D-8 Üyesi Devletler Arasında Tercihli Ticaret Anlaşması Çerçevesindeki Ticarette Eşyanın Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik (D8 Ülkeleri; Türkiye, Endonezya, İran İslam Cumhuriyeti, Malezya, Nijerya Federal Cumhuriyeti ve Pakistan İslam Cumhuriyetini)
D-8 ÜYESİ DEVLETLER ARASINDA TERCİHLİ TİCARET ANLAŞMASI ÇERÇEVESİNDEKİ
TİCARETTE EŞYANIN TERCİHLİ MENŞEİNİN TESPİTİ HAKKINDA YÖNETMELİK
Gümrük ve
Ticaret Bakanlığından:24.05.2016 tarih ve 29721 sayılı R.G.
Yürürlük: 1 Temmuz
2016
GGT
(Gümrük İşlemleri) Seri
No 149 (Basım Dağıtım)
GGT (Uluslararası Anlaşmalar) Seri
No 9 (Vize İşlemleri)
GGT (Uluslararası Anlaşmalar) Seri
No 10 (Sonradan Kontrol)
Genelgeler
1 Tasarruflu Yazılar 1 2
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç,
Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı, 18/04/2011 tarihli ve 2011/1681
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile onaylanan D-8 Üye Devletleri Arasında
Tercihli Ticaret Anlaşması eki D-8 Üyesi Devletler Arasında Tercihli Ticaret
Anlaşmasına (TTA) İlişkin Menşe Kurallarının uygulanmasına dair usul ve
esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, D-8 Üyesi Devletler Arasında
Tercihli Ticaret Anlaşmasına (TTA) İlişkin Menşe Kurallarının
uygulanmasına dair usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelik, 1
sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin
448 inci maddesi ile D-8 Üye Devletleri Arasında Tercihli Ticaret Anlaşması eki
D-8 Üyesi Devletler Arasında Tercihli Ticaret Anlaşmasına (TTA) İlişkin
Menşe Kurallarına dayanılarak hazırlanmıştır. (20.12.2022 / 32049 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 01.11.2022 tarihinden geçerli
olmak üzere yayımı tarihi)[1]
Tanımlar
MADDE 4 - (1) Bu Yönetmelikte yer alan;
a) Anlaşma: D-8 Üye Devletleri Arasında Tercihli
Ticaret Anlaşmasını,
b) Armonize Sistem: 10 Kasım 1988 tarihli ve 3501
sayılı Kanunla katılmamız uygun bulunan Uyumu Sağlanmış (Armonize) Mal Tanımı
ve Kodlama Sistemi Hakkında Uluslararası Sözleşmede belirtilen şekilde ve
Sözleşmenin ekinde yer alan pozisyonları, alt pozisyonları ve bunlara ait
sayısal kodları, Bölüm, Fasıl ve Alt Pozisyon Notlarını ve Armonize Sistemin
yorumu ile ilgili Genel Kuralları kapsayan Nomanklatürü,
c) Bakanlık: Ticaret[2] Bakanlığını,
ç) CIF kıymeti: İthalat limanında eşyanın taşıyıcıdan
boşaltıldığı sırada eşyanın bedeli, eşyanın varış limanına teslim edilmesi için
gereken navlun ve sigorta dahil olmak üzere eşya için ihracatçıya gerçekte
ödenen veya ödenebilecek fiyatı,
d) Eşya: Hem girdileri hem de ürünleri,
e) Etkisiz unsurlar:
1) Yakıt ve enerji,
2) Alet, kalıp ve şekiller,
3) Bina ve ekipmanların bakımında kullanılan parça ve
maddeler,
4) Yağ, gres, birleştirici maddeler ve üretimde veya
bina ve ekipmanların işletilmesinde kullanılan diğer maddeler,
5) Eldivenler, gözlükler, ayak giyecekleri, elbise,
güvenlik ekipmanları ve donanımları,
6) Eşyanın test edilmesi veya incelenmesi amacıyla
kullanılan ekipman, aygıt ve donanımları,
7) Katalizör ve solventler,
8) Eşyaya dahil edilmeyen ancak eşyanın üretiminde
kullanılmasının üretimin bir parçasını teşkil ettiği makul olarak
ispatlanabilecek diğer tüm eşya,
dahil olmak üzere bir eşyanın üretiminde, test
edilmesinde veya muayenesinde kullanılan fakat fiziki olarak eşyaya dahil
edilmemiş bir eşyayı veya eşyanın üretimiyle bağlantılı binaların bakımı veya
ekipmanın işletimi ile ilgili bir eşyayı,
f) Fabrika çıkış fiyatı: Ürün için nihai işçilik veya
işlemin gerçekleştirilmesini üstlenen imalatçıya fabrika çıkışı itibarıyla
ödenen, kullanılan bütün girdi fiyatlarının dâhil edilmiş olduğu elde edilmiş
ürünün ihracında geri ödenen veya ödenecek yurtiçi vergilerin tenziliyle
bulunan fiyatı,
g) Girdi: Ürün imalatında kullanılan herhangi bir
madde, parça, aksam, yarı mamul ve/veya diğer eşyaya fiziken dahil edilmiş veya
diğer eşyanın üretim sürecine dahil edilmiş eşyayı,
ğ) Gümrük kıymeti: İthalat ülkesine ihraç amaçlı
satışlarda diğer tahsil edilebilir vergiler ve ödenen miktarlar da dâhil olmak
üzere eşya için gerçekte ödenen veya ödenebilir kıymet olan ithal eşyasının
satış bedelini, eşyanın satış bedeline göre belirlenemediği hallerde,
1) Aynı eşyanın satış bedeli yöntemi kullanılarak
belirlenen bedeli,
2) Benzer eşyanın satış bedeli yöntemi kullanılarak
belirlenen bedeli,
3) İndirgenmiş kıymet yöntemi kullanılarak belirlenen
bedeli,
4) Hesaplanmış kıymet yöntemi kullanılarak belirlenen
bedeli,
5) Son yöntem kullanılarak belirlenen bedeli,
h) Menşe İspat Belgesi: Eşyanın Anlaşma kapsamında
menşeli olduğunu ispat etmek üzere düzenlenen ve bir örneği ekte yer alan D-8
Menşe İspat Belgesini,
ı) Menşeli olmayan girdi: Üretimde kullanılan, menşe
ülkesi Anlaşmaya taraf ülkeler dışındaki bir ülke olan veya menşei
belirlenemeyen her türlü girdiyi,
i) Sevkiyat: Bir ihracatçıdan bir alıcıya aynı anda
gönderilen ya da ihracatçıdan alıcıya sevkinde tek bir sevk evrakı kapsamında
yer alan veya böyle bir evrakın olmaması halinde tek bir fatura kapsamına giren
ürünleri,
j) Sınıflandırılmış: Ürün veya girdilerin belirli bir
pozisyon altında sınıflandırılmasını,
k) Taraf ülke: D-8 Üye Devletleri Arasında Tercihli
Ticaret Anlaşması'nı onaylamış ülkelerden biri olarak;
Türkiye Cumhuriyeti,
Bangladeş Halk Cumhuriyeti, (20.12.2022 /
32049 sayılı R.G. ile eklenmiştir. Yürürlük 01.11.2022 tarihinden geçerli olmak
üzere yayımı tarihi)
Endonezya Cumhuriyeti,
İran İslam Cumhuriyeti,
Malezya,
Nijerya Federal Cumhuriyeti,
Pakistan İslam Cumhuriyetini,
l) Ülkeler: Karasularını da kapsayacak şekilde taraf
ülke topraklarını,
m) Üretim: İmal etmek, üretmek, monte etmek, işlemek,
yetiştirmek, büyütmek, beslemek, madencilik, özünü çıkartmak, hasat etmek,
balıkçılık, tuzakla avlamak, bir araya getirmek, toplayıcılık, avcılık ve
yakalamak da dahil olmak üzere eşya elde etme yöntemlerini,
n) Ürün: Bilahare başka bir imalat işleminde girdi
olarak kullanılması söz konusu olsa bile imal edilmiş ürünü,
o) Elektronik sistem: Menşe ispat ve dolaşım
belgelerinin düzenlenmesine yönelik başvurunun yapılması, belgelerin
düzenlenmesi, kontrol edilmesi, onaylanması ve vize işlemlerinin
gerçekleştirilmesini sağlamak üzere Bakanlık ya da Bakanlıkça uygun görülen
kişi ve kuruluşlarca elektronik ortamda verilen hizmet ve bu hizmete dair alt
yapıyı, (23.06.2018 tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile eklenmiştir. Yürürlük
01.06.2018)
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Menşeli
Ürün Kavramının Tanımı ve Koşulları
Menşeli
ürünler
MADDE 5 - (1) 14 üncü maddede belirtilen sevkiyat hükümlerine
uygun olarak bir taraf ülkeden diğer taraf ülkeye ihraç edilen aşağıda
belirtilen ürünler, taraf ülkelerden biri menşeli kabul edilerek Anlaşma
kapsamındaki tercihli tavizden yararlanırlar:
a) 6 ncı maddede belirtildiği ve tanımlandığı şekilde,
tamamen elde edilmiş veya üretilmiş ürünler.
b) 7 nci maddede belirtilen şartları karşılamak
kaydıyla, tamamen elde edilmemiş veya üretilmemiş ürünler.
Tamamen
üretilmiş veya elde edilmiş ürünler
MADDE 6 - (1) Aşağıdaki ürünler tamamen bir taraf ülkede
üretilmiş veya elde edilmiş kabul edilir:
a) O taraf ülkede hasat edilen, toplanan veya
harmanlanan bitki ve bitkisel ürünler.
b) O taraf ülkede doğmuş ve yetiştirilmiş canlı
hayvanlar.
c) O taraf ülkede doğmuş ve yetiştirilmiş canlı
hayvanlardan elde edilen ürünler.
