Gümrük Yönetmeliği (31.05.2002 ila 07.10.2009 tarihlari arasında yürürlükte olan)(Mülga)
GÜMRÜK YÖNETMELİĞİ
31.05.2002 Tarih ve 24771 (1. Mükerrer) Sayılı Resmi Gazetede
Yayımlanan
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
K O N U B A Ş L I K L A R I: Madde Numaraları
· Amaç, Kapsam ve Temel Tanımlar 1
- 3
·
Temsil
Hakkı 4
· Kişilerin Gümrük Yükümlülüğü 5
·
Gümrük
Mevzuatının Uygulanmasına İlişkin Kararlar 6 - 8
·
Bağlayıcı Tarife Bilgisi 9
- 10
· Bağlayıcı Menşe Bilgisi 11
- 12
·
Bilgi,
Bilgi Talebi, Bilgi Verme Yükümlülüğü, Bilgilerin Gizliliği 13 - 15
·
Belge ve bilgi saklama yükümlülüğü 16
· Süreler 17
·
Gümrük Tarifesi ve Eşyanın Tarife Pozisyonlarına
Ayrılması 18 -
22
· Eşyanın Tercihli Olmayan Menşei 23
- 33
·
Eşyanın Tercihli Menşei 34
·
Eşyanın Gümrük Kıymeti 35
- 49
·
Eşyanın Ağırlığı ve Kapları 50
- 53
· Taşıtların Kontrolü 54
- 60
·
Eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine Girmesi 61 - 63
· Eşyanın Gümrüğe Sunulması (küşad) 64
- 66
·
Özet Beyan ve Gümrüğe Sunulan Eşyanın Boşaltılması 67 - 69
· Gümrüğe Sunulan Eşyaya Gümrükçe Onaylanmış Bir İşlem
veya Kullanım Belirlenmesi Zorunluluğu
70 - 72
·
Eşyanın Geçici Depolanması 73
- 99
· Transit Rejimi Altında Taşınan Eşyaya Uygulanacak
Hükümler 100 - 101
·
Eşyanın re'sen imhası 102
· Gümrükçe Onaylanmış İşlem veya Kullanım
Kısıtlamaları, Misilleme, Sahte Menşeli Eşya ve Zarflar 103
- 104
·
Fikri ve Sınai Mülkiyet Haklarının Korunması 105 - 111
· Eşyanın Bir Gümrük Rejimine Tabi Tutulması, Beyan Şekilleri 112 - 113
·
Yazılı Beyanlar
I. Normal Usul 114
- 134
·
Beyannameye eklenecek belgeler 119
- 126
·
Beyannamede düzeltme 127
· Bölünmüş
beyanname 128
·
Beyannamelerin iptali, Rejim değişikliği 129
- 130
· Beyannamenin tescilinden sonra vergi indirimi 131
·
Eşyanın teslimi 132
· Takip edilmeyen beyannameler 133
·
Yazılı Beyanlar II. Basitleştirilmiş Usul, Kapsam-Genel
Koşullar 135 - 163
· Serbest Dolaşım Rejiminde Basitleştirilmiş Usuller 137 - 147
·
İhracat Rejiminde Basitleştirilmiş Usuller 148
- 155
· Antrepo Rejiminde Basitleştirilmiş Usuller 156 -
161
·
Hariçte İşleme, Dahilde İşleme, Gümrük Kontrolü
Altında İşleme ve Geçici İthalat Rejimlerinde Basit.Usuller 162
- 163
· Sözlü Beyan, Sözlü Beyan Edilecek Eşya, Sözlü Beyan
Formu 164 - 167
·
Yazılı Beyan İsteme Hakkı 168
· Beyanname Yerine Kabul Edilecek Belgeler 169
·
Kurye Çanta-Kapları, Mektupları İle İlgili İşlemler 170 - 177
· Beyanın Başka Bir Tasarruf Yoluyla Yapılması 178
·
Muayene-Muayene Şekilleri-Farklar-Resen Düzeltme-Ayniyat
Tespiti 179 - 191
· Tahlil-Numune Alma-Tahlil Sonuçlarının Duyurulması 194 - 206
·
Eşyanın Tesliminden Sonra Beyanın Kontrolü 207
· Serbest Dolaşıma Giriş Rejimi 208
- 229
·
Transit Rejimi 230
- 270
· Şartlı Muafiyet Düzenlemeleri ve Ekonomik Etkili Gümrük
Rejimleri 271 - 276
·
Gümrük Antrepo Rejimi 277
- 346
· Dahilde İşleme Rejimi 347
- 398
·
Gümrük Kontrolü Altında İşleme Rejimi 399
- 414
· Geçici İthalat Rejimi 415
- 470
·
Hariçte İşleme Rejimi 471
- 509
· İhracat Rejimi 510
- 517
·
Serbest Bölgeler 518
- 522
· Serbest Bölgelere Eşya Konulması 523
- 527
·
Serbest Bölgelerin İşleyişi 528
- 533
· Eşyanın Serbest Bölgelerden Çıkışı 534
- 536
·
Yeniden İhracat, İmha ve Terk 537
- 539
· Gümrük Vergilerinden Muafiyet ve İstisna 543
·
Diplomatik Muafiyetler 544
- 549
· Geri Gelen Eşya 550
- 568
·
Deniz Balıkçılığı Ürünleri ve Denizden Çıkartılan Diğer
Ürünler 569
· Sınır Ticareti 570
- 573
·
Posta Gümrük İşlemleri 574
- 599
· Yakıt ve Kumanyalara İlişkin Gümrük İşlemleri 600 - 608
·
Tasfiye Edilecek Eşyaya İlişkin İşlemleri 609
- 613
· Gümrük Yükümlülüğünün Doğması 614
- 637
·
Gecikme Faizi 638
· Gümrük Vergilerinin Tahakkuku, Tebliği ve Ödenmesi 639 - 649
·
Teminat 650
- 657
· Gümrük Yükümlülüğünün Sona Ermesi 658
- 659
·
Vergilerin Geri Verilmesi veya Kaldırılması 660 -
676
· Liman ve Antrepo İşletmelerinin Yükümlülükleri 677 - 678
·
Çalışma Zamanı ve Fazla Çalışma Ücreti 679 - 690
· Gümrük Personelinin Kıyafeti ve Gümrük Bayrağı 691 - 692
·
Gümrük Müşaviri ve Gümrük Müşavir Yardımcıları 693 - 720
· Cezalar-Genel Hükümler 721
- 727
·
Vergi Kaybına Neden Olan İşlemlere Uygulanacak
Cezalar 728 -
735
· Usulsüzlüklere İlişkin Cezalar 736
- 740
·
İtirazlar, Düzeltme Talepleri, İkinci Tahlile İtiraz 741 - 753
· Yürürlükten Kaldırılan Hükümler 754
·
Geçici
Maddeler Geç.Md.1-4
· Yürürlük
ve Yürütme 755
- 756
GÜMRÜK YÖNETMELİĞİ
31.05.2002 Tarih ve 24771 (1. Mükerrer) Sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan
BİRİNCİ KISIM
Genel
Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam
ve Temel Tanımlar
Amaç ve kapsam
Madde 1- Bu
Yönetmeliğin amacı, 4458 sayılı Gümrük Kanununun
yönetmelikle düzenlenmesini öngördüğü konuları düzenlemek ve uygulamaya yön
verecek hususlara açıklık getirmektir.
Bu
Yönetmeliğin kapsamı, gümrük idarelerinde yapılacak gümrük işlemlerine ilişkin
usul ve esaslardır.
Hukuki dayanak
Madde 2- Bu
Yönetmelik, 27/10/1999 tarih ve 4458 sayılı Gümrük Kanunununa
dayanılarak hazırlanmıştır.
Temel tanımlar
Madde 3- Bu
Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık
deyimi, Gümrük Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Devlet Bakanlığını,
b)
Müsteşarlık deyimi, Gümrük Müsteşarlığını,
c) Gümrük
İdaresi veya İdareleri deyimi, gümrük mevzuatında belirtilen işlemlerin kısmen
veya tamamen yerine getirildiği merkez veya taşra teşkilatındaki hiyerarşik
yönetim birimlerinin tamamını,
d) Türkiye
Gümrük Bölgesi veya Gümrük Bölgesi deyimi, Türkiye Cumhuriyeti topraklarını,
karasularını, iç sularını ve hava sahasını kapsayan Türkiye Cumhuriyeti Gümrük
Bölgesini,
e) Kişi
deyimi, gerçek ve tüzel kişiler ile hukuken tüzel kişilik statüsüne sahip
olmamakla birlikte yürürlükteki mevzuat uyarınca hukuki tasarruflar yapma
yetkisi tanınan kişiler ortaklığını,
f) Türkiye
Cumhuriyeti Gümrük Bölgesinde yerleşik kişi deyimi,
1) Bu
bölgede kanuni ikametgahı olan bütün gerçek kişileri,
2) Bu
bölgede kayıtlı işyeri, kanuni iş merkezi veya şubesi bulunan bütün tüzel kişi
veya kişiler ortaklığını,
g) Kanun ve
Gümrük Kanunu deyimi, 27/10/1999 tarih ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu,
h) İdare
amiri deyimi, gümrük mevzuatı çerçevesindeki bir işlemin yerine getirildiği
gümrük idaresinin en üst amirini,
ı) Bilgisayar
sistemi veya sistem deyimi; gümrük idarelerinde gümrük işlemlerinin yürütüldüğü
yerel veya geniş alan ağı ile birbirine bağlı entegre bilgisayar sistemini,
i) Elektronik
veri değişimi deyimi, kabul görmüş mesaj standartlarına göre yapılandırılmış
verilerin bir bilgisayar sistemi ile diğer bir bilgisayar sistemi arasında
elektronik olarak aktarımını,
j) Veri
işleme tekniği deyimi, elektronik veri değişimi standart mesajlarının gümrük
idareleri ile değişimini ve/veya gümrük işlemlerinin tamamlanması için gerekli
bilgilerin gümrük idaresinin bilgisayar sistemine girilmesini,
k) Bilgisayar
sistemi bulunan gümrük idareleri deyimi, BİLGE (Bilgisayarlı Gümrük
Etkinlikleri) yazılımının çalıştığı gümrük idarelerini,
İfade eder.
Ayrıca;
a) Karar
deyimi, Bağlayıcı Tarife Bilgisi ve Bağlayıcı Menşe Bilgisi de dahil olmak
üzere, gümrük idaresinin, gümrük mevzuatı ile ilgili olarak belirli bir konuda
bir veya daha fazla kişi üzerinde hukuki sonuç doğuracak idari tasarrufunu,
b) Ticaret
politikası önlemleri deyimi, gözetim veya korunma önlemleri, miktar
kısıtlamaları ve ithalat veya ihracat yasaklamaları gibi eşyanın ithal ve
ihracı ile ilgili hükümlerle belirlenmiş tarife dışı önlemleri,
c) Serbest
dolaşımda bulunan eşya deyimi, Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası
anlaşmalara ait hükümler saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimine
tabi tutularak Türkiye Gümrük Bölgesine giren eşya ile üretiminde kullanılan
girdilerin yerli olup olmadığına bakılmaksızın 4458 sayılı Gümrük Kanununun 18 ve 19 uncu
maddesi hükümlerine göre Türk menşeli sayılan eşyayı,
d) Gümrük statüsü
deyimi, eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinde serbest dolaşıma girmiş olup olmadığı
yönünden durumunu,
e) Gümrük
vergileri deyimi, yürürlükteki hükümler uyarınca eşyaya uygulanan ithalat
vergilerinin ya da ihracat vergilerinin tümünü,
f) İthalat
vergileri deyimi;
1) Eşyanın
ithalatıyla ilgili olarak alınması gereken gümrük vergilerini ve gümrük
vergisine eş etkili bütün mali yükleri,
2) Tarım
politikası veya işlenmiş tarım ürünleriyle ilgili özel düzenlemeler
çerçevesinde alınan ithalat vergilerini,
g) İhracat
vergileri deyimi;
1) Eşyanın
ihracatıyla ilgili olarak alınması gereken gümrük vergilerini ve gümrük
vergisine eş etkili bütün mali yükleri,
2) Tarım
politikası veya işlenmiş tarım ürünleriyle ilgili özel düzenlemeler
çerçevesinde alınan ihracat vergilerini,
h) Yükümlü
deyimi, gümrük yükümlülüklerini yerine getirmekle sorumlu bütün kişileri,
ı) Gümrük
yükümlülüğü deyimi, bir kişinin yürürlükteki mevzuat uyarınca ithalat ya da
ihracat vergisi ödeme yükümlülüğünü,
i) Gümrük
gözetimi deyimi, gümrük mevzuatına ve gereken hallerde gümrük gözetimi
altındaki eşyaya uygulanacak diğer hükümlere uyulmasını sağlamak üzere gümrük
idareleri tarafından genel olarak uygulanan işlemleri,
j) Gümrük
denetimi deyimi, gümrük mevzuatına ve gereken hallerde gümrük gözetimi
altındaki eşyaya uygulanacak diğer hükümlere uyulmasını sağlamak üzere eşyanın
muayenesini, belgelerin varlığının ve gerçekliğinin kanıtlanmasını, işletme
hesaplarının, defterlerinin ve diğer yazılı belgelerin tetkikini, nakil
araçlarının kontrolünü, bagajların ve kişilerin yanlarında ya da üstlerinde
taşıdıkları eşyanın kontrolünü, idari araştırmalar ve benzeri diğer işlemlerin
yapılması gibi, özel işlemlerin yerine getirilmesini,
k) Eşyanın
gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulması deyimi, eşyanın,
1) Bir
gümrük rejimine tabi tutulmasını,
2) Bir
serbest bölgeye girmesini,
3) Türkiye
Gümrük Bölgesi dışına yeniden ihracını,
4)
İmhasını,
5) Gümrüğe
terk edilmesini,
l) Gümrük
rejimi deyimi;
1) Serbest
dolaşıma giriş rejimini,
2) Transit
rejimini,
3) Gümrük
antrepo rejimini,
4) Dahilde
işleme rejimini,
5) Gümrük
kontrolü altında işleme rejimini,
6) Geçici
ithalat rejimini,
7) Hariçte
işleme rejimini,
8) İhracat
rejimini,
m) Gümrük
beyanı deyimi, belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde eşyanın bir gümrük
rejimine tabi tutulması talebinde bulunulmasını,
n) Beyan
sahibi deyimi, kendi adına beyanda bulunan kişiyi veya adına beyanda bulunulan
kişiyi,
o) Eşyanın
gümrüğe sunulması deyimi, gümrük idaresine ya da gümrükçe tayin edilen veya
uygun görülen herhangi bir yere getirilmesi üzerine, belirlenen usul ve
esaslara uygun olarak gümrük idarelerine yapılan bildirimi,
ö) Eşyanın
teslimi deyimi, eşyanın tabi tutulduğu gümrük rejimiyle öngörülen amaçlar
doğrultusunda gümrük idarelerince ilgilisine teslimini,
p) Rejim hak
sahibi deyimi, gümrük beyanını yapan veya hesabına gümrük beyanı yapılan kişiyi
veya bu kişiye ait bir gümrük rejimi ile ilgili hakların ve yükümlülüklerin
devredildiği kişiyi,
r) İzin hak
sahibi deyimi, kendisine bir izin verilen kişiyi,
s) Elleçleme deyimi, gümrük gözetimi altındaki eşyanın asli
niteliklerini değiştirmeden istiflenmesi, yerinin değiştirilmesi, büyük
kaplardan küçük kaplara aktarılması, kapların yenilenmesi veya tamiri,
havalandırılması, kalburlanması, karıştırılması ve benzeri işlemleri,
ş) Eşya
deyimi, her türlü madde, ürün ve değeri,
t) Gümrük
işlemlerinin bitirilmesi deyimi, eşyaya ait vergilerin ödenmesini veya
kaldırılmasını veya teminata bağlanmasını veya beyannamenin iptal edilmesini
veya eşyanın gümrüğe terk edilmesini veya imhasını veya müsadere edilmesini,
u) Gümrüklü saha: Gümrük idaresinin denetim, kontrol,
yetki ve sorumluluğunda bulunan; fiziki olarak etrafından ayrılmış veya böyle
addedilen ve yolcu, eşya ve araçların gümrük işlemleri yapılmak üzere
bulundukları yerleri, (23.03.2007 tarih ve 26471 sayılı R.G. ile
eklenmiştir)
ü) Grup ihracatçısı: İdaresi ve murakabesi
ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi
bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların ihracat işlemlerini gerçekleştiren
yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketini, (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
eklenmiştir. Yürürlük 30.08.2009)
v) Grup imalatçısı: İdaresi ve murakabesi
ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi
bulunan aynı gruba ait imalatçı firmayı, (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile eklenmiştir. Yürürlük
30.08.2009)
y) Grup ithalatçısı: İdaresi ve murakabesi
ve/veya sermayesi bakımından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi
bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların ithalat işlemlerini gerçekleştiren
yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketini, (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
eklenmiştir. Yürürlük 30.08.2009)
z) Ertelenmiş kontrol: Risk kriterlerine
göre, belge kontrolü veya fiziki muayene yapılmadan teslim edilen eşyanın
tesliminden sonra gümrük beyannamesi ile ticari belge ve verileri incelenerek
gerektiğinde eşyanın fiziki muayenesinin imalathane, fabrika, özel depo, işyeri
ve benzeri yerlerde yapılmasını, (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile eklenmiştir. Yürürlük
30.08.2009)
İfade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Gümrük
Mevzuatı Çerçevesinde Kişilerin Hak ve Yükümlülüklerine
İlişkin
Çeşitli Hükümler
BİRİNCİ AYIRIM
Temsil Hakkı
Temsil
Madde 4- Bütün
kişiler gümrük mevzuatı ile öngörülen tasarrufları ve işlemleri gerçekleştirmek
üzere, gümrük idarelerindeki işleri için 696 ncı madde hükmü
saklı kalmak koşuluyla bir temsilci tayin edebilirler. Transit taşımacılık yapan veya arızi olarak
beyanda bulunan kişiler hariç olmak üzere, temsilci Türkiye Gümrük Bölgesinde
yerleşik bulunan kişilerdir.
Temsil,
doğrudan veya dolaylı olabilir. Temsilci, doğrudan temsil durumunda başkasının
adına hareket eder. Dolaylı temsil durumunda ise, kendi adına, ancak başkasının
hesabına hareket eder. Temsilci, temsil edilen kişi namına hareket ettiğini
beyan etmek, temsilin doğrudan veya dolaylı olduğunu belirtmek ve sahip olduğu
temsil yetki belgesini gümrük idarelerine ibraz etmek zorundadır.
Bir başka
kişi adına veya hesabına hareket ettiğini beyan etmeyen ya da bir temsil
yetkisine sahip olmadığı halde, başka bir kişi adına ya da hesabına hareket
ettiğini beyan eden kişi kendi adına ve kendi hesabına hareket ediyor sayılır.
Gümrük
Kanununun 225 inci maddesinin 1 inci
fıkrasında belirtilen kişiler gümrük idarelerinde dolaylı temsilci olarak iş
takip edebilirler.
İKİNCİ AYIRIM
Kişilerin Gümrük Yükümlülüğü
Gümrük yükümlülükleri
Madde 5- Gümrük
idaresiyle muhatap olan kişiler, 4458 sayılı Gümrük Kanununa, bu Kanuna
dayanılarak çıkarılan tüzük, kararname ve yönetmelik hükümlerine uymak; gümrük
idarelerinin Gümrük Kanununa ve diğer kanun, tüzük ve kararnamelerde yazılı
hükümlere göre yapacağı gözetim ve denetimlere tabi olmak; bu idarelerin kendi
adına veya başka idareler nam veya hesabına tahsil edeceği her tür vergi,
resim, harç ve ücretleri ödemek veya bunlar için teminat vermek, kanun, tüzük,
kararname ve yönetmelik hükümlerinin uymayı zorunlu kıldığı her türlü işlemi
yerine getirmekle yükümlüdürler.
ÜÇÜNCÜ AYIRIM
Gümrük Mevzuatının Uygulanmasına İlişkin Kararlar
Karar
Madde 6- Gümrük
İdarelerinin gümrük mevzuatının uygulanmasına ilişkin bir karar vermesini talep
eden her kişi, kararın verilebilmesi için gerekli bilgi ve belgeleri söz konusu
idareye ibraz etmek zorundadır. Karar alınması talebinin yazılı olarak
yapılması gerekir.
Kararın
alınması
Madde 7- Gümrük
idareleri söz konusu talebe ilişkin başvurunun kendilerine ulaştığı tarihten
itibaren 30 gün içinde karar alırlar. Ancak gümrük idareleri tarafından bu
süreye uyulması mümkün değilse, belirtilen süre aşılabilir. Bu durumda, söz
konusu idareler yukarıda belirtilen sürenin dolmasından önce süre aşımını haklı
kılan gerekçeler ile talep hakkında karar vermek için gerekli görülen ek süreyi
de belirterek başvuru sahibine bilgi verirler.
Kararın
alınması için idarenin ek bilgi ve belgeye ihtiyaç duyduğu durumlarda, bu ek
bilgi ve belgelerin de başvuru sahibince verilmesi zorunludur.
Verilen
kararlar başvuru sahibine yazılı olarak tebliğ edilir.
Gümrük
idarelerinin başvurunun reddine ve muhatabı kişinin aleyhine olarak verdiği
kararlar Gümrük Kanununun 242 nci maddesi
hükümleri çerçevesinde itiraz yolu açık olmak üzere gerekçeli olarak alınır ve
bu husus kararda belirtilir.
Kararın
iptali ya da değiştirilmesi
Madde 8- Gümrük
idaresinin ilgilinin lehine olan kararları;
a) Kararın
yanlış veya eksik bilgilere dayanılarak verildiği,
b) Başvuru
sahibinin bu yanlışlık veya eksikliği bildiği ya da bilmesi gerektiği,
c) Doğru ve
tam bilgi verilmiş olması halinde, söz konusu kararın verilmesinin mümkün
olmadığının saptandığı,
Hallerde
iptal edilir.
Kararın
iptali için bu şartların tamamının gerçekleşmiş olması gerekir.
İlgilinin
lehine olan karar, kararda öngörülen bir ya da birden fazla koşulun
gerçekleşmemiş ya da gerçekleşemez olması veya kararda öngörülen bir
yükümlülüğe ilgilinin uymaması durumunda, değiştirilebilir veya iptal
edilebilir.
İptal veya
değiştirme kararlarının muhatabına tebliğ edilmesi gerekir. Birinci fıkra hükmü uyarınca, verilen iptal
kararı, iptal kararının verildiği tarihten itibaren üçüncü fıkra hükmü
uyarınca, verilen iptal ya da değiştirme kararı ise tebliğ tarihinden itibaren
hüküm ifade eder.
Değiştirme
ya da iptal kararları, bu kararların yürürlüğe girdiği tarihte, iptal edilen ya
da değiştirilen kararlar uyarınca bir gümrük rejimine tabi tutulmaya başlanmış
eşya için uygulanmaz.
Bununla
birlikte, gümrük idareleri belirlenecek bir dönem içinde bu eşyanın gümrükçe
onaylanmış bir işleme ya da kullanıma tabi tutulmasını isteyebilir.
Bağlayıcı
Tarife Bilgisi
G.G.Tebliği (Tarife) Seri
No 10
Genelgler 1
Madde 9- Bağlayıcı Tarife Bilgisi, eşyanın Türk Gümrük Tarife
Cetvelinde sınıflandırılmasına ilişkin olarak, kişinin yazılı talebi üzerine
Müsteşarlıkça veya Müsteşarlık tarafından yetkilendirilmiş Gümrük ve Muhafaza
Başmüdürlüklerince verilen idari karardır. (28.02.2008 tarih ve 26801
sayılı R.G. ile değişik)[1]
Bağlayıcı
Tarife Bilgisi, gümrük idarelerini hak sahibine karşı sadece eşyanın tarife
pozisyonu konusunda ve yalnızca bilginin verildiği tarihten sonra tamamlanacak
gümrük işlemlerine konu eşya için bağlayıcı niteliktedir. Bunun için bilgi alan
kişinin, beyan edilen eşya ile verilen bilgide tanımlanan eşyanın cins, nevi ve
niteliği açısından uygun olduğunu kanıtlaması zorunludur.
Bağlayıcı Tarife Bilgisi
başvurusu, EK
1'de yer alan Bağlayıcı Tarife Bilgisi Başvuru Formu ile yapılır(28.02.2008 tarih ve 26801
sayılı R.G. ile değişik).[2] Bağlayıcı Tarife Bilgisi başvurularının sadece bir kalem eşya
için yapılması gerekir. Bir kalem eşya deyiminden Türk Gümrük Tarife Cetvelinde
aynı tarife pozisyonu alt açılımında bulunan ve aynı yasal ya da tercihli vergi
oranına tabi olan eşya anlaşılır.
Bağlayıcı
Tarife Bilgisi başvurularının aşağıdaki bilgi ve belgeleri içermesi zorunludur:
a) Hak
sahibinin adı, soyadı ve adresi,
b) Başvuran
kişinin hak sahibi olmaması durumunda başvuranın adı, soyadı ve adresi,
c) Eşyanın
sınıflandırılacağı tarife pozisyonu konusunda başvuranın öngörüsü,
d) Eşyanın
Türk Gümrük Tarife Cetvelindeki yerinin belirlenmesini sağlayacak ayrıntılı
tanım;
e) Eşyanın
sınıflandırılmasının, eşya bileşimine bağlı olması durumunda bu bileşimin
belirlenebilmesi için kullanılabilecek tahlil metotları,
f) Eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetvelindeki yerinin doğru
şekilde saptanmasında gümrük idaresine yardımcı olacak numunesi, fotoğrafı,
planı, krokisi ya da mevcut diğer belgeleri (yabancı dilde basılmış olanlarının
yeminli tercüme bürolarınca onaylı tercümeleri),
g) Gizli
tutulması istenilen hususlar varsa bunlara ilişkin bilgi.
Başvurunun
Bağlayıcı Tarife Bilgisi verilmesi için gerekli bilgi ve belgelerin tamamını
içermesi zorunludur. Aksi takdirde başvuru sahibinden eksik bilgi ve belgeleri
tamamlaması istenir.
Bağlayıcı
Tarife Bilgisi'nin başvuru sahibine mümkün olan en kısa zamanda yazılı olarak
bildirilmesi esastır. Bağlayıcı Tarife Bilgisi'nin başvuru alındıktan sonra 30
gün içinde başvuru sahibine bildiriminin mümkün olmadığı durumlarda, gümrük
idaresi, bu sürenin bitiminden önce, gecikmenin nedenini açıklayarak bilginin
verilmesi için gerekli gördüğü ek süreyi belirtir.
Bağlayıcı
Tarife Bilgisi, 1.1 no.lu ekte yer
alan örneğe uygun bir formla başvuru sahibine bildirilir. Bu bildirimde
gizlilik esasına göre verildiği kabul edilen hususlar ve verilen Bağlayıcı
Tarife Bilgisi'ne karşı Gümrük Kanununun 242 nci maddesi hükümleri çerçevesinde
itiraz yolunun açık olduğu belirtilir.
Bağlayıcı
Tarife Bilgisi, 1.2 no.lu ekte yer
alan Bağlayıcı Tarife Bilgisi Takip Defterine kaydedilmek suretiyle izlenir.
Bağlayıcı
Tarife Bilgisi veriliş tarihinden itibaren 6 yıl geçerlidir.
Gümrük
idaresi eşyanın gümrükten çekilmesi sırasında Bağlayıcı Tarife Bilgisi sahibi
kişiden gümrük işlemlerini tamamlarken sahip olduğu Bağlayıcı Tarife Bilgisi'ni
gümrük idaresine bildirmesini isteyebilir.
Talep
edenin verdiği yanlış veya eksik bilgiye dayanan Bağlayıcı Tarife Bilgisi iptal
edilir. İptal, iptal kararının verildiği tarihten itibaren hüküm ifade eder.
Bağlayıcı
Tarife Bilgisinin geçerliliğini yitirmesi veya iptali
Madde 10- Bağlayıcı
Tarife Bilgisi,
a) Türk
Gümrük Tarife Cetvelinde değişiklik yapılması ve verilen bilginin söz konusu
değişiklikle getirilen hükümlere uymaması,
b) Dünya
Gümrük Örgütünün uymakla yükümlü bulunduğumuz nomanklatür, izahname, tarife
pozisyonlarına ilişkin kararlarındaki bir değişikliğe uymaması,
c)
Bağlayıcı Tarife Bilgisi'nin iptal edildiğinin veya değiştirildiğinin bilgi
verilen kişiye tebliğ edilmesi,
Durumlarında
geçerliliğini yitirir.
Bağlayıcı
Tarife Bilgisi, birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen durumlarda
söz konusu değişikliklerin Resmi Gazetede yayımlandığı, (c) bendinde belirtilen
durumlarda ise, iptal ya da değişiklik kararının ilgiliye tebliği tarihinden
itibaren geçerliliğini yitirir.
Yanlış veya
eksik belge ve bilgiye dayanması dışındaki nedenlerle geçerliliğini yitiren
Bağlayıcı Tarife Bilgisi'nin hak sahibi, söz konusu bilgiye dayanarak ve bu
bilginin geçerliliğini yitirmesinden önce ilgili eşyanın alımı veya satımı
üstüne bağlayıcı sözleşmeler yaptığını kanıtladığı takdirde, geçerliliğini yitiren
tarife bilgisini, geçerliliğin sona erdiği tarihten itibaren 6 aylık süre
boyunca kullanabilir. Gümrük işlemleri sırasında söz konusu ürünler için bir
ithalat, ihracat ya da ön izin belgesinin gümrüğe verilmesi halinde, bu
belgenin geçerlilik süresi esas alınır.
Geçerliliğini
yitiren Bağlayıcı Tarife Bilgisi'nin yukarıda belirtilen kayıt ve koşullar
altındaki kullanımı yalnızca;
a) İthalat
ya da ihracat vergilerinin belirlenmesi,
b) Tarım
politikası kapsamında ihracat vergi iadeleri ile ithalata veya ihracata verilen
diğer bütün ödemelerin hesaplanması,
c) Söz
konusu Bağlayıcı Tarife Bilgisi'ne istinaden verilmiş olması koşuluyla eşyaya
ait gümrük beyannamesinin tescili için gümrük işlemlerinin yürütülmesi
sırasında verilen ithalat, ihracat ya da ön izin belgesinin kullanımı,
Amacıyla
mümkündür.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi
Madde 11- Bağlayıcı
Menşe Bilgisi, kişinin yazılı talebi üzerine Müsteşarlık (Gümrükler Genel
Müdürlüğü) tarafından verilen ve eşyanın tercihli veya tercihli olmayan
menşeinin tespitine ilişkin idari karardır.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi, gümrük idarelerini hak sahibine karşı yalnızca eşyanın menşeinin
belirlenmesi konusunda ve yalnızca bilginin verildiği tarihten sonra
tamamlanacak gümrük işlemlerine konu olan eşya için bağlar. Bunun için bilgi
alan kişinin beyan edilecek eşya ve menşe kazanımı gerektiren durumu ile
verilen bilgide tanımlanan eşya ve menşe kazanımı gerektiren durumun her
bakımdan uyumlu olduğunu kanıtlaması zorunludur.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi, 2 no.lu ekte yer
alan örneğe uygun bir formla başvuru sahibine bildirilir. Bu bildirimde
gizlilik esasına göre verildiği kabul edilen hususlar ve Bağlayıcı Menşe
Bilgisi'ne karşı Gümrük Kanununun 242 nci maddesi
hükümleri çerçevesinde itiraz yolunun açık olduğu belirtilir.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi başvurularının sadece bir kalem eşya için yapılması gerekir. Bir
kalem eşya deyiminden Türk Gümrük Tarife Cetvelinde aynı tarife pozisyonu alt
açılımında bulunan ve aynı yasal ya da tercihli vergi oranına tabi olan eşya
anlaşılır.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi başvurularının aşağıdaki bilgi ve belgeleri içermesi zorunludur:
a) Hak
sahibinin adı, soyadı ve adresi,
b) Başvuran
kişinin hak sahibi olmaması durumunda başvuranın adı, soyadı ve adresi,
c) Eşyanın
ayrıntılı tanımı,
d) Eşyanın
tarife pozisyonu,
e) Eşyanın
hangi ülkede ne tür işlem ve işçilik gördüğü,
f) Gizli
tutulması istenilen hususlar varsa bunlara ilişkin bilgi.
Başvurunun
Bağlayıcı Menşe Bilgisi verilmesi için gerekli bilgi ve belgelerin tamamını
içermesi zorunludur. Aksi takdirde, başvuru sahibinden eksik bilgi ve belgeleri
tamamlaması istenir.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi'nin başvuru sahibine mümkün olan en kısa zamanda yazılı olarak
bildirilmesi esastır. Bağlayıcı Menşe Bilgisi'nin başvuru alındıktan sonra 30
gün içinde başvuru sahibine bildiriminin mümkün olmadığı durumlarda gümrük
idaresi, bu sürenin bitiminden önce gecikmenin nedenini açıklayarak bilginin
verilmesi için gerekli gördüğü ek süreyi belirtir.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi'nin verilmesinde Gümrük Kanununun 17 ila 22 nci ve bu
Yönetmeliğin 23 ila 34 üncü
maddelerinde yer alan, eşyanın menşeinin belirlenmesine ilişkin hükümler esas
alınır.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi verildiği tarihten itibaren üç yıl geçerlidir.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisinin geçerliliğini yitirmesi veya iptali
Madde 12- Talep
edenin verdiği eksik ve yanlış bilgiye dayanılarak verilen Bağlayıcı Menşe
Bilgisi iptal edilir. İptal kararı, verildiği tarihten itibaren hüküm ifade
eder.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi;
a) Menşe
kurallarında bir mevzuat düzenlemesi ya da bir uluslar arası anlaşma gereğince
değişiklik yapılması ve verilen bilginin söz konusu değişiklikle getirilen
hükümlere uymaması,
b) Dünya
Ticaret Örgütünün uymakla yükümlü bulunduğumuz Menşe Kuralları Anlaşması ve bu
anlaşmaya ilişkin izahname ve kararlardaki bir değişikliğe uymaması,
c)
Bağlayıcı Menşe Bilgisi'nin iptal edildiğinin ya da değiştirildiğinin bilgi
verilen kişiye tebliğ edilmesi,
Durumlarında
geçerliliğini yitirir.
Bağlayıcı
Menşe Bilgisi, ikinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen durumlarda söz
konusu değişikliklerin Resmi Gazetede yayımlandığı tarihten itibaren, (c)
bendinde belirtilen durumlarda ise iptal ya da değişiklik kararının ilgiliye
tebliği tarihinden itibaren geçerliliğini yitirir.
Yanlış veya
eksik belge ve bilgiye dayanması nedeni dışındaki nedenlerle geçerliliğini
yitiren Bağlayıcı Menşe Bilgisi'nin hak sahibi, söz konusu bilgiye dayanarak ve
bu bilginin geçerliliğini yitirmesinden önce ilgili eşyanın alımı veya satımı
üstüne bağlayıcı sözleşmeler yaptığını kanıtladığı takdirde, geçerliliğini
yitiren menşe bilgisi, geçerliliğin sona erdiği tarihten itibaren 6 aylık süre
boyunca kullanılabilir. Ancak gümrük işlemleri sırasında söz konusu ürünler
için ithalat, ihracat ya da ön izin belgesinin gümrüğe verilmesi halinde bu
belgenin geçerlilik süresi esas alınır.
Geçerliliğini
yitiren Bağlayıcı Menşe Bilgisi'nin yukarıda belirtilen kayıt ve koşullar
altındaki kullanımı yalnızca;
a) İthalat
ya da ihracat vergilerinin belirlenmesi,
b) Tarım
politikası kapsamında vergi iadeleri ile ithalatta veya ihracatta verilen diğer
bütün ödemelerin hesaplanması,
c) Söz
konusu Bağlayıcı Menşe Bilgisi'ne istinaden verilmiş olması koşuluyla eşyaya
ait gümrük beyannamesinin tescili için gümrük işlemlerinin yürütülmesi
sırasında verilen ithalat, ihracat ya da ön izin belgesinin kullanımı,
Amacıyla
mümkündür.
DÖRDÜNCÜ AYIRIM
Bilgi
Bilgi talebi
Madde 13- Kişiler
gümrük idarelerinden gümrük mevzuatının uygulanması hakkında bilgi talep
edebilirler.
Ancak bu
tür bir talep, fiilen tasarlanan bir ithalat ya da ihracat işlemine
dayanmıyorsa reddedilebilir.
Bilgiler
talep edene ücretsiz olarak verilir. Bununla birlikte, özellikle eşyanın
tahlili veya ekspertizi ya da talep edene geri gönderilmesi nedeniyle gümrük
idarelerince yapılan masraflar talepte bulunan tarafından karşılanır.
Bilgi verme
yükümlülüğü
Madde 14- Gümrük
işlemleriyle doğrudan veya dolaylı olarak ilgili bulunan kişiler, gümrük
idarelerinin talebi üzerine, gümrük işlemleriyle sınırlı olmak kaydıyla, Gümrük
Kanununun belge ve bilgi saklanması için öngördüğü süreler içinde, faturalar,
proforma faturalar, alım satım sözleşmeleri, ithal ya da ihraç eşyasına ilişkin
muhasebe kayıtları gibi beyanı destekleyen bütün belge ve bilgileri vermek ve
her türlü yardımı sağlamakla yükümlüdür.
Kendilerinden
birinci fıkrada belirtilen konularda bilgi istenilen kişiler özel kanunlarda
yazılan gizlilik hükümlerini ileri sürerek bilgi vermekten kaçınamazlar.
Bilgi
vermeyi reddeden kişiler hakkında cezai kovuşturma hükümleri saklı kalmak
kaydıyla Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin 1 inci
fıkrası hükümleri çerçevesinde işlem yapılır.
Bilgilerin
gizliliği
Madde 15- Gizli
nitelikli bilgiler, bu bilgilerin edinilmesini gerektiren işlemlerle doğrudan ilgili
olması koşuluyla ve bu işlemlerle sınırlı olarak kullanılır.
Gümrük
işlemleriyle ve bu işlemlerin denetimiyle görevli memurlar, görevleri
dolayısıyla gümrük yükümlüsünün kendisine ve gümrük yükümlüsüyle ilgili
olanların şahıslarına, işlem ve hesap durumlarına, işlerine, işletmelerine, mal
varlıklarına, mesleklerine ilişkin olarak öğrendikleri sırları ve gizli kalması
gereken diğer hususları açıklayamaz ve bunları kendilerinin veya üçüncü
kişilerin yararına kullanamaz.
Bu yasak
yukarıda belirtilen kişilerin görevlerinden ayrılmalarından sonra da devam
eder.
Bu
yükümlülüğe uyulmaması durumunda, mevzuatın öngördüğü genel hükümler
çerçevesinde işlem yapılır.
Belge ve bilgi saklama yükümlülüğü
Madde 16- Gümrük
işlemleriyle doğrudan ya da dolaylı olarak ilgili bulunan kişiler, bu
işlemlerle ilgili belge ve bilgileri 5 yıl süreyle saklamak zorundadır.
Belge
saklama süresi;
a) Nihai
kullanımları nedeniyle indirimli veya sıfır ithalat vergi oranıyla Türkiye'de
serbest dolaşıma giren eşya için gümrük gözetimine tabi olmalarının sona erdiği
yılın,
b) (a)
bendinde öngörülen durumlar dışında serbest dolaşıma girmek veya ihraç edilmek
üzere beyan edilen eşya ile ilgili olarak serbest dolaşıma giriş veya ihracat
beyanlarına ilişkin belgelerin tescil edildiği yılın,
c) Başka
bir gümrük rejimine tabi tutulan eşya için söz konusu gümrük rejiminin sona
erdiği yılın,
d) Serbest
bölgeye konulan eşya için eşyanın buradan çıktığı yılın, Sonundan itibaren işlemeye başlar.
BEŞİNCİ AYIRIM
Süreler
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan
Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Genelgeler
1
Süre
Madde 17- Gümrük
Kanununda belirtilen süreler, tarih veya vadeler, aksine bir hüküm bulunmadıkça
uzatılamaz veya ertelenemez.
Süreler
aşağıdaki şekilde hesaplanır:
a) Süre gün
olarak belli edilmişse, başladığı gün hesaba katılmaz ve son günün mesai saati
bitiminde sona erer.
b) Süre
hafta veya ay olarak belli edilmişse, başladığı güne son hafta veya ayda
tekabül eden günün mesai saati bitiminde sona erer. Sürenin bittiği ayda,
başladığı güne tekabül eden bir gün yoksa, süre o ayın son gününün mesai saati
bitiminde sona erer.
c) Sürenin
son gününün, tarihin veya vadenin resmi tatile rastlaması durumunda, bu süreler
tatili izleyen ilk iş gününün mesai saati bitiminde sona erer.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
(30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
eklenmiştir. Yürürlük 30.08.2009)
Onaylanmış
Kişi Statüsü
G.G.T. (Basitleştirilmiş Usul) (Seri No: 2)
Onaylanmış
kişi statüsü verilebilecek kişiler (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile eklenmiştir. Yürürlük
30.08.2009)
MADDE
17/A - Gümrük mevzuatı kapsamında
gümrük işlem ve uygulamalarının kolaylaştırılması amacıyla belirlenen
basitleştirilmiş usul, uygulama ve yetkilerden yararlanmak üzere 17/B ve 17/C
maddelerinde belirlenmiş koşulları sağlayan, Türkiye gümrük bölgesinde
yerleşik gerçek ve tüzel kişilere talep etmeleri halinde A, B veya C sınıfı
onaylanmış kişi statüsü verilir.
Resmi daireler, sermayesinin tamamı devlete
ait olan iktisadi devlet teşekkülleri ve kamu iktisadi kuruluşları ile
sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi
kuruluşuna ait müesseselerce onaylanmış kişi statüsü talep edilmesi durumunda
17/B ve 17/C maddelerinde belirtilen genel ve özel koşullar aranmaz.
Onaylanmış
kişi statüsü için gereken genel koşullar (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile eklenmiştir.
Yürürlük 30.08.2009)
MADDE
17/B - Onaylanmış kişi statüsü için
başvuruda bulunan kişilerce aşağıda belirtilen koşulların tamamının sağlanması
gerekir:
a) Yönetim kurulu üyeleri, sermayesinin
yüzde onundan fazlasına sahip gerçek kişiler ile gümrük ve dış ticaret işlemlerinde
temsil yetkisini haiz çalışanlarının; devletin güvenliğine karşı suçlar,
anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, devlet sırlarına karşı
suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, güveni kötüye kullanma (emniyeti
suistimal), hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma,
hileli (dolanlı) iflas, yalan tanıklık (yalan yere şahadet), suç uydurma (suç
tasnii) ve iftira suçları ile ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat
karıştırma, suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama suçlarından mülga
765 sayılı Türk Ceza Kanunu ile 5237
sayılı Türk Ceza Kanununa; vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs
suçlarından 213 sayılı Vergi Usul Kanununa; mülga 1918 sayılı Kaçakçılığın Men
ve Takibine Dair Kanun, mülga 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 5607
sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 3628
sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu
ile 1567
sayılı Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında Kanuna muhalefetten kesinleşmiş
cezası bulunmaması,
b) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, her bir dönem içerisinde
vergi kaybına neden olan gümrük mevzuatı ihlali nedeniyle, haklarında 234
ila 238 inci maddeler uyarınca 241 inci maddenin birinci fıkrasında
öngörülen usulsüzlük cezasını aşan tutarda düzenlenmiş ceza kararı toplam
sayısının, beşten fazla olmak koşuluyla, her bir dönemde işlem gören ithalat ve
ihracata ilişkin gümrük beyannamesi toplam sayısının yüzde birini aşmaması,
c) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, her bir dönem içerisinde vergi kaybına neden olan gümrük mevzuatı
ihlali nedeniyle, haklarında 234 ila 238 inci maddeler uyarınca 241 inci
maddenin birinci fıkrasında öngörülen usulsüzlük cezasının yirmi beş katını
aşan tutarda düzenlenmiş ceza kararı sayısı ve yine aynı tutardaki usulsüzlük
cezasının yüz katını aşan 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 51 inci
maddesi ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi
Kanununun 16 ncı maddesi uyarınca düzenlenmiş ceza kararı sayısı toplamlarının,
ikiden fazla olmak koşuluyla, her bir dönemde işlem gören ithalat ve ihracata
ilişkin gümrük beyannamesi toplam sayısının binde üçünü aşmaması,
ç) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, her bir dönem içerisinde
gümrük mevzuatı ihlali nedeniyle haklarında 239, 240 ve 241 inci maddeler
uyarınca aynı 241 inci maddenin birinci fıkrasında öngörülen usulsüzlük
cezasını aşan tutarda düzenlenmiş ceza kararı toplam sayısının, ondan fazla
olmak koşuluyla, her bir dönemde işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin gümrük
beyannamesi toplam sayısının yüzde ikisini aşmaması,
d) Gümrük mevzuatı uyarınca kesinleşmiş
vergi ve ceza borcu bulunmaması,
e) Vergi mevzuatı uyarınca kesinleşmiş
vergi borcu bulunmaması,
f) İlgili mevzuat uyarınca kesinleşmiş
sosyal güvenlik prim borcu bulunmaması,
g) İhracatçılar için, bağlı bulunulan
ihracatçı birliği kayıtlarına göre, Türkiye İhracatçılar Meclisi veya ihracatçı
birliklerince ilgili mevzuatı çerçevesinde performans ve güvenilirliğinin
onaylanmış olması,
ğ) Dış ticaret sermaye şirketleri, grup
ihracatçıları, grup ithalatçıları, Ar-Ge merkezi belgesine sahip kişiler ile
bakım onarım faaliyeti yürüten ticari hava taşımacılığı şirketleri hariç
imalatçı olması,
h) Başvuru yılından önceki iki yıl esas
alınmak suretiyle, mali yapısının yeminli mali müşavir tarafından incelenerek,
Müsteşarlıkça belirlenecek formata uygun olarak düzenlenecek raporla olumlu
görüşle sonuca bağlanmış olması,
Birinci fıkranın (b) bendinin
uygulanmasında, 67 nci maddenin ikinci fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla,
aynı beyannameye ilişkin düzenlenmiş birden fazla ceza kararı bir ceza kararı
sayılır.
Grup ihracatçıları veya grup ithalatçıları
tarafından yapılan başvurularda, dış ticaret işlemlerinde adlarına aracılık
yapıldığı bildirilen grup imalatçıları tarafından birinci fıkranın (d), (e) ve
(f) bentlerinde sayılan koşulların sağlanması gerekir.
Grup imalatçısı tarafından yapılan
başvurularda 17/C maddesinin dördüncü fıkrasının uygulandığı durumlarda aynı
maddenin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarının (a) bentlerinde belirtilen özel
koşulun sağlanmasında ihracat tutarları göz önünde bulundurulan grup
ihracatçısı ya da ihracatçıları tarafından birinci fıkranın (d), (e) ve (f)
bentlerinde sayılan koşulların tamamının sağlanması gerekir.
17/C
maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendinin üçüncü alt bendinde belirtilen
koşulu sağlayan kişilerce yapılan C sınıfı statü belgesi başvurularında birinci
fıkranın (g) ve (h) bentlerinde sayılan koşullar aranmaz.
Onaylanmış
kişi statüsü için gereken özel koşullar (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile eklenmiştir.
Yürürlük 30.08.2009)
MADDE
17/C - A sınıfı onaylanmış kişi statüsü için
başvuruda bulunan kişilerin 17/B
maddesinde belirtilen genel koşullara ek olarak aşağıdaki özel koşulları
da sağlaması gerekir:
a) Dış ticaret performansına ilişkin olarak
aşağıdaki koşullardan en az birinin sağlanması:
1) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde asgari yirmi beş milyon FOB/ABD
doları tutarında fiili ihracat yapılmış olması,
2) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde gerçekleştirilen ithalat ve fiili
ihracat toplamının asgari yüz milyon ABD doları tutarında olması.
b) Başvuru tarihinden geriye dönük bir ay
içinde en az iki yüz elli işçi istihdam ediyor olması.
B sınıfı onaylanmış kişi statüsü için
başvuruda bulunan kişilerin 17/B maddesinde belirtilen genel koşullara ek
olarak aşağıdaki özel koşulları da sağlaması gerekir:
a) Dış ticaret performansına ilişkin olarak
aşağıdaki koşullardan en az birinin sağlanması:
1) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde asgari beş milyon FOB/ABD doları
tutarında fiili ihracat yapılmış olması,
2) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde gerçekleştirilen ithalat ve fiili ihracat
toplamının asgari yirmi milyon ABD doları tutarında olması.
b) Başvuru tarihinden geriye dönük bir ay
içinde en az yüz işçi istihdam ediyor olması.
C sınıfı onaylanmış kişi statüsü için
başvuruda bulunan kişilerin 17/B maddesinde belirtilen genel koşullara ek
olarak aşağıdaki özel koşulları da sağlaması gerekir:
a) Dış ticaret performansına ilişkin olarak
aşağıdaki koşullardan en az birinin sağlanması:
1) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde asgari iki milyon FOB/ABD doları
tutarında fiili ihracat yapılmış olması,
2) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde, on ikişer aylık iki dönem ayrı ayrı
olmak üzere, herhangi bir dönem içerisinde gerçekleştirilen ithalat ve fiili
ihracat toplamının asgari sekiz milyon ABD doları tutarında olması,
3) Başvurunun kayda alındığı ayın ilk
gününden geriye dönük iki yıl içerisinde asgari yirmi beş milyon ABD doları tutarında
sabit sermaye yatırımı yapmış olması.
b) Başvuru tarihinden geriye dönük bir ay
içinde en az otuz işçi istihdam ediyor olması.
Dış ticaret sermaye şirketleri ve/veya grup
ihracatçısı aracılığıyla ihracat yapılması durumunda, bağlı bulunulan ihracatçı
birliği kayıtlarına göre Türkiye İhracatçılar Meclisi veya ihracatçı
birliklerince onaylı belgede kayıtlı ihracat tutarlarından dış ticaret sermaye
şirketleri ve/veya grup ihracatçısı aracılığıyla yapıldığı tespit edilen
ihracat tutarları da imalatçı kişinin ihracatı olarak kabul edilir ve imalatçı
kişinin başvurusunda dikkate alınır.
Dış
ticaret sermaye şirketleri için birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda sayılan
özel koşullar aranmaz.
Grup ihracatçıları ve grup ithalatçıları
için birinci, ikinci ve üçüncü fıkraların (b) bentlerinde belirtilen özel koşul
aranmaz. Ancak, grup ihracatçıları veya grup ithalatçıları tarafından yapılan
başvurularda, dış ticaret işlemlerinde adlarına aracılık yapıldığı bildirilen
grup imalatçıları tarafından birinci, ikinci ve üçüncü fıkraların (b) bendinde
yer alan koşulun sağlanması zorunludur. Bu koşulun sağlanmasında, grup
imalatçılarının sigortalı çalışan sayıları toplamı dikkate alınır.
Onaylanmış kişi statü belgesi sahibinin,
devir veya birleşme suretiyle tüzel kişiliğinin sona ermesi durumunda yeni
kurulan ya da onaylanmış kişi statü belgesi sahibi firmayı devralan tüzel
kişiliğin onaylanmış kişi statü belgesi talebinin bu madde uyarınca özel
koşullar açısından değerlendirilmesinde talep halinde tüzel kişiliği sona eren
firmanın dış ticaret performansı da dikkate alınır. Bu durumda tüzel kişiliği
sona eren firmanın 17/B maddesinin
birinci fıkrasının (b), (c) ve (ç) bentlerinde yer alan ihlallere ilişkin ceza
kararı sayıları da statü belgesi talebinde bulunan kişi adına düzenlenmiş ceza
kararları ile birlikte değerlendirilir.
Onaylanmış
kişi statü belgesi ve kapsamı (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile eklenmiştir. Yürürlük
30.08.2009)
MADDE
17/Ç - Onaylanmış kişi statüsü verilen gerçek ve
tüzel kişilerce gümrük mevzuatı kapsamında gümrük işlem ve uygulamalarının
kolaylaştırılması amacıyla belirlenen basitleştirilmiş usul, uygulama ve
yetkilerden adlarına düzenlenen onaylanmış kişi statü belgesi aracılığıyla
yararlanılır.
Onaylanmış kişi statü belgesi almak için yapılacak
başvuru, aranacak belgeler ve onaylanmış kişi statü belgesinin düzenlenme
şekli, geçerlilik süresi, yenilenmesi ve değiştirilmesine ilişkin usul ve
esaslar Müsteşarlıkça belirlenir.
A, B
veya C sınıfı onaylanmış kişi statüsü sahipleri tarafından, adlarına düzenlenen
onaylanmış kişi statü belgesi kapsamında yararlanılacak hak ve yetkiler ile söz
konusu hak ve yetkilere ilişkin usul ve esasları belirlemeye Müsteşarlık
yetkilidir.
Kendilerine A sınıfı onaylanmış kişi
statüsü verilen kişiler, B ve C sınıfı onaylanmış kişi statüsü sahiplerine
tanınan hak ve yetkilerden; B sınıfı onaylanmış kişi statüsü verilen kişiler
ise, C sınıfı onaylanmış kişi statü sahiplerine tanınan hak ve yetkilerden
yararlanabilirler.
Onaylanmış kişi statü belgesi sahiplerince Müsteşarlıkça
belirlenecek usul ve esaslar dahilinde, gümrük ve dış ticaret mevzuatına aykırı
hareket edilmesi durumunda adlarına düzenlenen onaylanmış kişi statü belgesi
kapsamında yararlanılan hak ve yetkiler geri alınabilir veya askıya alınabilir.
17/B maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde
sayılan kişiler hakkında aynı bentte sayılan kanunlar uyarınca başlatılan
inceleme ve soruşturma sonucunda suç duyurusunda bulunulduğunun ve buna ilişkin
olarak ilgili Cumhuriyet savcılığı tarafından yürütülmekte olan soruşturma
sürecinin veya kovuşturma sürecinin devam ettiğinin öğrenilmesi halinde
onaylanmış kişi statü belgesi kapsamında yararlanılan hak ve yetkiler geri
alınabilir veya askıya alınabilir.
Beşinci ve altıncı fıkralar uyarınca
onaylanmış kişi statü belgesi kapsamı hak ve yetkilerin geri alınması ve askıya
alınması işlemlerine ilişkin usul ve esasları belirlemeye Müsteşarlık
yetkilidir.
Onaylanmış
kişi statü belgesinin askıya alınması, geri alınması ve iptali (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
eklenmiştir. Yürürlük 30.08.2009)
MADDE
17/D - Onaylanmış kişi statü
belgesinin geçerlilik süresi içinde gümrük işlemlerinden veya gümrük
cezalarından doğan herhangi bir kamu alacağının, süresi içinde ödenmediğinin
tespit edilmesi durumunda söz konusu onaylanmış kişi statü belgesi, kesinleşmiş
gümrük vergisi ve/veya ceza borcu ödenene kadar askıya alınır. Kişi, onaylanmış
kişi statü belgesinin askıya alındığı tarihten itibaren bu belge kapsamındaki
hak ve uygulamalardan yararlandırılmaz.
Onaylanmış kişi statü belgesinin düzenlenme
tarihini takip eden on iki aylık dönem içinde 17/B maddesinin birinci fıkrasının (b), (c) ve (ç)
bentlerinde belirtilen genel koşullardan herhangi birinin veya belgenin
geçerlilik süresi içinde aynı fıkranın diğer bentlerinde belirtilen genel
koşullardan herhangi birinin ortadan kalktığının öğrenilmesi ya da belge
sahibince talep edilmesi halinde, onaylanmış kişi statü belgesi geri alınır.
Adlarına onaylanmış kişi statü belgesi
düzenlenen kamu kuruluşlarından 17/A maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen
koşulu kaybettiği öğrenilenlerin onaylanmış kişi statü belgesi geri alınır.
Kişi, onaylanmış kişi statü belgesinin geri
alındığı tarihten itibaren bu belge kapsamındaki hak ve uygulamalardan
yararlandırılmaz.
Yanlış veya eksik bilgilere veya sahte
belgelere dayanılarak verildiği anlaşılan onaylanmış kişi statü belgesi iptal
edilir. Onaylanmış kişi statü belgesinin iptal edildiği durumda, bu belge
kapsamındaki yetki ve uygulamalar, onaylanmış kişi statü belgesinin
düzenlendiği tarih itibariyle geçersiz sayılır. Adına düzenlenmiş onaylanmış
kişi statü belgesi bu fıkra uyarınca iptal edilmiş kişilere iptal tarihinden
itibaren 2 yıl süreyle onaylanmış kişi statüsü verilmez.
Onaylanmış kişi statü belgesinin askıya
alınması, geri alınması ve iptaline ilişkin usul ve esasları belirlemeye
Müsteşarlık yetkilidir.
