Eşyanın Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik (Konsolide Yönetmelik - EFTA Ülkeleri) (Mülga)

EŞYANIN TERCİHLİ MENŞEİNİN TESPİTİ HAKKINDA (Konsolide) YÖNETMELİK 18.04.2003 tarihli, 25083 sayılı R.G. Tasarruflu Yazılar 1 17.10.2007 tarih ve 26673 sayılı R.G. ile yayımlanan yönetmelik ile 01.09.2007 tarihi itibariyle YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR. Kapsam ve Tanımlar (1-2) · Menşeli Ürün Kavramının Tanımı ve Şartları (3-7) · Nitelendirme Birimi, Aksesuar, Yed.Parç. Aksam, Setler ve Etkisiz Unsurlar Nitelendirme Birimi (8-11) · Ülkesel Gereklilikler, Doğrudan Nakliyat, Sergiler (12-14) · Geri Ödeme veya Muafiyet Gümrük Vergilerinde Geri Ödemenin veya Muafiyetin Yasaklanması (15) · Eşyanın Menşeinin İspatı. Menşe ispat belgesi, Fatura Beyanı. (16-17) · EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Düzenlenmesi ve Vize işlemleri (18-21) · EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Gümrük İdarelerince İncelenmesi (22) · EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Vize Edilmesi (23) · EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Sonradan Verilmesi, İkinci Nüsha Düzenlenmesi ve Değiştiril.(24-27) · Menşe İspat Belgesinin Geçerliliği (28-33) · Menşe İspatından Muafiyet (34) · EURO ile İfade Edilen Tutarlar (35) · Basitleştirilmiş İşlemler (36-37) · Gümrük İdareleri Arasında Karşılıklı İşbirliği, Sonradan Kontrol İşlemleri (39-44) · Cezalar (46) · Serbest Bölgeler (47) · EUR.1 Dolaşım Sertifikası Örneği · Fatura Beyanı: Ek IV BİRİNCİ KISIM Kapsam ve Tanımlar Kapsam (09.05.2004 tarihli 25457 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük Tarihi 01.05.2004) MADDE 1 - Bu Yönetmelik, Türkiye Cumhuriyeti ile Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA) Ülkeleri (İzlanda Cumhuriyeti, Lihtenştayn Prensliği, Norveç Krallığı, İsviçre Konfederasyonu) arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşmasının 3 üncü maddesinde belirtilen "Eşyanın Menşei Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Metodları Hakkında Protokol B"nin, uygulanmasına dair usul ve esasları düzenler.(27.01.2007 tarihli ve 26416 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 01.01.2007)[1] Madde 1- İşbu Yönetmelik; Tanımlar Madde 2- Bu Yönetmelikte geçen; a) Anlaşma: Türkiye Cumhuriyeti ile 1 inci maddede yer alan ilgili ülke arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması; b) Taraflar: Türkiye Cumhuriyeti ve 1 inci maddede yer alan ilgili ülkeler; c) Müsteşarlık: Gümrük Müsteşarlığı; d) Menşe İspat Belgesi: EUR.1 Dolaşım Sertifikası veya fatura beyanı; e) EUR.1 Dolaşım Sertifikası: Menşeli ürünlerin Anlaşma hükümlerinden yararlanabilmesini sağlamak üzere gümrük idareleri veya Müsteşarlık tarafından yetkili kılınacak kuruluşlarca usulüne uygun olarak düzenlenip gümrük idarelerince vize edilen, bir örneği Ek III'te yer alan menşe ispat belgesi; f) EUR.1 Dolaşım Sertifikası Başvuru Formu: İhracatçı veya yetkili kanuni temsilcisi tarafından EUR.1 Dolaşım Sertifikası talep edilmek üzere doldurulması gereken, bir örneği Ek III'te yer alan Form; g) Fatura Beyanı: İhracatçı tarafından fatura, teslimat notu veya herhangi bir ticari belge üzerinde belirtilen, metni Ek IV'te yer alan, usulüne uygun olarak yapılan beyan; h) İmalat: Montaj veya özel işlemler de dahil olmak üzere her türlü işçilik veya işleme tabi tutma; i) Madde: Ürünün imalatında kullanılan herhangi bir girdi, hammadde, parça veya aksamlar ve benzeri; j) Ürün: Bilahare başka bir imalatta da kullanılması söz konusu olsa bile, imal edilmiş ürün; k) Eşya: Hem madde hem de ürün; l) Gümrük Kıymeti: Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması'nın VII'inci Maddesinin Uygulanmasına Dair Gümrük Kıymetine İlişkin 1994-Dünya Ticaret Örgütü Anlaşması'na göre tespit edilen kıymet; m) Fabrika Çıkış Fiyatı: Ürün için Taraf ülkelerden birinde, nihai işçilik veya işlemin gerçekleştirilmesini üstlenen imalatçıya fabrika çıkışı itibariyla ödenen, kullanılan bütün madde kıymetlerinin dahil edilmiş olduğu, elde edilmiş ürünün ihracında geri ödenmiş veya ödenecek yurt içi vergilerin tenziliyle bulunan fiyat; n) Maddenin Kıymeti: Kullanılan menşeli olmayan maddelerin ithalatı esnasındaki gümrük kıymeti, bunun bilinmemesi veya tespit edilememesi halinde ise Taraf ülkelerden birinde maddeler için ödenen tespiti mümkün ilk fiyat; o) Menşeli Madde Kıymeti: (n) bendindeki tanıma uygun olarak, gerekli değişiklikler yapılarak uygulanan, bu tür maddenin gümrük kıymeti; p) Katma Değer: Fabrika çıkış fiyatından, eşyaya dahil edilen 4 üncü maddede sayılan diğer ülkeler menşeli her bir maddenin gümrük kıymetinin, veya bu kıymetin bilinmemesi veya tespit edilememesi halinde ilgili Taraf ülkede veya Türkiye'de bu madde için ödenmiş ilk doğrulanabilir fiyatın çıkarılması ile bulunan değer; r) Fasıllar ve Pozisyonlar: Bu Yönetmelikte "Armonize Sistem" veya "AS" olarak geçen, Armonize Mal Tanımı ve Kodlama Sistemi'ni oluşturan nomanklatürde kullanılan fasıllar ve pozisyonlar (dört haneli kodlar); s) Sınıflandırma: Belirli bir pozisyonda ürün veya maddelerin sınıflandırılması; t) Sevkiyat: Ya bir ihracatçıdan bir alıcıya birlikte gönderilen ya da ihracatçıdan alıcıya sevkinde tek bir sevk evrakı kapsamında yer alan veya böyle bir evrakın olmaması halinde tek bir fatura kapsamına giren ürünler anlamına gelir. "Ülkeler" tabiri karasularını da içerir. İKİNCİ KISIM BİRİNCİ BÖLÜM Menşeli Ürün Kavramının Tanımı ve Şartları Menşe Kuralı Madde 3- Bu Yönetmeliğin uygulanmasında, aşağıda belirtilen ürünler Taraf ülkelerden biri menşeli kabul edilir: a) 5 inci maddede belirtildiği şekilde, tamamen ilgili Taraf ülkede elde edilen ürünler; b) 6 ncı maddede belirtildiği şekilde, ilgili Taraf ülkede yeterli işçilik veya işleme tabi tutulmuş olmaları kaydıyla, tamamen elde edilmemiş maddeler ihtiva ederek anılan Taraf ülkede elde edilmiş ürünler. Avrupa Ekonomik Alanı Anlaşması'na ek Protokol 4 kapsamında Avrupa Ekonomik Alanı'nda menşe kazanan ürünler de bu Yönetmelik çerçevesinde bir EFTA ülkesi menşeli olarak kabul edilirler. Menşe Kümülasyonu Madde 4- Kümülasyon uygulamasında aşağıdaki hususlar dikkate alınır: a) 3 üncü madde hükümlerine tabi olarak, Türkiye, İzlanda, Norveç, İsviçre (Lihtenştayn Prensliği dahil) veya Avrupa Topluluğu menşeli maddeler, bir Taraf ülke ile yukarıda sayılan ülkeler arasındaki anlaşmalara ekli menşe kuralları protokolü hükümlerine uygun olarak, Taraf ülkelerin birinde bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinde belirtilen işlemlerin ötesinde bir işlemden geçmiş olmaları şartıyla, bir Taraf ülkede elde edilmiş ürün içine dahil edildikleri takdirde o Taraf ülke menşeli olarak kabul edilirler. Bu maddelerin yeterli işçilik ve işlemden geçmiş olmaları gerekmez. (01.03.2007 tarih ve 26449 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 01.01.2007) b) Bir Taraf ülkede gerçekleştirilen işçilik veya işlem 7 nci maddede belirtilen işlemlerin ötesine geçmez ise, yalnızca o Taraf ülkede eklenen katma değerin, (a) bendinde belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli kullanılan maddelerin kıymetini geçmesi halinde elde edilen ürün menşeli olarak kabul edilir. Eğer bu gerçekleşmez ise, Taraf ülkedeki imalat işlemlerinde kullanılan en yüksek kıymete sahip olan ürün dikkate alınarak elde edilen ürün, o ülke menşeli olarak kabul edilir. c) (a) bendinde belirtilen ülkelerden biri menşeli olup, Taraf ülkede hiçbir işçilik ve işleme uğramamış ürünler, bu ülkelerden birine ihraç edilmeleri halinde menşeli ürün statülerini korurlar. d) Bu maddede düzenlenen kümülasyon sadece, dahil edilen maddeler veya ürünlerin bu Yönetmelik'teki kurallarla aynı menşe kurallarının uygulanması ile menşeli ürün statüsünü elde ettikleri takdirde uygulanabilir. e) Bu madde ile sağlanan kümülasyon, Ek V'te listelenen Avrupa Topluluğu menşeli maddelere uygulanmaz. Tamamen Elde Edilmiş Ürünler Madde 5- Aşağıda belirtilen ürünlerin tamamen Taraf ülkelerden birinde elde edilmiş oldukları kabul edilir: a) Kendi topraklarından veya deniz yataklarından çıkarılan mineral ürünler; b) Taraf ülkede hasat edilen bitkisel ürünler; c) Taraf ülkede doğmuş ve yetiştirilmiş canlı hayvanlar; d) Taraf ülkede yetiştirilmiş canlı hayvanlardan elde edilen ürünler; e) Taraf ülkede avcılık veya balıkçılıkla elde edilen ürünler; f) Taraf ülke karasuları dışında kendi gemileri tarafından denizden elde edilen balıkçılık ürünleri ve diğer ürünler; g) Münhasıran (f) bendinde atıfta bulunulan ürünlerden, kendi fabrika gemilerinin bordasında üretilen ürünler; h) Taraf ülkede toplanmış, yalnızca hammaddelerin geri kazanılabilmesine müsait, sadece sırt geçirmeye veya atık olarak kullanılmaya elverişli kullanılmış lastikler dahil olmak üzere, kullanılmış maddeler; i) Taraf ülkede yapılan imalat işlemleri sonucu ortaya çıkan atık ve hurdalar; j) Kendi karasuları dışındaki deniz toprağı veya deniz toprağı altı ile ilgili münhasır işletme haklarına sahip olmaları kaydıyla deniz toprağı veya deniz toprağı altından çıkarılan ürünler; k) Münhasıran (a) ila (j) bentlerindeki ürünlerden üretilmiş eşya. Birinci fıkranın (f) ve (g) bentlerinde geçen 'kendi gemileri' ve 'kendi fabrika gemileri' tabirleri sadece: a) Bir Taraf ülkede kayıtlı veya tescilli, b) Anılan Taraf ülke bayrağı altında seyreden, c) En az % 50'sine bu Taraf ülke vatandaşları tarafından sahip olunan veya; idare merkezinin Taraf ülkelerden birinde