ç) O taraf ülkede avcılık, tuzakla avcılık,
balıkçılık, su ürünleri yetiştiriciliği, toplayıcılık veya yakalama yoluyla
elde edilen ürünler.
d) O taraf ülkenin topraklarından, sularından, deniz
yataklarından veya deniz yataklarının altından çıkarılan ancak (a) ve (ç)
bentlerinde belirtilen ürünlere dahil olmayan mineral ürünler ve diğer doğal
maddeler.
e) Uluslararası hukuka göre işletme hakkı bulunması
koşuluyla taraf ülkenin karasuları dışındaki sulardan, deniz yataklarından veya
deniz yataklarının altından çıkartılan ürünler.
f) Bir taraf ülkeye kayıtlı veya söz konusu taraf
ülkenin bayrağı altında seyreden gemilerle açık denizden elde edilen balıkçılık
ürünleri ve diğer denizcilik ürünleri.
g) Bir taraf ülkeye kayıtlı veya söz konusu taraf
ülkenin bayrağı altında seyreden fabrika gemilerinin bordasında münhasıran (f)
bendinde belirtilen ürünlerden işlenen ve/veya üretilen eşya.
ğ) Bir taraf ülkede esas amacını daha fazla
sürdüremeyen ve yenilenmesi veya tamiri mümkün bulunmayan ve sadece imha
edilmeye veya hammaddelerin bir kısmının geri kazanılmasına veya geri
dönüşümüne müsait kullanılmış ürünler.
h) Taraf ülkede yapılan imalat işlemleri sonucu ortaya
çıkan atık ve hurdalar.
ı) Münhasıran (a) ila (h) bentlerinde tanımlanan
ürünlerden bir Taraf ülkede elde edilen veya üretilen eşya.
(2) Birinci fıkranın (f) ve (g) bentlerinde belirtilen
gemiler veya fabrika gemileri terimi sadece aşağıda belirtilen gemi ve fabrika
gemileri için uygulanır:
a) Taraf ülkede kayıtlı veya tescilli olanlar,
b) Taraf ülkelerden birinin bayrağı altında
seyredenler,
c) En az yüzde 50'si bir taraf ülke vatandaşlarına ait
olanlar veya yönetim merkezi bu taraf ülkelerden birinde bulunan, müdür veya
müdürleri, Yönetim Kurulu veya Denetleme Kurulu Başkanı ve bu kurullar
üyelerinin çoğunluğunun bir taraf ülke vatandaşı olan ve ilave olarak, ortaklık
veya limited şirket durumunda, sermayesinin en az yarısı o taraf ülkeye veya
söz konusu taraf ülkenin kamu kuruluşları ya da vatandaşlarına ait olanlar.
Tamamen
üretilmemiş veya elde edilmemiş ürünler
MADDE 7 - (1) 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinin
uygulanması bakımından bir ürün, o ürünün fabrika çıkış fiyatının en az % 40'lık
bir kısmı bir taraf ülke menşeli olması kaydıyla menşeli olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkra kapsamında bir taraf ülke menşeli
girdilerin yüzdesinin hesaplanmasında aşağıda belirtilen yöntem uygulanır:
Fabrika
Çıkış Fiyatı - Menşeli Olmayan Girdilerin Kıymeti
________________________________________________ x 100
≥ % 40
Fabrika Çıkış Fiyatı
(3) Menşeli olmayan girdilerin kıymeti:
a) Girdilerin ithalatı esnasındaki CİF Kıymeti veya
b) İşçilik veya işlemin yapıldığı Taraf ülkede menşei
belli olmayan girdiler için ödenen tespiti mümkün ilk fiyattır.
Menşe
kümülasyonu
MADDE 8 - (1) 5 inci maddede belirtilen koşulları karşılayan ve
Anlaşma kapsamındaki tercihli rejimden yararlanmaya ehil bir nihai ürün için
bir taraf ülkede girdi olarak kullanılan ürünler, nihai üründeki taraf ülkeler
menşeli toplam içeriğin % 40'dan az olmaması kaydıyla, nihai ürünün işçilik
veya işleminin gerçekleştirildiği taraf ülke menşeli olarak kabul edilirler.
Yetersiz
işçilik veya işlemler
MADDE 9 - (1) 6 ncı, 7 nci veya 8 inci maddelerde belirtilen
koşullar yerine getirilmiş olsun veya olmasın, aşağıda belirtilen işlemlerin
menşeli ürün statüsü vermede yetersiz işçilik veya işlem oldukları kabul
edilir:
a) Nakliye ve depolama esnasında ürünlerin iyi
koşullarda muhafaza edilmesini sağlamaya yönelik faaliyetler (kurutma,
dondurma, tuzlu suda bekletme, havalandırma, yayma, soğutma, tuza, sülfür
dioksit veya diğer sulu çözeltilere yatırma, hasar görmüş parçalardan ayırma ve
benzeri işlemler).
b) Tozdan arındırma, eleme, kalburdan geçirme, sıraya
koyma, tasnifleme, eşleştirme (maddelerden setler oluşturma dahil), yıkama,
boyama, kesmeyi içeren basit işlemler.
c) Ambalaj değişikliği ve sevkiyata konu eşyanın
ayrılması ve birleştirilmesi.
ç) Basit kesme ve dilimleme.
d) Ürün veya paketler üzerine marka, etiket ve diğer
benzeri ayırt edici işaretleri yapıştırma.
e) Yeniden paketleme veya şişeleme, beherlere koyma,
torbalama, kutulama, karton veya tahta üzerine yerleştirme ve tüm diğer
paketleme işlemleri.
f) Farklı türde olmalarına bakılmaksızın ürünlerin
basit karıştırılma işlemleri.
g) Tamamlanmış bir ürün oluşturmak üzere parçaların
basit montajı.
ğ) Demonte etme.
h) Hayvan kesimi.
ı) Sadece suyla veya eşyanın niteliklerini maddesel
olarak değiştirmeyen diğer maddelerle seyreltme.
i) Dokuma kumaşları ütüleme veya presleme.
j) Tahıl ve pirinci kabuklarından ayırma, kısmi veya
tam ağartma, parlatma ve perdahlama.
k) Şeker renklendirme veya şeker topaklarını
biçimlendirme işlemleri.
l) Meyvelerin, kuruyemişlerin ve sebzelerin
kabuklarını soyma, zarlarını ayıklama, çekirdeklerini çıkarma.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Eşyanın
Sınıflandırılması, Aksesuarlar, Yedek Parçalar,
Aksam
ve Etkisiz Unsurlar
Eşyanın
sınıflandırılması
MADDE 10 - (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında eşya, girdi ve
ürünler Armonize Sistemin Genel Yorum Kurallarına göre sınıflandırılır.
(2) Bir taraf ülkede, gümrük vergilerinin
hesaplanmasında, ambalaj üründen ayrı olarak muameleye tabi tutuluyorsa,
Anlaşma kapsamında o ülkeye yapılan ithalatlarda da ambalajın menşei üründen
ayrı olarak tespit edilebilir.
(3) İkinci fıkra hükümlerinin uygulanmadığı hallerde
ambalaj, ürünün menşeinin belirlenmesi açısından dikkate alınmaz.
(4) Bir ürünün münhasıran nakliyesi için kullanılan
ambalaj malzemesi ve konteyner, ürünün menşeinin belirlenmesinde dikkate
alınmaz.
Aksesuarlar,
yedek parçalar ve aksam
MADDE 11 - (1) Bir ürünle birlikte teslim edilen aksesuarlar,
yedek parçalar, aksam ve talimatname veya diğer bilgilendirme materyallerinin
menşei, söz konusu unsurların eşyayla birlikte sınıflandırılması ve ithalatçı
taraf ülke tarafından gümrük vergilerinin tahsil edilmesi kaydıyla, eşyanın
menşeinin tespit edilmesinde dikkate alınmaz.
(2) Bir cihaz, makine, alet veya aracın beraberinde
teslim edilen, normal olarak bir cihazın bölümü durumundaki ve fiyata dâhil
edilmiş bulunan ve bu nedenle ayrıca fatura edilmemiş olan aksesuarlar, yedek
parçalar ve aksam, söz konusu cihaz, makine, alet veya araç içinde mütalaa
edilir.
Etkisiz
unsurlar
MADDE 12 - (1) Bir ürünün menşeli olup olmadığını belirlemek
için etkisiz unsurların veya ürünün imalatında kullanılmış olmakla birlikte
ürünün içerisinde kalmayan veya ürünün bir parçasını oluşturmayan girdilerin
menşei dikkate alınmaz.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Ülkesel Gereklilikler
Ülkesellik
ilkesi
MADDE 13 - (1) İkinci ve üçüncü bölümde yer alan menşe statüsü
kazandırılmasına ilişkin koşullar, taraf ülkelerden birinde kesintisiz olarak
yerine getirilir.
(2) Taraf ülkelerden birinden başka bir ülkeye ihraç
edilmiş olan menşeli eşyanın geri gelmesi halinde, geri gelen eşyanın ihraç
edilen eşya ile aynı olduğu, söz konusu ülkede bulunma veya ihraç edilme
esnasında iyi koşullarda muhafaza edilmeleri için gerekli olanların ötesinde
herhangi bir işleme tabi tutulmadığı hususları gümrük idarelerini tatmin edecek
şekilde ispat edilmediği takdirde menşeli olmadığı kabul edilir.
Doğrudan
sevkiyat
MADDE 14 - (1) Anlaşma kapsamında sağlanan tercihli muamele,
sadece bu Yönetmeliğin gerekliliklerini yerine getirmiş taraf ülkeler arasında
doğrudan nakledilen ürünler için uygulanır.