İKİNCİ KISIM
Gümrük Vergileri İle Eşya Ticareti Konusunda Öngörülen Diğer
Önlemlerin Uygulanmasına İlişkin Unsurlar
BİRİNCİ BÖLÜM
Gümrük
Tarifesi ve Eşyanın Tarife Pozisyonlarına Ayrılması
Tanımlar
Madde 18- Bu kısımda
geçen bazı kavram ve deyimler aşağıda tanımlanmıştır.
a) Türk
Gümrük Tarife Cetveli: Eşyanın cins, nev'i ve niteliklerine göre sistematik bir
şekilde numaralandırılarak sınıflandırıldığı ve alınacak gümrük vergisi oranlarının
gösterildiği Bakanlar Kurulunca kabul edilen cetveldir.
b) Gümrük
Tarifesi;
1) Bakanlar
Kurulunca kabul edilen Türk Gümrük Tarife Cetvelini,
2) Tamamen
ya da kısmen Türk Gümrük Tarife Cetveline dayanan veya bu cetvele alt açılımlar
ekleyen ve eşya ticaretine ilişkin tarife önlemlerinin uygulanması için tespit
edilen diğer cetvelleri,
3) Türk
Gümrük Tarifesinin kapsadığı eşyaya uygulanacak gümrük vergisi oranlarını ve
tarım politikası veya işlenmiş tarım ürünleriyle ilgili özel düzenlemeler
çerçevesinde alınan ithalat vergilerini,
4)
Türkiye'nin bazı ülkeler veya ülke grupları ile yaptığı tercihli bir tarife
uygulanmasını gerektiren anlaşmalarda yer alan tercihli tarife uygulamalarını,
5) Türkiye
tarafından tek taraflı olarak bazı ülkeler, ülke grupları veya toprak parçaları
için tanınan tercihli tarife uygulamalarını,
6) İthalat
vergilerinde, bazı eşyaya şartlı olarak uygulanacak muafiyet veya indirim
uygulamalarını,
7)
Yukarıdakilerin dışında kalan diğer tarife uygulamalarını,
Kapsar.
c) Bölüm:
Türk Gümrük Tarife Cetvelinde birbirine benzeyen aynı nitelikteki veya
çoğunlukla aynı hammaddeden yapılan eşyayı içine alacak şekilde oluşturulan
gruplardır.
d) Fasıl:
Bölümlerden daha alt düzeyde ve bölümlere nazaran daha çok birbirine benzeyen
aynı nitelikteki eşyayı içine alır ve Armonize Sistem Kodunu oluşturan
numaralandırmanın başladığı 6 basamaklı rakamdan oluşan Armonize Sistem Kodunun
ilk iki rakamıyla ifade edilir.
e) Bölüm
Notu: Türk Gümrük Tarife Cetvelinde bölümlerle ilgili olarak bölüm başlıklarından
sonra yer alan açıklamalardır. Bölümde geçen bazı tabirlerin ne anlama geldiği,
ilgili bölümde bir eşyaya yapılan bir atıfın hangi tür eşyayı kapsadığı, hangi
eşyanın sadece ilgili bölümde yer alabileceği ve bu eşyanın bu bölümde yer
alabilmesi için hangi şartların gerektiği, hangi eşyanın o bölüme dahil
olmadığı hakkında bilgi verir.
f) Fasıl
Notu: Türk Gümrük Tarife Cetvelinde Fasıl Başlıklarından sonra gelmek üzere,
fasıllarla ilgili yapılan açıklamaların yer aldığı kayıtlardır.
g) Bölüm
Başlığı: Türk Gümrük Tarife Cetvelinde bulunan her bölümün başında yer alan ve
tarifenin yorumu bakımından bağlayıcı olmayıp, yol gösterici nitelikte olan
ibarelerdir.
h) Fasıl
Başlığı: Türk Gümrük Tarife Cetvelinde yer alan fasılların başında bulunan ve
bağlayıcı olmayan ibarelerdir.
i) Tarife Pozisyonu: Türk Gümrük Tarife Cetvelinde fasıla
ilişkin ilk iki rakamdan sonra gelen iki rakamla birlikte dörtlü rakamlarla
ifade edilen gruplardır. İlk iki rakamdan sonra gelen iki rakam pozisyon
numarasıdır. Eşyanın ilgili faslın kaçıncı sırasında olduğunu gösterir. Fasıl
numarası ile birlikte bir bütün olarak pozisyon diye adlandırılır.
j) Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu: Türk Gümrük Tarife Cetvelinde, oniki rakamdan oluşan pozisyondur. Tarife Alt Pozisyonu: Türk Gümrük Tarife Cetvelinde pozisyon numarasını izleyen iki rakam alt pozisyon numarasıdır. Ancak, iki rakam tek başına değil, kendinden önceki dört rakamla birlikte altılı olarak alt pozisyon numarasını oluşturur. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
k) Eşyanın
Tarife Pozisyonunun Belirlenmesi: Yürürlükteki hükümlere uygun olarak eşyanın
girdiği Türk Gümrük Tarife Cetvelinin, tamamen ya da kısmen Türk Gümrük Tarife
Cetveline dayanan veya bu cetvele alt açılımlar ekleyen ve eşya ticaretine
ilişkin tarife önlemlerinin uygulanması için tespit edilen diğer cetvellerin,
özel alanlara ait eşya ticaretine ilişkin tarife dışı önlemlerin uygulanması
amacıyla, Bakanlar Kurulu Kararı ile oluşturulan bir diğer cetvelin alt
pozisyonunun belirlenmesidir.
l) Tarife
Önlemleri: Dış ticaretin serbest piyasa koşullarında gelişmesine, konulan
gümrük vergileri ile engel olunmasıdır.
m) Tarife
Dışı Önlemler: Uluslararası mal ve hizmet akımlarının serbest ticaret koşullarına
göre gelişmesine engel olan tarife önlemleri dışında kalan her türlü araç ve
politikalardır.
n) Kota:
Bir takvim yılı içinde veya muayyen bir dönem itibarıyla yapılmasına izin
verilen ithalatın miktar ve/veya değerini ifade eder.
o) Tarife
Kotası: Bir mal ya da mal grubunun gümrük vergisi oranlarında belirli bir
miktar veya değer için indirim yapılması ya da muafiyet sağlanmasını ifade
eder. Tarife kotası deyimi, tarife kontenjanı anlamına da gelir.
p) Tarife
Tavanı: Belirli bir dönem içinde, belli malların belirlenen değer ya da miktar
için ithalatta ve ihracatta normal gümrük vergisi oranında bir indirime
gidilmesi ve bunu aşan miktar için belirlenen dönemin sonuna kadar bu tarife
indirimlerinin askıya alınabilmesi uygulamasıdır.
r) Tercihli
Tarife: İki ya da daha çok ülkenin yaptıkları ticaret anlaşması uyarınca,
aralarındaki ticarette karşılıklı olarak ya da bir ülkenin belli ülke ya da
toprak parçaları menşeli eşyaya tek taraflı olarak daha düşük tarife
uygulamasıdır.
s) Eşyanın
Ticaretine İlişkin Özel Hükümlerle Belirlenmiş Önlemler: Bir eşyanın ticaretine
ilişkin olarak uluslararası anlaşmalardan kaynaklanan yükümlülükler ya da
kanun, kararname, yönetmelik ve benzeri mevzuat çerçevesinde, ilgili kurumlarca
belirlenmiş özel düzenlemelerdir.
t) İşlenmiş
Tarım Ürünleriyle İlgili Özel Düzenlemeler: Tarım ürünlerinin işlenmesi sonucu
elde edilen işlenmiş tarım ürünlerinin ticaretinde uygulanan özel hükümlerdir.
Gümrük
vergilerinin hesaplanması
Madde 19- Gümrük
vergileri aşağıdaki esaslara göre hesaplanır:
a) Gümrük
vergileri, gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihte yürürlükte olan gümrük
tarifesine göre hesaplanır.
Gümrük
vergi oranlarının değiştiği hallerde, bilgisayar sistemine yeni vergi oranları
yüklenir. Ancak, yeni vergi oranlarının yürürlüğe girmesi ile bunların sisteme
yüklenmesi arasında bir süre geçmesi ve yükümlü veya temsilcilerinin bu süre
içinde eşyanın teslimini istemesi durumunda, beyan eski vergi oranları
üzerinden yapılabilir. Bu gibi hallerde, eşyanın tesliminden sonra, duruma göre
noksan alınan vergilerin istenmesi veya fazla alınan vergilerin geri verilmesi
yönünde işlem yapılır.
b) Eşya
ticaretine ilişkin özel hükümlerle belirlenmiş diğer önlemler, gerektiği
takdirde, söz konusu eşyanın tarife pozisyonuna göre uygulanır.
c) Bir konşimento
içeriği eşyanın değişik tarife pozisyonlarına girdiği durumlarda, her eşya için
kendi tarife pozisyonuna göre işlem yapılmasının ek bir iş yükü ve masrafa
sebep olması halinde, beyan sahibinin talebi üzerine, gümrük idareleri eşyanın
tamamına, en yüksek ithalat vergisi oranına tabi eşyanın tarife pozisyonuna
göre vergi uygulayabilir.
Beyan
sahibi, gerekli koşulların yerine getirilmesi kaydıyla eşya ithalinde;
1)
Türkiye'nin bazı ülkeler ya da ülke grupları ile yaptığı anlaşmalar uyarınca
uyguladığı tercihli tarifelerin,
2)
Türkiye'nin tek taraflı olarak bazı ülkeler, ülke grupları ya da toprak
parçaları için tanıdığı tercihli tarifelerin,
3) Şartlı
muafiyet ya da indirim,
Uygulanmasını
isteyebilir.
Söz konusu
talep, gerekli koşulların yerine getirilmesi durumunda, gümrük işlemlerinin
tamamlanmasından ya da eşyanın tesliminden sonra da yapılabilir.
Tercihli
tarife uygulamasında sabit oranlı vergileme hükümleri saklıdır.
Tarifenin
yorumuna ilişkin kurallar
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 20- (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile
yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük 01.01.2003) Tarifenin
uygulanmasında aşağıdaki kurallar uygulanır:
1. Bölüm, fasıl ve tali fasıl başlıkları sadece yol gösterici niteliktedir. Yasal amaçlar için eşyanın tarifedeki yerinin saptanması, pozisyon metinlerine, ilgili herhangi bir bölüm veya fasıl notuna göre ve bu pozisyon veya not hükümlerinde aksi belirtilmedikçe aşağıdaki kurallara göre yapılır.2. (a) Tarifenin belirli bir pozisyonunda bir eşyaya yapılan herhangi bir atıf, imali bitirilmemiş veya aksamı tamamlanmamış eşyanın, imali bitirilmiş veya aksamı tamamlanmış eşyanın ayırdedici niteliğini ithal anında içermesi şartıyla, bu eşyanın imali bitirilmemiş veya aksamı tamamlanmamış olanlarını da kapsar. Böyle bir atıf, imali bitirilmiş veya aksamı tamamlanmış eşya ile yukarıdaki hükme göre böyle sayılan eşyanın sökülerek veya monte edilmeden getirilmiş olanlarını da içerir.(b) Tarifenin belirli bir pozisyonunda herhangi bir maddeye yapılan atıf, bu maddenin karışımlarını, bileşimlerini ve diğer maddelerle birleştirilmiş veya karıştırılmış hallerini de kapsar. Aynı şekilde, belirli bir maddeden mamul bir eşyaya yapılan herhangi bir atıf, tamamen veya kısmen bu maddeden mamul eşyayı da içerir. Birden fazla maddeden meydana gelen eşyanın tarifedeki yeri, aşağıda (3) numaralı kuralda belirtilen hususlara göre saptanır.3. (2-b) kuralının uygulanması nedeniyle veya başka herhangi bir nedenle eşyanın ilk bakışta iki veya daha fazla pozisyonda sınıflandırılabilmesi halinde o eşyanın tarifedeki yerinin saptanması aşağıdaki şekilde yapılır:(a) Eşyayı en özel şekilde tanımlayan pozisyon, daha genel şekilde tanımlayan pozisyona göre öncelik alır. Bununla beraber, iki veya daha fazla pozisyonun her birinin, birbirleriyle karıştırılmış veya birleştirilmiş eşyanın sadece birine ya da perakende satılacak hale getirilmiş takımın sadece bir parçasına atıfta bulunması halinde, bu pozisyonların, pozisyonların birisi eşyanın tam ve kesin tanımını verse bile, söz konusu eşyayı eşit derecede özel şekilde tanımladığı mütalaa edilir.b) (3-a) kuralının uygulanmasıyla, tarifedeki yeri tayin edilemeyen bileşik ürünlerin ve çeşitli maddelerden oluşan veya çeşitli eşyanın birleşmesiyle meydana gelen mamuller ile perakende satılacak hale getirilmiş takım halinde bulunan eşyanın tarifedeki yeri, bunlara esas niteliğini veren madde veya eşya saptanabildiği takdirde buna göre bulunur.c) (3-a) veya (3-b) kuralları uyarınca tarifedeki yeri saptanamayan eşya, her biri geçerli olabilecek pozisyonların numara sırasına göre sonuncusunda kabul edilir.4. Yukarıdaki kurallara uygun olarak sınıflandırılmayan eşya, bu eşyaya en çok benzeyen eşyanın bulunduğu pozisyonda sınıflandırılır. 5. Aşağıdaki eşya yukarıda belirtilenlere ilave olarak şu kurallar da uygulanır:(a) Fotoğraf makinası mahfazası, müzik aleti mahfazası, silah mahfazası, çizim aleti kutuları, kolye kutuları ve benzeri kutular, özellikle belli bir eşyaya veya takım halindeki eşyaya göre şekil verilmiş veya bu eşyaya uygun olarak yapılmış olup uzun süre kullanılmaya uygun ve ait oldukları eşya ile birlikte ithal edilen kutular, normal olarak bu eşya ile birlikte satılan türde iseler, beraber satıldıkları eşya ile birlikte sınıflandırılırlar. Ancak bu kural, bir bütün olarak esas niteliği mahfaza olan eşyaya uygulanmaz.(b) (5-a) kuralındaki hükümler saklı kalmak şartıyla, içindeki eşya ile birlikte sunulan ambalaj maddeleri ve ambalaj mahfazaları bu eşyanın ambalajında normal olarak kullanılan türden ambalaj maddeleri olmaları şartıyla bu eşya ile beraber sınıflandırılırlar. Bununla beraber, bu tür ambalaj maddeleri veya ambalaj mahfazalarının, sürekli kullanıma elverişli olduklarının açıkça belli olması halinde bu hüküm uygulanmaz.
6.
Yasal amaçlar için, eşyanın bir pozisyonun alt pozisyonlarında
sınıflandırılması, sadece aynı seviyedeki alt pozisyonların mukayese
edilebilirliği dikkate alınarak, bu alt pozisyonlardaki ilgili alt pozisyon
notlarına ve gerekli değişiklikler yapılmış olarak, yukarıdaki kurallara göre
şartlar ile bu pozisyonla saptanacaktır. Metinde aksi belirtilmedikçe bu
kuralın tatbikinde ilgili Bölüm ve Fasıl Notları da uygulanır.
İzahname ve
eşya fihristi
Madde 21- Gümrük
Tarife Cetveli İzahnamesi ve Eşya Fihristi Müsteşarlıkça hazırlanır ve Resmi
Gazetede yayımlanır. Bu şekilde yayımlanan metinler idari ve yargısal
uygulamalarda esas alınır.
Eşyanın
mahiyetine ya da kullanım şekline göre tercihli tarife
Madde 22- Eşyanın
mahiyeti ya da kullanım şekli nedeniyle bazı eşyaya tercihli tarife uygulanması
Bakanlar Kurulunca belirlenen koşullara tabidir.
Tercihli
tarife ifadesi, tarife kotaları kapsamında olsa dahi, ithalat vergilerinde bir
indirim ya da şartlı muafiyet uygulaması anlamına gelir.
Bir izin
gerektiğinde, bu izin;
a)
İşlemlerin usulüne uygun olarak yürütülmesi için gerekli (…)[3] teminatın
verilmesi,
b) Gümrük
idarelerinin, rejimi denetim altında tutabilmesi ya da izleyebilmesi için
yapması gereken idari düzenlemelerin söz konusu rejimden hedeflenen ekonomik
amaçlarla orantılı olması,
Durumunda
verilir.
Ayrıca bu
izinde uyulması gereken koşullar belirtilir.
İzin hak
sahibi iznin verilmesinden sonra ortaya çıkan ve iznin devamını ya da içeriğini
etkileyebilecek olan her türlü gelişmeyi ilgili mercilere bildirmek zorundadır.
İKİNCİ BÖLÜM
Eşyanın Menşei
BİRİNCİ AYIRIM
Eşyanın Tercihli Olmayan Menşei
Eşyanın
tercihli olmayan menşeinin belirlenmesi
Madde 23- Eşyanın
tercihli olmayan menşei;
a)
Türkiye'nin bazı ülkeler veya ülke grupları ile yaptığı anlaşmalarda yer alan
veya Türkiye tarafından tek taraflı olarak bazı ülkeler, ülke grupları ve
toprak parçaları için tanınan tercihli tarife uygulamaları hariç olmak üzere
Türk Gümrük Tarifesinin uygulanması,
b) Eşya
ticaretine ilişkin tarife önlemleri dışında, Bakanlar Kurulu Kararı ile
oluşturulan önlemlerin uygulanması,
c) Menşe
şahadetnamelerinin hazırlanması ve verilmesi,
Amaçları
ile aşağıdaki maddeler hükümleri çerçevesinde belirlenir.
Eşyanın menşeinin tayin ve tespiti
Madde 24- Kara suları
da dahil olmak üzere, tümüyle bir ülkede elde edilen veya üretilen eşya o ülke
menşelidir. Tümüyle bir ülkede elde edilen veya üretilen eşya ifadesinden;
a) O ülkede
çıkarılan madencilik ürünleri,
b) O ülkede
toplanan bitkisel ürünler,
c) O ülkede
doğan ve yetiştirilen canlı hayvanlar,
d) O ülkede
yetiştirilen canlı hayvanlardan elde edilen ürünler,
e) O ülkede
tutulan ve avlanan balıkçılık ürünleri,
f) O ülkede
kayıtlı veya tescilli olup, o ülkenin bandırasını taşıyan araçlar tarafından
söz konusu ülkenin karasuları dışındaki denizlerden çıkarılan av ürünleri ve
diğer deniz ürünleri,
g) Söz
konusu ülkede kayıtlı ya da tescilli olan ve ülkenin bandırasını taşıyan,
fabrika gemilerde (f) bendinde öngörülen ürünlerden elde edilen eşya,
h) O
ülkenin kara suları dışındaki denizlerin dibinden ya da deniz dibindeki
toprağın altından münhasır işletme hakkına sahip olarak o ülke tarafından
çıkarılan ürünler,
ı) Sadece
hammadde elde etmek için o ülkede toplanan imalat işlemlerinden veya kullanım
kalıntılarından elde edilen atık ve artıklar,
j)
Yukarıdaki bentlerde sayılan eşyadan üretimin herhangi bir aşamasında elde
edilen eşya ile bunların türevlerinden elde edilen eşya,
Anlaşılır.
Üretimi birden fazla ülkede
gerçekleştirilen eşyada menşe tespiti
Madde 25- Eşyanın
başka bir ülkede değişiklik ve işlem görmesi veya üretimin birden fazla ülkede
gerçekleştirilmesi halinde bir ülke menşeli sayılabilmesi için, o ülkede yeni
bir ürün imal edilmesi veya imalatın önemli bir aşamasının ve ekonomik yönden
gerekli görülen en son esaslı işçilik ve eylemin o ülkede yapılması gerekir.
Bu tür
menşe kazandıran işlem veya işçilik 3 no.lu ekte yer
alan 'yorumlama kuralları' esas alınarak aşağıda belirtildiği şekilde
uygulanır.
a) Tekstil
Ürünleri:
Türk Gümrük
Tarife Cetvelinin XI
nci bölümünde yer alan tekstil ürünlerinin birden fazla ülkede menşeli
olmayan girdiler kullanılarak gördüğü işçilik ve işlem sonucunda elde edilen
ürünün o ülke menşeli sayılabilmesi için, üretiminde kullanılan ve menşeli
olmayan girdilerin sınıflandırıldığı pozisyondan başka bir pozisyonda
sınıflandırılması gerekir. Ancak, 4 no.lu ekte yer
alan listedeki tekstil ürünlerinde, pozisyon değişikliği olup olmadığına
bakılmaksızın listenin 3 üncü sütununda belirtilen işlemlerin gerçekleştirilmiş
olması şartı aranır. Listede yer alan ürünler için 3 üncü sütunda belirtilen
işlem gerçekleşmediği sürece pozisyon değişikliği olsa dahi elde edilen ürün
menşe kazanmaz.
b) Diğer
Ürünler:
Türk Gümrük
Tarife Cetvelinin XI nci bölümünde yer alan tekstil ürünleri haricindeki
ürünlerin birden fazla ülkede menşeli olmayan girdiler kullanılmak suretiyle
gördüğü işçilik ve işlem sonucunda elde edilen ve 5 no.lu ekte yer
alan listedeki ürünlerin o ülke menşeli sayılabilmesi için listenin 3 üncü
sütununda belirtilen işlem ve işçiliği görmesi gerekir. Listede yer almayan
ürünler için yorum kurallarının 5 no.lu notunda belirtildiği şekilde işlem
yapılır.
Esas
amacının Türkiye tarafından belirli ülkelerin eşyasına uygulanan hükümleri
aşmak olduğu tespit edilen veya yapılan araştırma sonucunda hakkında bu yönde
bir kanaat oluşturan bir işçilik veya işlemle üretilen eşya bu madde hükmüne
dayanılarak o ülke menşeli sayılmaz.
Menşe kazandırmayan işlem veya
işçilik
Madde 26- Tarife
Pozisyonu değişmiş olsun ya da olmasın eşyanın başka ülkede gördüğü ve aşağıda
belirtilen işlem veya işçilik dolayısıyla eşya o ülke menşeli sayılmaz;
a) Nakliye
ve depolama sırasında ürünlerin iyi durumda muhafaza edilmesini sağlamak için
yapılan havalandırma, yayma, kurutma, hasar gören parçaların atılması ve
benzeri işlem veya işçilik,
b) Tozun
giderilmesi, kalburlama, ayıklama, sınıflandırma, eşleştirme, yıkama, kesme
gibi basit işlem veya işçilik,
c) Eşyanın
ambalajında ve montajında değişiklik yapılması,
d) Eşya
veya ambalajı üzerinde işaret, etiket ve diğer tanıtıcı işaretlerin konulması,
e) Parça
halindeki ürünlerden birleştirmek suretiyle tam ürün oluşturacak şekilde basit
montajların yapılması,
f) Yukarıda
sayılan hususlardan iki veya daha fazlasının bir arada gerçekleşmesi.
Eşyanın
üretildiği ülkeden Türkiye'ye doğruca getirilmeyerek üçüncü bir ülke veya
ülkeler yoluyla getirilmiş ve oralarda geçici depolama yerlerine ve antrepolara
konmuş olsa dahi menşe ülkesi değişmez.
Eşyanın
geldiği ülkeden maksat Türkiye'ye en son gönderildiği veya getiren araca
yüklendiği ülkedir.
Başka bir
ülkede antrepoya konmaksızın sadece araç değiştirilerek eşyanın getirilmesi
halinde eşyanın geldiği ülke değişmez.
Yedek parçalar için menşe
belirlemesi
Madde 27- Serbest
dolaşıma sokulan veya daha önce ihraç edilmiş teçhizat, makine, cihaz veya
taşıtın herhangi bir parçası ile kullanılan önemli yedek parçaların bu
bölümdeki şartları yerine getiren teçhizat, makine, cihaz veya taşıt parçası
ile aynı menşei taşıdığı kabul edilir. Ancak, menşein bu şekilde
belirlenebilmesi için, söz konusu önemli yedek parçaların üretim aşamasında
ilgili teçhizat, makine, cihaz veya taşıtın bünyesine girmesinin, bu teçhizat,
makine, cihaz veya taşıtın imalatının yapıldığı ülkenin menşeine sahip olmasını
engellememesi gerekir.
Bu maddenin
uygulanmasında;
a)
Teçhizat, makine, cihaz veya taşıt parçası deyimleri, Türk Gümrük Tarife
Cetvelinin XVI, XVII ve XVIII
inci bölümlerinde yer alan eşyayı,
b) Önemli
yedek parçalar deyimi, ilgili eşyanın özelliğini haiz, (a) bendinde belirtilen
serbest dolaşıma sokulan veya daha önce ihraç edilmiş olan eşyanın tam olarak
çalışması için gerekli olan parçaları ile normal bakımları ve hasar görmüş veya
hizmet göremeyecek duruma gelmiş olanların parçalarının değiştirilmesi için
kullanılması planlanan parçaları,
İfade eder.
Yedek parçalar ile ilgili olarak
ibraz edilecek belgeler
Madde 28- Yukarıdaki
maddede belirtilen önemli yedek parçalar için yapılacak menşe şahadetnamesi
başvurularında, bu şahadetnamenin malların tarifi, koli sayısı ve cinsi marka
ve sayısını gösterir sütununun doldurulmasından başka, başvuruda bulunan ilgili
kişi tarafından yine bu malların daha önce ihraç edilmiş olan teçhizat, makine,
cihaz veya taşıtın bir parçasının normal bakımı için kullanılacağına ilişkin
yazılı beyanı gereklidir. Yazılı beyanda, söz konusu teçhizat, makine, cihaz
veya taşıtın tüm özellikleri de yer alır.
Önemli yedek
parçaların serbest dolaşıma sokulmak istenmesi halinde, bu maddede belirtilen
bilgileri içeren menşe şahadetnamesinin ibrazı gerekir.
Gümrük
idaresi bu şekilde ibraz edilen menşe şahadetnamelerine ek olarak serbest
dolaşıma sokulan veya daha önce ihraç edilmiş teçhizat, makine veya taşıt ile
ilgili fatura veya bu faturanın bir nüshasının, teslimatın normal bakım
hizmetinin bir parçası olarak yapılmakta olduğunu gösteren sözleşme veya bir
nüshasının ve gerekli gördüğü başka bir belgenin ibraz edilmesini isteyebilir.
Menşe
şahadetnamesi ibrazı
Tasarruflu Yazılar 1Madde 29- (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali) Menşe şahadetnamesi ibrazı ihtiyaridir. Bununla birlikte, uluslararası ve ikili anlaşma hükümlerine göre, menşe şahadetnamesine dayanılarak indirimli tarifeden yararlanılmak istenilmesi halinde, eşyanın anlaşmaya taraf ülke menşeli olduğunu veya o ülkede gördüğü değişiklik ve işlemler dolayısıyla öyle sayılması gerektiğini bildirir menşe şahadetnamesi ibrazı zorunludur.Serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescili sırasında menşe şahadetnamesinin mevcut olmaması veya ibraz edilen menşe şahadetnamesinin şekil ve formalite noksanlığı ya da içerik itibarıyla yanlış veya eksik bilgi taşıması nedeniyle gümrük idaresince kabul edilmemesi hallerinde, yükümlülerin tahakkukun kesinleşmesinden önce gümrük idarelerine yazılı olarak müracaat etmeleri şartıyla, gümrük idarelerince kanuni vergi ile tavizli vergi arasındaki fark emanet hesabına alınmak suretiyle usulüne uygun bir menşe şahadetnamesinin ibrazı için beyannamenin tescil tarihinden itibaren 6 aylık süre verilir. Tahakkukun kesinleşmesinden sonra yapılan ek süre talepleri kabul edilmez.
Süresi içerisinde ibraz
edilen menşe şahadetnamesinin kabul edilmesi halinde emanete alınmış olan fark
iade edilir. Kabul edilmeyen menşe şahadetnamelerinden doğan fark ise Hazineye
irat kaydedilir..
Menşe şahadetnamesi aranılmayacak
eşya
Madde 30-
Taşıdıkları marka ve alametleri itibarıyla menşei gümrüklerce tespit edilen ve
CIF kıymeti 300 EURO'yu geçmeyen eşya için menşe şahadetnamesi aranmaz. Aynı
kişi veya firma tarafından Türkiye'deki bir firma veya şahıs adına gönderilen
kap ve kolilerin hepsi bir bütün teşkil eder ve tamamın kıymeti birlikte
dikkate alınır.
Menşe
şahadetnamelerinin şekli ve düzenlenmesi
Madde 31- 6 no.lu eke uygun olarak hazırlanan menşe şahadetnameleri;
210 x 297 mm. ebatlarında ve en az 64 gr/m2 ağırlığında (uzunlukta -5 mm veya
+8 mm farklılık kabul edilebilir), seri numarasını havi, mekanik ve kimyasal
yollarla yapılmış herhangi bir tahrifatı ortaya koyacak şekilde hazırlanarak
daktilo veya elle büyük harfle doldurulur. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
Menşe
şahadetnamelerinde bulunacak bilgiler
Madde 32- Menşe
şahadetnamelerinde aşağıda yazılı bilgilerin bulunması zorunludur:
a) Eşyayı
gönderenin adı, soyadı ve adresi,
b)
Türkiye'deki alıcısının adı, soyadı ve adresi,
c) Kapların
marka, numara ve sayıları,
d) Eşyanın
cinsi, nev'i, daralı ve net ağırlıkları ile kıymeti ve yollama şekli,
e)
Şahadetnameyi veren makamın tasdik şerhi, (tarih, imza ile mührü veya kaşesi)
f) Menşe
şahadetnamesi eşyanın o ülkede gördüğü değişiklik ve işlemlerden ötürü o ülke
menşeli addedilerek verilmiş ise bu husustaki etraflı açıklamalar.
Ancak,
birinci fıkranın (a), (b), (d) ve (f) bentlerinde belirtilen hususlarda
noksanlık ve yanlışlığın bulunması halinde, menşe şahadetnamesi gümrük idare
amirinin onayı ile işleme konulur.
Bu
bilgileri içeren menşe şahadetnamelerinin ibrazına rağmen şüphe durumunda ek
kanıtları isteme konusunda gümrük idareleri yetkilidir.
Menşe şahadetnamelerinin
incelenmesi ve sonradan kontrolü
Madde 33- Gümrük
idarelerine ibraz olunan menşe şahadetnamelerinde yer alan bilgilerin gerçeğe
aykırı olduğu yönünde şüphe veya ihbar bulunması halinde, gümrük idaresince
eşya, eşyanın orijinal ambalajı, markası ve patenti gibi hususlarda inceleme
yapılır. İnceleme sonucunda şahadetnamenin sıhhati konusunda bir aykırılık
tespit olunursa duruma göre 1918[4] sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri veya Gümrük Kanununun 241 inci maddesinde
yer alan para cezası uygulanır.
Gümrük
idaresince yapılan inceleme sonucunda şahadetnamenin gerçekliği veya eşyanın
gerçek menşeine ilişkin bilgilerin doğruluğu hakkında yeterli bir kanaat elde
olunamaz ve tereddüt devam eder ise, şahadetname bu kanaati uyandıran tüm bilgi
ve belgeler ile birlikte sonradan kontrol talebiyle Müsteşarlığa (Gümrükler
Genel Müdürlüğü) gönderilir. Müsteşarlıkça ihracatçı ülke gümrük idaresi
nezdinde yapılan incelemeler sonucunda elde olunacak bilgiler çerçevesinde,
duruma göre yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılması için keyfiyet ilgili
gümrük idaresine bildirilir.
Yükümlülerce
yazılı olarak talepte bulunulması halinde kanuni vergi ile indirimli vergi
arasındaki fark emanete alınmak suretiyle eşya araştırma sonucu beklenmeden
teslim edilebilir.
İKİNCİ AYIRIM
Eşyanın Tercihli Menşei
Tercihli menşe kurallarının
belirlenmesi
Madde 34- Tercihli
tarife uygulamalarından yararlandırılmak istenen eşyanın tercihli menşe
kuralları;
a)
Türkiye'nin bazı ülkeler veya ülke grupları ile yaptığı tercihli bir tarife
uygulaması gerektiren anlaşmalar kapsamı eşya için bu anlaşmalar ile,
b) Türkiye
tarafından tek taraflı olarak bazı ülkeler, ülke grupları veya toprak parçaları
için tanınan tercihli tarife uygulamalarından yararlanan eşya için Bakanlar
Kurulu Kararı çerçevesinde,
Belirlenir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Eşyanın Gümrük Kıymeti
Genelgeler
1 2 3 4 5
Tasarruflu Yazılar 1
Tanımlar
Madde 35- Bu bölümde
geçen;
a) Aynı
eşya deyimi; fiziksel özellik, kalite ve tanındığı özellikleri dahil olmak
üzere her hususta aynı olan ve aynı ülkede üretilmiş eşyayı (görünüşteki küçük
farklılıklar diğer hususlarda tanıma uyan eşyanın aynı eşya sayılmasını
önlemez),
b) Benzer
eşya deyimi; her hususta aynı olmamakla birlikte aynı işlevi görmelerini ve
ticari olarak birbirlerini ikame edebilmelerini mümkün kılan, benzer özellik ve
benzer unsurları bulunan ve aynı ülkede üretilmiş olan eşyayı (eşyanın
kalitesi, tanındığı özellikleri, bir ticari markasının bulunması, eşyanın
benzerliğinin belirlenmesinde göz önüne alınacak faktörler arasında yer alır),
c) Aynı
sınıf veya cins eşya deyimi; belli bir sanayi sektöründe üretilen bir grup veya
bir dizi eşya kapsamına giren eşyayı (bu ifade aynı veya benzer eşyayı da
kapsar),
d) Giriş
liman veya mahalli deyimi; deniz yolu ile gelen eşyada Türkiye'deki boşaltma
limanını, karayolu ile gelen eşyada kara taşıtlarının ilk vardıkları hudut
gümrüğünü, hava yolu ile gelen eşyada eşyanın boşaltıldığı hava limanı
gümrüğünü,
e)
Türkiye'ye ihraç amaçlı satış deyimi; Türkiye'ye ithal edilmek üzere doğrudan
doğruya yapılan satışı,
f) Aynı
veya yakın bir tarih deyimi; ithal edilen eşya ya da aynı veya benzer eşyaya
ait birim fiyatın belirlenmesine imkan verecek ileri ve geriye doğru tespiti
mümkün olan ilk tarihi,
g) İthal
eşyasının gümrük kıymeti deyimi; ithal eşyası üzerinden advalorem sisteme göre
gümrük vergisinin hesaplanmasına esas teşkil edecek eşya kıymetini,
h)
Üretilmiş deyimi; yetiştirilmiş, imal edilmiş veya topraktan çıkarılmış olma
halini,
ı) Satın
alma komisyonu deyimi; ithalatçının temsilcisine, kıymeti belirlenecek eşyanın
satın alınmasında yurt dışında verilen temsil hizmeti karşılığında ödediği
ücreti,
i) Aynı
ailenin üyeleri deyimi; karı, koca, anne, baba, çocuk, erkek ve kız kardeş (öz
ya da anne veya babadan biri öz), büyükbaba, büyükanne, torun, amca, dayı,
hala, teyze, yeğen, eşlerin anne ve babası, çocukların eşleri (gelin ve damat),
eşlerin kardeşleri ve kardeşlerin eşleri,
j) Royalti
ve lisans ücreti deyimi; ithal eşyasının imalatı, ihraç edilmek üzere satışı
veya kullanımı ya da yeniden satışı ile ilgili olarak patent, dizayn, know-how,
model, marka, tescilli tasarım, telif hakkı ve imalat prosesleri gibi adlar adı
altında yapılan ödemeleri,
İfade eder.
Aynı eşya
ve benzer eşya deyimleri, Türkiye'de yapılması nedeniyle düzeltme konusu
olmayan, ithal eşyasının üretimi için gereken ve Türkiye dışında
gerçekleştirilen mühendislik, geliştirme, sanat ve çizim çalışmaları, plan ve
taslak hazırlama hizmetlerini içeren veya yansıtan eşyayı kapsamaz.
Yalnızca
kıymeti belirlenecek eşya ile aynı ülkede üretilen eşya, 'aynı eşya' veya
'benzer eşya' olarak nitelenebilir.
Kıymeti
belirlenecek eşya ile aynı kişi tarafından üretilmiş aynı veya benzer eşya
bulunmadığı takdirde, farklı kişi tarafından üretilmiş eşya dikkate alınır.
Gümrük
kıymetinin tespiti
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 36- Eşyanın
gümrük kıymeti, gümrük tarifesinin ve eşya ticaretine ilişkin belirli konularda
getirilen tarife dışı düzenlemelerin uygulanması amacıyla 37 ila 42 nci
maddelerde yer alan yöntemlerin sırasıyla uygulanması yoluyla tayin ve tespit
olunan kıymettir. Bir yönteme göre belirlenemeyen kıymet için sıra dahilinde
olmak üzere izleyen yönteme geçilir. Eşyanın gümrük kıymeti bir üst maddede yer alan yöntem
hükümlerine göre belirlenebildiği sürece bir alt madde hükümleri uygulanamaz.
Ancak, beyan sahibinin yazılı talebinin gümrük idaresince uygun bulunması
şartıyla, aşağıda yer alan yöntemlerden indirgeme yöntemi ile hesaplanmış
kıymet yönteminin uygulama sırası değiştirilebilir.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN
KALDIRILMIŞTIR
Satış bedeli yöntemi
Genelgeler 1 2 3
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 37- İthal
eşyanın kıymeti eşyanın satış bedelidir. Satış bedeli Türkiye'ye ihraç amacı
ile yapılan satışta 43 ve 44 üncü maddelere göre gerekli düzeltmelerin de
yapıldığı fiilen ödenen veya ödenecek fiyattır.
Şu kadar
ki, eşyanın satış bedelinin gümrük kıymetine esas alınabilmesi, aşağıdaki
koşullara bağlıdır;
a) Eşyanın
alıcısı tarafından elden çıkarılması veya kullanımı;
aa) Türkiye
Cumhuriyeti Kanunları, Tüzükleri ve bunların yetkili kıldığı merciler
tarafından konulmuş olan,
bb) Eşyanın
tekrar satılabileceği coğrafi bölgeyi sınırlayan,
cc) Eşyanın
kıymetini önemli bir ölçüde etkilemeyen,
Kısıtlamalar dışında hiçbir kısıtlamaya tabi olmamalıdır.
b) Satış
veya fiyat, kıymeti belirlenmekte olan eşya bakımından kıymeti tespit edilemez
bir koşul veya edim konusu olmamalıdır.
c) Eşyanın
alıcı tarafından tekrar satışı veya diğer herhangi bir şekilde elden
çıkarılması ya da kullanımı sonucu doğan hasılanın bir bölümünün doğrudan veya
dolaylı olarak satıcıya intikal etmesi halinde, ithal eşyasının fiilen ödenen
veya ödenecek fiyatına 43 üncü madde
hükümlerine göre ilave yapılabilmelidir (14.08.2002 tarihli, 24846
sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
d) Alıcı ve
satıcı arasında bir ilişki bulunmamalı; ilişkinin varlığı durumunda ise, satış
bedeli (e) ve (f) bentleri hükümlerine göre gümrük kıymeti olarak kabul
edilebilir nitelikte olmalıdır.
e) Satış
bedelinin yukarıda belirtilen hükümler kapsamında belirlenmesinde, alıcı ile
satıcı arasındaki ilişkinin varlığı, satış bedelinin reddedilmesi için tek
başına yeterli bir neden oluşturmaz. Böyle durumlarda satışa ilişkin koşullar
incelenerek, bu ilişkinin fiyatı etkilemediği belirlenirse, satış bedeli kabul
edilir. Gümrük idaresi, beyan sahibi veya diğer kaynaklardan elde ettiği
bilgilere dayanarak, söz konusu ilişkinin fiyatı etkilediği kanısın varırsa, bu
hususları beyan sahibine yazılı olarak bildirir. Beyan sahibinin tebliğ
tarihinden itibaren on beş gün içerisinde olmak şartıyla cevap hakkı saklıdır.
f)
Birbirleri ile ilişkisi bulunan kişiler arasındaki bir satışta, beyan sahibi
satış bedelinin aynı veya yakın bir tarihte gerçekleşen ve aşağıda yer alan
emsal kıymetlerden birine çok yakın olduğunu ispatlarsa bu satış bedeli kabul
edilerek eşyanın kıymeti satış bedeli yöntemine göre belirlenir.
1)
Türkiye'ye ihraç amacıyla satılan aynı veya benzer eşyanın birbiri ile hiçbir
ilişkisi bulunmayan satıcılar ve alıcılar arasında satışındaki satış bedeli,
2) Aynı
veya benzer eşyanın indirgeme yöntemi hükümlerine göre belirlenen gümrük
kıymeti,
3) Aynı
veya benzer eşyanın hesaplanmış kıymet yöntemi hükümlerine göre belirlenen
gümrük kıymeti.
Yukarıdaki
emsal kıymetlerle yapılan kıyaslama sırasında, ticari düzeye, miktara, 43 üncü maddede sayılan unsurlara ve alıcı ile
satıcı arasında ilişki bulunmayan satışlarda, satıcının üstlendiği, ancak
satıcı ile alıcı arasında ilişki bulunan durumlarda ise satıcının üstlenmediği
giderlere ilişkin ispatlanmış farklılıklar dikkate alınır.
g) (f) bendinde
sayılan emsal kıymetler beyan sahibinin girişimi ile ve yalnız kıyaslama
amacıyla kullanılır. Diğer taraftan, (f) bendi hükümlerine dayanarak eşyanın
satış bedelinin yerini alacak bir kıymet tespit edilmez.
h) Fiilen
ödenen veya ödenecek fiyat, ithal eşyası için alıcının, satıcı veya satıcı
yararına yaptığı veya yapması gereken ödemelerin toplamıdır. Bu fiyat, ithal
eşyasının satış koşulu olarak alıcının satıcıya veya satıcının bir
yükümlülüğünü karşılamak üzere üçüncü bir kişiye yaptığı veya yapacağı tüm
ödemeleri kapsar. Ödemeler, para transferi şeklinde olabileceği gibi akreditif
veya ciro edilebilir bir kıymetli evrak kullanılarak ya da doğrudan veya
dolaylı yapılabilir.
Mal
bedelinin peşin ödenmemesi nedeniyle satıcıya ya da satıcı yararına her ne ad
altında olursa olsun yapılan ödemelerden 44 üncü maddenin birinci fıkrasının (c)
bendindeki ve ikinci fıkrasındaki hükümlere uymayanlar fiilen ödenen ya da
ödenecek fiyatın içindedir.
43 üncü maddeye
göre yapılan ilaveler dışında, alıcının pazarlama dahil kendi hesabına yaptığı
faaliyetler, satıcı yararına veya satıcı ile yapılan bir anlaşma yoluyla da
olsa, satıcıya yapılan dolaylı bir ödeme olarak değerlendirilmez. Bu tür
işlemlere ilişkin giderler, ithal eşyasının gümrük kıymetinin tespiti sırasında
fiilen ödenen veya ödenecek fiyata ilave edilmez.
Aynı
eşyanın satış bedeli yöntemi
Madde 38- Satış
bedeli yöntemine göre belirlenemeyen ithal eşyasının gümrük kıymeti Türkiye'ye
ihraç amacıyla satılarak kıymeti belirlenecek eşya ile aynı veya yakın bir
tarihte ihraç edilen aynı eşyanın satış bedelidir.
Bu yönteme
göre gümrük kıymeti belirlenirken, kıymeti belirlenecek eşya ile aynı ticari
düzey ve yaklaşık aynı miktarda satılan aynı eşyanın satış bedeli kullanılır.
Böyle bir satışın bulunmaması durumunda, farklı ticari düzey ve/veya farklı
miktarlardaki aynı eşyanın satış bedeli, bu ticari düzey ve/veya miktar
farkları göz önüne alınarak yapılacak düzeltmeden sonra kullanılır. Kıymet
artış veya azalışına da yol açsa, düzeltmenin yapılabilmesi için makul
olduğunun ve doğruluğunun kesin delillerle ispatı gerekir.
İthal
eşyası ile söz konusu aynı eşya arasında, ithal eşyasının giriş liman ve
mahalline kadar nakliyesi ile ilgili olarak yapılan nakliye ve sigorta
giderlerinin satış bedeline dahil edildiği durumlarda, mesafe ve nakliyatın
türünden doğan ciddi farklılıklar göz önüne alınarak satış bedelinde düzeltme
yapılır.
Bu yöntemin
uygulanması sırasında aynı eşyaya ilişkin birden fazla satış bedeli tespit
edilirse, ithal eşyasının gümrük kıymetini belirlemek üzere bunlardan en düşük
olanı kullanılır.
Benzer
eşyanın satış bedeli yöntemi
Madde 39- Yukarıda
belirtilen yöntemlere göre belirlenemeyen ithal eşyasının gümrük kıymeti
Türkiye'ye ihraç amacıyla satılarak, kıymeti belirlenecek eşya ile aynı veya
yakın bir tarihte ihraç edilen benzer eşyanın satış bedelidir.
Bu yönteme
göre gümrük kıymeti belirlenirken, kıymeti belirlenecek eşya ile aynı ticari
düzey ve yaklaşık aynı miktarda satılan benzer eşyanın satış bedeli kullanılır.
Böyle bir satışın bulunmaması durumunda, farklı ticari düzey ve/veya farklı
miktarlardaki benzer eşyanın satış bedeli, bu ticari düzey ve/veya miktar
farkları göz önüne alınarak yapılacak düzeltmeden sonra kullanılır. Kıymet artış
veya azalışına da yol açsa, düzeltmenin yapılabilmesi için makul olduğunun ve
doğruluğunun kesin delillerle ispatı gerekir.
İthal
eşyası ile söz konusu benzer eşya arasında, ithal eşyasının giriş liman ve
mahalline kadar nakliyesi ile ilgili olarak yapılan nakliye ve sigorta
giderlerinin satış bedeline dahil edildiği durumlarda, mesafe ve nakliyatın
türünden doğan ciddi farklılıklar göz önüne alınarak satış bedelinde düzeltme
yapılır.
Bu yöntemin
uygulanması sırasında benzer eşyaya ilişkin birden fazla satış bedeli tespit
edilirse, ithal eşyasının gümrük kıymetini belirlemek üzere bunlardan en düşük
olanı kullanılır.
İndirgeme
yöntemi
Madde 40- Bu
yöntemde, kıymeti belirlenecek eşya ya da aynı veya benzer eşya, Türkiye'de
ithal edildiği hal ve durumda satılmışsa, bu yönteme göre ithal eşyasının
gümrük kıymetinin belirlenmesinde, bu eşyanın ya da aynı veya benzer eşyanın
ithalatçı tarafından yurt içinde müstakil kişilere aynı veya yakın bir tarihte
yapılan en büyük miktardaki satışına ait birim fiyat esas alınır.
Yukarıda
belirtilen birim fiyattan aşağıdaki indirimler yapılır:
a)
Türkiye'ye ithal edilen, ithal eşyası ile aynı sınıf veya cins eşyanın
satışında mutat olarak ödenen veya ödenmesi kararlaştırılan komisyon veya kar
ve genel giderler için yapılması mutat olan ilaveler.
b) Türkiye
sınırları içinde gerçekleşen mutat nakliye ve sigorta giderleri ile bunlarla
ilgili diğer giderler.
c) Eşyanın
ithali veya satışı nedeniyle Türkiye'de ödenecek gümrük vergileri ile diğer
dahili vergiler.
Kıymeti
belirlenecek eşya ya da aynı veya benzer eşyanın, ithal tarihinde veya yakın
bir tarihte satışı yoksa, bu eşyanın ithal tarihinden itibaren doksan gün
içinde ithal edildiği hal ve durumda yapılan ilk satışına ait birim fiyat esas
alınır.
İthal
edildiği hal ve durumda satılan kıymeti belirlenecek eşya ya da aynı veya
benzer eşya yoksa; ithalatçının talebi üzerine ithal edildikten sonra işlenen
veya değişikliğe tabi tutulan kıymeti belirlenecek eşyanın, müstakil kişilere
en büyük miktardaki satışına ait birim fiyat gümrük kıymetine esas alınır. Bu
birim fiyatından eşyanın işlenmesi veya değişikliğe tabi tutulmasından doğan
ilave kıymetin düşülmesi ve yukarıda belirtilen indirimlerin yapılması gerekir.
Hesaplanmış
kıymet yöntemi
Madde 41- Bu yönteme
göre ithal eşyasının gümrük kıymeti, hesaplanmış kıymet esas alınarak
belirlenir. Bu yöntemin uygulanması için ithalatçının gerekli bilgi ve
belgeleri gümrük idaresine ibraz etmesi ve bu bilgi ve belgelerin doğruluğunu
ispata hazır olduğunu üretici ülke makamlarından alacağı belge ile tevsik
etmesi gerekir.
Hesaplanmış
kıymet aşağıdaki unsurların toplamından oluşur;
a) İthal
eşyasının üretiminde kullanılan malzeme ve yapılan imalat veya diğer imal
işlemlerinin bedel veya kıymetleri,
b)
Türkiye'ye ihraç edilmek üzere ihraç ülkesindeki üreticiler tarafından
üretilen, kıymeti belirlenecek eşya ile aynı sınıf veya cins eşyanın satışında
mutat olan kar ve genel giderlere eşit bir tutar,
c) İthal
eşyasının giriş liman ve mahalline kadar nakliyesi ile ilgili olarak yapılan
yükleme, boşaltma, elleçleme giderleri ile nakliye ve sigorta giderleri.
Son yöntem
Madde 42- 1)
Yukarıdaki maddelerde yer alan yöntemlere göre belirlenemeyen ithal eşyasının
gümrük kıymeti;
a) Gümrük
Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının VII nci Maddesinin Uygulanmasına
İlişkin Anlaşmanın,
b) Gümrük
Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının VII nci maddesinin,
c) Bu bölüm
hükümlerinin,
Esaslarına
ve genel hükümlerine uygun yöntemlerle ve Türkiye'de mevcut veriler esas
alınarak belirlenir.
2) Bu
yönteme göre gümrük kıymetinin belirlenmesinde aşağıdaki hususlar esas alınmaz.
a)
Türkiye'de üretilen eşyanın Türkiye içindeki satış fiyatı,
b) Gümrük
idaresinin iki alternatif kıymetten yüksek olanını kabul etmesini öngören bir
sistem,
c) Eşyanın
ihraç ülkesindeki iç piyasa fiyatı,
d) Aynı
veya benzer eşyanın hesaplanmış kıymet yöntemi hükümlerine göre belirlenen
kıymeti dışındaki maliyet bedeli,
e)
Türkiye'den başka bir ülkeye ihraç edilmek üzere satılmış eşyanın fiyatı,
f) Asgari
gümrük kıymetleri,
g) Keyfi
veya fiktif kıymetler.
Fiilen
ödenen veya ödenecek olan fiyata ilave edilecek unsurlar
Madde 43- 37 inci maddede yer alan satış bedeli yöntemi hükümlerine göre
gümrük kıymeti belirlenirken, ithal eşyasının fiilen ödenen veya ödenecek
fiyatına aşağıdaki ilaveler yapılır.
a)
Aşağıdaki unsurlardan eşyanın fiilen ödenen veya ödenecek fiyatına dahil
edilmemiş ancak alıcı tarafından üstlenilen bölümü;
1) Satın
alma komisyonları dışındaki komisyonlar ve tellaliye,
2) Gümrük
işlemleri sırasında söz konusu eşya ile tek eşya muamelesi gören kapların
maliyeti,
3) İşçilik
ve malzeme giderleri dahil ambalaj bedeli,
b) İthal
eşyasının üretiminde ve ihraç amacıyla satışında kullanılmak üzere alıcı
tarafından doğrudan veya dolaylı olarak bedelsiz veya düşük bedelle sağlanan,
fiilen ödenen veya ödenecek fiyata dahil edilmemiş olan aşağıda sayılan mal ve
hizmetlerin kıymetinden verilecek uygun miktardaki pay;
1) İthal
eşyasına katılan malzeme, aksam, parça ve benzerleri,
2) İthal
eşyasının üretimi sırasında kullanılan araç, gereç, kalıp ve benzeri aletler,
3) İthal
eşyasının üretimi sırasında tüketilen maddeler,
4) İthal
eşyasının üretimi için gereken ve ithal ülkesi dışında gerçekleştirilen
mühendislik, geliştirme, sanat ve çizim çalışmaları, plan ve taslak hazırlama
hizmetleri,
c) Kıymeti
belirlenecek eşyanın satış koşulu gereği, alıcının doğrudan veya dolaylı olarak
ödemesi gereken, fiilen ödenen veya ödenecek fiyata dahil edilmemiş olan
royalti ve lisans ücretleri,
d) İthal
eşyasının tekrar satışı veya diğer herhangi bir şekilde elden çıkarılması ya da
kullanımı sonucu doğan hasılanın doğrudan veya dolaylı olarak satıcıya intikal
eden kısmı,
e) İthal
eşyası için Türkiye'deki giriş liman veya mahalline kadar yapılan nakliye ve
sigorta giderleri.
Bu maddeye
göre fiilen ödenen veya ödenecek fiyata yapılacak ilaveler için objektif ve
ölçülebilir verilen esas alınır.
Gümrük
kıymetinin belirlenmesinde, fiilen ödenen veya ödenecek fiyata bu maddede
öngörülenler dışında hiçbir ilave yapılamaz.
İthal
eşyasının gümrük kıymetinin belirlenmesi sırasında Türkiye'de çoğaltılması
hakkı için yapılan ödemeler ve Türkiye'ye ihraç amacıyla satışında bir satış
koşulu olmaması kaydıyla, dağıtım veya tekrar satış hakları için alıcının
yaptığı ödemeler, birinci fıkranın (c) bendi kapsamında değerlendirilmez ve
fiilen ödenen veya ödenecek fiyata ilave edilmez.
Gümrük
kıymetine dahil edilmeyecek giderler
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 44- İthal
eşyasının fiilen ödenen veya ödenecek fiyatından ayırt edilebilmeleri
koşuluyla, aşağıdaki giderler gümrük kıymetine dahil edilmez.
a) Eşyanın,
Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesi ile Türkiye'nin anlaşmalarla dahil olduğu
gümrük birliği gümrük bölgelerine giriş yerine varışından sonra yapılan nakliye
ve sigorta giderleri,
b) Sınai
tesis, makine veya teçhizat gibi ithal eşyası için ithalattan sonra yapılan
inşa, kurma, montaj, bakım veya teknik yardıma ilişkin giderler,
c) İthal
eşyasının satışıyla ilgili olarak bir finansman anlaşması uyarınca alıcı
tarafından üstlenilen faiz giderleri,
d) İthal
eşyasının Türkiye'de çoğaltılması hakkı için yapılan ödemeler;
e) Satın
alma komisyonları,
f) Eşyanın
ithali veya satışı nedeniyle Türkiye'de ödenecek ithalat vergileri.
Birinci
fıkranın (c) bendinde belirtilen hallerde, finansmanın satıcı veya bir başka
kişi tarafından sağlanmış olmasına bakılmaz. Ancak, finansman anlaşmasının
yazılı olarak yapılmış olması ve gerektiğinde alıcının;
- Eşyanın,
fiilen ödenen veya ödenecek fiyat olarak beyan edilen fiyattan satıldığını,
- Söz
konusu faiz oranının, finansmanın sağlandığı ülkede o tarihte bu tür bir işlem
için geçerli olan faiz oranı seviyesini aşmadığını,
Kanıtlaması
şarttır.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
İstisnai
kıymetle beyan (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan
Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
Tebliğler 1 Genelgeler 1
MADDE 45 -(25.03.2006
tarihli, 26119 sayılı R.G. ile değişik)[5] Gümrük Kanununun 24
üncü maddesine göre kıymet tespitinin yapıldığı hallerde beyan sahibinin
talebi üzerine;
a) Konsinye şekilde teslim
edilen çabuk bozulabilir eşyanın,
b) Gümrük kıymetine ilave
edilmesi gereken, ancak ihracatçı ve ithalatçı arasındaki sözleşme gereği söz
konusu kıymet unsurları gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihten sonra belli
olacak eşyanın,
c) Satış sözleşmesinde, fiyatın
sonradan gözden geçirilmesini öngören hükümler içeren eşyanın,
d) Boru hatları veya elektrik
telleri ile taşınan ve depolama imkanı olmayan sürekli akış halinde
olan eşyanın(23.06.2007 tarihli ve 26561 sayılı R.G.ile eklenmiştir)
Gümrük kıymetinin tespitinde,
beyan sahibinin talebi üzerine, gümrük idaresince basitleştirilmiş usuller
uygulanır.
Birinci fıkra uygulamasında, 17/A ila 17/C maddelerindeki[6]
genel ve özel koşullar aranmaz. Ancak bu genel ve özel koşulların aranmaması bu
kişiye basitleştirilmiş usulle sağlanan diğer hakların kullanım hakkını vermez.
Birinci fıkranın (b), (c) ve (d) bentlerinde belirtilen durumlarda
yükümlülerin, anılan kıymet unsurlarının mevcudiyetini gösteren sözleşmelerin
örneği ve onaylı çevirisini gümrük idarelerine sunmaları gerekir.
(23.06.2007 tarihli ve 26561 sayılı R.G.ile değişik)[7]
Birinci fıkrada belirtilen
hallerde, vergi tahakkuku mevcut belgelerde belirtilen kıymet esas alınarak
yapılır. Tamamlayıcı beyana göre gözden geçirilmiş kıymetin daha yüksek olması
halinde ek vergi tahakkuku yapılır. Daha düşük olması halinde ise; farka isabet
eden kıymetin iade alındığının tevsiki ve satış sözleşmesine göre kıymetin
yeniden belirlenmesini gerektiren işleme ait belgenin (tahlil raporu gibi)
onaylı örneğinin sunulması koşullarıyla ve gümrük idaresince yapılacak inceleme
sonucunda söz konusu hususların tespiti üzerine Gümrük Kanununun 211
inci maddesi çerçevesinde işlem yapılır.
Tamamlayıcı beyana isabet eden
ithalat vergileri bakımından zamanaşımı tamamlayıcı beyanın verildiği tarihten
itibaren başlar.
İthal eşyasının
gümrük kıymetine veya katma değer vergisi matrahına girmesi gereken, ancak
gümrük beyannamesinin tescili anında beyan sahibi tarafından mevcudiyetinin
bilinmesi mümkün olmayan kıymet veya matrah unsurları ile ilgili olarak, en geç
söz konusu kıymet veya matrah unsurunun öğrenildiği ayı takip eden ayın ilk üç
günü içinde beyanda bulunulması ve vergilerinin ödenmesi gerekir.(11.06.2009
tarihli ve 27255 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Bilgisayarlarda kullanılmak
üzere ithal edilen veri ya da komutlar yüklü bilgi taşıyıcılarının gümrük
kıymetinin belirlenmesi
Madde 46-
Bilgisayarlarda kullanılmak üzere, ithal edilen veri ya da komutlar yüklü bilgi
taşıyıcılarının gümrük kıymetinin belirlenmesinde, sadece taşıyıcı ortamın
kendisinin maliyeti veya kıymeti esas alınır. Bu nedenle, taşıyıcı ortamın
maliyet veya kıymetinden ayırt edilebilmesi koşuluyla, gümrük kıymeti, veri
veya komutların maliyet veya kıymetini içermez.
Bu maddede
geçen;
a) Taşıyıcı
ortam deyimi, entegre devreler, yarı iletkenler ve bu tür devre veya cihazlarla
bütünlük oluşturan benzeri araç ve aletleri,
b) Veri
veya komutlar deyimi, ses, sinematografik veya video kayıtlarını,
Kapsamaz.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Kıymetin
tespitinde kullanılacak döviz kuru
Tasarruflu Yazılar 1
USD ($) ve EURO Kurları için TIKLAYIN
Madde 47- Eşyanın
gümrük vergisine esas alınacak kıymetinin Türk Lirası olarak beyanı zorunludur.
Fatura veya diğer belgelerde yazılı yabancı paralar, gümrük yükümlülüğünün
doğduğu tarihte yürürlükte olan T.C. Merkez Bankası döviz satış kurları
üzerinden Türk Lirasına çevrilir.
Alıcı ile
satıcı arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Genelgeler 1
Madde 48- Gümrük
kıymetinin belirlenmesinde alıcı ile satıcı arasındaki ilişkinin varlığı
yalnızca aşağıdaki durumlarda kabul edilir.
a)
Birbirlerinin memuru veya idarecileri olmaları,
b)
Birbirlerinin yasal ortakları olmaları,
c) İşçi ve
işveren ilişkisi içinde bulunmaları,
d) Her iki
firmanın oy hakkı veren hisse senedi veya sermaye paylarının en az %5'i
doğrudan veya dolaylı olarak aynı kişilere ait veya bu kişilerin kontrolü
altında veya elinde bulunması,
e) Birinin
diğerini dolaylı veya dolaysız olarak kontrol etmesi,
f) Her
ikisinin de doğrudan veya dolaylı olarak bir üçüncü kişi tarafından kontrol
edilmesi,
g) Her
ikisinin birlikte, bir üçüncü kişiyi doğrudan veya dolaylı olarak kontrol
etmesi,
h) Aynı
ailenin üyeleri olmaları.