bulunduğu, müdür veya müdürlerinin, Yönetim veya Denetleme Kurulu Başkanı ve bu kurullar üyelerinin çoğunluğunun bu Taraf ülke vatandaşı olduğu ve ilaveten ortaklık veya limited şirket durumunda sermayesinin en az yarısının Taraf ülkelere veya bunların kamu kuruluşları veya vatandaşlarına ait olduğu bir şirket tarafından sahip olunan, d) Yönetici ve yetkilileri bu Taraf ülke vatandaşı olan, ve e) Mürettebatının en az % 75'i bu Taraf ülke vatandaşı olan gemiler ve fabrika gemileri için kullanılır. Yeterli İşçilik veya İşlem Görmüş Ürünler Madde 6- 3 üncü maddeye göre tamamen elde edilmemiş ürünler, Ek II'de yer alan listede belirtilen şartlar yerine getirildiği takdirde yeterli derecede işçilik veya işlem görmüş olarak kabul edilirler. Ek II'de yer alan listede belirtilen şartlar, Anlaşma kapsamındaki tüm ürünler için, bu ürünlerin imalatında kullanılan menşeli olmayan maddeler üzerinde yapılması gerekli işçilik ve işlemleri göstermekte olup, sadece bu maddelerle ilişkili olarak geçerlidir. Aynı şekilde, eğer söz konusu listede o ürün için belirtilen şartları yerine getirerek menşe statüsü kazanmış bir ürün, başka bir ürünün imalatında kullanılırsa, onun bileşiminde yer aldığı ürüne tatbiki mümkün şartlar kendisine uygulanamaz ve bu malların imalatında kullanılmış olabilecek menşeli olmayan maddeler dikkate alınmaz. Birinci fıkraya rağmen, listede belirtilen şartlar uyarınca bir ürünün imalatında kullanılmaması gereken menşeli olmayan maddeler, ancak; a) Toplam kıymetlerinin, ürünün fabrika çıkış fiyatının % 10'unu geçmemesi, b) Menşeli olmayan maddelerin azami değeri olarak listede verilmiş olan yüzdelerin, bu bendin uygulanması suretiyle aşılmaması koşullarıyla kullanılabilirler. İkinci fıkra, Armonize Sistem'in 50 ila 63 üncü Fasıllarındaki ürünlere uygulanmaz. Bu maddenin birinci ve ikinci fıkraları, üretim sırasında gerçekleştirilen işlem veya işçiliğin 7 nci madde hükümlerine göre yetersiz sayılmadığı hallerde uygulanır. Yetersiz İşçilik veya İşlem Madde 7- 6 ncı maddede belirtilen koşulların sağlanıp sağlanmadığına bakılmaksızın, ikinci fıkra hükümleri saklı kalmak kaydıyla, aşağıdaki işlemler menşeli ürün statüsü verilmesi için yetersiz işçilik ve işlemler olarak kabul edilir: a) Nakliyat ve depolama süresince eşyanın iyi şartlarda muhafazasını sağlamaya yönelik koruyucu işlemler; b) Ambalaj, ayırma ve birleştirme; c) Yıkama, temizleme, toz, oksit, yağ, boya veya diğer tabakalardan arındırma; d) Dokumaya elverişli maddeler ütüleme veya presleme; e) Basit boyama ve cilalama işlemleri; f) Tahıl ve pirinci kabuklarından ayırma, kısmi veya tam beyazlatma, parlatma ve perdahlama; g) Şeker renklendirme veya şeker topaklarını biçimlendirme işlemleri; h) Meyvelerin, kuruyemişlerin ve sebzelerin kabuklarını soyma, çekirdeklerini çıkarma, zarlarını ayıklama; i) Keskinleştirme, basit bileme veya basit kesme; j) Eleme, kalburdan geçirme, sıraya koyma, tasnifleme, kalibrasyon, eşleştirme (maddelerden setler oluşturma dahil); k) Basit şişeleme, tenekeye veya beherlere koyma, torbalama, sandıklama, kutulama, karton veya tahta üzerine yerleştirme ve tüm diğer basit paketleme işlemleri; l) Ürün veya paketler üzerine marka, etiket, logo ve diğer benzeri ayırdedici işaretleri yapıştırma veya basma işlemleri; m) Farklı türde olmalarına bakılmaksızın ürünlerin basit karıştırılma işlemleri; n) Tamamlanmış bir ürün oluşturmak üzere parçaların basit montajı veya ürünlerin parçalarına ayrılması; o) (a) ila (n) bentlerinde belirtilen işlemlerden iki veya daha fazlasının bir arada yapılması; p) Hayvan kesimi. Belirli bir ürüne uygulanan işçilik veya işlemin birinci fıkra hükümleri çerçevesinde yetersiz kabul edilip edilmeyeceğine karar verilirken, Taraf ülkelerden birinde gerçekleştirilen işlemlerin tümü bir arada mütalaa edilir. İKİNCİ BÖLÜM Nitelendirme Birimi, Aksesuarlar, Yedek Parçalar, Aksam, Setler ve Etkisiz Unsurlar Nitelendirme Birimi Madde 8- Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasında nitelendirme birimi, AS Nomanklatürü'nü kullanmak suretiyle sınıflandırma yapılırken temel birim olarak kabul edilen belirli bir üründür. Buna göre, a) Muhtelif maddelerin montajı veya gruplandırılmasından oluşan bir ürün, Armonize Sistem'de tek bir pozisyonda sınıflandırıldığında, bu ürün bir bütün olarak nitelendirme birimidir. b) Bir sevkiyat, Armonize Sistem'de aynı pozisyon içinde sınıflandırılan, belli sayıda aynı üründen oluşuyorsa, her bir ürün bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanışı sırasında münferiden değerlendirilmelidir. Armonize Sistem'in 5 sayılı Genel Kuralı çerçevesinde ambalaj, sınıflandırma açısından ürüne dahil ediliyorsa, menşeinin tespiti açısından da dahil edilecektir. Aksesuarlar, Yedek Parçalar ve Aksam Madde 9- Bir cihaz, makina, alet veya aracın parçası beraberinde teslim edilen, normal olarak, bir cihazın bölümü durumundaki ve fiyata dahil edilmiş bulunan ve bu nedenle ayrıca fatura edilmemiş olan aksesuarlar, yedek parçalar ve aksam; söz konusu cihaz, makina, alet veya araç içinde mütalaa edilir. Setler Madde 10- Armonize Sistem'in 3 sayılı Genel Kuralında tanımlanan setler, kendisini meydana getiren tüm ürünler menşeli ürün ise, o ülke menşeli olarak addedilir. Ancak, bir set menşeli ve menşeli olmayan ürünlerden müteşekkil ise, menşeli olmayan ürünlerin kıymetinin setin fabrika çıkış fiyatının % 15'ini geçmemesi koşuluyla, set bir bütün olarak o ülke menşeli kabul edilir. Etkisiz Unsurlar Madde 11- Bir ürünün menşeli olup olmadığını belirlemek için, imalatında kullanılabilecek; a) Enerji ve yakıtın, b) Tesis ve teçhizatın, c) Makine ve aletlerin, d) Ürünün nihai bileşimine girmeyen ve girmesi amaçlanmayan eşyanın menşeini belirlemek gerekmez. ÜÇÜNCÜ KISIM Ülkesel Gereklilikler Ülkesellik İlkesi Madde 12- İkinci Kısım'da yer alan menşe statüsü kazandırılmasına ilişkin koşullar, 4 üncü madde ile bu maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, Taraf ülkelerden birinde kesintisiz olarak yerine getirilmelidir. Bir EFTA ülkesi söz konusu olduğunda, menşe satatüsünün kazandırılmasına ilişkin koşullar, hem 4 üncü madde ile bu maddenin üçüncü fıkrası hükümleri, hem de 3 üncü maddenin 2 nci fıkrası hükümlerine tabi olmak üzere, Türkiye Cumhuriyeti veya bir EFTA ülkesinde kesintisiz olarak yerine getirilmelidir. 4 üncü madde hükümleri saklı kalmak üzere, Taraf ülkelerden birinden başka bir ülkeye ihraç edilmiş olan menşeli eşyanın geri gelmesi halinde; a) Geri gelen eşyanın, ihraç edilmiş bulunan eşya ile aynı olduğu ve b) Söz konusu ülkede bulunma veya ihraç edilme süresi içerisinde, iyi koşullarda muhafaza edilmeleri için gerekli olanların ötesinde herhangi bir işleme tabi tutulmadığı gümrük idarelerini tatmin edecek şekilde ispat edilmediği takdirde, menşeli olmadığı kabul edilir. İkinci Kısım'da belirlenen kurallar uyarınca kazanılan menşe statüsü, Taraf ülkelerin birinden ihraç edilen ve daha sonra yeniden ithal edilen maddeler üzerinde Taraf ülkeler dışında yapılan işçilik veya işlemden, aşağıdaki koşulların sağlanması halinde etkilenmeyecektir: a) Söz konusu maddeler tamamen Taraf ülkelerden birinde elde edilmişler veya ihraç edilmelerinden önce 7 nci maddede belirtilen yetersiz işlemlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçmişlerse; ve b) Gümrük idareleri, geri gelen eşyanın, ihraç edilen maddelerin işçilik veya işlemden geçirilmesi ile elde edildiği ve bu madde hükümlerinin uygulanması ile Taraf ülkeler dışında kazanılan toplam katma değerin, menşe statüsü talebine konu nihai ürünün fabrika çıkış fiyatının % 10'unu aşmadığı hususlarında tatmin edilmişlerse. Üçüncü fıkra amaçları açısından, İkinci Kısım'da düzenlenen menşe statüsünün kazanılması için gerekli koşullar, Taraf ülke dışında yapılan işçilik ve işlemlere uygulanamaz. Fakat, nihai ürünün menşe statüsünün belirlenmesinde, ürüne dahil edilen menşeli olmayan tüm maddeler için Ek II'deki listede belirlenen bir azami kıymet koşulu bulunduğu durumda, ilgili Taraf ülkede ürüne dahil edilen menşeli olmayan maddelerin toplam kıymeti ile bu madde hükümlerinin uygulanmasıyla, Taraf ülke dışında kazanılmış toplam katma değer birlikte dikkate alındığında, belirlenen yüzdeyi aşmayacaktır. Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümlerinin uygulanması amacıyla, "toplam katma değer", orada dahil edilen maddelerin kıymetlerini de içerecek şekilde, Taraf ülke dışında oluşan tüm maliyetleri ifade eder. Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri, Ek II'deki listede düzenlenen koşulları yerine getirmeyen veya sadece 6 ncı maddenin ikinci fıkrasında yer alan genel tolerans kuralının uygulanması ile yeterli işçilik veya işlemden geçmiş olduğu kabul edilen ürünler için uygulanmaz. Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri Armonize Sistem'in 50 ila 63. fasıllarındaki ürünlere uygulanmaz. Taraf ülke dışında yapılan ve bu madde hükümleri tarafından kapsanan türde, herhangi bir işçilik veya işlem, hariçte işleme veya ilgili diğer düzenlemeler vasıtasıyla yürütülür. Doğrudan Nakliyat Madde 13- Anlaşma hükümlerinde sağlanan tercihli muamele sadece, bu Yönetmeliğin gerekliliklerini yerine getirmiş, Taraf ülkeler arasında doğrudan veya 4 üncü maddede belirtilen diğer ülkeler üzerinden nakledilen ürünler için uygulanır. Bununla beraber tek bir sevkiyatı oluşturan ürünlerin, aktarılması veya geçici depolanması yoluyla, ancak transit geçtiği veya depolandığı ülkenin gümrük yetkililerinin gözetimi altında olmaları ve boşaltma, tekrar yükleme veya iyi koşullarda muhafaza etmeye yönelik işlemler dışında bir işlemden geçmemiş olmaları koşullarıyla, gerektiğinde başka ülkeler üzerinden nakledilebilirler. Menşeli ürünler Taraf ülkeler dışındaki ülkeler üzerinden boru hattı ile nakledilebilirler. Birinci fıkrada yer alan hükümlerin yerine getirildiğinin, ithalatçı ülkenin gümrük yetkililerine ispatı, aşağıdaki belgelerin ibrazı yoluyla yapılır: a) İhracatçı ülkede düzenlenmiş transit ülkesi geçişini kapsayan tek bir sevk evrakı ya da; b) Transit ülkesinin gümrük yetkililerince düzenlenen, ürünlerin tam bir tanımını veren, boşaltma ve tekrar yükleme tarihlerini ve uygulanabildiği durumlarda kullanılan gemi veya diğer nakil araçlarının adlarını belirten ve transit ülkesi içinde hangi koşullarda kalmış olduğunu belgeleyen bir sertifika; veya c) Bunların temin edilememesi halinde, ikame kanıtlayıcı belgeler. Sergiler Madde 14- 4 üncü maddede belirtilenler dışında, Taraflardan birisince bir başka ülkeye sergilenmek üzere gönderilen ve sergi sonrasında diğer Tarafa ithal edilmek üzere satılan menşeli ürünler, gümrük idarelerinin; a) İhracatçının bu ürünleri Taraflardan birisinden serginin düzenlendiği ülkeye naklettiği ve burada sergilediği; b) Ürünlerin aynı ihracatçı tarafından diğer Taraftaki bir kimseye satıldığı veya tasarrufuna verildiği; c) Ürünlerin sergi süresi içinde veya sergiden hemen sonra, sergilenmek üzere gönderildiği durumunu koruyarak sevk edildiği; ve d) Ürünlerin sergilenmek üzere gönderildikleri andan itibaren, bu sergide teşhir edilmek dışında başka bir amaçla kullanılmadığı hususlarında tatmin edilmesi kaydıyla, ithallerinde Anlaşma hükümlerinden yararlanırlar. Beşinci Kısım hükümlerine uygun olarak bir menşe ispat belgesi düzenlenmeli veya hazırlanmalı ve normal usullere uygun olarak ithalatçı ülke gümrük yetkililerine ibraz edilmelidir. Bu belge üzerinde serginin adı ve adresi belirtilmelidir. Gerektiği takdirde ürünlerin durumu ve sergilenmelerine ilişkin koşullar hakkında ek kanıtlayıcı belgeler istenebilir. Birinci fıkra, yabancı ürün satmak üzere kurulmuş işyeri veya mağazalarda özel amaçla düzenlenmemiş olan, açık olduğu süre içinde ürünün gümrük denetimi altında kaldığı her türlü ticaret, sanayi, tarım ve el sanatları sergi, fuar veya benzeri umumi gösteri veya teşhirlerine uygulanır. DÖRDÜNCÜ KISIM Geri Ödeme veya Muafiyet Gümrük Vergilerinde Geri Ödemenin veya Muafiyetin Yasaklanması Madde 15- Beşinci Kısım hükümlerine uygun olarak menşe ispat belgesi düzenlenen veya hazırlanan Taraf ülkelerden veya 4 üncü maddede belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli ürünlerin imalatında kullanılan menşeli olmayan maddeler, Taraf ülkelerde her ne türde olursa olsun gümrük vergilerinin geri ödenmesine veya bunlardan muafiyete tabi değildir. Birinci fıkrada belirtilen yasak; a) Taraflardan herhangi birisinde imalatta kullanılan maddelere uygulanabilen gümrük vergisi veya eş etkili vergilerin kısmen veya tamamen iadesi veya muaf tutulması veya ödenmemesi yönündeki her türlü düzenlemeye, b) Ürünlerin söz konusu maddelerden elde edilip ihraç edildiği ve dahilde kullanım için alıkonmadığı hallerde, ve c) Bu tür iade, muafiyet veya geri ödemelerin açıkça veya aynı etkiyi doğuracak şekilde geçerli olduğu durumlarda uygulanır. Bir menşe ispat belgesi kapsamındaki ürünlerin ihracatçısı, menşeli olmayan maddeler kullanılarak üretilen ilgili ürünlere geri ödeme sağlanmadığını ve bu maddelere uygulanabilen tüm gümrük vergileri ile eş etkili vergilerin fiilen ödendiğini ispat eden tüm geçerli belgeleri gümrük yetkililerinin talebi üzerine herhangi bir zamanda ibraz etmeye hazır olmalıdır. Birinci, ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri, 8 inci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen ambalajlara, 9 uncu maddede belirtilen aksesuar, yedek parça ve aksama ve 10 uncu maddede belirtilen set halindeki ürünlere, menşeli olmadıkları durumlarda uygulanır. Birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri, yalnızca Anlaşmanın uygulanacağı türden maddeler için geçerlidir. Ayrıca bu hükümler, Anlaşma hükümleri uyarınca ihracatta uygulanabilen tarım ürünleri için ihracat iadesi sisteminin işlemesine engel teşkil etmezler. BEŞİNCİ KISIM BİRİNCİ BÖLÜM Eşyanın Menşeinin İspatı Menşe İspat Belgeleri Madde 16- Taraflardan biri menşeli ürünler, diğer Taraf ülkeye ithal edilmeleri sırasında, aşağıdaki belgelerden birinin ibrazı üzerine Anlaşmadan yararlanırlar: a) Bir örneği Ek III'te yer alan bir EUR.1 Dolaşım Sertifikası, veya; b) 17 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen durumlarda, ihracatçı tarafından fatura, teslimat notu veya herhangi bir ticari belge üzerinde belirtilen, metni Ek IV'te bulunan, ilgili ürünleri teşhislerini mümkün kılmaya yeterli ayrıntıda tanımlayan bir beyan (bundan sonraki bölümlerde "fatura beyanı" olarak atıfta bulunulacaktır). Birinci fıkra hükümlerine rağmen, bu Yönetmelik çerçevesinde menşeli ürünler, 34 üncü maddede belirtilen durumlarda, yukarıda atıfta bulunulan belgelerden herhangi birisinin ibraz edilmesine gerek bulunmaksızın Anlaşmadan yararlanırlar. 1 inci maddede belirtilen Anlaşmalar kapsamında, bu ülkelerde düzenlenmiş EUR.1 Dolaşım Sertifikası veya fatura beyanı eşliğinde, Türkiye ile Avrupa Topluluğu arasındaki gümrük birliği kapsamında olan Avrupa Topluluğu menşeli eşyanın Türkiye'ye ithalinde, 12 Eylül 1963 tarihli Ankara Anlaşması ve 23 Kasım 1970 tarihli Katma Protokol çerçevesinde yapılan düzenlemeler ile öngörülen tercihli tarife uygulanır. 4 üncü maddede yer alan ülkelerden biri menşeli eşyanın, anılan maddede zikredilen bir başka ülkeden EUR.1 Dolaşım Sertifikası veya Fatura Beyanı eşliğinde Türkiye'ye ithalinde, Türkiye ile eşyanın menşeli olduğu ülke arasında mevcut düzenlemeler ile öngörülen tercihli tarife uygulanır. 17.10.2007 tarih ve 26673 sayılı R.G. ile yayımlanan yönetmelik ile 01.09.2007 tarihi itibariyle YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR. Fatura Beyanı Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6 7 Madde 17- 16 ncı maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde geçen fatura beyanı; a) 36 ncı madde çerçevesinde bir Onaylanmış İhracatçı tarafından, veya b) Toplam kıymeti 6000 EURO'yu geçmeyen menşeli ürünler ihtiva eden bir veya daha fazla kaptan müteşekkil bir sevkiyat için, herhangi bir ihracatçı tarafından, hazırlanabilir. Fatura beyanı, söz konusu ürünlerin Taraf ülkelerden veya 4 üncü maddede belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli olarak kabulü ve bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinin yerine getirilmesi halinde hazırlanabilir. Fatura beyanında bulunan ihracatçı, söz konusu ürünün menşe statüsü ile bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinin yerine getirilmiş olduğunu kanıtlayan ilgili tüm belgeleri, ihracatçı ülkenin gümrük idarelerinin talebi üzerine herhangi bir anda ibraz etmeye hazırlıklı olur. Fatura beyanı, ihracatçı tarafından, metni Ek IV'te yer alan, Anlaşmada aynı ekte belirtilen dillerden birinde ve ihracatçı ülkenin ulusal mevzuatıyla uyumlu olan beyanın, fatura, teslimat notu veya herhangi bir ticari belge üzerine daktilo edilmesi, ıstampa ile damgalanması veya basılması suretiyle hazırlanır. Beyan el yazısı ile de yapılabilir; bu takdirde, mürekkeple ve matbaa harfleriyle yazılır. Fatura beyanı, ihracatçının kendi el yazısı ile atacağı orijinal imzasını ihtiva eder. Ancak, 36 ıncı madde çerçevesinde onaylanmış ihracatçıdan, kendi adıyla hazırlanmış herhangi bir fatura beyanının kendi el yazısıyla imzalanmış addedilerek tüm sorumluluğu üzerine aldığına dair yazılı bir taahhütnameyi ihracatçı ülkenin gümrük idarelerine vermiş olması koşuluyla, böyle bir beyanı imzalama şartı aranmaz. Bir fatura beyanı, ihracatçı tarafından, kapsadığı ürünlerin ihracatı esnasında veya ithalatından itibaren iki yıl içinde ithalatçı ülkede ibrazı koşuluyla, ihracattan sonra da hazırlanabilir. İKİNCİ BÖLÜM EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Düzenlenmesi ve Vize işlemleri EUR.1 Dolaşım Sertifikasının Şekli, Basımı ve Dağıtılması Madde 18- EUR.1 Dolaşım Sertifikaları Ek III'te belirlenen form ve niteliklere uygun olarak ve seri numaraları verilerek Müsteşarlık veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluş tarafından bastırılır ve ihtiyaca göre dağıtılır. EUR.1 Dolaşım Sertifikaları yalnızca ihracatçı veya ihracatçının gümrük beyannamesini imzalamakla yetkili kanuni temsilcisi tarafından, birer örneği Ek-III'te yer alan EUR.1 Dolaşım Sertifikası ile başvuru formunun bu Yönetmeliğe uygun olarak doldurulması suretiyle yazılı başvurusu üzerine düzenlenir. EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Doldurulması Madde 19- İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri EUR.1 Dolaşım Sertifikalarını ve EUR.1 Dolaşım Sertifikası Başvuru Formlarını, bu Sertifikaların arka sayfasında yazılı kurallara uygun olarak doldururlar. Buna göre; a) Sertifikalar Anlaşmada belirtilen dillerden birinde ve ihracatçı ülkenin ulusal mevzuat hükümleri çerçevesinde doldurulur. b) Sertifikalar yazı makinası veya elle doldurulabilir. El yazısı ile doldurulmaları halinde mürekkepli kalem ve matbaa harfleri kullanılmalıdır. c) Sertifika üzerinde silinti ve birbiri üzerine yazılmış sözcük ve ilaveler bulunmamalı, değişiklikler doğru olmayan kayıtların