(2) Üçüncü ülkelerde aktarma yapılıp yapılmadığına
veya geçici olarak depolanıp depolanmadığına bakılmaksızın, aracı niteliğindeki
bir veya daha fazla üçüncü ülke üzerinden transit edilen ürünler;
a) Bu transit geçişin, coğrafi nedenlerle veya
münhasıran nakil koşullarının değerlendirilmesi suretiyle haklı görülmesi,
b) Ürünlerin söz konusu ülkelerde ticaret veya
tüketime konu olmamaları,
c) Ürünlerin boşaltma, tekrar yükleme veya iyi
koşullarda muhafaza edilmeleri için gerekli olanların dışında herhangi bir
işleme tabi tutulmamaları,
halinde ihracatçı taraf ülkeden doğrudan nakledilmiş
sayılır.
(3) İkinci fıkrada yer alan koşulların yerine
getirildiğinin ithalatçı ülkenin gümrük yetkililerine ispatı, aşağıdaki
belgelerden birinin ibrazı yoluyla yapılır:
a) Ürünün, ihracatçı ülkeden transit ülkesi
aracılığıyla geçişini kapsayan konşimento veya tek taşıma belgesi.
b) (a) bendinde belirtilen belgelerin temin
edilememesi halinde herhangi bir nevide ikame kanıtlayıcı belgeler.
Sergiler
MADDE 15 - (1) Taraf ülkelerin birinden bir başka ülkeye
sergilenmek üzere gönderilen ve sergi sonrasında diğer taraf ülkeye ithal
edilmek üzere satılan menşeli ürünler, gümrük idarelerinin;
a) Bir ihracatçının bu ürünleri bir taraf ülkeden
serginin yapıldığı ülkeye nakletmesi ve orada sergilemesi,
b) Ürünlerin aynı ihracatçı tarafından diğer taraf
ülkedeki bir kimseye satıldığı veya tasarrufuna verildiği,
c) Ürünlerin sergi süresi içinde veya sergiden hemen
sonra sergilenmek üzere gönderildiği durumunu koruyarak sevk edildiği,
ç) Ürünlerin sergilenmek üzere gönderildikleri andan
itibaren bu sergide teşhir edilmek dışında başka bir amaçla kullanılmadığı,
hususlarında tatmin edilmesi kaydıyla ithallerinde
Anlaşma kapsamındaki tercihli rejimden yararlanır.
(2) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenen
veya hazırlanan D-8 menşe ispat belgesi, normal usullere uygun olarak ithalatçı
ülke gümrük yetkililerine ibraz edilir. Bu belge üzerinde serginin adı ve
adresi belirtilir. Gerektiği takdirde ürünlerin sergilenmelerine ilişkin
koşullar hakkında ek kanıtlayıcı belgeler istenebilir.
(3) Özel amaçla yabancı ürün satmak üzere kurulmuş
işyeri veya mağazalarda düzenlenmemiş olan, süresi zarfında eşyanın gümrük
denetimi altında kaldığı her türlü ticaret, sanayi, tarım ve el sanatları
sergi, fuar veya benzeri umumi gösterilere birinci fıkra hükümleri uygulanır.
BEŞİNCİ
BÖLÜM
Eşyanın
Menşeinin İspatı, Menşe İspat Belgesinin Düzenlenmesi ve
Vize
İşlemleri
Menşe İspat
Belgesi
MADDE 16 - (1) Taraf ülkelerden biri menşeli ürünler, ithal
edilmeleri esnasında bir örneği ekte yer alan D-8 Menşe İspat Belgesinin ibrazı
üzerine Anlaşmadan yararlanır.
Menşe İspat
Belgesinin şekli, basımı ve dağıtılması
MADDE 17 - (1) Menşe İspat Belgesi ve Başvuru Formu, ekte yer
alan basım talimatına ve örneğe uygun olarak ve seri numaraları verilerek
Bakanlık veya Bakanlıkça yetkilendirilen kuruluşlarca bastırılır ve ihtiyaca
göre dağıtılır.
(2) Menşe İspat Belgesi yalnızca ihracatçı veya
ihracatçının gümrük beyannamesini imzalamakla yetkili kanuni temsilcisi
tarafından, Menşe İspat Belgesi ile Menşe İspat Belgesi başvuru formunun bu
Yönetmeliğe uygun olarak doldurulması suretiyle yazılı başvurusu üzerine
düzenlenir.
Menşe İspat
Belgesi düzenlenme işlemleri
MADDE 18 -(23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile 01.01.2019 tarihinde yürürlükten kaldırılmıştır)[3]
Türkiye'den
gerçekleştirilecek ihracatlar için menşe ispat belgelerinin doldurulması (23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile eklenmiştir. Yürürlük 01.06.2018)
MADDE 18/A - (1) Menşe
İspat Belgeleri, Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde elektronik
ortamda düzenlenebilir. Elektronik ortamdaki veriler 2 nci maddenin birinci
fıkrasında belirtilen ülkeler, Bakanlık birimleri ve Bakanlıkça uygun görülen
kişi ve kuruluşlarla paylaşılabilir ve veri değişimine konu yapılabilir.
(2) Menşe İspat Belgesi düzenlenmesine ilişkin başvuru
ihracatçı veya onun sorumluluğu altında gümrük beyannamesini imzalamaya yetkili
kanuni temsilcisi tarafından yapılabilir. Yetkili olmayan kişiler tarafından
yapılan başvurular gümrük idaresi ya da Bakanlıkça yetki verilen kişi ve
kuruluşlarca kabul edilmez.
(3) İhracatçılar veya onun sorumluluğu altında gümrük
beyannamesini imzalamaya yetkili kanuni temsilcileri Menşe İspat Belgelerinin
düzenlenmesi için, bu belgenin arka sayfasında yazılı kurallara ve ilgili
Anlaşma hükümlerine uygun olarak, elektronik sistem üzerinden aşağıda
belirtilen hususlar çerçevesinde başvuruda ve beyanda bulunur:
a) Menşe İspat Belgeleri, Türkçe veya Anlaşmada
belirtilen dillerden birinde, gümrük mevzuatı hükümleri gereğince hazırlanır.
b) Menşe İspat Belgelerinde bulunması zorunlu
bilgilerin elektronik sistem üzerinden beyan edilmesi zorunludur. Bu alanlar
ihracatçılar veya onun sorumluluğu altında gümrük beyannamesini imzalamaya
yetkili kanuni temsilcileri tarafından eksiksiz doldurulur. Beyan edilen ve
Menşe İspat Belgelerinde kayıtlı olacak eşyanın, tanınmalarına olanak verecek
yeterli kesinlikte ve ticari deyimleri ile hiçbir tereddüde yer vermeyecek
açıklıkta cins, nevi, nitelik ve miktar olarak ayrıntılı bir biçimde beyan
edilmesi zorunludur.
c) Elektronik sistem üzerinde Menşe İspat Belgesi
düzenlenmesi için, beyanda bulunulan eşyanın menşeinin tespitini teminen,
eşyanın imalatında kullanılan menşeli olmayan girdilere uygulanan işlem ve
işçiliğin, eşyanın imalatında kullanılan Türkiye ve D-8 Üye Devletlerinden biri
menşeli girdiler ve bu girdiler üzerinde gerçekleştirilen işlem ve işçilikleri
gösteren tüm bilgi ve belgeler ile birlikte, ihracata ait diğer belgeler,
gümrük idaresi tarafından ya da Bakanlıkça yetki verilen kişi ve kuruluşlarca
kontrol edilmesi için elektronik sisteme yüklenir. İlgili mevzuat uyarınca
elektronik olarak düzenlenen ya da beyanda kullanılmak amacıyla elektronik
ortama aktarılmış bu belgelerin ve talep edilmesi halinde asıllarının, Bakanlık
veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi ve kuruluşların doğrudan erişimine hazır
halde tutulması zorunludur. Bu türde belge ve bilgiler Gümrük Kanununda
öngörülen belge saklama sürelerine tabidir.
ç) Gümrük idaresi tarafından ya da Bakanlıkça yetki
verilen kişi ve kuruluşlarca Menşe İspat Belgesinin düzenlenmesine dair
başvurunun kabul edilmesi, beyan edilen belge ve bilgilerin kontrolü,
başvurunun onaylanması ve vize işlemleri elektronik sistem üzerinden
tamamlanır.
d) İhracatçılar veya onun sorumluluğu altında gümrük
beyannamesini imzalamaya yetkili kanuni temsilcilerince, vize işleminin
tamamlanmasından sonra elektronik sistem üzerinde yer alan bilgilerin, 17 nci
maddede belirtilen şekil şartlarını taşıyan ve aynı maddede belirtilen şekilde
temin edilen yeşil meneviş zeminli matbu Menşe İspat Belgesi üzerine yazıcı
vasıtasıyla dökümü alınır. Dökümü alınan belgenin (10) numaralı "İhracatçının
Beyanı" kutusu ihracatçı tarafından imzalanır. İmzalanan belgenin bir kopyası
ihracatçı tarafından mer'i mevzuatta öngörülen belge saklama süreleri saklı
kalmak kaydıyla en az beş yıl süresince saklanır.
e) Menşe İspat Belgesinin üzerinde, belgenin (10)
numaralı "İhracatçının Beyanı" alanına ihracatçı veya onun sorumluluğu altında
gümrük beyannamesini imzalamaya yetkili kanuni temsilcisince atılacak imza
haricinde elektronik sistemde oluşturulmamış hiçbir kayıt yer alamaz. Döküm
üzerinde ekleme, düzeltme veya silinti yapılamaz.
İhracatçının
ibraz yükümlülüğü
MADDE 19 - (1) Menşe İspat Belgesi düzenlenmesi için başvuruda
bulunan ihracatçı, bu belgeleri düzenleyecek gümrük idarelerinin veya
Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşların talep edebileceği, söz konusu
ürünün menşe statüsü ile bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinin yerine getirilmiş
olduğunu tevsik eden her türlü bilgi ve belgeyi vermekle yükümlüdür.
(2) Bu amaçla, gümrük idaresi ihracatçının
hesaplarında denetleme yapma veya gerekli görülen başka herhangi bir kontrol
hakkına sahiptir.