Tek acente,
tek distribütör veya tek bayii olarak birbiri ile iş ilişkisi içinde bulunan
kişilerin yukarıdaki kıstaslara uymaları durumunda, ilişki içinde oldukları
kabul edilir.
Royalti ve
lisans ücretleri
Madde 49- Royalti ve
lisans ücretleri ile ilgili olarak aşağıdaki hükümler uygulanır.
a) Gümrük
Kanununun 27 nci maddesinin 5
inci fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla, ithal eşyasının gümrük kıymeti satış
bedeli yöntemine göre belirlenirken, royalti veya lisans ücreti ödemeleri
fiilen ödenen veya ödenecek fiyata aşağıdaki koşullarla ilave edilir.
1) Ödeme
kıymeti belirlenecek eşya ile ilgili olmalıdır.
2) Ödeme bu
eşyanın satış koşulu olarak yapılmalıdır.
b) İthal
eşyasının sadece Türkiye'de imal edilen eşyanın karışımındaki maddelerden biri
veya bir parçası olması durumunda, ithal edilen eşya için fiilen ödenen veya
ödenecek fiyatta düzeltme sadece royalti veya lisans ücreti bu eşya ile ilgili
ise yapılabilir.
Eşyanın
monte edilmemiş bir şekilde veya sulandırma veya ambalajlama gibi satıştan önce
küçük işlemlerden geçecek şekilde ithal edilmesi durumunda, bu, bir royalti
veya lisans ücretinin ithal edilen eşya ile ilgili kabul edilmesini engellemez.
Eğer
royalti veya lisans ücretleri kısmen ithal edilen eşya ile kısmen de ithal
edilmelerinden sonra eşyaya eklenen parçalarla veya ithalat sonrası faaliyetler
veya hizmetler ile ilgiliyse, uygun bir paylaştırma sadece nesnel ve somut
verilere dayalı olarak yapılır.
c) Bir
markanın kullanılmasına ilişkin bir royalti veya lisans hakkı, ithal edilen
eşya için fiilen ödenen veya ödenecek fiyata sadece aşağıdaki durumlarda ilave
edilir.
1) Royalti
veya lisans ücreti, aynı durumda yeniden satılan veya ithal edildikten sonra
sadece küçük değişikliklerden geçen eşyaya ilişkin ise,
2) Eşya,
ithalattan önce veya sonra yapıştırılan ve royalti veya lisans ücretinin
ödendiği marka altında pazarlanıyorsa,
3) Alıcı,
bu tür eşyayı satıcı ile ilişkisi olmayan diğer satıcılardan temin etme
özgürlüğüne sahip değilse.
d) Alıcının
bir üçüncü kişiye royalti veya lisans ücreti ödemesi durumunda, (a) bendinde öngörülen
koşullar, satıcı veya satıcı ile ilişkili olan bir kişinin alıcıdan bu ödemeyi
yapmasını istememesi durumunda yerine getirilmiş sayılmaz.
e) Bir
royalti veya lisans ücretinin miktarı ithal edilen eşyanın fiyatına bağlı
olarak belirleniyor ise, aksi yönde bir kanıt bulunmadığı sürece, bu royalti
veya lisans ücretinin ödenmesinin kıymeti belirlenecek eşya ile ilgili olduğu
varsayılır.
Ancak, bir
royalti veya lisans ücretinin miktarı ithal edilen eşyanın fiyatına
bakılmaksızın belirleniyor ise, bu royalti veya lisans ücreti ödenmesinin de
kıymeti belirlenecek eşya ile ilgili olduğu kabul edilebilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Eşyanın Ağırlığı ve Kapları
Eşyanın ağırlığı
Madde 50- Türk
Gümrük Tarife Cetvelinde ağırlık esasına göre vergiye tabi eşyada vergiye esas ağırlıklar
ile bazı pozisyon ve alt pozisyonların kapsamının belirlenmesine esas alınan
ağırlıklar brüt ağırlık ve net ağırlık olarak değerlendirilir. Bu Yönetmelikte
net ağırlığa veya sadece ağırlığa atıfta bulunulan hallerde eşyanın kendi
ağırlığı anlaşılır.
Brüt
ağırlık, eşyanın kendi ağırlığı ile tüm iç ve dış ambalajları ve kaplarının
ağırlığı toplamından oluşur.
Brüt
ağırlık üzerinden vergiye tabi eşya ambalajsız geldiği takdirde, bu eşya
bulunduğu haldeki ağırlığı üzerinden vergiye tabi tutulur.
Değişik
vergi oranlarına ve aynı zamanda brüt ağırlıkları üzerinden vergiye tabi
eşyanın aynı ambalaj içinde gelmesi halinde, eşya net ağırlıkları üzerinden
tartılır ve ambalaj ağırlığı orantılı olarak net ağırlıklara ilave edilir.
Net
ağırlık, eşyanın tüm iç ve dış ambalajlarından tamamıyla ayrılarak tartılması
sonucunda tespit olunan kendi ağırlığından oluşur.
Özel ambalajlar
Madde 51- Aşağıda
yazılı hallerde, eşyanın ambalajı ayrı olarak beyan edilir ve girdikleri tarife
pozisyonlarına göre vergiye tabi tutulur.
a)
Alışılmış ve bilinen maddelerden olmayan veya gereğinden farklı bir şekilde
yapılmış bulunan ambalajlar,
b) Ait
oldukları eşyanın faturasında kıymeti ayrı gösterilen ve aynı zamanda bağımsız
bir ticaret eşyası niteliğini arz eden ambalajlar,
c) İthalat
vergilerinden kaçınmak amacıyla ambalaj olarak getirilen eşya. Yukarıda belirtildiği şekilde kendi
tarifeleri üzerinden vergiye tabi ambalaj maddelerinin vergi oranı, içindeki
eşyanın gümrük vergi oranından düşük veya buna eşit bulunduğu takdirde, ambalaj
maddelerinin gümrük vergisi, eşyanın tabi bulunduğu vergi oranları üzerinden ve
eşya ile birlikte hesaplanır.
Ağırlık
üzerinden vergiye tabi eşyanın alışılagelmiş ambalajı niteliğinde olmayan kutu,
kılıf ve mahfazalarının gümrük vergisi oranları, içindeki eşyanın vergi
oranından daha yüksek bulunduğu takdirde, kendilerine ait tarife pozisyonları
üzerinden vergiye tabi tutulur.
Kıymet
üzerinden vergiye tabi eşyanın kutu, kılıf ve mahfazaları, bunların başlı
başına bir ticari eşya niteliğinde olmaması ve kıymetinin eşyanın kıymetine
dahil bulunması şartıyla gümrük vergisine tabi tutulmaz.
İç
ambalajlarından ayrılabilen veya ayrılmayan eşyanın ağırlığının tespiti
Madde 52- Türk
Gümrük Tarife Cetvelinde ağırlıklarına göre tasnif edilerek ayrı ayrı vergi oranlarına
tabi tutulmuş eşyanın, tarife pozisyonunu tayin için yapılacak tartılarda ilk
iç ambalajlarından ayrılabilenler net olarak, iç ambalajlarından ayrılamayanlar
ise ambalaj ile birlikte tartılır ve elde edilecek ağırlıklar tarifedeki
yerinin tayinine esas tutulur.
Hacim tespiti
Madde 53- Deniz
taşıtlarının tonajlarını tayin için, belgelerinde yazılı miktarlar nazara
alınır. Vergiye esas olan istiap hacmi tonilatosu belgelerinde açıkça
gösterilmemiş olan veya tereddüt edilen hallerde bu durum yetkili liman
makamlarından sorulur.
Gerekli
görülen hallerde sıkıştırılmış gazların hacimleri gümrük laboratuarlarında
tespit olunur. Tehlikeli veya özel tedbirler alınması gerektiren bu tür eşya,
yetkili resmi kuruluşlarda veya bunların bulunmadığı yerlerde özel kuruluşlarda
ölçülür. Bu kuruluşlara ait olanların belgelerinde hacimleri gösterilmiş ise
vergi tahakkukuna bu ölçüler esas alınır.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Taşıtların Kontrolü ve Gümrük Bölgesine Getirilen Eşya Gümrükçe Onaylanmış
Bir İşlem veya Kullanıma Tabi Tutulana Kadar Uygulanacak Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Taşıtların Kontrolü
Tasarruflu Yazılar 1
Taşıtların Türkiye Gümrük Bölgesine
giriş-çıkışı ve gümrük yolu
Madde 54- Taşıtların
Türkiye Gümrük Bölgesine girişi ve bu bölgeden çıkışı gümrük kapılarından
yapılır.
Gümrük
yolu, Türkiye Gümrük Bölgesinin giriş noktalarındaki gümrük kapıları ile bu bölgenin
içinde yer alan gümrük kapıları arasında izlenmesi zorunlu olan yollardır.
Giriş ve
çıkış gümrük kapıları ile havayolu taşıtlarının Türkiye Gümrük Bölgesinde
inebilecekleri ve gümrük işlemi yapılan havalimanları ve gümrük yolları ilgili
kamu kuruluşlarının görüşleri alınarak Müsteşarlıkça belirlenir ve Resmi
Gazetede yayımlanır.
Genel
hizmete açık demiryolları gümrük yolu sayılır.
Beklenmeyen
hal ve mücbir sebeplerle gümrük kapıları dışından Türkiye
Gümrük
Bölgesine girenler veya zorunlu olan yollar izlenemediği takdirde, söz konusu
yükümlülüğe tabi olan ya da onun adına hareket eden kişiler, bu durumu en yakın
gümrük idaresine bildirerek, getirilen eşyanın bulunduğu hal ve mahalden
idareyi haberdar etmek zorundadır.
Bu
nitelikteki eşyanın gümrük denetimine olanak verecek ve gerektiğinde daha sonra
belirlenen veya uygun görülen bir gümrük idaresine götürülmesini sağlayacak
önlemler Müsteşarlıkça belirlenir.
İthalat
veya ihracat vergilerinden muaf olan ve olmayan eşyayı gümrük kapıları dışında
kalan yerlerden izinsiz olarak ithal veya ihraç edenler veya buna teşebbüs
edenlerle ilgili olarak ceza öngören diğer kanunlardaki hükümler saklıdır.
Gemilerin
izleyeceği yol
Madde 55- Türkiye
Gümrük Bölgesi dışındaki limanlardan gelen gemiler, Gümrük Bölgesine girmelerinden
itibaren beklenmeyen haller ya da mücbir sebepler olmadıkça ya da gümrük
denetimi gerektirmedikçe, gidecekleri limana göre mutat olan rotayı
değiştiremez, yolda duramaz, başka gemilerle temas edemez ve gümrük idaresi
bulunmayan yerlere yanaşamaz.
Türkiye
limanları arasında düzenli sefer yapan ve acentesi bulunan gemiler de serbest
dolaşımda olmayan eşya alması ya da yolda yabancı bir limana uğraması
durumunda, yukarıdaki fıkrada belirlenen hükme tabidir.
Yabancı
limanlardan gelip Türk limanlarına veya nehirlere girecek olan gemiler gümrük
denetlemesi yapılmak üzere belirli yerlerde durur ya da yol keserler.
Gümrük gözetimine ve denetimine
tabi taşıtlar
Madde 56- Türkiye
Gümrük Bölgesine giren ve çıkan karayolu, denizyolu, havayolu ve demiryolu taşıtları
gümrük gözetimine tabidir. Söz konusu araçlar yürürlükteki hükümlere uygun
olarak gümrük idarelerince denetlenir.
Türk ve
yabancı donanmasına mensup harp gemileri ile Türk Hava Kuvvetlerine mensup hava
harp gemileri ve Bakanlar Kurulunun izni ile gelen yabancı devletlerin hava
harp gemileri, içinde eşya bulunmaması halinde, gümrük gözetimine tabi
değildir. İçinde kendi işlevine uygun ve gemiden çıkarılmayacak eşya dışında
eşya bulunan harp gemileri ve hava harp gemilerinin komutanları, gümrük muayenesi
ve diğer gümrük işlemlerinin yapılmasını sağlamak amacıyla söz konusu eşyayı
içeren bir listeyi en geç yirmidört saat içinde en yakın gümrük idaresine
bildirirler. Söz konusu gemilerin komutan ve diğer mürettebatına ait eşya da bu
hükme tabidir.
Boğazlardan
transit geçen gemiler, Montrö Sözleşmesi ve Ticaret ve Seyrüsefain
Andlaşmalarındaki en çok kayrılan ülke kuralı gereğince, denetime tabi
tutulmazlar. Bu gemiler, dışarıdan gözetim altında bulundurulur.
Müsteşarlık,
Türk limanları arasında düzenli sefer yapan ve acentesi bulunan, serbest
dolaşıma tabi olmayan eşya taşıyan, yolda yabancı bir limana uğrayan gemiler
ile bunların yolcu ve yüklerini denetleme ve gümrük işlemlerinde kolaylık
sağlayacak usul ve esaslar belirleme konusunda yetkilidir.
Türkiye
limanları arasında düzenli sefer yapan ve acentesi bulunan gemiler dışında
kalan gemilerin Türkiye limanları arasındaki seferleri ve taşımaları gümrük
gözetimine tabi tutulabilir. Bu tür gemiler Müsteşarlıkça belirlenecek koşullar
ile verilecek izin çerçevesinde serbest dolaşımda olmayan eşyayı Türkiye
limanları arasında transit olarak taşıyabilir.
Gümrük denetimi
Madde 57- Taşıtların
denetimi, gelen ve giden karayolu taşıtlarının kontrolü hakkındaki hükümler
saklı kalmak kaydıyla, görevli gümrük memurları tarafından yapılır.
Taşıtların
denetimi günün her saatinde yapılabilir.
Gemiler,
gemilerin yükü ve bunlara ait gerekli bütün defter, belge ve kayıtlar
denetlenir, gerektiğinde ambarlar ve eşya bulunan diğer yerler mühür altına
alınır.
Taşıtların
aranması gereken hallerde durum tutanakla saptanarak, arama, mahallin en büyük
gümrük idare amirinden izin alınmak suretiyle yapılır.
Denetlenen
her türlü belge, resmi mühürle mühürlenir ve denetimi yapan memur (…)[8] tarafından
imzalanır. Eşyanın zapt olunması veya mevzuata aykırılıklar bulunması halinde,
durum bir tutanakla tespit edilir.
Türkiye
Gümrük Bölgesine giren deniz ve hava taşıtlarının gümrük denetimi
tamamlanıncaya kadar, Türkiye Gümrük Bölgesinden giden taşıtların denetimden
sonra söz konusu bölgeyi terk etmelerine kadar, her türlü eşyanın taşıtlara
alınmasını ve taşıtlardan çıkarılmasını, yolcu indirilmesini ve bindirilmesini
önleyecek tedbirler alınır.
Denetimin yapılacağı yer
Madde 58- Türkiye
Gümrük Bölgesine gelen ve giden karayolu taşıtlarının denetimi sınır gümrük
kapılarında, gümrük kapısı sınırdan içeride bulunduğu takdirde bu gümrük
kapısında yapılır.
Türkiye
Gümrük Bölgesinin dışından gelen trenler gümrük idaresi bulunan ilk istasyonda,
Türkiye Gümrük Bölgesinden gidecek trenler sınır istasyonunda denetime tabi
tutulur.
Yabancı
limanlardan gelen ve Türk liman ve nehirlerine girecek gemiler, Müsteşarlıkça
saptanan yerlerde ya da yolda denetime tabi tutulur.
Yabancı
limanlardan gelerek İstanbul veya Çanakkale Boğazından geçip bir Türk limanına
gidecek olan gemilerin denetimleri, şüphe veya ihbar olmadıkça, varacakları ilk
Türk limanında yapılır. Şüphe veya ihbar olan ya da geminin sahip veya acentesi
tarafından gemi denetiminin ilk varış limanı yerine boğazlarda veya yolda
yapılmasının yazılı olarak talep edildiği durumlarda, bu talep boğazlardaki
ilgili gümrük muhafaza idaresince incelenerek uygun görülmesi halinde yerine
getirilir. Şüphe veya ihbar olan durumlara ilişkin saptamalar tutanağa
bağlanır.
Türkiye'den
gelen ve giden havayolu taşıtlarının denetimi indikleri ve kalktıkları ve
yetkili gümrük idaresi bulunan havalimanlarında yapılır.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Denetime ilişkin yükümlülükler
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 59- Taşıtlarla
ve taşıttaki eşyayla ilgili olarak aşağıdaki yükümlülüklere uyulması
zorunludur:
a) Kara
taşıtlarının, Türkiye Gümrük Bölgesine gümrük kapılarından giriş ve çıkış
yapması gerekir.
b) Hava
taşıtlarının, yetkili gümrük idaresinin bulunduğu havalimanlarına inmesi ve
buralardan kalkış yapması gerekir.
c) Türkiye
Gümrük Bölgesi dışındaki limanlardan gelen gemiler Gümrük Bölgesine
girmelerinden itibaren beklenmeyen haller ya da mücbir sebep olmadıkça,
gidecekleri limana göre mutat olan rotayı değiştiremezler.
Beklenmeyen
haller ya da mücbir sebeplerle (a) ve (b) bentlerinde belirtilen yükümlülüklere
uyulamadığı takdirde yükümlülüğe tabi kişi ya da onun yerine hareket eden
kişiler en yakın gümrük idaresini bu durumdan ve eşyanın bulunduğu hal ve
yerden haberdar ederler.
c) Türk ve
yabancı donanmasına mensup harp gemileri ile Türk Hava Kuvvetlerine mensup hava
harp gemileri ve Bakanlar Kurulunun izni ile gelen yabancı devletlerin hava
harp gemileri, beklenmeyen haller nedeniyle ve mücbir sebeple, duruma göre;
-
İnebilecekleri yetkili gümrük idaresi bulunan havaalanları haricinde bir yere
inerek,
-
Gidecekleri limana göre mutat olan rotayı değiştirerek,
Geçici
olarak Türkiye Gümrük Bölgesi içinde demir atmaya ya da konaklamaya mecbur
kalınması halinde, bu gemiyi ya da hava gemisini Gümrük Bölgesine getiren ya da
onun yerine hareket eden kişiler, mahalli gümrük idaresini bu durumdan gecikmeksizin
haberdar etmek zorundadır.
d)
Beklenmeyen hal ya da mücbir sebeple, Türkiye karasuları içinde taşıdığı eşyayı
denize atan, karaya çıkaran, başka bir taşıta aktaran ya da bu eşyayı toplayan
gemi kaptanları ya da diğer kişiler, eşyanın gümrük statüsünün belirlenmesi ve
diğer önlemlerin alınması amacıyla, en yakın gümrük idaresini bu durumdan ve
eşyanın bulunduğu hal ve yerden haberdar ederler.
Bu
nitelikteki eşyanın gümrük denetimine olanak verecek ve gerektiğinde daha sonra
belirlenen veya uygun görülen bir gümrük idaresine götürülmesini sağlayacak
önlemler Müsteşarlıkça belirlenir.
e) Yabancı
limanlardan gelen veya Türkiye'den yabancı limanlara giden gemilerin geliş ve
gidişlerinden en az üç saat önce sahip veya acentesi tarafından ilgili gümrük
idaresine bilgi verilir.
Söz konusu
bilgi, duruma göre, geminin ne zaman ve ne kadar yolcu ve yük ile gelmesinin
veya gitmesinin muhtemel bulunduğunu, nereye demirleyeceğini, limanda ne kadar
kalacağını ve hangi limana gideceğini içerir.
Gümrük
idaresi bu bilgi olmadan gemilerin yabancı limana hareketine izin vermez.
Türkiye
limanları arasında düzenli sefer yapan ve acentesi bulunan ya da gümrükle
ilişiği bulunmayan gemilerin, 7 no.lu ekte yer alan
izin kağıtları geciktirilmeksizin derhal verilir.
Acentesi
olmayan gemilerin izin kağıtları, manifestoları veya boş geldiklerine dair
dilekçeleri alınmadıkça verilmez.
Gümrük
işlemleri tamamlanıp harekete hazır olan gemiler, gümrük idaresinin verdiği izin
kağıdının görevli gümrük memurları tarafından denetiminden sonra limandan
ayrılabilir.
Ancak şüphe
veya ihbar bulunduğu hallerde, bu durum bir tutanakla tespit edilerek, geminin
muayenesi yapılır. Yapılan denetim sonuçları bir tutanağa kaydedilir ve geminin
hareketine izin verilir.
Yabancı
ülkelere götürülmek üzere birçok Türk liman ve iskelelerinden yük ve yolcu alan
gemiler bu iskelelerin hepsinde ayrı ayrı kontrole tabi tutulur.
Limana
gelen ya da limandan ayrılan gemilerin kaptanları 8 no.lu ekteki soru
kağıtlarını doldurarak o limandaki gümrük idaresine teslim etmek zorundadır.
f) Türkiye
Gümrük Bölgesine karayoluyla gelen taşıtların gümrük denetlemesi bitmeden ve
ilgili gümrük idaresinin izni alınmadan söz konusu taşıta yük ve yolcu alınıp
verilemez, taşıt yoluna devam edemez.
Gümrük
idaresinin izniyle denetimden önce eşya ve yolcu indirilmesi ve bindirilmesi
mümkündür.
g) Eşyanın,
bulunduğu taşıtlardan gümrük idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü
yerlerde ve söz konusu idarelerin izniyle boşaltılması ya da aktarılması
gerekir.
Eşyanın,
tamamen veya kısmen acilen boşaltılmasını gerektiren kaçınılmaz bir tehlikenin
varlığı durumunda bu izin aranmaz. Bu gibi durumlarda, en yakın gümrük idaresi
derhal haberdar edilir.
h) Türkiye
Gümrük Bölgesine giren demiryolu taşıtlarının denetimi bitmeden ya da gümrük
idaresinin izni olmadan trenin vagonları değiştirilemez ve vagonların ekleme ya
da çıkarma suretiyle düzeni değiştirilemez.
Bu
yükümlülüğe uymayanlara Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
1 inci fıkrasına göre usulsüzlük cezası uygulanır.
Zorunlu
görülen hallerde, gerekli önlemler alınarak denetim ve muayeneden önce yukarıda
belirtilen değiştirme işlemleri yapılabilir.
Türkiye
Gümrük Bölgesine giriş-çıkış zamanı
Madde 60- Taşıtların
Türkiye Gümrük Bölgesine girişi ve çıkışı ve buna ilişkin gümrük işlemleri
normal çalışma saatleri içinde yapılır.
Ancak,
a)
Demiryolu katarları ve düzenli sefer yapan deniz, nehir, kara ve hava taşıtları
gece ve gündüzün her saatinde Gümrük Bölgesine girip çıkabilirler. Düzensiz
seferli olan ve yolcu getiren deniz, nehir, kara ve hava taşıtları da aynı
şekilde Gümrük Bölgesine girip çıkabilirler.
b) İşletme
teşkilatı bulunan limanlarda, gemiler, gece ve gündüz her saatte yük ve yolcu
alıp çıkarabilirler.
c)
Zorlayıcı sebeplerle çalışma saatleri dışında gümrük idaresi olan bir limana
girmek veya bu limandan ayrılmak zorunda kalan gemilerin yük alıp verme
istekleri de gümrük idarelerince kabul edilir. Yolcu ve turist taşıyan her
türlü gemi mesai saatleri dışında gümrük idaresi bulunan bir limana girip
çıkabilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine Girmesi
Karayoluyla
getirilecek eşya
Madde 61- Karayolu
taşıtlarıyla ancak sınırdaki yetkili bir gümrük idaresine eşya getirilebilir.
Sınırdaki yetkili olmayan bir gümrük idaresine gelen eşya, gümrük gözetimi
altında yetkili bir gümrük idaresine götürülmediği takdirde geri çevrilir.
Türkiye
Gümrük Bölgesinden karayoluyla transit geçecek eşya için bu hüküm uygulanmaz.
Türkiye
Gümrük Bölgesine yürütülerek getirilecek hayvanlar sağlık kontrolü yapılabilen
gümrük kapılarından girebilir.
Eşyanın gümrük gözetimine tabi
olması
Madde 62- Eşya
Türkiye Gümrük Bölgesine girdiği andan itibaren gümrük gözetimine tabidir.
Söz konusu
eşya;
a) Serbest
dolaşımda olup olmadığı saptanıncaya,
b) Serbest
dolaşımda olmadığı saptanırsa, serbest dolaşıma ya da serbest bölgeye girinceye
ya da Türkiye Gümrük Bölgesinden Gümrük Kanununun 163 üncü maddesi
uyarınca yeniden ihraç edilinceye ya da anılan Kanunun 164 üncü maddesi
uyarınca imha edilinceye,
Kadar
gümrük gözetiminde kalır.
Özel amaca
yönelik kullanım nedeniyle, indirimli ya da sıfır vergi oranından yararlanarak
serbest dolaşıma girmiş eşyanın gümrük gözetimi, nihai kullanım olarak kabul
edilen üretim veya kullanım faaliyetine kadar devam eder. Ayrıca, indirimli ya
da sıfır vergi oranı uygulanmasına ilişkin koşulların sona ermesine, eşyanın
indirimli ya da sıfır vergi oranı uygulanması için belirlenmiş amaçlar dışında
kullanılması nedeniyle ödenmesi gereken vergilerin tahsiline kadar gümrük
gözetimi devam eder.
Eşyanın
götürüleceği yer
Madde 63- Varış yeri
bir Türk limanı veya havalimanı olmaksızın Türkiye karasularını ya da hava
sahasını geçen gemilerde ya da hava araçlarında yüklü eşya dışında kalan
Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen eşya, Müsteşarlıkça belirlenen usul ve
esaslara uygun olarak;
a)
Belirlenen bir gümrük idaresine ya da gümrükçe uygun görülecek herhangi bir
yere,
b) Deniz ya
da havayoluyla ya da Türkiye Gümrük Bölgesinden geçmeksizin karayoluyla
doğrudan bir serbest bölgeye,
Götürülür.
Sınırda
bulunmayan serbest bölgelere eşya götüren karayolu taşıtlarının transit rejimi
çerçevesinde Türkiye Gümrük Bölgesinden geçirilmesi mümkündür. Eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine
getirildikten sonra, taşıt değiştirilmesi halinde, nakliyesinden sorumlu
olanlar, yukarıda belirtilen hükümlere uymak zorundadır.
Bu
hükümler, Türkiye'nin deniz ve hava limanları dışında uğrak yeri olmayan ve
düzenli bir hava veya deniz seferiyle doğrudan yapılan taşımacılık nedeniyle
Türkiye Gümrük Bölgesini geçici olarak terk eden eşyaya uygulanmaz. Ancak,
yabancı ülke limanlarında, hava limanlarında veya serbest limanlarda yüklenmiş
eşya bu hükmün dışındadır.
Gümrük
idarelerinin gözetim ve denetimine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla,
yolcu, sınır ahalisi ve posta eşyası ile ekonomik açıdan önem arz etmeyen eşya
için özel hükümler getirmeye Müsteşarlık yetkilidir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Eşyanın Gümrüğe Sunulması
Eşyanın
gümrüğe sunulması
Madde 64-
Müsteşarlıkça belirlenen esaslara uygun olarak gümrük idaresine ya da gümrük
idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü yere gelen eşya, bunu Türkiye
Gümrük Bölgesine getiren kişi veya yerine göre eşyanın gelişinden sonra
taşımasını üstlenen kişi tarafından gümrüğe sunulur.
Serbest
bölgeye konulan eşyanın gümrüğe sunulması zorunluluğu yoktur.
Ancak;
a) Serbest
bölgeye giren, çıkan ve burada kalan eşyanın fiziki muayenesinin gerektiği,
b) Serbest
bölgeden hiçbir gümrük rejimine tabi tutulmadan karayoluyla ya da demiryoluyla
Türkiye Gümrük Bölgesine eşya getirildiği,
Durumlarda,
eşyanın gümrüğe sunulması gerekir.
Ayrıca;
a) Serbest
bölgeye girişiyle sona erecek bir gümrük rejimine tabi tutulan,
b) Serbest
bölgeye ithalat vergilerinin geri verilmesi veya kaldırılmasına ilişkin bir
karardan sonra konulan,
c) Serbest
bölgeye ihracat kaydıyla konulan,
Eşyanın da
gümrüğe sunulması şarttır.
Ancak,
serbest bölgeye girişi ile sona erecek bir gümrük rejimine tabi tutulduğu ve bu
gümrük rejimi hükümlerinin böyle bir zorunluluğu aramadığı hallerde, eşyanın
gümrüğe sunulması gerekmez.
Eşyanın
gümrüğe sunulması, Türkiye Gümrük Bölgesine gelen eşyanın gümrük idaresine ya
da gümrük idaresinin belirlediği veya uygun gördüğü bir yere getirildiğinin
gümrük idaresine bildirimidir. Taşıt aracının, gümrük işlemlerinin yürütüldüğü
alanlara girişine ilişkin gümrük veya gümrük muhafaza yetkililerince tutulan
ilk kayıtlar eşyanın sunulmasının başlangıcının belirlenmesine esas alınır.
Türkiye
Gümrük Bölgesini geçici olarak terk eden eşya
Madde 65-
Türkiye'nin deniz ve havalimanları dışında uğrak yeri olmayan ve düzenli bir
hava veya deniz seferiyle doğrudan yapılan taşımacılık nedeniyle Türkiye Gümrük
Bölgesini geçici olarak terk eden eşya için, yabancı ülke limanlarında, hava
limanlarında veya serbest limanlarda yüklenmiş olmamak koşuluyla Gümrük
Kanununun 38 ila 50 nci madde
hükümleri uygulanmaz.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Eşyanın
önceden incelenmesi
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 66- Gümrüğe
sunulan bir eşyanın, gümrükçe onaylanmış bir işlem ya da kullanıma tabi
tutulmasından önce, eşyanın incelenmesi ya da bundan numune alınması konusunda
sahipleri ya da yasal temsilcileri tarafından yapılan taleplere gümrük
idarelerince izin verilir.
Bu konudaki
taleplerin yazılı yapılması ve taleplerin;
a) Başvuru
sahibinin adı, soyadı ve adresini,
b) Eşyanın
bulunduğu yeri,
c) Özet
beyan sayısı ve kapsamı, daha önce uygulanan gümrük rejimi, eşyanın üzerinde
bulunduğu taşıt aracını,
d) Eşyanın
teşhisine yarayacak ayrıntıları,
İçermesi
gerekir.
Gümrük
idareleri, talebe ilişkin olarak verdikleri izinde iznin içeriğini belirtir.
Numune alınmasına ilişkin izinlerde, numune olarak alınacak miktar da
belirtilir.
Eşyanın
incelenmesi ve eşyadan numune alınması gümrük idaresinin gözetimi altında
yapılır.
Talep
sahibi, paket açma, yeniden paketleme, tartma işlemlerinin ya da taleple ilgili
diğer işlemlerin maliyetini ya da riskini üstlenmek zorundadır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Özet Beyan ve Gümrüğe Sunulan
Eşyanın Boşaltılması
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Genelgeler 1 2 3 4
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Özet beyan verilmesi
Madde 67- Özet
beyan, taşıt aracı ve gümrüğe sunulan eşya ile ilgili genel bilgilerin yer
aldığı ve 9 no.lu ekteki
forma uygun bir şekilde taşıyıcı veya temsilcisi tarafından yapılan beyandır.
Özet beyan,
eşyanın gümrüğe sunulmasını izleyen ilk işgünü mesai bitimine kadar ilgili
gümrük idaresine verilir. Özet beyanın, taşıtın Türkiye Gümrük Bölgesine
gelişinden önce de gümrük idaresine tescil ettirilmesi mümkündür. Bu durumda,
taşıt aracı gümrüklü sahaya gelmeden önce tescil edilmiş özet beyanın onay
işlemleri yapılmaz.
Özet beyana orijinal manifesto
veya ana konşimentonun eklenmesi zorunludur. Ancak, uluslararası sularda
avlanan balıklar için düzenlenen özet beyanlarda bu zorunluluk aranmaz. Özet
beyan veya özet beyan yerine geçen belgeler, 10 no.lu ekte yer alan Özet Beyan Tescil Defterine kaydolunur.(03.02.2006
tarih ve 26069 sayılı R.G. ile değişik)[9]
Taşıyıcı
veya temsilcisi tarafından özet beyan yerine orijinal manifesto, konşimento,
CMR, CIM, CIV, TIR Karnesi veya Serbest Bölge İşlem Formu gibi belgelerden
birinin ibraz edilmesi halinde bu belge de özet beyan olarak kabul edilir.
Ancak, gümrük işlemlerinin bilgisayar ortamında yürütüldüğü idarelerde taşıyıcı
veya temsilcisinin bilgisayar sistemi üzerinde döküm alma zorunluluğu
olmaksızın sisteme girerek özet beyan tescil etmesi zorunludur. Bu tescil
işlemi sonrasında özet beyan yerine geçen veya destekleyen belgelere göre
hatalı veri girişi yapıldığının anlaşılması halinde, gümrük idaresince özet
beyan üzerinde düzeltme yapılmasına izin verilir.
İlgili
gümrük memuru tescil edilen özet beyan ve eklerini karşılaştırır; uygun sonuç
alırsa onay işlemini yapar. Uygun sonuç alınmaması halinde onay işlemi
yapılmayarak belgeler iade edilir.
Yolcu
beraberinde getirilen eşya için özet beyan aranmaz.
Yurtdışından
aracı firmalar adına gelen eşyaya ilişkin yapılan taşımalarda ise ana özet
beyana dayanan alt özet beyan ve ara taşıma senedi bilgileri, taşıyıcı veya
acentesi tarafından bilgisayar sistemine girilerek tescil edilir ve bunun
bilgisayardan alınan dökümü imzalanır.
Eşyanın
boşaltılması
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 68- Türkiye
Gümrük Bölgesine getirilen eşya gümrük gözetimi altında taşıttan boşaltılır.
Eşyanın taşıttan boşaltılması sırasında boşaltmaya yetkili deniz, kara ve hava
araçlarının sahipleri veya kaptan, pilot, sürücü veya acentenin yetkili
personeli ile geçici depolama yeri işletmelerinin yetkili memurları tarafından
eşyanın boşaltılmasını müteakip 24 saat içinde boşaltma listesi düzenlenir ve
gümrük memuru ve taşıt sahibi, sürücüsü veya temsilcisi ile geçici depolama
yeri işletme memuru tarafından imzalanır. Üç nüsha olarak düzenlenip gümrük
idaresince tasdik edilen bu listenin bir nüshası gümrük idaresinde kalır.
İkinci nüshası eşyayı geçici depolama yerine teslim edenlere, üçüncü nüshası
ise işletme memuruna verilir. Bu işlem, gümrükçe uygun görülen yerlere alınan
eşya için de geçerlidir.
Bilgisayar
veri işleme tekniği yoluyla hazırlanan ve geniş veya yerel alan ağı ile gümrük
idaresine gönderilen boşaltma listesi de kabul olunur.
Boşaltma
listesinde eşyanın cinsi, brüt ağırlığı, kapların sayısı, cinsi, markası,
numarası, taşıtın ismi ve sefer numarası gösterilir. Eşyanın boşaltmadan önce veya boşaltma
sırasında zarar görmüş veya kaplarının kırık veya bozuk olduğu tespit edilirse
bu durum bir tutanakla tespit olunarak boşaltma listesi ekinde gümrük idaresine
sunulur.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Özet beyan
ile boşaltma listesinin karşılaştırılması ve özet beyan takibatı
Genelgeler 1 2
Tasarruflu
Yazılar
1 2 3
Madde 69- Taşıtların
sahipleri, kaptanları ya da acenteleri tarafından gümrük idaresine verilen özet
beyan ya da özet beyan olarak kullanılan ticari ya da resmi belgelerdeki
kayıtlar, eşyanın araçtan boşaltılması sırasında düzenlenen boşaltma
listeleriyle karşılaştırılır. Farklılık görülürse bu durum, özet beyan ya da
özet beyan yerine kullanılan belgelerin üzerine kaydedilir ve buna ilişkin
tutanak düzenlenerek bu tutanak üzerinden özet beyan eksiklik/fazlalık
takibatına geçilir.
Dökme eşyanın ölçümlerinin Draft Survey yöntemi ile
yapılması durumunda ölçüm sonuçları boşaltma listelerinin düzenlenmesinde esas
alınır. (28.02.2008 tarih ve 26801 sayılı R.G. ile EKLENMİŞTİR)
Boşaltma
listesinde kayıtlı olmadığı halde özet beyanda kayıtlı bulunan eşya özet beyan
eksiğidir. Boşaltma listesinde kayıtlı olduğu halde özet beyanda kayıtlı
olmayan eşya da özet beyan fazlasıdır.
Özet beyan veya özet beyan olarak kullanılan belgelerdeki
kayıtlı miktara göre eksik veya fazla çıkan eşya için 11 no.lu ekte yer
alan forma uygun olarak acentesine bildirimde bulunulur ve özet beyan eksiklik
veya fazlalıkları ile ilgili takibat 12 ve 13 no.lu eklerde
yer alan defterlere kaydolunur.
Havayolu
şirketlerince ibraz edilen ve belirli şartları taşıyan özet beyanlarla ilgili
olarak; bir özet beyan eksiği eşyanın başka bir uçakla geldiğinin ya da bir
özet beyan fazlası eşyanın diğer bir özet beyan içeriği eşya olduğunun
bildirilmesi ve bu karışıklığın azami 10 gün içerisinde gerçekleşmiş olması ve
miktar, sayı, kıymet, marka, gönderici, alıcı ve diğer alametler bakımından
özet beyanda kayıtlı eşya olduğunun tespit edilmesi durumunda özet beyan
eksiklik/fazlalık takibatına geçilmez.
Demiryolu
ile gelen eşyada, kapılarındaki mühürleri sağlam olması ve boşaltılan eşyanın
yük senetlerine göre eksik veya fazla çıkması ile eksik veya fazla çıkan
kaplarda şüpheli bir durum bulunmaması halinde, açılan eksiklik veya fazlalık
takibatı, T.C.D.D. İdaresinin gerekçeli yazısı üzerine kaldırılır.
Özet beyan
eksiklik veya fazlalığının eşyanın tabiatı icabı 14 no.lu ekteki
oranlarda olduğunun anlaşılması halinde, özet beyan eksiklik veya fazlalık
takibatı yapılmayarak işlemler gümrük idaresince tespit edilen miktar üzerinden
yapılır ve ceza uygulanmaz.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Gümrüğe Sunulan Eşyaya
Gümrükçe Onaylanmış Bir İşlem veya Kullanım Belirlenmesi Zorunluluğu
Gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanım tayini
Madde 70- Türkiye
Gümrük Bölgesine getirilen eşya için, 64 üncü madde hükmü
çerçevesinde gümrüğe sunulmasından sonra gümrükçe onaylanmış bir işlem veya
kullanım tayin edilmesi zorunludur.
Süre
Tasarruflu Yazıları 1 2
Madde 71- Türkiye
Gümrük Bölgesine getirilip gümrüğe sunulan eşyanın, bir gümrük rejimine tabi
tutulması, bir serbest bölgeye girmesi, Türkiye Gümrük Bölgesi dışına yeniden
ihracı, imhası veya gümrüğe terk edilmesine ilişkin işlemlerin deniz yolu ile
gelen eşya için özet beyanın verildiği tarihten itibaren kırkbeş gün, diğer bir
yolla gelen eşya için yine özet beyanın verildiği tarihten itibaren yirmi gün
içerisinde tamamlanması gerekir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Sürenin durduğu haller ve süre uzatımı
G.G.T. (Süre Değişimi) Seri
No 2
Tasarruflu Yazıları 1 2
Madde 72- Türkiye
Gümrük Bölgesine getirilen ve gümrüğe sunulan eşyanın gümrükçe onaylanmış bir
işlem veya kullanıma tabi tutulmasına ilişkin işlemlerinin 71 inci maddede
belirtilen süreler
içinde tamamlanması esastır.
Ancak;
a) Eşyanın
herhangi bir adli veya idari takibata konu olması halinde bu takibat nedeniyle
geçen süreler,
b) Eşyanın
gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulması için dış ticaret
mevzuatı ya da sair mevzuat gereğince ibraz edilmesi gereken uygunluk belgesi,
kontrol belgesi, ithal lisansı, izin yazısı, gözetim belgesi gibi belgelerin
alınması veya buna ilişkin işlemlerin yerine getirilmesi sırasında geçen
süreler,
İşlem
tarihinin başladığı tarihte durdurularak yirmi veya kırkbeş günlük sürelerin
hesaplanmasında göz önünde bulundurulmaz ve işlemin sonuçlandığı tarihten
itibaren kalan süre verilir.
Eşyanın
Gümrük Kanununun ilgili hükümleri uyarınca tasfiyelik hale gelip gelmediğinin
tespitinde 71 inci maddede belirtilen yirmi veya kırkbeş günlük süreler ile
yukarıda belirtilen süreler re'sen dikkate alınır. Bu sürelerin gümrükçe
bilinmesinin zorunlu olmadığı durumda, eşyanın ilgilisi tarafından vaktinde
bilgi verilmemesi nedeniyle tasfiyelik hale geldiği düşünülerek düzenlenen
tespit ve tahakkuk belgeleri, ihale ilanının yayımlandığı veya perakende satış
ya da tahsis kararının alındığı tarihe kadar yapılan bir başvuru sonucunda,
ikinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen işlemlerin başlangıç ve bitiş
tarihleri dikkate alınarak, süreyi durduran sebepler bulunduğunun anlaşılması
durumunda iptal edilir. İhale ilanının yayımlandığı veya perakende satış ya da
tahsis kararının alındığı tarihten itibaren yapılacak süreyi durduran
sebeplerin bulunduğuna ilişkin başvurular değerlendirilmez. (14.08.2002
tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
71 inci
maddede belirtilen süreler ilgilinin doğrudan veya mutat haberleşme araçları
ile yazılı başvurusu üzerine gümrük müdürlüklerince uzatılır. Bir ayı aşan süre
uzatım taleplerinde, bu talebin gerekçesinin belirtilmesi şarttır.
ALTINCI BÖLÜM
Eşyanın Geçici Depolanması
(Geçici Depolama Yeri
İşletmeciliği) Seri No: 1
Geçici depolanan eşya
Madde 73- Türkiye
Gümrük Bölgesine getirilen serbest dolaşımda olmayan eşya gümrüğe sunulmasından
sonra gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutuluncaya kadar
geçici depolanan eşya statüsünde bulunur ve bu şekilde adlandırılır. Talep
halinde ihracat eşyasının da bu kapsamda değerlendirilmesi mümkündür.
Geçici
depolama yerleri
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 74- Geçici
depolanan eşyanın her türlü dış etken ve müdahalelerden korunmasını sağlayacak
şekilde yapılmış ve taşıtların durduğu, yanaştığı veya indiği yerlere mümkün
mertebe yakın olan ambar, depo, ardiye veya hangar gibi yerler geçici depolama
yerleridir.
Ağır ve
havaleli eşyanın konulmasına mahsus olmak üzere, limanlar gibi gümrük
işlemlerinin yapıldığı yerlerde bulunan geçici depolama yerlerinin mütemmim
cüz'ü niteliğindeki açık alanlar ile yolcu eşyasının, yolcu beraberinde
getirilip gümrüğe sunulmasından sonra gümrükçe onaylanmış bir işlem veya
kullanıma tabi tutuluncaya kadar konulduğu yolcu salonlarındaki gümrük
ambarları da, geçici depolama yeri addolunur. Yolcu eşyası buralarda 3 ay
kalabilir.
Geçici
depolama yerlerinin bulunmadığı mahallere getirilen eşya, duruma uygun gerekli
önlemler alınmak şartıyla, geçici depolanan eşya statüsünde gümrükçe müsaade
edilen yerlere de konulabilir. Bu gibi hallerde, gümrük idarelerince geçici
depolanan eşya için tahakkuk edebilecek gümrük vergileri tutarında eşya
sahibinden teminat istenir. Geçici depolama yerleri addolunacak bu mahallerin
niteliğine göre buralara konulacak eşyadan teminat aranmasına gerek bulunmayan
haller Müsteşarlıkça belirlenir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Geçici
depolama yeri işleticilerinde aranacak şartlar
Madde 75- Geçici
depolama yeri açma izni almak üzere başvuracak gerçek ve tüzel kişilerin
yönetim kurulu üyeleri ile şirket sermayesinin %10'undan fazlasına sahip gerçek
kişilerin affa uğramış olsalar dahi hırsızlık, emniyeti suistimal,
dolandırıcılık, yalan yere şahitlik, yalan yere yemin, suç tasnii, iftira,
irtikap, rüşvet ve ihtilas cürümlerinden biri nedeniyle hapis cezası almamış
olmaları, 1918 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanun ile 1567 sayılı Türk Parası
Kıymetini Koruma Hakkında Kanun'a muhalefetten ve 213 sayılı Vergi Usul
Kanunu'nun 359 uncu maddesinde
(1/1/1999 tarihinden önceki dönem için aynı Kanunun 344 üncü maddesinin
1-6 numaralı bentlerinde) belirtilen fiillerden mahkum olmamaları şarttır.
Limited şirketlerde
kurucular ile şirket müdürünün ve imza sirkülerindeki (A) grubu imzaya
yetkililerin birinci fıkrada belirtilen suçları işlememiş olmaları şarttır.
Şirketin
yönetim kurulu üyeleri ile sermayesinin %10'undan fazlasına sahip ortaklar
arasında yabancı şahsın veya yabancı bir firmanın bulunması halinde firmanın
yazılı beyanına itibar edilir.
Geçici
depolama yeri işletme izni sahiplerinin izinleri, yukarıda belirtilen suçlardan
hüküm giymeleri halinde, iptal edilir.
İzin
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 76- Geçici
depolama yeri açıp işletmek isteyen kişiler izin almak için en yakın gümrük
müdürlüğüne bir dilekçe ile müracaat ederler. Dilekçeye; 75 inci maddede
sayılan suçlardan mahkum olunmadığına dair adli sicil belgesi, kira kontratosu
veya tapu senedi, ticaret sicili gazetesi, imza sirküleri, plan veya kroki,
geçici depolama yerinin yangın söndürme ve ışıklandırma sistemini de gösterir içten
ve dıştan çok yönlü fotoğrafları, vergi mükellefiyet belgesi, yangına karşı
gerekli tedbirlerin alındığını gösteren ilgili belediyeden temin edilecek belge
ve 15 no.lu ekte yer
alan taahhütname eklenir. Söz konusu belgelerin noter tasdikli olması gerekir.
Bu belgelerin asıllarının gümrük idaresine gösterilmesi halinde noter tasdiği
aranmaz. Gümrük idareleri bu belgeler yanında gerekli gördüğü sair belgeleri de
isteyebilir.
Gümrük
müdürlüğü söz konusu talebi, geçici depolama yerinin eşyanın güvenli bir
şekilde muhafazasını sağlayacak nitelikte olduğunun tespitini müteakip
düzenleyeceği görgü raporu ve görüşleri ile birlikte başmüdürlüğe gönderir.
Görgü raporunda, geçici depolama yerinde yangın söndürme ve aydınlatma
tesisatının mevcut olup olmadığının belirtilmesi yanında binanın yapısı
hakkında detaylı bilgilerin yer alması gerekir.
Başmüdürlük
durumu inceleyerek görüşü ile birlikte ilgili dosyasını Müsteşarlığa (Gümrükler
Genel Müdürlüğü) intikal ettirir. Müracaatlar Müsteşarlıkça (Gümrükler Genel
Müdürlüğü) sonuçlandırılır.
Gümrük
idareleri, taahhütlerini ve bu Yönetmelikte belirtilen yükümlülüklerini yerine
getirmeyen geçici depolama yeri işleticilerine, tayin edeceği uygun bir süre
içinde bu yükümlülüklerini yerine getirmelerini, aksi halde verilen süre
sonunda işletme hakkının geri alınabileceğini bildirir. Geçici depolama yeri
işleticileri buna rağmen yükümlülüklerini yerine getirmedikleri takdirde
verilmiş olan izin Müsteşarlıkça iptal edilir.
Geçici depolama yerlerine
alınmayacak eşya
Madde 77- Aşağıda
yazılı eşya geçici depolama yerlerine alınmaz.
a) Yanıcı,
parlayıcı ve patlayıcı maddeler,
b)
Muhafazası, soğuk hava depolarında olduğu gibi özel tertip ve tesislere lüzum
gösteren eşya,
c) Bir
arada bulundukları eşya için tehlike ve zarar doğuran eşya, Birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde
yazılı eşyanın listesi 16 no.lu ekte yer
almaktadır. Bu tür eşya geçici depolama yerlerine alınmayarak, doğrudan 279 uncu maddede belirtilen, ancak bu niteliklerine uygun
genel veya özel antrepolara alınır.
Birinci fıkrada
sayılan eşyanın, diğer eşyaya zarar vermeyecek şekilde, geçici depolama
yerlerinin ayrı bölümlerine gerekli tedbirler alınmak suretiyle konulmasına
ilgili gümrük idaresince izin verilebilir.
Kokar eşya
Madde 78- Kuru veya
yaş deri gibi fena koku yayan eşya mümkünse ayrı bir geçici depolama yerine
alınır. Bu mümkün değilse geçici depolama yerinde diğer eşyaya zarar vermeyecek
surette ayrılan bir yere konularak biran evvel kaldırılması veya kokar halinin
giderilmesi konusundaki sorumluluk işleticilere aittir.
Sahipsiz eşya
Madde 79- Sahip veya
taşıyıcıları belli olmayan ya da sahip veya taşıyıcıları tarafından muhafaza
altına alınmayan eşya gümrük idaresince geçici depolama yerlerine veya duruma
uygun gerekli önlemler alınmak şartıyla yine gümrük idaresinin uygun gördüğü
yerlere konulabilir.
Kaçak zannı
ile el konulan eşya
Madde 80- Kaçak
zannı ile el konularak F tipi genel antrepo([10])
yoksa sırasıyla genel antrepo, geçici depolama yerleri veya gümrük idaresince
uygun görülen yerlere konulan serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın adli
merciler tarafından sahiplerine iadesine karar verildiğinde, kararın
kesinleşmesini müteakip, eşya sahibine veya temsilcisine yapılacak tebligat
tarihinden itibaren, bu eşya geçici depolanan eşya statüsüne tabi tutulur. Bu
eşya için 71 inci maddedeki süreler yukarıda belirtilen tebliğ
tarihinden itibaren başlar ve bu süreler içinde eşyaya gümrükçe onaylanmış bir
işlem veya kullanım tayin edilmez ve buna ilişkin işlemler tamamlanmaz ise,
tasfiye hükümleri uygulanır.
Kanuna göre
idari veya adli ihtilaf konusu olup da mahkeme veya yetkili mercilerde idarenin
aleyhine kesin karar verilen eşya için ihtilafın yaratıldığı tarih ile kararın
kesinleştiği tarih arasında tahakkuk eden ardiye ücreti alınmaz.
Süresi içerisinde gümrükçe
onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmayan eşya
Tasarruflu
Yazılar 1 2
Madde 81- Geçici
depolanan eşya, sahipleri veya bunların temsilcileri tarafından verilen usulüne
uygun beyanname ile gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulur.
71 ve
72 nci maddelerde belirtilen süreler içerisinde gümrükçe onaylanmış
bir işlem veya kullanım belirlenerek buna ilişkin işlemlere başlanmayan eşya
hakkında herhangi bir adli veya idari takibat olmaması halinde tasfiye
hükümleri uygulanır. Gümrük idareleri, bu tür eşyayı durumu belirleninceye
kadar eşya sahibinin risk ve hesabına gümrüğün denetimindeki uygun göreceği bir
yere sevk edebilir veya söz konusu eşya sahipleri hesabına geçici depolama yeri
işleticisince antrepoya kaldırılabilir. Bu tür işlemlerin yapılması sırasında
eşya hakkında tasfiye hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Geçici
depolama yeri işletmelerinin gümrüğe karşı sorumlulukları
Madde 82- Geçici
depolama yerlerinde bulunan eşyanın geçerli veya zorlayıcı nedenler dışında
ziyanından, hasara uğramasından veya değiştirilmesinden doğan mali sorumluluk
işleticilere aittir. Bu sorumluluk söz konusu eşyaya ait gümrük vergilerinin
gümrük idaresine ödenmesini de kapsar. Sorumlular hakkında duruma göre ayrıca 1918 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri uyarınca kovuşturma yapılır.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Geçici depolama yerlerine eşya alınması
Genelgeler 1 2 3
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 83- Eşya,
geçici depolama yerlerine buralarda görevli işletme personelinin sorumluluğu ve
gümrük memurlarının gözetimi altında alınır.
Gümrükçe
izin verilen diğer yerlere eşya alınmasının talep edilmesi halinde, talep
sahibinin sorumluluğu ve gümrük idaresinin gözetimi altında bu talep kabul
edilir.
Gümrük
memuru, geçici depolama yerine alınan eşya için, kendisine verilen ve üzerinde
özet beyan numarasının yer aldığı boşaltma listesi ile özet beyan bilgilerini
karşılaştırarak geçici depolama yeri giriş işlemlerini onaylar. Bu onay
sonrasında boşaltma listesi ilgili işletme memuru tarafından muhafaza edilir.
(Dördüncü fıkra; 28.05.2009 tarih ve 27241 sayılı
R.G. ile yürürlükten kaldırılmıştır. Yürürlük 01.07.2009)[11]
Rezerveli eşya
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 84- Kırık veya
tamire muhtaç kaplar ile dağınık eşya geçici depolama yerine alınır alınmaz
muayene memuru tarafından, boşaltma ile ilgili kuruluşun yetkilisi, işletme
memuru ve gümrük geçici depolama memuru huzurunda muayene edilerek bu eşyanın
durumu bir tutanakla saptanır.
Eşya geçici
depolama yerine alındıktan sonra hasara uğrarsa rezerve yerine kaldırılarak
yukarıda yazılı işlemlerin yapılabilmesi için durum vakit geçirilmeden gümrük
idaresine bildirilir.
Rezerveli
eşya bu husustaki tutanağın düzenlenmesinden sonra işletme ve gümrük
memurlarınca geçici depolama yerinde ayrılmış kapalı ve muhafazalı rezerve
yerine konulur. Bu yerler gümrük ve işletme memurları tarafından çift kilit
altında bulundurulur.
Altın,
gümüş ve platin gibi kıymetli madenlerden yapılmış her türlü eşya ile
mücevherat, antika, müze ve sanat eşyası da rezerve yerine konulur ve
üzerlerine zarar vermeyecek şekilde mühür tatbik edilir. Söz konusu eşyanın
özellikleri boşaltma listesinde ayrıntılı bir şekilde gösterilir.
Geçici
Depolama Yeri Eşya Defteri
Madde 85- Gümrük
işlemlerinin bilgisayarlı gümrük idarelerinde yapıldığı hallerde eşyanın geçici
depolama yerine giriş ve çıkışına ilişkin kayıtlar bilgisayar ortamında
üretilir.
Bilgisayar
sistemine dahil olmayan gümrük idarelerinde geçici depolama yerlerine alınan ve
çıkarılan eşya için işletici kuruluş tarafından boşaltma listesi üzerinden 17 no.lu ekte yer
alan Geçici Depolama Yeri Eşya Defteri tutulur.
Bir gün
zarfında geçici depolama yerine alınan eşyanın kapları defterde özel sütunun
altında toplanarak günlük giriş miktarı belirtilir.
Cins ve
nev'i bakımından aynı kaplar içinde bulunan, markaları ve cinsi bir olan aynı
kişiye ait eşya, birbirini takip eden ilk ve son numaraları gösterilmek
suretiyle deftere bir kalemde yazılabilir.
Sıra
numaraları her kap için birden başlamak üzere ayrı olarak verilir ve yıl sonuna
kadar birbirini takip eder. Yıl sonundaki en son sıra numarasının o yıl içinde
geçici depolama yerine alınmış kapların toplamını göstermesi gerekir.
Yılbaşından itibaren geçici depolama yerine alınan eşyaya yeniden ve birden
başlayarak birbirini takip eden sıra numarası verilir.
Yolcu
beraberi eşya ambarı
Madde 86- Yolcu
beraberi eşya ambarına alınan eşya için yolcuya görevli gümrük memuru
tarafından doldurulup, bu memur ve eşya sahibi tarafından imzalanan ve gümrük
idaresinin resmi mührünü taşıyan bir alındı makbuzu verilir ve bu alındıya
dayanılarak eşya 18 no.lu ekte yer
alan Yolcu Beraberi Eşya Ambarı Defterine kaydedilir. Deftere yolcunun ismi ve
soyadı ile kendisine verilen alındının numarası da kaydedilir. Ambar bekleme süresi içerisinde
yolcular tarafından yurtdışına gönderilmek istenilen eşyanın işlemleri alındı
makbuzu üzerinden yürütülür. Yolcu beraberi eşya ambarından eşya çıkarılması
işlemleri, geçici depolama yerlerinden eşya çıkarılması hükümlerine tabidir (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G.
yayımlanan değişik hali).
Eşyanın
muayene edilmesi
Madde 87- Geçici
depolama yerlerinde bulunan eşya beyana uygun olup olmadığının tespiti
açısından veya gerekli görülen herhangi bir zamanda görevli muayene memurları
tarafından muayene edilir. Gerek görülmesi halinde muayenede, mal sahibi veya
temsilcisinin veya geçici depolama yeri memurunun bulunması da istenebilir.
Sigorta uzmanlarınca ekspertiz
yapılması
Madde 88- Rezerveli
eşya ile kaplarının muhteviyatı noksan çıkmış veya hasara uğramış eşyanın
gümrük idaresinin yazılı izni ile geçici depolama yerinde yukarıdaki maddede
belirtilen memurların önünde sigorta uzmanları tarafından ekspertiz
yapılabilir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Kesin çıkış işlemleri
Tasarruflu
Yazılar
1 2
Madde 89- Gümrük
işlemleri bitirilen eşyanın serbest dolaşıma giriş rejimine tabi eşya olması
halinde; vergilerin ödendiğini gösterir vezne alındısı ve taşıma senedinin
alıcı nüshasının aslı veya kurumca onaylı
örneği,[12] eşyanın
gümrükçe onaylanmış başka bir işlem veya kullanıma tabi olması halinde ise buna
ilişkin beyanname gibi belgeleri ile, taşıma senedinin alıcı nüshası aslı veya
'aslı hükmündedir' ibaresini içeren ve taşıyıcı tarafından onaylanan bir örneği
ilgililerce geçici depolama yerinde görevli gümrük memuruna verilir. Sözü
edilen belgeler görülüp, eşyaya ait kayıtlarla ve eşya ile karşılaştırıldıktan
sonra, uygun bulunduğu takdirde, geçici depolama yeri çıkış işlemleri
tamamlanır.
Bu şekilde
geçici depolama yerlerinden çıkarılan eşya için gümrük memuru tarafından çıkış
kontrol fişi düzenlenir ve bu fişler işletme memuru ile eşyayı teslim alan
yükümlü veya temsilcisi tarafından da imzalanır. Bir gün zarfında geçici
depolama yerinden çıkan eşyaya ait çıkış kontrol fişleri bir sonraki gün yine
gümrük ve işletme memurunca onaylanmış bir liste ekinde gümrük idaresine
verilir.
