
yapısının Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde ve Türkiye Cumhuriyeti
kanunlarının geçerli olduğu yerlerde bulunması zorunludur.
8 e-Belge uygulamalarına ilişkin, özel entegratör sistemi üzerinden
hizmet alan mükellefler, uygulama kapsamında düzenlenebilecek e-Belgeler ve
e-Belge raporlarında özel entegratörün mali mührünün ve zaman damgasının
kullanılmasını talep edebilirler.
Özel entegratörler kendilerine başvuran
mükellefler ile ilgili istenen bilgileri ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan
kılavuzlarda yer alan açıklamalara uygun olarak Başkanlığa elektronik ortamda
bildirmek mecburiyetindedirler.
e-Belgelerin oluşturulması, imzalanması, iletilmesi ve
saklanması ile bunlara ilişkin sistem ve yazılım gereksinimleri hususlarında
ilgili kanun ve tebliğ ile Bakanlık ve Başkanlıkça yayımlanan kılavuzlarda
belirlenen usul ve esaslara aykırı davrandığı tespit edilen özel entegratörlere
213 sayılı Kanunun ilgili ceza hükümleri tatbik olunur. Ayrıca söz konusu özel
entegratörlere münasip bir süre verilerek bahse konu eksikliklerin giderilmesi
istenir. Verilen süre içerisinde söz konusu eksiklikleri gidermeyen özel
entegratörler ile giderilmesi istenen eksikliği aynı takvim yılı içerisinde
birden fazla kez tespit edilenlerin özel entegratörlük izinleri Başkanlık
tarafından iptal edilebilir. İzinleri iptal edilen özel entegratörlerin, iptal
edilen izinlerine ilişkin özel entegratörlük başvuruları, izinlerinin iptal
edildiği tarihten itibaren bir yıl geçmeden değerlendirmeye alınmaz. (12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
eklenmiştir)
Başkanlıktan izin alan özel entegratörlere
ilişkin liste ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanır.
V.1.3. Bilgi İşlem Sistemlerinin Başkanlık
Bilgi Sistemleri ile Doğrudan Entegre Edilmesi Yoluyla Kullanım (Doğrudan
Entegrasyon Yöntemi)
Faaliyet konusu, mükellefiyet süresi,
vergi, şirket veya mükellefiyet türü, aktif ya da öz sermaye büyüklüğü, brüt
satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafi iş hasılatı), sektör, düzenlenen
belge sayısı ile bilgi işlem altyapısı gibi hususlarda Başkanlık tarafından
belirlenen şartları sağlayan ve başvuruları Başkanlıkça uygun bulunan
mükelleflerin[51], gerekli entegrasyonu sağlamaları
koşuluyla e-Belge uygulamalarını doğrudan kendilerine ait bilgi işlem sistemleri
aracılığıyla kullanmaları mümkündür.
Bilgi işlem sistemi yurt dışından
yönetilen mükelleflerin e-Belge uygulamasından entegrasyon yöntemiyle
yararlanma konusundaki talepleri yapacakları başvuru üzerine Başkanlıkça
değerlendirilerek e-Belge gönderip almalarına izin verilebilecektir.
Yukarıda ifade edilen çerçevede bilgi
işlem sistemi entegrasyonu yapılabilmesi için uyulması gereken kurallar ve
sağlanması gereken standartlar ile yapılması gereken işlemleri içeren
kılavuzlar ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanır.
Uygulamalara "Doğrudan Entegrasyon
Yöntemi" ile dâhil olmak isteyenler, bilgi işlem sistemlerinde gerekli ön
hazırlıkları tamamladıktan sonra, sistemlerini ve e-Belge ile ilgili
süreçlerini açıklayan dokümanlarla birlikte ebelge.gib.gov.tr adresinde yer
alan "Başvuru Kılavuzu"nda açıklanan şartlara uygun olarak Başkanlığa
başvuruda bulunacaklardır.
Başvurusu uygun bulunanlara, Başkanlık
tarafından test kullanıcısı ve yetki tanımları e-Posta olarak iletilecektir.
Entegrasyon çalışmaları, başvuru tarihinden itibaren en geç bir yıl içerisinde
tamamlanmak zorundadır.
Entegrasyon sürecini başarı ile tamamlayan
mükellefler, başvuru ve onay sürecini başarı ile tamamladıkları e-Belge
uygulamalarını kendi bilgi işlem sistemleri aracılığıyla kullanmaya başlayacaktır.
Başkanlık e-Belge uygulamalarına
"Doğrudan Entegrasyon Yöntemi" ile dahil olmak isteyen mükelleflere
yönelik olarak genel entegrasyon usulleri belirleyebileceği gibi bilgi işlem
sistemleri, kapasite, iş gerekleri ve ihtiyaçları gibi hususları göz önüne
alarak özel entegrasyon usulleri de belirleyebilir.
Doğrudan entegrasyon
yöntemini kullanan mükelleflerden Başkanlık tarafından birinci fıkra kapsamında
belirlenen şartları sağlayamayanların hesapları, Başkanlık tarafından
kendilerine bildirimde bulunularak, bu durumun tespitini izleyen üçüncü ayın
başı itibarıyla kapatılır. Kendilerine bildirimde bulunulan mükelleflerin söz
konusu süre içerisinde e-Belge uygulamalarından yararlanma yöntemlerinden
diğerlerine dâhil olmaları için yapmaları gereken işlemleri tamamlamaları
şarttır. Bu fıkra kapsamında doğrudan entegrasyon hesapları
kapatılan mükelleflerin, doğrudan entegrasyon yöntemine ilişkin başvuruları
hesapların kapatılma tarihinden itibaren bir yıl geçmeden değerlendirmeye
alınmaz. (12.11.2024 / 32720
sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile eklenmiştir)
e-Belgelerin oluşturulması, imzalanması,
iletilmesi ve saklanması ile bunlara ilişkin sistem ve yazılım gereksinimleri
hususlarında ilgili kanun ve tebliğ ile Bakanlık ve Başkanlıkça yayımlanan kılavuzlarda
belirlenen usul ve esaslara aykırı davrandığı tespit edilen doğrudan entegrasyon yöntemini kullanan mükelleflere 213 sayılı
Kanunun ilgili ceza hükümleri tatbik olunur. Ayrıca söz konusu mükelleflere
münasip bir süre verilerek bahse konu eksikliklerin giderilmesi istenir.
Verilen süre içerisinde söz konusu eksiklikleri gidermeyen mükellefler ile
giderilmesi istenen eksikliği aynı takvim yılı içerisinde birden fazla kez
tespit edilenlerin doğrudan entegrasyon hesapları,
Başkanlık tarafından kendilerine bildirimde bulunularak kapatılabilir.
Kendilerine bildirimde bulunulan mükelleflerin Başkanlık tarafından yazılı
olarak bildirilen tarihe kadar e-Belge uygulamalarından yararlanma
yöntemlerinden diğerlerine dâhil olmaları için yapmaları gereken işlemleri
tamamlamaları şarttır. Doğrudan entegrasyon hesapları
kapatılan mükelleflerin, doğrudan entegrasyon yöntemine ilişkin başvuruları
hesapların kapatılma tarihinden itibaren bir yıl geçmeden değerlendirmeye
alınmaz. (12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri
No: 573 Tebliğ ile eklenmiştir)
V.1.4. Değerlendirme ve İzin
e-Belge Uygulamalarından "GİB Portal
Yöntemi" ile yararlanmak isteyen mükellefler, ebelge.gib.gov.tr adresinde
yayımlanan "Başvuru Kılavuzu"nda açıklanan şartlara uygun olarak
başvuru yapmalarını müteakip Başkanlık tarafından kullanıcı hesaplarının
tanımlanması sonrasında uygulamadan yararlanmaya başlayacaklardır.
Başkanlıktan izin alan özel entegratörler,
anlaşma yaptıkları mükelleflere ilişkin bilgileri Başkanlık sistemine
yüklediklerinde ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan kılavuzlarda açıklanan
elektronik mesaj yapısına uygun onayı almaları halinde bahse konu mükelleflere
e-Belge hizmeti vermeye başlayabilirler. Söz konusu özel entegratörlerin
anlaşma yaptıkları mükelleflerin kullanıcı hesaplarının Başkanlık tarafından
tanımlanmasını müteakiben ise ilgili mükellefler e-Belge uygulamalarından
yararlanmaya başlayabilirler.
Uygulamaları kendi bilgi işlem sistemini
doğrudan entegre etmek suretiyle kullanmak isteyen mükelleflerce yapılan
başvurular, mükellefe ait sistemin yapısı, işleyişi ve bu sistemde düzenlenen
belge ve raporların bu Tebliğde ve ebelge.gib.gov.tr adresinde
yayımlanan "e-Belge Teknik Kılavuzlarında belirlenen usul ve esaslara
uygun olup olmadığı açısından Başkanlıkça değerlendirilir. Başkanlık tarafından
yapılan değerlendirme sonrasında başvuruları uygun bulunan mükelleflerin
kullanıcı hesapları Başkanlıkça tanımlanır ve aktive edilir. Bu işlemlerin
tamamlanmasının ardından kullanıcı hesabı aracılığıyla e-Belge gönderme ve alma
işlemleri gerçekleştirilecektir. Başkanlık gerek görmesi halinde, ilave
bilgiler isteyebileceği gibi, mükellefe ait bilgi işlem sisteminde yerinde
incelemeler yapabilir veya yaptırabilir. Yapılan değerlendirme sonrasında
başvuruları uygun bulunan mükelleflere e-Belge uygulamasından kendi bilgi işlem
sistemi aracılığıyla yararlanabilme izni verilir. Değerlendirme aşamasında
eksiklikleri tespit edilen mükelleflere, söz konusu eksiklikleri gidermeleri
için yazı ile 1 yıl süre
verilir. Bu süre içerisinde eksikliklerini gidemeyen mükelleflerin başvuruları
reddedilebilir. Bu durumdaki mükelleflerin, reddi izleyen 6 ay içerisinde
yapacakları başvurular kabul edilmez. Bu durum, mükelleflerin e-Belge
uygulamalarından Başkanlıktan e-Belge izni alan özel entegratörlerin bilgi
işlem sistemleri aracılığıyla veya e-Belge Portalları aracılığıyla
yararlanmalarına engel teşkil etmez.
V.2. Belgelerin Elektronik Ortamda Oluşturulması
Bu Tebliğde belirtilen e-Belge
uygulamaları kapsamında belirlenen format ve standartlara uygun olarak
düzenlenen e-Belgeler yeni bir belge türü olmayıp kâğıt ortamda düzenlenen
belgelerle aynı hukuki niteliklere sahiptir.
e-Belge uygulamaları kapsamında düzenlenen
belgeler Başkanlığa bildirilen bilgi işlem sisteminde, GİB Portalde veya özel
entegratörlerin bilgi işlem sisteminde/sistemi aracılığıyla oluşturulmalıdır.
Kullanılan e-Belge formatı; üzerinde mali
mühür/NES taşımaya, belge üzerinde doğrulamaya, görüntülemeye ve kâğıt baskı
almaya imkân veren genel tanınırlığa sahip bir format olmalıdır.
e-Belge formatı olarak ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlanan teknik kılavuzlara uygun e-Belge format ve standardının
kullanılması zorunludur. Başkanlık gerekli görmesi halinde, mükelleflerin
kullandıkları e-Belge formatının değiştirilmesini isteyebilir.
Uygulamayı kendi sistemi üzerinden
kullanan tüzel kişiler elektronik ortamda oluşturdukları faturalarını kendi
mali mühürleri ile gerçek kişiler ise kendi mali mühürleri ya da NES ile
onaylarlar.