Başvurunun
değerlendirilmesi
MADDE 20 - (23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile 01.01.2019 tarihinde yürürlükten kaldırılmıştır)[4]
Elektronik
sistemde düzenlenen Menşe İspat Belgelerine ilişkin gümrük idaresince veya
Bakanlıkça yetkilendirilen kişi ve kuruluşlarca yapılacak işlemler (23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile eklenmiştir. Yürürlük 01.06.2018)
MADDE 20/A - (1) 18/A maddesi uyarınca elektronik sistem
kullanılarak Menşe İspat Belgesi düzenlenmesi amacıyla başvuruda ve beyanda
bulunulması durumunda gümrük idaresi ya da Bakanlıkça yetki verilen kişi ve
kuruluşlar, bu başvuruları ve 18/A maddesinin üçüncü fıkrasının (c) bendi
uyarınca başvuruda ibraz edilen bilgi ve belgelerle birlikte, ihracata ait
diğer belgeleri de inceleyerek gerekli işlemleri tamamlar.
(2) Beyana ve belgelere ilişkin kontroller
tamamlandıktan sonra, uygun görülen başvurular elektronik sistem üzerinden
onaylanır.
(3) İhraç belgeleri ve dolaşım belgelerinden üçüncü
ülkelere gönderileceği anlaşılan eşya için Menşe İspat Belgesi onaylanamaz ve
vize edilemez.
Menşe İspat
Belgesinin gümrük idaresince incelenmesi
MADDE 21 -(23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile 01.01.2019 tarihinde yürürlükten
kalkacaktır)[5]
Elektronik
sistemde düzenlenen Menşe İspat Belgelerinin gümrük idarelerince incelenmesi ve
vize edilmesi (23.06.2018 tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile
eklenmiştir. Yürürlük 01.06.2018)
MADDE 21/A - (1) Elektronik sistem üzerinden düzenlenerek gümrük
idaresine gönderilen Menşe İspat Belgelerinin kontrolü elektronik sistem
üzerinden yapılarak uygun olması durumunda vize edilir. Elektronik olarak vize
edilen Menşe İspat Belgesi kapsamı eşyaya ilişkin kontroller gümrük idaresince
gerçekleştirilir.
(2) Gümrük idareleri birinci fıkrada belirtilen
kontrolleri yaparken;
a) Menşe İspat Belgelerinin bu Yönetmelik hükümlerine
uygun olup olmadığını incelemek,
b) İhraç konusu eşyanın cins, tür, nitelik ve miktar
itibarıyla Menşe İspat Belgesindeki kayıtlara uygun olup olmadığını tespit
etmek,
c) İhraç konusu eşyanın menşeli olup olmadığını
belirlemek,
ç) Eşyaya ait ihraç belgeleri yanında gümrük mevzuatı
uyarınca nakliyeciler tarafından verilen belgeleri incelemek,
d) İhraç konusu eşyayı Gümrük Yönetmeliğindeki
esaslara göre muayene etmek,
suretiyle işlem ifa eder.
(3) 18/A maddesinin üçüncü fıkrasının (d) bendinde
belirtildiği şekilde alınan dökümde, belgenin (11) numaralı vize alanında
elektronik sistem tarafından basılan ve beyanı değerlendirerek belgeyi vize
eden gümrük idaresinin adı, vize tarihi, gümrük mührü veya kaşesi yer alır.
Menşe İspat
Belgesinin vize edilmesi
MADDE 22 - (23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile 01.01.2019 tarihinde yürürlükten kaldırılmıştır)[6]
ALTINCI
BÖLÜM
Menşe
İspat Belgesinin Sonradan Verilmesi, İkinci Nüsha
Düzenlenmesi
ve Değiştirilmesi
Menşe İspat
Belgesinin sonradan verilmesi
MADDE 23 - (1) 22 nci madde hükümlerine istisna olarak, Menşe
İspat Belgesi hata, istenmeyerek yapılan ihmal veya özel durumlar nedeniyle
ihraç anında düzenlenmemiş olması veya Menşe İspat Belgesinin düzenlenmiş,
ancak teknik nedenlerle ithalatta kabul edilmemiş olduğu hususu, gümrük
idarelerine veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlara tatmin edici
bir şekilde ispat edilmesi halinde, ürünün sevkiyat tarihinden itibaren altı
ayı geçmemek kaydıyla sonradan düzenlenebilir.
(2), (3) ve (4) fıkralar;
(23.06.2018 tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile 01.01.2019 tarihinde
yürürlükten kaldırılmıştır)[7]
Elektronik
sistem üzerinden Menşe İspat Belgesinin sonradan verilmesi işlemleri (23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile eklenmiştir. Yürürlük 01.06.2018)
MADDE 23/A - (1) 23 üncü maddenin uygulanabilmesi amacıyla,
ihracatçı veya onun sorumluluğu altında gümrük beyannamesini imzalamaya yetkili
kanuni temsilcisi;
a) Eşyanın
cinsi, türü, niteliği ve miktarını, ambalaj şeklini, marka ve numaralarını,
işaretlerini, ihracat işleminin yapıldığı gümrük idaresinin adını, gümrük
beyannamesinin tarih ve sayısını belirterek ve gümrük beyannamesinin bir
örneğini eklemek suretiyle elektronik sistem üzerinden başvuruda bulunur.
b) Söz konusu
eşya için ihraç sırasında Menşe İspat Belgesi verilmediğini veya ithalatçı ülke
gümrük idaresince teknik nedenlerle kabul edilmediğini sebepleri ile birlikte
elektronik sistem üzerinden beyan eder.
(2) Birinci fıkrada belirtilen şartları yerine getiren
ihracatçının veya onun sorumluluğu altında gümrük beyannamesini imzalamaya
yetkili kanuni temsilcisinin talebi, gümrük idaresi veya Bakanlıkça
yetkilendirilen kişi ve kuruluşlar tarafından incelenir. Söz konusu ihraç
eşyasına ait gümrük beyannamesi ve ekleri diğer evrak ile varsa bu işleme dair
dosyaların incelenmesi ve kontrolü sonucunda, yapılan beyanın tamamen uygun
olduğu anlaşıldığı takdirde başvurular elektronik sistem üzerinden onaylanır ve
vize edilir.
(3) Bu şekilde düzenlenen Menşe İspat Belgesinin (6)
numaralı "Gözlemler" kutusuna İngilizce "ISSUED RETROSPECTIVELY" ibaresi
elektronik sistem üzerinden kaydedilir."
Teknik
nedenlerle Menşe İspat Belgesinin reddi (23.06.2018 tarihli ve 30457
sayılı mükerrer R.G.ile eklenmiştir. Yürürlük 01.06.2018)
MADDE 23/B -
(1) Menşe İspat Belgesi bu
Yönetmelikte öngörülen şekilde düzenlenmemiş ise teknik nedenlerle
reddedilebilir. Aşağıda belirtilen;
a) Menşe İspat Belgesinin, ebat veya renk olarak
örnekten önemli derecede farklı olması, seri numarası bulunmaması, resmi olarak
öngörülen dillerden birinde basılmaması gibi öngörülen form dışında bir form
kullanılarak düzenlenmesi,
b) Menşe İspat Belgesinde (3) numaralı kutu gibi
doldurulması zorunlu kutulardan birinin doldurulmaması,
c) Menşe İspat Belgesinin (11) numaralı kutusunun
mühürlenip imzalanmaması, Menşe İspat Belgesinin yetkili olmayan bir makam
tarafından onaylanması,
ç) Menşe İspat Belgesi vize edilirken kullanılan
mührün veya kaşenin 40 ıncı madde hükümleri uyarınca örneği gönderilmeyen yeni
bir mühür veya kaşe olması,
d) İbraz edilen Menşe İspat Belgesinin orijinal
olmayıp fotokopi veya suret olması,
e) Menşe İspat Belgesinin (3) numaralı kutusuna
Anlaşmaya taraf olmayan ülkelerden birinin yazılması,
gibi teknik nedenlerle kabul edilmeyen Menşe İspat
Belgeleri sonradan düzenlenebilir.
(2) Teknik nedenlerle reddedilen Menşe İspat Belgesi,
üzerine BELGE KABUL EDİLMEMİŞTİR ibaresi yazılarak, hangi nedenlerle kabul
edilmediği de belirtilerek sonradan düzenlenen yeni bir Menşe İspat Belgesi
alması için ithalatçıya iade edilir. Ancak, gümrük idareleri gümrük
işlemlerinin tamamlanmasından sonra kontrol amacıyla veya hile yapıldığından
şüphe edilmesi halinde reddedilen Menşe İspat Belgesinin bir kopyasını
saklayabilir.
(3) Türkiye'ye
yönelik ithalatlarda ibraz edilen menşe ispat belgelerinin teknik nedenlerle
reddedilmesi durumunda, eşyaya Anlaşma kapsamında tercihli rejim uygulanmaz ve
kanuni vergi nispetleri üzerinden tahakkuk yapılarak vergiler tahsil edilir. Bu
durumda, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 234 üncü maddesinin birinci fıkrasının
(a) bendi uygulanmaz.
İkinci nüsha
Menşe İspat Belgesi düzenlenmesi
MADDE 24 - (23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile 01.01.2019 tarihinde yürürlükten
kalkacaktır)[8]
Elektronik
sistemde ikinci nüsha EUR.1 Dolaşım Belgesi düzenlenmesinde yapılacak işlemler (23.06.2018
tarihli ve 30457 sayılı mükerrer R.G.ile eklenmiştir. Yürürlük 01.06.2018)
MADDE 24/A - (1) Menşe İspat Belgesinin çalınması, kaybedilmesi
veya hasar görmesi hallerinde ihracatçı veya onun sorumluluğu altında gümrük
beyannamesini imzalamaya yetkili kanuni temsilcisi, gümrük idaresi veya
Bakanlıkça yetkilendirilen kişi ve kuruluşlara başvurarak belgenin ikinci bir
nüshasının düzenlenmesi için elektronik sistem üzerinden başvuruda bulunabilir.