Tamamı bir
günde çekilmeyen eşya
Madde 90- Kaplarının
çokluğu, vaktin geç olması veya zorlayıcı sebepler yüzünden tamamı bir günde
çekilemeyen eşyanın geçici depolama yerinde kalan kısmı için işletme memuru,
mal sahibi veya temsilcisine geçici depolama yeri pusulası verir. Tekrar
başvurulduğu zaman bu pusula geri alınarak çıkış işlemleri tamamlanır.
Geçici çıkış işlemleri
Madde 91- Muayene
memurları tarafından tahlile, ölçü ve ayarlara, bilirkişilere veya bunlara
benzer sair yerlere gönderilmesine karar verilmesi nedeniyle geçici depolama
yerlerinden geçici olarak çıkarılacak eşya hakkında gümrük memuru tarafından
bir tutanak düzenlenir ve eşyanın geri gelip gelmediğini takip etmek için bu
tutanak geçici depolama yerinde alıkonulur.
Eşyanın
ayniyatını tespit için cins, nev'i, nitelikleri, miktarı bu tutanakta
gösterilir. Gerek görülürse eşya mühür altına alınabilir.
Eşya,
geçici depolama yerinde kalacak tutanak üzerine sahipleri veya temsilcilerinden
ve refakat edecek gümrük memurundan imza alınarak memur gözetiminde gideceği
yere yollanır.
Geçici depolama yerlerinden
çıkartılan eşyanın işlemleri tamamlanarak serbest bırakılması
Madde 92- Geçici
depolama yerlerinden geçici çıkarılacak;
a) Geri
getirilmesi zamana bağlı, külfetli veya masraflı görülen,
b) Geçici olarak gönderildiği yerde tahlil, muayene veya
kontrolü yapıldıktan veya gerekli işlemlere tabi tutulduktan sonra sahiplerince
geri getirilmeden çekilmek istenen,
Eşya,
tahlil, muayene veya kontrolü yapılmak üzere ilgili kuruluşa gümrük memuru
refakatinde sevk edilir.
Bu eşya
hakkında, geçici depolama yerinden geçici olarak çıkarılan eşyaya ait hükümler
uygulanır. Muayene, kontrol ve tahlilinin uygun bir netice verdiğinin ilgili
kuruluş tarafından yazılı olarak gümrüğe bildirilmesi üzerine eşya ile ilgili
olarak kesin çıkış işlemleri uygulanır.
Muayenesi
yerinde yapılacak eşyanın geçici depolama yerlerinden çıkışı
Madde 93- Gümrüğün
izni ile muayenesi yerinde yapılacak yolcu, zat ve ev eşyası ile diğer eşya
hakkında sahiplerince verilecek dilekçeler gümrük idare amiri tarafından geçici
depolama yerinde görevli gümrük muayene memuruna havale olunur.
Bunun
üzerine, işletme memuru kendisine yapılan bildirim doğrultusunda kesin çıkış
işlemini yapmakla beraber, eşya sahibi veya temsilcisinin imzasından başka
eşyaya eşlik edecek gümrük memuru ile muayene memurundan geçici depolama yeri
defterine imza alır. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik
hali).
Gümrük
vergisine tabi olan ve muayenesi mahallinde yapılacak eşyanın vergileri gümrük
idaresi tarafından eşya sahibinin beyanına göre teminata bağlanabilir.
Eşyanın
başka bir geçici depolama yeri veya antrepoya nakli
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 94- Başka bir
gümrük idaresinin denetimindeki geçici depolama yerine veya antrepoya nakli
istenen eşya, transit rejimi hükümlerine göre taşınır.
71
inci maddede belirtilen süreler, başka bir geçici depolama yerine
nakledilen eşya için yeniden başlar.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Geçici
depolama yerinde yapılabilecek elleçleme faaliyetleri
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 95- Geçici
depolanan eşya görünüş ve teknik özelliklerinin değiştirilmemesi koşuluyla aynı
durumda muhafazalarını sağlamak üzere gümrük idaresinin izni ve denetlemesi
altında;
-
Kaplarının tamiri veya sağlamlaştırılması,
-
Kaplarının yenilenmesi,
- Havalandırılması,
-
Kalburlanması,
- Büyük
kaplardan küçük kaplara boşaltılması veya kaplarının birleştirilmesi,
-
Karıştırılması,
- Yeni
çeşitler yapılması,
- Kaplardan
örnek çıkarılması,
Gibi, sınai
nitelik taşımayan ve geçici depolama yerlerinde bulunan diğer eşyaya zarar
vermeyecek şekilde elleçlemeye tabi tutulabilir. Gerekirse, bu işlerin
yapılabilmesi için geçici depolama yerlerinde ayrı bir bölüm tahsis edilir.
Yukarıda
yazılı işlemler eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetvelindeki pozisyonunu
değiştirecek nitelikte olmaksızın ve çeşitli vergi oranlarına tabi eşya aynı
kap içine konulmaksızın yapılır.
Elleçleme
başvurusu
Madde 96- Geçici
depolama yerlerindeki eşyasını yukarıda belirtilen maddede yazılı işlemlere
tabi tutmak isteyenler tarafından gümrük idaresine bir dilekçe verilir.
İşlemlerin yukarıda belirtilen nitelikte olacağının anlaşılması halinde, ilgili
gümrük müdürlüğünce gerekli izin verilir.
Sahiplerinin
talebi üzerine geçici depolama yerinin kapatılması
Madde 97- Açtıkları
geçici depolama yerlerini tamamen veya kısmen kapatmak isteyenler bu
isteklerini ve gerekçelerini yazılı olarak ilgili gümrük müdürlüğüne bildirir.
Talepler bu müdürlüğün görüşü çerçevesinde Başmüdürlükçe sonuçlandırılır.
Tamamıyla
kapatılacak geçici depolama yerlerine yeniden eşya konulmasına izin verilmez.
Bu yerlerdeki eşyanın süresi içerisinde gümrükçe onaylanmış herhangi bir işlem
veya kullanıma tabi tutulması zorunludur. Bu işler yapılıncaya kadar geçici
depolama yeri sahipleri veya işleticilerinin taahhüt ve sorumlulukları devam
eder.
Geçici depolama yeri işletme
izninin geri alınması
Madde 98-
Taahhütlerini ve Yönetmelikte belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmeyen
geçici depolama yeri sahiplerine duyuru yapılarak belirlenen bir süre
içerisinde bu yükümlülüklerini yerine getirmeleri, aksi halde verilen süre
sonunda işletme izninin geri alınacağı bildirilir. İstenen hususlar yerine
getirilmediği takdirde, durum ilgili Başmüdürlük aracılığıyla Müsteşarlığa
iletilir. Müsteşarlık işletme iznini geri alabilir. Bunun üzerine geçici
depolama yerlerindeki eşya hakkında yukarıdaki madde hükümleri uygulanır.
Müsteşarlık
denetim elemanları ile gümrük idare amirleri veya yetkili kılınacak memurlar
tarafından yapılacak denetleme neticesinde kaçakçılık gibi bir suiistimal
ve/veya yolsuzluk saptanması halinde, geçici depolama yeri geçici olarak derhal
kapatılır ve durum Müsteşarlığa iletilir. Bunun üzerine Müsteşarlığın
(Gümrükler Genel Müdürlüğü) vereceği talimat doğrultusunda gereği yerine
getirilir.
Geçici
depolama yerleri ve antrepolarda uygulanacak müşterek hükümler
Madde
99 - (23.06.2004 tarih ve
25501 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik)[13]
330
ilâ 346 ncı maddelerinde açıklanan müşterek hükümler ile, 291 inci madde hükmü aynı
zamanda geçici depolama yeri işlemlerinde de uygulanır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Transit Rejimi Altında Taşınan Eşyaya Uygulanacak Hükümler
Daha önce başlamış transit rejimine
tabi eşyaya uygulanmayacak hükümler
Madde 100- Daha önce
başlamış bir transit rejimi altında Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen eşyaya;
a) Eşyanın
Türkiye Gümrük Bölgesine girmesine,
b) Eşyanın
gümrüğe sunulmasına,
c) Özet
beyan verilmesine,
d) Eşyanın
Gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasına,
e) Eşyanın
geçici depolama yerine alınmasına,
İlişkin
hükümler uygulanmaz.
Müsteşarlıkça
belirlenen usul ve esaslara uygun olarak, belirlenen bir gümrük idaresine veya
gümrükçe uygun görülen herhangi bir yere götürülmesi mümkündür.
Türkiye Gümrük Bölgesinde bir
yerden diğer bir yere transit rejiminde taşınan eşyaya uygulanacak hükümler
Madde 101- Türkiye
Gümrük Bölgesindeki bir yerden diğer bir yere transit rejimi hükümleri
çerçevesinde nakledilmek üzere gümrüğe sunulan eşya hakkında;
a) Eşyanın
gümrüğe sunulmasına,
b) Özet
beyan verilmesine,
c) Eşyanın
Gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasına,
d) Eşyanın
geçici depolama yerine alınmasına,
İlişkin
hükümler uygulanır.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Diğer Hükümler
Eşyanın
re'sen imhası
Madde 102- Gümrüğe
sunulan eşyanın rejim beyanında bulunulmadan önce herhangi bir kaza sonucu ya
da elde olmayan nedenlerle tamamen veya kısmen hasara uğraması, harap olması,
bozulması gibi nedenlerle bir arada bulunduğu eşya veya çevreye zarar verir
hale gelmesi veya tehlike arz etmesi halinde, gümrük idaresi bu eşyayı sahibine
veya rejim beyanında bulunacak kişiye haber vermeden re'sen imha ettirebilir.
Yapılan işler sonucundan eşya sahibine yazılı bilgi verilir ve eşyanın imhasına
ilişkin varsa yapılmış olan masraflar sahibinden tahsil edilir.
Eşyanın bir
kısmının imha edilmesi halinde, kalan kısmı için sahibine yapılacak yazılı
bildirim sonucundaki talep doğrultusunda işlem yapılır.
Eşyanın
yukarıda belirtildiği şekilde imhası gümrük idare amiri veya görevlendireceği
amir veya memur başkanlığında en az üç kişiden oluşan bir komisyon tarafından
karara bağlanır ve imha işlemleri bu komisyon tarafından sonuçlandırılır. İmha
kararının alınması ve imha sonuçları komisyon tarafından tutanağa bağlanır.
DÖRDÜNCÜ
KISIM
Gümrükçe
Onaylanmış İşlem veya Kullanım
BİRİNCİ
BÖLÜM
Genel
Hükümler
BİRİNCİ
AYIRIM
Gümrükçe
Onaylanmış İşlem veya Kullanım Kısıtlamaları, Misilleme,
Sahte
Menşeli Eşya ve Zarflar
Eşyanın
gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanıma tabi tutulma serbestisi
Madde 103- Bir eşya
kanunlar, tüzükler, kararnameler ve bunların yetkili kılacağı merciler
tarafından konulmuş yasaklama ve kısıtlama hükümleri saklı kalmak üzere;
niteliğine, miktarına, menşeine, yükleme veya varış ülkesine bakılmaksızın
belirlenmiş şartlar altında her zaman gümrükçe onaylanmış işlem veya
kullanımlardan birine tabi tutulabilir.
Sahte
menşeli eşya ve zarflar
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 104- Gerek
üzerlerinde, gerek iç ve dış ambalajlarında üretildiği ülkeden başka bir ülke
ürünü olduğunu gösteren veya böyle bir izlenim uyandıran isim ya da simgeler
taşıyan eşyanın Türkiye'ye ithaline izin verilmez. Bu gibi eşyanın Türkiye'den
transit geçişine veya antrepo ve benzeri yerlere konulmasına ya da yeniden
ihracına Müsteşarlıkça izin verilebilir.
Türk
menşeli eşyada kullanılmak üzere ve bunların başka ülke menşeli olduğunu
gösterecek veya böyle bir izlenim uyandıracak nitelikte, üzerleri yabancı dilde
yazılı veya basılı her türlü boş zarf, şerit, etiket, damga ve benzeri eşya ile
Türkiye'de düzenlenebilecek belgelerin başka ülkelerde düzenlenmiş gibi
gösterebilecek nitelikte, üzerleri imzalı veya imzasız olsun, Türkiye'de
yerleşik olmayan yabancı firmalara ait proforma faturalar hariç boş faturaların
Türkiye'ye ithaline izin verilmez.
Türkiye'de
yerleşik firmalarla lisans, royalti veya patent anlaşması imzalamış yabancı
firmaların bu tür eşyası bu hüküm dışındadır.
İKİNCİ
AYIRIM
Fikri ve Sınai Mülkiyet Haklarının Korunması
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Tanımlar
Madde 105- Bu Ayırımda
geçen;
a) Sahte
eşya deyimi, ambalajı da dahil olmak üzere, yetkisiz olarak hak sahibinin
geçerli tescilli markası ile aynı ticari markayı veya esas yönleri itibariyle
bu ticari markadan ayırt edilemeyen bir ticari markayı taşıyan ve bu yolla
fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunması mevzuatına göre güvence altına
alınan hakkı ihlal eder mahiyetteki eşyayı,
b) Sahte
eşyanın tamamlayıcıları deyimi, sahte eşyayla birlikte veya ayrı olarak
piyasaya sunulan logo, etiket, stiker, broşür, kullanım kılavuzu, garanti
belgesi gibi her türlü marka simgesi ile sahte eşyanın markalarını taşıyan
ambalajları,
c) Telif
hakkına tabi taklit eşya deyimi, bir telif hakkı, komşu hakkı veya tasarım
hakkına konu eşyanın hak sahibinin fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunması
mevzuatına göre güvence altına alınan hakkını, ulusal kanunlar altında tescil
edilmiş olsun olmasın, ihlal eder mahiyette, hak sahibinden veya bu hak sahibi
tarafından üretim yapılan ülkede yetkilendirilen kişiden izinsiz olarak
kopyalanan ve bu kopyalar kullanılarak üretilen eşyayı ve patent veya faydalı
model hakkını ihlal eder mahiyetteki eşyayı,
d) Hak
sahibi deyimi, (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen eşya ile ilgili fikri ve
sınai mülkiyet haklarından birine sahip veya bu hakları kullanmaya yetkili bir
kişi veya bunların temsilcisini,
e) Sahte
veya telif hakkına tabi taklit eşyanın kalıp ve matrisleri deyimi, sahte bir
ticari markayı veya bu markayı taşıyan eşyayı, patent hakkını ihlal eden
eşyayı, (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen eşyayı üretmek amacıyla
özellikle tasarlanan veya uyarlanan ve kullanılması halinde hak sahibinin fikri
ve sınai mülkiyet haklarının korunması mevzuatına göre güvence altına alınan
hakkını ihlal edecek kalıp ve matrisleri,
İfade eder.
Türkiye
Gümrük Bölgesine giren, serbest dolaşıma giren, ihraç edilen, yeniden ihraç
edilen, bir rejime tabi olan veya serbest bölgeye konulan eşya ile ilgili
işlemler söz konusu eşyanın (a), (b), (c) ve (e) bentlerinde belirtilen eşya
olduğunun anlaşılması halinde 109 uncu maddeye istinaden durdurulur.
Kapsam
Madde 106- Fikri ve
sınai mülkiyet haklarının korunması mevzuatına göre, marka, coğrafi işaret,
endüstriyel tasarım ve patent ve faydalı model hakları ile Fikir ve Sanat
Eserleri Kanunu kapsamına giren haklarla ilgili olarak, hak sahibinin veya
temsilcisinin talebi üzerine veya bu hakların ihlal edildiğine ilişkin açık
deliller olması halinde gümrük idaresince resen aşağıdaki işlemler uygulanır:
a) Söz
konusu eşyanın Gümrük Kanununun 59 uncu maddesine
istinaden serbest dolaşıma girmesi, ihracatı veya yeniden ihracatı ile ilgili
gümrük işlemleri gümrük idarelerince durdurulur.
b) Gümrük
Kanununun 36 ncı maddesi
kapsamında gümrük gözetimi altında iken denetlenen eşya, Kanunun 79 uncu maddesinin
1 inci fıkrasının (a) bendi kapsamında bir rejim uygulanan eşya, yeniden ihraç
edilen eşya veya Kanunun 152 nci maddesine
istinaden serbest bölgeye konulan eşyanın yukarıda ifade edilen hakları ihlal
etmesi halinde gümrük idarelerince söz konusu eşya ile ilgili gerekli tedbirler
alınır.
Ancak, hak
sahibinin izni ile ticari markaya sahip olmuş, patent veya faydalı model
hakları, telif veya komşu hakları ve tasarım hakları ile korunmuş ve hak
sahibinin izni ile üretilmiş eşyanın hak sahibinin rızası dışında bu maddenin
birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde belirtilen durumlardan birine tabi
olması veya hak sahibinin onayladığından farklı koşullarda üretilmesi veya
başka koşullarda bir marka taşıması halinde söz konusu eşya bu madde hükümleri
kapsamı dışında tutulur.
Aynı
şekilde yolcu beraberinde getirilen zati ve hediyelik eşya ile posta
kolileriyle gönderilen ticari mahiyette olmayan eşya için bu madde hükümleri
uygulanmaz.
Gümrük
idarelerine başvuru
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 107- Fikri ve
sınai mülkiyet haklarının korunmasına ilişkin mevzuat hükümlerini ihlal eder
nitelikteki eşyaya ilişkin gümrük işlemlerinin durdurulması talebi 19 no.lu ekte yer
alan 'Fikri Sınai Mülkiyet Hakları'nı İhlal Eden Eşyanın Gümrük İşlemlerinin
Durdurulmasına İlişkin Başvuru Formu' ile yapılır. Söz konusu başvuru ekinde,
eşyanın tanınmasına yardımcı olacak ayrıntının tarifini içeren bir belge ile
kendisinin hak sahibi olduğunu kanıtlayan bir belge yer almalıdır.
Henüz
gümrüğe gelmemiş bir eşya ile ilgili olarak, gümrük idaresinin alacağı kararı
yönlendirmeye yardımcı olmak üzere hak sahibi yukarıda belirtilen belgelere
ilave olarak,
a) Eşyanın
bulunduğu veya gönderilmesi planlandığı yeri,
b) Taşımaya
veya ambalajlara ilişkin ayrıntılar,
c) Eşyanın
önceden planlanmış varı veya yola çıkış tarihleri,
d) Eşyayı
taşıyan araca ilişkin bilgiler,
e)
İthalatçı, ihracatçı veya hamile ilişkin bilgiler,
İlgili
gümrük idaresine verilebilir. Bu hususların bildirilmemesi başvuru hakkında
işlem yapılmasına engel oluşturmaz.
Gümrüğe
gelmemiş bir eşya ile ilgili olarak hak sahibi başvuru dilekçesinde, gümrük
idaresinin harekete geçmesini istediği sürenin uzunluğunu tam olarak
belirtmelidir. Ancak bu süre otuz günü geçemez. Sürenin başlangıcında başvuru
dilekçesinin gümrük idaresinin kaydına girdiği tarih esas alınır. Muhtemel bir
hak tecavüzünün önlenmesi amacıyla gümrük idarelerinin müteyakkız olmasını
talep eden ve bir süre ile sınırlı olmayan genel mahiyetteki başvuru
dilekçeleri değerlendirmeye alınmaz.
Başvurunun
değerlendirilmesi sırasında söz konusu olan kırtasiye masrafları, tahlil ve
ekspertiz ücretleri ile fazla mesai ücretleri hak sahibi veya temsilcisi
tarafından gümrük veznesine yatırılır.
Gümrük
idareleri olayın özelliğine göre gerekli görmeleri halinde ithalatçının veya
kamunun hakkını güvenceye almak ve suistimalleri önlemek amacıyla başvuru
sahibinden eşyanın CIF kıymeti kadar bir teminat isteyebilirler.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Sorumluluk
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 108- Fikri ve
sınai mülkiyet haklarının ihlal edildiği gerekçesi ile gümrük idaresine yapılan
başvurunun kabul edildiği tarihte şikayet konusu eşya serbest dolaşıma girmiş
ise, başvurunun gümrük idaresince kabul edilmiş olması, söz konusu eşyanın
gereğince muayene edilmeden ithaline izin verildiği gerekçesi ile hak sahibine
tazminat hakkı doğurmaz. Sahte markalı veya taklit mallarla mücadele
kapsamında, gümrük işlemleri gümrük idaresince re'sen durdurulan eşya
nedeniyle, ilgili kişilerin yapılan işlemler sonucunda fayda veya zarara
uğraması halinde, gümrük idaresi yetkilileri bu kişilere karşı sorumlu
tutulamazlar.
Gümrük
idarelerince yapılacak işlemler
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 109- Hak
sahibinin başvurusundan veya başvurusunun kabul edilmesinden önce 106 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) ve
(b) bentlerinde yer alan gümrük işlemleri sırasındaki olağan denetlemelerde
eşyanın 105 inci maddenin
birinci fıkrasının (a), (b), (c) ve (e) bentlerinde sayılan eşya olduğunun
tespiti halinde muhtemel hak ihlali, eğer biliniyorsa, hak sahibine bildirilir.
Gümrük idareleri hak sahibinin geçerli bir başvuruda bulunmasını teminen 3 iş
günü boyunca bu şekilde tespit edilen eşyanın işlemlerini durdurmaya ve eşyaya
el koymaya yetkilidirler.
Hak sahibi
tarafından yapılan başvuruyu değerlendiren gümrük idareleri, söz konusu
başvuruyu kabul edebilir veya eldeki belge ve bilgilerin yeterli görülmediği
hallerde talebi reddedebilirler. Gümrük idaresi başvuru talebi ile ilgili
kararını yazılı olarak hak sahibine bildirir.
Başvurunun
kabul edilmesi şeklinde bir kararın çıkması halinde gümrük idaresi söz konusu
kararın ne kadar süre ile geçerli olduğunu da açıkça belirtir. Sürelerle ilgili
olarak 107 nci madde hükümleri geçerlidir (14.08.2002 tarihli, 24846
sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
Dördüncü fıkra (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişiklikle mülga)[14]
Gümrük
idaresi tarafından başvurunun kabul edilmediği yönünde bir karar alınması
halinde söz konusu karar gerekçeleri belirtilmek ve itiraz yolu açık olmak
suretiyle hak sahibine bildirilir.
Hak
sahibinin başvurusu üzerine gümrük idaresi tarafından alınan karara istinaden 106 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) ve
(b) bentlerinde sayılan gümrük işlemlerine tabi eşyanın söz konusu kararda yer
alan sahte veya kopya eşya tanımına uyması halinde gümrük idaresi eşyanın
gümrük işlemlerini durdurabilir veya eşyaya el koyabilir.
Bu durum
eşya sahibine ve başvuru sahibine eşyanın gümrük işlemlerinin durdurulmasını
veya eşyaya el konulmasını takip eden ilk iş günü içerisinde bildirilir. Gizli
nitelikte ve mesleki sır kapsamında olan bilgiler ile ticari ve endüstriyel
tasarımlara ilişkin hakların ihlalini oluşturan bilgiler hariç olmak üzere,
eşya sahibinin ve alıcının adı, soyadı, firma adı ve adresi gibi bilgiler
yetkili yargı merciine müracaatta kullanılmak amacıyla talepte bulunan hak
sahibine verilir. Gümrük idaresi, talep üzerine 106 ncı maddenin (a) ve (b) bentlerindeki
işlemlerin herhangi birinde yer alan kişilerin ve başvuru sahibinin gümrük
işlemleri durdurulan veya el konulan eşyayı kontrol etmesine veya söz konusu
eşyadan numune almasına izni verir.
Gümrük
idaresi eşyanın incelenmesi sırasında işlemleri hızlandırmak amacıyla söz
konusu eşyadan numune alabilir.
Gümrük
idaresince alınan durdurma kararının hak sahibine tebliğinden itibaren on gün
içinde esas hakkında yetkili mahkeme nezdinde dava açılmaması veya dava açılmış
olsa dahi mahkemeden tedbir niteliğinde karar alınmaması veya yargı kararının
eşyanın üzerine bir tedbir konulmasına gerek bulunmadığı yönünde olması
hallerinde, eşya hakkında beyan sahibinin talepte bulunduğu gümrük rejimi
hükümlerine göre işlem yapılır.
Durdurma
kararından sonra yapılacak işlem
Madde 110- Durdurma
kararının tebliğinden itibaren on gün içinde konu ile ilgili dava açıldığına
ilişkin bir belgenin hak sahibi veya temsilcisi tarafından gümrük idaresine
ibraz edilmemesi veya gümrük idaresine yetkili yargı merciinden tebliğ edilen
bir karar bulunmaması veya yargı kararının eşyanın üzerine bir tedbir
konulmasına gerek bulunmadığı yönünde olması hallerinde eşyanın üzerindeki
tedbir kaldırılır.
Sahte veya kopya olduğu kesinleşen
eşyaya ilişkin işlemler
Madde 111- Yetkili
mahkemenin söz konusu eşyanın sahte veya kopya olduğuna karar verdiği hallerde,
aşağıda belirtilen şekilde işlem yapılır.
a) Eşyanın
imhasına karar verildiği takdirde, masrafları eşya sahibine ait olmak üzere ve
tasfiye hükümlerine göre imha gerçekleştirilir (14.08.2002 tarihli,
24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
b) Eşyanın
niteliklerinin değiştirilmesinden sonra eşya sahibine teslimine karar verilmesi
halinde, hiçbir şekilde ilk haline gelemeyecek şekilde söz konusu eşyanın
nitelikleri değiştirilir. Marka ve etiketlerinin sökülmesi eşyanın
niteliklerinin değişmesi için yeterli kabul edilmez. Bu işlemlere ilişkin
masraflar eşya sahibi tarafından karşılanır. Nitelikleri değişen eşyanın bir
gümrük rejimine tabi tutulması durumunda, Gümrük Kanununun 64 üncü maddesine
göre işlem yapılır. Eşyanın nitelikleri değiştirilmeksizin yeniden ihraç
edilmesi şeklindeki talepler reddedilir.
c) Sahte
veya kopya eşyanın devlete terk edilmesine karar verilmesi halinde, tasfiye
hükümlerine tabi tutulmadan önce söz konusu eşyanın (b) fıkrasında belirtildiği
şekilde nitelikleri değiştirilir. (14.08.2002 tarihli, 24846
sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
İKİNCİ BÖLÜM
Gümrük Rejimleri
BİRİNCİ AYIRIM
Eşyanın Bir Gümrük Rejimine Tabi Tutulması
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
G.G.T.(Serbest Dolaşıma Giriş) Seri
No 8
Tasarruflu Yazılar 1
Beyan,
gözetim ve kontrol (16.04.2008 tarih ve 26849 sayılı R.G. ile
değişik)[15]
MADDE 112 - Bir gümrük rejimine tabi tutulmak istenilen eşya bu
rejime uygun şekilde yetkili gümrük idaresine beyan edilir. Beyanın ihracat, hariçte işleme, transit veya
antrepo rejimi için yapılması halinde, serbest dolaşımda bulunan eşya, gümrüğe
verilen beyannamenin tescil tarihinden itibaren Türkiye Gümrük Bölgesinden
çıkıncaya veya imha edilinceye ya da gümrük beyannamesi iptal edilinceye kadar
gümrük gözetimi altında kalır.
Türkiye'ye ithali, öngörülen her türlü izin veya
uygunluk belgesine tabi eşya, ancak tabi olduğu mevzuata uygunluğu tespit
edilmek suretiyle ithal edilebilir. İlgili kurumlarca yapılacak ithalat
kontrollerinin gümrük beyannamesinin tescil işlemi öncesinde yapılması esastır.
İlgili kurumlarca yapılacak kontroller, gümrük yükümlülüğü sona erdikten sonra
ve eşya gümrük kontrolündeki yer ve sahalardan çıkarılmadan önce de
yapılabilir. Bu durumda eşya, ilgili kurumlarca kontrol yapılmasını teminen,
gümrük mevzuatının öngördüğü yükümlülüklerin yerine getirildiği tarihi izleyen
günden itibaren en fazla üç iş günü tutulabilir.
Beyan şekilleri
Madde 113- Gümrük
beyanı;
a) Yazılı
olarak,
b) Sözlü
olarak,
c)
Bilgisayar veri işleme tekniği yoluyla,
d) Eşya
sahibinin bu eşyayı bir gümrük rejimine tabi tutma isteğini ifade ettiği
herhangi bir tasarruf yoluyla,
Yapılabilir.
BİRİNCİ ALT
AYIRIM
Yazılı Beyanlar
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
I. Normal Usul
Gümrük
beyannamesi, beyanname ve diğer belgelerin basım ve dağıtımı
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2 3
Madde 114- Yazılı
beyan, 20 no.lu ekte bir
örneği yer alan gümrük beyannamesi ile yapılır. Ayrıca, ilgili gümrük rejimi
uyarınca beyanın yapıldığı Elçilik Mektubu, Kurye Mektubu, TIR Karnesi, ATA
Karnesi, Kumanya Listesi, Declaration en Douane gibi belgeler gümrük
beyannamesi olarak kabul edilir.
A tipi genel antrepolara konulan eşya için gümrük
idaresine antrepo beyannamesi yerine, işleticiler tarafından doldurulan ve
imzalanan ve bir örneği 21 no.lu
ekte yer alan Antrepo Giriş Listesi verilir. ([16])
Beyanda
bulunacak kişilerin gümrük idaresinin bilgisayar sistemine veri girişinde
bulunabilmeleri için gümrük idaresinden önceden alınan kullanıcı kodu ve şifre
sahibi olmaları gerekir.
Bu Yönetmelikte
geçen beyanname ve diğer belgelerin basımı, dağıtımı, bunlardan alınacak ücret
ve tahsil şeklini belirlemeye, gümrükte kullanılan her türlü defter veya
belgenin bilgisayar ortamında hazırlanmış olması halinde bu belgelerin kabulüne
Müsteşarlık yetkilidir.
Beyannamede
kalem
Madde 115- Bir
beyannamenin iki veya daha fazla kalemi kapsaması halinde, beyana karşılık
gelecek vergi ve ceza bakımından her kalem ayrı bir beyan sayılır. Bir kalemin
eksik veya fazlası diğer kalemin fazla veya eksiğine mahsup edilemez.
Türk Gümrük
Tarife Cetvelinde aynı tarife pozisyonunun alt açılımında bulunan ve aynı
kanuni veya tercihli vergi oranına tabi olan eşya bir kalem sayılır. Başka
tarife pozisyonlarına girdiği halde vergi oranları aynı olan eşya bu hükmün
dışındadır.
Beyanda
bulunacaklar
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 116- Beyan,
doğrudan eşya sahipleri veya temsilcileri tarafından yapılır.
Devlet,
belediye, il özel idareleri ve diğer kamu tüzel kişilerinin amir ve memurları,
özel hukuk tüzel kişilerinin kendilerini temsile yetkili personeli doğrudan
temsil yoluyla beyanda bulunabilir.
Kara, deniz
ve havayolu işletmeleri ile nakliyeci kuruluş temsilcileri, taşıdıkları eşyanın
sadece transit işlemleri için doğrudan temsil yoluyla beyanda bulunabilir.
Bir
beyannamenin tescilinin belirli bir kişi için özel yükümlülükler getirmesi
halinde bu beyanın söz konusu kişi tarafından veya bu kişi hesabına yapılması
ve beyan sahibinin Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik olması gerekir.
Türkiye
Gümrük Bölgesinde yerleşik olma zorunluluğu transit ya da geçici ithalat veya
arızi beyanda bulunan kişilere uygulanmaz.
Beyannamenin
doldurulması
Madde 117- Gümrük
beyannamesinin doldurulmasında 20 no.lu ekte yer
alan kullanma talimatı esas alınır.
Eşyanın
beyan edildiği gümrük rejimini düzenleyen hükümlerin uygulanması için gerekli
bütün bilgiler gümrük idarelerinde bulunan veri giriş salonlarındaki
terminaller aracılığıyla yerel alan ağı veya elektronik veri değişimi veya
internet aracılığıyla geniş alan ağı üzerinden bilgisayar sistemine girilerek
beyanname üzerine döküm alındıktan sonra beyan sahibi tarafından imzalanır.
Sistemde
kayıtlı beyanname gümrük idaresince tüm işlemlere esas tutulacak asıl
beyannamedir. Bundan alınan dökümler beyannamenin nüshalarıdır.
Bilgisayar
sistemine dahil olmayan gümrük idarelerinde gümrük beyannamesi elle veya yazı
makinesi ile doldurulur ve beyan sahibi tarafından imzalanır.
Beyannameler
açık ve okunaklı bir şekilde doldurulmalıdır. Beyanname üzerinde kazıntı ve
silinti yapılamaz. Üzerinde kazıntı ve silinti bulunan beyannameler gümrük
idarelerince kabul edilmez.
Beyanın
bağlayıcılığı
G.G.T.(Serbest Dolaşıma Giriş) Seri
No 8
Madde 118- Tescil
edilen beyanname, ait olduğu eşyanın vergileri ve para cezalarından dolayı
taahhüt niteliğinde beyan sahibini bağlar ve vergilerin tahakkukuna esas
tutulur. Bu nedenle beyanname başkasına devredilemeyeceği gibi eşyanın
başkalarına satılması beyan sahiplerini bu yükümlülüklerinden kurtarmaz.
Beyannamede
imzası bulunan kişiler cezai hükümlerin uygulanması açısından beyannamede
belirtilen bilgiler ile beyannameye ekli belgelerin doğruluğu ve ilgili rejimin gerektirdiği bütün
yükümlülüklere uyulmasından sorumludur. Doğrudan temsil durumunda bu sorumluluk
adına hareket edilenlere aittir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Beyannameye eklenecek belgeler
G.G.T.(Serbest Dolaşıma Giriş) Seri
No 8
Genelgeler 1 2 3 4 5
Tasarruflu
Yazılar 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11
Madde 119- Müsteşarlıkça belirlenecek haller hariç, gümrük
beyannamesi ile birlikte eşyanın faturasının ibrazı zorunludur.
(16.04.2008 tarih ve 26849 sayılı R.G. ile değişik)[17]
Ayrıca
beyanname ekinde;
a) Eşyanın serbest
dolaşıma girişinde; teslim şekline göre navlun faturası ve/veya sigorta
poliçesi,
b) Transit
ve antrepo rejimlerinde; taşıma belgeleri,
c) Eşyanın
laboratuar tahliline veya ekspertize tabi tutulması durumunda; buna ilişkin
raporlar,
d) İhracat,
transit ve antrepo rejimleri dışında kalan rejimlerde; Kıymet Bildirim Formu,
e) Eşyanın
tercihli tarife uygulamasından yararlanması halinde; gerekli belgeler,
f) Eşyanın
ilgili gümrük rejimine tabi tutulabilmesi için bir izin veya bir belge arandığı
hallerde, söz konusu izin veya belge,
Aranır.
Beyannameye
eklenen belgeler gümrük idarelerinde muhafaza edilir. Yükümlü tarafından talep
edilmesi halinde bu belgelerin onaylı birer örneği kendilerine verilebilir.
Beyannamede
belirtilen alıcının, beyannameye eklenecek belgelerdekinden farklı olması
durumunda, eşyanın satıcısı veya göndericisi tarafından düzenlenmiş ve
yanlışlığın teyit edildiğine dair bir belgenin sunulması halinde bu belge
gümrük idaresince kabul edilir.
Fatura
Genelgeler 1 2 3 4
Tasaruflu Yazılar
1 2 5 4 5
Madde 120- Fatura,
kesin satışlarda, satıcı ve diğer hallerde gönderici tarafından mahallinde
düzenlenmiş ve başlıca;
a)
Faturanın düzenleme yeri, tarihi ve sayısı,
b) Kesin
satışlarda satıcı firmanın, diğer hallerde ise satıcı veya eşyayı gönderen
firmanın adı ve adresi,
c) Eşyayı
satın alanın veya kesin satış dışındaki hallerde gönderilenin adı ve adresi,
d) Ödeme
şartları (peşin veya vadeli gibi),
e) Satış
bedeli ve teslim şartı (CIF, FOB veya diğer bir bedel gibi),
f) Eşyanın
cinsi ve nev'i ve satış birimine (kilo, metre, adet, düzine gibi) göre miktarı,
g) Eşyanın
birim fiyatı (1 metre, 1 kilo ve 1 adedinin fiyatı gibi),
h) Eşyanın
bulunduğu kapların cins ve nev'i, marka ve numarası ve adedi,
ı) Eşyanın
teslim ve bedelinin ödeme yeri,
i) Eşyanın
gönderilme şekli,
Hususlarını
içeren bir belgedir.
Ayrıntılı
fatura
Madde 121- Ayrıntılı
fatura, kıymetleri üzerinden vergiye tabi olup da birden ziyade kap içinde
gelen ve aynı zamanda çeşitli cins ve kıymette olan eşyadan, her kapta aynı cins
ve kıymette ne miktar eşya bulunduğunu gösteren ve faturaya uygun bir şekilde,
satıcı veya gönderici tarafından mahallinde düzenlenmiş bir belgedir.
Faturalarda
her kabın içinde satış birimine göre ne miktar eşya bulunduğu gösterilmediği
takdirde, ayrıntılı faturanın beyanname ile birlikte idareye verilmesi gerekir.
Çeki listesi
Madde 122- Çeki
listesi, bir fatura kapsamı eşyanın çeşitli cins ve nev'ide ve çeşitli
ağırlıktaki kaplara konulması halinde, her kapta ne miktar eşya bulunduğunu
göstermek amacıyla düzenlenen bir belgedir.
Çeki
listesi satıcı veya gönderici tarafından fatura ile birlikte hazırlanabileceği
gibi, beyan sahibi tarafından da hazırlanabilir.
Ağırlıkları
üzerinden vergiye tabi eşyaya ilişkin çeki listesinin beyan edilen eşyanın,
tarife cetvelinde gösterilen vergiye esas olan, daralı ve net ağırlık, adet,
baş ve hacim gibi ölçüler üzerinden hazırlanması gerekir.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Taşıma belgeleri
Tasarruflu
Yazılar
1 2 3 4
Madde 123- Deniz
yoluyla yapılan taşımalarda geminin kaptanı veya donatanı veya mümessili
tarafından yükletene taşıma belgesi olarak konşimento verilir. Konşimentoda
aşağıda yazılı bilgiler bulunur.
a)
Taşıyanın adı ve soyadı veya ticaret unvanı,
b) Kaptanın
adı ve soyadı,
c) Geminin adı
ve tabiyeti,
d)
Yükletenin adı ve soyadı veya ticaret unvanı,
e) Alıcının
adı ve soyadı veya ticaret unvanı,
f) Yükleme
limanı,
g) Boşaltma
limanı veya buna dair talimat alınacak yer,
h) Gemiye
yüklenen veya taşınmak üzere teslim alınan malların cinsi, ölçüsü, sayı veya
tartısı, markaları ve dıştan belli olan hal ve mahiyetleri,
ı) Navluna
ait şartlar.
Eşya,
boşaltma limanında konşimentoda teslim edileceği gösterilen ve bir nüshasını
taşıyan kimseye ve eğer konşimento emre muharrer ise ciro ile devralmış şahsa
teslim olunur. Bu kimseler malı almak için lazım gelen vasıfları haiz sayılır.
Ancak, konşimento ibrazı esas olmakla birlikte,
konşimentosu ibraz edilemeyen petrol ve türevleri, eşyanın taşıyıcısı veya
temsilcisi tarafından eşyanın alıcısı olarak gösterilen Gümrükçe Onaylanmış
Kişi Belgesi sahiplerinin, konşimentodaki eşya bilgilerini içeren ve
konşimentonun en geç doksan gün içinde ibraz edileceğine dair verecekleri
taahhütnameye istinaden konşimento ibrazından önce alıcıya teslim edilebilir.
(08.11.2007 tarih ve 26694 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Kara
nakliyatında taşıyıcılar tarafından konşimento yerine düzenlenen belgeye yük
senedi (CMR) denilir. Bunlarda da aşağıda yazılı bilgiler bulunur:
a) Alıcının
adı, soyadı veya ticaret unvanı ve adresi, eşyanın gönderildiği yer ve taşıma
senedinin emre yazılı olması isteniyorsa emrine şerhi,
b)
Taşınacak eşyanın cinsi, ağırlığı veya adedi, paket halinde iseler paketlere
yazılı numaraları ve işaretleri ve ambalajın şekli ve niteliği,
c)
Gönderenin adı, soyadı veya ticaret unvanı ve adresi,
d) Taşıyıcının
adı, soyadı veya ticaret unvanı ve adresi,
e) Taşıma
ücreti ve ücret ödenmiş ise bu husus,
f)
Taşımanın yapılacağı müddet,
g) Taraflar
arasında kararlaştırılan diğer hususlar.
Hava
taşımalarında, aynı anlamda ve benzeri bilgileri kapsayan konşimento
kullanılır.
Demiryolu
ile yapılan taşımalarda ise benzeri bilgileri içeren CIM ve CIV belgeleri gibi
uluslararası kabul görmüş taşıma belgeleri kullanılır.
İşlenmiş
Tarım Ürünleri Beyan Formu/Analiz Sonuç Raporu
Madde 124- İşlenmiş
Tarım Ürünleri Beyan Formu/Analiz Sonuç Raporu; işlenmiş tarım ürünlerinin
serbest dolaşıma sokulması halinde, bu ürünlerdeki tarım paylarını belirten ve
kimyager tarafından onaylanmış, 22 no.lu ekte yer
alan belgedir.
İthal
eşyasına ait kıymet bildirim formu
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 125- Gümrük
Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının VII nci Maddesinin Uygulanmasına Dair
Anlaşma hükümleri çerçevesinde belirlenen ithal eşyasına ait gümrük kıymetinin
unsurlarını içeren ve 23 no.lu ekte yer
alan belgedir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Beyannamenin
tescil ve kabul işlemleri (09.11.2006
tarihli ve 26341 sayılı R.G. ile başlık değişik - Yürürlük 09.12.2006)[18]
Genelgeler 1 2 3
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6 7 8
Madde 126- Beyanname,
beyana ilişkin bilgilerin sisteme girilmesi ve sistem tarafından tescil tarihi
ve sayısı verilmesiyle tescil edilir.
Tescil edilen beyannamenin kağıt nüshaları, ekleri ile
birlikte gümrük kabul memuruna verilir. Kabul memuru tarafından, beyanname
ekinde yer aldığı beyan edilen eklerin beyannameye ekli olup olmadığı kontrol
edilir. Kontrol sonucunda beyanname ekinde yer aldığı beyan edilen eklerin
beyannameye ekli olduğunun görülmesi halinde beyanname ve ekleri kabul memuru
tarafından teslim alınır. Beyanname ve eklerinin kabul işlemi beyannamenin
kağıt nüshalarının üzerinin mühürlenmesi ve imzalanmasıyla kabul memuru
tarafından tamamlanır. (09.11.2006 tarihli ve 26341 sayılı R.G.
ile değişik - Yürürlük 09.12.2006)[19]
Bilgisayar
sistemine dahil olmayan gümrük idarelerinde tescil, beyanname üzerine mühür
vurulması, sıra numarası ve tarih konulması ile bu beyannameye ait bilgilerin
tescil defterine yazılması suretiyle tamamlanır. Şekle ait eksikliklerin
bulunması halinde ise beyanname tescil edilmeden sahiplerine geri verilir.
Beyannamenin tescilinden sonra yükümlüye, tescil tarihi ve sayısı ile eşyasını
teslim alabileceği tarihi bildiren bir pusula verilir.
Yükümlülere
bu pusulaların verilmesinden sonra yapılacak gümrük işlemleri gümrük memurları
tarafından tamamlanır.
Beyannamenin
tescil tarihi, aksine hüküm bulunmadığı sürece eşyanın beyan edildiği gümrük
rejimine ilişkin tüm hükümlerin uygulanmasında esas alınacak tarihtir.
Beyannamede düzeltme
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 127- Beyan sahibi tarafından, tescilden sonra beyanname ve
eklerinin kabul memuruna ibrazına kadar beyanname üzerinde yer alan eşyanın
cins, nevi ve niteliğiyle marka ve numaraları haricindeki bilgiler
düzeltilebilir. Gerekli değişiklik yapıldıktan sonra dökümü alınan beyanname
yükümlüsü tarafından imzalanarak ilgili gümrük memuruna verilir. (09.11.2006
tarihli ve 26341 sayılı R.G. ile değişik - Yürürlük
09.12.2006)[20]
Ancak,
beyanın bağlayıcılığı hükmü çerçevesinde,
a) Beyan
sahibine eşyanın muayene edileceğinin bildirilmesinden,
b)
Bilgilerin yanlış olduğunun tespit edilmesinden,
c) Eşyanın
tesliminden sonra beyanın kontrolüne ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla,
eşyanın teslim edilmesinden,
Sonra
beyannamede düzeltme yapılmasına izin verilmez.
Bilgisayar
sistemine dahil olmayan gümrük idarelerinde tescilden önce beyannamede herhangi
bir yanlışlığın düzeltilmesi gerekir ise hatalı yazının üzeri okunacak şekilde
çizilerek doğrusu yazıldıktan sonra düzeltme ve/veya ilavelerin yanına beyan
sahibi tarafından imza konularak ve beyannameler tescil sırasında resmi mühürle
mühürlenerek düzeltme işlemi yapılır. Tescilden sonra usulü dairesinde yapılan
düzeltmeler beyanda bulunan kişi ile birlikte imzalanarak resmi mühürle
mühürlenir.
Bölünmüş beyanname
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 128- Bir
beyanname kapsamı ve aynı türden olan eşyanın bir seferde çekilmesi esastır.
Ancak bir beyanname kapsamı olup farklı kalemlerde ve farklı tarife pozisyonuna
dahil eşyadan bir kaleminin çekilmesi beyan sahiplerince dilekçe ile istendiği
takdirde bu istek, eşyanın muayenesi yapıldıktan ve para cezası hükmedilmesini
gerektirir bir durumun olması halinde bunun eşya sahip veya temsilcilerine
duyurulmasından ve bu para cezasının tahsilinden sonra kabul olunur.
Bu halde,
gümrükten çekilmek istenilen kısım için beyan sahiplerinden asıl beyannameye
uygun olarak ayrı bir beyanname alınır ve çekilecek kısmın vergi tahakkukları
bunun üzerinden yapılır. Asıl beyannamenin bir nüshası eşyanın geri kalan kısmı
için verilecek beyannamelere esas olmak üzere sahiplerine geri verilir ve bir
nüshası gümrük idaresinde kalır.
Kısmi
beyannamelerin asıl beyannameye uygun olup olmadığı ilgili memurlarca kontrol
edilir ve uygun olmayanlar kabul edilmeyerek 127 nci maddeye göre işlem
yapılır.
Bilgisayar
sistemine dahil olmayan gümrük idarelerinde asıl beyannameye uygun olan
beyannamenin sayı ve tarihi ile eşyanın kap numaraları, ait olduğu özet beyanın
arka sayfasında gösterilir ve resmi mühürle mühürlenir.
Eşyanın en
son kısmı için sahiplerinden ayrıca beyanname aranmayıp vergi tahakkukları asıl
beyanname üzerinden yapılır ve bu beyannameye evvelce çekilen kısımlara ait
beyanname numaraları ile tarihleri yazılır. Bu hususlar beyannamenin idarede
kalan nüshası üzerinde de gösterilir.
Eşyanın
beyan edilen gümrük rejimine tabi tutulmasının imkansız olması halinde eşya bir
kalem veya bir kap olsa dahi bölünebilir. (27.02.2003
tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük
tarihi 01.01.2003 tür)
Beyannamelerin iptali
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 129- Gümrük
idareleri, beyan sahibinin talebi üzerine ve eşyanın yanlışlıkla beyanname
konusu gümrük rejimine tabi tutulmasına veya beyan edildiği rejime tabi
tutulmasının özel nedenlerle artık mümkün olmadığına ilişkin kanıtlayıcı
belgelerin ibraz edilmesi halinde, tescil edilmiş bir beyannameyi iptal
edebilir. Bu husus beyanname üzerine meşruhat düşülmek suretiyle gösterilir.
Gümrük idarelerince beyan sahibine eşyanın muayene edileceğinin bildirilmiş
olduğu hallerde, muayene sonucu alınmadan beyannamelerin iptaline ilişkin
talepler kabul edilmez ve eşyanın tesliminden sonra beyanname iptal edilmez.
Ancak,
eşyanın kullanılmamış, muayene edilmemiş, gümrük idaresince yapılan işlemlerde
hata tespit edilmemiş olması veya beyanname konusu gümrük rejimine tabi
tutulmasının mümkün olmadığının yükümlüsünce ispat edilmesi hallerinde eşyanın
tesliminden sonra beyannamenin iptali mümkündür.
Beyannamelerin
iptaline ilişkin taleplerin süresi içerisinde yapılması şarttır.
Beyannamelerin
iptali yürürlükteki cezai hükümlerin uygulanmasına engel oluşturmaz.
Rejim değişikliği
Madde 130- İptal
edilen beyanname içeriği eşyanın farklı bir gümrük rejimine tabi tutulmasının
talep edilmesi halinde, bu talep gümrük idarelerince kabul olunur.
Herhangi
bir kaza sonucu ya da elde olmayan nedenlerle eşya hasara uğrar ve hiçbir
surette kullanılamaz hale gelirse, talep halinde imhasına veya Türkiye Gümrük
Bölgesi dışına çıkarılmasına izin verilir. Bu gibi hallerde doğacak külfet ve
masraflar eşya sahibince karşılanır.
Beyannamenin tescilinden sonra
vergi indirimi
Madde 131- Beyannamenin
tescilinden sonra eşyanın niteliğinde meydana gelen değişiklikler veya
bozulmalar nedeniyle ithalat vergilerinden indirim yapılmaz.
Ancak;
a)
Özellikle ilk madde olarak kullanılması mümkün hale gelen eşyanın ilk madde
olarak beyan edilmesine gümrük idarelerince izin verilir. Gerekli görülmesi
halinde gümrük idareleri bu eşyanın ilk madde şeklinden başka bir şekilde
kullanılmasını önleyici tedbirleri alır.
b) Kısmen
hasara uğrayan eşyanın ayrılması mümkün ise, hasara uğramış kısmı için (a) bendi
hükümlerine göre işlem yapılır. Eşyanın hasarlı ve hasarsız şekilde
ayrılmasının mümkün olmadığı hallerde, beyan sahibinin talebi doğrultusunda (a)
bendi hükmü uygulanabileceği gibi, her türlü masraf ve külfet sahibine ait
olmak üzere bu eşyanın gümrük bölgesi dışına çıkarılmasına veya imhasına da
izin verilir.
Eşyanın teslimi
Madde 132- Gümrük
idareleri eşyanın ilgili rejime tabi tutulma şartlarının yerine getirilmesi ve
eşyanın yasaklayıcı veya kısıtlayıcı işlemlere tabi olmaması kaydıyla tescilden
ve 180 ve 181 inci maddelerde belirtilen şekildeki tespitlerden
sonra eşyayı teslim eder.
Ancak,
a)
Beyannamenin tescilinin bir gümrük yükümlülüğü doğurması halinde gümrük vergileri
ödenmedikçe veya teminata bağlanmadıkça,
b) Beyan
edilen gümrük rejimi hükümlerine göre teminat istenmesi halinde söz konusu
teminat alınmadıkça,
Beyanname
kapsamı eşya teslim edilemez.
Kısmi
muafiyete tabi geçici ithalat rejiminde (a) fıkrası hükmü uygulanmaz.
Hızlı kargo
taşımacılığı yoluyla gelen eşyanın serbest dolaşıma girişine ilişkin
beyannamesinin gümrük idaresine verilmesinden itibaren 6 saat içerisinde bu
beyannamenin incelenmesinin tamamlanamaması halinde de eşya teslim edilir.
Ancak bu eşyanın tümü veya bir kısmının fiziki muayenesinin yapılmasının 180
inci maddede belirtilen esaslar çerçevesinde zorunlu görüldüğü taşıyıcı veya
işletmeci kuruluşa bildirildiği hallerde bu fıkrada belirtilen süre kısıtlaması
uygulanmaz.
Yasaklama
veya kısıtlamaya tabi olması nedeniyle teslimine imkan bulunmayan eşya, cezai
kovuşturmalar saklı kalmak üzere sahip veya temsilcilerinin yazılı talebi
doğrultusunda gümrüğe terk veya mahrece iade edilebilir veya üçüncü bir ülkeye
gönderilebilir. Eşyanın gümrüğe terk edilmesi halinde, bu eşya yine sahip veya
temsilcilerinin yazılı talebi ile Gümrük Kanununun 178 inci maddesi (b)
ve (e) fıkraları hükümleri çerçevesinde yeniden
ihraç amaçlı satış veya imha suretiyle tasfiyeye tabi tutulur.
Tahlile
tabi tutulacak eşya, tahlil sonucu beklenilmeden yükümlüsü tarafından
tesliminin talep edilmesi durumunda, eşyanın beyan edilen tarife pozisyonundaki
vergi ile ait olduğu fasıldaki en yüksek vergi oranındaki farkın teminata
bağlanarak, yükümlüsünden eşyanın tahlili sonuçlanmadan kullanılmayacağına,
kullanılması halinde 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu[21] çerçevesinde işlem yapılacağının kabul edileceğine
dair 29/a
nolu ekte yer alan taahhütname alınmak
şartıyla ve gümrük idaresinde saklanmak üzere eşyadan 1 adet şahit
numune alınarak gümrük idaresince uygun görülen yerde muhafaza edilmek kaydıyla
yed-i emin olarak teslim edilir. Ancak,
teslim edilen eşyanın ticaret politikası önlemlerine tabi olması veya
tesliminin telafisi mümkün olmayacak sonuçlara yol açacağı konusunda şüphe
olması halinde bu fıkra hükmünün uygulanması gümrük idare amirinin iznine
tabidir.(05.07.2006 tarihli ve 26219 sayılı R.G. ile EKLENMİŞTİR)
Takip edilmeyen beyannameler
Tasarruflu
Yazılar 1 2 3
Madde 133- Tescil
edilmiş beyanname kapsamı eşyanın beyan sahibinden kaynaklanan sebeplerle
Gümrük Kanununun 46 ncı maddesinde
belirtilen süreler içerisinde;
a)
Muayenesine başlanamaması veya devam edilememesi,
b) Beyan
edildiği gümrük rejimine tabi tutulması için verilmesi gereken belgelerin
verilmemiş olması,
c) Ödenmesi
veya teminat altına alınması gereken ithalat veya ihracat vergilerinin
ödenmemesi veya teminatın verilmemesi,
Hallerinde,
eşya idare amirinin seçeceği bir müdür yardımcısı gözetimi altında muayene
memurlarınca re'sen muayene edilir.
Muayene
sonucunda gümrük idarelerince alınacak para cezasını veya diğer takipleri
gerektiren veya gerektirmeyen durumlar bir tutanağa bağlanır.
Gümrüklerce
alınan para cezasını veya diğer cezai kovuşturmaları gerektiren hallere
rastlandığında gereği yapılır. Daha sonra eşyaya ilişkin beyannameler iptal
edilir ve eşya Gümrük Kanununun 177 ila 180 inci maddelerine
göre tasfiye edilir.
Gümrük
antrepolarında bulunan eşya için, serbest dolaşıma giriş rejimine ilişkin
beyanname verilmesi halinde, gümrük işlemlerinin beyannamenin tescil tarihinden
itibaren 30 gün içerisinde bitirilmesi gerekir. Bu süre içerisinde kanıtlanmış
bir mücbir sebebin olmaması durumunda, işlemleri bitirilemeyen eşya ile ilgili
olarak ikinci fıkra hükümleri uygulanır. Ancak, bu süre içerisinde Gümrük
Kanununun 64 üncü maddesinin
1 inci fıkrasında belirtilen koşullarda, gümrük antrepo rejimi dahil başka bir
rejim beyanında bulunulması halinde, bu beyana ilişkin süre göz önüne alınır.
Beyanın bilgisayar veri işleme
tekniği yoluyla yapılması
Madde 134- Eşyanın
beyan edildiği gümrük rejimini düzenleyen hükümlerin uygulanması için gerekli
bütün bilgiler gümrük idarelerinde bulunan veri giriş salonlarındaki
terminaller aracılığıyla yerel alan ağı veya elektronik veri değişimi veya
internet aracılığıyla geniş alan ağı üzerinden bilgisayar sistemine girilerek
beyanname üzerine döküm alındıktan sonra beyan sahibi tarafından imzalanır.
Beyanda
bulunacak kişilerin gümrük idaresinin bilgisayar sistemine veri girişinde
bulunabilmeleri için gümrük idaresinden önceden alınmış olan kullanıcı kodu ve
şifre sahibi olmaları gerekir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
II.
Basitleştirilmiş Usul
G.G.T. (Basitleştirilmiş Usul) (Seri No: 2)
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1
Basitleştirilmiş usulün kapsamı
Madde 135- Gümrük
idareleri, usul ve formalitelerin basitleştirilmesi ve gümrük işlemlerinin
yürürlükteki hükümlere uygun olarak yürütülmesini sağlamak amacıyla, 136 ila
163 üncü maddeler çerçevesinde;
a) Gümrük
Kanununun 60 ıncı maddesinde
sözü edilen beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmemesine
ve yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmamasına,
b) Söz
konusu beyanname yerine eşyanın ilgili gümrük rejimine tabi tutulması talebiyle
birlikte ticari veya idari bir belgenin verilmesine,
c) Talep
halinde yükümlünün işyerinde veya gümrük idaresi tarafından kabul edilen diğer
bir yerde eşyanın ilgili rejime geçişinin kayıt yoluyla yapılmasına,
İzin verir.
Basitleştirilmiş usulde beyanda bulunmak
için aranan koşullar (30.06.2009
tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009) (Eski hali için tıklayın)
MADDE
136 - 135 inci maddenin birinci
fıkrasının (a) bendinde belirtilen eksik beyan usulünden 17/A
ila 17/C maddeleri uyarınca onaylanmış kişi statüsü verilen gerçek ve tüzel
kişilerden 138, 139, 147, 149, 150, 155, 157 ve 158 inci maddelerde belirtilen
koşulları sağlayanlar yararlandırılabilir.
135 inci maddenin birinci fıkrasının (b)
bendinde belirtilen beyanname yerine ticari veya idari belge verilmesi
usulünden yararlanmak için yapılan talepler 17/A ila 17/C maddelerinde
belirtilen koşullar aranmaksızın kabul edilir.
135 inci maddenin birinci fıkrasının (c)
bendinde belirtilen, eşyanın kayıt yoluyla rejime girişi usulünden, 17/A ila
17/C maddeleri uyarınca kendilerine A Sınıfı onaylanmış kişi statüsü verilen
gerçek ve tüzel kişilerden 145, 153 ve 161 inci maddelerde belirtilen koşulları
sağlayanlar yararlandırılabilir.