Uygulamanın özel entegratör vasıtasıyla
kullanılması durumunda belgeler mükelleflerin kendi mali mühür ya da NES'i ile
veya mükellefin istemesi halinde özel entegratörün mali mührü ile onaylanır.
e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamalarına
kayıtlı bulunan ve 30/9/2017 tarihli ve 30196 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan
483
Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin 6 ncı maddesinin
birinci fıkrasında belirtilen şartları sağlayarak ÖKC kullanımından muafiyeti
bulunan mükellefler ile 1/6/2019 tarihli ve 30791 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan 507
Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde belirtilen Güvenli Mobil Ödeme ve
Elektronik Belge Yönetim Sisteminden yararlanan mükelleflerce, vergiler dahil toplam satış tutarı Kanunun 232 nci maddesinin
ikinci fıkrasında belirtilen, işlemin gerçekleştiği yıla ait, fatura düzenleme
zorunluluğuna ilişkin tutara[52] kadar olan perakende mal ve hizmet
satışlarına ait düzenlenen e-Arşiv Faturanın "müşterinin adı, ticaret unvanı,
adresi, vergi dairesi ve hesap numarası" bilgileri yerine, müşterinin adı
bölümünde "NİHAİ TÜKETİCİ" açıklamasına yer verilerek düzenlenmesi de mümkün
olup bu şekilde düzenlenen e-Arşiv Faturalar perakende satış fişi veya ÖKC fişi
olarak kabul edilecektir. Başkanlık, bu kapsamda düzenlenecek e-Arşiv
Faturaların düzenlenmesinde uyulacak usul ve esaslar ile şekli, formatı,
içeriği ve uygulamaya yönelik diğer hususları ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanacak kılavuzlarla belirlemeye
yetkilidir. (10.01.2020 tarih ve 31004 sayılı R.G. VUK Seri No 515
Tebliğ ile değişik)[53]
Şarj Hizmeti Yönetmeliği kapsamında Enerji
Piyasası Düzenleme Kurumundan şarj ağı işletmeci lisansı alan mükellefler ile
bu mükellefler tarafından sertifika verilen şarj istasyonu işletmecileri, bu
Tebliğin "IV.1.5. e-Fatura Uygulamasına Geçiş Süresi" başlıklı bölümünün
birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca e-Fatura uygulamasına dâhil olmaları
gereken tarihten itibaren söz konusu Yönetmelik kapsamında gerçekleştirdikleri
mal teslimi ve hizmet ifalarına istinaden 213 sayılı Kanun gereğince
kendilerine düzenleme zorunluluğu getirilen mali belgeleri, Kanunun 232 nci
maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen, işlemin gerçekleştiği yıla ait, fatura
düzenleme zorunluluğuna ilişkin tutara bağlı olmaksızın, bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde,
elektronik belge (e-Fatura, e-Arşiv Fatura) olarak düzenlemek ve bunları
elektronik ortamda iletmek zorundadır. (07.10.2023
/ 32332 sayılı R.G. Sıra No:550 Tebliğ ile eklenmiştir. Yürürlük: 2/1/2024
tarihinden itibaren gerçekleştirilen teslim ve hizmetlere uygulanmak üzere
yayımı tarihinde)
e-Belge uygulamaları kapsamında düzenlenen
belgeler, bu Tebliğ ile getirilen düzenlemeler dışında başta Kanun olmak üzere,
diğer vergi kanunları ve ilgili düzenlemelerde yer alan sürelere ve belirlenen
usul ve esaslara uygun biçimde oluşturulmak zorundadır.
V.3. e-Belgeler Üzerinde Yer Alacak Amblem
ve Diğer Bilgiler
Bu Tebliğ kapsamında oluşturulan
e-Belgelerde, 2/2/1985 tarihli ve 18654 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Vergi
Usul Kanunu Uyarınca Vergi Mükellefleri Tarafından Kullanılan Belgelerin Basım
ve Dağıtımı Hakkında Yönetmelik düzenlemelerine göre belgelerin önyüzünün üst
orta kısmına gelecek şekilde basılması zorunlu olan "Belgelere Konulacak
Özel İşaret (Amblem)" ile "İl Kod Numarası" yerine aynı konumda
bulunmak üzere, "Gelir İdaresi Başkanlığı amblemi", amblemin etrafını
saran şekilde "Hazine ve Maliye Bakanlığı" ibaresi, amblemin altında
ise düzenlenen belgenin türüne göre "e- Fatura", "e-Arşiv
Fatura", "e-Serbest Meslek Makbuzu" ve benzeri ibare bulunur.
e-Fatura ya da e-İrsaliye uygulamaları gibi Başkanlık sistemleri vasıtasıyla
alıcısına iletilen belgeler dışında kalan bir e-Belgenin düzenlenmesi ve
muhatabına elektronik ortamda iletilmesi halinde belgenin alt kısmına ayrıca ilgili
belge ismini içerecek şekilde "e-…… izni kapsamında elektronik ortamda
iletilmiştir" ifadesi yazılır.
e-Belge uygulamaları kapsamında elektronik
ortamda düzenlenen belgelerin alıcısına kağıt olarak veya elektronik ortamda
iletilen aslı ile düzenleyen tarafından muhafaza edilen elektronik hali
üzerinde yer alan "Gelir İdaresi Başkanlığı amblemi", "Hazine ve
Maliye Bakanlığı" ibaresi ile e-Belgenin türüne ilişkin ibarenin renkli
olarak yer alması esastır. Ancak düzenleyen tarafından muhafaza edilen
elektronik hali üzerinde bulunan amblem ve ibarelerin renkli olarak yer alması
koşuluyla, alıcısına kâğıt olarak iletilen asıl nüshaları üzerine siyah-beyaz
olarak da basılması mümkün olup bu durumda, kâğıt çıktı üzerinde satıcı veya
yetkilisine ait ıslak imza (veya hazır imza) ile kaşe veya damgasının bulunması
zorunludur. Ancak bu Tebliğin "V.5.2." numaralı bölümünde kendilerine
el terminalleri vasıtası ile e-Arşiv Fatura uygulaması kapsamında e-Belge
düzenleme ve müşterilere kağıt veya elektronik ortamda iletme izni verilen
mükelleflerde ıslak imza (veya hazır imza) ile kaşe veya damga zorunluluğu
aranmaz.
V.4. Belge Numarası
e-Belge izni kapsamında düzenlenen
belgelerde, seri-sıra numarası yerine 3 haneli birim kodu ve 13 haneli sıra
numarasından oluşan "(Hava yolu firmalarınca düzenlenen e-Biletlerde bu
numara yerine IATA nezdindeki kod numarası ile başlayan toplam on üç haneli
bilet numarası belge numarası yerine kullanılabilecektir)[54] belge numarası kullanılır. Birim kodu serbestçe belirlenebilir.
Başkanlık bazı birim kodlarının kullanımını yasaklayabileceği gibi bazı
işlemler için belirlediği birim kodlarının kullanılmasını zorunlu kılabilir.
Belge numarası içerisinde yer alan sıra
numarası, 4 karakter yıl ve 9 karakter müteselsil numaradan oluşmaktadır. Her
bir birim koduna ait sıra numarası kendi içinde oluşturulur ve takip edilir.
Sıra numarası içerisinde yer alan 9 karakterlik müteselsil numara, her yılın
ilk günü itibarıyla "1" rakamından başlatılarak kullanılır. Mükellef
bünyesinde aynı belge numarası birden fazla kullanılamaz.
e-Dekont üzerinde belge numarası olarak en
az 4 haneli birim kodu ve en az 14 haneli sıra numarasından oluşan numara kullanılır.
Birim kodu serbestçe belirlenebilir. Başkanlık bazı birim kodlarının
kullanımını yasaklayabileceği gibi bazı işlemler için belirlediği birim
kodlarının kullanılmasını zorunlu kılabilir. Belge numarası içerisinde yer alan
sıra numarası, 4 karakter yıl ve en az 10 karakter müteselsil numaradan
oluşmaktadır. Her bir birim koduna ait sıra numarası kendi içinde oluşturulur
ve takip edilir. Sıra numarası içerisinde yer alan en az 10 karakterlik
müteselsil numara, her yılın ilk günü itibarıyla "1" rakamından
başlatılarak kullanılır. Mükellef bünyesinde aynı belge numarası birden fazla
kullanılamaz.
e-Belgelerin kâğıt çıktısının alınmasını
gerektiren durumlarda, belgenin birden fazla sayfaya taşması durumunda, her
sayfada toplam sayfa sayısı ile birlikte sayfa numarası gösterilmesi koşuluyla
aynı belge numarası kullanılacaktır.
V.5. e-Belgelerin Düzenlenmesi ve Teslimi
V.5.1. e-Faturanın Düzenlenmesi ve
İletilmesi
Mükellefler e-Fatura düzenlerken, bu
Tebliğde belirtilmeyen hususlarda süreler başta olmak üzere Kanun ve ilgili
diğer kanun ve düzenlemelerde yer alan usul ve esaslara uymak zorundadır.
e-Fatura uygulamasına kayıtlı
mükelleflerin birbirlerine düzenledikleri e-Faturanın, bu Tebliğde belirlenen
usul ve esaslara uygun olarak düzenlenmesi, gönderme veya alma işlemlerinin de
Başkanlık tarafından oluşturulan e-Fatura uygulaması aracılığıyla
gerçekleştirilmesi zorunludur.
Faturaların e-Fatura olarak oluşturulması
ve gönderilmesinde uyulması gereken format ve standartlar ebelge.gib.gov.tr
adresinde duyurulur. Bu Tebliğde belirlenen usul ve esaslar ile söz konusu
format ve standartlara uygun olarak düzenlenmeyen, düzenlense dahi e-Fatura
uygulaması aracılığıyla gönderilmeyen veya alınmayan herhangi bir belge, bu
Tebliğ kapsamında düzenlenmiş e-Fatura hükmünde değildir.
e-Fatura uygulamasına kayıtlı
mükelleflerin birbirlerine düzenledikleri e-Faturada, düzenleme tarihi yanında
düzenleme zamanının da saat ve dakika olarak gösterilmesi halinde e-Faturanın
kâğıt çıktısı irsaliye yerine geçer. Söz konusu kâğıt çıktıya "İrsaliye
yerine geçer." ifadesinin yazılması ve kâğıt çıktının satıcı veya
yetkilisi tarafından imzalanması zorunludur. Ancak bu imkândan yararlanabilmek
için e-Faturanın malın teslimi anında düzenlenmesi gerekir.
V.5.2. e-Arşiv Faturanın Düzenlenmesi ve
İletilmesi
Bu Tebliğ kapsamında e-Arşiv Fatura
uygulaması yoluyla elektronik ortamda oluşturulan faturanın, e-Fatura
uygulamasına kayıtlı olmayan alıcısına talebi doğrultusunda kâğıt olarak
gönderilen veya elektronik ortamda iletilen şekli belgenin aslı, düzenleyen
tarafından muhafaza edilen elektronik hali ise ikinci nüsha hükmündedir.
Elektronik ortamda oluşturulan e-Arşiv
Faturanın kâğıt ortamında teslimi halinde baskı işlemi mükellefin kendisi
tarafından yapılabilir. İsteyen mükellefler baskı işini anlaşmalı matbaa
işletmelerine veya özel entegratörlere de yaptırabilir. Bu durumda anlaşmalı
matbaa işletmeleri veya özel entegratörler tarafından Başkanlığa herhangi bir
bildirim yapılmaz.
Kanunun faturanın nizamına ilişkin
hükümlerine göre faturaların baş tarafında iş sahibinin veya namına imzaya
mezun olanların imzasının bulunması mecburidir. Bu hükme göre, vergi
uygulamaları bakımından faturada imzanın bulunması zorunlu olmakla beraber,
faturanın şekil ve nizamına ilişkin esaslara riayet edilmek şartıyla, düzenleme
tarihinde imzaya yetkili olanın imzasının notere tasdik ettirilip basım
sırasında fatura üzerine yazdırılmak suretiyle faturanın (hazır imzalı olarak)
düzenlenebilmesi de mümkündür.
e-Arşiv Fatura uygulaması kapsamında
düzenlenen belgelerde, düzenleme tarihi yanında düzenleme zamanının saat ve
dakika olarak gösterilmesi zorunludur.
e-Arşiv Fatura uygulamasından yararlanma
izni verilen mükellefler; e-Fatura uygulamasına kayıtlı olmayan vergi
mükellefleri ya da vergi mükellefi olmayanlar adına uygulama kapsamında
elektronik ortamda e-Arşiv Fatura düzenleme, alıcının talebi doğrultusunda
elektronik (ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan e-Fatura format ve
standardını veya Başkanlıktan alınacak izne uygun diğer bir formatı kullanmak
ve söz konusu faturanın basılabilir görüntüsünü de eklemek şartıyla) veya kağıt
ortamda gönderme ve oluşturulan e-Arşiv Faturaları elektronik ortamda muhafaza
ve istendiğinde ibraz etmekle yükümlüdür.
Elektronik ortamda iletim (internet dâhil
olmak üzere her türlü elektronik araç ve ortamlar vasıtasıyla) durumunda
e-Arşiv Faturanın ayrıca kâğıda basılmasına gerek yoktur. Diğer taraftan sevk
irsaliyesi, irsaliye yerine geçen; e-Arşiv Fatura kâğıt çıktısı ya da ÖKC'den
üretilen fatura bilgi fişinin sevk sırasında malın yanında bulunması
zorunludur.
Alıcısına malın yanında kâğıt olarak
verilen e-Arşiv Fatura, irsaliydi fatura yerine kullanılabilir. Ancak bu
imkândan yararlanabilmek için faturanın düzenleme tarihi yanında düzenleme
zamanının da saat ve dakika olarak gösterilmesi, malın teslimi anında
düzenlenmesi, kâğıt çıktısına "İrsaliye yerine geçer." ifadesinin
yazılması ve kâğıt çıktının satıcı veya yetkilisi tarafından ıslak imza veya
hazır imzalı olarak ayrıca imzalanması zorunludur.
EPDK'dan alınan dağıtım veya tedarik lisansları
ile doğal gaz ve elektrik dağıtım ve satış faaliyetinde bulunanlar ile 8/1/2018
tarihli ve 30295 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği
uyarınca M1 ve M2 yetki belgesi alan kargo ve lojistik işletmeleri ile
Başkanlıktan yazılı izin alan mükelleflerin, e-Arşiv Faturaların
düzenlenmesinde ve müşterilere kağıt ortamda tesliminde, el terminallerini de
kullanılabilmeleri mümkün bulunmaktadır. El terminalleri aracılığıyla verilecek
e-Belgelerin kâğıt çıktılarında matbu belge kullanılabileceği gibi standartları
27/12/1996 tarihli ve 22860 sayılı Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme
Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanunla İlgili Genel
Tebliğ (Seri No:52)'in 5 inci bölümünde belirtilen termal kağıtlar da kullanılabilecektir.