Başvuru sahipleri, ikinci nüsha belge düzenlenme talebinin nedenini elektronik
sistemde beyan eder.
(2) İkinci nüsha Menşe İspat Belgesi düzenlenmesi
talebi ile elektronik sistem üzerinden gerçekleştirilen başvuru ve yapılan
beyan gümrük idaresi veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi ve kuruluşlar
tarafından incelenir.
(3) Gümrük idaresi veya Bakanlıkça yetkilendirilen
kişi ve kuruluşlar, ihraç işlemi yapılmış olan eşyaya ait asıl Menşe İspat
Belgesine ilişkin bilgilerle birinci fıkrada belirtilen beyanı karşılaştırıp,
ikinci nüshaya ilişkin yapılan beyanların doğruluğunu saptadıktan sonra,
başvuru onaylanır ve gümrük idaresince vize işlemi gerçekleştirilir.
(4) Bu şekilde düzenlenen ikinci nüsha Menşe İspat
Belgesinin (6) numaralı "Gözlemler" kutusuna İngilizce "DUPLICATE" ibaresi ile
ilk dolaşım belgesinin vize tarihi ve seri numarası, elektronik sistem
üzerinden kaydedilir.
(5) Elektronik
sistem tarafından asıl Menşe İspat Belgesi, bu belgeye dayanılarak düzenlenen
ikinci nüsha Menşe İspat Belgesiyle ilişkilendirilir.
Menşe İspat
Belgesinin değiştirilmesi
MADDE 25 - (1) Bir taraf ülke gümrük idaresi kontrolü altında
bulunan menşeli ürünlerin tamamının veya bir kısmının gümrük işlemlerinin
tamamlanması amacıyla o taraf ülke içinde başka bir yere gönderilmesi halinde,
orijinal menşe ispat belgesi bir veya daha fazla D-8 Menşe İspat Belgesi ile
değiştirilebilir. Müfrez D-8 Menşe İspat Belgesi/Belgeleri ürünleri kontrolü
altında bulunduran Gümrük İdaresi veya yetkili makamlarca düzenlenir.
(2) Bir taraf ülkenin gümrük idaresinin kontrolü
altında bulunan gümrük antrepolarına ithal edilen veya konulan taraf ülkelerden
biri menşeli ürünlerin tamamının veya bir kısmının diğer bir taraf ülkeye
gönderilmesi halinde, ürünleri kontrolü altında tutan gümrük idareleri veya
yetkili makamlarca yeni bir D-8 Menşe İspat Belgesi düzenlenir. Bu durumda
menşe ülkesi D-8 Menşe İspat Belgesinin 3 no'lu kutusuna dercedilir.
YEDİNCİ
BÖLÜM
İbraz
Menşe İspat
Belgelerinin geçerliliği
MADDE 26 - (1) Menşe İspat Belgesi, ihracatçı ülkedeki vize
tarihinden itibaren altı ay geçerli olur ve bu süre zarfında ithalatçı ülkenin
yetkili makamlarına ibraz edilmesi gerekir.
(2) İthalatçı ülkenin yetkili makamlarına ibraz
edilecek Menşe İspat Belgeleri, ithalatçı gümrük idaresine birinci fıkrada
belirtilen sürenin bitiminden sonra sunulması halinde, gecikmenin ihracatçının
kontrolü dışında gerçekleşen istisnai durumlardan kaynaklanması halinde,
uygulanan tercihli muamele çerçevesinde kabul edilebilir.
(3) Diğer geç ibraz hallerinde, ithalatçı ülkenin
yetkili makamı, eşyanın belirtilen son tarihten önce gümrüğe sunulmuş olması
kaydıyla menşe ispat belgelerini kabul edebilir.
(4) Menşe İspat Belgelerinin ibraz süresinden sonra
tercihli muameleden yararlanması için bu sürenin bitiminden önce eşyanın
gümrüğe gelmiş ve yine bu süreden önce ithalatçı veya gümrük beyannamesini
imzalamaya yetkili kanuni temsilcisi tarafından yazılı olarak ilgili gümrüğe
başvurulmuş olması gerekmektedir.
Menşe İspat
Belgesinin ibrazı
MADDE 27 - (1) Menşe İspat Belgesi, gümrük mevzuatı ve ilgili
mevzuat gereğince ibraz edilir. İlgili gümrük idaresi bu belgeye ek olarak
ithalatçıdan eşyanın Anlaşmanın uygulanması için gerekli tüm koşulları
karşıladığına dair yazılı bir beyan talep edebilir.
(2) Eşyanın tercihli rejiminden yararlanmasını teminen
ibrazı gereken Menşe İspat Belgesinin, bu belgeyle ilgili eşyanın fiili
ithalinden evvel veya fiili ithali sırasında ibraz edilememesi ve ilgili
ithalatçı tarafından eşyanın bekletilmeden ithalinin istenilmesi durumunda,
tercihli rejim uygulanmaz ve indirimsiz vergi nispetleri üzerinden tahakkuk
yapılarak vergiler kesin olarak tahsil edilir. Ancak bu kabil eşyanın fiili
ithalini müteakip süreleri içerisinde, usulüne uygun Menşe İspat Belgesi işlemi
yapan gümrük idaresine ibraz olunduğu takdirde; ibraz olunan Menşe İspat
Belgesinin ithal edilen eşyaya ait olduğunun gümrük beyannamesi ve ekleri
belgelerle karşılaştırılarak anlaşılması ve belgenin geçerlilik süresinin
geçirilmemiş olduğunun tespiti kaydıyla tercihli vergi oranına göre hesaplanan
vergi tutarları ile tercihsiz vergi oranına göre hesaplanan vergi tutarları
arasındaki fark mükelleflerine iade edilir.
(3) İbraz edilen Menşe İspat Belgesinde Anlaşma
kapsamında tercihli taviz tanınmayan eşyanın da belirtilmiş olması halinde
tercihli muamele yalnızca Belgede yer verilen Anlaşma kapsamında tercihli taviz
tanınan eşyaya uygulanır.
Parçalar
halinde ithalat
MADDE 28 - (1) İthalatçının talebi üzerine ve Bakanlıkça
belirlenen şartlara binaen, Armonize Sistemin 2. (a) Genel Kuralı anlamındaki
birleştirilmemiş veya monte edilmemiş halde olan ve Armonize Sistemin XVI ncı
ve XVII nci bölümlerinde ya da 7308 ve 9406 nolu pozisyonlarında yer alan
ürünlerin, parçalar halinde ithal edilmesi halinde, bu tür ürünler için tek bir
Menşe İspat Belgesi, ilk parçanın ithalatı esnasında gümrük idaresine verilir.
Destekleyici
belgeler
MADDE 29 - (1) Aşağıda sayılan belgeler, bir Menşe İspat Belgesi
kapsamındaki ürünlerin Türkiye menşeli olduğunu ve bu Yönetmeliğin diğer
koşullarını yerine getirdiği hususlarını desteklemek amacıyla, 19 uncu maddede
belirtilen belgeler arasındadır:
a) İhracatçı veya tedarikçi tarafından söz konusu
eşyanın elde edilmesi için gerçekleştirilen işlemleri doğrudan kanıtlayıcı
nitelikte, örneğin ihracatçı veya tedarikçinin hesaplarında veya kendi muhasebe
kayıtlarında yer alan bilgi ve belgeler.
b) Taraf ülkelerden birinde düzenlenmiş veya
hazırlanmış, imalatta kullanılan girdilerin menşe statüsünü tevsik eden, ulusal
mevzuat uyarınca kullanılan belgeler.
c) Taraf ülkelerden birinde düzenlenmiş veya
hazırlanmış, girdiler üzerinde Türkiye'de yapılan işçilik veya işlemi
kanıtlayan, ulusal mevzuat uyarınca kullanılan belgeler.
ç) Taraf ülkelerden birinde bu Yönetmelik hükümlerine
uygun olarak düzenlenmiş olan D-8 Menşe İspat Belgesi.
Menşe İspat
Belgeleri ile destekleyici belgelerin muhafazası
MADDE 30 - (1) Yürürlükteki kanunlarda öngörülen süreler saklı
kalmak üzere;
a) Menşe İspat Belgesi düzenlenmesi için başvuruda
bulunan ihracatçı, 19 uncu maddede belirtilen belgeleri,
b) Menşe İspat Belgesini düzenleyen gümrük idaresi
veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlar, 17 nci maddede belirtilen
başvuru formunu ve başvuru sırasında firma tarafından kendilerine sunulan diğer
tüm vesaiki,
c) İthalat gümrük idaresi, kendisine ibraz edilen
Menşe İspat Belgesini,
en az üç yıl muhafaza eder.
Farklılıklar
ve şekli hatalar
MADDE 31 - (1) Menşe İspat Belgelerindeki beyanlar ile ürünlerin
ithalat işlemlerini yerine getirmek amacıyla gümrük idarelerine ibraz edilen
belgelerdeki ifadeler arasında küçük farklılıkların bulunması, belgenin gümrüğe
sunulan ürünlere tekabül ettiğinin kesin olarak ortaya konması kaydıyla, söz
konusu menşe ispat belgelerinin geçerliliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
(2) Menşe ispat belgeleri üzerindeki ifadelerin
doğruluğu üzerinde şüphe yaratması söz konusu olmayan, daktilo hatası gibi
bariz maddi hatalar, bu belgelerin reddedilmesini gerektirmez.
SEKİZİNCİ
BÖLÜM
Yetkili
Makamlar Arasında Karşılıklı İşbirliği
Karşılıklı
yardım
MADDE 32 - (1) Taraf ülkeler, yetkili makamları vasıtasıyla
birbirlerine Menşe İspat Belgelerinin geçerliliklerinin ve bu belgelerde yer
alan bilgilerin doğruluğunun kontrolünde yardımcı olur.