Basitleştirilmiş usullere ilişkin
düzenleme yetkisi (30.06.2009
tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)(Eski hali için tıklayın)
MADDE
137 - Müsteşarlık, bu Yönetmelikte
yer alan basitleştirilmiş usullerden yararlanacak eşya çeşitleri, söz konusu
basitleştirilmiş usullerin kapsamı ve bu usullere ilişkin gümrük işlemlerini
belirlemeye, basitleştirilmiş usul türlerine göre farklı kriterler koymaya ve söz
konusu basitleştirilmiş usullerden yararlanma hakkının geri alınması ya da
askıya alınmasına yönelik düzenleme yapmaya yetkilidir.
Serbest dolaşıma giriş rejiminde
eksik beyan
Madde 138- Gümrük idareleri, onaylanmış kişi statü belgesi sahibi
kişilerin beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği
ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı gümrük
beyanını, 139 uncu maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla kabul edebilir. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
değişik. Yürürlük 30.08.2009)[22]
Gümrük
idaresi, eşyaya ilişkin basitleştirilmiş beyanın yürürlükteki mevzuat hükümleri
çerçevesinde gerekli görülen bütün bilgileri içermesi halinde tamamlayıcı
beyanın sunulmasını istemekten vazgeçebilir.
Bu usulün
uygulandığı durumlarda, ambar hareketleri ile özet beyan ve gümrük beyannamesi
tescil ve kabul işlemleri 67 ve 126 ncı maddelerde belirtildiği şekilde yapılır.
Ancak, tamamlayıcı beyanın verildiği tarihte, ilk beyannamenin bazı
bilgilerinin değiştirilmesi gerektiği hallerde, muayene memuru tarafından
beyanname ekranı açılarak yeniden düzenleme işlemleri yapılır.
Serbest dolaşıma giriş rejiminde
eksik beyanda bulunması zorunlu hususlar
Madde 139- Eksik bilgi
ile yapılacak beyanda;
a) Beyan sahibinin kimliğinin, taşıt aracının özelliklerinin
ve kayıtlı olduğu ülkenin, kapların adedi, cinsi ve özet beyana ilişkin
bilgiler ile beyan sahibinin imzasının bulunması,
b) Eşyanın,
Türk Gümrük Tarife Cetvelindeki yerinin gümrük idaresince kolay ve herhangi bir
tereddüde yol açmadan belirlenmesini sağlayacak şekilde tanımlanmış olması,
c) Eşyanın
tanımlanması, serbest dolaşıma geçişi düzenleyen hükümlerin uygulanması ve eşyaya
geçiş izni verilmeden önce alınması gereken herhangi bir teminat miktarının
belirlenmesi için gümrük idarelerince gerekli görülen her türlü diğer
bilgilerin yer alması,
d) Bir
eşyanın belli destekleyici belgeler olmaksızın serbest dolaşıma girişinin mümkün
olmadığı durumlarda, bu bilgi ve belgelerin tamamının mevcut olması,
Zorunludur.
Eşyanın
serbest dolaşıma girişinden önce ibrazı gerekli olan belgelerden bir ya da
birkaçını içermeyen beyanlarda;
a) İlgili
belgenin mevcut ve geçerli olduğunun,
b) Beyanın
kabulünde meydana gelecek bir gecikmenin eşyanın serbest dolaşıma girişini
engelleyeceğinin ya da daha yüksek bir oranda vergilendirmeye yol açacağının
belli olması, ve
c) Eksik
belgeye ilişkin bilgilerin her durumda beyanda gösterilmesi,
Zorunludur.
Serbest dolaşıma giriş
rejiminde eksik beyanların tamamlanması
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 140- Beyanname
tescil edildiğinde eksik olan bilgi ve/veya belgelerin tamamlanması için beyan
sahibine tanınan süre, söz konusu tescil tarihinden itibaren bir ayı geçemez.
İndirimli
veya sıfır oranında ithalat vergisinin uygulanması için gereken belgelerin
eksikliği durumunda, gümrük idarelerinin eksik beyan kapsamındaki eşyanın bu
tür indirimli veya sıfır oranında vergilendirilecekleri konusunda yeterli
nedenlerin olması ve beyan sahibinin talebi üzerine söz konusu belgenin
tamamlanması için yeni bir süre verilebilir. Bu şekilde verilecek ek süre üç
ayı geçemez.
Tamamlanacak
eksik beyanın gümrük kıymeti ile ilgili olması ve daha uzun bir süre gerekmesi
ve bunun gerekli olduğunun kanıtlanması durumunda, gümrük idareleri daha uzun
bir süre belirleyebilir ya da daha önce belirlenmiş olan süreyi uzatabilir.
İndirimli
ya da sıfır oranında gümrük vergisinin serbest dolaşıma girecek eşya için
sadece belirlenmiş tarife kotaları ve tarife tavanları dahilinde uygulanması
durumunda, vergilendirme, sadece indirimli ya da sıfır oranında vergi
uygulanması için gerekli olan belgeler düzenlendiğinde, izin verilen sınırlar
çerçevesinde yapılır. Bu belgeler aşağıdaki süreler içinde ibraz edilir.
a) Tarife
tavanları uygulanan durumlarda, alınan bir önlemin normal ithalat vergilerinin
yeniden uygulanması zorunluluğunu getirdiği tarihten önce,
b) Tarife
kotaları uygulanan durumlarda, bu kotalar için belirtilen limite ulaşılmasından
önce.
İndirimli
ya da sıfır oranında ithalat vergisi uygulanması için ibrazı zorunlu olan
belge, söz konusu eşyaya ilişkin beyanın bu tarihten önce kabul edilmiş olması
koşuluyla, indirimli ya da sıfır oranın öngörüldüğü sürenin dolduğu tarihten
sonra da ibraz edilebilir.
Eksik beyan
usulüne göre tescil edilen bir beyannamede eksik bulunan bilgi veya belgenin
tamamlanması için gümrük idaresi tarafından verilen süre içinde bu
eksikliklerin tamamlanmaması halinde, söz konusu beyanname kapsamı eşyanın
ödenmesi gereken vergileri ertelenmez.
Eksik beyan halinde eşyanın serbest
dolaşıma girişi
Madde 141- Gümrük
idarelerinin eksik bir beyanı kabul etmesi, başka nedenler bulunmadığı takdirde beyannamesi
tescil edilmiş eşyanın serbest dolaşıma girişini engellemez ya da geciktirmez.
Eşyanın serbest dolaşıma girişi aşağıda belirtilen şartlara göre
gerçekleştirilir:
a)
Beyanname tescil edildiğinde eksik olan bilgi ve belgelerin daha sonra
tamamlanacak olması söz konusu eşyanın vergi tutarını etkilemiyorsa, hesaplanan
vergiler üzerinden işlemler yürütülür.
b) 45 inci madde hükmü çerçevesinde, eksik
beyanın geçici bir kıymet bildirimi içermesi durumunda, bu bildirime dayanarak
gümrük vergileri hesaplanır.
c) Eksik
belge;
1)
İndirimli veya sıfır oranındaki vergi uygulanması ile ilgiliyse, gümrük
vergilerinin indirimli veya sıfır oran üzerinden hesaplanması,
2) Muafiyet
hükümlerinin uygulanması ile ilgiliyse, muafiyet hükümlerine göre işlem
yapılması gerekmektedir
Ancak eksik
belgeler süresi içinde gümrük idarelerine sunulmadığı takdirde cezai hükümler
saklı kalmak üzere, Gümrük Kanunun 198 inci maddesi
gereği normal oranların uygulanması sonucu tahakkuk ettirilen gümrük vergisine
göre eksik ödenen gümrük vergisi ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili
Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre belirlenen gecikme zammı oranında faizin
yükümlüğe tebliğ edildiği tarihi takiben 10 gün içinde ödenmesi zorunludur.
Serbest dolaşıma giriş rejiminde
eksik beyanın tamamlanması ya da değiştirilmesi
Madde 142-
Basitleştirilmiş usullere ilişkin 139 ila 141 inci maddelerde öngörülen
koşullar çerçevesinde tescil edilmiş eksik beyanı içeren bir beyanname, beyan
sahibi tarafından tamamlanabilir ya da gümrük idarelerinin izni alınarak Gümrük
Kanununun 60 ıncı maddesinde
belirtilen koşullara uyan yeni bir beyanname ile değiştirilebilir.
Her iki
durumda da, gümrük vergilerinin hesaplanması ve eşyanın serbest dolaşıma
girişini düzenleyen diğer hükümlerin uygulanmasında, eksik beyanı içeren
beyannamenin tescil edildiği tarih esas alınır.
Özelliği olan eşyanın
tesliminde basitleştirilmiş usul
Tebliğler
1
Madde 143- Özelliği
olan eşyanın tesliminde, yükümlünün yazılı başvurusu üzerine basitleştirilmiş
beyan usulü talebi, 17/A
ila 17/C maddelerinde (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük
30.08.2009)[23] yer alan
koşullar aranmaksızın ilgili gümrük idaresince değerlendirilip kabul edilebilir.
Yukarıdaki
fıkra uyarınca teslim edilecek özelliği olan eşya aşağıda belirtilmiştir:
a) Türkiye
Atom Enerjisi Kurumunun uygunluk yazısının ibrazı şartıyla radyoaktif maddeler,
b) İnsan ve
hayvan sağlığı ile ilgili her türlü aşılar,
c) İnsan
sağlığı için önem arz eden kalp kapakçığı, canlı doku ve böbrek hastaları için
özel serumlar, kan ve kan plazması gibi belli fiziksel koşullarda korunması
zorunlu olan ürünler,
d) İlgili
kuruluşlardan alınacak belgelerle tevsiki kaydıyla, insan sağlığı için lüzumlu
ve acil ameliyatlarda kullanılması gereken organlar, vücudun içindeki organlara takılan, vücutta
kalan protez uzuvlar, ve parçaları,
e) Belirli
bir ısıda muhafazası gereken tıbbi tahlillerde kullanılan hazır kitler,
f) Yurt
dışında periyodik olarak yayımlanan gazete ve dergiler ile bunların elektronik
ortamda muhafaza edildiği materyaller,
g) Tüp
bebek merkezleri laboratuarlarında kullanılan tüp bebek solüsyonları,
h) Canlı
hayvanlar ve bunların üretilmesi için getirilen yumurtalar,
i) Uçak ve
gemilerde acil kullanılma zorunluluğu bulunan ve makinelerin tamirinde
vazgeçilmez nitelikte olduğu belirlenen yedek parçalar veya gerekli aletler,
j)
Korunması özel düzenek ve yapı gerektiren eşya
k)
Hacimleri ve ağırlıkları itibariyle geçici depolama yeri ve antrepoya alınması
külfet ve masraf gerektiren dökme ve havaleli eşya,
l) Hızlı
kargo yoluyla taşınan ticari mahiyet arz etmeyen ve/veya gümrük vergisinden
muaf eşya.
m) Boru hatları veya elektrik
telleri ile taşınan ve depolama imkanı olmayan sürekli akış halinde
olan eşya. (23.06.2007 tarihli ve 26561 sayılı R.G.ile eklenmiştir)
Yukarıda
belirtilen özelliği olan eşyanın gümrük işlemleri ve tesliminde
basitleştirilmiş usuller kapsamında kolaylık sağlayan düzenlemeler yapmaya
Müsteşarlık (Gümrükler Genel Müdürlüğü) yetkilidir.
Beyanname yerine ticari ve idari
belge
Madde 144- Bu Yönetmeliğin 143 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b), (c), (e), (f), (g) bentlerinde yer alan eşya ve akvaryum balıkları ile CIF kıymeti 500 EURO'yu geçmeyen diğer eşyayı aynı gümrük idaresinden sürekli ve periyodik olarak ithal edenlerin beyanname yerine ticari veya idari bir belge üzerinden tescil ve işlem yapılmasına yönelik yazılı talepleri bu Yönetmeliğin 17/A ila 17/C maddelerinde (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[24] yer alan koşullar aranmaksızın kabul edilir. (23.08.2007 tarih ve 26622 sayılı R.G. ile değişik)[25]
Bu usulle
gerçekleşen serbest dolaşıma giriş beyanına ilişkin ticari veya idari belgede,
beyan konusu eşyanın teşhisini mümkün kılacak bütün bilgilerin yer alması
gerekir.
Bu usulle
beyan yönteminin uygulandığı durumlarda, gümrük idaresi tarafından bilgisayar
ortamında bir tutanak düzenlenir. Eşya, bu tutanağa dayanarak gümrüklü sahadan
çıkarılır. Daha sonra, tamamlayıcı beyan olarak gümrük beyannamesi
verildiğinde, tutanak tarihine referans verilerek bu tarih tescil tarihi olarak
kaydedilir.
Beyanname yerine kabul edilecek idari ve ticari belgelerin nitelik ve içereceği bilgileri belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir. (Bu fıkra, 23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile EKLENMİŞTİR. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Serbest
dolaşıma giriş rejimi beyanının kayıt yoluyla yapılması
Tasarruflu Yazılar 1
Madde
145- A Sınıfı
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi kişilerin 24 no.lu ekteki
form ile yapacakları yazılı başvuru üzerine gümrük idarelerince izin verilmesi
halinde, eşyanın serbest dolaşıma giriş rejimine ilişkin işlemleri, gümrüklü
sahaya gelmeden doğrudan gümrük idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü
yerde veya kendi tesislerinde basitleştirilmiş usul çerçevesinde kayıt yoluyla
yapılabilir. (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik[26]. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
Serbest
dolaşıma giriş rejimine geçiş işlemlerini kayıt yoluyla yapmak isteyenlerin A
Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi almak için gerekli olan 17/A ila 17/C maddelerinde (30.06.2009 tarih
ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[27]
yer alan koşulların yanı sıra aşağıdaki koşulları da sağlaması gerekir: (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik[28]. Yürürlük
Tarihi 23.01.2004)
a) İmalatçı olması, (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik[29]. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
b) (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile
Yürürlükten Kaldırılmıştır.[30] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
b) Ticari
kayıtlarının Müsteşarlıkça ön görülen usullere uygun olarak tutulması,
c)
Kayıtlarının gümrük idarelerinin etkili ve özellikle geriye dönük denetimlerini
tehlikeye düşürmeyecek nitelikte olması,
d) Yasak ve
kısıtlamalara ya da eşyanın serbest dolaşıma girişine ilişkin diğer hükümlere
uyulduğunun kontrol edilebilmesi,
e) Tüm
beyanlara ilişkin olarak idarenin isteği doğrultusunda sunulmak üzere, beyandan
sonraki özel mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, 5 yıl süreyle ilgili
belgelerin saklanması,
f)
Müsteşarlıkça belirlenen bilgisayar alt yapısına sahip olması,
g) Eşyanın
konulması için uygun görülen yerlerin gümrüğün denetimini kolaylaştıracak
şekilde düzenlemesi,
h) Eşyanın
çalınması veya yurda kaçak olarak sokulmasını engellemek için gerekli
tedbirlerin alması,
i) Ticari
kayıtlarının eşyayı tereddüde mahal bırakmayacak şekilde ve giriş tarihlerini
de içerecek şekilde göstermesi,
j) Eşyanın
depolanması, boşaltılması, muayene edilmesi ve numune alınabilmesi için gerekli
teçhizat ve donanımı sağlaması,
k) İdarenin
yapacağı gümrük kontrolleri için gerek duyulan uygun ortamı sağlaması.
Aranan
koşulların varlığının saptanması durumunda ilgili kişiye bu usulden yararlanmak
üzere izin verilir.
Söz konusu
izinde;
a) İznin
hangi eşya için geçerli olduğu,
b) İzin
çerçevesinde uyulması gereken yükümlülükler,
c) Eşyanın
gümrük işlemlerinin hangi süre içinde tamamlanacağı,
d)
Tamamlayıcı beyanın kapsamı ile hangi süre içinde hangi idarelere verileceği,
Belirtilir.
Bu usul;
a) Daha
önceden bir ekonomik etkili gümrük rejimine tabi tutulmuş eşyaya,
b) Gümrük
Kanununun 39 uncu maddesine
uygun olarak gümrüğe sunulduktan sonra transit rejimi çerçevesinde gümrük
idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü yere sevk edilen eşyaya,
c) Gümrük
Kanununun 40 ıncı maddesi
uyarınca gümrüğe sunulmaksızın bir gümrük rejimine tabi tutulabilecek bir eşya bulunması
halinde bu eşyaya,
Uygulanabilir.
Eşyanın
kayıt yoluyla serbest dolaşıma girişi için kendisine izin verilenler aşağıdaki
yükümlülüklere uymak zorundadırlar:
a) Gümrük
idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü yere gelen eşya, belirlenen bir form
ile ilgili gümrük idaresine bildirilmelidir.
b) Söz
konusu eşya kayda alınmalıdır. Kayıt, eşyanın teşhisi için gerekli bütün
bilgileri ve kaydın yapıldığı tarihi içermelidir.
c) Eşyanın
serbest dolaşıma girişine ilişkin hükümlerin uygulanması için gerekli
olabilecek bütün belgeler gümrük idaresinin incelemesi için hazır
bulundurulmalıdır.
Dördüncü
fıkranın (b) bendinde belirtilen kayıtların tutulmasında, gümrük idaresinin
izni ile başka bir yöntem kullanılabilir.
Gümrük
idareleri, gümrük denetimini tehlikeye düşürmemek üzere gerekli olan bütün
belge ve bilgilerin verilmesi koşuluyla eşyanın gümrük idarelerinin belirlediği
ya da uygun gördüğü yere gelişinden önce dördüncü fıkranın (a) bendinde
belirtilen formla bildirimine izin verebilir. Niteliği gereği çok çabuk
bozulabilen ya da çok hızlı bir şekilde tüketiciye sunulması gereken eşyada bu
form aranmayabilir. Bu durumda kayıt tarihi gümrük işlemlerinin tamamlandığı
tarihtir.
Serbest dolaşıma giriş rejiminde
tamamlayıcı beyan
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 146- Eşyanın
serbest dolaşıma girişini basitleştirilmiş usule göre gerçekleştirenler genel,
dönemsel ya da özet niteliğinde bir tamamlayıcı beyanda bulunur.
Bir ay
içinde gerçekleştirilen basitleştirilmiş usule göre yapılan işlemlere ilişkin
tamamlayıcı beyanın, izleyen ayın ilk üç günü içinde verilmesi zorunludur.
Beyanın, 45 inci maddenin birinci
fıkrasında belirtilen nitelikteki kıymet unsurlarını içermesi halinde
tamamlayıcı beyan, eksik kıymet unsurunun mahiyet ve tutar itibariyle tahakkuk
ettiği ayı takip eden ayın ilk üç günü içinde verilir ve vergileri de aynı süre
içinde ödenir. (25.03.2006 tarihli,
26119 sayılı R.G. ile değişik)[31]
Söz konusu
tamamlayıcı beyanlar serbest dolaşıma giriş beyanlarıyla yapılır. Bu
beyannameler ayrıca tescil edilmez. Söz konusu beyannamelerde duruma göre ya
daha önce beyanname yerine kullanılan ticari veya idari belgeye ve bu belgenin
tesciline ya da ilgili rejime geçişin kayıt yoluyla yapılması durumunda söz
konusu kayda ilişkin bilgilerin yer alması gerekir. Gümrük beyannamesi
aranmayacak haller ve diğer usul ve esaslar Müsteşarlıkça belirlenir.
Tamamlayıcı
beyanlar ile basitleştirilmiş usule göre gerçekleşen beyanlar bir bütündür ve
basitleştirilmiş işlemlere ilişkin beyannamenin ya da kullanılan ticari veya
idari belgenin tescil edildiği ya da tescil hükmünde olan kayıt işleminin
yapıldığı tarihten itibaren hüküm ifade eder.
Basitleştirilmiş
usulle beyanın eşyanın serbest dolaşıma girişi için gereken bütün bilgi ve
belgeleri içerdiği ya da daha önce gümrük beyannamesi verilmiş olan durumlarda
tamamlayıcı beyan aranmaz.
Ekonomik etkili bir gümrük rejimine
tabi tutulmuş eşyanın basitleştirilmiş usulde serbest dolaşıma girişi
Madde 147- Ekonomik
etkili bir gümrük rejimi hükümleri uygulanmış eşyanın serbest dolaşıma giriş,
basitleştirilmiş usuller çerçevesinde gerçekleştirilebilir.
Gümrük
antrepo rejimi uygulanmış eşyanın serbest dolaşıma girişinde basitleştirilmiş
usul konusunda aşağıdaki sınırlamalar söz konusudur:
a) F tipi antrepo rejimi uygulanan eşyanın
serbest dolaşıma girişinde basitleştirilmiş usule izin verilmez.
b) B tipi antrepo rejimi uygulanan eşyanın
serbest dolaşıma girişinde sadece eksik belgeyle beyan ve beyanname yerine
ticari veya idari bir belge verilmesi şeklinde beyan yöntemi uygulanabilir.
c) D tipi antrepo rejimi uygulanan eşyanın
serbest dolaşıma girişi kayıt yoluyla yapılabilir.
Gümrük
antrepo rejimine tabi tutulmuş ithal eşyasının kayıt yoluyla, gümrüğe
sunulmaksızın ve beyannamesi verilmeden, serbest dolaşıma girmek üzere teslim
edildiği durumlarda gümrük vergileri, eşyanın antrepo rejimine tabi tutulduğu
tarihte yürürlükte bulunan vergi oranları ve diğer vergilendirme unsurlarına
dayanarak hesaplanır. Bu hükmün uygulanması, eşyanın nitelik, gümrük kıymeti ve
miktarı gibi vergilendirme unsurlarının eşyanın antrepo rejimine tabi tutulduğu
tarihte saptanması koşuluna bağlıdır.
Ancak,
yükümlünün serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil tarihinde eşyanın
bulunduğu hal ve niteliği ile diğer vergilendirme unsurlarına göre işlem
yapılması yönünde talepte bulunması durumunda bu talebe göre işlem yapılır.
İhracat Rejiminde Basitleştirilmiş Usul İçin Aranacak Koşullar (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[32] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 148- İhracat rejimi beyanını basitleştirilmiş usuller çerçevesinde yapabilmek için Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi olmak gerekir.
İhracat rejiminde eksik beyan
Madde 149- Gümrük idareleri, onaylanmış kişi statü belgesi sahibi
kişilerin beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği
ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı gümrük
beyanını, 150 nci maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla kabul edebilir. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
değişik. Yürürlük 30.08.2009) [33]
Gümrük
idaresi, eşyaya ilişkin basitleştirilmiş beyanın yürürlükteki mevzuat hükümleri
çerçevesinde gerekli görülen bütün bilgileri içermesi halinde tamamlayıcı
beyanın sunulmasını istemekten vazgeçebilir.
İhracat rejiminde eksik beyanda
bulunması gereken hususlar
Madde 150-
Beyannamede; ihracatçı, beyan sahibi, eşyanın gideceği ülke, eşyanın cinsi,
kapların adedi ve cinsi, eşyanın tarife pozisyonu, eşyanın ağırlığı, ek bilgi,
belge ve izinler ile beyan sahibinin imzası yer almalıdır.
Eşyanın,
gümrük idaresince Türk Gümrük Tarife Cetvelindeki yerinin kolay ve herhangi bir
tereddüde yol açmadan belirlenmesini sağlayacak şekilde tanımlanmış olması
gerekir.
Eşyanın
ihracat vergisine tabi olması halinde, bu vergilerin doğru bir biçimde
hesaplanabilmesi için gerekli bütün bilgiler bulunmalıdır.
Eşyanın
tanımlanması ve ihracatla ilgili hükümlerin uygulanması ya da eşyanın
ihracından önce bir teminat alınması gerekiyorsa, bu teminatın hesaplanabilmesi
için gerekli ek bilgiler bulunmalıdır.
Gümrük
beyannamesinin 44 numaralı kutusuna 'Basitleştirilmiş İhracat' ve aşağıdaki
ifade yazılır:
Simplified
Exportation
Eksik
beyanlarda tamamlayıcı beyanların verileceği gümrük idaresi de belirtilir.
Eksik beyanı alan gümrük idaresi beyannamenin 1 ve 2 numaralı nüshasını
tamamlayıcı ya da değişiklik beyanını alan gümrük idaresine gönderir.
İhracat
rejiminde eksik beyanın tamamlanması
Madde 151- Gümrük
idareleri tarafından eksik beyan kabul edildiğinde eksik olan bilgi veya
belgelerin tamamlanması için beyan sahibine tanınan süre, beyannamenin tescil
tarihinden itibaren bir ayı geçemez. Gerekli görülen durumlarda bu süre uzatılabilir.
Bu şekilde verilecek ek süre üç ayı geçemez.
Eksik beyan
usulüne göre tescil edilen bir beyannamede, eksik bulunan bilgi veya belgenin
tamamlanması için gümrük idaresi tarafından verilen süre içinde bu
eksikliklerin tamamlanmaması halinde, söz konusu beyanname kapsamı eşyanın ödenmesi
gereken vergileri ertelenmez.
Beyanname yerine ticari ve
idari belge
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 152- Aynı gümrük
idaresinden sürekli ve periyodik olarak kitap ve diğer basılı yayın ihraç
edenler ile gemilere kumanya, yağ, yakıt ve diğer malzeme verme şeklinde
ihracat gerçekleştirenlerin beyanname yerine ticari veya idari bir belge tescil
ettirmek suretiyle işlem yapma konusundaki yazılı talepleri 17/A ila 17/C maddelerinde (30.06.2009 tarih
ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[34]
yer alan koşullar aranmaksızın kabul edilir. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan
Yönetmelik ile değişik.[35] Yürürlük
Tarihi 23.01.2004)
Bu usulle
gerçekleşen ihracata ilişkin ticari veya idari belgede; ihracat konusu eşyanın
teşhisini mümkün kılacak bütün bilgilerin ve 'Basitleştirilmiş İhracat'
ifadesinin yer alması gerekir.
Beyanname
yerine kabul edilecek idari ve ticari belgenin nitelik ve içereceği bilgileri
belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan
Yönetmelik ile eklenmiştir. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
İhracat rejim beyanının kayıt yoluyla yapılması
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 153- A
Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi kişilerin 24 no.lu ekteki
form ile yapacakları yazılı başvuru üzerine gümrük idarelerince izin verilmesi
halinde, eşyanın ihraç işlemleri, gümrüklü sahaya gelmeden doğrudan gümrük
idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü yerde veya kendi tesislerinde
basitleştirilmiş usul çerçevesinde kayıt yoluyla yapılabilir. (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik[36]. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
İhracat
rejimine geçiş işlemlerini kayıt yoluyla yapmak isteyenlerin A Sınıfı
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi almak için gerekli olan 17/A ila 17/C maddelerinde (30.06.2009 tarih
ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[37]
yer alan koşulların yanı sıra aşağıdaki koşulları da sağlaması gerekir: (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[38] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
a) İmalatçı ihracatçı
olması, (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile
değişik.[39] Yürürlük
Tarihi 23.01.2004)
b) (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile Yürürlükten
Kaldırılmıştır.[40] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
b) Ticari
kayıtlarının Müsteşarlıkça ön görülen usullere uygun olarak tutulması,
c)
Kayıtlarının gümrük idarelerinin geriye dönük denetimlerini tehlikeye düşürmeyecek
nitelikte olması,
d) İhracat
yasak ve kısıtlamalarına ya da eşyanın ihracatına ilişkin diğer hükümlere
uyulduğunun kontrol edilebilmesi,
e) Tüm
beyanlara ilişkin olarak idarenin isteği doğrultusunda sunulmak üzere, beyandan
sonraki özel mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, 5 yıl süreyle ilgili
belgelerin saklanması,
f)
Müsteşarlıkça belirlenen bilgisayar alt yapısına sahip olunması;
g) Eşyanın
konulması için uygun görülen yerlerin gümrüğün denetimini kolaylaştıracak
şekilde düzenlenmesi,
h) Eşyanın
muayenesi ve eşyadan numune alınabilmesi için gerekli teçhizat ve donanımın
sağlanması,
i) İdarenin
yapacağı gümrük kontrolleri ile mali kontroller için gerek duyulan uygun
ortamın sağlanması,
Gerekir.
Aranan
koşulların varlığının saptanması durumunda ilgili kişiye bu usulden yararlanmak
üzere izin verilir.
Söz konusu
izinde;
a) İznin
hangi eşya için geçerli olduğu,
b) İzin
çerçevesinde uyulması gereken yükümlülükler,
c) Eşyanın
gümrük işlemlerinin hangi süre içinde tamamlanacağı,
d)
Tamamlayıcı beyanın kapsamı ile hangi süre içinde hangi idarelere verileceği
Belirtilir.
Eşyanın
kayıt yoluyla ihracı için, kendisine izin verilenler aşağıdaki yükümlülüklere
uymak zorundadır.
a) Gümrük
idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü yerden sevk edilen eşya belirlenen
bir formla ilgili gümrük idaresine bildirilir.
b) Eşya
ticari kayıtlara intikal ettirilir. Bu kayıt eşyanın teşhisi için gerekli bütün
bilgileri ve kaydın yapıldığı tarihi içermelidir.
c) Gümrük
idarelerinin denetimi için eşyanın ihracına ilişkin olarak gerekli bütün
belgeler tamamlanır.
d) (a),
(b), (c) bentlerinde yer alan bütün yükümlülükleri eşyanın ihracından önce
yerine getirmek zorundadır.
e) Gümrük
beyannamesinin 3 numaralı kopyasında ticari kayıtlara giriş ve kayıt tarihine
ilişkin bilgi verilir.
f) Gümrük
beyannamesinin 44 numaralı kutusuna izin belgesinin numarası ve izni veren
gümrük idaresi yazılır.
g) Eşyanın
Türkiye Gümrük Bölgesini terk edip etmediğinin kanıtını oluşturan beyannamenin
3 numaralı nüshasının A kutusunun yetkili gümrük idaresinin mührüyle önceden
mühürlenmesi ve imzalanması ya da Müsteşarlıkça belirlenecek bir kaşe
kullanılmak suretiyle mühürlenmesi gerekir.
Dördüncü
fıkranın (b) bendinde belirtilen kayıtların tutulmasında, gümrük idaresinin
izni ile başka bir yöntem kullanılabilir.
Gümrük
idareleri niteliği gereği çok çabuk bozulabilen ya da çok hızlı bir şekilde
tüketiciye sunulması gereken eşyada dördüncü fıkranın (a) bendinde belirtilen
bildirimi aramayabilir.
Bu durumda
kayıt tarihi, gümrük işlemlerinin tamamlandığı tarihtir.
İhracat rejiminde tamamlayıcı beyan
Madde 154- Eşyanın
ihracat rejimine ilişkin işlemlerini basitleştirilmiş usule göre
gerçekleştirenler genel, dönemsel ya da özet niteliğinde tamamlayıcı bir
beyanda bulunur.
Bir ay içinde gerçekleştirilen basitleştirilmiş
işlemlere ilişkin tamamlayıcı beyanın izleyen ayın ilk üç günü içinde yapılması
gerekir. Ancak, bir ay içinde deniz taşıtları ile hava gemilerine Gümrük
Kanununun 176
ncı maddesi hükümleri çerçevesinde yapılan ve ihracat sayılan teslimlere
ilişkin tamamlayıcı beyan izleyen ayın ilk yedi iş günü içinde yapılır. (31.12.2007 tarih ve 26743 sayılı 3. Mükerrer R.G. ile
değişik)[41]
Söz konusu
tamamlayıcı beyanlar ihracat rejimine giriş beyanlarıyla yapılır. Bu beyanlarda
duruma göre ya daha önce beyanname yerine kullanılan ticari veya idari bir
belge ve bu belgenin tesciline ya da ilgili rejime geçişin kayıt yoluyla
yapılması durumunda söz konusu kayda ilişkin bilgilerin verilmesi gerekir.
Gümrük beyannamesi aranmayacak haller Müsteşarlıkça belirlenir.
Tamamlayıcı
beyanlar ile basitleştirilmiş usule göre gerçekleşen beyanlar bir bütündür ve
basitleştirilmiş işlemlere ilişkin beyannamenin ya da ticari veya idari bir belgenin
tescil edildiği ya da tescil hükmünde olan kayıt işleminin yapıldığı tarihten itibaren
hüküm ifade eder.
Basitleştirilmiş
beyanın ilgili rejime geçiş için gereken bütün bilgi ve belgeleri içerdiği ya
da daha önce gümrük beyannamesi verildiği hallerde tamamlayıcı beyan aranmaz.
Ekonomik etkili bir gümrük rejimine
tabi tutulmuş eşyanın ihracat rejimine girişi
Madde 155- Hariçte
işleme ve gümrük antrepo rejimi dışında kalan ekonomik etkili gümrük rejimine
tabi eşyanın, ihracat rejimine girişi basitleştirilmiş usuller çerçevesinde
gerçekleştirilebilir.
Bu hüküm
yeniden ihracat için de geçerlidir.
Gümrük
antrepo rejimi uygulanmış eşyanın, ihracat ya da yeniden ihracat rejimine
girişinde aşağıdaki hükümler geçerlidir.
a) F tipi
antrepo rejimi uygulanan eşyanın ihracat rejimine girişinde basitleştirilmiş
usule izin verilmez.
b) B tipi
antrepo rejimi uygulanan eşyanın ihracat rejimine girişinde eksik belgeyle
beyan ve fatura verilmesi şeklinde beyan usulü uygulanabilir.
Gümrük antrepo rejiminde
basitleştirilmiş usul için aranacak koşullar
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde
156 (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[42] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)-Gümrük antrepo rejimi
beyanını basitleştirilmiş usuller çerçevesinde yapabilmek için Onaylanmış Kişi
Statü Belgesi sahibi olmak gerekir.
Gümrük antrepo rejiminde eksik
beyan
Madde 157- Gümrük idareleri, onaylanmış kişi statü belgesi sahibi
kişilerin beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği
ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı gümrük
beyanını, 158 inci maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla kabul edebilir. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
değişik. Yürürlük 30.08.2009) [43]
Eksik beyan usulü F tipi antrepolardaki eşya için uygulanmaz.
Gümrük antrepo rejiminde eksik
beyanda bulunması zorunlu hususlar
Madde 158- Eksik
beyanda bulunan kişilerin söz konusu beyanlarında aşağıdaki unsurların
bulunması zorunludur.
a) Eşyanın
teşhisini mümkün kılacak her türlü bilgi ve belge,
b) Eşyanın
miktarı,
c) Eksik
belgeyle beyan usulünün D tipi
antrepo için kullanılması durumunda, eşyanın niteliğine, kıymetine ilişkin
bilgi ile eşyanın tarife pozisyonunun derhal ve kesin şekilde saptanması için
gerekli ayrıntılı bilgi.
Gümrük antrepo rejiminde eksik
beyanın tamamlanması
Madde 159- Gümrük
idareleri tarafından beyan kabul edildiğinde eksik olan bilgi veya belgelerin
tamamlanması için beyan sahibine tanınan süre, beyannamenin tescil tarihinden
itibaren bir ayı geçemez. Gerekli görüldüğü durumlarda bu süre gümrük
idaresince uzatılabilir. Bu şekilde verilecek ek süre üç ayı geçemez.
Beyanname
yerine ticari ve idari belge
Madde 160- Aynı tarife pozisyonunda sınıflandırılmış eşyayla
ilgili sürekli olarak gümrük antrepo rejim beyanında bulunan kişilerin,
beyanname yerine ticari ve idari belge üzerinden tescil ve işlem yaptırmaya
yönelik yazılı talepleri 17/A
ila 17/C maddelerinde (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük
30.08.2009)[44] yer alan koşullar
aranmaksızın kabul edilir.(23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan
Yönetmelik ile değişik.[45] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
Bu usulle
gerçekleşen gümrük antrepo beyanına ilişkin ticari ve idari belgede, eşyanın
teşhisini mümkün kılacak bütün bilgilerin yer alması gerekir.
Beyanname yerine kabul edilecek idari ve
ticari belgenin nitelik ve içereceği bilgileri belirlemeye Müsteşarlık
yetkilidir. (Bu fıkra,
23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile
EKLENMİŞTİR. Yürürlük
Tarihi 23.01.2004)
Gümrük antrepo rejim beyanının kayıt yoluyla yapılması
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 161- A Sınıfı
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi kişilerin 24 no.lu ekteki
form ile yapacakları yazılı başvuru üzerine gümrük idarelerince izin verilmesi
halinde, eşyanın antrepo rejimine girişinin aşağıdaki koşullar altında kayıt
yoluyla yapılmasına izin verilebilir. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan
Yönetmelik ile değişik[46] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
Gümrük antrepo
rejimine geçiş işlemlerini kayıt yoluyla yapmak isteyenlerin A Sınıfı
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi almak için gerekli olan 17/A ila 17/C maddelerinde (30.06.2009 tarih
ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[47]
yer alan koşulların yanı sıra aşağıdaki koşulları da sağlaması gerekir: (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[48] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
a) İmalatçı olması, (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[49] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
b) (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile Yürürlükten
kaldırılmıştır.[50] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
b) Ticari kayıtlarının Müsteşarlıkça ön görülen usullere uygun olarak tutulması,c) Kayıtlarının gümrük idarelerinin etkili ve özellikle geriye dönük denetimlerini tehlikeye düşürmeyecek nitelikte olması,d) Tüm beyanlara ilişkin olarak idarenin isteği doğrultusunda sunulmak üzere, beyandan sonraki özel mevzuat hükümleri saklı kalmak üzere, 5 yıl süreyle ilgili belgelerin saklanması,e) Müsteşarlıkça belirlenen bilgisayar alt yapısına sahip olması,f) Ticari kayıtlarının eşyayı tereddüde mahal bırakmayacak şekilde ve giriş tarihlerini de içerecek şekilde göstermesi,g) Eşyanın depolanması, boşaltılması, muayene edilmesi ve numune alınabilmesi için gerekli teçhizat ve donanımı sağlaması,h) İdarenin yapacağı gümrük kontrolleri için gerek duyulan uygun ortamı sağlaması.Aranan koşulların varlığının saptanması durumunda ilgili kişiye bu usulden yararlanmak üzere izin verilir.Söz konusu izinde;a) İznin hangi eşya için geçerli olduğu,b) İzin çerçevesinde uyulması gereken yükümlülükler,c) Eşyanın gümrük işlemlerinin hangi süre içinde tamamlanacağı,d) Tamamlayıcı beyanın kapsamı ile hangi süre içinde hangi idarelere verileceği,Belirtilir.İzin sahibi, eşyanın belirtilen yere gelişini gümrük idaresinin gerekli işlemleri yapabilmesini sağlamak üzere izinde belirtilen şekil ve surette gümrük idaresine bildirir. Eşya stok kayıtlarına intikal ettirilir. Bu sırada eşyanın antrepo rejimine girişine ilişkin bütün belgeler gümrük denetimi için hazır bulundurulmalıdır. Eşyanın stoklara kaydının, ticari olarak teşhisini kolaylaştıracak özellikte olması ve miktarının açık olarak belirtilmesi gerekir.Bu usul F tipi antrepolar için uygulanmaz.Hariçte işleme rejiminde basitleştirilmiş usullerMadde 162- Hariçte işleme rejiminde basitleştirilmiş usuller kullanılarak beyanda bu Yönetmeliğin ihracat rejiminde basitleştirilmiş usullere ilişkin 148 ila 155 inci madde hükümleri uygulanır.Dahilde işleme, gümrük kontrolü altında işleme veya geçici ithalat rejimlerinde basitleştirilmiş usullerMadde 163- Dahilde işleme, gümrük kontrolü altında işleme veya geçici ithalat rejimlerinde basitleştirilmiş usuller kullanılarak beyanda, bu Yönetmeliğin serbest dolaşıma giriş rejiminde basitleştirilmiş usullere ilişkin 137 ila 147 inci madde hükümleri uygulanır. İKİNCİ ALT AYIRIMSözlü Beyanlar
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar
1 2 3 4 5
Serbest dolaşıma girişte sözlü beyan edilecek eşyaMadde 164- Ticari nitelikte olmayan aşağıda yazılı eşyanın serbest dolaşıma girişi sözlü beyana tabidir:a) Hariçten gelen yolcu ve turistlerin ve nakil vasıtası hizmetlilerinin beraberlerinde getirdikleri veya sonradan gelen vergiden muaf zati eşyası ile vergiye tabi ancak ticari nitelik ve miktarda bulunmadığına ve bu maksatla getirilmediğine gümrükçe kanaat getirilen eşyası,b) Gümrük Kanununun 167 nci maddesinin 4 ve 6 ncı fıkraları ile 10 uncu fıkrasının (b), 11 inci fıkrasının (b) bentleri ve 8 inci fıkrasının (d) bendinin (i) ve (ii) alt bentlerinde belirtilen eşya,c) Sınır bölgesi halkının elde ve sırtta taşınabilecek miktarda kendi ihtiyaçlarına mahsus eşyası,d) Resmi daire ve müesseselerle özel müessese ve şahıslara ait işlem görmüş ticari değeri olmayan her türlü defter, evrak, belge,e) Türkiye'de düzenlenecek milletlerarası kongrelere veya spor temas ve gösterilerine katılacak delege ve şahısların isimlerini muhtevi plaketler, bunların milli bayrakları veya kulüp flamaları ve bunları takmaya mahsus mamuller ve bu toplantı ve temaslara ait rozet, kupa ve broşürler ve bu kongre ve spor temas ve gösterilerine ait cihaz, alet ve malzeme,f) Türkiye'de yapılan ve yapılacak olan milli ve milletlerarası her türlü yarışmalarda mükafat olarak verilmek üzere bağış yoluyla gönderilen eşya, g) Basın ile ilgili aktüalite filmleri ve resimleri, fonopost maddeleri (münhasıran mektup ve muhabere vasıtası olarak kullanılanları dolu ve birer adet) plak, tel ve bantlarla düzenlenmiş sesli ve yazılı süreli yayınlar, şahsi tedavide kullanılacak miktar ve mahiyette ilaçlar (yürürlükteki ilgili kanun hükümleri saklıdır.)Gümrük Kanununun 167 nci maddesinin 8 inci bendinin d/i alt bendi kapsamına giren numunelik eşya ve modellerin, gümrükçe yapılan muayene sonucunda ticari nitelikte olmadığına kanaat getirilmesi gerekir. Bunun için gümrükler her bir numunenin tek tek kıymetini veya aynı partiye dahil numune ve modellerin kıymet toplamını göz önüne alırlar. Aynı gönderici tarafından değişik kimselere gönderilen numune ve modellerin kıymetleri bunlar aynı zamanda ithal edilseler dahi, bu maddenin uygulanmasında dikkate alınmaz.Her model için birer adet olmak üzere kağıt, karton veya plastikten yapılmış patronlar veya çizimler birer metreden uzun olmamak üzere dantel, kurdele, şerit ekstrafor, model ve kesim şablonu (kağıt veya kartondan) ve benzeri eşya, çift olarak kullanılan eşyadan tek olarak getirilen eldiven, çorap, ayakkabı (kıymetli maden ve taşlardan olmamak üzere), her türlü küpe, kolye, bilezik, düğme, muhtelif süsleme malzemesi, her birinden birer adet olmak üzere kravat, mendil, bel kemeri, kemer tokası, kemer astarı, çıtçıt, kopça, fermuar sürgüsü, çengelli kopça ve benzeri eşya gümrük idaresince üzerlerinde herhangi bir işlem yapılmaksızın yurda sokulur.Gümrük idareleri, yukarıda sayılan eşya dışında olup, nihai tüketime elverişli üretim süreci sona ermiş numune ve modellerin üzerlerine numunelik vasfına zarar vermeden 'numunedir' damgasını vurma işlemini yapmaya yetkilidir.Eşantiyon olarak gönderilecek ve bedava dağıtılacak antibiyotiklerin ve sair tıbbi müstahzarlar numunelerinin iç ve dış ambalaj renkleri üzerinde durulmayarak 'doktorlara bedava dağıtılır numunedir' ibaresini kapsayan yeşil bir etiket yapıştırılmış olması şartıyla, yurda ithallerine müsaade edilir.Bu konuda yapılacak işlemler aşağıda gösterilmiştir.a) Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 30 uncu faslının 30.03 tarife pozisyonuna giren ve vergiden muaf bulunan penisilin, streptomisin ve bunların grubundan dihidrostreptomisin, prokain penisilin gibi ilaçlarla kloromosetin, orexomisin, teramisin, para-aminosalisilik-asid ve tuzları, uzonikotinik asit hidrazid, tiesomokarbazid ve müştakları, ensülin ve aynı iyileştirici etkisi olduğu Sağlık Bakanlığınca tespit edilen diğer müstahzarlardan eşantiyon olarak doğrudan posta ile doktorlar adına veya doktorlara dağıtılmak üzere yabancı ilaç firmalarının Türkiye'deki mümessillerine gönderilecek olanların sözlü beyan üzerine yurda girişine izin verilir.Ancak bu müstahzarların üzerlerine 'doktorlara bedava dağıtılır numunedir' ibaresini kapsayan yeşil bir etiket yapıştırılmış olması lazımdır.b) Yukarıda 1 inci fıkrada sayılan gümrük vergisinden muaf antibiyotiklerin dışında kalan ve Sağlık Bakanlığınca ruhsatnamesi verilmiş bulunan vergiye tabi müstahzarlar, yabancı ülkelerdeki firmalarca ayrı ayrı posta ile doğrudan doktorlar namına gönderilecek olanları normal ambalajlarının en küçüğünün 1/3 nispetinde veya 'bir defada alınabilecek doz' miktarında olmak ve üzerlerinde 'doktorlara bedava dağıtılır numunedir' ibaresini taşıyan yeşil etiket bulunmak şartıyla ithaline izin verilir. Yukarıda tarif edilen ambalaj ve muhteviyatından büyük olanlar için yazılı beyanda bulunulur.c) Muaf antibiyotikler dışında kalan ve normal ambalaj büyüklüğünde veya daha küçük boyda bulunan ve doktorlara dağıtılmak üzere yabancı ilaç firmalarınca Türkiye'deki mümessillerine toptan gönderilen müstahzarlar üzerinde 'doktorlara bedava dağıtılır numunedir' ibaresini taşıyan yeşil etiket bulunsa dahi, sözlü beyan kapsamına alınmaz. Bunların ithalinde faturaların adı geçen Bakanlıkça onaylanmış olması şartıyla yazılı beyanlar kabul olunur.d) Numune olarak gönderilecek müstahzarlardan fabrikalarınca ambalajları üzerine 'doktorlara bedava dağıtılır numunedir' ibaresini taşıyan yeşil etiket yapıştırılmamış bulunanların, o yer Sağlık Müdürlüğünün muvafakatı alınarak ve masrafları ithalatçılara ait olmak şartıyla adı geçen etiketleri sağlık ve gümrük memurlarının nezareti altında geçici depolama yerleri ve antrepolarında veya Sağlık Müdürlüğünün deposunda numunelik müstahzarların ambalajları üzerine yapıştırılmasına izin verilir.Ticari amaçla Türkiye Gümrük Bölgesinde serbest dolaşıma girecek eşyanın gümrük kıymetinin sevkiyat ve beyan başına 500 EURO'yu geçmemesi ve sevkiyatının düzenli haldeki benzer sevkiyatların bir parçası olmaması ve daha büyük bir nakliyatın bir parçası olup da bağımsız bir taşıyıcı tarafından taşınmaması kaydıyla bu eşya gümrük idaresine sözlü beyan edilir.İhracatta sözlü beyan edilecek eşyaMadde 165- Aşağıda yazılı eşyanın ihracında beyan sözlü olarak yapılır.a) Yolcu ve turistlerin beraberlerindeki zat eşyası,b) Devamlı görevli veya yerleşmek üzere yabancı ülkelere giden Türk memur ve vatandaşlarının ve Türkiye'deki devamlı görevleri ve işleri sona eren yabancıların beraberlerinde götürecekleri veya gidişlerinden 2 ay evvel veya 6 ay sonra gönderecekleri zat ve ev eşyası,c) Bilim adamı, sanatçı ve işçilerin mesleklerini icra için beraberlerinde götürdükleri aletleri ile takımları ve ticari kıymette olmayan numuneleri,d) Nakil vasıtaları hizmetlilerinin beraberinde götürecekleri zat eşyası,e) Kara sınırı bölgesindeki köy ve kasabalar ile pazarlardan sınırın diğer tarafındaki halkın kendi ihtiyaçları için alıp götürecekleri eşya ve hayvanlar ve Türkiye sınır bölgesi halkının sınırın diğer taraf bölgesindeki köy, kasaba ve pazarlara satmak üzere birlikte götürecekleri kendi eşya ve hayvanları,f) İçinde ölü veya ölünün kül ve kemikleri bulunan tabut, vazo ve diğer kaplar ile çelenk ve çiçekler,g) Türkiye'de vefat eden yabancıların ülkelerindeki kanuni mirasçılarına intikal eden zat ve ev eşyası.Geçici ithalatta sözlü beyana tabi eşya
Genelgeler 1
Madde 166- Geçici ithalata konu olan ve aşağıda belirtilen eşya gümrük idarelerine sözlü beyan edilir.a) Ehlileştirme, eğitim ve damızlık amacıyla veya veteriner tedavisi gerektiren durumlarda ithal edilen canlı hayvanlar,b) İthalat vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithaline izin verilen ambalaj maddeleri,c) Türkiye Gümrük Bölgesi dışında kurulmuş kamu ve özel kuruluşlar tarafından getirilen radyo ve televizyon prodüksiyon ve yayın teçhizatı ve bu amaçla kullanım için özel olarak uyarlanmış taşıtlar ve bunların teçhizatı,d) İthalat vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithaline izin verilecek mesleki teçhizat kapsamında bir organ nakli için bekleyen hastalara yardım sağlamak için doktorlara gerekli olan cihaz ve aletler.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Sözlü beyan formuGenelgeler 1 Tasarruflu Yazılar 1 2Madde 167- Evrak düzenlenmesi gereken sözlü beyana tabi eşyanın gümrük işlemlerinde, sınırlı sayıda kutusu doldurulmuş 25 no.lu ekte yer alan sözlü beyan formu kullanılır.Sözlü beyan formlarında;a) İhracat işlemlerinde 1, 2, 5, 22, 29, 31, 33, 37, 41 ve 54 no.lu kutularının doldurulması zorunlu; 6, 8, 14, 15, 40 ve 44 no.lu kutularının doldurulması ihtiyaridir.b) İthalat işlemlerinde 1, 5, 8, 22, 29, 33, 37, 41, 42 ve 54 no.lu kutularının doldurulması zorunlu; 2, 6, 14, 16, 30, 34, 40 ve 44 no.lu kutularının doldurulması ihtiyaridir. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)c) Transit işlemlerinde 1, 2, 3, 4, 6, 8, 14, 18, 25, 27, 31, 35, 44, 50, 51 ve 53 no.lu kutularının doldurulması zorunlu; 15, 17, 22, 40 ve 52 no.lu kutularının doldurulması ihtiyaridir.Yükümlü veya temsilcisinin imzası 54 no.lu kutuya alınır.Sözlü beyana ilişkin form yükümlünün verdiği bilgilere göre gümrük personeli tarafından doldurulur ya da sisteme girilir. Vergi tahakkuku gerektiren durumlarda sözlü beyan formunun 47 no.lu kutusu ve (B) alanı kullanılır.165 inci maddenin (a), (b) ve (d) bentlerinde belirtilen zat eşyası ile (e) bendinde belirtilen karşı taraf halkının pazarlarımızdan kendi ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla alıp götürecekleri maddeler için sözlü beyan formu düzenlenmez.Yazılı beyan isteme hakkıMadde 168- Sözlü beyana tabi eşyanın gümrük işlemlerinin bir temsilci tarafından yürütüldüğü durumlarda, yapılan sözlü beyanın doğru ve tam olduğu konusunda tereddütlerin oluşması halinde, gümrük idareleri bu kapsamdaki eşya için yazılı beyanda bulunulmasını isteyebilir. Bu takdirde, 114 ila 134 üncü maddelerde belirtilen şekilde işlem yapılır.ÜÇÜNCÜ ALT AYIRIMDiğer BeyanlarBeyanname yerine kabul edilecek belgelerMadde 169- Aşağıda belirtilen belgeler beyanname kabul edilerek, eşyanın gümrük işlemleri bu belgeler ile yürütülür.a) Cumhurbaşkanının zat ve ikametgahına ait eşya hakkında Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliğinden gönderilecek yazılar ile diplomatik muafiyet ve ayrıcalıklardan yararlanacakların ancak kendi adlarına gelecek veya yurt dışına gönderilecek eşya ve taşıtları ve elçilik adına gelecek eşya için karşılıklı olmak şartıyla misyon şeflerinden veya muaflık hakkı tanınmış heyet başkanlarından gönderilen yazılar.b) Dışişleri Bakanlığına veya Türkiye nezdindeki yabancı elçiliklere mensup kuryelerin beraberlerinde getirecekleri veya götürecekleri resmi evrakı havi mühürlü kaplar için bu makamlarca verilmiş kurye mektupları.c) Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkacak deniz, kara ve hava nakil araçlarına verilecek kumanyaya ilişkin liste.Beyanname hükmünde sayılacak elçilik mektupları ile kurye mektuplarının şekli ve ihtiva edeceği bilgiler 26 ve 27 no.lu eklerde gösterilmiştir. Beyannamelerin kabul ve tesciline ilişkin 126 ncı maddede belirtilen işlemler, beyanname addolunacak yazı, takrir, mektup gibi belgeler için de geçerlidir.Kurye çantalarının beyanıGenelgeler 1Madde 170- Türkiye Dışişleri veya Milli Savunma Bakanlıkları ile hariçteki elçiliklerimiz, misyonlarımız veya askeri misyon ve delegasyonlarımız yahut Dışişleri Bakanlıkları ile Türkiye'deki kendi elçilikleri veya misyonları tarafından bu kuruluşlar arasında resmi ve gizli evrak götürüp getiren ve kurye olarak adlandırılan askeri ve sivil memur ve şahıslara teslim olunacak evrak için her defasında bir 'Kurye Mektubu' düzenlenir.Bu mektup bakanlıkların, elçiliklerin veya misyon veya delegasyonların resmi mührü ile mühürlenir ve bu makamların yetkili kimseleri tarafından imza edilir.Türkiye kuryelerine verilecek kurye mektupları Dışişleri ve Milli Savunma Bakanlıklarınca tespit edilen, 27 no.lu ekteki örneğe uygun olarak düzenlenir. Kuryeler bu mektupları görevli gümrük memurlarına verir ve muhtevası eşyanın gümrük işlemleri beyanname addolunan bu mektuplarla yürütülür.Türk kuryeleri diplomatik pasaport ile seyahat eder. Yabancı kuryelerin de Diplomatik Pasaport', 'Servis', 'Özel Pasaport', elçiliklerimizden verilen 'Lesse Passe'yi taşımaları gerekir ve bu şahıslar sözü edilen belgelerden herhangi birini gümrük memurlarına göstererek kendilerini tanıtırlar.Kurye kaplarının mühürlü olmasıMadde 171- Yetkili makamlardan kuryelere ancak, mühürlü zarf içinde resmi evrak verilebilir. Bu evrak bir kap (bavul, valiz, torba, çanta gibi) içinde taşındığı takdirde, bu kapların ağızları veya üzerleri, bozulmaksızın açılmaları veya aralanarak içine bir şey konulması veya içerisinden bir şey çıkarılması mümkün olmayacak şekilde yetkili makamlarca mühürlenir.Kuryeler, bu mühürlerin bozulmamasına dikkat eder ve kapları mühürlü olarak görevli memurlara gösterir.Kurye kapları kapsamının muayene edilmeyeceğiMadde 172- Görevli gümrük memurları, pasaport veya diğer kimlik belgelerinden kurye oldukları anlaşılan Türk ve yabancı kimselerin beraberlerinde getirip, götürdükleri resmi ve gizli evrakı içeren kurye kaplarını dıştan muayene ve inceleyerek kurye mektuplarının uygun ve resmi mühür ile mühürlenmiş olduğunu gördükleri takdirde, bunları açıp kapsamını muayene etmeksizin, üzerlerine etiket yapıştırarak veya işaret koyarak geçirilmelerine izin verir.Mühürleri sağlam olmayan kurye kaplarıMadde 173- Dışarıdan gelen kuryelerin beraberlerindeki kapların dıştan yapılacak inceleme ve muayenesi sonucunda;a) Kurye mektubuna nev'i ve nitelikleri itibarıyla uymayan,b) Ağızları ve üzerleri resmi mühürle mühürlenmiş olmayan veya açılmış veya mühürleri kopmuş yahut bozulmuş olan,c) Kurye mektubu gösterilmeyen veya ibraz edilen kurye mektubu şartlarına uygun görülmeyen,Kaplara gümrüğün mührü tatbik edilir ve durum bir tutanakla tespit edildikten sonra kuryenin sorumluluğu altında Esenboğa Gümrük Müdürlüğüne sevk edilir. Keyfiyet en seri şekilde mahalli gümrük amiri tarafından Müsteşarlığa bildirilir ve Müsteşarlıkça da ilgili Bakanlığa gerekli duyuru yapılır.Türkiye'den götürülecek kurye kaplarının dıştan yapılacak kontrollerinde, yukarıdaki fıkrada belirtilen hususlar tespit olunduğu takdirde, gecikmeleri önlemek üzere durum yine en seri şekilde Müsteşarlık aracılığı ile ilgili Bakanlığa bildirilir.Transit geçecek kuryelerMadde 174- Giriş gümrükleri Türkiye'den transit geçecek kuryelerin ibraz edecekleri kurye mektupları muhteviyatı mühürlü kapları dıştan inceleyip bu mektuplara uygun olduklarını gördükten sonra durumu mektuba şerh ve altını imza ederler. Çıkış gümrükleri kendilerine ibraz edilecek giriş gümrüğünün meşruhatını havi mektupları, çıkarılmak istenilen kaplarla karşılaştırarak uygun bulunanların çıkarılmalarına izin verirler.Giriş gümrükleri transit geçecek kurye kapları için ayrıca herhangi bir belge kesmezler ve bunların çıkıp çıkmadığını araştırmazlar.Kuryesiz gelen kaplarMadde 175- Olağanüstü ve zorunlu haller dolayısıyla kuryeler yerine vapur kaptanları, uçak pilotları ve diğer taşıt hizmetlileri gibi kimseler eliyle Türkiye'ye gönderilen resmi ve gizli evrakı havi kurye kapları, getirenler tarafından gümrüklere teslim olunur.Gümrük idareleri, bu kaplardan Dışişleri veya Milli Savunma Bakanlıklarına ait olanlarını, bu bakanlıkların yazısı, Türkiye'deki yabancı devlet elçiliklerine veya diğer misyon ve delegasyonlara ait olanları da, bunların mektup ve yazıları üzerine, muayene etmeksizin dıştan inceleme ile yetinir ve ilgililerine teslim eder.Vapur kaptanları, uçak pilotları ve diğer taşıt hizmetlilerine tanınan geçici kuryelik vasfı, sadece bunların taşıdıkları kurye kaplarına şamil olup, kendilerine başka herhangi bir hak bahşetmez.Kurye mektuplarının gümrükçe alınmasıMadde 176- Görevli gümrük memurları, gümrük işlemine tabi tutulan kaplara ait kurye mektuplarını, altına veya arkasına içerdiği kapların uygun görülüp, işleminin yapıldığını yazarak imzaladıktan ve tarih attıktan sonra bağlı olduğu gümrük idaresine derhal teslim eder. Şerhlerin altına konacak imzaların üzerinde ayrıca memurun adı ve soyadı ile sicil numarası da gösterilir.Kurye mektuplarının gümrüklerde kayıt edilmesi ve saklanmasıMadde 177- Kurye işlemlerini yapan gümrük idareleri bunlar için ilgililerce verilen kurye mektuplarını ve yazıları özel bir deftere bir sıra numarası altında kayıt ve kabul eder ve işlemlerinin bitirilmesinden sonra bir klasör içinde saklar. DÖRDÜNCÜ ALT AYIRIMBaşka Bir Tasarruf Yoluyla BeyanTasarruflu Yazılar 1 2Beyanın başka bir tasarruf yoluyla yapılmasıMadde 178- Yolcu salonlarından geçen veya eşya geçiren kişilerin, bu salonlarda münhasıran bu işlemler için düzenlenmiş yeşil veya kırmızı hatlara yönelerek bu hatlardan geçmeleri tasarruf yoluyla yapılmış beyan sayılır. Kırmızı hattan geçen veya eşya geçiren kişilerin gümrüğe tabi eşyası olduğu şeklinde beyanda bulundukları kabul edilerek, bunlar muayeneye tabi tutulur. Yeşil hattan geçen veya eşya geçiren kişilerin ise, gümrüğe tabi eşyasının bulunmadığı şeklinde beyanda bulundukları kabul edilerek, bunlar ihbar veya şüphe hali müstesna olmak üzere muayeneye tabi tutulmaz. Yeşil hattan geçenlerden muayene sonucunda gümrüğe tabi eşyası bulunduğu tespit edilenler hakkında duruma göre Gümrük Kanunu veya kaçakçılık mevzuatı hükümlerine göre işlem yapılır.BEŞİNCİ ALT AYIRIMMuayene
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Beyanın kontrolüTasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6Madde 179- Gümrük idareleri, beyanın doğruluğunu araştırmak üzere beyanname ve ekli belgeleri kontrol edebilir, beyannamenin içerdiği bilgilerin doğruluğunu araştırmak amacıyla beyan sahibinden beyanın doğruluğunu kanıtlayan belgeleri isteyebilir, eşyayı muayene edebilir ve ayrıntılı muayene veya tahlil amacıyla numune alabilir.Beyanname kapsamı eşyanın muayene edilmesi halinde muayene sonuçları, muayene edilmemesi halinde ise beyannamede yer alan bilgiler eşyanın tabi olduğu gümrük rejimi hükümlerinin uygulanmasında esas alınır.