Bahse konu mükellefler, matbu/termal kağıtta yer alan bilgilerle elektronik
ortamda oluşturdukları faturalarda yer alan bilgilerin aynı olması koşuluyla
sayaç mahallinde el terminalleri ile fatura düzenleyebilir ve kağıt çıktısını
el terminali aracılığıyla iletebilir.
ÖKC'ler üzerinden gerçekleştirilen ve
e-Arşiv Fatura ile belgelendirilen perakende mal satışları ile hizmet
ifalarında, 3100 sayılı Kanun ve 15/6/2013 tarihli ve 28678 sayılı Resmi
Gazete'de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:426) kapsamında
yapılan düzenlemelere uygun olarak ÖKC'lerden (yeni nesil dâhil) düzenlenecek
bilgi fişi, satış anında düzenlenmek ve satıcı veya yetkilisi tarafından
imzalanmak şartıyla sevk irsaliyesi yerine geçer.
Başkanlık gerek görmesi halinde bu bölüm
hükmünün uygulamasında sektör ve mükellef grupları itibarıyla özel izin
verebilir, e-Arşiv Fatura formatında ve faturanın alıcısına teslim
yöntemlerinde değişiklik yapabilir.
V.5.3. e-İrsaliyenin Düzenlenmesi ve
İletilmesi
e-İrsaliyenin ebelge.gib.goy.tr adresinde
yayımlanan e-İrsaliye uygulamasına ilişkin teknik kılavuzlarda yer alan format
ve standartlara göre elektronik ortamda, elektronik sertifika ile imzalanarak
düzenlenmesi, alıcısına iletilmesi (alıcının e- İrsaliye uygulamasına kayıtlı
olmadığı durumda alıcının talebine göre elektronik ortamda iletim veya kağıt
çıktısının teslimi suretiyle iletilmesi), muhafaza ve ibraz edilmesi esastır.
e-İrsaliyenin, bu Tebliğde ve ilgili
teknik kılavuzlarında belirlenen usul ve esaslara uygun olarak düzenlenmesi,
gönderme veya alma işlemlerinin de Başkanlık tarafından oluşturulan e-İrsaliye
uygulaması aracılığıyla (e-İrsaliye uygulamasına kayıtlı olmayan alıcılara
düzenlenen e-İrsaliyenin elektronik halinin iletiminde e-İrsaliye uygulaması dışında
kalan harici elektronik yollarla) gerçekleştirilmesi zorunludur.
e-İrsaliyenin malın fiili sevkinden önce
düzenlenmesi (alıcısının henüz belli olmadığı ve malın fiili sevki sırasında
"muhtelif müşteriler" adına düzenlenmesi ve malın asıl muhatabına teslimi
sırasında e-İrsaliyenin düzenlenmesi hali hariç olmak üzere) ve Başkanlık
sistemlerine başarılı olarak iletilmesi malın fiili sevki için yeterli olup,
bununla birlikte düzenlenen e-İrsaliyenin Başkanlık sistemleri üzerinden
(e-İrsaliyesi uygulamasına kayıtlı olmayan alıcılara düzenlenen e-İrsaliyenin
elektronik halinin e-İrsaliye uygulaması dışında kalan harici elektronik
yollarla iletilmesi suretiyle) alıcısına başarılı bir şekilde iletilmesi
(alıcının e-İrsaliye uygulamasına kayıtlı olmadığı durumda alıcının talebine
göre elektronik ortamda iletim veya kağıt çıktısının teslimi suretiyle de
iletilmesi mümkündür) gerekmektedir.
Malın fiili sevki sırasında araç içinde
e-İrsaliyenin bir örnek kâğıt çıktısının bulundurulması ya da elektronik olarak
görüntülenmesinin sağlanması zorunlu olup, söz konusu kâğıt çıktı üzerinde
ıslak imza ya da kaşe bulunması, e-İrsaliye uygulamasına kayıtlı olmayan
alıcının e-İrsaliyenin kâğıt çıktısını talep etmesi hali haricinde, zorunlu
değildir. Alıcının e-İrsaliye uygulamasına kayıtlı olmadığı ve bu alıcıların da
e-İrsaliyenin kâğıt çıktısını talep ettiği durumlar dışında, araçta
bulundurulan söz konusu kâğıt çıktının, alıcıya verilmesi de zorunlu değildir.
e-İrsaliye uygulamasına kayıtlı olmayan alıcıların e-İrsaliyenin kağıt
çıktısını talep etmeleri halinde bu kağıt çıktıların alıcısı tarafından genel
hükümler çerçevesinde kağıt ortamda muhafaza ve ibraz edilme zorunluluğu
bulunmaktadır.
Sevki yapılacak mala ilişkin olarak
e-İrsaliyenin düzenlenmesinden önce faturanın düzenlenmiş olması halinde,
e-İrsaliye üzerinde düzenlenmiş faturanın tarih ve belge numarasına da yer
verilmesi zorunludur.
Mükellefler e-İrsaliye düzenlerken, bu
Tebliğde belirtilmeyen hususlarda süreler başta olmak üzere Kanun ve ilgili
diğer kanun ve düzenlemelerde yer alan usul ve esaslara uymak zorundadır.
e-İrsaliye uygulamasından yararlanan
mükellefler, e-İrsaliye uygulamasına kayıtlı olmayanlara da sevk irsaliyesini,
e-İrsaliye olarak düzenleyecek olup, alıcılarının talebine göre elektronik veya
kağıt ortamda teslim edebileceklerdir.
V.5.4. e-Serbest Meslek Makbuzu
Düzenlenmesi ve Teslimi
Kanunun 236 ncı maddesinde serbest meslek
erbabının, mesleki faaliyetlerine ilişkin her türlü tahsilatı için iki nüsha
serbest meslek makbuzu tanzim etmek ve bir nüshasını müşteriye vermek,
müşterinin de bu makbuzu istemek ve almak mecburiyetinde olduğu hüküm altına
alınmıştır. Anılan düzenleme çerçevesinde elektronik ortamda düzenlenen ve
elektronik sertifika ile imzalanan e-Serbest Meslek Makbuzunun, muhatabının
talebi çerçevesinde ıslak imzalı kâğıt çıktısı verilerek ya da elektronik
ortamda iletilerek teslim edilmesi gerekmektedir. e-Serbest Meslek Makbuzu
çıktısının ıslak imza ile imzalanması yerine serbest meslek erbabının imzasının
notere tasdik ettirilip, e-Serbest Meslek Makbuzu üzerine atılacak ıslak imza
yerine geçmek üzere hazır imzalı olarak düzenlenip teslim edilmesi de
mümkündür.
Bu Tebliğ kapsamında e-Serbest Meslek
Makbuzu düzenleyen mükelleflerin, söz konusu makbuzları elektronik ortamda
muhafaza ve ibraz etmeleri gerekmektedir. Kendisine e-Serbest Meslek Makbuzu
düzenlenen mükelleflerin ise teslim yöntemine göre e-Serbest Meslek Makbuzunun
kâğıt çıktısını veya elektronik ortamdaki halini muhafaza ve ibraz etmeleri
gerekmektedir.
e-Serbest Meslek Makbuzu ve Raporunun
oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması gereken format, standart ve Raporlama
süresi ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan teknik kılavuzlarda
açıklanır.
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra
No:426) kapsamında onaylanan YN ÖKC'lerden e-Serbest Meslek Makbuzunda bulunan
bilgileri de ihtiva eden e-Serbest Meslek Makbuzu Bilgi Fişinin, düzenleyen
tarafından imzalanarak müşteriye verilmesi halinde söz konusu bilgi fişi
nüshası da e-Serbest Meslek Makbuzunun kağıt çıktısı yerine geçer. Bu durum e-Serbest
Meslek Makbuzunun, elektronik sertifika ile imzalanarak düzenlenmesi ve Kanun
hükümlerine göre elektronik ortamda düzenleyicisi tarafından muhafaza edilmesi
zorunluluğunu ortadan kaldırmaz.
Serbest meslek faaliyeti icra eden
hekimlerden (diş hekimleri ile veteriner hekimler dâhil), e-Serbest Meslek
Makbuzu uygulamasına dâhil olanların, banka veya kredi kartı ile yapacakları
tahsilatlara ilişkin düzenlenecek ÖKC Bilgi Fişi (e-SMM Bilgi Fişi)'nde yer
alan banka işlem bilgilerine (işyeri no, terminal no, tahsilatta kullanılan
banka veya kredi kartı numarasının son dört rakamı, kart sahibinin adı soyadı,
tahsilat tutarı, onay kodu) e-Serbest Meslek Makbuzu üzerinde yer verilmesi ve
ÖKC bilgi fişinin de müşteriye verilmesi koşuluyla, EFT-POS özellikli YN
ÖKC'lerin de 5/1/2008 tarihli ve 26747 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Vergi
Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:379) ile 30/5/2008 tarihli ve 26891 sayılı
Resmî Gazete'de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:382)'nde belirtilen
POS (fiziki ve/veya sanal) cihazı yerine kullanılması mümkün olup EFT-POS
özellikli YN ÖKC'den düzenlenen bilgi fişi e-Serbest Meslek Makbuzunun kağıt
çıktısı yerine geçer.
V.5.5. e-Müstahsil Makbuzunun Düzenlenmesi
ve Teslimi
Kanunun 235 inci maddesinde birinci ve
ikinci sınıf tüccarlar ile kazancı basit usulde tespit edilenler ve defter
tutmak mecburiyetinde olan çiftçilerin, gerçek usulde vergiye tabi olmayan
çiftçilerden satın aldıkları malların bedelini ödedikleri sırada iki nüsha
makbuz tanzim etmesi, nüshalardan birini imzalayarak satıcı çiftçiye vermesi,
diğer nüshasının ise satıcı çiftçiye imzalatılarak alınması gerektiği ve
müstahsil makbuzunun tüccar veya alıcı çiftçi nezdinde kalan nüshasının fatura
yerine geçer belge olduğu hüküm altına alınmıştır.
Anılan düzenlemeler ve Başkanlığa tanınan
yetkiler çerçevesinde; elektronik ortamda düzenlenen ve elektronik sertifika
ile imzalanan e-Müstahsil Makbuzunun en az bir nüsha kağıt çıktısı alınarak,
çıktının her iki tarafça ıslak imza ile imzalanması ve satıcı çiftçiye
verilerek çiftçi tarafından kağıt ortamda muhafaza edilmesi, e-Müstahsil
Makbuzunun tüccar nüshasının ise elektronik sertifika ile imzalı olarak
elektronik ortamda muhafaza edilmesi uygun görülmüştür.
e-Müstahsil Makbuzunun, çıktısının muhatabı tarafından
ıslak imza ile imzalanarak düzenlenmesi yerine, Başkanlık tarafından faaliyet
konusu, mükellefiyet süresi, vergi, şirket veya mükellefiyet türü, aktif ya da
öz sermaye büyüklüğü, brüt satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafi iş
hasılatı), sektör ve düzenlenen belge sayısı gibi kriterler ayrı ayrı veya
birlikte dikkate alınarak belirlenen mükellefler için uygulanmak üzere,
müstahsil makbuzunun muhataplarının bilgilerinin bilgi teknolojileri ve/veya
iletişim araç ve ortamları üzerinden doğrulanması ve gerekli olan bilgilerin
e-Müstahsil Makbuzunda yer alması suretiyle düzenlenmesi de mümkündür.
Başkanlık, bu uygulamadan yararlanabilecek mükellefleri, mükellefler tarafından
yapılacak başvuruya ilişkin hususları, bu uygulama kapsamında düzenlenecek e-Müstahsil
Makbuzunda bulunması gereken bilgiler ile bu makbuzun düzenlenmesinde uyulacak
usul ve esasları ve uygulamaya yönelik diğer hususları ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlanacak kılavuzlarla belirlemeye, bu uygulamadan yararlanacak
mükelleflere bu kapsamda düzenledikleri e-Müstahsil Makbuzlarına ilişkin olarak
düzenli bilgi verme yükümlülüğü getirmeye yetkilidir. (12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
eklenmiştir)
e-Müstahsil Makbuzu ve Raporunun
oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması gereken format, standart ve Raporlama
süresi ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan teknik kılavuzlarda açıklanır.
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:426)
kapsamında onaylanan YN ÖKC'lerden e-Müstahsil Makbuzunda bulunan bilgileri de
ihtiva eden e-Müstahsil Makbuzu Bilgi Fişinin iki nüsha halinde üretilmesi ve
taraflarca imzalanması halinde; bu bilgi fişi nüshaları da e-Müstahsil
Makbuzunun kâğıt nüshaları yerine geçecektir. Bu durum e-Müstahsil Makbuzunun,
elektronik sertifika ile imzalanarak düzenlenmesi ve Kanun hükümlerine göre
elektronik ortamda düzenleyicisi tarafından muhafaza edilmesini ve bilgi
fişlerinin taraflarca Kanun hükümlerine göre muhafaza edilmesi zorunluluğunu
ortadan kaldırmaz.