Sonradan
kontrol talebi
MADDE 33 - (1) İthalatçı ülke yetkili makamları, Menşe İspat
Belgelerinin sonradan kontrolünü talep edebilir.
(2) İthalatçı ülke yetkili makamı, ihracatçı ülke
yetkili makamınca verilen Menşe İspat Belgelerinin gerçekliği veya eşyanın
gerçek menşeine ilişkin bilgilerin doğruluğu hakkında makul bir şüphesi
olduğunda veya sondaj usulü ile yapacağı kontrol sonucunda anılan belgeleri
sonradan kontrol talebi ile vizeyi yapan ihracatçı ülke yetkili makamına geri
gönderir.
(3) İthalatçı ülke yetkili makamları Menşe İspat
Belgesi ve fatura yahut bu belgelerin birer kopyasını, gerektiğinde
araştırmanın gerekçelerini de belirterek ihracatçı ülkenin yetkili makamlarına
geri gönderir. Menşe ispat belgesinde yer alan bilgilerin doğru olmadığı
kanaatini uyandıran elde edilmiş tüm belge ve bilgi, kontrol talebini
desteklemek üzere gönderilir.
(4) Sonradan kontrol işlemleri veya eldeki başka
bilgilerden bu Yönetmelik hükümlerinin ihlal edildiğinin anlaşılması durumunda
gümrük idaresi, resen veya taraf ülkenin talebi üzerine inceleme yapar ya da bu
tür bir ihlalin belirlenmesi ve önlenmesine yönelik olarak ivedi bir inceleme
başlatır.
Sonradan
kontrol işlemleri
MADDE 34 - (1) Menşe İspat Belgelerinin kontrol talebi, bu
belgelerin Bakanlığa gönderilmesi suretiyle yapılır.
(2) Menşe İspat Belgelerinin kontrol talebi; belgenin
arkasında yer alan doğruluğun kontrolü istemi bölümünün, kontrol talebinde
bulunan ithalatçı ülke yetkili makamının adı ve açık posta adresi, yazı
makinesi veya mürekkepli kalemle ve matbaa harfleri ile yazılarak doldurulması
suretiyle yapılır.
(3) Kontrol talebinde bulunulan yer ve tarih
belirtilip imzalanır ve mühür veya kaşe ile işlemi gerçekleştiren görevliye ait
kaşe uygulanmak suretiyle onaylanır. (09.07.2017 tarihli ve 30119 sayılı R.G.
ile değişik)[9]
Sonradan
kontrol talebinin incelenmesi
MADDE 35 - (1) Kontrol, ihracatçı ülke yetkili makamı tarafından
yapılır. Bu amaçla, ihracatçı ülke yetkili makamı, her türlü delil talep etme
ve ihracatçının hesaplarını denetleme veya gerekli gördüğü diğer kontrolleri
yapabilme yetkisine sahiptir.
(2) İhracatçı ülke yetkili makamları Menşe İspat
Belgesinin kontrol sonucunu belgenin arkasında yer alan kontrolün sonucu
bölümünü aşağıdaki şekilde doldurmak suretiyle belirtir:
a) Birinci veya ikinci maddelerden uygun olanın önüne
(x) işareti konur,
b) Kontrolü yapan yetkili makamın adı ve kontrol
tarihi yazılır,
c) İmzalanır ve okunabilir mühür veya kaşe ile işlemi
gerçekleştiren görevliye ait kaşe uygulanmak suretiyle onaylanır. (09.07.2017
tarihli ve 30119 sayılı R.G. ile değişik)[10]
Sonradan
kontrol sonuçları
MADDE 36 - (1) Sonradan kontrol talebinde bulunan ithalatçı ülke
yetkili makamı, kontrol sonucundan en kısa zamanda haberdar edilir.
(2) Kontrol sonuçlarında, belgelerin gerçek olup
olmadığı, söz konusu ürünlerin taraf ülkelerden biri menşeli olarak kabul
edilip edilemeyeceği ve bu Yönetmeliğin diğer hükümlerine uygun olup olmadığı
hususları açıkça belirtilir.
(3) 8 inci madde kapsamında kümülasyon uygulandığı
hallerde, kontrol sonuçlarına ithal edilen girdilere eşlik eden D-8 Menşe İspat
Belgesinin bir örneği de eklenir.
(4) Gümrük idaresi, kontrol sonucunun beklenmesi
süresinde söz konusu ürünlere tercihli muamele uygulanmasını askıya almaya
karar verirse, ürünlerin gerekli görülen ihtiyati tedbirlere bağlı olarak
serbest bırakılmasını ithalatçıya önerir. Bu önerinin kabulü halinde, söz
konusu belge kapsamı eşyanın kanuni vergisi ile tercihli vergisi arasındaki
fark kadar nakit veya teminat mektubu alınarak, eşyanın gümrük işlemleri
tamamlanır. Sonradan kontrol amacıyla gönderilen belgelerin, ihracatçı ülke
yetkili makamınca doğruluğunun teyidi yapılarak geri gönderilmesinden sonra
teminata bağlanan gümrük vergileri iade edilir.
(5) Makul şüphe durumlarında, on ay içinde cevap
alınamaması veya cevapta söz konusu belgelerin doğruluğunun ya da ürünlerin
gerçek menşeinin tespitine imkân verecek ölçüde yeterli bilginin bulunmaması
halinde, talepte bulunan ithalatçı ülke yetkili makamları, istisnai durumlar
hariç olmak üzere söz konusu eşyaya Anlaşma hükümlerinin uygulanmasını
reddeder.
DOKUZUNCU
BÖLÜM
Çeşitli
ve Son Hükümler
Cezalar
MADDE 37 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı fiiller
hakkında, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 21/3/2007 tarihli ve
5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ile yürürlükteki ilgili diğer mevzuat
hükümleri uygulanır.
Serbest
bölgeler
MADDE 38 - (1) Yetkili gümrük idaresi, nakliyeleri esnasında bir
serbest bölgeyi kullanan ve bir Menşe İspat Belgesi kapsamında ticarete konu
olan eşyanın başka eşyayla değiştirilmemesinin veya hasara uğraması ve
bozulmasını önleyici normal işlemler dışındaki herhangi bir işleme tabi
tutulmamasının temini konusundaki her türlü tedbiri alır.
(2) Birinci fıkra hükümlerine istisna olarak, taraf
ülkelerden biri menşeli herhangi bir ürün, bir menşe ispat belgesi kapsamında
bir serbest bölgeye ithal edildiği ve bir işçilik veya işlemden geçirildiği
takdirde, tatbik edilmiş olan işçilik veya işlemin bu Yönetmelik hükümlerine
uygun olması koşuluyla, ihracatçının talebi üzerine yeni bir Menşe İspat
Belgesi, ilgili gümrük idaresi veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya
kuruluşlar tarafından düzenlenir.
Transit
haldeki veya antrepodaki eşyaya ilişkin geçici hükümler
MADDE 39 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun olan ve
Yönetmeliğin geçerli olduğu tarihte sevk halinde olan ya da antrepolarda veya
serbest bölgelerde geçici depolanan eşyaya, gümrük idaresine Yönetmeliğin
geçerli olduğu tarihten itibaren dört ay içinde, eşyanın 14 üncü madde
hükümleri çerçevesinde doğrudan nakledilmiş olduğunu gösteren belgelerle
beraber ihracatçı ülkenin gümrük idaresince sonradan verilmiş bir Menşe İspat
Belgesinin sunulması kaydıyla tercihli rejim uygulanabilir.
Diğer
hususlar
MADDE 40 - (1) Bu Yönetmelikte yer almayan hususlar hakkında
7/10/2009 tarihli ve 27369 mükerrer sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Gümrük
Yönetmeliğinin ilgili hükümleri uygulanır.
Yürürlük
MADDE 41 - (1) Bu Yönetmelik 1 Temmuz 2016 tarihinden geçerli
olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 42 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Ticaret[11] Bakanı yürütür.
Yönetmeliğin
Yayımlandığı Resmî Gazete'nin
Tarihi
Sayısı
24/5/2016
29721
Yönetmelikte
Değişikliğin Yayımlandığı Resmî Gazete'nin
Tarihi
Sayısı
20/12/2022
32049
EK
D-8 MENŞE İSPAT BELGESİ VE
D-8 MENŞE İSPAT BELGESİ İÇİN BAŞVURU
ÖRNEKLERİ
Basım talimatı
1. Her bir form 210x297 mm. ebadında
olmalıdır; uzunlukta eksi 5 mm.
veya artı 8 mm.lik bir toleransa izin verilebilir. Kullanılan
kağıt beyaz ve yazım boyutunda olmalı, mekanik kağıt hamuru içermemeli ve
ağırlığı 25gr/m2'den az olmamalıdır. Söz konusu form, mekanik ve kimyasal
araçlarla yapılabilecek tahrifatı gözle görünür hale getiren yeşil meneviş
desenli baskılı zemine sahip olmalıdır.
2. Taraf ülkelerin gümrük idareleri
veya yetkili mercileri, formları bizzat basmak veya onaylanmış basımevlerine
bastırtmak hakkını saklı tutabilirler. İkinci durumda her bir form, taraf ülkelerin onay işaretini havi isminin
başlangıcını içeren (örneğin Türkiye için
TR) referans numarası taşımalıdır. Her bir form basımevinin isim ve adresini
veya basımevini tanıtıcı bir işareti
taşımalıdır. Form ayrıca kendisini tanıtıcı mahiyette baskılı veya baskısız bir seri numarası
taşımalıdır.
D-8 MENŞE İSPAT
BELGESİ
1.İhracatçı (Adı, açık adresi, ülke)
Exporter (Name, full address, country)
D-8 Certificate of Origin No A000.000-TR
D-8 Menşe İspat Belgesi
Bu
formu doldurmadan önce arkasındaki notları okuyunuz. See notes overleaf
before completing this form.