Beyanın kontrolü amacıyla, beyannamenin kabulü ile
birlikte bilgisayar sistemi tarafından risk kriterlerine göre yapılacak kontrol
veya muayenenin türü ve kontrolle görevli memur veya muayene memuru otomatik
olarak belirlenir. Yapılacak kontrol veya muayenenin türü kırmızı, sarı, yeşil
ve mavi hatlara göre belirlenir.(09.11.2006 tarihli ve 26341 sayılı R.G. ile
değişik - Yürürlük 09.12.2006)[51]
Kırmızı hat; eşyanın fiziki muayenesi ile birlikte belge kontrolünün de yapıldığı hattır.Sarı hat; fiziki muayeneye gerek görülmeksizin eşyaya ait beyanname ve eklerinin doğruluğunun ve birbiriyle uygunluğunun kontrol edildiği hattır.
Mavi hat; eşyanın 207 nci madde uyarınca
ertelenmiş kontrole tabi tutulduğu hattır. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük
30.08.2009)[52]
Yeşil hat; eşyanın belge kontrolüne veya fiziki muayeneye tabi tutulmadığı hattır.Bilgisayar sistemine dahil olmayan gümrük idarelerinde, beyanın kontrolünün yapılabilmesi için gümrük idare amirleri veya yetkili kılacakları kişiler tescilden sonra kendilerine gelen beyannameyi inceleyerek yapılacak muayenenin kapsamını, fiziki muayene ya da belge kontrolü şeklinde tespit ederek bu tespiti beyanname üzerinde belirtir.Muayene, kapların cins, nev'i, marka, numara ve adetlerini, eşyanın vergiye esas olan ağırlık ve diğer ölçüleri ile cins, nev'i, nitelik, menşe ve kıymetinin tespitini kapsar.Fiziki muayeneTasarruflu Yazılar 1 2 3 4
Madde 180- Fiziki muayene;
a) Tam muayene,
b) Kısmi muayene,
c) Haricen muayene,
yöntemleri kullanılarak ve muayene şekli beyanname üzerinde gösterilerek yapılır. Bu yöntemlerden hangisinin kullanılacağı bilgisayar sistemi tarafından risk kriterlerine göre otomatik olarak belirlenmediği takdirde, fiziki muayene ile görevli muayene memurunca eşyaya göre belirlenir. (17.01.2009 tarihli, 27113 sayılı R.G. ile değişik)[53]Tam muayene, eşyanın tüm kaplarının açılarak muayenesi; kısmi muayene, eşyayı temsil eden bir ya da birkaç kabın açılarak muayenesi; haricen muayene ise eşyanın kaplarının dıştan muayenesidir.
Bilgisayar sistemi tarafından belirlenen haller saklı
kalmak üzere fiziki muayene; eşyanın cinsinde rejim veya vergi değişikliğini
gerektirir bir husus veya bir şüphe hali olması, faturasında ve vergi tahakkukunu
veya ticaret politikası önlemlerini etkileyecek diğer belgelerinde kazıntı
ve/veya silinti olması; beyanname kapsamı eşya ve beyan sahibi hakkında imzalı
ve adresli bir ihbar bulunması halleri dışında işletme memurunun huzurunda
haricen veya kısmen yapılır. Bilgisayar sistemi tarafından haricen veya kısmi
muayene olarak belirlenen haller dahil, haricen veya kısmen yapılan muayenenin
tam muayeneye dönüştürülmesi halinde beyan sahibi de bu muayenede bulunabilir. (17.01.2009 tarihli, 27113 sayılı R.G. ile değişik)[54]
Bir beyanname kapsamı eşyanın tek kalemden oluşması ve kısmen muayene edilmesi halinde, muayene sonuçları söz konusu beyanname kapsamı eşyanın tümüne uygulanır.Beyan sahibi kısmi muayene sonuçlarının beyan edilen eşyanın kalan kısmı için geçerli olmadığı düşüncesinde ise, eşyanın tamamının muayenesini talep edebilir. Bu durumda muayene eşyanın tümü için yapılır.Muayene sonucunda beyana uygun sonuç alınırsa, beyannameye muayene memuru tarafından 'uygundur' şerhi verilerek imzalanır ve bilgisayar sisteminde onay verilir.Fiziki muayene sırasında, eşyanın veya kaplarının bozuk, kırık veya noksan olduğunun anlaşılması halinde, durumdan işletme memuru haberdar edilir ve ortak bir tutanak düzenlenir.İhracat eşyasının fiziki muayenesinin yapılmasına karar verilen hallerde eşyanın gümrüğe sunulması esastır. Ancak, farklı yerlerden ve kısım kısım gelmekte olduğu kanıtlanan eşya ile dökme haldeki eşyanın ve standardizasyon kontrolü yapılan maddeler ve çabuk bozulacak kan, insan dokusu, ilaç ve balık, sebze ve meyve gibi eşyanın gümrüğe sunulmadan deniz ve kara taşıtlarına yükletilirken muayenesi yapılabilir.Belge kontrolüTasarruflu Yazılar 1 2 3
MADDE 181 -(09.11.2006
tarihli ve 26341 sayılı R.G. ile değişik - Yürürlük
09.12.2006)[55] Belge kontrolünde, kontrol ile görevlendirilen memur,
beyannamedeki bilgileri ve eklerini inceler; tarife, kıymet, miktar,
yasaklayıcı ve kısıtlayıcı önlemler ve duruma göre telafi edici vergi söz
konusu ise, buna ilişkin belge kontrollerini de yaptıktan sonra uygun bulursa,
bu hususu beyanname üzerinde gösterir ve bilgisayar sisteminde onay verir.
Beyanın kontrolü ile görevlendirilen memur, yaptığı inceleme
sırasında beyanname ve ekli belgeler arasında ciddi bir farklılık tespit eder
ve fiziki muayenenin yapılmasını gerekli görür ise beyannamenin arkasına bu
hususu belirtir şerh düşerek idare amirine bildirir. Fiziki muayenenin idare
amirince uygun görülmesi halinde, ilgili amir beyannameyi fiziki muayene ile
görevli muayene memuruna havale eder ve işlemler bu memur tarafından
sonuçlandırılır. Fiziki muayenenin idare amirince uygun görülmemesi halinde
ise, ilgili amir, beyannameyi beyanın kontrolü için önceden görevlendirilen
memura iade eder ve işlemlere kaldığı yerden devam edilir.
Muayene edilmeyecek eşyaMadde 182- Aşağıda yazılı eşya muayeneye tabi tutulmaz:a) Cumhurbaşkanının zat ve ikametgahı için gelen eşya,b) Milli Savunma Bakanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığı ihtiyaçları için Gümrük Kanununun 167 nci maddesinin 3 üncü fıkrasının (a) bendine giren eşyadan, Milli Savunma Bakanlığınca gizliliği önceden Müsteşarlığa bildirilen eşya,c) Yabancı devlet başkanları ve aileleri efradı ile refakatlerinde memur olanların getirdikleri veya Türkiye'deki ikametleri sırasında getirtecekleri eşya ve taşıtları,d) Türkiye'deki yabancı diplomatik temsilciliklerin, yabancı devletlerin Türkiye'deki konsolosluklarının resmi bir görevin yapılması ile ilgili olarak herhangi bir zamanda getirecekleri her türlü basılmış ve basılmamış belgelerle, taşıtları ve diğer her türlü eşya ve resmi binalar için inşaat malzemesi,e) İçinde gizli evrak bulunan mühürlü kurye çantaları.İkinci muayeneMadde 183- Kontrol amacıyla gümrük müfettişleri, müfettiş yardımcıları, gümrük kontrolörleri, stajyer gümrük kontrolörleri ve gümrük idare amirleri, muayenesi yapılmış ve işlemleri tamamlanmış eşyanın açılmayan kaplar da dahil olmak üzere ikinci muayenesini her zaman yapabilirler.Muayenede mal sahibinin veya temsilcisinin bulunması kendilerinden istenebilir.Muayene sonuçları beyanname üzerine yazılır ve altları muayenede bulunanlar tarafından imzalanır.Görevlilerin sorumluluğuTasarruflu Yazılar 1Madde 184- Muayene memurları, gümrük vergileri ile gümrük idaresince tahakkuku gereken diğer vergileri tahakkuk ettirmek veya muaflık hükümlerini uygulamak, Gümrük, Dış Ticaret, Türk Parasının Kıymetini Koruma Mevzuatı ile diğer mevzuat hükümleri bakımından yapılacak işlemleri yürütmekle görevlidir.
Beyanın kontrolü ile görevlendirilen memurlar da
Gümrük, Dış Ticaret, Türk Parasının Kıymetini Koruma Mevzuatı ile diğer mevzuat
hükümleri bakımından yapılacak işlemleri yürütmekle görevlidir.(09.11.2006
tarihli ve 26341 sayılı R.G. ile eklenmiştir - Yürürlük 09.12.2006)
Beyannameyi kontrol edenler ile ikinci muayeneyi yapanlar yaptıkları kontrol ve muayeneden, BİLGE sistemi tarafından hesaplanan gümrük vergileri hariç gümrük vergilerinin hesaplanmasından veya doğruluğunun kontrolünden ya da muafiyet hükümlerinin uygulanmasından sorumludur. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).Muayene yeriTasarruflu Yazılar 1Madde 185- Eşyanın muayenesi, bunların gümrük idarelerince konulmasına izin verilen yerlerde veya antrepolarda yapılır. Ancak, gümrük idare amirleri beyan sahibinin talebi üzerine eşyanın bu yerler dışında herhangi bir yerde muayene edilmesine izin verebilir.Muayenede bulunacaklarMadde 186- Beyan sahibi eşyanın muayenesi ve numune alınması sırasında hazır bulunabilir. Görevli muayene memurunun gerek görmesi halinde, muayene ve numune alma işlemini kolaylaştırmak için gerekli yardımı sağlamak üzere beyan sahibinin veya temsilcisinin de muayenede bulunması istenir. Beyan ile muayene arasında farklılık bulunması halinde beyan sahibi veya temsilcisinin muayenede bulunması zorunludur.Muayenede bulunanlar, eşyanın kaplarından çıkarılması, yerleştirilmesi veya eşyadan numune alınmasında görevli muayene memurunun çalışmalarını kolaylaştırmak için gerekli her türlü yardımı sağlamakla yükümlüdür.Muayene masraflarıMadde 187- Gümrük idaresince muayenesine lüzum görülen eşyanın muayene yerlerine taşınması, buralardan tekrar kaldırılması, kapların açılıp kapatılması, eşyanın kaplardan çıkarılıp tekrar yerleştirilmesi, tartılması, numune alınması, numune kaplarının sağlanması, orijinal kapların laboratuarlara ve diğer kontrol mercilerine gönderilmesi ve getirilmesi gibi muayenenin gerektirdiği tüm elleçleme giderleri beyan sahipleri tarafından karşılanır.Muayenesi yapılan eşyanın tekrar muayenesiMadde 188- Muayene memurları henüz gümrük gözetimi altında bulunan muayenesini yaptıkları eşyayı, bir hatanın düzeltilmesi veya muayenede eksik bırakılan hususların tamamlanması gibi geçerli sebeplerle yeniden muayene edebilir. Bu takdirde durum, muayene memurlarınca beyanname üzerinde gösterilir ve altı imzalanır.Muayene memurlarınca kendilerine havale edilmiş beyanname kapsamı eşyanın muayenesi herhangi bir nedenle tamamlanamadığı takdirde, durum nedenleri ile beyanname üzerinde belirtilmek suretiyle idare amirinin oluru alındıktan sonra muayene diğer bir muayene memuru tarafından tamamlanır.Beyan ile muayene arasında cins, nev'i veya nitelik farkıMadde 189- Muayene neticesinde eşyanın cins, nev'i veya niteliğinde beyana göre aykırılık görüldüğü takdirde, aşağıda belirtilen şekilde işlem yapılır. a) Muayene sonucunda eşyanın cins, nev'i veya niteliği itibarıyla beyana aykırılık bulunmakla birlikte, uygulanması gereken tarife pozisyonu ile vergi oranı, beyan edilen cins, nev'i ve niteliğe ait tarife pozisyonunun vergi oranıyla aynı olur ve bu suretle vergi tahakkukunda bir değişiklik olmazsa 192 nci maddeye göre işlem yapılarak beyanname onaylanır.b) Eşyanın muayenesinde cins, nev'i veya nitelik itibarıyla beyana göre daha yüksek tarife uygulanmasını gerektirecek derecede aykırılık görüldüğü ve uygulamadan doğan vergi farkı %5'i geçmediği taktirde, yükümlünün bütün kapları açtırmak hakkı saklı kalmak şartıyla, diğer kaplar açılmaz ve bütün eşyanın vergi tahakkuku kısmi muayenede bulunan sonuca göre yapılır.Vergi farkı %5'i geçtiği takdirde muayene eşyanın geri kalan kısmına da teşmil edilir ve vergi tahakkuku muayene sonucuna göre yapılır.c) Eşyanın muayenesinde tespit edilen cins, nev'i veya niteliği, beyana göre daha düşük bir tarife uygulanmasını gerektirdiği takdirde, açılmayan diğer kaplara ait vergi tahakkukları, açılan kapların muayene neticesine göre yapılır. Ancak, yapılan kısmi muayene, bütün eşyanın vergilerinin tahakkuku için yetersiz bulunursa, yukarıda belirtildiği gibi, muayene bütün kaplara teşmil olunarak sonuca göre vergi tahakkukları yapılır.Yukarıdaki fıkralara göre muayene neticesinde eşyanın cins, nev'i veya niteliğinde bulunacak beyana göre aykırılıklar, 1918 sayılı Kanunun ihlali niteliğinde olması halinde, anılan Kanuna göre kovuşturma yapılır.Beyan ile muayene arasında miktar farkıMadde 190- Beyana konu vergiye tabi eşyanın, yapılan muayenesinde miktar bakımından bulunan farklar hakkında aşağıda belirtilen hükümlere göre işlem yapılır.a) Eşyanın faturasındaki satış birimi, kilogram, libre ve ton gibi ağırlık ölçü birimlerinden biri ile gösterilmiş ise, açılan kaplarda muayene sonucuna göre bulunan fazlalıklar %5'i geçmediği taktirde, yükümlünün bütün kapların açılıp tartılmasını istemek hakkı saklı kalmak kaydıyla, miktar fazlalıkları, açılmayan kaplara da sirayet ettirilerek bu suretle bütün kaplar için tespit olunan miktar fazlalıklarının kıymeti, 192 nci maddeye göre işlem yapılarak, vergi matrahına katılır.Muayenede bulunan fazlalık %5'i geçtiği taktirde, bütün kaplar açılıp tartılır ve bulunacak miktar tahakkuka esas tutulur. Durum müzekkere ile idare amirine bildirilir.b) Eşyanın faturasında satış birimi adet, baş, top, düzine, sayı veya metre gibi uzunluk veya sair ölçüler üzerinden gösterilmiş bulunan eşyanın, muayene edilen kaplarında, bu ölçülere göre fazlalık görüldüğü takdirde, kapların tümü açılıp muayene edilir ve durum bir tutanak ile tespit olunarak idare amirine bildirilir.c) Muayene neticesinde beyannamede yazılı olmayan eşyaya rastlandığı takdirde, durum bir tutanakla tespit olunarak idare amirine bildirilir. d) Kıymetleri üzerinden vergiye tabi eşyanın açılan kaplarında, faturasında yazılı satış birimine göre noksanlık görülürse, gerek bu kapların gerek aynı cins ve nev'iden olup muayene edilmeyen kapların muhteviyatını teşkil eden eşyanın beyan edilen ve faturasına uygun olan kıymeti tahakkuka esas tutulur.Ancak, açılan kaplarda bulunan noksanlığın, eşyanın telef veya kaybından veya noksan gönderildiğinin sabit olmasından veya çalınmasından ileri geldiğinin anlaşıldığı hallerde, bütün kaplar açılarak muayene ve asıl noksanlık tespit edilir. Bu noksanlığı karşılayan kıymet, beyan edilen esas kıymetten düşülerek kalan kıymet vergi matrahına esas tutulur.e) Muayene sonucunda bulunan eksiklik veya fazlalığın eşyanın tabiatı icabı 14 no.lu ekte bulunan oranlarda olduğunun anlaşılması halinde, işlemler gümrük idaresince tespit edilen miktar üzerinden yapılır ve ceza uygulanmaz.Birinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde sayılan durumların idare amirince incelenerek, Gümrük Kanununun 234 üncü maddesindeki cezai hükümlerin uygulanması veya soruşturma konusu olarak ele alınıp alınmayacağı hususu kararlaştırılır.Bu maddenin uygulanmasında tespit edilen miktar fazlalık veya noksanlıkları dolayısıyla yapılacak tahakkuklarda ve idare tarafından alınacak kararlarda, yürürlükteki Dış Ticaret Rejimi, Türk Parasının Kıymetini Koruma Kararları ile yasaklama veya kısıtlamalara ait hükümlerin de göz önünde bulundurulması gerekir.Beyan ile muayene arasında kıymet farkıMadde 191- Kıymetleri üzerinden vergiye tabi eşyanın, yapılan muayenesinde kıymet bakımından bulunan farklar hakkında aşağıda belirtilen hükümlere göre işlem yapılır:a) Vergi matrahına girmesi gerektiği halde beyan ve kıymete dahil edilmediği veya noksan beyan edildiği tespit olunan kıymet ve masraflar 43 üncü maddede belirtildiği şekilde ve 192 nci maddeye göre işlem yapılarak eşyanın kıymetine eklenir.b) Yapılacak muayenede, 'Eşyanın Gümrük Kıymeti' bölümü hükümleri göz önüne alınarak tespit olunacak kıymeti ile beyan olunan kıymetinde veya vergi matrahına giren diğer matrah unsurları arasında şüpheli bir durum görüldüğü takdirde, bu durum müzekkere ile idare amirine bildirilir. İdare amirince gerekli inceleme yapılarak Gümrük Kanununun 234 üncü maddesi hükmünün uygulanması veya olayın soruşturma konusu olarak ele alınıp alınmaması hususu karara bağlanır.Bu maddenin uygulanmasında tespit edilen kıymet eksiklik ve fazlalıkları dolayısıyla yapılacak tahakkuklarda ve idare tarafından alınacak kararlarda, yürürlükteki Dış Ticaret Rejimi, Türk Parasının Kıymetini Koruma Kararları ile yasaklama veya kısıtlamalara ait hükümlerin de göz önünde bulundurulması gerekir.Belge kontrolü veya muayene sonuçlarına göre beyannamenin gümrük idaresince re'sen düzeltilmesi (09.11.2006 tarihli ve 26341 sayılı R.G. ile başlık değişik - Yürürlük 09.12.2006)[56]Genelgeler 1
Madde 192- Beyan
ile yapılan kontrol ya da muayene arasında fark bulunması halinde, ilgililere
tebligat yapılarak işlemler sonuçlandırılır. (31.07.2009 tarih ve 27305
sayılı R.G. ile değişik)[57]
Tespit edilen farklara itiraz edilmemesi halinde, bu
farklara ilişkin bilgiler kontrol ya da muayeneyi yapanlarca bilgisayar
sistemine girilir ve düzeltme nüshasının dökümü alınır. Asıl beyanname ile
düzeltme nüshası birleştirilir. Bu durum beyannamenin asıl nüshası üzerine
belirtilir ve imzalanır. Kontrol ya da muayeneyi yapanlarca, düz beyaz kağıt
üzerine dökümü alınan düzeltme nüshasına kişisel mühür basılır. Ayrıca idare
mührü aranmaz. (09.11.2006 tarihli ve 26341 sayılı R.G.
ile değişik - Yürürlük 09.12.2006)[58]
İtiraz edilmesi halinde 741 ila 753 nci maddelere göre işlem yapılır. Eşyanın cins, nev'i, niteliği, miktar ve kıymeti dışında kalan farklar ile cins, nev'i ve niteliğine ilişkin farklılıktan dolayı vergi tahakkukunda ortaya çıkan %5'i geçmeyen fazlalık için Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca işlem yapılır.Bilgisayar sistemine dahil olmayan gümrük idarelerinde re'sen yapılacak düzeltmeler asıl beyanname üzerinde usulü dairesinde yapılır.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN
KALDIRILMIŞTIR
Ayniyet tespitiTasarruflu Yazılar 1 2 3Madde 193- Gümrük idareleri zorunlu olan hallerde, gümrüğe sunulan ve gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanım talep edilen eşyanın bu işlem veya kullanım şartlarına uyulmasını sağlamak amacıyla, başka kurumlarda ekspertizini yaptırmak da dahil olmak üzere ayniyetinin tespitine yönelik önlemleri alabilirler. Muayeneden sonra değiştirilmemeleri için mühür, kurşun mühür, etiket gibi belirleyici araçları eşyanın ve kapların veya taşıtların üzerine tespit edebilirler.Eşyaya ve taşıtlara ayniyet tespitine yönelik olarak tatbik edilen etiket, mühür ve benzeri araçlar, beklenmeyen hal ve mücbir sebepler nedeniyle eşyanın veya taşıtların korunmasını sağlamak için sökülmeleri veya imhaları zorunlu olmadıkça, yalnız gümrük idareleri tarafından veya bu idarelerin izni ile sökülebilir ya da imha edilebilir. Bu tür bir zorunluluğun ilgili kurum veya kuruluşlardan alınacak mücbir sebep belgesi ile gümrük idaresine ayrıca tevsiki gerekir.ALTINCI ALT AYIRIMTahlil086/1-2 Gümrük Laboratuvarları Tahlil Metotları YönetmeliğiGenelgeler 1 2 3 4Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 66260 7 831574 9Laboratuar tahliline tabi tutulacak eşya
MADDE 194 - (16.04.2008 tarih ve 26849 sayılı R.G. ile
değişik. Eski hali için tıklayın) Eşyanın,
a) 28 no.lu ekte yer alan listede bulunması,
b) Gümrük vergilerinin tahakkuk ettirilmesi, muafiyet
hükümlerinin uygulanması ya da eşyaya uygulanacak dış ticaret önlemlerinin
belirlenmesi için eşyanın cins, nev'i ve niteliğinin, dolayısıyla Türk Gümrük
Tarife Cetvelindeki yerinin muayene memurunca tespitinin mümkün olmaması,
hallerinde laboratuar tahlili yapılır.
Ancak;
a) Muayene memuruna 'belge kontrolü' için gelen
beyanname içeriği eşya 28 no.lu ekte yer alsa dahi laboratuar tahliline
gönderilmez. Ancak, belge kontrolüne sevk edilen gümrük beyannamesi konusu
eşyanın yaş tespiti nedeniyle ekspertizine gereksinim duyulması veya bileşim
tablosundaki yerinin belirlenmesi nedeniyle gümrük laboratuarına gönderilmesinin
gerekmesi halinde, bu durum, belge kontrolü ile görevli muayene memuru
tarafından bir müzekkere ile idare amirine bildirilir. İdare amiri, usulüne
uygun olarak numune alınmasını sağlar ve eşya ekspertize ya da tahlile tabi
tutturulur. Tahlil veya ekspertiz raporunun müzekkere düzenleyen muayene
memuruna gelmesi üzerine, muayene işlemleri sonuçlandırılır.
b) Fiziki muayeneye sevk edilen ve 28 no.lu ekte yer
alan eşyanın, muayene memurunca tarife pozisyonunun tespit edilebilmesi
halinde, söz konusu eşyanın laboratuar tahliline gönderilmesine gerek yoktur.
c) İthalinde süreklilik bulunan eşyanın göndericisi,
alıcısı ve menşeinin aynı olması, eşyanın özelliklerini belirleyici
belgelerinde farklılık bulunmaması ve beyanname tescil tarihi itibarıyla en fazla
bir yıl öncesine dayanan ve aynı eşyaya ait tahlil raporunun gümrükçe tasdikli
nüshasının ibraz edilmesi halinde, daha önce yapılan tahlile itibar edilerek
eşya laboratuar tahliline gönderilmez.
Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 27 (27.01 ila 27.05 ve 27.16
hariç), 28, 29 uncu fasılları ve 32.08 tarife pozisyonu ile 39.01 ile başlayarak
39.15 dahil olmak üzere bu tarife pozisyonlarında yer alıp dökme gelen eşya her
durumda tahlile gönderilir. Ancak, 39.01 ila 39.15 tarife pozisyonlarında yer
alıp dökme gelen ve ikinci fıkranın (c) bendinde belirtilen özellikleri taşıyan
eşyanın A veya B Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi olanlar tarafından
ithalinde, aynı bentte belirtilen özellikleri taşıyan bir tahlil raporu ibraz
edilmesi halinde buna itibar edilir.
İkinci fıkranın (c) bendinde belirtilen şartları
taşımayan eşyayı yeni bir tahlil raporu ibraz etmeden ithal etmeye
kalkıştıkları tespit edilen yükümlülere bir daha bu kolaylıktan yararlanma
hakkı verilmez.
Eşyanın usulüne göre alınmış numunesi, numune
alınmasının mümkün olmadığı veya eşyaya zarar verdiği hallerde eşyanın bütünü
laboratuvara gönderilir. Ancak, eşyanın bütününün laboratuvara gönderilmesinin
mümkün olmadığı hallerde, üretici firma tarafından tahlil edilebilir şekilde
hazırlanmış olan ve eşyayı temsil eden bir numune laboratuvara gönderilir.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Tahlilin yapılacağı yerler ve gümrük laboratuarlarının görevleriGenelgeler 1 2Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5Madde 195- Laboratuar tahlilleri gümrük laboratuarlarında yapılır. Tahlilin gümrük laboratuarlarında yapılamaması halinde bu tahlil, ücreti yükümlülerce peşin ödenmek şartıyla, gümrük müdürlüklerince uygun görülen laboratuarlarda yaptırılabilir. Tahlil yapılacak laboratuarın tespitinde eşyanın cins, nevi ve niteliğine göre sırasıyla en yakın üniversite, bilimsel kuruluş, uzman ve uygulayıcı kurumların laboratuarları dikkate alınır. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)Gümrük Kanununun 65 inci maddesinin üçüncü fıkrası ve 66 ncı maddesinin dördüncü fıkrası gereğince gümrük laboratuarlarında yapılan tahliller için yükümlüden tahlil masrafı alınmaz. Yükümlünün talebi üzerine Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu belirlenmesine ilişkin olarak istenilen ve birinci fıkra uyarınca yapılan tahliller dışında yapılan tahlillerden 748 inci maddede belirtilen miktarda tahlil ücreti alınır. (bu fıkra, 27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile eklenmiş olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)Gümrük laboratuarlarında aşağıdaki işler yapılır.a) Eşya için Türk Gümrük Tarife Cetvelinin veya muaflık hükümlerinin uygulanması bakımından tarife diline göre cins, nev'i ve niteliğinin laboratuar tahlili ile tespiti,b) Dış Ticaret Rejiminin koyduğu kayıtlar gereği, yasaklama ve kısıtlama hükümlerinin uygulanması bakımlarından eşyanın mahiyetinin ne olduğunun laboratuar tahlili ile tayini,c) İdarece lüzum görülecek sair tahlil ve fenni işlerin yapılması.Tahlilin ne yönden yapılacağıMadde 196- Muayene memurları tahlil için gümrük laboratuarlarına veya hariçteki laboratuarlara gönderecekleri eşya veya numunelerin hangi yöndentahliline gerek gördüklerini beyannameye açıkça ve eksiksiz bir şekilde yazmakla ve kimyagerler de tahlili istenilen çerçevede yapmakla yükümlüdür. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)Noksan sorgu nedeniyle ortaya çıkacak yanlış tarife uygulamasından veya numunelerin başka yönlerden tekrar tahlile gönderilmesinden, ilgili muayene memurları sorumludur.Numune almaya ilişkin kurallarGenelgeler 1Tasarruflu Yazılar 1
Madde 197- Numune, eşya sahibi veya temsilcisi huzurunda muayene
memuru tarafından alındıktan sonra 29/b
nolu ekte yer alan tutanak eşya sahibi veya temsilcisine imzalattırılır.
Numune alınacak eşyanın miktarının fazla olması durumunda, alınacak numunenin
tüm eşyayı temsil etmesi için eşyanın değişik bölgelerinden örnekler alınarak
bunlar birleştirilir. (05.07.2006 tarihli ve 26219 sayılı R.G.
ile değişik)[59]
Ancak alınan örneklerin teknik olarak birleştirmesinin mümkün olmaması halinde örnekler laboratuara ayrı ayrı gönderilir.Perakende satışa hazırlanmış hava geçirmez halde ambalajlanmış eşya için en küçük ambalaj numune olarak kabul edilir. Ambalajlı kaplarda bulunan parça, toz veya hamur kıvamındaki numuneler doğrudan hava ile temas etmeyecek şekilde alınır. Bu numuneler en az üç ayrı kaptan olmak kaydıyla tüm kapların %5'inden alınır.Numune alımında 29 no.lu ekte yer alan emniyet tedbirlerine 29.1 no.lu ekte yer alan temizlik kurallarına uyulur.Numune konulacak kapların 29.2 no.lu ekte yer alan özellikte olmasına dikkat edilir.
Numune kapları mühür altına alındıktan sonra kırılma
ve dökülme olmaması için uygun bir şekilde ambalajlanmak suretiyle laboratuvara
gönderilir. (05.07.2006 tarihli ve 26219 sayılı R.G. ile EKLENMİŞTİR)
Katı eşyadan numune alma (Geçici 1 nci maddeye göre Yürürlük tarih; 1/3/2003)Madde 198- Dökme eşyanın numunesi eşyanın değişik yerlerinden alınan örneklerin karıştırılması suretiyle elde edilir.Taneleri aynı büyüklükte olmayan dökme eşyanın numunesi, eşit uzaklık ve eşit derinlikte on ayrı bölgeden alınan örneklerin birleştirilmesiyle elde edilir.Varil, çuval, kutu ve benzeri ambalaj içinde bulunan aynı tür eşyanın numunesi, her ambalaj türünden ayrı örnekler alınarak bunların birleştirilmesi suretiyle elde edilir.Düzgün kalıplı parçalar halindeki metal ve alaşımlarından tüm eşyayı temsil etmesi için 3'ten az 10'dan fazla olmamak kaydıyla her 1000 ton için 1 adet örnek alınır. Bu örnekler bir araya getirilmek suretiyle numune elde edilir.Katı eşyadan numune alınmasında 29.3 no.lu ekte yer alan alet ve cihazlar kullanılır.Sıvı eşyadan numune alma (Geçici 1 nci maddeye göre Yürürlük tarih; 1/3/2003)Madde 199- Sıvı maddelerden numune alınması için kabın çalkalanarak veya eşyanın karıştırılarak homojen hale getirilmesi gerekir. Bu işlem sırasında sıvı maddenin hava ile teması önlenir.Petrol ürünleri veya melas gibi eşyanın depolandığı tank veya fıçı gibi büyük hacimli kaplardan numune alınması bu kapların üst, orta ve alt bölgelerinden alınan örneklerin birleştirilmesi suretiyle yapılır.Macun halinde koyulaşmış, donmuş, içinde çözünmeyen katı maddeler ihtiva eden sıvılardan numune alınması bu sıvıların değişik bölgelerinden alınan parçaların ertilip çalkalanması suretiyle yapılır.Sıvılardan numune alınmasında 29.4 ila 29.7 no.lu eklerde yer alan aletler kullanılır.Akan sıvıdan numune alma aşağıdaki şekilde yapılır:a) Numune alınacak sıvının tamamı bir borudan sabit hızla homojen olarak akıyor ise, bu boruya borunun eksen ve iki yüzeyi arasındaki mesafeyi tam ortalayacak hizada ağzı akış yönüne dönük L şeklinde 29.5 no.lu ekte yer alan kıvrılmış musluklu bir borudan ibaret olan sabit haldeki akışkan sıvılar için numune aleti bağlanır ve zaman zaman musluk açılarak gereken miktarda numune alınır.b) Sıvı eğer bir depodan homojen olarak akmıyor ise başlangıç, orta ve üst noktalarından ikişer litre örnek alınır. Bu örnekler bir araya getirilip karıştırılır. 250-500 ml şişelere konur, ağzı mantar tıpa ile kapatılır, mühürlenir.c) Sıvının farklı yoğunlukta katmanlar halinde akması halinde, boruya 29.6 no.lu ekteki sabit halde bulunmayan akışkan için numune alma aleti bağlanır. A borusunun dışta kalan kısmına musluklu bir C borusu geçirilir. A borusu D yerinde tekrar ana boruya bağlanır. Numune muslukla C borusundan alınır.Durgun haldeki sıvılardan numune alınması aşağıdaki gibi yapılır:a) Fıçı, varil, tank ve benzeri kap içinde bulunan sıvıların yapılan kontrol sonunda tek fazlı olduğunun anlaşılması halinde herhangi bir yerinden sifon ile numune alınır. Sıvının birden fazla fazdan oluşması halinde numune 29.7 no.lu ekte yer alan boru şeklindeki çok fazlı sıvılardan numune alma aleti ile alınır. Borunun ağzı mantar ile sıkıca kapatıldıktan sonra mantar tam ortasından bir tele bağlanır. Tel borunun ortasından geçirilir. Bu telin hareketi ile mantar boruya kolayca takılıp çıkartılabilmelidir. Boru kapalı vaziyette sıvının bulunduğu kaba daldırılır. Mantar istenilen seviyeden açılarak borunun sıvı ile dolması sağlanır. Mantar kapatılır ve boru sıvıdan çıkarılır. Bu şekilde her fazdan ayrı ayrı alınan birim numuneler bir kapta birleştirilir. İyice karıştırıldıktan sonra 500 ml lik şişelere doldurularak numune oluşturulur. Şişelerin ağızları kapatılıp mühürlenerek eşyanın tüm özelliklerini gösteren etiket şişeye yapıştırılır.Durgun haldeki sıvı çözünmemiş katı madde ihtiva ediyor ise numune sıvının tamamı iyice karıştırılarak ve katı kısım henüz dibe oturmadan alınır.Aşırı doygunluktan dolayı çözünmemiş kristaller içeren oleum, asetik asit gibi sıvılardan numune ya sıvının bütününü ısıtıp bu kristaller çözüldükten sonra ya da iyice karıştırılarak kristalleri sıvı içinde homojen şeklinde dağıttıktan sonra alınır.Gazlardan numune alma (Geçici 1 nci maddeye göre Yürürlük tarih; 1/3/2003)Madde 200- Gaz numunesini almak için mümkün olabildiğince sabit basınç altında numune akış hızının gazın değişen basınçlara göre ayarlanması suretiyle alınır.Borulardan akan gazlardan numune almak için 29.8 no.lu ekte yer alan cihaz kullanılır. Söz konusu cihazın en uzun borusu gazın geçtiği borunun ekseni hizasına gelecek şekilde takılır.Tank içinden gaz numunesi alınması için 29.9 no.lu ekte yer alan cihaz kullanılır. Söz konusu cihaz bir basınç ölçeği (B), hız ölçme şişesi (C), gaz sayacı (G), basınç kontrol sayacı (E) ve basınç ölçeğinden (F) ibarettir. Cihazın bir ucu aspiratöre diğer ucu numunesi alınacak eşyaya bağlıdır. Aspiratör gazın emilmesini sağlar.Numune alınırken basınç ölçeğinde okunan basınç kontrol cihazındaki boruyu yukarı aşağı hareket ettirerek 20-25 mm Hg olacak şekilde ayarlar. Gaz bir basınç altında geçiyor ise gaz alma düzeneğinde aspiratör basınç kontrol cihazı ve basınç ölçeği kısımları kullanılmaz.Bu şekilde elde edilen numuneler kimyasal ve termik özellikleri uygun borosilikat camından yapılmış gaz giriş ve çıkış borularında sızdırmazlık özelliği bulunan 29.10 no.lu ekte yer alan tüp şeklinde gazlardan numune alma kabına konur.Numunelerin miktarı, etiketlenmesi ve mühürlenmesiMadde 201- Numuneler, beyan edilen eşyanın cins, nev'i ve niteliğini temsil edecek şekilde ve en az iki tahlile yetecek miktarda alınır. Gümrük idareleri aldıkları numuneler karşılığında herhangi bir bedel ödemekle yükümlü değildir.Her numune kabına 29.11 no.lu ekteki örneğine uygun etiket yapıştırılır. Etiketler silinmeyecek sabit mürekkepli kalemle yazılır ve numune kabının kapağına değil, kabın kendisine yapıştırılır.Kapalı kaplar içine veya şişelere konan numunelerin ağızları numuneyi alan tarafından mühürlenerek kapatılır.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Numunelerin laboratuara gönderilmesiTasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5KargoMadde 202- Tahlilin yapılacağı laboratuarın posta veya özel kargo ile gitmesini gerektirmeyecek kadar yakın olması halinde numune gümrük personeli refakatinde gönderilir. Bu şekilde gönderilen numuneler imza karşılığında teslim edilir.
Laboratuvara gönderilen numune ile birlikte eşyaya ait
laboratuvar tahlil raporu formu, fatura örneği, gerektiğinde eşyanın üretim
prosesi, kimyasal bileşimi ile kimyasal ve fiziksel özelliklerini ve kullanım
alanlarını gösteren ayrıntılı prospektüs bilgileri yer alır. (05.07.2006
tarihli ve 26219 sayılı R.G. ile EKLENMİŞTİR)
Eşya sahibi veya temsilcileri tahlil için gümrük laboratuarlarına doğrudan numune gönderemeyecekleri gibi, laboratuarlar da bunları kabul edemez. Her beyannameye ait tahlili gereken numuneler gümrük laboratuarına bir defada gönderilir. İlk numunelerin tahlilinden ve rapora bağlanmasından sonra gümrük laboratuarlarına her ne sebeple olursa olsun tekrar numune gönderilmesi idare amirinin iznine bağlıdır.Gümrük laboratuarları dışındaki laboratuarlara gönderilen numuneler yazı ile sevk edilir. Bu yazıda, eşyanın cins, nev'i, niteliğine ilişkin yükümlü beyanı ile birlikte Türk Gümrük Tarife Cetveli ve İzahnamesinde söz konusu eşya ve analizleri için getirilen hükümler dikkate alınarak hangi analizlerin yapılması gerektiği, özellikle hangi hususun tespitinin istenildiği belirtilir ve düzenlenecek raporda numunenin mühürlü olarak ulaşıp ulaşmadığı hususuna yer verilmesi istenilir.Kargo ile gönderilecek numune kapları gönderme yazısıyla birlikte sağlam bir dış kabın içine konulur. Kırılacak veya bozulacak türden olan numune kapları kırılmayı önleyecek şekilde plastik, köpük gibi maddeler ile desteklenir.Gümrük laboratuarına gönderilmesi tehlikeli veya külfetli olan eşyanın bulunduğu yerde görülüp, kimyagerlikçe numune alınması mümkündür. Numunelerin kargo ile gönderilmesine ilişkin masraflar yükümlüsüne aittir. Usulüne uygun alınmadığı veya usulüne uygun gönderilmediği sonradan tespit edilen numune kullanılarak yapılan tahlil sonuçları geçersiz sayılır.Numuneler üzerinde yapılacak ilk incelemelerMadde 203- Gümrük laboratuarlarına gönderilen numuneler tahlilden önce gözden geçirilir ve bunların yukarıdaki maddelerde yazılı şekil ve miktarda olup olmadığı, beyannamelerinde gösterilen sayıda bulunup bulunmadığı araştırılır, varsa noksanlıkların tamamlanması için muayene memurlarına geri verilir.Numunelere tahlilden sonra yapılacak işlemler
Madde 204- Üzerlerine etiket yapıştırılmak veya bağlanmak
suretiyle laboratuvarlara gönderilmiş olan numunelere ait etiketlerin üzerine
kimyagerlerce tahlil raporlarının numaralarının yazılması şarttır.(05.07.2006
tarihli ve 26219 sayılı R.G. ile DEĞİŞİK)[60]
Tahlili yapılan numuneler, tahlil raporlarının yazılıp
imzalanmasından sonra tahlili yapan kimyager tarafından mühürlenir ve
laboratuvardaki numune odasında saklanır. (05.07.2006 tarihli ve 26219
sayılı R.G. ile DEĞİŞİK)[61]
Tahlil neticelerinin tebliğinden itibaren 1 ay içinde sahipleri tarafından müracaat edilerek alınmayan numuneler gümrüğe terk edilmiş sayılır. Tahlil neticelerinin tebliğinde sahiplerince geri alınmayacağı yazılı olarak beyan edilen numuneler bu bildirim tarihinden 15 gün sonra tasfiye olunur. Tahlil isteği, tarife sorgusu, Bağlayıcı Tarife Bilgisi başvurusu, Bağlayıcı Menşe Bilgisi başvurusu veya herhangi bir nedenle Müsteşarlığa gönderilip süresi içinde alınmayan numuneler Müsteşarlıkça değerlendirilir.Numunelerin üzerlerindeki mühürlerin bozulmuş olmasından ve kap içindeki numunelerin akıp sızmasından veya zarara uğramasından ve tasfiyesi gerekenlerin tespitinden ve bunların zamanında tasfiye edilmemesinden ve bunların muhafazasından doğrudan doğruya numune odası memuru veya bu işle görevli memur sorumludur.Tahlil raporlarıTasarruflu Yazılar 1Madde 205- Gümrük laboratuvarlarında yapılacak tahliller için 30 no.lu ekte yer alan Laboratuvar Tahlil Raporu Formu 3 nüsha olarak düzenlenir. Beyanname muhteviyatı eşyanın çok kalemli olması halinde 30/a no.lu ekte yer alan Laboratuvar Tahlil Raporu Devam Formu kullanılır. Mezkur formlara sene başından itibaren sıra numarası verilerek 31 no.lu ekte yer alan Laboratuvar Kayıt Defterine kaydedilir. Formun birinci nüshası beyannameye eklenir. İkinci nüshası laboratuvarda saklanır. Üçüncü nüshası ise beyannamenin idarede kalan nüshasına eklenir. 194 üncü maddenin altıncı fıkrasındaki haktan yararlanmak isteyen yükümlülere idarece bu formun tasdikli bir nüshası verilir. (05.07.2006 tarihli ve 26219 sayılı R.G. ile DEĞİŞİK)[62]Gümrük laboratuarlarında yapılan tahliller için düzenlenecek raporun sıra numarası ve tarihi ilgili beyannamenin üzerine yazılır. Tahlile ilişkin formun bütün nüshaları tahlili yapan kimyager tarafından imzalanır ve laboratuarın resmi mührü ile mühürlenir.Yukarıda belirtilen şekilde düzenlenen tahlil raporları muayene memurlarına gönderilir ve bu memurlarca incelendikten sonra bir aykırılık tespit olunmazsa, beyanname üzerine 'tahlil sonucu beyana uygun bulunmuştur' meşruhatı düşülür.Müsteşarlık denetim elemanları ile idare amirleri tarafından yazılı olarak istenilecek tahlil sonuçları, yazıyla bildirilir.İdare amirinin izni ile ikinci defa gönderilen numuneler için ayrı rapor tanzim edilir ve ayrı rapor numarası verilir. Bu raporların üzerine ilk raporun tarihi ile sıra numarası yazılır. İkinci tahlil raporları da sıra numarası verilerek laboratuar kayıt defterine kaydedilir.
Gümrük idaresince laboratuvar tahlil raporu formunun
gönderilmesi ve takibi elektronik ortamda yapılabilir. (05.07.2006
tarihli ve 26219 sayılı R.G. ile EKLENMİŞTİR)
Tahlil sonuçlarının eşya sahiplerine duyurulmasıMadde 206- Birinci tahlil sonuçları ilgili muayene memurunca beyan sahiplerine tahlil raporlarının altlarına tarih ve imza attırılmak suretiyle, buna imkan bulunmayan hallerde ise yazı ile duyurulur. Bu tarih, tahlil raporlarına itiraz için başlangıç sayılır. YEDİNCİ ALT AYIRIMEşyanın Tesliminden Sonra Beyanın KontrolüG.G.T. (Basitleştirilmiş Usul) (Seri No: 2)
Genelgeler 1 2
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Eşyanın tesliminden sonra beyanın kontrolünde yapılacak işlemler
Madde 207 (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik[63]. Yürürlük Tarihi 23.01.2004) - Gümrük idareleri, eşyanın
tesliminden sonra ve beyannamedeki bilgilerin doğruluğunu saptamak amacıyla,
eşyanın ithal veya ihraç işlemlerini veya sonraki ticari işlemlere ilişkin ticari
belge ve verileri kontrol edebilirler. Bu kontroller beyan sahibine, söz konusu
işlemler ile doğrudan ya da dolaylı olarak ticari yönden ilgili diğer kişilere
veya belge ve verileri ticari amaçla elinde bulunduran diğer kişilere ait
yerlerde yapılabilir. Mümkün olduğu takdirde eşya muayene de edilebilir.
Kamu kurum ve kuruluşları dahil eşyanın tesliminden sonra beyanın kontrolüne tabi olanlar veya bunlarla muamelede bulunan gerçek ve tüzel kişiler, yetkililerce istenilen belge ve bilgileri temin etmeye mecburdurlar.Müsteşarlık, eşyanın tesliminden sonra beyanın kontrolü uygulamasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yönelik düzenleme yapmaya yetkilidir.Gümrük idareleri, kendi yetkileri doğrultusunda veya beyan sahibinin talebi üzerine eşyanın risk kriterlerine göre belge kontrolü ve fiziki muayene yapılmadan teslim edilmiş olması halinde, eklenmesi zorunlu belgelerde kayıtlı bilgiler doğrultusunda, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 63 üncü maddesi kapsamında beyannamenin düzeltilmesini teslimden sonra da yapabilirler. Söz konusu düzeltme beyannamenin döküm nüshaları üzerinde yapıldıktan sonra, yapılan düzeltmeye ilişkin açıklama BİLGE ekranına kaydedilir. Ancak, a) Eşyanın tesliminden sonra beyannamenin incelenmesi sonucu beyan edilen bilgilerin yanlış olduğunun tespit edilmesinden,b) Beyan sahibine eşyanın tesliminden sonra kontrole tabi tutulacağının bildirilmesinden,c) Eşyanın kısmen ya da tamamen tüketilmesi, üretime sokulması, satılması ya da devredilmesinden,sonra beyannamede düzeltme yapılmasına izin verilmez.Beyannamenin incelenmesi veya eşyanın tesliminden sonraki kontrolü sonucunda, ilgili gümrük rejimine ilişkin hükümlerin yanlış veya eksik bilgilere dayanarak uygulandığının saptanması halinde, gümrük idareleri bu Yönetmelikte yer alan ceza hükümleri saklı kalmak üzere, beyanı yeni bulgulara göre düzeltmek için gerekli işlemleri yaparlar.
Ertelenmiş kontrol, risk kriterlerine göre,
belge kontrolü veya fiziki muayene yapılmadan teslim edilen eşyanın tesliminden
sonra gümrük beyannamesi ile ticari belge ve verileri incelenerek gerektiğinde
eşyanın fiziki muayenesinin imalathane, fabrika, özel depo, işyeri ve benzeri
yerlerde yapılmasını ifade eder. Ertelenmiş kontrol uygulamasından, 17/A ila 17/C maddeleri uyarınca kendilerine A veya B sınıfı
onaylanmış kişi statüsü verilen kişiler yararlandırılır. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
değişik. Yürürlük 30.08.2009)[64]
Risk kriterlerine göre ertelenmiş kontrol
yöntemine tabi tutulan gümrük beyannamelerinin muayene türü mavi hat olarak
belirlenir ve eşyanın tesliminden sonra yapılacak belge kontrolü için
bilgisayar sistemi tarafından bir muayene memuru atanır. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
değişik. Yürürlük 30.08.2009)[65]
Belge kontrolü sırasında beyanname ve ekli
belgeler arasında ciddi bir farklılık görülmesi durumunda idare amirince
görevlendirilecek bir muayene memuru tarafından eşyanın bulunduğu depo, fabrika
veya işletmeye ve/veya firmanın muhasebe kayıtlarının tutulduğu yere gidilerek
fiziki muayene yapılabilir.
(30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[66]
Eşyanın ertelenmiş kontrole tabi
tutulmasına ve yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esaslar Müsteşarlıkça
belirlenir. (30.06.2009
tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[67]
Müsteşarlık, ertelenmiş kontrol
uygulamasından yararlanmak isteyenlerde aranan koşullarda değişiklik yapmaya, bu
uygulama kapsamında gümrük idarelerince yapılacak işlemler ile bu uygulamadan
yararlanma hakkının askıya alınması ve geri alınmasına ilişkin düzenleme
yapmaya yetkilidir.
(30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[68]
İKİNCİ AYIRIMSerbest Dolaşıma Giriş RejimiBİRİNCİ ALT AYIRIMGenel Hükümler TanımMadde 208- Türkiye Gümrük Bölgesine gelen eşyanın serbest dolaşıma girişi; ticaret politikası önlemlerinin uygulanması, eşyanın ithali için öngörülen diğer işlemlerin tamamlanması ve kanunen ödenmesi gereken vergilerin tahsili ve diğer mali yükümlülüklerin yerine getirilmesi ile mümkündür.Serbest dolaşımda bulunmayan eşyaya serbest dolaşıma giriş rejimi hükümlerinin uygulanması halinde, eşya serbest dolaşımda bulunan eşya statüsünü kazanır.Ticaret politikası önlemleriMadde 209- Aramızda ticaret ve ödeme anlaşması olmayan ülkelerden gelen eşyanın yurda sokulması, o tarihte yürürlükteki ticaret politikası önlemlerine tabidir.Aramızda iki taraflı ticaret ve ödeme anlaşması bulunan ülkelerden gelen eşyanın yurda sokulmasında, yürürlükteki ticaret politikası önlemlerinin yanı sıra, bu anlaşmalardaki kayıt ve şartlar da göz önünde bulundurulur. Gerek anlaşma bulunmayan gerek anlaşmalı ülkelerden gelen eşyanın yurda girişinde, o tarihte yürürlükteki Dış Ticaret Rejimi ve Türk Parası Kıymetini Koruma Kararları ile konulmuş kayıt ve şartlar da dikkate alınır.Beyan ve vergi oranıTasarruflu Yazılar 1Madde 210- Serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutulan eşyaya, bu rejime ilişkin beyannamenin tescil tarihinde yürürlükte olan vergi oranları uygulanır. Bununla birlikte, serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil tarihinden sonra, eşyaya ilişkin gümrük vergilerinin ödenmesinden veya teminata bağlanmasından önce, tarımsal mali yükler dışında kalan ithalat vergileri oranlarının indirilmesi ve beyan sahibinin yazılı başvurusu halinde lehine olan oran uygulanır.Beyan sahibince, tescil edilmiş olan beyanname ile ilgili gümrük işlemlerinin sebepsiz yere tamamlanmamış olması halinde, bu hüküm uygulanmaz.Birden fazla tarifedeki eşyanın aynı tarifede vergilendirilmesiMadde 211- Bir serbest dolaşıma giriş rejimi beyannamesi kapsamı olup aynı zamanda bir konşimento içeriği eşyanın değişik tarife pozisyonlarına girdiği hallerde;a) Her bir eşya için kendi tarife pozisyonuna göre işlem yapılmasının ek bir iş yükü ve masrafa sebep olması,b) Beyan sahibinin yazılı talepte bulunması,Şartlarıyla, eşyanın tamamına en yüksek ithalat vergi oranına tabi eşyanın tarife pozisyonuna göre vergi uygulanabilir.ATA Karnesiyle gelen eşyanın serbest dolaşıma girişiMadde 212- ATA karnesiyle Türkiye Gümrük Bölgesi dışına geçici ihraç edildikten sonra yeniden ithal edilen serbest dolaşımda bulunan eşyanın serbest dolaşıma giriş işlemleri aynı ATA karnesiyle yapılır.Bu durumda eşyanın serbest dolaşıma giriş işlemlerini yapan gümrük idaresi;a) ATA karnesinin yeniden ithale ilişkin bölümünün A'dan G'ye kadar olan bölümündeki bilgilerinin doğruluğunu kontrol etmek,b) ATA karnesinin yeniden ithale ilişkin H bölümünü doldurmak, c) Yeniden ithal belgesini koparmak,Suretiyle işlemleri tamamlar.İKİNCİ ALT AYIRIMYasaklama ve KısıtlamalarTasarruflu Yazılar 1Türkiye'ye sokulması yasak olan eşya
MADDE 213 - Kanunlar veya taraf olduğumuz anlaşmalar ve
sözleşmelerle ithali yasak olan eşya, 235 inci madde hükmü saklı
kalmak kaydıyla, her ne suretle olursa olsun Türkiye'ye sokulamaz.