üzeri çizilerek, gerekli düzeltmelerin eklenmesi suretiyle yapılmalıdır. Bu şekilde yapılan düzeltmelerin Sertifikayı düzenleyen kişi tarafından imzalanması ve gümrük idaresi tarafından tasdik edilmesi gerekir. d) Sertifikada kayıtlı her bir maddeye sıra numarası verilir ve madde aralarında boşluk bırakılmaz. Son kaydın hemen altına sonradan bir ilave yapılmasını önlemek üzere yatay bir çizgi çekilerek, kullanılmayan yerler çapraz bir çizgiyle iptal edilir. e) Sertifikalarda kayıtlı eşyanın, tanınmalarına olanak verecek kesinlikte ve ticari deyimleri ile hiçbir tereddüte yer vermeyecek açıklıkta cins, nevi, nitelik ve miktar olarak ayrıntılı bir biçimde beyan edilmeleri gerekir. Ayrıca ihracatçılar veya yetkili kanuni temsilcilerinin, EUR.1 Dolaşım Sertifikası Başvuru Formlarının arka yüzünde yer alan İhracatçı Beyanı'nda belirtilen hususları yer ve tarih göstererek imza ile teyid etmeleri gerekmektedir. İhracatçı Beyanı, eşyanın menşeinin tespitini teminen, ihracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri tarafından; a) Eşyanın imalatında kullanılan menşeli girdiler (Türkiye dahil, 4 üncü maddede anılan ülkeler menşeli girdiler), b) Bu girdilerin üzerinde gerçekleştirilen işlem ve işçilik, ve c) Eşyanın imalatında kullanılan menşeli olmayan girdilere uygulanan işlem ve işçiliğin, Ek II'de yer alan listede belirtilen şartları sağladığı hususları da belirtilecek şekilde, eksiksiz olarak doldurulur ve bu hususları destekleyici tüm belgeler ibraz edilir. İhracatçının İbraz Yükümlülüğü Madde 20- EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi için başvuruda bulunan ihracatçı, bu Sertifikaları düzenleyecek gümrük idarelerinin veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluşun talep edebileceği, söz konusu ürünün menşe statüsü ile bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinin yerine getirilmiş olduğunu tevsik eden tüm ilgili bilgi ve belgeleri vermekle yükümlüdür. Başvurunun Değerlendirilmesi Madde 21- İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri tarafından 19 uncu madde hükümlerine uygun olarak doldurulan ve imza edilen Başvuru Formları ile Sertifikalar gümrük idarelerine veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluşa verilir. Buna göre; a) Gümrük idareleri veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluş, Başvuru Formları ile EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının kurallara uygun olarak doldurulup doldurulmadığını kontrol edip, Sertifikada kayıtlı eşyanın 3 üncü madde veya 4 üncü madde hükümleri gereğince Türkiye menşeli olduğu veya sayıldığı hususunda, ihracata ait diğer evrakı da inceleyerek kesin bir kanıya vardıktan sonra gerekli işlemleri tamamlarlar. b) 3 üncü madde veya 4 üncü madde hükümlerinin uygulandığı hallerde, ihraç edilecek eşya 4 üncü maddede sayılan Türkiye dışındaki ülkelerden biri menşeli sayıldığında ve Türkiye'de bulunması şartıyla, (a) bendinde belirtilen incelemelerden sonra EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenir. Bu durumda EUR.1 Dolaşım Sertifikasının (4) nolu kutusuna ilgili menşe ülke yazılır. EUR.1 Dolaşım Sertifikaları önceden düzenlenmiş veya verilmiş bir menşe ispat belgesi olması halinde, söz konusu belgenin teslim edilmesi koşuluna bağlı olarak düzenlenir ve daha önce düzenlenen menşe ispat belgesi en az üç yıl saklanır. EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Gümrük İdarelerince İncelenmesi Madde 22- Gümrük idareleri, 21 inci madde hükümleri çerçevesinde başvurunun değerlendirilmesini müteakip; a) Dolaşım Sertifikalarının bu Yönetmelikteki şartlara uygun olup olmadığını, özellikle ürünün tanımı için ayrılmış bulunan boşluğun her türlü sahte ilaveler yapılması imkanını ortadan kaldıracak şekilde doldurulup doldurulmadığını, b) İhraç konusu eşyanın cins, nevi, nitelik ve miktar itibariyle Dolaşım Sertifikasındaki kayıtlara uygun olup olmadığını, c) İhraç konusu eşyanın menşeli olduğunu veya sayıldığını ürün ve imalatında kullanılan girdilere ait diğer evrakın yanısıra, nakliyeciler tarafından verilen kara, demiryolu, hava ve deniz taşımalarına ilişkin konşimento, manifesto, yük senetleri, fatura ve beyannameye eklenen diğer belgeleri ve gerektiğinde muhasebe kayıt ve defterlerini incelemek ve ihraç konusu eşyayı Gümrük Yönetmeliğindeki esaslara göre muayene etmek suretiyle kontrol ederler. Bu şekilde Dolaşım Sertifikalarının kontrolü yapıldıktan sonra 23 üncü madde hükümleri uyarınca vize işlemine geçilir. EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Vize Edilmesi Madde 23- İhracatçılar tarafından vize edilmek üzere ibraz olunan, usulüne uygun olarak doldurulmuş EUR.1 Dolaşım Sertifikaları, 21 ve 22 inci maddeler uyarınca yapılacak değerlendirme ve incelemelerin uygun sonuç vermesi halinde Gümrük İdarelerince vize edilir. Dolaşım Sertifikalarının gümrük idaresince vize edilmesini talep etme hakkı, bizzat ihracatçıya veya gümrük beyannamelerini imzalamaya yetkili kanuni temsilcisine aittir. Yetkili olmayan kimseler tarafından yapılan vize talepleri, gümrük idaresince reddedilir. Dolaşım Sertifikalarının gümrük vizesine ayrılmış (11) numaralı kutusunun doğru olarak ve noksansız doldurulması şarttır. Yanlış veya noksan yapılan vize işlemi Sertifikayı geçersiz kılar ve sonradan kontrol sebeplerinden birini teşkil eder. Gümrük idareleri, Dolaşım Sertifikasındaki (11) numaralı vize kutusuna; a) Beyannamenin tarihi, sayısı ve gümrük idaresinin açık posta adresini, yazı makinesi veya mürekkepli kalemle ve matbaa harfleriyle okunabilecek şekilde olmasına özen göstererek yazarlar. b) İdarenin okunabilir mührünü işaretli bölümdeki yere basarak, tarih, imza ve kaşe koymak suretiyle vize işlemini tamamlarlar. EUR.1 Dolaşım Sertifikası Anlaşma ile sağlanan tercihli ticarette yazılı delil olarak ancak gümrük idaresinin vizesi ile hüküm ifade edeceğinden, düzenlenme işlemi vize ile tamamlanmış olur. Düzenlenen EUR.1 Dolaşım Sertifikası fiili ihraç gerçekleştiği veya kesinleştiği anda ihracatçıya verilmek üzere hazır bulundurulur. Biri beyaz üzerine yeşil meneviş zeminli, dördü beyaz olan beş nüshalık takım halindeki Dolaşım Sertifikasının nüshalarının hangi birimlere verileceğini Müsteşarlık belirler. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının Sonradan Verilmesi, İkinci Nüsha Düzenlenmesi ve Değiştirilmesi İhracattan Sonra Verilmesi Madde 24- (23.06.2004 tarihli, 25501 sayılı R.G. ile yayımlanan yönetmelik ile değişik01.05.2004 tarihi ile geçerlidir) EUR.1 Dolaşım Sertifikaları: a) 23 üncü madde hükümlerine istisna olarak, 1) Hata, ihmal veya özel durum nedeniyle ihraç anında düzenlenmemiş olması; veya 2) Bir EUR.1 Dolaşım Sertifikasının düzenlenmiş, ancak teknik nedenlerle ithalatta kabul edilmemiş olduğu hususu, gümrük idarelerine veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluşa tatmin edici bir şekilde ispat edilmesi, halinde ait olduğu ürünün ihracından sonra düzenlenebilir. b) Bu durumda ihracatçı; 1) Eşyanın cinsi, nevii, niteliği ve miktarını, ambalaj şeklini, marka ve numaralarını, işaretlerini, çıkış işleminin yapıldığı gümrük idaresinin adını, gümrük beyannamesinin tarih ve sayısını belirterek yazılı talepte bulunur. 2) Söz konusu eşya için ihraç sırasında EUR.1 Dolaşım Sertifikası verilmediğini veya EUR.1 Dolaşım Sertifikasının ithalatçı ülke gümrük idaresince teknik nedenlerle kabul edilmediğini sebepleri ile birlikte yazılı olarak beyan eder. 3) Usulüne uygun olarak doldurulmuş EUR.1 Dolaşım Sertifikası ve Başvuru Formunu imzalayıp talep yazısına ekler. Bu şartları yerine getiren ihracatçının talebi ilgili gümrük idareleri veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluş tarafından incelenir. Söz konusu ihraç eşyasına ait gümrük beyannamesi ve ekleri diğer evrak ile varsa bu işleme dair dosyaların incelenmesi ve kontrolü sonucunda, ihracatçının beyanına tamamen uygun olduğu anlaşıldığı takdirde EUR.1 Dolaşım Sertifikası verilir ve vize edilir. İhracattan sonra verilen EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının (7) numaralı "Gözlemler" kutusuna, TR"SONRADAN VERİLMİŞTİR" DE"NACHTRÄGLICH AUSGESTELLT" EN"ISSUED RETROSPECTIVELY" FR"DÉLIVRÉ A POSTERIORI" IT"RILASCIATO A POSTERIORI" IS "ÙTGEFIĐ EFTIR À" NO"UTSTEDT SENERE" ibarelerinden biri yazılır. (01.03.2007 tarih ve 26449 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 01.01.2007) İhracatçı ülke gümrük idarelerince düzenlenen ve bu ibarelerden birini taşıyan EUR.1 Dolaşım Sertifikaları, ithalatçı ülke gümrük idarelerince kabul edilir. Teknik Nedenlerle EUR.1 Dolaşım Sertifikasının Reddi Madde 25- EUR.1 Dolaşım Sertifikası bu Yönetmelikte öngörülen şekilde düzenlenmemiş ise "teknik nedenlerle" reddedilebilir. EUR.1 Dolaşım Sertifikasının, öngörülen form dışında bir form kullanılarak düzenlenmesi (örneğin ebat veya renk olarak örnekten önemli derecede farklı olması, seri numarası bulunmaması, resmi olarak öngörülen dillerden birinde basılmaması), EUR.1 Dolaşım Sertifikasında doldurulması zorunlu kutulardan birinin (örneğin EUR.1 Dolaşım Sertifikası (4) numaralı kutu) doldurulmaması, EUR.1 Dolaşım Sertifikasının mühürlenip imzalanmaması (EUR.1 Dolaşım Sertifikası (11) numaralı kutu), EUR.1 Dolaşım Sertifikasının yetkili olmayan bir makam tarafından onaylanması, EUR.1 Dolaşım Sertifikası vize edilirken kullanılan mührün 38 inci madde hükümleri uyarınca örneği gönderilmeyen yeni bir mühür olması, İbraz edilen EUR.1 Dolaşım