V.5.6. e-Gider Pusulasının Düzenlenmesi ve
Teslimi
Kanunun 234 üncü maddesi ve Bakanlıkça
yapılan diğer idari düzenlemeler gereğince gider pusulası düzenlenmek suretiyle
tevsiki uygun görülen durumlarda; elektronik ortamda düzenlenen ve elektronik
sertifika ile imzalanan e-Gider Pusulasının en az bir örnek kâğıt çıktısının
alınarak, çıktının muhatabı tarafından ıslak imza ile imzalanması, elektronik
imzalı belgenin muhatabına talebi doğrultusunda elektronik veya kağıt örneğinin
iletilmesi ve elektronik imzalı belge ile birlikte ıslak imzalı örneğinin
düzenleyen tarafından kâğıt ortamda da muhafaza ve ibraz edilmesi gerekmektedir[55]. (…)[56]
e-Gider Pusulasının, çıktısının muhatabı
tarafından ıslak imza ile imzalanarak düzenlenmesi yerine, Başkanlık tarafından
faaliyet konusu, mükellefiyet süresi, vergi, şirket veya mükellefiyet türü,
aktif ya da öz sermaye büyüklüğü, brüt satış hasılatı (veya satışları ile
gayrisafi iş hasılatı), sektör ve düzenlenen belge sayısı gibi kriterler ayrı
ayrı veya birlikte dikkate alınarak belirlenen mükellefler için uygulanmak
üzere, gider pusulasının muhataplarının bilgilerinin bilgi teknolojileri
ve/veya iletişim araç ve ortamları üzerinden doğrulanması ve gerekli olan
bilgilerin e-Gider Pusulasında yer alması suretiyle düzenlenmesi de mümkündür.
Başkanlık, bu uygulamadan yararlanabilecek mükellefleri, mükellefler tarafından
yapılacak başvuruya ilişkin hususları, bu uygulama kapsamında düzenlenecek
e-Gider Pusulasında bulunması gereken bilgiler ile bu gider pusulasının
düzenlenmesinde uyulacak usul ve esasları ve uygulamaya yönelik diğer hususları
ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanacak kılavuzlarla belirlemeye, bu
uygulamadan yararlanacak mükelleflere bu kapsamda düzenledikleri e-Gider
Pusulasına ilişkin olarak düzenli bilgi verme yükümlülüğü getirmeye yetkilidir. (12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
eklenmiştir)
e-Gider Pusulası ve Raporunun
oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması gereken format, standart ve Raporlama
süresi ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanacak teknik kılavuzlarda açıklanır.
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra
No:426) kapsamında onaylanan YN ÖKC'lerden e-Gider Pusulasında bulunan
bilgileri de ihtiva eden e- Gider Pusulası Bilgi Fişinin iki nüsha üretilmesi
ve taraflarca imzalanması halinde; bu bilgi fişi nüshaları da e-Gider
Pusulasının kağıt nüshaları yerine geçer. Bu durum e-Gider Pusulasının,
elektronik sertifika ile imzalanarak düzenlenmesi ve Kanun hükümlerine göre
elektronik ortamda düzenleyicisi tarafından muhafaza edilmesini ve bilgi
fişlerinin taraflarca Kanun hükümlerine göre muhafaza edilmesi zorunluluğunu
ortadan kaldırmaz.
V.5.7. e-Bilet ve e-Yolcu Listesinin
Düzenlenmesi ve e-Biletin Teslimi
e-Biletlerin elektronik ortamda
düzenlenmesi, elektronik sertifika ile imzalanması, internet de dahil olmak
üzere elektronik araçlar ve ortamlar vasıtasıyla muhatabına talebi
doğrultusunda kağıt baskısı alınabilecek şekilde sunulması zorunludur. Muhatabı
tarafından istenilmesi halinde e-Bilet düzenleme izni alan mükellefler
düzenledikleri e-Bileti ya da bunu temsil eden belgeyi kâğıt olarak teslim
edeceklerdir. Bu durumda kâğıt çıktıda e-Biletin ne zaman ve nereden temin
edileceği bilgisinin bulunması zorunludur. Mali değeri bulunmayan bu mühürsüz
kâğıt çıktının muhatabına verilmesi halinde ayrıca imzalanıp kaşelenmesine
gerek bulunmamaktadır.
Elektronik ortamda oluşturulan yolcu
listesinin kâğıt nüshalarının sefer sonuna kadar taşıtta bulundurulması
gerekmektedir.
Hava yolu firmaları istemeleri halinde,
e-Biletleri muhatabına elektronik sertifika ile imzalanmış olarak elektronik
ortamda teslim edebileceklerdir. Bu imkândan yararlanmak isteyen mükelleflerin
Başkanlıktan elektronik ortamda iletim izni almaları gerekmektedir.
Başkanlıktan elektronik ortamda iletim izni alan hava yolu firmaları muhatabı
tarafından istenilmesi halinde, düzenledikleri e-Bileti ya da bunu temsil eden
belgeyi kâğıt olarak teslim edeceklerdir. e-Biletin ya da bunu temsil eden mali
değeri bulunmayan kağıt çıktının muhatabına verilmesi halinde bunun ayrıca
imzalanıp kaşelenmesine gerek bulunmamaktadır. e-Bileti temsil eden belgenin
verilmesi, e-Bilet izni alan hava yolu firmalarının yolcuya e-Bileti kağıt
baskısı alınabilecek şekilde elektronik araç veya ortamlar vasıtasıyla sunma
zorunluluğunu ortadan kaldırmaz.
Hava yolu firmaları istemeleri halinde,
e-Biletleri, muhatabına kâğıt ortamda teslim edebileceklerdir. Bu imkândan
yararlanmak isteyen mükelleflerin Başkanlıktan kâğıt ortamda iletim izni
almaları gerekmektedir. Söz konusu e-Biletlerin kâğıt ortamda teslim edilmesi
halinde hava yolu firmalarınca ayrıca elektronik sertifika ile imzalanmasına
gerek bulunmamaktadır. Bu şekilde teslim edilen biletlerin muhatabı tarafından
Kanun uyarınca tevsik edici belge olarak kullanılabilmesi için hava yolu
firmaları tarafından kaşe/damga tatbik edilmesi, acenteler tarafından ise kaşe/damga
tatbik edilmesi ve imzalanması gerekmektedir.
V.5.8. e-Sigorta Komisyon Gider Belgesinin
Düzenlenmesi ve Teslimi
Başkanlık, e-Sigorta Komisyon Gider
Belgesi uygulamasına ilişkin başvuru usul ve esasları ile e-Sigorta Komisyon
Gider Belgesinde yer alması gereken zorunlu bilgileri, belgenin formatı,
içeriği, standardı, oluşturulması, imzalanması, muhatabına iletilmesine ilişkin
usul ve esasları, belge bilgilerinin Başkanlığa elektronik ortamda raporlanmasına
ilişkin yöntem ve süreler ile uygulamaya ilişkin diğer usul ve esasları ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlayacağı teknik veya uygulama kılavuzları ile belirlemeye
yetkili olup, e-Sigorta Komisyon Gider Belgesinin Başkanlıkça belirlenen
formatta elektronik ortamda ve elektronik sertifika ile imzalı olarak
düzenlenmesi, muhafaza ve ibraz edilmesi ve muhatabına talebi doğrultusunda
kâğıt ortamda ya da elektronik ortamda iletilmesi gerekmektedir.
Muhatabına kâğıt ortamda teslim edilen
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesinin, sigorta şirketi tarafından kaşe veya damga
tatbik edilmek ve ıslak imza ile (veya noter onaylı imzanın elektronik ortamda
belge üzerine uygulanması suretiyle hazır imzalı olarak) imzalanarak teslim
edilmesi esastır.
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesinin
sigorta şirketi nüshasının ise elektronik sertifika ile imzalı olarak
elektronik ortamda muhafaza edilmesi gerekmektedir.
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi ve
Raporunun oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması gereken format, standart ve
raporlama süresi ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanacak teknik kılavuzlarda
belirtilir.
V.5.9. e-Sigorta Poliçesinin Düzenlenmesi
ve Teslimi
Başkanlık, e-Sigorta Poliçesi uygulamasına
ilişkin başvuru usul ve esasları ile e-Sigorta Poliçesinde yer alması gereken
zorunlu bilgileri, belgenin formatı, içeriği, standardı, oluşturulması,
imzalanması, muhatabına iletilmesine ilişkin usul ve esasları, belge
bilgilerinin Başkanlığa elektronik ortamda raporlanmasına ilişkin yöntem ve
süreler ile uygulamaya ilişkin diğer usul ve esasları ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlayacağı teknik veya uygulama kılavuzları ile belirlemeye
yetkili olup, e-Sigorta Poliçesinin Başkanlıkça belirlenen formatta elektronik
ortamda ve elektronik sertifika ile imzalı olarak düzenlenmesi, muhafaza ve
ibraz edilmesi ve muhatabına talebi doğrultusunda kâğıt ortamda ya da
elektronik ortamda iletilmesi gerekmektedir.
Muhatabına kâğıt ortamda teslim edilen
e-Sigorta Poliçesinin, sigorta şirketi ve/veya sigorta ve emeklilik aracıları
tarafından kaşe veya damga tatbik edilmek ve ıslak imza ile (veya noter onaylı
imzanın elektronik ortamda belge üzerine uygulanması suretiyle hazır imzalı
olarak) imzalanarak teslim edilmesi esastır.
e-Sigorta Poliçesinin sigorta
şirketi/sigorta ve emeklilik aracıları nüshasının ise elektronik sertifika ile
imzalı olarak elektronik ortamda muhafaza edilmesi gerekmektedir.
e-Sigorta Poliçesi ve Raporunun
oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması gereken format, standart ve raporlama
süresi ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanacak teknik kılavuzlarda belirtilir.
V.5.10. e-Döviz Alım Satım Belgesinin
Düzenlenmesi ve Teslimi
Başkanlık, e-Döviz Alım-Satım Belgesi
uygulamasına ilişkin başvuru usul ve esasları ile e-Döviz Alım Satım Belgesinde
yer alması gereken zorunlu bilgileri, belgenin formatı, içeriği, standardı,
oluşturulması, imzalanması, muhatabına iletilmesine ilişkin usul ve esasları,
belge bilgilerinin Başkanlığa elektronik ortamda raporlanmasına ilişkin yöntem
ve süreler ile uygulamaya ilişkin diğer usul ve esasları ebelge.gib.gov.tr adresinde
yayımlayacağı teknik veya uygulama kılavuzları ile belirlemeye yetkili olup,
e-Döviz Alım-Satım Belgesinin Başkanlıkça belirlenen formatta elektronik
ortamda ve elektronik sertifika ile imzalı olarak düzenlenmesi, muhafaza ve
ibraz edilmesi ve muhatabına talebi doğrultusunda kâğıt ortamda ya da
elektronik ortamda iletilmesi gerekmektedir.
Muhatabına kâğıt ortamda teslim edilen
e-Döviz Alım-Satım Belgesinin, yetkili müessese tarafından kaşe veya damga
tatbik edilmek ve ıslak imza ile (veya noter onaylı imzanın elektronik ortamda
belge üzerine uygulanması suretiyle hazır imzalı olarak) imzalanarak teslim
edilmesi esastır.
e-Döviz Alım-Satım Belgesinin yetkili
müessese nüshasının ise elektronik sertifika ile imzalı olarak elektronik
ortamda muhafaza edilmesi gerekmektedir.
e-Döviz Alım-Satım Belgesi ve Raporunun
oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması gereken format, standart ve raporlama
süresi ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanacak teknik kılavuzlarda belirtilir.
V.5.11. e-Dekontun Düzenlenmesi ve Teslimi
Elektronik ortamda düzenlenen ve
elektronik sertifika ile imzalanan e-Dekontun, muhatabının talebi çerçevesinde
ıslak imzalı kağıt çıktısı verilerek ya da elektronik ortamda iletilerek
(e-posta, SMS, ftp, web uygulaması ve benzeri diğer iletim yöntemleri dâhil)
teslim edilmesi gerekmektedir. e-Dekont çıktısının belgeyi düzenleyen kurum[57] görevlisince kaşe tatbiki veya ıslak imza
ile imzalanarak verilmesi mümkün bulunduğu gibi bunun yerine belgeyi düzenleyen
kurumun yetkilisinin[58] imzasının notere tasdik ettirilip,
e-Dekont üzerine hazır imzalı olarak elektronik ortamda tatbik edilerek
düzenlenmesi (preprinted imza ve benzeri) ve muhatabına teslim edilmesi de
mümkündür. Bu Tebliğ kapsamında Başkanlıktan e-Dekont izni alan mükelleflerin,
e-Dekontları elektronik ortamda muhafaza ve ibraz etmeleri gerekmektedir.
Kendisine e-Dekont düzenlenen mükelleflerin ise e-Dekontun ya kâğıt çıktısını
ya da elektronik ortamdaki halini muhafaza ve ibraz etmeleri gerekmektedir.
İlgili mevzuatlarında engel bulunmaması
veya ilgili Resmi kurumlarından (T.C. Merkez Bankası, Bankacılık Düzenleme ve
Denetleme Kurumu ve benzeri) izin alınmış olması koşuluyla döviz alım belgesi,
döviz satım belgesi, vergi tahsil alındısı ile bankalarca dekont işlevi gören
diğer her türlü belgenin ve Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:435)'nin
(2) numaralı bölümünde sayılan kuruluşlar tarafından banka ve sigorta
muameleleri vergisine tâbi bütün hizmet veya satışlarında fatura yerine geçmek
üzere düzenlenen dekontun[59] elektronik ortamda bu Tebliğde belirtilen
şekilde e-Dekont olarak elektronik ortamda düzenlenmesi, muhafazası, ibrazı ve
muhataplarının talebi doğrultusunda elektronik veya kağıt ortamda teslim
edilmesi mümkündür.
e-Dekontta; Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği (Sıra No:243), Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:246), Vergi
Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:435)'nde ve dekontla[60] ilgili ayrıca düzenleme yapma yetkisi
bulunan diğer Resmi kurum ve kuruluşlar tarafından belirtilen bilgilerin asgari
olarak yer alması zorunlu olup bu bilgilere ilave olarak Tebliğin (IV.11.1.)
numaralı bölümünde belirtilen mükelleflerin[61], ihtiyaç duydukları diğer bilgilere de
e-Dekont üzerinde yer vermeleri mümkündür.