2. Malın gönderildiği şahıs (Adı, açık adresi, ülke)
Consignee (Name, fiilî address, country
uf destinalion)
3. Ürünlerin menşeli sayıldığı Akit Üye Contracting
Member in which the products are considered as originating
4. Menşe Kriteri
Origin Criteria
(a)
Tamamen Elde Edilmiş/Üretilmiş (Anlaşma Kural 3/Yönetmelik Madde 6)
Wholly Obtained/Produced (Rule3)
(b)
Tamamen Üretilmemiş/Elde Edilmemiş (Anlaşma Kural 4/Yönetmelik Madde 7)
Non-wholly produced/obtained (Rule 4)
(*) (uygun kutuya X işareti
koyunuz).
(*) (insert X in the
appropriate box).
5. Taşımaya İlişkin Bilgiler Transport detalls
6. Gözlemler (*) Remarks (*)
………..ile kümülasyon
yapılmıştır.
(ülke(ler)nin ismi)
Cumulation applied with
(name of the
country/countries)
Kümülasyon yapılmamıştır.
(*) (uygun kutuya X işareti
koyunuz)
No cumulation applied.
(*) (insert X in the
appropriate box).
7. Sıra No, Ürünlerin AS kodu,
tanımı; Marka ve işaretler; Kolilerin sayı ve türü1
Item number, HS code,
description of goods; Marks and numbers; Number and kind of packages1
8. Brüt ağırlık (kg) veya diğer ölçüler (Litre, metreküp, v.s.) Gross weight (kg) or other measure (litres, m3 , etc.)
9. Faturaların tarih ve numarası Invoices number and date
10. İhracatçı Beyanı
Declaration by the Exporter
Aşağıda
imzası bulunan ben, yukarıda belirtilen eşyanın bu belgenin düzenlenmesi için gerekli olan
koşullara uygun olduğunu beyan ederim.
I,
the undersigned, declare that the goods described above meet the conditions required for the issue
of this certificate.
Yer ve tarih...... Mühür
Place
and date. Stamp
(İmza)
(Signature)
11. Gümrük İdarelerinin veya
Yetkili Makamların Onayı Endorsement of the Customs or
the Competent Authorities
Onaylanan
Beyan İhracat Belgesi 2 Declaration certified Export document(2)
Gümrük
İdaresi veya Yetkili Makam.............
Office
of the Customs or the Competent Authority
Düzenleyen
Katılımcı Ülke
Issuing
Contracting Member
Yer ve tarih...... Mühür
Place
and date. Stamp
(İmza)
(Signature)
(1)
If goods are not packed indicate number of articles or state "in bulk
" as appropriate,
(2)
Complete only where the regulations ofthe exporting countty or territory
require..
(1)
Eşya ambalajlı değilse, yerine göre eşyaların sayısını veya "dökme"
olduğunu belirtiniz..
(2)Yalnız
ihracatçı ülke kurallarının gerekli
gördüğü yerleri doldurunuz.
D-8 MENŞE İSPAT BELGİSİ İLE İLGİLİ KONTROL1
VERIFICATION REGARDING D-8 CERTIFICATE
OF ORIGIN1
Doğruluğun
Kontrolü İstemi
Request for
Verification, to
Kontrolün
Sonucu
Result of
Verification
Bu belgenin doğruluk ve kurallara
uygunluğunun konlrolü talep edilir.
Verification of the authenticity and
accuracy of this certifıcate is requested.
(Yer ve Tarih)
(Place and date)
(Mühür)
(Stamp)
(İmza)
(Signature)
Yapılan kontrol bu belgenin(1)
Verification carried out shows that this
certificate (1)
Belirtilen gümrük idaresi ya da yetkili makamlarca düzenlendiğini ve içerdiği bilgilerin doğru olduğunu göstermektedir.
was issued by the customs or competent
authorities indicated and that the information contained therein is accurate.
Doğruluk ve
kurallara uygunluk koşullarına cevap vermediğini göstermektedir. (Ekteki
açıklamalara bakınız.) does not
meet the requirements as to authenticity and accuracy (see remarks appended).
(Yer ve Tarih)
(Place and date)
(Mühür)
(Stamp)
(İmza)
(Signature)
(*) Uygun kutuya X işareti koyunuz
(*) Insert X in the appropriate box.
NOTLAR
1. Belge, silinmeler veya
birbiri üzerine yazılmış kelimeler ihtiva edemez. Değişiklikler doğru olmayan
kayıtların üzerinin çizilmek ve gerekli düzeltmeler eklenmek suretiyle yapılır.
Böyle bir değişiklik, belgeyi düzenleyen kişi tarafından paraf edilmeli ve
düzenlendiği taraf ülke gümrük idaresi veya yetkili makamları tarafından
onaylanmalıdır.
2. Belgeye kaydedilen
maddeler arasında boşluk bırakılmamalı ve her bir madde önüne bir sıra numarası
konulmalıdır. Son maddenin hemen altına yatay bir çizgi çekilmelidir. Kullanılmayan
yerler, sonradan bir eklemeyi imkansız kılmak üzere iptal edilmelidir.
3. Eşyalar, ticari
faaliyetlere uygun olarak ve teşhis edilmelerini sağlayacak yeterli
ayrıntılarla tanımlanmalıdır.
NOTES
1. Certificate must not contain erasures or words
written over one another. Any alterations must be made by deleting the incorrect particulars and
adding any necessary corrections. Any such alteration
must be initialed by the person who completed the certificate and endorsed by
the Customs Administration or the competent
authorities of the issuing Contracting Member.
2.
No spaces must be left between the items entered on the certificate and
each item must be preceded
by an item number. A horizontal üne must be drawn immediately below the last
item.
Any unused space must
be struck through in such a manner as to make any later additions impossible.
Goods must be described in accordance with commercial
practice and with sufficient details to enable them to be identifıed.
(1) Operasyonel
Belgelendirme Prosedürlerinin 13. Maddesine göre kontrol.
(1) Verification in accordance with Article
13 of the Operational Certification Procedures.
D-8
MENŞE İSPAT BELGESİ İÇİN BAŞVURU
1.
İhracatçı (Adı,
açık adresi, ülke)
Bu
formu doldurmadan önce arkadaki notları okuyunuz.
3. Ürünlerin
menşeli sayıldığı Akit Üye
2.
Malın gönderildiği şahıs (Adı, açık adresi, ülke)
4. Menşe Kriteri
(a)
Tamamen Elde Edilmiş/Üretilmiş (Anlaşma Kural 3/Yönetmelik Madde 6)
(b)
Tamamen Üretilmemiş/Elde Edilmemiş (Anlaşma Kural 4/ Yönetmelik Madde 7)
5.
Taşımaya ilişkin bilgiler
6. Gözlemler (*)
-……………….ile kümülasyon yapılmıştır.
(ülke(ler)nin
ismi)
………………..
Kümülasyon yapılmamıştır.
(*) (uygun kutuya(X)işareti
koyunuz)
7.
Ürünlerin sıra no.su, AS kodu, tanımı; Marka ve
işaretler; Kolilerin
sayı ve türü(1)
8.
Brüt ağırlık (kg) veya diğer ölçüler (Litre, metreküp,
v.s.)
9. Faturaların tarih ve numarası
(1) Eşya ambalajlı değilse,yerine göre eşyanın sayısını
veya "dökme" olduğunu belirtiniz..
İHRACATÇI BEYANI
Ben aşağıda imzası bulunan ve arka sayfada tanımlanan
eşyanın ihracatçısı;
Eşyanın, ekli belgenin düzenlenmesini gerektiren
koşullara uygun olduğunu BEYAN;
Eşyanın bu koşullara uygunluğunu sağlayan şartların
aşağıda belirtildiği gibi geliştiğini İZAH;
………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………..
Aşağıdaki
destekleyici belgeleri İBRAZ
………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………..
Yetkili mercilerin isteği
üzerine, ekli belgenin düzenlenmesi için gerekli gördükleri her türlü destekleyici belgeyi ibraz
edeceğimi ve gerekirse, bu merciler tarafından hesaplarımın kontrolünü ve yukarıdaki eşyaların imalat
işlemlerinin denetlenmesini kabul ettiğimi TAAHHÜT;
Bu eşya için ekli D-8 Menşe İspat
Belgesi düzenlenmesi hususunda gereğini ARZ Ederim.
……………………………
(Yer ve tarih)
…………………………….
(İmza)
(1) Örneğin: imalatta
kullanılan ürünlere veya aynen reeksport edilen mallara ilişkin ithal evrakı,
D-8 belgeleri, faturalar, imalatçı beyanları,
vs.
[1] Mülga: MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelik, 3/6/2011 tarihli
ve 640 sayılı Gümrük ve Ticaret Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında
Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi ile bu Yönetmeliğin 1 inci maddesinde
belirtilen D-8 Üye Devletleri Arasında Tercihli Ticaret Anlaşması eki D-8 Üyesi
Devletler Arasında Tercihli Ticaret Anlaşmasına (TTA) İlişkin Menşe
Kurallarına dayanılarak hazırlanmıştır.
[2] "Gümrük ve Ticaret" ibaresi "Ticaret" olarak 20.12.2022 / 32049 sayılı
R.G. ile değiştirilmiştir. (Yürürlük
01.11.2022 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihi)
[3] Mülga; MADDE 18
- (1) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri Menşe İspat Belgesi ve
Menşe İspat Belgesi başvuru formlarını, bu belgelerin arka sayfasında yazılı
kurallara uygun olarak doldurur.
(2) Bu maddenin birinci fıkrası hükümlerine göre;
a) Belgeler, İngilizce dilinde ihracatçı ülkenin ulusal
mevzuat hükümleri çerçevesinde doldurulur.
b) Belgeler, yazı makinesi veya elle doldurulabilir.