Sertifikasının orijinal olmayıp fotokopi veya suret olması, EUR.1 Dolaşım Sertifikasının (2) veya (5) numaralı kutusuna Anlaşmaya taraf olmayan ülkelerden birinin yazılması, gibi teknik nedenlerle kabul edilmeyen EUR.1 Dolaşım Sertifikaları sonradan düzenlenebilir. Teknik nedenlerle reddedilen EUR.1 Dolaşım Sertifikası, üzerine "BELGE KABUL EDİLMEMİŞTİR" ibaresi yazılarak, hangi nedenlerle kabul edilmediği de belirtilerek sonradan düzenlenen yeni bir EUR.1 Dolaşım Sertifikası alması için ithalatçıya iade edilir. Ancak, Gümrük İdareleri gümrük işlemlerinin tamamlanmasından sonra kontrol amacıyla veya hile yapıldığından şüphe edilmesi halinde reddedilen EUR.1 Dolaşım Sertifikasının bir fotokopisini saklayabilirler. İkinci Nüsha Düzenlenmesi Madde 26- (23.06.2004 tarihli, 25501 sayılı R.G. ile yayımlanan yönetmelik ile değişik.01.05.2004 tarihi ile geçerlidir) EUR.1 Dolaşım Sertifikasının çalınma, kaybedilme ve hasar görmesi hallerinde ihracatçı, ilk sertifikayı düzenleyen gümrük idaresine veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluşa başvurarak Sertifikanın ikinci bir nüshasının düzenlenmesini talep edebilir. Gümrük idareleri, kendilerinde bulunan ve ihraç işlemi yapılmış olan eşyaya ait belgelere ve ilk sertifikaya uygun olarak düzenlendiğini tespit ettikten sonra ikinci nüsha Sertifikanın vize işlemini yaparlar. Ancak, gümrük vizesi kutusuna vize tarihi olarak hüküm ifade etmek üzere, ilk Dolaşım Sertifikasının vize tarihi ve seri numarası yazılır. Bu şekilde düzenlenen ikinci nüsha Sertifikaların (7) numaralı "Gözlemler" kutusuna, TR"İKİNCİ NÜSHADIR" DE"DUPLIKAT" EN"DUPLICATE" FR"DUPLICATA" IS"EFTIRRIT" IT"DUPLICATO" NO" DUPLIKAT " ibarelerinden biri yazılır. (01.03.2007 tarih ve 26449 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 01.01.2007) Menşe İspat Belgelerinin Değiştirilmesi Madde 27- Menşeli ürünler Taraf ülkelerden birinin gümrük idaresinin kontrolü altında iken, ürünün tamamının veya bir bölümünün bulunduğu ülke veya Taraf diğer ülke içinde başka bir yere gönderilmesi gerektiği durumda, gönderilecek kısım için asıl sertifika yerine geçmek üzere bir veya birden çok müfrez EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenir ve durum esas EUR.1 Dolaşım Sertifikası üzerine işaret edilir. Müfrez EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenme talebi eşyayı kontrol altında bulunduran gümrük idaresine yazılı olarak yapılır. İlgili idare tarafından gerekli her türlü inceleme yapılarak bu Yönetmelik hükümlerine uygun olması halinde talep yerine getirilir. Düzenlenen müfrez Sertifika bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasında EUR.1 Dolaşım Sertifikası olarak kabul edilir. Esas EUR.1 Dolaşım Sertifikasının tarih ve seri numarası müfrez Sertifikanın veya Sertifikaların (7) numaralı "Gözlemler" kutusuna yazılır, aslına ve tüm nüshalarına "MÜFREZ MENŞE İSPAT BELGESİDİR" kaşesi basılır. Gümrük idaresi, esas menşe ispat belgesi ile buna dayanılarak düzenlenen yeni Sertifikanın veya Sertifikaların beyaz nüshasını muhafaza eder. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM İbraz Menşe İspat Belgesinin Geçerliliği Madde 28- Bir EUR.1 Dolaşım Sertifikası, ihracatçı ülkedeki vize tarihinden itibaren dört ay geçerli olur ve bu süre zarfında ithalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibraz edilmesi gerekir. Bir fatura beyanı, ihracatçı tarafından hazırlanış tarihinden itibaren dört ay geçerli olur ve bu süre zarfında ithalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibraz edilmesi gerekir. İthalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibraz edilecek menşe ispat belgeleri, istisnai durumlar nedeniyle, birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen sürelerden sonra da, uygulanan tercihli muamele çerçevesinde kabul edilebilir. Diğer geç ibraz hallerinde, ithalatçı ülkenin gümrük idaresi, eşyanın belirtilen son tarihten önce gümrüğe sunulmuş olması kaydıyla menşe ispat belgelerini kabul edebilir. Menşe ispat belgelerinin ibraz süresinden sonra tercihli muameleden yararlanması için, bu sürenin bitiminden önce eşyanın gümrüğe gelmiş ve yine bu süreden önce ithalatçı veya gümrük beyannamesini imzalamaya yetkili kanuni temsilcisi tarafından yazılı olarak ilgili gümrüğe başvurulmuş olması gerekmektedir. İlgili gümrük idaresi durumu bağlı olduğu Başmüdürlüğe intikal ettirir. İlgili Başmüdürlük konuyu inceleyerek mücbir sebep ve olağanüstü hal mevcudiyetine kanaat getirir ve ek süre istemine ilişkin gerekçeleri haklı bulur ise Sertifikaların süresini en çok bir ay uzatabilir. Menşe İspat Belgesinin İbrazı Madde 29- EUR.1 Dolaşım Sertifikaları ve fatura beyanları gümrük mevzuatı ve ilgili mevzuat gereğince ithalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibraz edilir. Söz konusu gümrük idaresi, bu EUR.1 Dolaşım Sertifikası veya fatura beyanının tercümesini talep edebilir. Ayrıca idare beyannameye ek olarak, ithalatçıdan eşyanın Anlaşmanın koşullarına uygunluğunu gösteren yazılı bilgi ve belgeleri talep edebilir. Eşyanın tercihli rejiminden yararlanmasını teminen ibrazı gereken menşe ispat belgelerinin, bu belgeyle ilgili eşyanın fiili ithalinden evvel veya fiili ithali sırasında ibraz edilememesi ve ilgili ithalatçı tarafından eşyanın bekletilmeden ithalinin istenilmesi durumunda, tercihli rejim uygulanmaz ve indirimsiz vergi nispetleri üzerinden tahakkuk yapılarak vergiler kesin olarak tahsil edilir. Ancak, bu kabil eşyanın fiili ithalini müteakip süreleri içerisinde, usulüne uygun menşe ispat belgeleri işlemi yapan gümrük idaresine ibraz olunduğu takdirde; ibraz olunan menşe ispat belgesinin ithal edilen eşyaya ait olduğunun gümrük beyannamesi ve ekleri belgelerle karsılaştırılarak anlaşılması ve belgenin geçerlilik süresinin geçirilmemiş olduğunun tespiti kaydıyla, tercihli vergi oranına göre hesaplanan vergi tutarları ile tercihsiz vergi oranına göre hesaplanan vergi tutarları arasındaki fark mükelleflerine iade edilir. Parçalar Halinde İthalat Madde 30- İthalatçının talebi üzerine ve Müsteşarlıkça belirlenen şartlara binaen, Armonize Sistem'in 2(a) Genel Kuralı anlamındaki birleştirilmemiş veya monte edilmemiş halde olan ve Armonize Sistem'in XVI ncı ve XVII nci Bölümlerinde, ya da 73.08 ve 94.06 No.lu pozisyonlarda yer alan ürünlerin, parçalar halinde ithal edilmesi halinde, bu tür ürünler için tek bir menşe ispat belgesi, ilk parçanın ithalatı esnasında gümrük idaresine verilecektir. Tevsik Edici Belgeler Madde 31- Aşağıda sayılan belgeler, bir EUR.1 Dolaşım Sertifikası veya fatura beyanı kapsamındaki ürünlerin Taraf ülkelerden veya 4 üncü maddede belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli olduğu ve bu Yönetmeliğin diğer koşullarını yerine getirdiği hususlarını desteklemek amacıyla, 17 nci maddenin üçüncü fıkrasında ve 20 nci maddede belirtilen belgeler arasındadır: a) İhracatçı veya tedarikçi tarafından, söz konusu eşyanın elde edilmesi için gerçekleştirilen işlemleri belgeleyici nitelikte (örneğin hesaplarında veya iç muhasebesinde yer alan) doğrudan deliller; b) Taraf ülkelerden birinde düzenlenmiş veya hazırlanmış, imalatta kullanılan maddelerin menşe statüsünü tevsik eden, iç mevzuat uyarınca kullanılan belgeler; c) Taraf ülkelerden birinde düzenlenmiş veya hazırlanmış, maddeler üzerinde bu ülkelerde yapılan işçilik veya işlemi tevsik eden, iç mevzuat uyarınca kullanılan belgeler; d) Kullanılan maddelerin menşe statüsünü tevsik etmek üzere, Taraf ülkelerden birinde bu Yönetmelik hükümleri uyarınca veya 4 üncü maddede belirtilen diğer ülkelerden birinde, bu Yönetmelikte yer alan kurallarla aynı menşe kurallarına göre düzenlenmiş veya hazırlanmış EUR.1 Dolaşım Sertifikaları veya fatura beyanları. Menşe İspat Belgeleri ve Tevsik Edici Belgelerin Muhafazası Madde 32- Yürürlükteki kanunlarda öngörülen süreler saklı kalmak üzere, a) EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi için başvuruda bulunan ihracatçı ve gümrük idareleri veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluş, 20 inci maddede belirtilen belgeleri, b) Fatura beyanında bulunan ihracatçı, bu beyanın bir nüshasını ve 17 nci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen belgeleri, c) EUR.1 Dolaşım Sertifikasını düzenleyen gümrük idaresi veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluş, 18 inci maddede belirtilen Başvuru Formunu ve başvuru sırasında firma tarafından kendilerine sunulan diğer tüm vesaiki, d) İthalatçı ülkenin gümrük idareleri, kendilerine ibraz edilen EUR.1 Dolaşım Sertifikaları ve fatura beyanlarını en az üç yıl muhafaza etmek mecburiyetindedirler. Farklılıklar ve Şekli Hatalar Madde 33- Menşe ispat belgelerindeki beyanlar ile ürünlerin ithalat işlemlerini yerine getirmek amacıyla gümrük idarelerine ibraz edilen belgelerdeki ifadeler arasında küçük farklılıkların bulunması, belgenin gümrüğe sunulan ürünlere tekabül ettiğinin kesinlikle ortaya konması kaydıyla, söz konusu menşe ispat belgelerinin geçerliliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Menşe ispat belgeleri üzerindeki ifadelerin doğruluğu üzerinde şüphe yaratması söz konusu olmayan, daktilo hatası gibi bariz maddi hatalar, bu belgelerin reddedilmesini gerektirmez. BEŞİNCİ BÖLÜM Menşe İspatından Muafiyet Ticari Mahiyette Olmayan Eşya Madde 34- Küçük paketler halinde gerçek kişilerden gerçek kişilere gönderilen veya yolcuların zati ya da hediyelik eşyasının bir bölümünü oluşturan eşya; ticarete konu