(16.04.2008 tarih ve 26849 sayılı R.G. ile değişik)[69]
İthali belli kurum ve kuruluşlara bırakılan eşya
MADDE 214 - Türkiye'ye ithali kanunlarla belli kurum ve
kuruluşlara bırakılan eşya, ancak bu kurum ve kuruluşlar ya da bunların yetki verdiği kurum, kuruluş veya
kişilerce ithal edilebilir. (16.04.2008 tarih ve 26849 sayılı R.G. ile
değişik)[70]
İthalinde belli merciin izni aranılacak eşyaMADDE 215- (16.04.2008 tarih ve 26849 sayılı R.G. ile yürürlükten kaldırılmıştır)[71]
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
ÜÇÜNCÜ ALT AYIRIMÖzel Kanun ve Tüzüklerinde Yazılı MercilerceAyrıca Kontrol ve Muayenesi Gereken EşyaTasarruflu Yazılar 1Hayvan ve hayvansal maddelerin muayenesi ve giriş kapılarıMadde 216- Kuşlar, kümes ve av hayvanları dahil olmak üzere, her nev'i hayvanlar ve hayvansal maddeler 3285 sayılı Hayvan Sağlığı Zabıtası Kanunu ile 22/2/1989 tarihli ve 89/13838 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Yönetmeliği gereğince veterinerler tarafından ayrıca muayeneye tabi tutulur.Bunlar, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ve Müsteşarlıkça birlikte tespit edilen gümrük liman ve kapılarından yurda sokulabilir.Bitki ve parçalarının muayenesi ve giriş kapılarıMadde 217- Her türlü bitki, bitkisel ürün ve parçaları, zirai mücadele cihaz ve ilaçları ve bütün bunların ambalajlarının yurda sokulabilmesi için, 6968 sayılı Zirai Mücadele ve Zirai Karantina Kanunu ve bu Kanunun uygulanmasına dair Nizamname gereğince, Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca ilan olunan (yabani otlar, böcek, kurt, spor vesaire) gibi ithallerine mani hastalık ve zararlılardan temiz olması ve bu hastalık ve zararlılardan temiz yerin mahsulü bulunması ve bu hususların gönderildikleri ülkelerin resmi makamlarınca verilmiş bitki menşe ve sağlık sertifikaları ile birlikte gelmiş bulunmaları gerekir.Yukarıdaki şartlar dairesinde gelen eşya, ancak, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ve Müsteşarlıkça birlikte tayin edilmiş bulunan kara, deniz ve hava gümrük kapılarından, zirai karantina kuruluşunca usulü dairesinde muayene ve girişlerinde bir sakınca olmadığı tespit edildikten sonra, yurda sokulabilir.Gıda maddelerinin muayeneleriİthal ve İhraç Edilecek Gıdaların Giriş ve Çıkış Kapılarının Tespit ve İlanına Dair TebliğMadde 218- Gıda maddelerinin muayene ve gümrük işlemlerinde 560 sayılı 'Gıdaların Üretimi Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararname' ve bu Kararnameye ilişkin Yönetmelik hükümleri göz önünde bulundurulur. Bu nitelikteki eşyanın ithal veya ihracı, sadece bu konularda yetkili gümrük idarelerinden gerçekleştirilebilir.Ölçü ve tartı aletlerinin muayenesiMadde 219- Yurda sokulacak olan her nev'i ölçü ve tartı aletleri, 3516 sayılı Ölçüler ve Ayarlar Kanunu ile bu Kanuna bağlı olarak yayımlanmış yönetmelik gereğince öncelikle Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ölçü ve ayar taşra teşkilatı tarafından gümrüklerde muayene edilmesi mümkün olanların gümrüklerde, olmayanların ise geçici olarak yurda girişine müsaade edilerek ölçüler teşkilatı laboratuarlarında, ayar istasyonlarında veya montaj mahallerinde muayene edilerek damgalanır ve yurda kesin girişleri sağlanır. Bu hususta gümrük İdareleri muayenelerin sağlanması için gerekli yardımı yapmak ve kolaylığı göstermekle mükelleftir.(İkinci fıkra 16.04.2008 tarih ve 26849 sayılı R.G. ile yürürlükten kaldırılmıştır)[72]Bu ölçü aletleri, gümrükte iken sahiplerinin başvuru tarihinden itibaren 15 gün içinde ilk muayeneleri yapılarak doğru oldukları takdirde damgalanır. Muayene neticesinde doğru olmadıkları anlaşılan ve ıslahları da yapılamayanların veya yapılmayanların gümrükten çekilmelerine izin verilmez ve süresi içerisinde sahipleri tarafından mahrecine veya yurt dışına gönderilmeyen bu eşya hakkında Gümrük Kanununun tasfiyeye ait hükümleri uygulanır. Şu kadar ki, bu gibi aletlerin alıcı tarafından ıslah edilip damgalattırılması şartıyla yurda sokulmak üzere satılmasına müsaade edilir. Bu mümkün olmadığı takdirde ölçüler teşkilatı (Ölçüler ve Kalite Kontrol Genel Müdürlüğü) temsilcileri huzurunda ölçülük vasfının yok edilmelerinden sonra satışı yapılır.DÖRDÜNCÜ ALT AYIRIMNihai Kullanımı Nedeniyle İndirimli Tarife Uygulamasına Tabi Eşya2003/6661 Sayılı BKKİndirimli tarife uygulamasına tabi tutulacak eşyaMadde 220- Nihai kullanımı nedeniyle indirimli veya sıfır vergi oranı uygulamasına tabi eşyanın, belirlenen amaçlarla kullanılması halinde gümrük vergileri alınmaz veya normalde uygulanan gümrük vergisi oranından daha düşük vergi oranı uygulanır.İzinMadde 221- Serbest dolaşıma girecek eşyanın nihai kullanımı nedeniyle indirimli veya sıfır vergi oranı uygulanmasını isteyenlerin, eşyanın serbest dolaşıma gireceği yetkili gümrük idaresinden, beyannamenin tescil tarihinde veya bu tarihten geriye doğru altı aylık süre içinde yazılı olarak talepte bulunmaları gerekir.Bu talepler aşağıdaki bilgileri içerir:a) Nihai kullanımın mahiyeti,b) İşlemin gerçekleşeceği üretim mahallerinin teknik özellikleri ve kapasitesi,c) Kullanılacak eşyanın türü ve miktarı,d) Gümrük idarelerince gerekli görülecek sair bilgi ve belgeler. Talep uygun görüldüğü takdirde, ilgili gümrük idaresi tarafından indirimli veya sıfır vergi oranı uygulanması izni verilir. Bu izin yazısında iznin geçerlilik süresi de belirtilir.Teminat ve denetimMadde 222- Nihai kullanımı nedeniyle indirimli veya sıfır vergi oranı uygulanarak serbest dolaşıma giren eşyada kanuni veya tavizli vergi oranının uygulanması ile bulunacak vergiler ile nihai kullanım nedeniyle indirimli tarife uygulanarak tahakkuk ettirilen vergiler arasındaki fark teminata bağlanır.İzin hak sahibi;a) Eşyayı, öngörülen nihai kullanıma tahsis etmekle,b) Gümrük idarelerinin, eşyanın gerçekten öngörülen nihai kullanıma konulduğundan emin olmak için gerekli gördükleri kontrolleri yapabilmelerini sağlayacak kayıtları tutmak ve bunların dayanaklarını teşkil eden belgelerle birlikte saklamakla,Yükümlüdür.Belirli bir nihai kullanıma yönelik eşyaya nihai kullanım düzenlemelerine göre uygulanan gümrük vergisinin, başka türlü uygulanabilen vergiden daha düşük olmaması durumunda, söz konusu eşyaya bu Alt Ayırım hükümleri uygulanmaz.Birlikte depolamaMadde 223- İzin hak sahibinin haklı gerekçeleri bulunması halinde, gümrük idareleri, nihai kullanımı nedeniyle indirimli tarife uygulanan eşyanın, aynı teknik ve fiziksel özelliklere sahip, aynı şekil ve evsaftaki eşya ile birlikte depolanmasına izin verebilir.Bu durumda nihai kullanım amacıyla indirimli veya sıfır vergi oranı, nihai kullanıma yönelik eşyanın, sonradan konulan eşyaya oranlanması sonucu bulunacak miktarın, depodan kullanılan eşyaya tatbik edilmesi sonucu bulunacak miktara uygulanır.Geçerlilik süresinin kısaltılması ve iptaliMadde 224- İznin verilmesinde göz önünde bulundurulan şartlardan birinde veya birkaçında değişiklik olduğunda, gümrük idareleri iznin geçerlilik süresini kısaltabilir.İznin verildiği aşamada yanlış beyanda bulunulduğunun veya eşyanın nihai kullanıma tahsis edilmediğinin veya edilemeyeceğinin anlaşılması ya da gümrük idaresinin izni olmaksızın devredilmesi veya satılması hallerinde izin iptal edilir.İznin iptali durumunda izin hak sahibi nihai kullanıma tahsis edilmemiş eşya ile ilgili gümrük vergilerini derhal ödemek zorundadır.Nihai kullanıma tahsis süresiMadde 225- Nihai kullanım nedeniyle indirimli veya sıfır vergi oranına tabi eşyanın, bu uygulamadan yararlanabilmesi için, süresi içerisinde öngörülen nihai kullanıma tahsis edilmesi gerekir.Nihai kullanıma tahsisMadde 226- Eşya aşağıdaki hallerde nihai kullanıma tahsis edilmiş sayılır.a) Sadece bir kez kullanılabilecek olan eşyanın tümünün süresi içinde öngörülen nihai kullanıma tahsis edilmiş olması,b) Eşyanın mükerrer olarak kullanılabilir olması durumunda öngörülen kullanıma ilk sunuluşundan itibaren iki yıl geçmiş olması,Ancak;1) Havayolları tarafından ya değişim sözleşmeleri şartları gereğince ya da kendi ihtiyaçları nedeniyle uçakların bakım ve onarımı için kullanılan malzeme, öngörülen kullanıma ilk tahsis edilişlerinde,2) Montajda kullanılan araç parçaları, bunların tahsis edildiği araçlar diğer kişilere devredildiğinde,3) Sivil uçakların yapım, bakım, tadilatı veya donanımına yönelik eşya, izin hak sahibinden başka bir kişiye devredildiğinde veya bakımını, onarımını veya tadilatını müteakip üçüncü şahıslarca tekrar sahibinin kullanımına verildiğinde,4) Sivil gemilerle sondaj veya inşaat platformlarının yapımı, onarımı, bakımı, tadilatı ve donatılması amaçlarına yönelik olarak sağlanan eşya, gemi ve sondaj platformu izin hak sahibinden başka bir kişiye devredildiğinde bakımı, onarımını ya da tadilatını müteakip üçüncü şahıslarca tekrar sahibinin kullanımına verildiğinde,5) Doğrudan güverte teslimi yapılan donatım amaçlı eşya teslimatının gerçekleştiği anda,6) Sivil uçaklar, bu amaç için öngörülen resmi kayıtlara tescil edildikleri tarihte, Nihai kullanıma geçmiş sayılır.c) Nihai kullanım işleminin gerçekleştirilmesi sonucunda ortaya çıkan atık ve artıklar ile doğal yıpranmadan ileri gelen kayıplar da nihai kullanıma tabi tutulmuş eşya olarak değerlendirilir.Eşyanın devri ve başka bir gümrüğe gönderilmesiMadde 227- Nihai kullanım kapsamı eşyanın gümrük idaresinin izniyle başka bir izin hak sahibine devri mümkündür.Devir nedeniyle başka bir gümrüğe gönderilecek nihai kullanım kapsamı eşya varış gümrüğüne 36 no.lu ekte yer alan T5 belgesi ile gönderilir. T5 belgesi üç nüsha düzenlenir ve tescil işlemine tabi tutulur.T5 belgesinin;a) A kutusuna çıkış gümrük idaresi,b) 2 no.lu kutuya eşyayı gönderen kişinin adı ve adresi,c) 8 no.lu kutuya eşyanın gönderildiği kişinin adı ve adresi,d) 14 no.lu kutunun altında bulunan 'önemli not' kutusuna 'nihai kullanıma tabi eşya' ibaresi,e) 31 no.lu kutusuna eşyanın tanımı, 33 no.lu kutuya eşyanın tarifesi,f) 38 no.lu kutuya eşyanın net ağırlığı,g) 103 no.lu kutuya yazıyla eşyanın net miktarı,h) 104 no.lu kutuda yer alan diğer bölümüne büyük harflerle 'NİHAİ KULLANIM AMACIYLA İNDİRİMLİ VEYA SIFIR VERGİ ORANINDAN YARARLANAN EŞYANIN TAŞINMASIDIR' ibaresi,ı) 106 no.lu kutuya;- Eşyanın serbest dolaşıma girişinden sonra bir işleme tabi tutulması durumunda, eşyanın serbest dolaşıma girdiği haldeki tanımı,- Serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil sayı ve tarihi ile tescili yapan gümrük idaresinin adı,j) Formun arkasındaki E kutusuna varış gümrük idaresinin adı ile eşyanın çıkış tarihi,Yazılmak suretiyle düzenlenmesi zorunludur.T5 belgesinin iki nüshası eşyayla birlikte varış gümrüğüne ibraz edilmek üzere eşya sahibine verilir. Varış gümrüğü, eşya ile birlikte gelen T5 belgesinin bir nüshasını alıkoyar ve diğer nüshasını çıkış gümrük idaresine geri gönderir. Çıkış gümrük idaresi bu nüshayla işlemlerini kapatır.Takip ve denetimin kalkmasıMadde 228- Gümrük idarelerince, aralıklarla yapılan denetimlerde ve denetimin sona ermesi halinde, 37 no.lu ekte yer alan Nihai Kullanım İzleme ve Takip Formu düzenlenir.Özel amaca yönelik kullanım nedeniyle indirimli veya sıfır vergi oranından yararlanarak serbest dolaşıma girmiş eşyanın gümrük gözetimi;a) Nihai kullanım olarak kabul edilen üretim veya kullanım faaliyetiyle,b) İndirimli veya sıfır vergi oranı uygulamasına ilişkin koşulların sona ermesiyle,c) Eşyanın ihraç veya imha edilmesiyle,d) Eşyanın belirlenen amaçlar dışında kullanılması nedeniyle tahsili gereken vergilerin ödenmesiyle,Sona erer.BEŞİNCİ ALT AYIRIMSerbest Dolaşımdaki Eşyanın Statüsünü KaybetmesiStatünün kaybedilmesiMadde 229- Serbest dolaşımda bulunan eşya;a) Serbest dolaşıma giriş beyannamesinin iptal edilmesi,b) Geri ödeme sisteminin uygulandığı dahilde işleme rejimi çerçevesinde işlendikten sonra ihraç edilen eşyaya ilişkin gümrük vergilerinin geri verilmesi veya kaldırılması,c) Eşyanın kusurlu olması veya satış sözleşmesi hükümlerine uygun olmaması nedeniyle, gümrük vergilerinin geri verilmesi veya kaldırılması,d) Eşyanın ihracına, geri gönderilmesine veya gümrükçe onaylanmış başka bir işlem veya kullanıma tabi tutulması nedeniyle, gümrük vergilerinin geri verilmesi veya kaldırılması,Hallerinde, serbest dolaşımdaki eşya statüsünü kaybeder ve serbest dolaşımda olmayan eşya statüsünü kazanır. ÜÇÜNCÜ AYIRIMTransit RejimiBİRİNCİ ALT AYIRIMGenel HükümlerTasarruflu Yazılar 1 2 3 4KapsamMadde 230- İthalat vergileri ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmayan serbest dolaşıma girmemiş eşya ile ihracatla ilgili gümrük işlemleri tamamlanmış eşyanın, gümrük gözetimi altında Türkiye Gümrük Bölgesi içinde bir noktadan diğerine taşınması, transit rejimi hükümlerine tabidir.Transit rejimine tabi tutulan eşya Türkiye Gümrük Bölgesi içinde;a) Yabancı bir ülkeden gelip yabancı bir ülkeye,b) Yabancı bir ülkeden Türkiye'ye,c) Türkiye'den yabancı bir ülkeye,d) Bir iç gümrükten diğer bir iç gümrüğe,Taşınabilir.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği
ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Tanımlar
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 231- Bu rejimde geçen;a) Taşıt aracı;1) Herhangi bir yol aracı, römork veya yarı römork,2) Demiryolu vagonu,3) Tekne veya gemi,4) Herhangi bir hava taşıtı,5) Taşımacılık işlemlerinde kullanılan 1972 tarihli Konteyner Sözleşmesine uygun olarak imal edilmiş konteyner,b) Hareket gümrük idaresi; transit işleminin başlangıç gümrük işlemlerini yapan gümrük idaresi,c) Varış gümrük idaresi; hareket gümrük idaresince transit rejimi kapsamı eşyanın sevk edildiği gümrük idaresi,Anlamına gelir.Transitte kullanılacak belgelerTasarruflu Yazılar 1 2Madde 232- Transit rejimine tabi eşya;a) Bu Alt Ayırımda belirtilen transit rejimi hükümleri çerçevesinde transit beyannamesi kapsamında,b) Bir TIR karnesi kapsamında,c) Transit belgesi olarak kullanılan bir ATA karnesi kapsamında,d) 19 Haziran 1951'de Londra'da imzalanan, Kuvvetlerin Statüsü Hakkında Kuzey Atlantik Anlaşmasına Taraf Devletler Arasındaki Sözleşme ile öngörülen form 302 kapsamında,e) Posta kolileri dahil olmak üzere posta yoluyla,f) Bir Türk limanından başka bir Türk limanına veya Türkiye Gümrük Bölgesi dışındaki bir limana deniz veya hava yoluyla taşınan eşya, özet beyan kapsamında,g) Antrepolardan veya gümrük idaresince konulmasına izin verilen yerlerden çıkarılarak transit edilecek eşya transit rejimi hükümleri doğrultusunda beyanname kapsamında,Taşınır.Vergi muafiyetiMadde 233- Transit olarak geçen taşıt ve serbest dolaşıma girmemiş eşya transit geçişler dolayısıyla gümrük vergilerine tabi tutulmaz.Ancak, transit eşyasına ilişkin olarak yapılan hizmet ve denetlemenin gerektirdiği masraflarla, yükleme, boşaltma, mühürleme, antrepo veya depolarda muhafaza gibi hizmetler karşılığı ücret alınır.Anlaşmalara tabi transit taşımalarMadde 234- TIR Karnesi kapsamında transit rejimine tabi eşyanın taşınmasında, TIR Sözleşmesi ile bu sözleşmeye dayanılarak çıkarılan yönetmelik, tebliğ ve genelge hükümleri uygulanır. Bu kapsamda yapılacak transit işlemlerinde doğabilecek ihtilaflar Müsteşarlıkça (Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü) sonuçlandırılır.Türkiye'den doğrudan doğruya kapalı veya açık olup şartlarına uygun surette örtülü vagon içinde transit edilecek eşyanın sevki hakkında özel anlaşma var ise bu anlaşmalardaki yazılı hükümlere uyulur.Yasaklama ve kısıtlamaya tabi eşyanın transitiTasarruflu Yazılar 1 2 3Madde 235- İlgili mevzuatları uyarınca yasaklama ve kısıtlamaya tabi eşyanın transiti için Müsteşarlıktan her seferinde izin alınır.Gümrük idaresinin izniMadde 236- Gümrük idaresinden izin alınmadan taşıttan taşıta veya geçici depolama yeri ve antrepodan taşıta eşya yüklenemez veya taşıttan eşya boşaltılamaz.Hayvan ve hayvansal maddeler ile bitki ve parçalarının transitiTasarruflu Yazılar 1Madde 237- Hayvan ve hayvansal maddeler ile bitki ve parçalarının sınır gümrük idaresinde kanun ve nizamlara ve milletlerarası anlaşmalara göre gerekli sağlık muayeneleri, yetkili veteriner ve tarım memurları tarafından yapılır. Bu muayeneler yapılmadan gümrük idareleri eşyanın sevkine izin vermez.Hayvan ve hayvansal maddeler, bitki ve parçalarının giriş ve çıkış kapıları ve bunların Türkiye'den transit geçirileceği yollar hususunda kanun, tüzük ve anlaşma hükümleri göz önünde tutulur.İKİNCİ ALT AYIRIMTransit Rejimi İşlemleriGenelgeler 1 2 Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
İhracat eşyasının transit işlemleriMadde 238-a) Eşyanın bir gümrük idaresinden bir veya birden fazla araç ile gönderilerek çıkış gümrük idaresinden karayolu veya demiryolu ile ihracı:1) Hareket Gümrük İdaresi:Yükümlü veya temsilcisi tarafından ihracat işlemlerinin tamamlanmasından sonra eşya kara taşıtlarına yüklenir ve taşıyıcı veya temsilcisi tarafından her bir araç için transit beyannamesi, eşya TIR karnesi kapsamında gönderiliyorsa özet beyan düzenlenir. Ayrıca TIR Karnesine ilişkin bilgiler bilgisayar sistemine girilir. Taşımanın demiryolu ile yapılması halinde ise, taşıyıcı veya temsilcisi tarafından taşımaya ilişkin bilgiler sisteme girilerek transit beyannamesi veya yerine geçen belge ile eşya çıkış gümrük idaresine sevk edilir.Yükleme sonrasında beyana göre herhangi bir farklılık tespit olunması halinde, 192 nci maddeye göre ihracat beyannamesinde gerekli değişiklikler yapılır.2) Çıkış Gümrük İdaresi:Eşya çıkış gümrük idaresine geldiğinde, taşıyıcı veya temsilcisi hareket gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesini veya yerine geçen belgeyi gümrüğe ibraz eder. Bilgiler gümrük memuru tarafından bilgisayar sistemine girilir. Sistem tarafından verilen tescil numarası ile atanan muayene memurunun ismi bu belgeler üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene, tespit ve yurtdışı işlemleri bu belgeler kullanılarak yapılır.b) Eşyanın bir gümrük idaresinden bir veya birden fazla araç ile çıkış gümrük idaresine sevk edilip burada araç değiştirerek ihracı:1) Hareket Gümrük İdaresi:Yükümlü veya temsilcisi tarafından ihracat işlemlerinin tamamlanmasından sonra eşya kara taşıtlarına yüklenir ve taşıyıcı veya temsilcisi tarafından her bir araç için transit beyannamesi düzenlenir.Eşya bir havaalanı gümrük idaresinden başka bir havaalanı gümrük idaresine uçak ile sevk olunarak buradan yurtdışı edilecekse, hareket gümrük idaresinde ayrıca transit beyannamesi düzenlenmez. İhracat beyannamesi bilgileri, beyannamenin 4 ve 5 no.lu nüshalarına da bastırılır ve transit işleminde bunlar kullanılır.Yükleme sonrasında beyana göre herhangi bir farklılık tespit olunması halinde, 192 nci maddeye göre ihracat beyannamesinde gerekli değişiklikler yapılır.2) Çıkış Gümrük İdaresi:Eşya çıkış gümrük idaresine geldiğinde hareket gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesi gümrük idaresine ibraz edilir. İlgili gümrük memuru bilgileri bilgisayar sistemine girer. Sistem tarafından verilen tescil numarası ile atanan muayene memurunun ismi bu belge üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene, tespit ve yurtdışı işlemleri hareket gümrük idaresinde düzenlenen belgeler kullanılarak yapılır.Eşyanın yurtdışı edileceği taşıta yüklenmesinden sonra taşıyıcı veya temsilcisi tarafından özet beyan düzenlenir.Türkiye gümrük bölgesine gelen eşyanın transit işlemleri
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 239-a) Türkiye Gümrük Bölgesi dışından bir gümrük idaresine gelen serbest dolaşımda olmayan eşyanın, tek araç ile başka bir sınır kapısı gümrük idaresinden yurtdışı edilmek veya işlemi başka bir gümrük idaresinde yapılmak üzere sevk edilmesi:1) Giriş Gümrük İdaresi:Taşıyıcı veya temsilcisi, transit göndereceği eşya için transit beyannamesi düzenler. Muayene memurunca gerekli işlemler yerine getirilir ve işlemlerin tamamlanması sonrası bu beyannameye dayanılarak araç yüklenir ve eşya yurtdışı edilmek üzere sınır kapısı gümrüğüne veya gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmak üzere başka bir gümrük idaresine sevk edilir. Taşıma TIR karnesi kapsamında yapılıyorsa, eşyaya ilişkin bilgiler bilgisayar sistemine girilir.2) Varış veya Çıkış Gümrük İdaresi:Eşya varış gümrük idaresinden yurtdışı edilecekse, taşıyıcı veya temsilcisi hareket gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesini veya TIR karnesini gümrüğe ibraz eder. TIR Karnesi veya transit beyannamesi bilgileri (koyu ibare, 02.09.2005 tarihli ve 25924 sayılı R.G. ile değişik)[73] gümrük memuru tarafından bilgisayar sistemine girilir. Sistem tarafından verilen tescil numarası ile atanan muayene memurunun ismi bu belgeler üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene tespit ve yurtdışı işlemleri bu belgeler kullanılarak yapılır.Eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmak istenmesi halinde, taşıyıcı veya temsilcisi tarafından özet beyan verilir.b) Yurtdışından deniz veya havalimanı gümrük idaresi ile bir iç kara gümrük idaresine gelen serbest dolaşımda olmayan eşyanın birden fazla araç ile bir sınır kapısı gümrük idaresinden yurtdışı edilmek veya işlemi başka bir gümrükte yapılmak üzere gönderilmesi:1) Giriş veya Hareket Gümrük İdaresi:Taşıyıcı veya temsilcisi, transit edilecek eşya için transit beyannamesi düzenler. Yükleme bu transit beyannamesine dayanılarak yapılır ve taşıyıcı firma tarafından her bir araç için transit beyannamesi düzenlenir. Transit işleminin demiryolu ile yapılması halinde, taşıyıcı veya temsilcisi tarafından aracın gümrük idaresine ilk gelişinde verilen özet beyan ile birlikte transiti yapılacak eşyanın listesi de verilir. Bu listeler karşılaştırılarak uygun görüldüğü takdirde gümrüğün gözetimi altında vagonlara yükleme yapılır ve taşımaya ilişkin bilgiler sisteme girilerek transit beyannamesi veya yerine geçen belge ile eşya varış gümrük idaresine sevk edilir. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).2) Varış veya Çıkış Gümrük İdaresi:Eşya sınır kapısı gümrük idaresinden yurtdışı edilecekse, taşıyıcı veya temsilcisi hareket gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesi ve/veya transit beyannamesi yerine geçen belgeleri ibraz eder. Bilgiler gümrük memuru tarafından bilgisayar sistemine girilir. Sistem tarafından verilen tescil numarası ile atanan muayene memurunun ismi bu belgeler üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene tespit ve yurtdışı işlemleri bu belgeler kullanılarak yapılır.Eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmak istenmesi halinde, taşıyıcı veya temsilcisi tarafından her araç için özet beyan verilir.c) TIR karnesi kapsamında taşınmayan ve serbest dolaşımda olmayan eşyanın bir sınır kapısı gümrük idaresinden, deniz veya hava gümrük idaresine veya diğer bir sınır kapısı gümrük idaresine buradan yurtdışı edilmek üzere sevk edilmesi:1) Hareket Gümrük İdaresi:Eşya hareket gümrük idaresince transit beyannamesi düzenlenerek varış gümrük idaresine gönderilir. Taşımanın demiryolu ile yapılması halinde taşımaya ilişkin bilgiler sisteme girilerek transit beyannamesi yerine geçen belge ile eşya varış gümrük idaresine gönderilir.2) Varış Gümrük İdaresi:Eşya, yurtdışı edileceği deniz veya hava gümrük idaresine geldiğinde giriş veya hareket gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesi veya yerine geçen belge gümrük idaresine ibraz edilir. İlgili gümrük memuru bu belgelerdeki bilgileri sisteme girer. Sistemin verdiği tescil numarası ile atadığı muayene memurunun ismi bu belgeler üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene, tespit ve yurtdışı işlemleri giriş veya hareket gümrük idaresinde düzenlenen bu belgeler kullanılarak yapılır. Eşyanın yurtdışı edileceği taşıta yüklenmesinden sonra taşıyıcı veya temsilcisi tarafından özet beyan düzenlenir. Eşya sınır kapısı gümrüğünden yurtdışı edilecek ise, taşıyıcı veya temsilcisi giriş veya hareket gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesini veya yerine geçen belgeyi gümrük idaresine ibraz eder. Bu belgelerdeki bilgiler gümrük memuru tarafından sisteme girilir. Sistemin verdiği tescil numarası ile atadığı muayene memurunun ismi belgeler üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene, tespit ve yurtdışı işlemleri bu belgeler kullanılarak yapılır.d) Serbest dolaşımda olmayan eşyanın TIR Karnesi kapsamında bir sınır kapısı gümrük idaresinden deniz veya hava gümrük idaresine veya diğer bir sınır kapısı gümrük idaresine yurtdışı edilmek veya gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmak üzere başka bir gümrük idaresine sevk edilmesi:1) Giriş veya Hareket Gümrük İdaresi:Sınır kapısı gümrük idaresinde aracın yurda girişine ilişkin bilgiler sisteme girilir.2) Varış veya Çıkış Gümrük İdaresi:Eşya, yurtdışı edileceği deniz veya hava gümrük idaresine geldiğinde TIR Karnesi gümrük idaresine ibraz edilir. İlgili gümrük memuru bu belge üzerindeki bilgileri sisteme girer. Sistemin verdiği tescil numarası ile atadığı muayene memurunun ismi TIR Karnesi üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene, tespit ve yurtdışı işlemleri TIR Karnesi kullanılarak yapılır. Eşyanın yurtdışı edileceği taşıta yüklenmesinden sonra taşıyıcı veya temsilcisi tarafından özet beyan verilir.Eşya sınır kapısı gümrük idaresinden yurtdışı edilecek ise, TIR Karnesi gümrük idaresine ibraz edilir. İlgili gümrük memuru bu belge üzerindeki bilgileri sisteme girer. Sistemin verdiği tescil numarası ile atadığı muayene memurunun ismi TIR Karnesi üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene, tespit ve yurtdışı işlemleri TIR Karnesi kullanılarak yapılır.Eşya, gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmak istenmesi halinde, TIR Karnesi gümrük idaresine ibraz edilir. İlgili gümrük memuru tarafından bu belge üzerindeki bilgiler sisteme girilir. Ayrıca, taşıyıcı veya temsilcisi tarafından özet beyan verilir.e) Mahrecine iade edilecek eşyanın transit işlemleri: Geçici depolama yerindeki eşyanın beyanname tescil edilmeden önce mahrecine iade edilmek istenmesi ve gümrük idaresince izin verilmesi halinde, eşya transit beyannamesi veya TIR Karnesi kapsamında mahrecine iade edilir. Mahrecine iade edilecek eşya için beyanname tescil edilmekle beraber işlemler tamamlanmamış ve eşya geçici depolama yerinden çıkartılmamış ise bu beyanname iptal edilerek yukarıdaki fıkrada belirtildiği şekilde işlem yapılır. Mahrecine iadenin karayolu ile yapılmak istenilmesi halinde, eşya sınır gümrük idaresine geldiğinde taşıyıcı veya temsilcisi hareket gümrük idaresinde düzenlenen transit beyannamesi veya TIR Karnesini gümrük idaresine ibraz eder. İlgili gümrük memuru bilgileri sisteme girer. Sistemin verdiği tescil numarası ile atadığı muayene memurunun ismi bu belgeler üzerine kaydedilir. Eşyanın muayene, tespit ve yurtdışı işlemleri hareket gümrük idaresinde düzenlenen bu belgeler kullanılarak yapılır. ÜÇÜNCÜ ALT AYIRIMÖzel HükümlerKarayolu ile transite ilişkin özel hükümler
Tasarruflu Yazılar
1 2 3
Madde 240- Türkiye Gümrük Bölgesi içinde, TIR Karnesi kapsamı taşımalar hariç olmak üzere, karayoluyla transit edilecek eşya, gümrük vergileri karşılığı teminat alınarak ve/veya memur refakatinde bir varış süresi saptanarak Dördüncü Alt Ayırımda belirtilen hükümler çerçevesinde transit edilir.Karayoluyla transit işleminde eşyanın varış gümrük idaresinde geçici depolama yeri, antrepo veya gümrükçe izin verilen yerlere konulmak istenmesi halinde, eşya muayene edildikten sonra buralara konur.Denizyolu ile transite ilişkin özel hükümler
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2 3Madde 241- Bir Türk limanından başka bir Türk limanına transit olunacak eşyayı, yalnız Türk bandıralı gemiler nakledebilir.Ancak, Türkiye gümrük bölgesi dışından bir Türk limanına getirilen ve özet beyanında varış yeri başka bir Türk limanı gösterilmiş bulunan eşyanın, diğer yabancı gemilerle bu limana transitine izin verilebilir.Yabancı limanlara yapılacak transit isteklerinin kabulü için, özet beyan veya özet beyan yerine geçen belgelerde eşyanın gideceği yerin Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yabancı bir liman olarak gösterilmesi gerekir.Hem kabotaj, hem de serbest dolaşıma girmemiş eşyayı birlikte taşıyan Türk bandıralı gemilerin sahip, kaptan veya acenteleri, bu iki türlü eşyanın birbirine karışmaması için, gereğine göre, bunları ayrı yer ve bölümlere koymak veya gümrük idaresince uygun görülecek tedbirleri almak zorundadır. Serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın bir Türk limanına sevkine izin verilebilmesi için, eşyanın gideceği limandaki gümrük idaresinin, o malın gümrük işlemlerini yapmağa yetkili olması gerekir.Türk bandıralı geminin kazan ve makinelerinde ve teknesinde ortaya çıkan bir arıza sebebiyle yoluna devam edememesi halinde, kurtarma amacıyla, yükü, yabancı bir gemiye aktarabilir.Yabancı bir limana götürmek üzere Türk limanlarından eşya alan yabancı bayraklı gemilerin, kazaya uğraması, makinelerinin bozulması, haciz altına alınması, sefer değiştirmesi için emir alması gibi, yoluna devamına mani sebeplerden ötürü, yükünü bir Türk limanında başka bir gemiye nakletmesine izin verilir. Yabancı bir limana sevk edilmek üzere, bir Türk limanından diğer bir Türk limanında bulunan başka gemilere taşınacak söz konusu eşya, nakliyatının deniz üstünde olmak şartıyla, yabancı bandıralı gemilerle yapılmasına da izin verilir.Demiryolu ile transite ilişkin özel hükümlerMadde 242- Muayenesi yapılarak geçici depolama yerinden veya antrepodan veya gümrükçe izin verilen yerden çıkarılan eşya, gümrük idaresinin gözetimi altında demiryolları işletmesine teslim olunur.Geçici depolama yeri veya antrepo veya gümrükçe müsaade edilen yer, demiryolu istasyonundan başka bir yerde ise, eşya buralardan memur refakatinde sevk olunarak teslim edilir.Gerek doğrudan doğruya, gerek memur refakatinde demiryolları işletmesine teslim olunan eşya için bu idarenin yetkili memurundan, transit beyannamesi üzerine imza alınır.Transit işlemi diğer bir gümrük aracılığı ile yapıldığında da, eşya memur refakatinde aracı gümrüğe sevk edilerek demiryolları işletmesine teslimi, bu gümrükçe yapılır.Demiryolları idaresi bu suretle teslim aldığı transit eşyası için, gümrüğe ayrıca özet beyan verir.Havayolu ile transite ilişkin özel hükümlerTasarruflu Yazılar 1 2Madde 243- Transit beyannamesi olarak kullanılacak özet beyanlarda aşağıdaki bilgilerin yer alması zorunludur;a) Eşyanın taşındığı havayolu şirketinin adı,b) Sefer sayısı,c) Yükleme havaalanının adı,d) Boşaltma havaalanının adı,e) Konşimento numarası,f) Her kalem eşyaya ilişkin;1) Kap adedi,2) Eşyanın kısa tanımı,3) Brüt ağırlığı.Boru hattı ile transit rejiminin uygulanacağı haller ve uygulanacak hükümlerMadde 244- Boru hattıyla transit rejimi hükümleri;a) Boru hattıyla Türkiye Gümrük Bölgesine gelen eşya için Türkiye Gümrük Bölgesine girişte,b) Türkiye Gümrük Bölgesinde bulunan eşyanın boru hattına girişinde,Uygulanır.Boru hattı ile transit rejiminde, rejimden sorumlu kişi, boru hattı işletmesidir.Boru hattı ile transit taşımada, transit rejimi, eşyanın gönderildiği kişinin işletmesine ulaşıp kayıtlarına geçmesiyle son bulur.Boru hattı taşımacılığında, taşımayı yapan işletme ve eşyanın gönderildiği işletme, bu eşyaya ilişkin muhasebe kayıtlarını eksiksiz tutmak ve gümrüğün denetimine her an hazır durumda bulundurmak zorundadır.Form 302 kapsamında transit edilecek eşyaTasarruflu Yazılar 1Madde 245- 19 Haziran 1951'de Londra'da imzalanan, Kuvvetlerin Statüsü Hakkında Kuzey Atlantik Antlaşmasına Taraf Devletler Arasındaki Sözleşme kapsamı eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinde transiti, sözleşmede yer alan form 302 ibraz edilmesi halinde, bu belge kapsamında yapılır. Form 302 kapsamında yapılan transit taşıma esnasında, gümrük vergilerinin tahsilini gerektirir bir durumun ortaya çıkması halinde, sözleşme hükümleri uyarınca işlem yapılır.Posta yoluyla transitte uygulanacak hükümlerMadde 246- Posta yoluyla Türkiye Gümrük Bölgesine gelen ve Türkiye Gümrük Bölgesinde bir iç gümrükten transit edilecek eşyaya 593 üncü madde uygulanır.Yolcu eşyasının transitinde uygulanacak hükümlerGenelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 247- Yolcunun beraberinde bulunmayan eşyasının transit edilmesinde veya her hangi bir suret ve vasıta ile giriş işlemi yapılmak üzere diğer bir gümrüğe sevkinde, duruma ve eşyanın taşındığı araca uygulanan hükümler esas alınarak işlem yapılır.Ancak, yolcuların beraberinde bulunan veya geçici depolama yeri veya antrepolardan çıkarılan yolcu eşyasının yukarıdaki şekillerde sevklerinde, bunlar, gümrük idaresine sahip veya mümessilleri tarafından 167 nci madde hükümlerine göre sözle beyan olunur.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
DÖRDÜNCÜ ALT AYIRIMOrtak Hükümler
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 Transite ilişkin yükümlülükMadde 248- Transit rejimi hak sahibi olan kişiler, eşyayı öngörülen süre içerisinde ve gümrük idareleri tarafından eşyanın ayniyetinin tespiti amacıyla alınan önlemlere uymak suretiyle, varış veya çıkış gümrük idaresine sağlam ve noksansız olarak sunmak ve transit rejimine ilişkin hükümlere uymakla yükümlüdür.Transit rejimine göre taşındığını bilerek eşyayı kabul eden taşıyıcı veya alıcı da, öngörülen süre içerisinde ve gümrük idareleri tarafından eşyanın ayniyetinin tespiti amacıyla alınan tedbirlere uymak suretiyle, varış veya çıkış gümrük idaresine sağlam ve noksansız olarak sunmakla yükümlüdür. Transit rejimi, eşyanın ve belgelerinin bu rejim hükümlerine uygun olarak varış veya çıkış gümrük idaresine sunulması üzerine sona erer.Transit rejimi beyanıGenelgeler 1 2Madde 249- Kara, deniz veya hava yoluyla Türkiye Gümrük Bölgesine getirilerek geçici depolama yeri, antrepo veya gümrükçe izin verilen yerlere konulduktan sonra yabancı veya bir Türk limanına transit edilecek eşya, transiti yapacak deniz aracına veya eşyayı o araca götürecek diğer bir araca yüklenmeden önce, acente veya taşıyıcı ya da mal sahibi tarafından gümrüğe transit beyannamesi verilir.Denizyolu ile gelen eşyanın, karaya çıkarılmadan veya geçici depolama yeri veya antrepoya konulmadan, doğrudan bir Türk veya yabancı limana götürülmesi halinde, eşya için verilen özet beyan formu transit beyannamesi niteliğinde olup, bu eşya için ayrıca transit beyannamesi aranmaz.Serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinde havayoluyla transiti özet beyanla yapılır. İlgili havayolu işletmesi tarafından tarih atılıp imzalanmak suretiyle onaylanarak düzenlenmiş özet beyanlar transit beyannamesi hükmünde olup, transit beyannamesi gibi işlem görür.Transit işleminin demiryolu ile yapılması halinde, transit eşyası, gümrük bulunan ilk sınır istasyonunda, özet beyan yerine geçen taşıma belgesinin iki nüshası ile beyan edilir. Gümrüğe bu taşıma belgesi ile birlikte ve varsa gümrük işlemlerine mahsus olmak üzere mahreçlerinden düzenlenmiş ve demiryolları idaresine teslim edilmiş diğer gerekli belgeler de verilebilir.Demiryolları dışındaki kara taşıtlarıyla transit rejimi kapsamında Türkiye Gümrük Bölgesinde taşınan eşya, sahipleri, taşıyıcıları veya mümessilleri tarafından tanzim edilecek transit beyannamesi ile beyan edilir.
İhracatla ilgili gümrük işlemleri tamamlanmış eşyanın
transitinde taşıma şekline göre 232
nci maddede yer alan belgelerden uygun olanı kullanılır. (20.01.2007 tarihli ve 26409 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Transit beyannamesine fatura eklenmemesi hususunda
düzenleme yapmaya Müsteşarlık yetkilidir.(20.01.2007
tarihli ve 26409 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Transit rejimine tabi eşyanın taşınmasında, eşyaya sadece beyana ilişkin belge eşlik eder. Transit eşyasının taşınmasında transiti sağlayan birden fazla belge kullanılamaz.Transit beyanında düzeltmeMadde 250- Eşyanın, transit beyannamesinde belirtilen araçtan farklı bir araca yüklenmesi veya gönderileceği yerin değişmesi veya transit edilecek eşyanın tamamının araca yüklenememesi gibi nedenlerle transit beyannameleri üzerinde düzeltmeler yapılması gerektiği durumda, ilgililerin dilekçe ile gümrük idaresine başvurarak zorlayıcı sebepleri bildirmeleri gerekir. İsteğin gümrük idare amirince kabulü halinde gerekli düzeltmeler yapılır.Giriş veya hareket gümrük idaresinde muayene
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2Madde 251- Transit rejimine tabi eşya, şüphe veya ihbar durumları hariç olmak üzere, varış veya çıkış gümrük idaresine kadar muayene edilmeksizin ve gerektiğinde mühür altına alınarak veya memur eşliğinde sevk edilir. BİLGE sistemi tarafından eşyanın fiziki muayeneye sevk edilmesi halinde, ihbar ile özel durumlar dışında haricen muayene yapılması esastır(14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali). Ancak, haricen yapılan muayenede mühürlerin sağlam olmadığı veya kapların açılmış olduğu şüphesi oluşursa muayene tam muayeneye dönüştürülür. Bu madde uyarınca yapılacak gümrük muayenesi Birinci Ayırım hükümlerine göre yapılır ve muayenede rejim hak sahibi, temsilcisi veya eşyanın taşınmasından sorumlu kişiler de bulunabilir.Antrepolardan veya gümrük idarelerince konulmasına izin verilen diğer yerlerden çıkarılarak transit edilecek eşya, gerek görülmesi halinde muayene edilir.Demiryolu ile gelen eşyanın transiti halinde, ilk sınır istasyon gümrüğünde önce katarı teşkil eden vagonlar taşıma belgesine göre haricen muayene edilir. Bu muayenede, vagonların kapılarına veya örtülerine, bağlantı yerlerine bakılır, mahreçlerinde vurulmuş mühürlerin sağlam olup olmadığı incelenir.Transit edilecek eşyanın araca yüklenmesi Madde 252- Transitte görevlendirilen memur, beyanname kendisine verildikten sonra:a) Acente veya taşıyıcı veya mal sahibi yahut gümrük müşaviri ile birlikte eşyanın yüklü bulunduğu taşıtlara, eğer eşya geçici depolama yeri veya antrepoda ise buralara giderek kapların marka ve numarasını, orijinal ambalajlı olup olmadıklarını, üzerlerinde açılma şüphesini veren iz bulunup bulunmadığını inceler ve taşıta yüklemeyi gözetim altında tutar.Şüphe uyandıran hallerde, durumu bir tutanak ile tespit eder ve derhal ilgili gümrük amirine bildirir.b) Eşyada bozukluk veya eksiklik görmezse, bunların araca tamamen yüklenmesini sağladıktan sonra, işlemi transit beyannamesine yazarak imzalar.Yüklemenin yarım kalmasıMadde 253- Transit beyannamesinde veya beyanname yerine geçen belgelerde yazılı kapların tamamı araca bir günde yüklenmediği takdirde, yüklenen kaplar beyannameye kaydedilir.Eşya geçici depolama yerinden veya antrepodan çıkarılmış ise, yüklenmeyen kısım tekrar buralara alınır, yahut liman vasıtaları içinde ve gümrük gözetimi altında bekletilir ve sonraki günlerde yüklemeye devam olunur ve bu yerlerde görevli memurların imzası alınır.Taşıtın transit eşyasını tamamen almamasıMadde 254- Taşıt, transit beyannamesinde veya beyanname yerine geçen belgelerde yazılı eşyanın yalnız bir kısmını alabilmiş ise, yüklenen kapların marka, numara ve adetleri memur tarafından beyannamelerde gösterilir ve diğerlerinin yüklenmemesi nedeni de izah olunarak beyanname imzalanır. Ayrıca, 192 nci maddeye göre beyannamede gerekli düzeltme yapılır. Bir beyanname kapsamında olup başka bir taşıta yüklenecek kaplar için, acente veya taşıyıcı ya da mal sahibi tarafından ayrıca bir beyanname düzenlenerek yeniden işlem yapılır.Mühür takılmasıGenelgeler 1 Madde 255- Transit rejimi kapsamında taşınan eşyanın kaplarına ve kapsız olanların üstlerine tekli sicimle veya telle bu sicimler veya teller koparılmayınca açılamayacak ve ayniyetlerini belirtecek surette mühür takılır ve durum beyannameye kaydedilir.Üzerlerine mühür takılmayacak kapsız eşyanın içinde bulunduğu taşıtların üstlerine örtüler çekilmiş ve bunlar araca eksiz ipler ile bağlanmış olmalıdır. Mühürler bu iplerin bağlantılarına takılır.Mühür takılması ve örtü çekilmesi mümkün olmayan ve açıkta parça halinde taşınan eşyanın tanınmasına yarayacak surette ayniyetleri beyanname üzerine yazılır.Taşımanın demiryolu ile yapılması halinde, vagon kapılarına ve açık vagonlarda örtülerin bağlantı yerlerine, gümrük ve demiryolları işletmesince ayrı ayrı mühür takılır ve durum taşıma belgesine de kaydedilir. Ancak, transit edilecek eşya bir vagonu doldurmayacak miktarda ise, eşya veya kapları, gümrükçe mühürlenmek suretiyle sevk olunur ve vagonlar mühürlenmez. Türkiye karasularından geçen ve hakkında ihbar bulunan veya şüphe edilen transit eşya yüklü gemilerin ambar kapakları veya eşya konulan diğer yerleri, gümrük idarelerince mühür altına alınabilir.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN
KALDIRILMIŞTIR
Memur refakatiGenelgeler 1 Madde 256- Transit suretiyle taşınmasına izin verilen eşyanın gümrük vergileri karşılığı teminat alınması yerine, memur refakatinde taşınması da mümkündür.Transit eşyasının teminat yerine, memur refakatinde taşınması için talepte bulunanlar tarafından;a) Refakat memurunun, refakat ve dönüş süresini kapsayan Harcırah Kanununa göre yolluk ve yevmiyelerinin ödenmesi,b) Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında ödenecek tazminat tutarı üzerinden yapılacak kaza ve ölüm sigorta masraflarının ödenmesi,c) 38 no.lu ekte yer alan taahhütnamenin doldurularak gümrüğe verilmesi, Gerekir.Türkiye karasularından geçen ve hakkında ihbar bulunan veya şüphe edilen transit eşya yüklü gemilere memur eşlik ettirilebilir veya gemiler seyir halinde iken gümrük idaresince dış gözetim altında tutulabilir.Bir gümrükten diğer gümrüğe veya bir gümrükten antrepolara yapılacak teminatsız transit taşımalara izin vermeye ilgili gümrük müdürlüğü yetkilidir. Ambalaj yenilenmesi veya tamiri veya transit eşyanın birbirleriyle ve serbest dolaşımda bulunan eşya ile karıştırılmasıMadde 257- Transit edilecek eşyanın kaplarının yenilenmesi, tamir edilmesi, küçültülmesi gibi işlemler için, mal sahipleri veya mümessilleri veya taşıyıcıları yerine göre, giriş/hareket veya varış/çıkış gümrük idaresine dilekçe ile başvurur. Gümrük idaresi, dilekçeyi inceleyerek transit eşyasının genel ve özel antrepolarda bulunması şartlarıyla ve başka sakınca görmediği takdirde, gümrük gözetimi altında bu işlerin yapılmasına izin verir. Yapılan işlemler transit evrakında da gösterilir.Türkiye'den transit geçirilecek eşyanın menşelerine bakılmaksızın birbirleriyle veya serbest dolaşımda bulunan eşya ile karıştırılmasına gümrük idarelerince izin verilir.Transit işleminin demiryolu ile yapıldığı hallerde, eşya bir vagonu doldurmayacak miktarda ise, vagona serbest dolaşımda bulunan eşyanın da konulmasına izin verilebilir.Olağanüstü durumlar
Genelgeler 1
Madde 258- Transit eşya taşıyan seyir halindeki bir taşıtın beklenmeyen haller veya mücbir sebeplerle yoluna devam edemediği durumlarda, bu husus gecikmeksizin en yakın gümrük idaresine bildirilir.Transit eşyanın, söz konusu taşıttan diğer bir taşıta aktarılması gümrük idarelerinin gözetimi altında yapılarak, bu durum bir tutanakla belgelendirilir.Telef veya kayıp olan eşyaTasarruflu Yazılar 1Madde 259- Türkiye Gümrük Bölgesi içindeki transit halindeki eşyanın beklenmeyen haller veya mücbir sebeplerle telef veya kaybı halinde, gümrük vergileri aranmaz. Transit halindeki eşyanın yukarda belirtilen nedenlerle telef veya kaybı, idarenin de taraf olarak bulunduğu mahkeme kararı ile kanıtlanır.Ancak;a) Suçüstü şeklindeki hırsızlıklar, hazırlık tahkikatı üzerine Cumhuriyet Savcılığınca verilen belge ile,b) Hasar, telef veya kayıp herkesçe bilinen ve duyulan başka olaylar yüzünden olmuşsa, o yerin en büyük mülki idare amiri tarafından verilecek belge ile,c) Trafik kazaları, trafik kaza raporuna göre ve en yakın gümrük idaresi tarafından yapılan tespit sonucunda gümrük idare amirinin vereceği karar ile, Kanıtlanır.Yukarıdaki belgeler, hareket gümrük idaresine verilir veya gönderilir. Bunların inceleme ve kabulü bu gümrüğe aittir.Hareket gümrük idareleri, gereğinde bunları veren makamlarla yazışma yaparak eksikliklerini tamamlatırlar.Transit süresiTasarruflu Yazılar 1 2Madde 260- Transit eşyasının, giriş veya hareket gümrük idaresinden sevki tarihinden itibaren, taşıtın sürati, kat edeceği mesafe, hava ve yol durumları dikkate alınarak gümrük idaresince tespit edilecek süre içinde varış veya çıkış gümrük idaresine sunulması gerekir. Bu sürenin geçip geçmediğinin tespit edilmesi için, giriş veya hareket gümrük idaresince transit belgesine sürenin bitim tarihi yazılır, varış veya çıkış gümrük idaresince de, bu tarih göz önünde bulundurulur.Sürenin geçtiği ve zorlayıcı sebep de mevcut bulunmadığı takdirde, varış veya çıkış gümrük idaresince Gümrük Kanununun 241 inci maddesine göre ceza uygulanmadan eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasına veya çıkışına müsaade edilmez.Transit geçirilecek eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine girişinden veya geçici depolama yeri veya antrepodan çıkışından itibaren, zorlayıcı sebepler eşya sahip veya taşıyıcıları tarafından geciktirilmeksizin giriş veya hareket gümrük idaresine yazılı olarak bildirilir.Varış veya çıkış gümrük idaresinde depolama yerleri varsa, eşyanın buralara mal sahibi vekili veya gümrük müşavirleri ya da taşıyıcıları tarafından getirilip, muayene ve kontrolleri yaptırılarak gemiye veya diğer nakil vasıtalarına yüklenebilecek hale gelecekleri tarih, transit rejimi yönünden taşımanın bitiş tarihidir.Eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkış tarihi, karadan çıkışlarda gümrükçe çıkış işlemleri tamamlanıp kara sınırından fiilen çıktığı, sahil gümrüğünde denizden çıkışta ise, eşyanın taşınacağı deniz taşıtına fiilen yüklendiği tarihtir.Mal sahibi veya temsilcileri ya da taşıyıcıları tarafından, varış veya çıkış gümrük idaresine beyannamesinde yazılı müddet bitmeden beyannamesinin ibraz edilmesi ve çıkarılmasına teşebbüs edilmesi ve gümrük işlemlerinin aralıksız takip edilmesi halinde, yükleme ve çıkış kontrol işlemi ile geçen zaman dikkate alınmaz ve transit işlemi süresi içinde tamamlanmış sayılır.Eşya liman taşıtlarına süresi içinde yüklendiği halde mücbir sebeplerden dolayı geminin hareket edememesi veya eşyayı almadan kalkması hallerinde, sonraki deniz taşıtlarına yüklenerek sevk edildiği takdirde, eşya süresi içinde sevk edilmiş kabul olunur.Varış veya çıkış gümrük idaresinde muayene ve gümrük gözetimi
Genelgeler 1
Madde 261- Varış veya çıkış gümrük idaresi şüphe, ihbar ile özel durumlar dışında ibraz edilen beyanname veya beyanname yerine geçen belge üzerinden belge ve süre kontrolü yaparak taşıtı haricen muayene eder.Varış veya çıkış gümrük idaresinde dıştan yapılacak muayenede mühürler veya kaplarla ilgili şüphe oluşursa bu kaplar açılır ve içindeki eşya tam muayeneye tabi tutulur.Muayene sonucunda eşya beyannamede belirtilen cinsine uygun olmakla beraber miktarca noksan görülürse, 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, noksanlığa isabet eden gümrük vergileri tahsil edilerek eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılmasına izin verilir. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).Bu maddeye göre noksan çıkan eşyaya ait vergiler gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihteki vergi oranları ve diğer vergilendirme unsurlarına göre belirlenerek teminattan mahsup ve irat kaydolunur.Bu suretle vergileri alınan eşyanın menşeine göre yürürlükteki ticaret politikası önlemleri ve ticaret anlaşmaları ile Türk Parası Kıymetini Koruma Kararları hükümleri dairesinde gereği yapılır. Yapılan fiziki muayene sonucunda eşyanın cins ve nev'inin farklı veya miktarı eksik çıkan eşyanın serbest dolaşıma giriş rejimine göre ithali yasak eşyadan olması halinde, sahip veya taşıyıcıları hakkında kaçakçılık kovuşturması yapılır ve eşya, kovuşturma sonucuna kadar alıkonulur. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).Yukarıdaki fıkralarda bahsedilen noksanlıklar beyannameler üzerinde tespit olunur. Kaçakçılık durumu mevcut ise bu durum ayrıca düzenlenecek tutanaklarda gösterilir.Gümrük muayenesinden sonra eşya, Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkarılmasına veya deniz gümrük idarelerinde liman aracına ve bunlardan deniz taşıtına yüklenmesine kadar gözetim altında bulundurulur. Gerekli hallerde bu transit işlemi için memur refakati verilebilir.Transit yük taşıyan taşıtın Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkışı veya bu amaçla transit eşyasının deniz taşıtına yüklenmesi durumunda, transit belgeleri üzerine görevli memur tarafından şerh düşülerek imza ve tarih atılır.Demiryolu ile getirilip varış gümrük istasyonunda vagon değiştirilerek sevk olunacak transit eşyaya, vagon değiştirmeksizin doğruca sevk edilen eşya hakkındaki işlemler uygulanır. Ancak, eşyanın, getirildiği vagonlardan çıkarılarak diğer vagonlara yüklenmesi gümrüğün gözetimi altında yapılır. Şüphe olmadıkça kaplar açılmaz.Teyit işlemleriTasarruflu Yazılar 1Madde 262- Transit beyannamesi veya transit beyannamesi hükmündeki belgenin onaylanmasından sonra geniş alan ağına bağlı giriş veya hareket gümrük idaresine elektronik ortamda teyit gönderilir. Giriş veya hareket gümrük idaresi onaylanmış transit beyannamesi veya transit beyannamesi hükmündeki belgenin teyit nüshasını beklemeksizin transit işlemini sonuçlandırır.Ancak, geniş alan ağına bağlı olunmaması veya beyanın veri işleme tekniği yoluyla yapılamaması halinde, onaylanmış transit beyannamesi veya transit beyannamesi hükmündeki belgelerin teyit nüshaları üzerinden transit işlemi tamamlanır.Giriş veya hareket gümrük idaresi, varış veya çıkış gümrük idaresinden beyannamenin onaylı ve imzalı teyit nüshası gelmediği takdirde, eşyanın akıbetini bir yazı ile varış veya çıkış gümrük idaresinden sorar. Ancak, varış veya çıkış gümrük idaresinden teyidin gelmesini bekleme süresi bir ayı geçemez.Varış veya çıkış gümrüğünde eşyanın geçici depolama yeri veya antrepoya konmasıMadde 263- Yukarıdaki maddelere göre sevk olunan transit eşyası, varış veya çıkış gümrük idaresinde geçici depolama yerine, antrepoya veya gümrükçe izin verilen yerlere konulmak istenirse bu istek idarece kabul edilir ve eşya buralara usulüne göre alınır.Antrepoya veya geçici depolama yerine veya gümrükçe izin verilen yerlere konan transit eşyası hakkında antrepo veya geçici depolama yeri hükümleri uygulanır. Eşya, süresi içinde buralara konmuş ise, alınan teminat çözülmek üzere durum beyanname üzerine şerh olunur.Varış veya çıkış gümrük idaresi, eşyaya ait beyanname veya yerine geçen belgelere, geçici depolama yeri veya antrepoya giriş tarihini, kayıt sıra numarasını yazarak bir nüshayı alıkoyar ve durum giriş veya hareket gümrük idaresine bir yazı ile bildirilir.Bu eşya, daha sonra Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkarılmak istenildiği takdirde, geçici depolama yeri veya antrepodan çıkarılarak transit edilen eşya hakkındaki hükümlere göre işlem yapılır.Geçici depolama yeri veya antrepolardan transitMadde 264- Türkiye Gümrük Bölgesi dışından getirilerek geçici depolama yeri ve antrepolara veya gümrükçe izin verilen yerlere konulan ve hiçbir rejime tabi tutulmamış eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinden transit edilmek istenilmesi halinde, eşyanın taşıyıcısı veya temsilcisi tarafından transit beyannamesi veya TIR karnesi verilir.Antrepolardan veya gümrük idaresince konulmasına izin verilen yerlerden çıkarılarak transit edilecek eşya, tabi olduğu rejime ilişkin özel hüküm bulunması halinde, bu hükümler çerçevesinde işlem görür.Teminata bağlanmayan eşyanın eksik çıkmasıMadde 265- Teminata bağlanmayan transit eşyasından özet beyana nazaran eksik çıkan kaplarla ilgili olarak, Ticaret Politikası Önlemleri, Türk Parası Kıymetini Koruma mevzuatı ve Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla Gümrük Kanununun 237 nci maddesi hükmü çerçevesinde cezai işlem yapılır.Beyannamelere aykırı çıkan eşya
Genelgeler 1
Madde 266- Çıkış gümrüğünce yapılan muayene neticesinde transit beyannamesine aykırı çıkan eşya için, sonradan ihraç edilsin veya edilmesin Gümrük Kanununun 241 inci maddesine göre para cezası uygulanır.1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri saklıdır.BEŞİNCİ ALT AYIRIMTeminatGenelgeler 1 2Tasarruflu Yazılar 1