Oluşturulan e-Dekontta, önyüzün üst orta
kısmına gelecek şekilde "e-Dekont" ibaresi bulunur.
V.6. e-Belge
Olarak Düzenlenme Zorunluluğu Getirilen Belgelerin Kâğıt Olarak Düzenlenmesi
veya Hiç Düzenlenmemesi
Kanunun 7103 sayılı Kanunun 12 nci maddesi
ile değişik 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (2) numaralı
bentlerinde, "1. Elektronik belge olarak düzenlenmesi gerekenler de
dâhil olmak üzere, verilmesi ve alınması icabeden fatura, gider pusulası,
müstahsil makbuzu ile serbest meslek makbuzlarının verilmemesi, alınmaması,
düzenlenen bu belgelerde gerçek meblağdan farklı meblağlara yer verilmesi, bu
belgelerin elektronik belge olarak düzenlenmesi gerekirken Hazine ve Maliye
Bakanlığınca belirlenen zorunlu haller hariç olmak üzere kâğıt olarak
düzenlenmesi ya da bu Kanunun 227 nci ve 231 inci maddelerine göre hiç
düzenlenmemiş sayılması halinde; bu belgeleri düzenlemek ve almak zorunda
olanların her birine, her bir belge için 240 Türk lirasından aşağı olmamak
üzere bu belgelere yazılması gereken meblağın veya meblağ farkının %10'u
nispetinde özel usulsüzlük cezası kesilir. Bir takvim yılı içinde her bir belge
nevine ilişkin olarak tespit olunan yukarıda yazılı özel usulsüzlükler için
kesilecek cezanın toplamı 120.000 Türk lirasını geçemez. 2. Elektronik belge
olarak düzenlenmesi gerekenler de dâhil olmak üzere, perakende satış fişi,
ödeme kaydedici cihazla verilen fış, giriş ve yolcu taşıma bileti, sevk
irsaliyesi, taşıma irsaliyesi, yolcu listesi, günlük müşteri listesi ile Hazine
ve Maliye Bakanlığınca düzenlenme zorunluluğu getirilen belgelerin;
düzenlenmediğinin, kullanılmadığının, bulundurulmadığının, düzenlenen belgelerin
aslı ile örneğinde farklı meblağlara yer verildiğinin, gerçeğe aykırı olarak
düzenlendiğinin veya elektronik belge olarak düzenlenmesi gerekirken Hazine ve
Maliye Bakanlığınca belirlenen zorunlu haller hariç olmak üzere kâğıt olarak
düzenlendiğinin tespiti ya da bu belgelerin bu Kanunun 227 nci maddesine göre
hiç düzenlenmemiş sayılması halinde, her bir belge için 240 Türk lirası özel
usulsüzlük cezası kesilir. Ancak, her bir belge nevine ilişkin olarak kesilecek
özel usulsüzlük cezasının toplamı her bir tespit için 12.000 Türk lirasını, bir
takvim yılı içinde ise 120.000 Türk lirasını geçemez. " düzenlemelerine
yer verilmiştir.
Bu Tebliğin "V.7." ve "Vii."
numaralı bölümlerinde belirtilen zorunlu haller hariç olmak üzere, e-Belge
olarak düzenlenme zorunluluğu getirilen belgelerin kâğıt olarak düzenlenmesi
veya hiç düzenlenmemesi halinde Kanunda öngörülen hükümler çerçevesinde ceza
uygulanır.
V.7. e-Belge Olarak Düzenlenme Zorunluluğu Getirilen Belgelerin
Kâğıt Olarak Düzenlenebileceği Haller
Elektronik belge olarak düzenlenme
zorunluluğu getirilen belgelerin;
a)
Başkanlığın
ve e-Belge uygulamalarına taraf olan diğer kamu kurum ve kuruluşlarının bilgi
işlem sistemlerinde meydana gelen arıza, kesinti ile bu sistemlerde yapılan
bakım,
b)İspat veya tevsik edilmek kaydıyla,
mükellefin ya da Başkanlıktan izin almış özel entegratör
kuruluşların bilgi işlem sistemlerinde meydana gelen arıza, kesinti ile bu
sistemlerde yapılan planlı bakım (yazılı bildirimde belirtilen süre ile sınırlı
kalmak kaydıyla),
c)
İspat
veya tevsik edilmek kaydıyla, kullanılmakta olan mali mührün veya elektronik
imza
aracının arızalanması veya çalınması (yeni mali mühür veya elektronik imza
aracının temini süresince),
ç) Bakanlık veya Başkanlık tarafından
e-Belge uygulamalarına ilişkin olarak yayımlanan genel tebliğ, sirküler ve
teknik kılavuz ve duyurularda, belgelerin e-Belge yerine kâğıt olarak
düzenlenmesine ve e-Fatura yerine e-Arşiv Fatura düzenlenmesine[62] izin verilmesi,
gibi nedenlerle, kanunen düzenlenmesi
gereken sürenin geçirilmemesi kaydıyla, kâğıt olarak düzenlenmesi [(ç) bendi
bakımından e-Fatura yerine e-Arşiv Fatura düzenlenmesi de dâhil] durumunda[63] özel usulsüzlük cezası kesilmez.
Mükelleften kaynaklanan diğer nedenlerle,
e-Belge olarak düzenlenmesi gereken belgelerin kâğıt olarak düzenlenmesi
yukarıda sayılan nedenler kapsamında değerlendirilmez.
Elektronik olarak düzenlenmesi gereken
belgenin, Kanunun 13 üncü maddesinde yazılı mücbir sebepler nedeniyle
elektronik olarak düzenlenememesi halinde, Kanunun 373 üncü maddesi gereği özel
usulsüzlük cezası kesilmez.
V.8. Raporlama
e-Fatura ve e-İrsaliye gibi iletimini
Başkanlığın yaptığı e-Belgeler dışındaki belgeleri düzenlemek üzere
Başkanlıktan izin alan mükellefler ve özel entegratörler, bu e-Belge
uygulamaları kapsamında elektronik ortamda oluşturdukları belgelere ilişkin
olarak, söz konusu e-Belgenin elektronik ortamda Başkanlığa iletilmesi
zorunluluğunun getirildiği durum haricinde, Başkanlığın ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlanan veri formatı ve standardına uygun e-Belge (e-Arşiv Fatura,
e-Bilet, e-Serbest Meslek Makbuzu, vb.) Raporunu elektronik sertifika ile zaman
damgalı olarak imzalayarak e-Belge Teknik Kılavuzlarında açıklanan yöntem veya
yöntemlerle Başkanlık sistemine aktarmak zorundadır.
Başkanlık, yazılı bildirim ya da Başkanlığa
ait gib.gov.tr veya ebelge.gib.gov.tr adreslerinden duyurmak ve hazırlık için
yeterli süre tanımak şartıyla rapor oluşturma ve aktarım süresini ve yöntemini
değiştirmeye, sektörler ve mükellef grupları itibarıyla farklı veri aktarım
süresi ve yöntemi belirlemeye yetkilidir.
Başkanlık, yazılı bildirim ya da
Başkanlığa ait gib.gov.tr veya ebelge.gib.gov.tr adreslerinden duyurmak ve
hazırlık için yeterli süre tanımak şartıyla e-Belge Raporlarının ve elektronik
ortamda muhafaza edilen belgelerin, Başkanlığın uzaktan erişimine açılmasını
isteyebilir.
Erişim ve raporlama gereklerinin yerine
getirilmiş olması, mükellefin e-Belgeye konu belgelerinin muhafazası ve ibrazı
ödevlerini ortadan kaldırmaz.
V.9. Mali Mühür
Kanun kapsamında yapılacak düzenlemeler
çerçevesinde kullanılmak üzere, tüzel kişi, diğer kurum, kuruluş, işletmelere
ve istemeleri halinde gerçek kişi mükelleflere ait veri bütünlüğünün, kaynağın
ve içeriğin garanti altına alınması ile gerekli durumlarda gizliliğin
sağlanması fonksiyonlarının yerine getirilmesi amacıyla oluşturulan ve
e-Belgelere ilişkin uygulamalar kapsamında yapılan işlemlerde kullanılan Mali
Mühür, Başkanlık adına TÜBİTAK BİLGEM KAMU SM[64] tarafından hazırlanan elektronik
sertifika alt yapısını ifade eder.
Kullanım alanı ve bahsedilen fonksiyonları
nedeni ile Mali Mührün, kurumun bildirilen yetkili veya yetkililerinin kontrolü
altında kullanılması, yetkili kişi veya kişilerin değişmesi halinde de yeni
yetkili veya yetkililerin derhal belirlenmesi ve bunlara ait bilgilerin
Başkanlıkça belirlenecek yöntemlerle bildirilmesi zorunludur.
Tüzel kişilerin ve diğer kurumların
herhangi bir nedenle unvanlarının değişmesi halinde, eski unvanı barındıran
sertifikaları geçerliliğini kaybedeceğinden, unvan değişikliğini izleyen 15 gün
içerisinde yeni unvana uygun sertifika başvurusu yapılması gerekmektedir.
Sahiplerine kart okuyucuları ile birlikte
teslim edilecek sertifikaların HSM aracılığı ile kullanılması da mümkündür.
Ancak bu durumda Mali Mühür Sertifikalarının HSM'lere yüklenmesi işleminin TÜBİTAK
BİLGEM KAMU SM[65] veya yetkili kıldığı kişiler/kurumlar
aracılığıyla yapılması ve tercih edilen HSM modellerinin TÜBİTAK BİLGEM KAMU SM[66] tarafından yayımlanacak niteliklere sahip
olması gerekmektedir.
Mali Mührün başvuru, işleyiş ve kullanımı
ile ilgili tüm bilgi ve belgeler mm.kamusm.gov.tr adresinde yer almaktadır.
e-Belge uygulamalarından yararlanan
mükellefler ile diğer kurum, kuruluş ve işletmelerin e-Belgelerini kendi mali
mühür sertifikaları ile onaylamaları veya nitelikli elektronik sertifikaları
ile imzalamaları esastır. Ancak e-Belge uygulamalarım özel entegratörler
vasıtasıyla kullananlar, düzenlenecek e-Belgelerin özel entegratörün mali mühür
sertifikası ile onaylanmasına Başkanlıkça teknik kılavuzlarda belirlenen usul
ve esaslarla izin verebilirler.
Başkanlık, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
tarafından yetkilendirilen elektronik sertifika hizmet sağlayıcı
kuruluşlarından mali mühür üretimi konusunda Başkanlıkça belirlenen
ve ebelge.gib.gov.tr internet adresinde yayımlanan "Mali Mühür Üretimi
Başvuru, Değerlendirme ve İzin Kılavuzu"nda açıklanan teknik koşulları
sağlayan kuruluşları da mali mühür üretimi ve satışı konusunda
yetkilendirebilir. Başkanlıkça yetkilendirilen elektronik sertifika hizmet
sağlayıcı kuruluşlar ebelge.gib.gov.tr adresinde yayınlanır. (09.02.2021 / 31390 sayılı R.G. Sıra No:526 tebliğ ile
eklenmiştir)
V.10. e-Belgelere İlişkin İptal/İtiraz, İhbar ve
İhtarların Bildirilmesi (09.02.2021 /
31390 sayılı R.G. Sıra No:526 tebliğ ile eklenmiştir)
Bu Tebliğ kapsamında düzenlenen e-Belgelere ilişkin
olarak 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 18
inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla,
telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta
sistemi ile yapılan ihbar veya ihtarlar ile e-Belge iptal işlemlerinin 1/5/2021
tarihinden itibaren, ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanacak kılavuzda
belirtilen usul, esas ve süreler içinde, elektronik ortamda Başkanlık bilgi
işlem sistemine bildirilmesi zorunludur.
VI.
Muhafaza ve İbraz Yükümlülüğü
Kanunun ilgili hükümlerine göre muhafaza
yükümlülüğü olanlar, gerek düzenledikleri gerekse adlarına düzenlenen bu
Tebliğe konu e-Belgeleri kendilerine iletim/teslim şekline uygun olarak yasal
süreler dâhilinde muhafaza ve istendiğinde ibraz etmekle yükümlüdürler.
e-Belgelerin veri bütünlüğünün sağlanması
ile kaynağının inkar edilemezliği Mali Mühürle ve nitelikli elektronik
sertifika ile garanti altına alınmaktadır. Elektronik imzanın ve Mali Mührün
doğruluk ve geçerlilik kontrolünün ancak elektronik ortamda yapılabilmesi
nedeniyle e-Belgenin düzenleyicisi tarafından kâğıda basılarak saklanması söz
konusu değildir. Bu nedenle mükellefler, düzenledikleri e-Belgeleri, üzerindeki
Mali Mühür veya elektronik imzayı da içerecek şekilde kanuni süreler dâhilinde
kendi bünyelerindeki elektronik, manyetik veya optik ortamlarda muhafaza ve
istendiğinde elektronik, manyetik veya optik araçlar vasıtasıyla ibraz
edeceklerdir. Söz konusu e-Belgelerin alıcıları ise kendilerine iletim şekline
uygun olarak, elektronik ortamda iletilmiş olması halinde üzerindeki Mali Mühür
veya elektronik imzayı da içerecek şekilde kanuni süreler dâhilinde kendi
bünyelerindeki elektronik, manyetik veya optik ortamlarda, kâğıt ortamda teslim
edilmiş ise kağıt ortamda muhafaza ve ibraz edeceklerdir.