olmamaları, bu Yönetmelik gereklerini yerine getirdiklerinin beyan edilmesi ve bu beyanın doğruluğu hakkında şüphe bulunmaması halinde menşe ispat belgesi istenmeksizin menşeli ürünler olarak kabul edilir. Posta yoluyla gelen eşyada beyan, Posta Gümrük Beyannamesi (CN22/CN23 belgesi) veya bu belgeye eklenen bir kağıt üzerinde yapılabilir. Alıcıların, yolcuların veya ailelerinin şahsi kullanımına mahsus ürünler içeren arızi ithalat, eşyanın tabiatı ve miktarı itibariyle ticari bir amaç gözetilmediği bariz ise, ticari ithalat olarak kabul edilmez. Ayrıca, söz konusu ürünlerin toplam kıymetinin, küçük paketler halindeki eşyada 500 EURO'yu, yolcu zati ve hediyelik eşyasında 1 200 EURO'yu geçmemesi gerekir. ALTINCI BÖLÜM EURO ile İfade Edilen Tutarlar EURO Karşılıklarının Tespiti Madde 35- Bu Yönetmeliğin 17 inci maddesi ile 34 üncü maddesi hükümlerinin uygulanmasında, eşyanın EURO dışında bir para birimi üzerinden faturalandırıldığı durumlarda, 4 üncü maddede adı geçen ülkelerin ulusal para birimleri cinsinden ifade edilen EURO tutarına eşit tutarlar, ilgili ülkelerin her biri tarafından yıllık olarak sabitlenir. Bir sevkiyat, ilgili ülkede sabitlenen tutara göre, faturanın düzenlendiği para birimine atıf yapılmak suretiyle, bu Yönetmeliğin 17 nci maddesi ile 34 üncü maddesi hükümlerinden yararlanır. EURO cinsinden eşdeğer tutarlar ve bunlara ilişkin değişiklikler ülke bazında Müsteşarlıkça duyurulur. ALTINCI KISIM Basitleştirilmiş İşlemler Onaylanmış İhracatçı Yetkisinin Verilmesi Madde 36- Taraflar arasındaki ticarette aşağıdaki hükümler çerçevesinde basitleştirilmiş işlem uygulanması mümkündür. Müsteşarlık; a) Sık sık EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesini gerektiren sevkiyat yapan, b) Eşyanın menşe statüsünün ve bu Yönetmelik hükümlerinin yerine getirildiğinin saptanması için gerekli her türlü teminatı gümrük idarelerine veren, c) Vergi ve gümrük mevzuatı ile ilgili ciddi ve mükerrer suç işlememiş olan, d) Gümrük makamlarının faaliyetlerini denetlemesine imkan verecek kayıtlara sahip olan, gerçek ve tüzel kişilere, söz konusu eşyanın kıymetine bakılmaksızın bir örneği Ek IV'te yer alan Fatura Beyanını hazırlayabilmesi konusunda Onaylanmış İhracatçı yetkisi verebilir. Müsteşarlık (Gümrükler Genel Müdürlüğü), basitleştirilmiş işlem uygulamasını teminen yetki belgesi verilmesi ve yetkinin Onaylanmış İhracatçı tarafından kullanımının izlenmesine ilişkin usulleri belirler. Onaylanmış İhracatçı Yetkisinin İptali Madde 37- Onaylanmış ihracatçıların bu Yönetmelikteki hükümlere aykırı hareket etmeleri ya da verilen yetkide öngörülen koşullara uymamaları veya bu koşulların ortadan kalkması halinde, cezai hükümler saklı kalmak üzere verilen yetki Müsteşarlıkça (Gümrükler Genel Müdürlüğü) geçici olarak geri alınabilir veya iptal edilebilir. Muhasebesel Ayırım Madde 38- Aynı ve birbirleri yerine geçebilen menşeli ve menşeli olmayan madde stoklarının ayrı tutulmasının önemli maliyetler ve somut güçlükler doğurduğu hallerde, ilgililerin yazılı talebi üzerine gümrük idaresi, bu stokların yönetiminde "muhasebesel ayırım" adı verilen yöntemin kullanılmasına izin verebilir. Bu yöntem, belirli bir referans dönemi için, elde edilen "menşeli" kabul edilebilecek ürün sayısının, stokların fiziksel ayırıma tabi tutulmuş olması halinde elde edilecek ürün sayısı ile aynı olmasını sağlayabilmelidir. Gümrük idaresi bu izni gerekli göreceği her türlü koşula bağlı olarak verebilir. Bu yöntem, ürünlerin imal edildiği ülkede uygulanan genel muhasebe ilkelerine göre uygulanır ve kaydı tutulur. Bu kolaylıktan yararlanan kişi, menşeli kabul edilebilecek ürün miktarı için, yerine göre, fatura beyanı düzenleyebilir veya EUR.1 Dolaşım Sertifikası düzenlenmesi için başvurabilir. Gümrük idaresinin talebi üzerine, yararlanan kişi, stoklarının nasıl yönetildiğine ilişkin bir bildirge sunar. Gümrük idaresi, iznin kullanımını izler ve her ne suretle olursa olsun yararlananın izni uygunsuz kullandığı veya bu Yönetmelikte belirlenen diğer herhangi bir koşulu yerine getiremediği her durumda geri alabilir. Müsteşarlık (Gümrükler Genel Müdürlüğü) "muhasebesel ayırım" yönteminin kullanılması ile buna ilişkin iznin verilmesi, geri alınması ve iznin kullanımının izlenmesine dair usulleri belirler. YEDİNCİ KISIM BİRİNCİ BÖLÜM Gümrük İdareleri Arasında Karşılıklı İşbirliği Mühür ve Adreslerin İletilmesi Madde 39- Taraf ülkelerin gümrük idareleri, kendi gümrük idarelerinde EUR.1 Dolaşım Sertifikası vize ederken kullandıkları mühürlerin örnek baskılarını, EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının ve fatura beyanlarının kontrolünden sorumlu gümrük idarelerinin adreslerini birbirlerine ileteceklerdir. Karşılıklı Yardım Madde 40- Taraf ülkeler, yetkili gümrük idareleri vasıtasıyla birbirlerine EUR.1 Dolaşım Sertifikaları veya fatura beyanlarının geçerliliklerinin ve bu belgelerde yer alan bilgilerin doğruluğunun kontrolünde yardımcı olurlar. Sonradan Kontrol Talebi Madde 41- İthalatçı ülke gümrük idareleri, EUR.1 Dolaşım Sertifikaları ve fatura beyanlarının sonradan kontrolünü talep edebilirler. İthalatçı ülke gümrük idaresi, ihracatçı ülke gümrük idaresince verilen EUR.1 Dolaşım Sertifikaları ve fatura beyanlarının gerçekliği veya eşyanın gerçek menşeine ilişkin bilgilerin doğruluğu hakkında makul bir şüphesi olduğunda veya sondaj usulü ile yapacağı kontrol sonucunda anılan belgeleri sonradan kontrol talebi ile 42 nci madde hükümleri çerçevesinde vizeyi yapan ihracatçı ülke gümrük idaresine geri gönderir. İthalatçı ülke gümrük idareleri, EUR.1 Dolaşım Sertifikası ve fatura ile, eğer ibraz edilmiş ise fatura beyanını, yahut bu belgelerin birer kopyasını, gerektiğinde araştırmanın gerekçelerini de belirterek ihracatçı ülkenin gümrük idarelerine geri gönderirler. Menşe ispat belgesinde yer alan bilgilerin doğru olmadığı kanaatini uyandıran elde edilmiş tüm belge ve bilgi, kontrol talebini desteklemek üzere gönderilir. 17.10.2007 tarih ve 26673 sayılı R.G. ile yayımlanan yönetmelik ile 01.09.2007 tarihi itibariyle YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR. Sonradan Kontrol İşlemleri Tasarruflu Yazılar 1 Madde 42- Menşe İspat Belgelerinin kontrol talebi, bu belgelerin Müsteşarlığa (Gümrükler Genel Müdürlüğü) gönderilmesi suretiyle yapılır. Ancak, EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının kontrol talebi (13) numaralı bölümün aşağıdaki şekilde doldurulması suretiyle yapılır: Dolaşım Sertifikasını vize eden ihracatçı ülke gümrük idaresinin adı ve adresi, Kontrol talebinde bulunan ithalatçı ülke gümrük idaresinin adı ve açık posta adresi, yazı makinası veya mürekkepli kalemle ve matbaa harfleri ile yazılır. Kontrol talebinde bulunulan yer ve tarih belirtilip mühür, imza ve kaşe koymak suretiyle onaylanır. Sonradan Kontrol Talebinin İncelenmesi Madde 43- Kontrol, ihracatçı ülke gümrük idaresi tarafından yapılır. Bu amaçla, ihracatçı ülke gümrük idaresi, her türlü delil talep etme ve ihracatçının hesaplarını denetleme veya gerekli gördüğü diğer kontrolleri yapabilme yetkisine sahiptir. İhracatçı ülke gümrük idareleri EUR.1 Dolaşım Sertifikalarının kontrol sonucunu (14) numaralı bölümü aşağıdaki şekilde doldurmak suretiyle belirtirler: a) Birinci veya ikinci maddelerden uygun olanın önüne (x) işareti konulur, b) Kontrolü yapan gümrük idaresinin adı ve kontrol tarihi yazılır, c) Okunabilir mühür, imza ve kaşe koymak suretiyle onaylanır. Sonradan Kontrol Sonuçları Madde 44- Sonradan kontrol talebinde bulunan ithalatçı ülke gümrük idaresi, kontrol sonucundan en kısa zamanda haberdar edilir. Kontrol sonuçlarında, belgelerin gerçek olup olmadığı, söz konusu ürünlerin Taraf ülkelerden veya 4 üncü maddede belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli olarak kabul edilip edilemeyeceği ve bu Yönetmeliğin diğer hükümlerine uygun olup olmadığı hususları açıkça belirtilmelidir. İthalatçı ülke gümrük idaresine ibraz edilen EUR.1 Dolaşım Sertifikasının sonradan kontrol işlemine tabi tutulması halinde, söz konusu belge kapsamı eşyanın kanuni vergisi ile tercihli vergisi arasındaki fark kadar nakit veya teminat mektubu alınarak, eşyanın gümrük işlemleri tamamlanır. Sonradan kontrol amacıyla gönderilen dolaşım sertifikalarının, ihracatçı gümrük idaresince doğruluğunun teyidi yapılarak geri gönderilmesinden sonra teminata bağlanan gümrük vergileri iade edilir. Makul şüphe durumlarında, on ay içinde cevap alınamaması veya cevapta söz konusu belgelerin doğruluğunun ya da ürünlerin gerçek menşeinin tespitine imkan verecek ölçüde yeterli bilginin bulunmaması halinde, talepte bulunan ithalatçı ülke gümrük idareleri, istisnai durumlar hariç olmak üzere söz konusu eşyaya Anlaşma hükümlerinin uygulanmasını reddedebilir. Anlaşmazlıkların Çözümü Madde 45- Bu Yönetmelik esasları çerçevesinde yapılacak uygulamada meydana gelecek tereddüt ve anlaşmazlıklar, bu Yönetmeliğe ilişkin işlemlerin yürütülmesiyle görevli kuruluşlarca Müsteşarlığa iletilir. Bu tereddüt ve anlaşmazlıklardan 41 ila 44 üncü maddelerde belirtilen sonradan kontrol işlemlerine ilişkin olup, Taraf ülkeler gümrük idarelerince kendi aralarında çözülemeyenler veya ilgili Anlaşma eki Menşeli Ürünler Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Yöntemlerine İlişkin Protokol'ün yorumlanmasında ortaya çıkan sorunlar Ortak Komite'ye sunulur. İthalatçı ile ithalatçı ülkenin gümrük idareleri arasında çıkabilecek her türlü anlaşmazlık, bu ülkenin