Elle doldurulmaları halinde mürekkepli kalem ve matbaa harfleri kullanılır.
c) Belge üzerinde silinti ve birbiri üzerine yazılmış
sözcük ve ilaveler bulunamaz ve değişiklikler doğru olmayan kayıtların üzeri
çizilerek gerekli düzeltmelerin eklenmesi suretiyle yapılır. Bu şekilde yapılan
düzeltmelerin belgeyi düzenleyen kişi tarafından paraflanması ve taraf ülke
yetkili makamları tarafından tasdik edilmesi gerekir.
ç) Belgelerde kayıtlı her bir maddeye sıra numarası
verilir ve madde aralarında boşluk bırakılmaz. Son kaydın hemen altına sonradan
bir ilave yapılmasını önlemek üzere yatay bir çizgi çekilerek kullanılmayan
yerler çapraz bir çizgiyle iptal edilir.
d) Belgelerde kayıtlı eşyanın, tanınmalarına olanak
verecek kesinlikte ve ticari deyimleri ile hiçbir tereddüde yer vermeyecek
açıklıkta cins, nevi, nitelik, AS Kodu ve miktar olarak ayrıntılı bir biçimde
beyan edilir.
(3) İhracatçılar veya yetkili kanuni
temsilcileri, Menşe İspat Belgesi başvuru formlarının arka yüzünde yer alan
İhracatçı Beyanında belirtilen hususları yer ve tarih belirterek imzalar.
[4] Mülga; MADDE 20
- (1) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri tarafından 18 inci
madde hükümlerine uygun olarak doldurulan ve imzalanan başvuru formları ile
belgeler gümrük idarelerine veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişi veya
kuruluşlara verilir.
(2) Gümrük idareleri veya Bakanlıkça
yetkilendirilen kişi veya kuruluşlar, başvuru formları ile Menşe İspat
Belgesinin kurallara uygun olarak doldurulup doldurulmadığını kontrol edip
belgede kayıtlı eşyanın 5 inci veya 8 inci madde hükümleri gereğince Türkiye
menşeli olduğu veya sayıldığı hususunda, ihracata ait diğer evrakı da
inceleyerek kesin bir kanıya vardıktan sonra gerekli işlemleri tamamlar.
[5] Mülga; MADDE 21
- (1) Gümrük idareleri, 20 nci madde hükümleri çerçevesinde başvurunun
değerlendirilmesini müteakip;
a) Menşe İspat Belgesinin bu Yönetmelikteki şartlara
uygun olup olmadığını, özellikle ürünün tanımı için ayrılmış bulunan boşluğun
her türlü sahte ilaveler yapılması imkânını ortadan kaldıracak şekilde
doldurulup doldurulmadığını,
b) İhraç konusu eşyanın cins, nevi, nitelik ve miktar
itibariyle dolaşım belgesindeki kayıtlara uygun olup olmadığını,
c) İhraç konusu eşyanın menşeli olduğunu veya
sayıldığını,
ürün ve imalatında kullanılan girdilere ait diğer
evrakın yanı sıra, nakliyeciler tarafından verilen kara, demiryolu, hava ve
deniz taşımalarına ilişkin konşimento, manifesto, yük senetleri, fatura ve
beyannameye eklenen diğer belgeleri ve gerektiğinde muhasebe kayıt ve
defterlerini incelemek ve ihraç konusu eşyayı 7/10/2009 tarihli ve 27369
mükerrer sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Gümrük Yönetmeliğindeki esaslara
göre muayene etmek suretiyle kontrol eder.
(2) Bu şekilde Menşe İspat Belgesinin
kontrolü yapıldıktan sonra 22 nci madde hükümleri uyarınca vize işlemine
geçilir.
[6] Mülga; MADDE 22
- (1) İhracatçılar tarafından vize edilmek üzere ibraz olunan, usulüne
uygun olarak doldurulmuş Menşe İspat Belgesi, 20 ve 21 inci maddeler uyarınca
yapılacak değerlendirme ve incelemelerin uygun sonuç vermesi halinde gümrük
idarelerince vize edilir.
(2) Menşe İspat Belgesinin gümrük idaresince vize
edilmesini talep etme hakkı, bizzat ihracatçıya veya gümrük beyannamelerini
imzalamaya yetkili kanuni temsilcisine aittir. Yetkili olmayan kimseler
tarafından yapılan vize talepleri, gümrük idaresince reddedilir.
(3) Menşe İspat Belgesinin gümrük vizesine ayrılmış
(11) numaralı kutusunun doğru olarak ve noksansız doldurulması şarttır. Yanlış
veya noksan yapılan vize işlemi belgeyi geçersiz kılar ve sonradan kontrol
sebeplerinden birini teşkil eder.
(4) Gümrük idareleri, Menşe İspat Belgesindeki (11)
numaralı vize kutusuna; gümrük beyannamesinin tarihi, sayısı ve gümrük
idaresinin adını,[6]
yazı makinesi veya mürekkepli kalemle ve matbaa harfleriyle okunabilecek
şekilde olmasına özen göstererek yazar ve idarenin okunabilir mührü veya kaşesi
ile işlemi gerçekleştiren görevliye ait kaşeyi basarak, tarih ve imza atmak
suretiyle vize işlemini tamamlar. (09.07.2017 tarihli
ve 30119 sayılı R.G. ile değişik)[6]
(5) Menşe İspat Belgesi Anlaşma ile sağlanan tercihli
ticarette yazılı delil olarak ancak gümrük idaresinin vizesi ile hüküm ifade
edeceğinden, düzenlenme işlemi vize ile tamamlanmış olur.
(6) Düzenlenen Menşe İspat Belgesi fiili ihraç
gerçekleştiği veya kesinleştiği anda ihracatçıya verilmek üzere hazır
bulundurulur.
(7) Menşe İspat Belgesi biri beyaz
üzerine yeşil meneviş zeminli, dördü beyaz olan beş nüshalık takım halinde
düzenlenir. Gümrük idareleri, ihracatın gerçekleşmesinden sonra Menşe İspat
Belgelerinin ithalatçı gümrük idaresine ibraz edilecek yeşil renkte zemini olan
ilk nüshası ile ihracatçıda kalacak beyaz nüshayı ihracatçıya verirler. Gümrük
İdareleri, kalan beyaz renkli nüshalardan birini alıkoyar ve diğer nüshayı,
ihracatı takip eden ilk iş günü içinde teyit nüshası olarak alıkonulmak üzere
ilgili kişi veya kuruluşa gönderirler.
[7] Mülga; (2) Birinci fıkrada belirtilen durumlarda
bizzat ihracatçı veya gümrük beyannamelerini imzalamaya yetkili kanuni
temsilcisi eşyanın cinsi, nevi, niteliği ve miktarını, ambalaj şeklini, marka
ve numaralarını, işaretlerini, çıkış işleminin yapıldığı gümrük idaresinin
adını, gümrük beyannamesinin tarih ve sayısını belirterek yazılı talepte
bulunur. Söz konusu eşya için ihraç sırasında Menşe İspat Belgesi verilmediğini
veya Menşe İspat Belgesinin taraf ülke yetkili makamlarınca teknik nedenlerle
kabul edilmediğini sebepleri ile birlikte yazılı olarak beyan eder. Usulüne
uygun olarak doldurulmuş Menşe İspat Belgesi ve başvuru formunu imzalayıp talep
yazısına ekler.
(3) Bu maddede belirtilen şartları yerine getiren
ihracatçının veya gümrük beyannamelerini imzalamaya yetkili kanuni
temsilcisinin talebi, ilgili gümrük idareleri veya Bakanlıkça yetkilendirilen
kişi veya kuruluşlar tarafından incelenir. Söz konusu ihraç eşyasına ait gümrük
beyannamesi ve ekleri diğer evrak ile varsa bu işleme dair dosyaların
incelenmesi ve kontrolü sonucunda, ihracatçının beyanına tamamen uygun olduğu
anlaşıldığı takdirde Menşe İspat Belgesi verilir ve vize edilir.
(4) İhracattan sonra verilen Menşe
İspat Belgesinin (6) numaralı Gözlemler başlıklı kutusuna, belgenin sonradan
verildiğini belirtmek üzere İngilizce "ISSUED RETROSPECTIVELY" ifadesi yazılır.
[8] Mülga; MADDE 24
- (1) Menşe İspat Belgesinin çalınma, kaybedilme ve hasar görmesi
hallerinde ihracatçı veya gümrük beyannamelerini imzalamaya yetkili kanuni
temsilcisi, ilk belgeyi düzenleyen gümrük idaresine veya Bakanlıkça
yetkilendirilen kişi veya kuruluşlara başvurarak belgenin ikinci bir nüshasının
düzenlenmesini talep edebilir.
(2) Gümrük idareleri, kendilerinde bulunan ve ihraç
işlemi yapılmış olan eşyaya ait belgelere ve ilk belgeye uygun olarak
düzenlendiğini tespit ettikten sonra ikinci nüsha Belgenin vize işlemini yapar.
(3) Ancak gümrük vizesi kutusuna vize tarihi olarak
hüküm ifade etmek üzere, ilk dolaşım belgesinin vize tarihi ve seri numarası
yazılır.
(4) İkinci nüsha olarak düzenlenen
Belgenin (6) numaralı "Gözlemler" başlıklı kutusuna, Belgenin ikinci nüsha
olduğunu belirtmek üzere İngilizce "DUPLICATE" ifadesi yazılır.
[9] Mülga; (3) Kontrol talebinde bulunulan yer ve tarih
belirtilip mühür, imza ve kaşe koymak suretiyle onaylanır.
[10] Mülga; c) Okunabilir mühür, imza ve kaşe koymak
suretiyle onaylanır.
[11] "Gümrük ve Ticaret" ibaresi "Ticaret" olarak 20.12.2022 / 32049 sayılı R.G. ile değiştirilmiştir. (Yürürlük 01.11.2022 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı
tarihi)