Muhafaza ve ibraz yükümlülüğü, arşivlenen
belgelerin doğruluğuna, bütünlüğüne ve değişmezliğine ilişkin olan her türlü
elektronik kayıt ve veri, veri tabanı dosyası, saklama ortamı ile doğrulama ve
görüntüleme araçlarının tümünü kapsamakta olup, e-Belgelere istendiğinde
kolaylıkla erişebilmeyi, anlaşılabilir ve eksiksiz bir biçimde
görüntüleyebilmeyi ve belgelerin okunabilir kâğıt baskılarını üretebilmeyi
sağlayacak biçimde yerine getirilmelidir. Bu yükümlülük, e-Belgelerin üçüncü
kişiler nezdinde muhafaza edilmesi durumunda, muhafaza eden için de, yasal
süreler içinde geçerlidir.
Mükelleflere ait e-Belgelerin yine
mükelleflere ait bilgi işlem sistemlerinde saklanması esas olup üçüncü kişiler
nezdinde de elektronik saklama yapılabilecektir. Başka mükelleflerden
(Başkanlıktan izin alan saklamacı kuruluşlar dâhil) elektronik saklama
hizmetinin alınması mükelleflerin e-Belgelerinin muhafaza ve ibraza ilişkin
asli sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. e-Belgelerin muhafazasının Türkiye
Cumhuriyeti sınırları içerisinde ve Türkiye Cumhuriyeti kanunlarının geçerli
olduğu yerlerde yapılması zorunludur. Bu zorunluluk yurt dışında ikincil bir
arşivleme yapılmasına engel teşkil etmez.
Başka mükelleflere ait e-Belgeleri saklama
hizmeti verecek mükelleflerin Başkanlığa "Elektronik Belge Saklama Hizmeti
Başvuru Formu ve Taahhütnamesi" ile başvuru yaparak saklama izni almaları
zorunludur. Bu amaçla başvuru yapacak mükelleflerin başvuru dilekçesi ekinde
Bilgi İşlem Sistem Raporunu (BİS) göndermesi gerekmektedir. Başkanlıktan
saklama hizmeti verme izni alan kuruluşlar, hizmet verdikleri mükelleflere ait
e-Belge bilgilerini saklama/muhafaza amacı dışında kullanamaz ve işleme taraf
olanların yazılı izni olmaksızın üçüncü kişilerle paylaşamazlar. Saklama
hizmeti veren kuruluşlar, bu faaliyetleri kapsamında elde ettiği ticari sır
niteliğindeki e-Belge bilgilerinin güvenliğinden ve gizliliğinden
sorumludurlar. Bu amaca aykırı olarak işleme taraf olmayan üçüncü kişilerle
e-Belge bilgilerini paylaştığı tespit edilen saklama hizmeti veren kuruluşların
diğer Kanunların öngördüğü cezai sorumlulukları da söz konusu olacağı gibi
ayrıca Başkanlık tarafından saklama hizmeti verme izinleri iptal edilebilir.
Başkanlıktan elektronik belge saklama hizmeti izni almadan saklama yapılması
Başkanlık nezdinde hüküm ifade etmez Saklama izni alan mükelleflerin listesi
ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanır. Başkanlık e-Belgelerin saklama
koşulları ve saklama hizmeti verecek mükelleflerin uyması gereken diğer
kuralları ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan teknik kılavuzlarla
belirlemeye yetkilidir.
Başkanlık, gerekli görülen durumlarda
e-Belge saklama hizmeti verenlerden e-Belge bilgilerine ilişkin olarak
belirlenecek standartlara uygun üretilecek raporların Başkanlığa ibrazını veya
elektronik ortamda iletimini, e-Belge saklama hizmeti verenlere ait bilgi işlem
sistem veya sistemlerine uzaktan ve sürekli erişimin sağlanmasını yazılı olarak
ya da ebelge.gib.gov.tr adresinden yapacağı bilgilendirme ile talep edebilir.
Bu kapsamda, ifade edilen erişimin sağlanması için kullanılacak yöntem ve
teknolojiler ile ibraz yükümlülüğünün yerine getirilmesi ile ilgili süreçler
ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan teknik kılavuzlarla açıklanır. Başkanlık
e-Belge saklama hizmeti veren mükellefler için ilave yükümlülükler belirlemeye
ve ulusal ve uluslararası standartlara uyma zorunluluğu getirmeye yetkilidir.
Başkanlık gerek görmesi halinde, bu Tebliğde belirlenen esaslar ile sınırlı
olmak üzere, başka mükelleflere ait e-Belgeleri saklama hizmeti verenlerin
bilgi işlem sistemlerini denetlemeye ve denetlettirmeye, denetimler sonucunda
gerekli muhafaza ve bilgi güvenliği standartlarına haiz olmadığı tespit edilen
kuruluşların izinlerini iptal etmeye yetkilidir.
Vii.
Sorumluluk ve Cezai Müeyyideler
Bu Tebliğe konu uygulamalar kapsamında
izin alan mükelleflerden bu Tebliğde ve bu Tebliğe konu uygulamaların
açıklandığı kılavuzlarda yer alan usul ve esaslara aykırı biçimde belge
düzenleyenler hakkında, işledikleri fiilin türüne göre Kanunda öngörülen
cezalar uygulanır.
Bu Tebliğe konu e-Belge uygulamalarına
dâhil olan mükellefler, bu Tebliğin "V.7." ve "ViiI."
numaralı bölümlerinde belirtilen haller dışında, yaptıkları mal
teslimleri/alımları ve hizmet ifaları kapsamında, anlaşmalı matbaa işletmelerine
bastırılan matbu (kağıt) belgeleri kullanamazlar, kullanmaları halinde söz
konusu mükellefler hakkında Kanunda öngörülen cezai hükümler uygulanır.
Bu Tebliğe konu uygulamalar kapsamında
hizmet verme izni iptal edilen özel entegratörler, bu konuda hizmet verdiği
mükellefleri uyarmak zorundadır. İzni iptal edilen özel entegratörden hizmet
alan mükelleflerin, söz konusu uygulamaları başka bir özel entegratörle
anlaşmak, GİB Portal uygulamasını kullanmak ya da kendi bilgi işlem sistemleri
üzerinden kullanma alternatiflerinden kendilerine en uygun olanı seçerek
kullanmaları mümkündür.
Bu Tebliğe konu uygulamaları kendi bilgi
işlem sistemi üzerinden kullanmak üzere izin alan mükelleflerden izinlerinin
iptal edildiği kendisine bildirilenler, (…)[67] söz konusu uygulamalardan Başkanlıktan
izin alan özel entegratörlerden hizmet almak ya da GİB Portal uygulamasını
kullanmak suretiyle yararlanabilirler.
Bu Tebliğde belirlenen usul ve esaslar ile
ilgili teknik kılavuzlarda belirlenen format ve standartlara uygun olarak
düzenlenmeyen e-Belgeler, Kanun kapsamında düzenlenen belge olarak kabul
edilmez.
Mükellefler, bu Tebliğde elektronik
ortamda düzenlenmesine olanak sağlanan belgeleri düzenlerken, süreler başta
olmak üzere bu Tebliğde belirtilmeyen hususlarda Kanun ve ilgili diğer kanun ve
düzenlemelerde yer alan usul ve esaslara uymak zorundadır.
ViiI. Diğer
Hususlar
e-Belge uygulamalarına dahil olanlar,
e-Belgelere ilişkin elektronik kayıtların bozulması, silinmesi, zarar görmesi,
işlem görememesi halleri ile olağanüstü durumların meydana gelmesi halinde,
durumu Başkanlığa üç iş günü içinde bildirerek bu kayıtları nasıl
tamamlayacağına ilişkin ayrıntılı bir plan sunmak zorundadır.
Bu Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi
üzerinden kullananlar, bilgi işlem sistemlerini oluşturan donanımların bir
kısmının veya tamamının haczedilmesi veya yetkili mercilerce el konulması
halinde, durumu en geç üç iş günü içerisinde Başkanlığa bildirmek ve
kayıtlarını nasıl tamamlayacağına ilişkin ayrıntılı bir plan sunmak zorundadır.
Bu Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi
üzerinden kullananlar, bilgi işlem sistemini oluşturan yazılım, donanım, dosya,
dokümantasyon ve benzeri unsurları, hiçbir şekilde kısmen veya tamamen vergi
inceleme elemanlarının veya Başkanlıkça görevlendirilecek personelin erişimini
ve denetlemesini engelleyecek bir sözleşme veya lisansa konu edemezler.
Bu Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi
üzerinden kullananlar, Başkanlığın talebi üzerine belgelere ait bilgilerin
oluşturulması veya muhafazası sırasında kullanılan donanımların bulunduğu adres
veya adreslerde inceleme ve tespit yapılabilmesi için gerekli olacak her türlü teknik
ve fiziksel imkânı (uygun donanım ve yazılımlar, terminallere ulaşım izinleri
ve uzman personel gibi) sunmak zorundadır.
Bu Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi
üzerinden kullananlar ile izin alan özel entegratörlerin, Vergi Dairesi
Başkanlığı veya Defterdarlık ile anlaşmalı matbaa işletmeciliği sözleşmesi
yapma zorunlulukları bulunmamaktadır.
Bu Tebliğe konu e-Belge uygulamalarına dâhil
olan mükellefler, uygulamaya dâhil oldukları tarihin içinde bulunduğu ayın
(e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamaları için 7 nci günün) sonuna kadar, söz
konusu belgeleri kâğıt ortamda da düzenleyebilirler. Ancak aynı işlem için
e-Belge veya kâğıt ortamdaki belgelerinden sadece birinin düzenlenmesi
gerekmektedir. e-Belge uygulamalarına dahil olunan tarihin ait olduğu ayın
sonundan (e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamaları için 7 nci günden) itibaren,
belgelerin e-Belge olarak düzenlenmesi zorunlu olup, kağıt ortamda belge
düzenlenmesi halinde Kanunda yazılı cezalar tatbik edilir.
Bu Tebliğde belirtilen e-Belgeleri
düzenleme yetkisi bulunan mükelleflerin, sistemlerinde arıza veya kesinti
meydana gelmesi veya diğer mücbir sebep durumlarında düzenlenmek üzere yeterli
miktarda matbu belgeleri bulundurmaları zorunludur. Bu şekilde belge düzenlemek
istisnai bir uygulama olup, belge düzenlemeye başlamadan önce Başkanlığa konu
hakkında tevsik edici bilgi ve belgelerle birlikte yazılı olarak bilgi
verilmesi ve bu durumun süreklilik arz etmemesi gerekmektedir. Süreklilik arz
etmesi halinde, uygulamalardan kendi bilgi işlem sistemlerinin entegrasyonu
yöntemi ile yararlanan mükelleflerin entegrasyon izinleri Başkanlıkça iptal
edilebilecek olup, GİB Portal hesapları otomatik olarak açılacaktır. Bu durum
entegrasyon izni iptal edilen mükelleflerin, iznin iptalinden sonra,
uygulamalardan özel entegratörlerin bilgi işlem sistemleri aracılığıyla
yararlanmalarına engel teşkil etmez.
e-Belge uygulamalarına dahil olan
mükelleflerin, milli savunma, istihbarat ve güvenlik amaçlı mal veya hizmet
alımlarına ilişkin olarak Başkanlıktan özel izin alan kurumlara matbu belge
düzenlenmek üzere yeteri kadar basılı kağıt belge bulundurmaları zorunludur.
Başkanlık, izin isteyen mükelleflerin başvurularının
yanıtlanmasını belli bir süre erteleyebilir, başvurularını sıraya koyabilir.
Başkanlık gerek görmesi halinde bu Tebliğ
kapsamındaki uygulamalara ait belgelerde bulunması gereken bilgilerde
değişiklik yapabilir.
Başkanlık bu Tebliğ uyarınca düzenlenen
e-Belgelere uzaktan erişebilir. Erişim gereklerinin yerine getirilmiş olması,
mükellefin söz konusu e-Belgeleri muhafaza ve ibrazı ödevlerini ortadan
kaldırmaz. Uzaktan erişime ilişkin usul ve esaslar ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlanan "Elektronik Belge Uzaktan Erişim Kılavuzunda"
açıklanır.
Başkanlık, bu Tebliğde belirtilen
e-Belgelerin düzenlenmesi ve alıcılarına iletilmesi hususlarında, faaliyetlerin
niteliği, yapılma şekli gibi diğer ayırt edici unsurları da dikkate alarak özel
izin vermeye veya bu durumları ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan ilgili
e-Belgelere ait uygulama veya teknik kılavuzlarda açıklama yaparak düzenlemeye
yetkilidir.