mevzuatı çerçevesinde çözüme bağlanır. İKİNCİ BÖLÜM Cezalar Cezalar Madde 46- Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı fiiller hakkında, 4/11/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 7.1.1932 tarihli ve 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun ile yürürlükteki ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır. SEKİZİNCİ KISIM Serbest Bölgeler Serbest Bölgeler Madde 47- Taraf ülke gümrük idareleri, nakliyeleri esnasında kendi ülkesi içinde bulunan bir serbest bölgeyi kullanan ve bir menşe ispat belgesi kapsamında ticarete konu olan eşyanın başka eşyayla değiştirilmemesinin veya hasara uğramasını önleyici normal işlemler dışındaki herhangi bir işleme tabi tutulmamasının temini konusundaki her türlü tedbiri alırlar. Birinci fıkra hükümlerine istisna olarak, Taraf ülkelerden biri menşeli herhangi bir ürün, bir menşe ispat belgesi kapsamında bir serbest bölgeye ithal olunur ve bir işçilik veya işlemden geçirilirse, tatbik edilmiş olan işçilik veya işlemin bu Yönetmelik hükümlerine uygun olması koşuluyla, ihracatçının talebine binaen yeni bir EUR.1 Dolaşım Sertifikası ilgili gümrük idaresi veya Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kuruluş tarafından düzenlenir. DOKUZUNCU KISIM Son Hükümler Diğer Hususlar Madde 48- İşbu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması bakımından bu Yönetmelikte yer almayan hususlar hakkında 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun ve Gümrük Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri uygulanır. Yürürlükten Kaldırılan Hükümler Madde 49- 21 Şubat 1999 tarihli ve 23618 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Eşyanın Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik" ile bu Yönetmeliğin tadilleri, 1 inci maddede belirtilen anlaşmalar çerçevesinde anılan ülkeler bakımından yürürlükten kaldırılmıştır. Yürürlük Madde 50- Bu Yönetmelik; a) 1 inci maddenin (a) bendinde belirtilen anlaşma çerçevesinde Romanya'yla tercihli ticarette, 1/1/2002 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 1/6/2002 tarihinde, b) 1 inci maddenin (b) bendinde belirtilen anlaşma çerçevesinde Slovak Cumhuriyeti'yle tercihli ticarette, 1/1/2002 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 15/7/2002 tarihinde, c) 1 inci maddenin (c) bendinde belirtilen anlaşma çerçevesinde Çek Cumhuriyeti'yle tercihli ticarette, 1/1/2002 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 30/8/2002 tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme Madde 51- Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük Müsteşarlığı'nın bağlı bulunduğu Bakan yürütür. EK I EK II'DE YERALAN LİSTE İÇİN GİRİŞ NOTLARI Not 1: Liste, tüm ürünlerin bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesi çerçevesinde yeterli düzeyde işlem ve işçilik görmüş olarak kabul edilmeleri için gerekli şartları düzenler. Not 2: 2.1 Listenin ilk iki sütunu elde edilen ürünü tanımlamaktadır. 1. sütun Armonize Sistemde kullanılan tarife pozisyon numarası ya da fasıl numarasını, 2 nci sütun ise bu sistemde kullanılan tarife pozisyonu ya da fasıl kapsamındaki eşyaların tanımını vermektedir. İlk iki sütuna yapılan her bir giriş için 3 üncü veya 4 üncü sütunda bir kural belirtilmiştir. Bazı hallerde 1 inci sütundaki girişin önüne 'y' ibaresi konulması, 3 üncü veya 4 üncü sütundaki kuralın sadece, pozisyonun 2 nci sütunda tanımlanan o kısmına uygulanacağı anlamına gelmektedir. 2.2 1 inci sütunda bir çok pozisyon numarasının bir arada gruplandırılmış olması veya bir fasıl numarasının verilmesi ve dolayısıyla 2 nci sütundaki ürün tanımlarının genel ifadelerle verilmiş olduğu hallerde, 3 üncü veya 4 üncü sütundaki bitişik kural, Armonize Sistem'de bir fasılın tarife pozisyonlarında, veya 1 inci sütunda gruplandırılmış pozisyonlardan herhangi birisinde sınıflandırılan ürünlerin hepsine uygulanır. 2.3 Listede bir tarife pozisyonunda yeralan farklı ürünlerin farklı kurallara tabi olması halinde, her bir bent, 3 üncü veya 4 üncü sütundaki bitişik kurala tabi tarife pozisyonunun ilgili kısmının tanımını içerir. 2.4 İlk iki sütundaki herhangi bir kalem için, 3 üncü ve 4 üncü sütünların her ikisinde de bir kural belirlenmiş ise, ihracatçı, sütun 3 veya sütun 4'te yeralan kurallardan herhangi birisini uygulamayı, bir alternatif olarak tercih edebilir. 4 üncü sütunda hiçbir menşe kuralı verilmemiş ise, 3 üncü sütunda yeralan kuralın uygulanması gerekir. Not 3: 3.1 Başka bir ürünün imalatında kullanılan menşe statüsü kazanmış ürünlere ilişkin bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yeralan şartlar, menşe statüsünün bu ürünlerin kullanıldığı fabrikada veya Taraf Ülkede başka bir fabrikada kazanılıp kazanılmadığına bakılmaksızın uygulanır. Örneğin; 8407 pozisyonundaki bir motor, ki kural kullanılacak menşeli olmayan girdilerin kıymetinin fabrika çıkış fiyatının yüzde 40'ını aşmayacağını belirtir, y.7224 pozisyonundaki "dövme suretiyle kabaca şekillendirilmiş diğer çelik alaşımları" ile yapılır. Eğer bu dövme işlemi Taraf Ülke menşeli olmayan külçelerden yapılmış ise, listede y.7224 pozisyonu için verilen kural gereğince bu işlem menşe statüsüne sahiptir. Bu takdirde aynı fabrikada veya Taraf Ülkede başka bir fabrikada üretilip üretilmediğine bakılmaksızın, dövme, motorun kıymet hesaplamasında menşeli sayılır. Yani, kullanılan menşeli olmayan girdilerin kıymetleri toplamı alınırken, menşeli olmayan külçenin kıymeti hesaba katılmaz. 3.2 Listedeki kural gerekli asgari işçilik veya işlem miktarını gösterir ve daha fazla işçilik ve işlem de menşe statüsü verir; aksine daha az işçilik ve işlem menşe statüsü veremez. Bu nedenle, bir kural belirli bir imalat aşamasında menşeli olmayan girdi kullanılabileceğini belirtirse, bu tür girdinin daha önceki bir imalat aşamasında kullanılması mümkün, daha sonraki aşamasında ise mümkün değildir. 3.3 Not 3.2'deki kural saklı kalmak üzere, bir kural "herhangi bir pozisyondaki girdiler"in kullanılabileceğini belirtiyorsa, ürün ile aynı pozisyonda yeralan girdiler de, kuralın içerebileceği bazı özel kısıtlamalar da dikkate alınmak koşuluyla kullanılabilir. Bununla birlikte, "... pozisyondaki diğer girdiler de dahil olmak üzere, herhangi bir pozisyondaki girdilerden imalat" ifadesi, sadece ürün ile aynı pozisyonda sınıflandırılan ancak listenin 2 nci sütununda yeralan ürün tanımından farklı tanımlarda olan ürünlerin kullanılabileceği anlamına gelir. 3.4 Listedeki bir kural bir ürünün birden fazla girdiden imal edilebileceğini ifade ettiğinde, bu, herhangi bir veya birden çok girdinin kullanılabileceği anlamına gelir. Tamamının kullanılmasını gerektirmez. Örneğin; 5208 ila 5212 pozisyonlarındaki mensucat için kural, tabii liflerin kullanılabileceğini ve diğer girdiler arasında kimyasal girdilerin de kullanılabileceğini ifade eder. Bu her ikisinin de kullanılması gerektiği anlamına gelmez; biri, diğeri veya ikisi birden kullanılabilir. 3.5 Listedeki bir kural bir ürünün belli bir girdiden imal edilmesi gerektiğini ifade ederse, açıktır ki bu şart kendi doğası gereği kuralı karşılamayan başka girdilerin kullanılmasını engellemez. (dokumaya ilişkin maddelere ilişkin aşağıdaki Not: 6.2'ye de bakınız). Örneğin; 1904 pozisyonundaki müstahzar gıda için hububat ve bunların türevlerinin kullanılmasını hariç tutan kural, hububattan üretilmemiş mineral tuzların, kimyasal girdilerin veya diğer katkıların kullanılmasını engellemez. Ancak bu kural, listede gösterilen belirli bir girdiden üretilememesine rağmen aynı özellikte olan ve önceki bir imalat safhasında bulunan bir maddeden üretilebilen ürünlere uygulanmaz. Örneğin: y Fasıl 62'deki, dokunmamış girdilerden mamul bir giyim eşyası söz konusu olduğunda, bu eşya grubu için sadece menşeli olmayan ipliğin kullanımına müsaade ediliyorsa, -dokunmamış kumaşların normal olarak iplikten üretilememesine rağmen-dokunmamış kumaştan başlanması mümkün değildir. Böyle durumlarda, başlangıç girdisinin normal olarak iplikten önceki bir safhada - yani lif safhasında - olması gerekir. 3.6 Listedeki kuralda kullanılabilecek menşeli olmayan girdilerin maksimum kıymeti için iki yüzde oranı verilmiş ise, bu yüzdeler birbirine eklenemez. Diğer bir deyişle, kullanılan menşeli olmayan girdilerin toplam kıymeti verilen yüzde oranlarının en yüksek olanını aşamaz. Ayrıca, her bir yüzde oranı ilgili olduğu girdiye uygulanırken aşılmamalıdır. Not 4: 4.1 Listede "tabii lifler" kavramı suni ve sentetik liflerden başka liflere atıfta bulunmak üzere kullanılmıştır. Bu eğirme işleminin başlamasından önceki -döküntüler dahil- aşamalarla sınırlıdır ve aksi belirtilmedikçe karde edilmiş, taranmış veya başka türlü işleme tabi tutulmuş ancak eğrilmemiş lifleri kapsar. 4.2 "Tabii lifler" kavramı 0503 pozisyonundaki at kılı, 5002 ve 5003 pozisyonlarındaki ipek, 5101 ila 5105 pozisyonlarındaki yün lifler ve ince veya kaba hayvan kılları, 5201 ila 5203 pozisyonlarındaki pamuk lifleri ve 5301 ila 5305 pozisyonlarındaki diğer bitkisel lifleri ihtiva eder. 4.3 "Tekstil hamuru", "kimyasal girdiler" ve "kağıt yapımına mahsus girdiler" kavramları listede 50 ila 63 üncü fasıllarda sınıflandırılmayan suni, sentetik ve kağıt lifleri veya iplikleri imalinde kullanılabilen girdileri tanımlamak üzere kullanılmıştır. 