Başkanlık, bu Tebliğde belirtilen e-Belge
uygulamaları kapsamında hizmet vermek üzere yetkilendirilen özel entegratör
kuruluşlar ile doğrudan entegrasyon izni verilen mükelleflerin bilgi işlem
sistemlerini, usul ve esasları ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımlanan
denetim usul ve esaslarına ilişkin teknik kılavuzlara uygun olarak denetlemeye,
bilgi sistemleri denetimleri konusunda yetkilendirilen kişi veya kuruluşlara
denetlettirmeye, bu denetim sonucuna (veya düzenlenen Bağımsız Denetim Raporu
sonucuna) göre izinleri vermeye, verilmiş olan izinleri geçici olarak
durdurmaya veya tamamen sona erdirmeye yetkilidir.
Başkanlık, en az bir ay süre vermek
kaydıyla, bu Tebliğ kapsamında oluşturulan e-Belgelerin ikincil örneklerinin
Başkanlık bilgi işlem sistemlerine sürekli olarak ve uygulamalara ilişkin Teknik
Kılavuzlarla belirlenen iletim zamanlarında elektronik ortamda iletilmesi
zorunluluğu getirmeye, iletimi talep edilen belgelere ait raporlama
zorunluluğunu kaldırmaya, zorunluluk getirdiği mükellef ve sektör gruplarını ebelge.gib.gov.tr
adresinde gerekli duyuruları yapmak suretiyle belirlemeye yetkilidir.
e-Belge şeklinde düzenleme imkanı verilen belgelerden
Başkanlıkça belirlenen ve adresinde duyurulan belgelerin, Başkanlığa ait
uygulamalar üzerinden e-Belge olarak düzenlenmesi durumunda, Başkanlığa ait
elektronik imza veya mali mühür ile de imzalanabilir.
Başkanlık, e-Belge uygulamaları kapsamında
e-Belgenin düzenlenip muhataplarına iletimi sırasında, belge içeriğinin
kontrolüne yönelik analizleri; mükellefin faaliyet alanı, kapasitesi,
alım-satıma konu mal ve hizmetlerin türü, niteliği veya Başkanlık sistemlerinde
var olan her türlü bilgileri kullanarak yapmaya, bu analizler sonucunda riskli
olduğu değerlendirilen belgeleri (belge içeriğinin sahte veya muhteviyatı
itibariyle yanıltıcı belge olduğu hususunda tereddüt edilen durumların varlığı
halinde ilgili belgeler riskli olarak değerlendirilir.) muhataplarına
iletilmesini durdurmaya yetkilidir.
Başkanlık, gerekli hazırlıklar yapılması
için en az 3 ay süre vermek suretiyle, format ve standardı belirlenen ve ebelge.gib.gov.tr
adresinde yayımlanan, mal ve hizmetlerin sınıflandırma veya tanımlanmasına
ilişkin standart birim veya kodların bu Tebliğde belirtilen e-Belgelerde yer
almasına ilişkin olarak zorunluluk getirmeye, bu zorunluluğu sektör, mal veya
hizmet grupları itibarıyla ya da mükellefiyet türleri dikkate alınmak
suretiyle, farklı usul, esas ve süreler dâhilinde belirlemeye ve bunları ebelge.gib.gov.tr
adresinde muhataplarına duyurmaya yetkilidir.
Bu Tebliğ kapsamında yer alan e-Belge
uygulamaları ile ilgili olarak, Kanunun mükerrer 242 nci maddesinin ikinci
fıkrasının (5) numaralı bendinde belirtilen şekilde özel hukuk tüzel kişiliğini
haiz bir şirketin kurulması durumunda, e-Belgelerin düzenlenme, iletilme,
muhafaza usul ve esasları ile şirket dışındaki özel kişi, kurum ve kuruluşlarca
e-Belge uygulamaları kapsamında verilebilecek hizmetlere ilişkin usul ve
esaslar, kurulan şirket tarafından belirlenecek yeni esaslara göre devam
ettirilebilir.
Başkanlık, kendilerine e-Belge uygulamalarına geçiş
zorunluluğu getirilen mükelleflerin zorunluluklarının başlayacağı tarihe kadar
e-Belge uygulamalarından yararlanma yöntemlerinden herhangi birini seçerek
uygulamaya dahil olmamaları halinde, bu Tebliğin "V.1.1." numaralı
bölümünde belirtilen "GİB Portal Yöntemine göre kullanıcı
hesaplarını re'sen tanımlamaya yetkilidir. (09.02.2021 / 31390 sayılı R.G. Sıra No:526 tebliğ ile
eklenmiştir)
IX. Yürürlükten Kaldırılan Tebliğler
Aşağıda bilgilerine yer verilen Vergi Usul
Kanunu Genel Tebliğleri bu Tebliğin yürürlüğe girdiği tarihte, 20/6/2015
tarihli ve 29392 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği (Sıra No:454)
1/1/2020 tarihinde yürürlükten kaldırılmıştır. Diğer mevzuatta söz konusu
Tebliğlere yapılan atıflar, ilgisine göre bu Tebliğe yapılmış sayılır.
No.
Sıra No.
Tebliğin Türü
Resmî Gazete Tarihi
Resmî Gazete Sayısı
1
397
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
5/3/2010
27512
2
415
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
26/6/2012
28335
3
421
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
14/12/2012
28497
4
433
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
30/12/2013
Mükerrer 28867
5
462
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
25/12/2015
29573
6
463
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
25/12/2015
29573
7
487
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği
17/12/2017
30273
X. Yürürlük ve yürütme
Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Bu Tebliğin hükümlerini Hazine ve Maliye
Bakanı yürütür.
Tebliğin Yayımlandığı Resmî Gazete'nin
Tarihi
Sayısı
19/10/2019
30923
Tebliğde Değişiklik Yapan Tebliğin Yayımlandığı Resmî
Gazete'nin
Tarihi
Sayısı
10/1/2020
31004
9/2/2021
31390
[1] Mülga: Elektronik Banka Dekontu (e-Dekont) : Bu
Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge biçiminde oluşturulmuş
banka dekontunu,
[2] "dekontunun" ibaresi "ve 3/4/2014 tarihli ve 28961
sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra
No:435)'nin (2) numaralı bölümünde sayılan kuruluşlar tarafından düzenlenen
dekontun" olarak 12.11.2024 /
32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[3] "TÜBİTAK-UEKAE" ibaresi "TÜBİTAK BİLGEM KAMU SM"
olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573
Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[4] Mülga: TUBTTAK-UEKAE- BİLGEM/KAMU SM : Türkiye
Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu - Ulusal Elektronik ve Kriptoloji
Araştırma Enstitüsü'nü- Bilişim ve Bilgi Güvenliği İleri Teknolojiler Araştırma
Merkezi/Kamu Sertifıkasyon Merkezini,
[5] Mülga: 1- 2018 veya müteakip hesap dönemleri brüt
satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafı iş hasılatı) 5 Milyon TL ve üzeri
olan mükellefler.
[6] "aracıları." ibaresi "aracıları ile kendilerine veya
aracı hizmet sağlayıcılarına ait internet sitelerinde veya diğer her türlü
elektronik ortamda mal veya hizmet satışını gerçekleştiren mükelleflerden, 2020
veya 2021 hesap dönemleri için 1 Milyon TL, 2022 veya müteakip hesap dönemleri
için 500 Bin TL ve üzeri brüt satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafi iş
hasılatı) olanlar." olarak 22.01.2022
/ 31727 sayılı R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[7] "mükelleflerin," ibaresi "mükellefler ile ihtiyari
olarak uygulamaya dahil olan mükelleflerin, birbirlerine"
olarak 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 7351 s.k. 535
Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[8] "düzenleyecekleri" ibaresi "düzenlemeleri ve almaları
gereken" olarak 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 7351
s.k. 535 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[9] (f) olan fıkra numarası (h) olarak 07.10.2023 / 32332 sayılı R.G. Sıra No:550 Tebliğ ile
teselsül ettirilmiştir.
[10] "5 Milyon TL ve üzeri olan" ibaresi "Söz konusu
bölümün (a) fıkrasının (1) numaralı bendi kapsamında olanlardan" olarak 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[11] ", kendilerine veya aracı hizmet sağlayıcılarına ait
internet sitelerinde veya diğer her türlü elektronik ortamlarda mal veya hizmet
satışını gerçekleştiren mükelleflerden söz konusu bölümün (a) fıkrasının (4)
numaralı bendinde belirtilen brüt satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafi
iş hasılatı) şartını 2020 veya 2021 hesap dönemlerinde sağlayanlar 1/7/2022
tarihine kadar, 2022 veya müteakip hesap dönemlerinde sağlayanlar ilgili hesap
dönemini izleyen yedinci ayın başına kadar" ibaresi 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile
eklenmiştir.
[12] "1/7/2020 tarihinden" ibaresi "Başkanlık tarafından
ebelge.gib.gov.tr adresinde yapılan duyuruda belirtilecek tarihten" olarak 07.10.2023 / 32332 sayılı R.G. Sıra No:550 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[13] Mülga: IV.2.4.2. Aracı Hizmet Sağlayıcıları, İnternet
Ortamında İlan Yayınlayanlar ile İnternet Reklamcılığı Hizmet Aracılarının
e-Arşiv Fatura Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu
[14] ", kendilerine veya aracı hizmet sağlayıcılarına ait
internet sitelerinde veya diğer her türlü elektronik ortamlarda mal veya hizmet
satışını gerçekleştiren mükelleflerden bu Tebliğin (IV.1.4) bölümünün (a)
fıkrasının (4) numaralı bendinde belirtilen brüt satış hasılatı (veya satışları
ile gayrisafi iş hasılatı) şartını 2020 veya 2021 hesap dönemlerinde
sağlayanlar 1/7/2022 tarihine kadar, 2022 veya müteakip hesap dönemlerinde
sağlayanlar ilgili hesap dönemini izleyen yedinci ayın başına kadar" ibaresi 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 535 Tebliğ ile
eklenmiştir.
[15] "internet reklamcılığı hizmet aracıları ile internet
ortamında ilan yayınlayanlar" ibaresi "internet ortamında ilan yayınlayanlar,
internet reklamcılığı hizmet aracıları ile kendilerine veya aracı hizmet
sağlayıcılarına ait internet sitelerinde veya diğer her türlü elektronik
ortamlarda mal veya hizmet satışını gerçekleştirenler" olarak 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[16] "(ticari kazançları basit usulde tespit edilen mükellefler ile işletme
hesabı esasına göre defter tutan mükellefler açısından 1/1/2025 ila
31/12/2026)" ibaresi 31.12.2025
/ 33124 sayılı 5. Mükerrer R.G. Seri No: 589 Tebliğ ile eklenmiştir.
[17] "(ticari kazançları basit usulde tespit edilen mükellefler
ile işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler açısından 1/1/2027)" ibaresi 31.12.2025
/ 33124 sayılı 5. Mükerrer R.G. Seri No: 589 Tebliğ ile eklenmiştir.
[18] ", 1/1/2020 tarihinden itibaren düzenlenecek
faturaların, vergiler dahil toplam tutarının 5 Bin TL'yi (vergi mükelleflerine
düzenlenenler açısından Kanunun 232 nci maddesinin ikinci fıkrasında
belirtilen, işlemin gerçekleştiği yıla ait, fatura düzenleme zorunluluğuna
ilişkin tutarı) aşması halinde, söz konusu faturaların," ibaresi "düzenlenecek
faturaların; 1/1/2025 ila 31/12/2025 tarihleri arasında vergiler dahil toplam
tutarının 3 Bin TL'yi aşması halinde, 1/1/2026 tarihinden itibaren ise tutarına
bakılmaksızın," olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G.
Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir. (Yürürlük:
1/1/2025 tarihinden itibaren gerçekleştirilen teslim ve hizmetlere uygulanmak
üzere 1/1/2025 tarihinde)
[19] Mülga: e-Arşiv
Fatura uygulamasına dahil olmayan mükelleflerce, 1/1/2020 tarihinden itibaren
düzenlenecek faturaların, vergiler dahil toplam tutarının 30 Bin TL'yi (vergi
mükelleflerine düzenlenenler açısından vergiler dahil toplam tutarı 5.000
TL'yi) aşması halinde, söz konusu faturaların, bu Tebliğin "V.7." ve
"ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai durumlar haricinde,
"e-Arşiv Fatura" olarak Başkanlıkça sunulan e-Belge düzenleme portali
üzerinden düzenlenmesi zorunludur. Söz konusu faturaların bu Tebliğin
"V.7." ve "ViiI." numaralı bölümlerinde belirtilen istisnai
durumlar haricinde e-Arşiv Fatura yerine matbu (kağıt) fatura olarak düzenlenmesi
veya alınması halinde, faturayı düzenleyen ile nihai tüketici dışındaki vergi
mükellefiyeti bulunan alıcı hakkında düzenlenen veya alınan her bir kağıt
fatura için ayrı ayrı olmak üzere Kanunun 353 üncü maddesinde öngörülen cezai
hüküm uygulanır.
[20] Mülga: Aynı günde aynı kişilere düzenlenen faturalar
topluca birlikte değerlendirilecek olup, faturaların vergi dâhil tutar
toplamının belirtilen tutarı aşması halinde, söz konusu faturaların e-Arşiv
Fatura olarak düzenlenmesi ve alınması zorunluluğu bulunmaktadır.