4.4 "Sentetik ve suni devamsız lifler" kavramı listede 5501 ila 5507 pozisyonlardaki sentetik veya suni filament demetler, devamsız lifler veya döküntülere atfen kullanılmıştır. Not 5: 5.1. Listedeki veri bir ürün için bu nota atıfta bulunulduğunda, 3 üncü sütunda belirtilen şartlar, imalatta kullanılan tüm temel dokumaya elverişli girdilerin toplam ağırlığının hep birlikte yüzde 10 veya daha azını oluşturan temel dokumaya elverişli girdilere uygulanmaz (aşağıdaki Not 5.3 ve 5.4'e de bakınız). 5.2. Bununla birlikte, Not 5.1'de bahsedilen bu tolerans yalnızca iki veya daha fazla temel dokumaya elverişli girdiden yapılmış karışık ürünlere uygulanabilir. Aşağıdakiler temel dokumaya elverişli girdilerdir: - ipek, - yün, - kaba hayvan kılı, - ince hayvan kılı, - at kılı, - pamuk, - kağıt yapımına mahsus girdiler ve kağıt, - keten, - kenevir, - jüt ve bitki iç kabuklarının dokumaya elverişli diğer lifleri, - sisal ve agave türlerinin dokumaya elverişli lifleri, - hindistan cevizi, abaka, rami ve dokumaya elverişli diğer bitkisel lifler, - sentetik filamentler, - suni filamentler, - iletkenliği olan filamentler, - polipropilenden sentetik devamsız lifler, - poliesterden sentetik devamsız lifler, - poliamidden sentetik devamsız lifler, - poliakrilonitrilden sentetik devamsız lifler, - poliimidden sentetik devamsız lifler, - politetraflüoroetilenden sentetik devamsız lifler, - polifenilen sülfitten sentetik devamsız lifler, - polivinil klorürden sentetik devamsız lifler, - diğer sentetik devamsız lifler, - viskozdan suni ve sentetik devamsız lifler, - diğer suni devamsız lifler, - gipe edilmiş olsun olmasın bükülebilir polieter parçalı (segmentli) poliüretandan (segmente edilmiş) mamul iplik, - gipe edilmiş olsun olmasın bükülebilir poliester parçalı (segmentli) poliüretandan (segmente edilmiş) mamul iplik, - önemli bir kısmı aluminyum yapraklardan veya aluminyum tozuyla kaplanmış olsun olmasın plastik filmden oluşan şeritlerle birleştirilmiş 5605 pozisyonunda yeralan ürünler (metalize iplikler) (genişliği 5 mm.yi geçmeyen, iki plastik film arasına renkli veya renksiz bir yapıştırıcı vasıtasıyla sıkıştırılmış olanlar) - 5605 pozisyonunda yer alan diğer ürünler. Örneğin; 5203 pozisyonundaki pamuk lifleri ve 5506 pozisyonundaki sentetik devamsız liflerden imal edilmiş 5205 pozisyonundaki bir iplik karışık bir ipliktir. Bu yüzden, menşe kurallarını karşılamayan menşeli olmayan sentetik devamsız lifler (bunların kimyasal girdiler veya tekstil hamurundan imal edilmesi gerekmektedir), ipliğin ağırlığının en çok yüzde 10'una kadar kullanılabilir. Örneğin; 5107 pozisyonundaki yün ipliği ve 5509 pozisyonundaki sentetik devamsız liflerden mamul iplikten imal edilmiş 5112 pozisyonundaki bir yünlü mensucat karışık bir mensucattır. Bu yüzden menşe kurallarını karşılamayan menşeli olmayan sentetik iplik (bunların kimyasal girdilerden veya tekstil hamurundan imali gerekmektedir) veya yün iplik (bunların karde edilmemiş, taranmamış veya başka bir şekilde eğirmeye hazırlanmamış tabii liflerden imali gerekmektedir) veya her ikisinin karışımı, mensucatın ağırlığının en çok yüzde 10'una kadar kullanılabilir. Örneğin; 5205 pozisyonundaki pamuk ipliğinden ve 5210 pozisyonundaki pamuklu mensucattan imal edilmiş, 5802 pozisyonundaki bir tufte edilmiş mensucat, eğer pamuklu mensucat, iki farklı pozisyonda yeralan ipliklerden imal edilmiş bir karışık mensucat ise veya kullanılan pamuk iplikleri bir karışım ise, bir karışık üründür. Örneğin; Eğer sözkonusu tufte edilmiş mensucat, 5205 pozisyonundaki pamuk ipliğinden veya 5407 pozisyonundaki sentetik mensucattan imal edilmiş ise, bu takdirde açıktır ki, kullanılan iplikler iki ayrı temel dokumaya elverişli girdidir ve aynı şekilde tufte edilmiş mensucat bir karışık üründür. 5.3. "Gipe edilmiş olsun veya olmasın bükülebilir polieter parçaları (segment) içeren poliüretandan (segmente edilmiş) imal edilmiş iplik" ihtiva eden ürünlerde bu tolerans sözkonusu iplik için yüzde 20'dir. 5.4. "Aluminyum yaprak veya aluminyum tozu ile kaplanmış olsun veya olmasın plastik film" esaslı şerit ihtiva eden, 5 mm.yi geçmeyen genişlikte, bir yapıştırıcı ile iki plastik film arasına sıkıştırılmış ürünlerde bu tolerans sözkonusu şerit için yüzde 30'dur. Not 6: 6.1 Listede bu giriş notuna atıfta bulunan bir dipnot ile işaretlenmiş tekstil ürünlerinde, sözkonusu mamul ürünler için 3 nolu sütunda belirlenen kuralları karşılamayan astar ve iç astarlar haricindeki tekstil girdileri, mamulünkinden başka bir pozisyonda yeralmaları ve toplam kıymetlerinin mamulünfabrika çıkış fiyatının yüzde 8'ini aşmaması kaydıyla, kullanılabilirler. 6.2. Not 6.3'ün hükümlerine halel getirmeksizin 50 ila 63 üncü fasıllar arasında yeralmayan girdiler, dokumaya elverişli madde ihtiva etsinler veya etmesinler, serbestçe kullanılabilirler. Örneğin; Listedeki bir kural örneğin pantolon gibi belli bir tekstil eşyası için iplik kullanılması gerektiğini belirtiyorsa, bu kural, örneğin düğme gibi metal eşyaların -düğmeler 50 ila 63 üncü fasıllar arasında yeralmadığından- kullanılmasını engellemez. Aynı nedenle, fermuarların, normal olarak dokumaya elverişli madde ihtiva etmelerine rağmen, kullanılmasına mani teşkil etmez. 6.3. Bir yüzde kuralı uygulandığında, kullanılan menşeli olmayan girdilerin kıymeti hesaplanırken 50 ila 63 üncü fasıllarda yeralmayan girdilerin kıymetlerinin de hesaba dahil edilmesi gerekir. Not 7: 7.1. y 2707, 2713 ila 2715, y 2902 ve y 3403 pozisyonları bahis konusu olduğunda "özel işlemler", aşağıdakilerdir: (a) vakumla damıtma, (b) daha ileri fraksiyonlara ayırma işlemiyle yeniden damıtma, (c) patlayıcılık verme (cracking), (d) yeniden şekillendirme (reforming), (e) seçici çözücüler vasıtasıyla ekstraksiyon, (f) aşağıdaki operasyonların hepsini içeren işlem: konsantre sülfirik asitle veya oleumla ya da sülfürik anhidritle işlem görme, alkali ajanlarla nötralizasyon, kendi yapısı itibariyle aktif olan toprakla, aktifleştirilmiş toprakla, aktif karbon veya boksitle arıtma ve dekolarasyon (rengini giderme), (g) polimerizasyon, (h) alkilasyon, (i) izomerleştirme. 7.2. 2710, 2711 ve 2712 pozisyonları bahis konusu olduğunda "özel işlemler", aşağıdakilerdir: (a) vakumla damıtma, (b) daha ileri fraksiyonlara ayırma işlemiyle yeniden damıtma, (c) patlayıcılık verme (cracking), (d) yeniden şekillendirme (reforming), (e) seçici çözücüler vasıtasıyla ekstraksiyon, (f) aşağıdaki operasyonların hepsini içeren işlem: konsantre sülfirik asitle veya oleumla ya da sülfürik anhidritle işlem görme, alkali ajanlarla nötralizasyon, kendi yapısı itibariyle aktif olan toprakla, aktifleştirilmiş toprakla, aktif karbon veya boksitle arıtma ve dekolarasyon (rengini giderme), (g) polimerizasyon, (h) alkilasyon, (ij) izomerleştirme. (k) sadece y 2710 pozisyonuna dahil ağır yağlar açısından hidrojenle yapılan, işleme tabi tutulan ürünlerin kükürt muhtevasının asgari yüzde 85 azalması ile sonuçlanan kükürt-giderme (ASTM D 1266-59 T metodu), (l) sadece 2710 pozisyonuna dahil ürünler açısından filtrelemeden gayri bir işlemle parafin giderme, (m) sadece y 2710 pozisyonuna dahil ağır yağlar açısından hidrojenin bir kimyasal reaksiyonda aktif bir element olarak yeraldığı, kükürt gidermenin dışında bir amaçla gerçekleştirilen, 20 bar'dan daha yüksek basınçta ve 250øC'den daha yüksek sıcaklıkta, katalizör kullanılarak hidrojen ile muamele. Bununla beraber, y 2710 pozisyonunda yeralan yağlama yağlarının, daha özel olarak renk ve istikrarı iyileştirmek üzere, hidrojenle daha ileri muamelesi (yani hidrofinisaj ve renk giderme), özel işlem olarak kabul edilmeyecektir, (n) sadece y 2710 pozisyonuna dahil fuel-oiller açısından bu ürünlerin, fireler dahil hacimce yüzde 30'undan daha azının 300øC'de ASTM D 86 metoduyla damıtılması şartıyla, atmosferde damıtma, (o) sadece y 2710 pozisyonuna dahil, gaz yağları ve fuel-oillerden gayri ağır yağlar açısından yüksek frekanslı elektrik fırça deşarjı vasıtasıyla muamele, (p) sadece y 2712 pozisyonuna dahil ham yağlar (ağırlığı itibariyle % 0.75'ten az yağ içeren vazelin, ozokerit, linyit mumu veya turb mumu, parafin hariç) açısından ayrımsal billurlaştırma vasıtasıyla yağ alma. 7.3. y 2707, 2713 ila 2715, y 2901, y 2902 ve y 3403 pozisyonları açısından, temizleme, dekantasyon, tuz giderme, su ile ayırma, filtreleme, renklendirme, işaretleme, kükürt muhtevalı ürünlerin karıştırılması sonucunda bir kükürt muhtevası elde etme, bu operasyonların veya benzeri operasyonların herhangi bir kombinasyonu, menşe kazandırmaz. EK II İmal edilen ürünlerin menşe statüsü kazanabilmesi için menşeli olmayan ürünlere uygulanması gereken işçilik ve işlem listesi Listede belirtilen ürünlerin tamamı Anlaşmada yer almayabilir. Bu nedenleAnlaşmanın diğer bölümlerine bakılması gereklidir. [1] DEĞİŞMEDEN ÖNCEKİ HALİ; Madde l - İşbu Yönetmelik; a) (05.03.2006 tarihli, 26099 sayılı R.G. ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR. Yürürlük Romanya için 1/2/2006)[1] b) Türkiye Cumhuriyeti ile Bulgaristan Cumhuriyeti arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşmasının 25 inci maddesinde belirtilen "Menşeli Ürünler Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Yöntemlerine İlişkin Protokol B"nin, c) Türkiye Cumhuriyeti ile Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA) Ülkeleri (İzlanda Cumhuriyeti, Lihtenştayn Prensliği, Norveç Krallığı, İsviçre Konfederasyonu) arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşmasının 3 üncü maddesinde belirtilen "Eşyanın Menşei Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Metodları Hakkında Protokol B"nin, uygulanmasına dair usul ve esasları düzenler.