[21] "Söz konusu satışlarda irsaliye yerine geçen; e-Arşiv
Faturanın kağıt çıktısı, ÖKC fatura bilgi fişi ya da sevk irsaliyesinin sevk
edilen malın yanında bulunması gerekmektedir." cümlesi "Söz konusu satışlarda;
sevk irsaliyesi ya da e-İrsaliyenin bir örneğinin (veya format ve standardı
Başkanlıkça belirlenen ve bu satışa ilişkin olarak düzenlenen e-İrsaliyenin
elektronik ortamda sorgulanmasına, görüntülenmesine, doğrulanmasına imkan veren
bilgileri barındıran özel kodlu belgenin kağıt çıktısının), sevk irsaliyesi yerine
geçen e-Arşiv Faturanın kağıt çıktısının ya da ÖKC fatura bilgi fişinin sevk
edilen malın yanında bulunması gerekmektedir." olarak 22.01.2022
/ 31727 sayılı R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[22] "Söz konusu mükelleflerce yapılan bu kapsamdaki
satışlarda; irsaliye yerine geçen; e-Fatura kağıt çıktısı, ÖKC fatura bilgi
fişi ya da sevk irsaliyesinin sevk edilen malın yanında bulundurulması
gerekmektedir." cümlesi "Söz konusu satışlarda; sevk irsaliyesi ya da
e-İrsaliyenin bir örneğinin (veya format ve standardı Başkanlıkça belirlenen ve
bu satışa ilişkin olarak düzenlenen e-İrsaliyenin elektronik ortamda
sorgulanmasına, görüntülenmesine, doğrulanmasına imkân veren bilgileri
barındıran özel kodlu belgenin kağıt çıktısının), sevk irsaliyesi yerine geçen
e-Faturanın kağıt çıktısının ya da ÖKC fatura bilgi fişinin sevk edilen malın
yanında bulundurulması gerekmektedir." olarak 22.01.2022
/ 31727 sayılı R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[23] "e-Fatura uygulamasına kayıtlı olan mükelleflerden
demir" ibaresi "Demir" olarak 22.01.2022 / 31727 sayılı
R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[24] "mükellefler." ibaresi "mükellefler (ticari kazançları
basit usulde tespit edilenler hariç)." olarak 22.01.2022
/ 31727 sayılı R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[25] Mülga: 7- e-Fatura uygulamasına kayıtlı olan ve 2018
veya müteakip hesap dönemleri brüt satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafı
iş hasılatı) 25 Milyon TL ve üzeri olan mükellefler.
[26] "demir, çelik ürünlerinin imal, ithal veya ihracını
gerçekleştirenler," ibaresi "demir ve çelik ile demir veya çelikten ürünlerin
imal, ithal veya ihracını gerçekleştirenler (ticari kazançları basit usulde
tespit edilenler hariç)," olarak 22.01.2022 / 31727
sayılı R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[27] "İnşaat Demiri İzleme Sistemine geçiş zorunluluğu
getirilen mükelleflerden brüt satış hasılatı (veya satışları ile gayrisafi iş
hasılatı) 2024 veya müteakip hesap dönemlerinde 1 Milyon TL ve üzeri olan
mükellefler" ibaresi 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G.
Seri No: 573 Tebliğ ile eklenmiştir.
[28] "ilgili hesap dönemi brüt satış hasılatı (veya
satışları ile gayrisafi iş hasılatı) 25 Milyon TL" ibaresi "brüt satış hasılatı
(veya satışları ile gayrisafi iş hasılatı) 2018, 2019 veya 2020 hesap dönemlerinde
25 Milyon TL, 2021 veya müteakip hesap dönemlerinde 10 Milyon TL" olarak 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G. 7351 s.k. 535 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[29] Mülga: 1/1/2020 tarihinden
itibaren Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (I) sayılı listedeki malların
imali, ithali, teslimi vb. faaliyetleri nedeniyle EPDK'dan lisans alanlar, Özel
Tüketim Vergisi Kanununa ekli (iiI) sayılı listedeki mallan imal, inşa veya
ithal edenler, maden ruhsat veya sertifikası alanlar, şeker imalini
gerçekleştirenler, demir, çelik ürünlerinin imal, ithal veya ihracını
gerçekleştirenler, Gübre Takip Sistemine dahil olanlar, Hal Kayıt Sistemi
kapsamındaki sebze ve meyvelerin toptan ticaretini yapmaya başlayanlar için,
e-İrsaliye uygulamasına geçme zorunluluğu, söz konusu işlemlerinin
gerçekleştirildiği ayı izleyen dördüncü ayın başından itibaren başlayacaktır.
[30] Mülga: e-Döviz Alım-Satım
Belgesi uygulaması, döviz alım ve satım faaliyetinde bulunan yetkili
müesseseler tarafından kağıt ortamda düzenlemekte olan Döviz Alım Belgesi ve
Döviz Satım Belgesi'nin, elektronik ortamda düzenlenmesi, muhatabına talebi
doğrultusunda elektronik veya kağıt ortamda iletilebilmesi, elektronik ortamda
muhafaza ve ibraz edilebilmesine imkan veren uygulamadır.
[31] Mülga: Bu Tebliğde düzenlenen e-Döviz Alım-Satım
Belgesi, yeni bir belge türü olmayıp, kâğıt ortamdaki "Döviz Alım" ve
"Döviz Satım" belgeleri ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
[32] "ve Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:435)'nin
(2) numaralı bölümünde sayılan kuruluşlar" ibaresi
12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile eklenmiştir.
[33] "Tebliğin (IV.11.1.) numaralı bölümünde belirtilen
mükelleflerden" ibaresi 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G.
Seri No: 573 Tebliğ ile eklenmiştir.
[34] "isteyen bankaların" ibaresi "isteyenlerin" olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[35] "Bankalar, e-Dekont" ibaresi "e-Dekont" olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[36] "birini seçerek yararlanabilir." ibaresi "biri
seçilerek yararlanılabilir." olarak 12.11.2024 / 32720
sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[37] "isteyen bankaların," ibaresi "isteyenlerin," olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[38] "isteyen bankalar ise" ibaresi "isteyenler ise" olarak
12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[39] "tamamlayan bankalara" ibaresi "tamamlayanlara" olarak
12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[40] "edilen bankalara," ibaresi "edilenlere," olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[41] "reddedilen bankaların" ibaresi "reddedilenlerin,"
olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573
Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[42] "3" ibaresi "6" olarak 12.11.2024
/ 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[43] "bankalardan," ibaresi 12.11.2024
/ 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile yürürlükten kaldırılmıştır.
[44] "Bankalar," ibaresi "Tebliğin (IV.11.1.) numaralı
bölümünde belirtilen mükellefler," olarak 12.11.2024 /
32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[45] "Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:435)'nin (2)
numaralı bölümünde sayılan kuruluşlar ise istemeleri halinde 1/1/2025
tarihinden" ibaresi 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri
No: 573 Tebliğ ile eklenmiştir.
[46] "bankaların" ibaresi "Tebliğin (IV.11.1.) numaralı
bölümünde belirtilen mükellefler için," olarak 12.11.2024
/ 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[47] "Bankalar" ibaresi "Söz konusu mükellefler," olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[48] "olacağı belirtilen bankaların," ibaresi
"edilenlerin," olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G.
Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[49] Mülga: d) Düzenlenen e-Adisyon belgesinin ilişkili
olduğu e-Fatura veya e-Arşiv Fatura'nın evrensel tekil tanımlama numarası
(ETTN) veya perakende satış fişinin düzenlendiği ÖKC'nin cihaz sicil numarası.
[50] ""VI.11.5." numaralı bölümüne" ibaresi ""V.5. ve V.8."
numaralı bölümlerine" olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ
ile değiştirilmiştir.
[51] "Bilgi işlem sistemleri yeterli olan mükelleflerin,"
ibaresi "Faaliyet konusu, mükellefiyet süresi, vergi, şirket veya mükellefiyet
türü, aktif ya da öz sermaye büyüklüğü, brüt satış hasılatı (veya satışları ile
gayrisafi iş hasılatı), sektör, düzenlenen belge sayısı ile bilgi işlem
altyapısı gibi hususlarda Başkanlık tarafından belirlenen şartları sağlayan ve
başvuruları Başkanlıkça uygun bulunan mükelleflerin," olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[52] "500 TL'ye" ibaresi "Kanunun 232 nci maddesinin ikinci
fıkrasında belirtilen, işlemin gerçekleştiği yıla ait, fatura düzenleme
zorunluluğuna ilişkin tutara" olarak 07.10.2023 / 32332 sayılı R.G. Sıra No:550 Tebliğ ile
değiştirilmiştir. (Yürürlük: 01.11.2023 tarihinden itibaren
gerçekleştirilen teslim ve hizmetlere uygulanmak üzere yayımı tarihinde)
[53] Mülga 7.paragraf; e-Fatura
ve e-Arşiv Fatura uygulamalarına kayıtlı bulunan ve 30/9/2017 tarihli ve 483
Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin 6 ncı maddesinin birinci
fıkrasında belirtilen şartları sağlayarak ÖKC kullanımından muafiyeti bulunan
mükellefler tarafından, vergi dahil toplam satış tutan 500 TL'ye kadar olan
perakende mal ve hizmet satışlarına ait düzenlenen e-Arşiv Faturanın,
"müşterinin adı, ticaret unvanı, adresi, vergi dairesi ve hesap
numarası" bilgileri yerine, müşterinin adı bölümünde "NİHAİ
TÜKETİCİ" açıklamasına yer verilerek düzenlenmesi halinde, düzenlenen bu
belge perakende satış fişi veya ÖKC fişi olarak kabul edilecektir.
[54] "(e-Dekont uygulaması kapsamında 4 haneli birim kodu
ve en az 14 haneli sıra numarasından oluşan numara, hava yolu firmalarınca
düzenlenen e-Biletlerde ise bu numara yerine IATA nezdindeki kod numarası ile
başlayan toplam on üç haneli bilet numarası da belge numarası yerine
kullanılabilecektir)" ibaresi "(Hava yolu firmalarınca düzenlenen e-Biletlerde
bu numara yerine IATA nezdindeki kod numarası ile başlayan toplam on üç haneli
bilet numarası belge numarası yerine kullanılabilecektir)" olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[55] "belgeyi düzenleyen ve muhatabı tarafından ıslak imza
imzalanması ve düzenleyen tarafından kâğıt ortamda da muhafaza ve ibraz
edilmesi, muhatabına ise elektronik veya kâğıt ortamda iletilmesi
gerekmektedir." ibaresi "muhatabı tarafından ıslak imza ile imzalanması,
elektronik imzalı belgenin muhatabına talebi doğrultusunda elektronik veya
kağıt örneğinin iletilmesi ve elektronik imzalı belge ile birlikte ıslak imzalı
örneğinin düzenleyen tarafından kâğıt ortamda da muhafaza ve ibraz edilmesi
gerekmektedir." olarak 22.01.2022 / 31727 sayılı R.G.
7351 s.k. 535 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[56] Mülga: Muhatabına kâğıt ortamda iletilmesi halinde,
kâğıt çıktının düzenleyen ve muhatabı tarafından ıslak imza ile imzalanmış
olması esastır.
[57] "banka" ibaresi "belgeyi düzenleyen kurum" olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
değiştirilmiştir.
[58] "banka yetkilisinin" ibaresi "belgeyi düzenleyen
kurumun yetkilisinin" olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı
R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[59] "belgenin de" ibaresi "belgenin ve Vergi Usul Kanunu
Genel Tebliği (Sıra No:435)'nin (2) numaralı bölümünde sayılan kuruluşlar tarafından
banka ve sigorta muameleleri vergisine tâbi bütün hizmet veya satışlarında
fatura yerine geçmek üzere düzenlenen dekontun" olarak 12.11.2024
/ 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[60] "ve banka dekontu ile" ibaresi ", Vergi Usul Kanunu
Genel Tebliği (Sıra No:435)'nde ve dekontla" olarak 12.11.2024
/ 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[61] "bankaların" ibaresi "Tebliğin (IV.11.1.) numaralı
bölümünde belirtilen mükelleflerin," olarak 12.11.2024
/ 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[62] "ve e-Fatura yerine e-Arşiv Fatura düzenlenmesine"
ibaresi 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573
Tebliğ ile eklenmiştir.
[63] "düzenlenmesi durumunda" ibaresi "düzenlenmesi [(ç)
bendi bakımından e-Fatura yerine e-Arşiv Fatura düzenlenmesi de dâhil]
durumunda" olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri
No: 573 Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[64] "TÜBİTAK-UEKAE" ibaresi "TÜBİTAK BİLGEM KAMU SM"
olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573
Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[65] "TÜBİTAK-UEKAE" ibaresi "TÜBİTAK BİLGEM KAMU SM"
olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573
Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[66] "TÜBİTAK-UEKAE" ibaresi "TÜBİTAK BİLGEM KAMU SM"
olarak 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573
Tebliğ ile değiştirilmiştir.
[67] "bildirimin yapıldığı tarihten itibaren 6 ay süre ile
uygulamayı kendi bilgi işlem sistemleri üzerinden kullanmak üzere başvuru
yapamazlar. Bu mükellefler," ibaresi 12.11.2024 / 32720 sayılı R.G. Seri No: 573 Tebliğ ile
yürürlükten kaldırılmıştır.