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Teminat aranacak ve aranmayacak durumlarMadde 267- Transit rejimi kapsamında taşınan eşyanın gümrük vergilerinin ödenmesini garanti altına almak amacıyla, eşyaya ilişkin tahakkuk edebilecek gümrük vergileri için teminat verilmesi zorunludur.Ancak;a) Sahip veya acenteleri adına tescil edilmiş bulunan ve düzenli sefer yapmakta olan altmış rüsum tonilatodan fazla deniz taşıtlarıyla yapılan taşımalarda,b) Havayoluyla yapılan taşımalarda,c) Boru hattı ile yapılan taşımalarda,d) Demiryolu ile yapılan taşımalarda (Müsteşarlıkça belirlenecek haller hariç), (02.09.2005 tarihli ve 25924 sayılı R.G. ile değişik)[74]
e) Malul ve sakatların kullanımına mahsus eşyadan
Müsteşarlıkça belirlenecek olanların karayolu ile taşınmasında(23.03.2007
tarih ve 26471 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Teminat aranmaz.TIR karnesi kapsamında karayoluyla yapılan transitte de teminat alınmaz.Teminatın tutarıMadde 268- Türkiye Gümrük Bölgesinde transit edilecek eşyaya ilişkin teminat tutarı, hesaplanacak gümrük vergileri tutarından aşağı bir miktar olamaz.Müsteşarlık, eşya cinsi ve gümrük rejimi itibarıyla götürü teminat tutarları belirlemeye yetkilidir.Teminatın verileceği merciMadde 269- Teminat, transit beyanının yapıldığı giriş veya hareket gümrük idaresine verilir. Ek mahiyette teminatın verilmesi veya yeni bir teminatla değiştirilmesi işlemi aynı gümrük idaresince yapılır.Takip edilebilir olması halinde söz konusu teminat diğer gümrük idarelerinde de geçerlidir.Toplu teminatın takibi 39 no.lu ekte yer alan örneğe uygun defter üzerinden yapılır. Bu defter, aynı ekte yer alan Kullanım Talimatına göre tutulur.Teminatın çözülmesiMadde 270- Teminat altında transitine izin verilen eşya ile ilgili teminat giriş veya hareket gümrük idaresince, kovuşturmayı gerektirir bir durum yoksa, varış veya çıkış gümrüğünden gönderilecek transit beyanı teyit nüshasının gelmesi üzerine veya teyit işleminin varış veya çıkış gümrük idaresince bilgisayar sisteminde yapılması halinde teyit nüshası beklenmeksizin çözülür.Yabancı limanlara teminat altında gönderilmiş ise, teminatın çözülmesi için, o yer gümrük idarelerinden verilmiş belgenin ibrazı şarttır.Bu belgelerin, tescil tarihinden itibaren altı ay içinde ibrazı gerekir. Zorlayıcı ve geçerli nedenler dolayısıyla bu süre Müsteşarlıkça (Gümrükler Genel Müdürlüğü) uzatılabilir.Altı ay içinde belge ibraz edilmediği takdirde, teminat irat kaydedilmekle beraber, gerekli hallerde ilgililer hakkında kovuşturma yapılır.Teminat, giriş veya hareket gümrük idaresince çözülür. Ancak, teminatın Türk Lirası veya döviz cinsinden nakit olarak alınması durumunda, teminatın alınmasına ilişkin belgenin ibrazı şartıyla, varış veya çıkış gümrük idaresince teminat çözülebilir. Bu durumda, transit beyannamesinin teyit nüshasının iadesinin yanı sıra teminatın iade edildiği hususu da hareket gümrüğüne bildirilir.DÖRDÜNCÜ AYIRIMŞartlı Muafiyet Düzenlemeleri ve Ekonomik Etkili Gümrük RejimleriBİRİNCİ ALT AYIRIMOrtak HükümlerTanımlarMadde 271- Bu ayrımda geçen;a) Ekonomik etkili gümrük rejimi deyimi; antrepo, dahilde işleme, gümrük kontrolü altında işleme, geçici ithalat, hariçte işleme rejimlerine ilişkin düzenlemeleri,b) İthal eşyası deyimi, şartlı muafiyet düzenlemelerine tabi tutulan eşya ile dahilde işleme rejiminde geri ödeme sisteminden yararlanan eşyayı,c) Değişmemiş eşya deyimi; dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimleri çerçevesinde hiçbir şekilde işçilik görmemiş ithal eşyasını,d) Denetleyici gümrük idaresi deyimi; izin belgesinde belirtilen ekonomik etkili gümrük rejimini denetleyen gümrük idaresini,e) Giriş gümrük idaresi deyimi; ekonomik etkili gümrük rejimine tabi eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine girişine ilişkin gümrük işlemlerini yapan gümrük idaresini,f) Çıkış gümrük idaresi deyimi; ekonomik etkili gümrük rejimine tabi eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkışına ilişkin gümrük işlemlerini yapan gümrük idaresini,İfade eder.İzin başvurusuGenelgeler 1Madde 272- Antrepo açma izni de dahil olmak üzere, ekonomik etkili gümrük rejimlerini kullanım izin başvurusu yazılı olarak yapılır.İzin başvuruları, ilgili rejime ilişkin maddelerde belirtilen formlar ile Gümrük Kanununun 80 inci maddesi uyarınca yapılan düzenlemelerde ön görülen hususlara uygun olmalıdır.İzin başvurusunda, gerekli bilgileri destekleyici ve ispatlayıcı belgelerin eklenmesi ve başvuru belgelerine eklerin kaç parça olduğunun yazılması gerekir. Bu belgeler başvurunun ayrılmaz parçaları niteliğindedir.İzin sahipleri, gerekli ayrıntılı gerekçeleri belirterek daha önce verilmiş bir iznin yenilenmesi veya bazı bölümlerinin değiştirilmesine ilişkin yazılı istekte bulunabilir.Basitleştirilmiş usullere ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu maddedeki şartların yerine getirilmemesi halinde, izin talebi reddedilir. Bu durum, ilgilisine yazılı olarak bildirilir.Başvuru sahibinin sorumluluğuMadde 273- İzin başvurusunda bulunan kişi, başvuru belgesini imzalayıp sunmakla;a) Başvuru belgesinde yer alan bilgilerin doğruluğundan,b) Başvuru belgesiyle birlikte verilen belgelerin güvenilirliğinden,c) Gümrük işlemleriyle ilgili bütün yükümlülüklere uymaktan,Dolayı sorumluluğu kabul etmiş sayılır.Ekonomik etkili gümrük rejimi kullanım izni verilebilmesi için, iznin verilebilmesine ilişkin tüm şartların başvuru sahibince yerine getirilmesi ve bunun kanıtlanması gerekir.İzin belgesiMadde 274- Antrepo açma izni de dahil olmak üzere, ekonomik etkili gümrük rejimlerini kullanım izni;a) İşlemlerin usulüne uygun olarak yürütülmesi için gerekli taahhütnamelerin ve teminatların verilmesi,b) Gümrük idarelerinin, rejimi denetim altında tutabilmeleri veya izleyebilmeleri için yapılması gereken idari düzenlemelerin, söz konusu rejimden hedeflenen ekonomik amaçlarla orantılı olması, Halinde verilir.İzin, ilgili rejime ilişkin maddelerde belirtilen formlar ile Gümrük Kanununun 80 inci maddesi uyarınca yapılan düzenlemelerde ön görülen hususlara uygun olarak, izin belgesi imzalanmak ve tarih atılmak suretiyle verilir.Başvuru sahibine izin verildiği yazılı olarak bildirilir.İlgili rejime ilişkin özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, izin verildiği tarihten itibaren geçerlidir.Verilmiş bir iznin yenilenmesi veya bazı bölümlerinin değiştirilmesi halinde, her durum ayrı ayrı değerlendirilir.İlgili rejimin kullanılmasına ilişkin şartlar verilen izinde belirtilir. İzin hak sahibi, iznin verilmesinden sonra ortaya çıkan ve iznin devamını veya içeriğini etkileyebilecek olan her türlü gelişmeleri ilgili mercilere bildirmek zorundadır.Eşyanın bir şartlı muafiyet düzenlemesine tabi tutulması, söz konusu eşya için tahakkuk edebilecek her türlü gümrük vergilerine karşılık teminat verilmesi şartına bağlıdır.Belgelerin saklanmasıMadde 275- İzin başvuruları ve ekleri izni veren merci tarafından;a) Antrepo izni, iznin iptal edildiği veya geri alındığı takvim yılının sonundan itibaren,b) Diğer ekonomik etkili gümrük rejimleri kullanım izni ise iznin sona erdiği takvim yılı sonundan itibaren,Beş yıl süre ile, izin belgesiyle birlikte saklanır.İzin başvurusunun reddedilmesi, feshedilmesi veya iptal edilmesi halinde, başvuru veya iznin reddedilme kararı ile ekleri, başvurunun reddedildiği, feshedildiği veya iptal edildiği takvim yılı sonundan itibaren beş yıl süreyle saklanır.Şartlı muafiyetin sona ermesiMadde 276- Ekonomik etkili bir şartlı muafiyet düzenlemesi, bu düzenlemeye tabi tutulmakta olan eşyaya veya eşdeğer eşyaya ya da işlenmiş ürünlere, gümrükçe onaylanmış yeni bir işlem veya kullanım tayin edilmesiyle sona erer.Gümrük idareleri, bir rejimin öngörülen şartlar altında sona ermemiş olduğu hallerde, Gümrük Kanununda yer alan cezai hükümlere göre işlem yapar. İKİNCİ ALT AYIRIMGümrük Antrepo RejimiTanımlarMadde 277- Bu rejimin uygulanmasında;a) Gümrük antreposu; gümrük gözetimi altında bulunan eşyanın veya izin verildiği durumlarda ihraç eşyasının konulduğu genel ve özel antrepoları,b) Genel antrepo; eşyanın konulması için herkes tarafından kullanılabilen gümrük antrepolarını,c) Özel antrepo; sadece antrepo işleticisine ait eşyanın konulabildiği gümrük antrepolarını,d) İşletici; gümrük antreposu işletme izni verilen kişiyi,e) Kullanıcı; eşyanın antrepo rejimi beyanında bulunan kişi veya bu kişinin hak ve yükümlülüklerinin devredildiği kişiyi,f) İhracata bağlı önlemlerden yararlanan eşya veya ürün; ihracı halinde bir geri ödeme veya benzeri ekonomik fayda sağlayan eşya veya ürünleri,İfade eder.Gümrük antrepo tipleriGenelgeler 1Tasarruflu Yazılar 1 2 3Madde 278- Gümrük antrepoları, genel ve özel antrepo olmak üzere ikiye ayrılır. Uygulamadaki özellikleri sebebiyle, genel antrepoların; (A), (B) ve (F) tipleri, özel antrepoların; (C), (D) ve (E) tipleri bulunur. a) A Tipi Antrepo; işleticisinin, stok kayıtlarını tuttuğu ve antrepoya konulan eşyada her hangi bir noksanlık olması halinde gümrük vergilerini ödemekten sorumlu olduğu genel antrepo tipidir.b) B Tipi Antrepo; antrepoya konulan eşyadan, Gümrük Kanununun 97 nci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen kullanıcının sorumlu olduğu, antrepo beyannamesini kullanıcının verdiği genel antrepo tipidir. Antrepo işleticisinin sorumluluğu sınırlıdır. Antrepo işletici sadece antrepoyu kiralar. Antrepo stok kayıtları tutulmadığından, beyanname ve belgeler gümrük kontrolüne esas teşkil eder.c) C Tipi Antrepo; işleticisi ve kullanıcısı aynı kişi olan ve antrepoya alınan eşyadan bu kişinin sorumlu olduğu özel antrepo tipidir.d) D Tipi Antrepo; işleticisi ve kullanıcının aynı kişi olduğu, Gümrük Kanununun 104 üncü maddesinin 3 üncü fıkrasının uygulandığı özel antrepo tipidir.e) E Tipi Antrepo; işleticisi ve kullanıcısının aynı kişi olduğu, Gümrük Kanununun 93 üncü maddesinin 4 üncü fıkrası uyarınca, izin hak sahibinin depolama yerinin antrepo addedildiği veya depolama yeri olmazsa dahi eşyaya antrepo rejimi hükümlerini uygulandığı özel antrepo tipidir.f) F Tipi Antrepo, gümrük idarelerince işletilen genel antrepo tipidir. Serbest dolaşımda olmayan eşyanın sergilendiği fuar ve sergiler de özel antrepo sayılır.Posta idaresinin sorumluluğu ve gümrüğün denetlemesi altında yabancı menşeli kolilerin konulması için ayrılmış kapalı yerler de genel antrepo sayılır.Geçici depolama yerleri, aynı zamanda A, B, C ve D tipi antrepo olarak Müsteşarlıkça onaylanabilir veya buralar F tipi antrepo olarak işletilebilir.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Antrepo açma izniGenelgeler 1Madde 279- Gümrük idareleri tarafından antrepo işletilmediği veya mevcut işletmelerin yeterli olmadığı hallerde, antrepoların açılması ve işletilmesi Müsteşarlığın izni ile mümkündür. Bu iznin Gümrük Kanununun 95 inci maddesinde belirtilen yönetmelik hükümlerine uygun olması gerekir.Antrepo açma ve işletme izni, Türkiye'de yerleşik kişilere antrepo açılmasına ekonomik yönden ihtiyaç bulunduğunun anlaşılması halinde verilir.Antrepo işleticisinin hak ve yükümlülükleri Müsteşarlığın izni ile başka bir kişiye devredilebilir.Antrepo izin belgesinde antreponun tipi yazılır.Antrepoya konulabilecek eşyaTasarruflu Yazılar 1 2 3 4Madde 280- Gümrük antrepolarına;a) Serbest dolaşıma girmemiş eşya, ithalat vergilerine ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmadan,b) Gümrük antreposuna konulması halinde ihracata bağlı önlemlerden yararlanabilen ihraç eşyası,Konulabilir. (b) bendinde belirtilen eşyanın antrepoya konulması halinde, bu eşyanın ihraç edilmesi veya gümrükçe onaylanmış diğer bir işlem ya da kullanıma tabi tutulması zorunludur.Satıcı veya göndericisi belli, alıcısı emre olan eşya, antrepo işleticilerinin sorumluluğu altında genel antrepolara konulabilir. Bu şekilde genel antrepoya konulan eşyanın, alıcısının belirlenmesinden sonra tamamen veya kısmen gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasına izin verilir.Parlayıcı, patlayıcı veya bir arada bulundukları eşya için tehlikeli olan veya muhafazaları özel düzenek ve yapılara gerek gösteren ve 40 no.lu ekte yer alan eşya, eşyanın tabiatlarına ve yapılacak faaliyetin özelliklerine uygun olarak yapılmış bulunan genel veya özel antrepolara konulabilir.İzinle antrepoya konulabilecek eşyaMadde 281- Aşağıda yazılı eşya Müsteşarlığın izni ile gümrük antrepolarına konulabilir:a) Türkiye'ye girmesi veya Türkiye'den transit geçirilmesi yasak olan yabancı ülke eşyası,b) Gerek üzerlerinde, gerek iç veya dış ambalajlarında üretildiği ülkeden başka bir ülke ürünü olduğu izlenimini veren isim ve simgeler taşıyan eşya,c) Yerli mamul ve mahsullerimizde kullanılmak üzere ve bunların yabancı menşeli olduğunu gösterecek veya izlenimini uyandıracak, üzerleri yabancı dille basılı veya yazılı her türlü boş zarf, şerit, etiket, damga ve benzeri eşya (ihracatta kullanılacak olanlar hariç) ile Türkiye'de düzenlenebilecek belgeleri yabancı ülkelerde düzenlenmiş gibi gösterebilecek yabancı firmalara ait üzerleri imzalı veya imzasız olsun proforma faturalar hariç boş faturalar,d) Fikri ve Sınai Mülkiyet Haklarının korunması mevzuatına göre marka, coğrafi işaret, endüstriyel tasarım hakları ile fikir ve sanat eserleri kanunu kapsamına giren haklarla ilgili olarak hak sahibinin yetkilerine tecavüz eder mahiyetteki eşya,e) Geçici depolama yerlerinde veya gümrükçe izin verilen yerlerde kanuni süresini doldurduğu için tasfiyesi gereken veya sahipleri tarafından geçici depolama yerlerinde gümrüğe terk edilen veya geçici depolama yerlerinde yapılan yoklamalar sonunda fazla çıkan eşya,Teminat ve taahhütnameGenelgeler 1 2Madde 282- Gümrük idareleri, gümrük antreposu işleticileri ve kullanıcılarından Gümrük Kanununun 96 ve 97 nci maddelerinde belirtilen sorumlulukları çerçevesinde, tahakkuk edebilecek gümrük vergilerini karşılayacak miktarda teminat ister.Türk lirası veya yabancı para, Hazine tahvil ve bonosu ya da Müsteşarlıkça tespit edilecek bankalardan alınmış teminat mektupları dışında teminat kabul edilmez.Ancak, fuar ve sergilere konulan veya ithalat vergilerinden muaf olan yahut ihraç edilmek üzere antrepolara konulan eşya için teminat aranmaz.Ayrıca, antrepo işleticileri veya duruma göre antrepo kullanıcılarından gümrük yükümlülüklerini yerine getireceklerine dair bir taahhütname alınır.Ticaret politikası önlemleriMadde 283- Dış ticaret politikası önlemleri, gümrük antrepo rejimine tabi tutulan eşya için aşağıda belirtilen şekilde uygulanır.a) Dış ticaret politikası önleminin, eşyanın serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutulduğu zaman uygulanması öngörülmüş ise, bu önlemler, eşyanın gümrük antrepo rejimi kapsamında işleme tabi tutulduğu süre içinde uygulanmaz.b) Dış ticaret politikası önlemlerinin, eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine girişi ile birlikte uygulanması öngörülmüş ise, bu önlemler, eşyanın gümrük antrepo rejimine girdiği anda uygulanır.c) Dış ticaret politikası önlemlerinin, eşyanın ihracatında uygulanması öngörülmüş ise, bu önlemler, gümrük antrepo rejimine tabi tutulmuş eşyanın buralardan Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılması sırasında uygulanır.Antrepo işleticileri tarafından uyulması zorunlu hususlarG.G.T.(Gümrük Antrepo Rejimi) Seri No 12Genelgeler 1 2Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4Madde 284- Antrepo işleticileri;a) Antrepo tesisat ve inşaatında, sonradan meydana gelecek arızaları tamir etmeye, gümrük haklarının emniyetle korunması ve hizmetlerin çabuk yapılması bakımından, Müsteşarlıkça zamanla gerekli görülen tesis ve değişiklikleri yapmaya ve ileri tekniğin meydana getirdiği aletleri ve cihazları sağlamaya; izin alınmadıkça varolan tesisleri hiç bir suretle değiştirmemeye, genişletmemeye veya azaltmamaya;b) Antrepolar içinde gümrük işlemleri, antrepolar dışında gümrük denetlemesi ve gözetimi ile görevli gümrük ve gümrük muhafaza memurları için çalışma büroları ve gözetleme kulübeleri yaparak bunların aydınlatma, ısıtma, kırtasiye, matbua, telefon ve görevle ilgili diğer ihtiyaçlarını sağlamaya,c) Doğrudan doğruya belirli bir özel veya genel antrepo ile ilgili gümrük işlemlerini yerine getirmek üzere kurulan gümrük veya gümrük muhafaza idarelerinde görevli memurların, devlet tarafından belirlenen maaş, fazla çalışma ücreti ve diğer tahsisat tutarlarını ilgili gümrük veznesine veya saymanlığın bankadaki hesabına aydan aya peşinen yatırmaya ve buralara kadar gidip gelme taşıt masraflarını ödemeye veya emirlerine bir araç sağlamaya, antrepolar, şehir merkezine uzakta bulunduğu takdirde, lojman sağlamaya veya antreponun bulunduğu yerde lojman varsa vermeye;d) Antrepo işleticilerinin buralarda görevlendirilmesini istedikleri gümrük veya gümrük muhafaza memurlarına ödenecek olan ve miktarı Müsteşarlıkça belirlenecek fazla çalışma ücretlerini ve yolluklarını peşin olarak gümrük veznesine veya saymanlığın banka hesabına yatırmaya; posta idareleri, buralarda yapılacak gümrük işlemleri ve denetimleri dolayısıyla gümrük memurlarına ödenecek olan ve Müsteşarlıkça belirlenen fazla çalışma ücretlerini belirtilen vezne veya hesaplara yatırmaya;e) Tutacakları giriş, çıkış kayıt ve muhasebelerini bu Yönetmelikte ana hatları belirtildiği üzere gümrük denetlemesini sağlayacak şekil ve usullere uygun surette yürütmeye;f) Antrepoyu ilerde Müsteşarlığın izni ile kısmen veya tamamen kapatmak istedikleri takdirde, mevcut malları her türlü masraf kendilerine ait olmak üzere Müsteşarlıkça gösterilecek diğer bir antrepoya taşımaya; aksi halde bunları ithal veya yabancı ülkeye ihraç veya transit suretiyle antrepodan tamamen çıkarıncaya kadar, sorumluluk ve taahhütlerinin devam ettiğini kabul etmeye;g) Müsteşarlık veya yetkili gümrük idaresi tarafından yapılacak gerekli diğer tavsiye ve istekleri yerine getirmeye;Mecburdurlar.Antrepo işleticileri ve kullanıcılarının gümrüğe karşı sorumluluğu
Genelgeler 1
Madde 285- Antrepo işleticileri ve kullanıcıları; eşyanın gümrük antreposunda bulunduğu süre içerisinde gümrük gözetimi altında bulunmasını sağlamak, eşyanın iyi muhafaza edilmesi konusunda yükümlülüklerini yerine getirmek ve izinde belirtilen şartlara uymak zorundadır.Antrepo işleticileri ve/veya kullanıcıları, antrepolarına alınan eşyanın girerken gümrükçe tespit edilen miktarı üzerinden ve eğer tespit yapılmamışsa belgelerinde yazılı miktarları üzerinden, antrepoda eşya değiştirilmesinden, gümrük idaresine karşı mali bakımdan sorumludur.Bu sorumluluk, 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, eşyanın gümrükçe tespit olunan veya belgelerinde ve antrepo beyannamesinde yazılı miktarına ve cinsine göre eksiklik veya değişiklik ortaya çıkması halinde, bunlara ait gümrük vergilerinin ve cezalarının tazminat olarak ödenmesini kapsar.Ancak;a) Eşyanın tabiatından doğan kayıp ve firelerin,b) Gümrüğün gözetimi ve denetimi altında, antrepoda yapılan işleme faaliyeti sonucu ortaya çıkan noksanlıkların,c) Antrepo işleticilerinin ve kullanıcılarının kusur ve hatalarından meydana gelmeyen telef, kayıp, çalınma ve diğer haller dolayısıyla meydana gelen eksikliklerin,Gümrük idaresine ispat edilmesi ve bunun idarece de kabul edilmesi halinde sorumluluk söz konusu olmaz.Bununla beraber, eşya gümrük vergileri de dahil olduğu halde sigortalanmış ve sigorta sözleşmesine göre bu vergileri sigorta şirketinden tazminat olarak alınmış ise, bu gibi noksanlık ve eksikliklere ait gümrük vergileri sigorta ettirenden veya lehine ettirilenden alınır.Yukarıda yazılı nedenler dışında kalan noksanlıklar kabul edilmez. Bunların vergi ve cezaları toplamından oluşan tutar, yerine göre işletici veya kullanıcıya tazmin ettirilir.Tabiatları gereği antrepolarda ve antrepolar arası taşımalarda fire veren eşyanın 14 no.lu ekte yer alması halinde fire miktarlarının belirlenmesinde bu oranlar dikkate alınır.Antrepolarda aranacak şart ve niteliklerG.G.T.(Gümrük Antrepo Rejimi) Seri No 12Genelgeler 1 2
MADDE 286 -(20.01.2007 tarihli ve 26409 sayılı R.G. ile değişik- eski hali)
Genel ve özel antrepo olarak kullanılacak kapalı ve/veya açık alanlarda
Müsteşarlıkça aşağıdaki nitelik ve şartlar aranır. Ancak, özellikleri
dolayısıyla E ve F tipi antrepolarda, bu şartların tümü veya bir kısmı
aranmayabilir.
a) Belirli bir tipte açılıp işletilmesi uygun bulunan
bir antrepoda, yalnızca o antrepo tipine münhasır işlemlerin
gerçekleştirilmesi,
b) Eşyanın iyi saklanmasına, yangından korunmasına ve
çağdaş tekniğe uygun yangın söndürme düzenine sahip bulunması,
c) Gümrük idaresince kabul edilen giriş ve çıkış
kapılarından başka bütün kapı ve menfezleri eşya çıkarılmasına uygun olmayacak
şekilde kapatılmış olması,
d) Antrepo olarak kullanılan alanların Hazine
haklarının korunmasını sağlamak üzere yetkili gümrük memurlarınca içeriden ve
dışarıdan kontrolün kolaylıkla yapılmasına elverişli olması,
e) Eşyanın yükleme ve boşaltmasını zorlaştırıcı
konumda olmaması,
f) Antrepo kapalı alanlarının etrafını çeviren ve
antrepo alanından sayılmayan üstü açık sahaların, sadece kapalı yerlere
alınamayan, hava muhalefetinde zarar görmeyecek ağır ve hacimli eşyanın
konulması kaydıyla kullanılmasının talep edilmesi halinde, bu alanların etrafı
içeriden dışarıya eşya çıkarılmasına imkan vermeyecek
şekilde yüksek duvar veya kalın parmaklıklarla çevrilmiş olması,
g) Deniz kenarında, demiryolu hattı üzerinde veya hava
taşıtlarının kalktıkları veya indikleri meydan veya limanlarda, eşya taşıyan
araçların geçeceği yolların, kapıların giriş çıkış bakımından elverişli olduğu
yerlerde bulunması,
h) Eşyanın antrepo içinde kolaylıkla ve emniyetle
nakli, istifi, tartılması, ölçülmesi gibi, hizmetlerin yapılmasına ve
taşıtlarına yükletilmesine ve bunlardan boşaltılmasına yarayan gerekli teknik
donanım, alet ve cihazlarla donatılmış olması ve gerekli aydınlatma düzenine
sahip bulunması,
ı) Elleçleme ve/veya işleme
faaliyetlerinin yapılacağı antrepoların bu faaliyetlerin yapılması için gerekli
donanıma sahip olması,
j) En az bir muayene yeri olması,
k) Rezerveli eşyanın
konulması için kapalı, çifte kilitli özel yerleri olması,
l) Ufak veya kıymetli eşyanın saklanması için, özel
rafları ve kilitli dolap ve kasaları bulunması,
m) Antrepo alanı içerisinde gümrük personeli ile
antrepo işletmesinin memur veya hizmetlilerinin çalışma ve gözetimine elverişli
özel büroları ve yerleri olması,
n) Özellik arz eden eşyanın depolandığı antrepolarda
yukarıda yazılı olanlardan başka;
1) Yanıcı, parlayıcı, patlayıcı ve bir arada
bulunmaları tehlike arz eden eşyanın konulacağı antrepoların ilgili oldukları
fabrika sahası içinde veya meskun mahal dışında
bulunması,
2) Tahsis edilecekleri eşya ve maddelerin
özelliklerine göre iyi muhafaza ve tehlikelerinin önlenmesi bakımından gerekli
teknik tesisler ve araçlar bulunması,
3) Araçlardan tank ve depolara ve buralardan araçlara
sıvıların kolaylıkla ve emniyetle boşaltılmasına yarayan, gerekli teknik
tesisatın oluşturulmuş olması,
4) Antrepodan dışarıya eşya çıkarılmasına imkan vermeyecek gerekli fiziki düzenlemelerin yapılmış
olması,
5) Tankların su boşaltmaya mahsus ve
bir kişinin içine girip temizlik yapmasına uygun bir deliği ile biri sıvının
tanka girmesi, diğeri çıkması için iki ağzı ve tepelerinde üç ölçü deliği ve bu
deliklerin yanına gitmeye yarayacak yatık düz basamaklı ve iki tarafı
korkuluklu veya parmaklıklı bir merdiveni veya bir köprüsü bulunması, grup
halindeki tankların üstlerinden birbirlerine aynı şekildeki köprü ile
bağlanması,
6) Sıvıların tanklara sevkini veya
tanklardan çıkarılmasını sağlayan boruların mümkünse toprak üstünde yahut üstü
açık hendek içinde ve her tarafı kolaylıkla görülebilecek şekilde döşenmiş
olması, bu boruların antrepo içindeki yollardan geçirilmesinin zorunlu olduğu
hallerde üzerlerine konacak demir kapakları istenildiği zaman kolaylıkla açılıp,
borular görülebilecek şekilde yapılması veya boruların geçtiği mahal itibariyle
bunun çevre, güvenlik gibi nedenlerle mümkün bulunmaması halinde ise boruların
detay krokisinin idareye verilmesi,
7) Boruların bir bakışta verici ve alıcı olduklarının
anlaşılabilmesi için ayrı ayrı renklere boyanmış veya
işaretlenmiş olmak ve üzerindeki vana muslukları mühürle mühürlenebilecek
şekilde yapılmış bulunması,
8) Tanklara alınan ve tanklardan çıkarılan ve
içlerinde bulunan akaryakıtın miktarlarını daimi surette gösteren, gümrük
idaresince bilgisayar ortamında gerekli gözetim ve denetimin yapılmasına
elverişli elektronik ölçüm cihazları bulunması,
9) Dökme olarak gelen kimyevi maddeler için serbest
bölgeler veya gümrük idarelerine bağlı özel antrepo şeklinde açılan tankların
içindeki maddelerin miktarını ölçmeye yarayan teknik kalibrasyon
ölçüm imkanlarına sahip olması,
10) Gemilerden tanklara eşya
alınmasında, farklı ürün tiplerinin ana giriş borusunda/borularında karışmasına
imkan vermeyecek gerekli düzenlemelerin yapılmış
olması, (26.12.2008 tarihli ve 27092
sayılı R.G ile değişik)
11) Peşpeşe mal basma
sistemi uygulanan antrepolarda, ana giriş borusundan/borularndan tanklara malın
sevki için taşıtma merkezi (manifold) tesis edilmiş
olması, (26.12.2008 tarihli ve 27092
sayılı R.G ile değişik)
12) Ana giriş borusunda malın akışını ve rengini
görebilmek için ana borunun/boruların dağıtım merkezine yakın uygun bir yerinde
cam gözetleyicisi (sight glass)
bulunması, (26.12.2008 tarihli ve 27092
sayılı R.G ile değişik)
13) Aynı borudaki malın niteliğini tayin edebilmek
için takriben 100 metre
mesafede iki yerinde numune alma yeri bulunması,
14) Ağır mazotun (heavy fuel oil), konulduğu tankların ve
boru hatlarındaki malın donmasını ve sirkülasyonunu
sağlamak amacıyla (serbantin) ısıtıcı bulunması
gerekmektedir.
Ancak, birinci fıkranın (n) bendinin (5)
numaralı alt bendinde yer alan tanka giriş ve çıkış boruları, teknik zorunluluk
nedeniyle ve gümrük idaresince
izlenebilir olması şartıyla birden fazla olabilir. (26.12.2008 tarihli ve 27092
sayılı R.G ile eklenmiştir)
Antreponun devriMadde 287- Antrepo işleticisinin hak ve yükümlülükleri Müsteşarlığın izni ile başka bir kişiye devredilebilir.Müsteşarlıkça devre izin verilebilmesi için, devretmek isteyenin taahhütlerini tamamen yerine getirmiş olması ve devir alacak olanın da gerek antrepoda var olan, gerek sonradan konacak eşya ve maddeler dolayısıyla terettüp eden yükümlülük, sorumluluk ve diğer taahhütleri yüklenmesi gerekir.Özel antrepoların devri durumunda, antrepodaki eşyanın devralana devredilmemesi halinde, bu eşyanın antrepodan çıkarılması için gümrük idaresince bir aylık süre verilir. Bu sürenin uzatılmasını gerektirir bir durumun olması halinde, bu süre gümrük idaresince en çok iki ay uzatılabilir.D tipi antrepo, ancak bir başka Gümrükçe Onaylanmış Kişiye devredilebilir. Eşyanın gümrüğe sunulmasıMadde 288- Gümrük antrepo rejimine tabi tutulacak eşya, konulacağı antreponun bağlı olduğu gümrük idaresine sunulur. Gümrük beyannamesi kullanma talimatında belirtilen esaslar çerçevesinde, beyannamenin tescili ile birlikte eşya antrepo rejimi hükümlerine tabi tutulur. İzin verilmesi halinde D tipi antrepoda eşyanın gümrüğe sunulmasına gerek yoktur.Antrepo stok kayıtlarıGenelgeler 1Madde 289- Eşya, antrepoya, gümrük idaresinin denetimi altında alınır. Bu denetlemeyi gümrük adına, antrepoda görevlendirilmiş olan gümrük memuru yapar.A, C, D ve E tipi antrepolarda, Gümrük Kanununun 99 uncu maddesinde belirtilen antrepo stok kayıtlarını antrepo işleticileri tutar. Bu kayıtlar gümrük idaresinin kontrolüne imkan verecek şekilde tutulur.B tipi antrepoda, gümrük idaresi, rejime giriş beyannamesinin ve rejimi sona erdiren beyanname ve belgelerin kaydını tutar ve belgeleri muhafaza eder. B tipi antrepo işleticisi ve/veya kullanıcısı da, söz konusu belgeleri muhafaza eder. Stok kayıtları tutulmayabilir.F tipi antrepoda, gümrük kayıtları stok kayıtlarının yerini alır.Eşyanın konulacağı gümrük antrepo tipi ve uygulanacak hükümler dikkate alınarak, kontrol için gerekli bütün ayrıntıları içermesi halinde, antrepo kullanıcıları tarafından ticari nedenlerle tutulan kayıtlar da stok kayıtları olarak kabul edilebilir.Antrepo rejimine giren eşya ile ilgili olarak, A, C, D, E ve F tipi antrepolarda stok kayıtlarının gösterildiği bir Antrepo Stok Defteri tutulur. Bu defterin her sayfası gümrük idaresi tarafından mühürlenir ve sayfa sayısı defterlerin başına şerhle onaylanır. Bilgisayar ile tutulan stok kayıtları defter hükmündedir.Bu defterde;- Giriş sıra numarası ve tarihi,- Eşya diğer bir antrepodan geliyorsa, antrepoya ilk giriş tarihi,- Antrepo beyannamesinin sayı ve tarihi,- Antrepo beyannamesinin 1, 31, 37 ve 38 no.lu kutularında yer alan bilgiler,- Konşimento ve özet beyan gibi diğer gümrük belgelerinin sayı ve tarihi,- Eşyayı getiren taşıt aracının adı, cinsi, seferi, kumpanyası,- Antrepodan çıkış tarihi,- Çıkan kaplar ve eşyanın cinsi,- Eşyanın çıkışında düzenlenen beyanname veya sair gümrük belgelerinin sayı ve tarihi,- Teminat tutarı,- Antrepolar arası nakilde eşyanın izlenmesine yarayan (transit beyannamesi vb) belgelerin sayı ve tarihi,- Eşdeğer eşyanın depolanması halinde bu eşyaya ilişkin bilgiler,- Eşyanın tabi tutulduğu elleçleme faaliyetlerine ilişkin bilgiler,- Eşyanın gümrük antrepolarından geçici çıkarılması halinde buna ilişkin bilgiler,Yer alır.D tipi antrepoya ilişkin stok kayıtlarında yukarıdaki bilgilere ilave olarak, antrepo beyannamesindeki kıymeti, miktarı ve ayrıntılı tanımı ile ihtiyaç duyulacak bilgilerin gösterilmesi gerekir.Stok kayıtlarının her zaman antrepoda bulunan eşya stok miktarını gösterecek şekilde tutulması gerekir. Antrepo işleticileri ve/veya kullanıcıları her yıl sonunda antrepo stok miktarını gösterir listeyi gümrük idaresine verir.Gümrük Kanununun 104 üncü maddesinin 2 nci fıkrasının uygulandığı durumlarda, eşyanın işleme faaliyetine tabi tutulmadan önceki gümrük kıymeti stok kayıtlarında gösterilir.Stok kayıt işlemleriMadde 290- Özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, antrepo rejimine tabi olarak antrepoya giren ve antrepo rejimini sona erdirerek antrepodan çıkarılan eşya antrepo stok kayıtlarında gösterilir.a) Eşya antrepoya girdiğinde, stok kayıtlarına giriş işlemi;1) A, C, D ve F tipi antrepoda eşyanın antrepoya fiziken girdiği sırada,2) E tipi antrepoda eşyanın izin hak sahibinin antrepo addedilen depolama yerine ulaştığında,3) Gümrük antreposunun aynı zamanda geçici depolama yeri olarak faaliyet göstermesi ve 161 inci maddede belirtilen kayıt usulünün geçici depolamadan antrepo rejimine girişte uygulanması halinde, Gümrük Kanununun 46 ncı maddesinde belirtilen sürenin bitiminden önce, diğer durumlarda ise, eşyanın antrepo rejimine girişinde beyannamenin tescilinden sonra eşyanın teslimi sırasında,Yapılır.b) Gümrük antrepo rejimini sona erdirerek antrepodan çıkan eşya da antrepo stok kayıtlarına geçirilir. Bu kayıt işlemleri;1) Basitleştirilmiş usullerden biri uygulanmış ise eşya antrepodan çıkarıldığı sırada,2) Diğer durumlarda, eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasını sağlayan beyannamenin tescilinden sonra teslimi sırasında, Yapılır.Antrepo stok kayıtları tutulmayan B tipi antrepoda işlemler beyannameler üzerinden yürütülür.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Antrepolardaki eşyanın başkasına devriTasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6Madde 291- Gümrük antrepolarında depolanan eşya satış suretiyle başkasına da devredilebilir. Bunun için devreden ve devralanın isteklilerin, ilgili gümrük idaresine yazılı olarak bildirilmesi gerekir. Bu devir isteğinin idarece kabulü, eşyaya ait gümrük vergileri ile para cezalarının devralan tarafından üstlenilmesine bağlıdır. Yazılı bildirim şartının aranmayacağı haller Müsteşarlıkça belirlenir. (Son cümle 14.10.2008 tarih ve 27024 sayılı R.G. Yönetmelik ile eklenmiştir)Eşyanın mülkiyeti ile ilgili olarak devri önleyici herhangi bir durumun varlığı halinde bu durum açıklığa kavuşturulmadan devir işlemi yapılamaz.Devir isteğinin uygun görülmesi halinde, antrepo stok kayıtlarında gerekli değişiklikler yapılarak devir işlemi tamamlanır. Bu durumda, eşya ile ilgili hukuki sorumluluklar devralana geçer.ElleçlemeTasarruflu Yazılar 1 2Madde 292- Gümrük Kanununun 102 nci maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca, serbest dolaşımda bulunmayan eşya için gümrük idarelerince gümrük antrepolarında aşağıda belirtilen elleçleme faaliyetlerine izin verilebilir. Tarım ürünlerine ilişkin özel hükümler saklıdır.Mutat elleçleme işlemleri, antrepo rejimine tabi ithal eşyasının; iyi korunması, görünüş veya pazarlama kalitesinin geliştirilmesi veya dağıtım ya da yeniden satışa hazırlanması amacıyla, elle veya başka bir şekilde gerçekleştirilen; istifi, yerinin değiştirilmesi, ambalajlanması, büyük kaplardan küçük kaplara aktarılması, kapların yenilenmesi veya tamiri, havalandırılması, kalburlanması, karıştırılması ve benzeri şekilde asli niteliklerini değiştirmeyen işlemlerdir.Ürünün imalatında zorunlu bir rol taşımayan aksesuarların, nihai ürüne monte edilmesiyle ilgili montaj ve işlemler de mutat elleçleme işlemleri olarak kabul edilir. Örneğin, bir otomobile radyo-teyp takılması bu tür bir işlemdir.Elleçleme işlemleri için başvuruMadde 293- Antrepolardaki eşyasını elleçleme işlemlerine tabi tutmak isteyenler, gümrük idaresine bir dilekçe ile izin başvurusunda bulunur. Bu başvuru, yapılacak işlemleri ve gümrük antrepo rejimi hükümlerinin uygulanması için gerekli bütün ayrıntıları içermek zorundadır. Başvuru, idare amirince uygun bulunduğu takdirde gerekli izin verilir.292 nci madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, antrepo işletme izninde veya E tipi antrepoda rejimden yararlanılmasına ilişkin izinde, yapılacak elleçleme işlemleri gösterilebilir.
Antrepoda karıştırma ve montaj işlemleri
(20.01.2007 tarihli ve 26409 sayılı R.G.
ile değişik)[75]
Genelgeler 1
MADDE 294 -
Antrepoya alınmış serbest dolaşımda olmayan eşyanın, menşelerine bakılmaksızın
birbirleriyle veya serbest dolaşımda bulunan eşya ile karıştırılması veya
montajı sonucu elde edilen ürünün transit olarak gönderilmesine antreponun bağlı
bulunduğu gümrük müdürlüğünce izin verilebilir.
Bu iznin verilebilmesi için;
a) Karıştırma veya montaj sonucunda meydana gelecek
ürünün gideceği ülkelerde yanlış menşeler göstermek gibi hilelere meydan
verilmeyecek veya Türkiye'deki üreticilerin temel ekonomik çıkarlarına zarar
vermeyecek ya da taraf olduğumuz uluslararası anlaşma hükümlerine aykırı
düşmeyecek surette olması, yapılan işlemin stok kayıtlarında ayrıntılı olarak
yer alması,
b) Karıştırma işlemi tanklarda yapılacak ise; karışıma
tabi tutulacak eşya ile karışımdan elde edilecek ürün için ayrı ayrı tank tesis edilmesi,
c) Tanklarda karışıma tabi tutulacak eşya için ayrı ayrı transit beyannamesi yerine faturada gösterilmek
şartıyla devam formu düzenlenerek antrepodan eşya çıkışının yapılması, karışım
sonucunda elde edilen ürünün transit beyannamesine bağlanarak çıkışının
sağlanması,
d) Bu işlem sırasında karışıma veya montaja, serbest
dolaşımda bulunan eşya karıştırıldığı takdirde, bunlar hakkında yürürlükteki
Dış Ticaret Rejimi ve Türk Parası Kıymetini Koruma mevzuatı
hükümlerinin dikkate alınarak işlem yapılması
gerekir.
Sözü edilen şekillerde karıştırılmış veya montajı
yapılmış eşyanın, transitinden vazgeçilerek serbest dolaşıma sokulması,
tercihli tarife uygulaması bakımından yanlış menşe göstermemesine ve 290 ıncı maddede öngörülen işlemlere tabi tutulması şartına
bağlıdır.
Ortak depolamaMadde 295- Gümrük antrepo rejimi hükümlerinin uygulanmasını olumsuz etkilememesi ve gümrük idarelerinden gerekli iznin alınması şartıyla, gümrük antreposuna alınması halinde ihracata ilişkin önlemlerden yararlanabilecek ihraç eşyası dışında kalan serbest dolaşımdaki eşya ile serbest dolaşımda bulunmayan eşya aynı antrepoda depolanabilir.Ancak, bu depolama her bir eşyanın gümrük statüsünün belirlenmesini imkansız kılıyor ise, sadece, aynı gümrük tarife pozisyonunda yer alan, aynı ticari niteliğe ve aynı teknik özelliklere sahip eşdeğer eşyanın birlikte depolanmasına izin verilir. Bu durumda antrepolardan gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulacak eşya, beyan sahibinin tercihine bağlı olarak ya eşdeğer eşya ya da serbest dolaşımda bulunmayan eşya sayılır. Ancak, bu eşyanın birbirinin yerine kullanılmasında, kullanılan eşya, yerine ikame edilenin miktarını aşamaz.Antrepodaki eşyanın telafisi mümkün olmayan şekilde zarar görmesi, tahrip olması veya imha olması ve işleticinin zarar gören veya imha olan rejime tabi eşyanın gerçek miktarını ispatlayamaması halinde, bu miktar olayın meydana geldiği tarihte antrepoda bulunan rejime tabi eşya miktarı dikkate alınarak tespit edilir.INF 8 formuMadde 296- Antrepoda elleçleme işlemine tabi tutulan eşyanın, antreponun bağlı olduğu gümrük idaresinden başka bir gümrük idaresinde, gümrük yükümlülüğü doğuran gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulması ve beyan sahibinin gümrük vergilerinin, Kanunun 104 üncü maddesinin 2 nci fıkrası hükümlerine göre hesaplanmasını talep etmesi halinde, vergilerin hesabında yararlanılmak üzere INF 8 formu kullanılır.INF 8 formu, 41 no.lu ekte yer alan modele ve açıklamalara göre, biri asıl iki nüsha olarak düzenlenir. Antreponun bağlı olduğu gümrük idaresi tarafından formun 11, 12 ve 13 no.lu kutuları doldurularak 15 no.lu kutusu mühürlenir ve beyan sahibine iade edilir. Beyan sahibi bu formu, gümrük yükümlülüğü doğuran gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulacağı gümrük idaresine ibraz eder. Başlangıçta INF 8 formu düzenlenmemiş ise, ikinci gümrük idaresi bu formun birinci gümrük idaresinden, yukarıda açıklandığı şekilde düzenlenmesini talep edebilir.Kesin çıkış, basitleştirilmiş usul ve geçici çıkışTasarruflu Yazılar 1Madde 297- Gümrük antrepo rejimine tabi olarak depolanan eşyanın antrepodan kesin çıkışı, rejimi sona erdiren gümrükçe onaylanmış başka bir işlem veya kullanıma tabi tutulması ile mümkündür. Bu durumda eşya bu işlem veya kullanım hükümlerine tabi tutulur.Basitleştirilmiş usul izni bulunması halinde;a) Antrepo rejimini sona erdiren eksik beyan sadece, serbest dolaşıma giriş, ihracat veya yeniden ihracatta bütün antrepo tipleri için,b) Gümrük idaresince kabul edilen ticari veya idari belge ile beyan; her işlem ve kullanımla birlikte, B ve F tipi antrepo hariç tüm antrepo tipleri için,c) Kayıt yoluyla beyan, her işlem ve kullanımla birlikte, F tipi antrepo hariç diğer antrepo tipleri için,146 ve 155 ila 161 inci madde hükümleri çerçevesinde uygulanır. Tarım politikası kapsamındaki ürünlere bu usullerin uygulanması, Müsteşarlıktan izin alınması halinde mümkündür.Elleçleme vb. işlemler yapılmak üzere gümrük antrepolarından geçici olarak eşya çıkarılabilir. Bunun için her seferinde gümrük idaresinden izin alınması gerekir. Bu amaçla gümrük idarelerine yazılı olarak yapılacak başvuru, antrepo rejimine tabi tutulan eşya ve antrepo rejimi hükümlerinin uygulanması konusunda gerekli bütün ayrıntıları içermek zorundadır. Eşyanın geçici çıkışının rejimin uygulanmasını olumsuz etkilemeyeceğinin anlaşılması halinde buna, gümrük idaresince izin verilir. Antrepo işletme izni verilirken izin belgesinde eşyanın geçici olarak çıkarılması konusunda da izin verilebilir. Bu durumda her geçici çıkarma işlemi sırasında izin almak gerekmez ve eşyanın geçici olarak çıkarıldığının gümrük idaresine bildirilmesi, başvurunun yerini alır.Geçici olarak çıkarılan eşyanın, antrepo dışında elleçleme işlemlerine tabi tutulması halinde 292 nci madde hükümleri uygulanır.Antrepolar arasında eşya nakliTasarruflu Yazılar 1Madde 298- Gümrük antrepo rejimini sona erdirmeden antrepolar arasında eşya nakli 42 ve 43 no.lu eklerde tanımlanan usullere göre aşağıda belirtilen iki şekilde yapılabilir:a) Normal usul, 42 no.lu ekte yer alan hükümler çerçevesinde, beyannamenin 1, 4 ve 5 no.lu nüshaları veya aynı bilgileri içeren bir form kullanılarak uygulanır.b) Basitleştirilmiş usul, 43 no.lu ekte yer alan hükümler ve anılan ekte belirtilen form kullanılarak uygulanabilir.Ancak bu usulün uygulanabilmesi için;a) Eşyanın çıkarılacağı antreponun bağlı olduğu gümrük idaresinin 135 inci maddenin (c) bendinde, eşyanın konulacağı antreponun bağlı olduğu gümrük idaresinin ise, 160 ıncı maddede belirtilen kayıt yoluyla beyan usulünü kullanma yetkisinin olması, veya,b) Aynı kişinin her iki antrepodan sorumlu olması, veya,c) Her iki antreponun stok kayıtlarının bilgisayar ağı ile birbirine bağlı olması,Gerekir.Eşyanın ikinci antrepoya girmesi ve eşya ile ilgili bilgilerin ikinci antrepo işleticisinin stok kayıtlarına geçmesi üzerine, nakledilen eşya konusunda ikinci antrepo işleticisinin sorumluluğu başlar. Elleçleme işlemlerine tabi tutulan bir eşya naklediliyorsa ve INF 8 formunun kullanılacağı bir uygulama söz konusu ise, nakil sırasında kullanılan beyanname veya belgede, eşyanın mahiyetinin, gümrük kıymetinin ve miktarının da gösterilmesi zorunludur. Elleçleme işlemine tabi tutulmamış bir eşya naklediliyorsa, ortaya çıkabilecek gümrük yükümlülüğünün belirlenmesinde bu bilgilerin dikkate alınması gerekir. Bu eşyaya, 296 ıncı madde hükümleri de uygulanır.Gerek eşyanın çıkarıldığı gerekse eşyanın konulacağı antrepo B tipi antrepo ise, antrepo rejimi altında eşya nakline izin verilmez.İhraç ürünleri
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 299- 295 ve 296 ncı madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, Gümrük Kanununun 93 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının (b) bendi uyarınca, antrepolarda depolanan ihraç ürünleri hakkında aşağıdaki hükümler de uygulanır:a) Gümrük antreposuna konulması halinde ihracata bağlı önlemlerden yararlanan ihraç eşyasının, Kanunun 150 ve 151 inci maddelerinde öngörüldüğü şekilde Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edilene veya ihracat sayılan bir işlem veya kullanıma tabi tutulana kadar, üzerindeki gümrük gözetimi devam eder. Antrepoya konulan bu tür eşyanın ihraç edilmesi veya ihracat sayılan bir işlem veya kullanıma tabi tutulması zorunludur.b) İhracata bağlı önlemlerden yararlanan ve antrepo rejimine tabi tutulmuş ihraç ürünleri, gümrük idaresinin izni ile elleçleme işlemlerine tabi tutulabilir. Elleçleme işlemleri sonunda eşyanın ihraç edilmesi konusunda (a) bendi hükümleri uygulanır.İhraç eşyası, beyannamenin tescilinden sonra, Türkiye Gümrük Bölgesini terk edinceye kadar gümrük gözetimi altındadır.Eşyanın antrepoya alınması dahil, ihracat sayılan bir gümrük işlemine tabi tutulan eşya, Türkiye Gümrük Bölgesini terk etmiş sayılır ve bu tarih ihracat beyannamesine kaydedilir.Tarım ürünleriMadde 300- Gümrük Kanununun 102 nci maddesinin 1 inci fıkrasının ikinci bendi ve aynı maddenin 2 nci fıkrası uyarınca, ihracata bağlı önlemlerden yararlanan tarım ürünlerine antrepolarda uygulanabilecek elleçleme faaliyetlerinin listesi 44 no.lu ekte belirtilmiştir. Müsteşarlık, piyasa düzeninin aksamadan işleyişini sağlamak amacıyla, tarım ürünlerine uygulanacak elleçleme işlemlerine sınırlama getirebilir.İhracata bağlı önlemlerden yararlanabilecek temel tarımsal ürünlerin, gümrük antrepo rejimine tabi tutulmadan ve 44 no.lu ekte belirtilen elleçleme işlemlerinden daha ileri aşamada olması şartıyla gümrük antrepo binalarında işlenmesine, Müsteşarlıkça izin verilebilir.İhracata bağlı önlemlerden yararlanan tarımsal ürünlerin ihracı konusunda 299 uncu madde hükümlerine göre işlem yapılır.İşleme faaliyetleri yapılabilecek antrepo tipleriMadde 301- Dahilde işleme ve gümrük kontrolü altında işleme rejimleri kapsamındaki eşyanın, gümrük antrepo rejimine tabi tutulmadan antrepolarda işlenmesine izin verilebilir.Ancak bu işleme faaliyetleri;a) İhracat ve serbest dolaşıma giriş rejimlerinde basitleştirilmiş usul uygulanacak ise, dahilde işleme rejiminin şartlı muafiyet sistemi veya gümrük kontrolü altında işleme rejimi altında işleme faaliyetleri, A, C ve D tipi antrepolarda,b) (a) bendinde belirtilen basitleştirilmiş usul uygulanmıyor ise, dahilde işleme ve gümrük kontrolü altında işleme faaliyetleri, tüm antrepo tiplerinde, İzin alınması şartıyla yapılabilir.Dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimi izni alınmadan, ikinci fıkranın (a) bendinde belirtilen gümrük antrepolarında anılan rejimlere ilişkin işleme faaliyetlerine başlanılmaz. Ayrıca, alınacak izin belgesinde işleme faaliyetlerinin yapılacağı gümrük antreposunun tipi de belirtilir.İşleme faaliyetine tabi tutulan serbest dolaşımda bulunan eşya Madde 302- Gümrük idaresinin izni ile, ihracata bağlı önlemlerden yararlanmayan serbest dolaşımda bulunan eşya, ihraç amacı dışında ve antrepo rejimine tabi tutulmadan, antrepolara konulabilir.Ancak bu tür eşyanın konulabilmesi için;a) Söz konusu eşyanın dahilde veya gümrük kontrolü altında işleme rejimlerine tabi olarak antrepolarda yapılacak işleme faaliyetlerinde kullanılacağının kanıtlanması,b) Konulacağı antreponun eşyanın tabi tutulacağı işleme faaliyetlerine elverişli olması,c) Ekonomik yönden ihtiyaç bulunması,d) Gümrük gözetimini olumsuz etkilememesi,e) Ortak depolamaya ilişkin 295 inci madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, eşyanın gümrük statüsünün her zaman belirlenebilmesi,Gerekir.Gümrük idareleri, gözetim açısından, antrepoya alınan bu tür eşyanın antrepo stok kayıtlarına kaydedilmesini isteyebilir.İşleme faaliyetine tabi tutulan serbest dolaşımda bulunmayan eşya Madde 303- Gümrük idaresinin izni ile, dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimine tabi eşya, antrepo rejimine tabi tutulmadan antrepolara konulabilir.Ancak bu tür eşyanın antrepolara konulabilmesi için;a) 302 nci maddenin (b), (c), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen şartların sağlanması,b) Dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimi için alınan izin belgelerinde eşyanın antrepoda işleme faaliyetine tabi tutulacağının ve antrepo tipinin belirtilmiş olması,c) İşleme faaliyetlerinin ara sıra değil sık sık yapılıyor olması,d) Eşyanın antrepoya konulması halinde dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimleri hükümlerinin uygulanmasını ve denetlemeyi olumsuz etkilememesi,Gerekir.Bu şekilde antrepolara alınan eşya antrepo stok kayıtlarına geçirilmez, bu kayıtların yerine duruma göre 'dahilde işleme kayıtları' veya 'gümrük kontrolü altında işleme kayıtları' dikkate alınır. Bu kayıtlarda izin belgesinin sayı ve tarihi gösterilir. Ayrıca bu kayıtlar, her zaman söz konusu rejimlere tabi eşya veya ürünlerin tümünün durumunu tam olarak gösterecek şekilde tutulur. Gümrük idaresi zaman zaman bu kayıtların kontrolünü yapar.Aynı antrepoya konulabilecek eşyaMadde 304- Ortak depolamaya ilişkin 295 inci madde hükümlerinin saklı kalması ve işlemlerin yürütülmesini olumsuz etkilememesi kaydıyla, gümrük idareleri, antrepo rejimine tabi serbest dolaşımda bulunmayan eşya ile dahilde işleme ve gümrük kontrolü altında işleme rejimlerine tabi ithal eşya veya işlem görmüş ürünlerin birlikte depolanmasına izin verebilir.Rejimlere geçişlerde uygulanacak hükümlerMadde 305- Antrepo rejimine tabi veya tabi tutulmayan eşyanın dahilde işleme ya da gümrük kontrolü altında işleme rejimine yahut bu rejimlerden antrepo rejimine veya dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimlerini sona erdiren yeni rejimlere geçişlerde aşağıdaki beyan usullerine ilişkin hükümler uygulanır;a) Antrepo rejimine tabi tutulmadan antrepoya konulan dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimlerine tabi tutulacak eşya hakkında, 160 ıncı maddede belirtilen kayıt usulü uygulanır. Bu durumda eşyanın taşınmasına ilişkin belgelere, dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme kayıtlarına yapılan giriş sıra numarası ve tarihi yazılır.b) Antrepo rejimine tabi olarak depolanan eşyanın, dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimlerine tabi tutulması halinde, 160 ıncı maddede belirtilen kayıt usulü uygulanır. Bu durumda, antrepo rejimi, dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme kayıtlarına yapılan girişle ibra edilir. Bu girişe ilişkin sıra numarası ve tarih gibi referanslar antrepo stok kayıtlarına geçirilir.c) Antrepo rejimine tabi tutulmadan depolanan dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimlerine tabi, değişmemiş eşya veya işlem görmüş ürünlerin antrepo rejimine tabi tutulması halinde, 161 inci maddede belirtilen kayıt usulü uygulanır. Bu durumda dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimleri antrepo stok kayıtlarına yapılan girişle ibra edilir. Bu kayıtlara girişlere ilişkin sıra no ve tarih gibi referanslar dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme kayıtlarına geçirilir. Ayrıca antrepo stok kayıtlarına, 377 nci maddede belirtilen ibarelerden uygun olanları yazılır. d) Antrepolarda işleme tabi tutulan, dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimine tabi değişmemiş eşya veya işlem görmüş ürünlerin; 1) Yeniden ihraç işlemine tabi tutulmasında, 153 nci maddede belirtilen kayıt usulü,2) Serbest dolaşıma sokulmasında, 145 üncü maddede öngörülen kayıt yoluyla beyan usulü,3) Yeniden ihracat veya serbest dolaşıma giriş dışında başka bir rejime tabi tutulmasında ilgili normal veya basitleştirilmiş usule ilişkin hükümler,Uygulanır.Bu şekillerde antrepolardan çıkarılan değişmemiş eşya veya işlem görmüş ürünlerin antrepo stok kayıtlarına kaydedilmesine gerek yoktur.Gümrük yükümlülüğüMadde 306- Antrepo rejimine tabi ithal eşyası için bir gümrük yükümlülüğü doğduğunda, eşyanın antrepo masrafları ile antrepoda kaldığı sürece muhafazası için yapılan masraflar fiilen ödenen veya ödenecek fiyattan ayrı olarak gösterilmesi halinde, gümrük kıymetine dahil edilmez.Bu eşyanın elleçleme faaliyetlerine tabi tutulması halinde, eşyanın ithalat vergilerinin belirlenmesinde, beyan sahibinin talebi üzerine, eşyanın elleçleme faaliyetlerine tabi tutulmadan önceki niteliği, gümrük kıymeti ve miktarı dikkate alınır.Antrepo rejimine tabi tutulmuş ithal eşyası Gümrük Kanununun 71 inci maddesinin 1 inci fıkrasının (c) bendi hükmüne göre gümrüğe sunulmadan ve beyannamesi verilmeden önce serbest dolaşıma girmek üzere teslim edildiği hallerde, gümrük vergileri, eşyanın antrepo rejimine tabi tutulduğu tarihte yürürlükte bulunan vergi oranları ve diğer vergilendirme unsurlarına dayanılarak hesaplanır. Bu hükmün uygulanması, eşyanın nitelik, gümrük kıymeti ve miktarı gibi vergilendirme unsurlarının, eşyanın antrepo rejimine tabi tutulduğu tarihte tespit edilmesi şartına bağlıdır.Ancak, yükümlünün serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil tarihinde eşyanın bulunduğu hal ve niteliği ile diğer vergilendirme unsurlarına göre işlem yapılması yönünde talepte bulunması halinde, bu yönde işlem yapılır.Yukarıdaki hükümlerin uygulanmasında, Gümrük Kanununun 73 üncü maddesi uyarınca eşyanın tesliminden sonra kontrol hükümleri saklıdır.Antrepo rejimi kapsamındaki dahilde işleme rejimine tabi değişmemiş eşya veya işlem görmüş ürünler hakkında, vergi ve faiz dahil olmak üzere tabi tutulduğu yeni rejimlere ilişkin bütün hükümler uygulanır.Dahilde işleme veya gümrük kontrolü altında işleme rejimine tabi eşyayla ilgili gümrük yükümlülüğü söz konusu olduğunda Gümrük Kanununun 115, 126 ve 127 nci madde hükümlerine göre işlem yapılır.Eşyanın antrepoda kalabileceği süreMadde 307- Eşyanın antrepo rejimi altında kalış süresi sınırsızdır.Ancak antrepoda bulunan eşyanın gümrükçe onaylanmış başka bir işlem veya kullanıma tabi tutulması yönünde beyanname tescil ettirilmesi halinde 30 gün içinde işlemlerin bitirilmesi gerekir. Bu süre içerisinde Gümrük Kanununun 64 üncü maddesinin 1 inci fıkrasında belirtilen koşullarda, gümrük antrepo rejimi dahil başka bir rejim beyanında bulunulması halinde, bu beyana ilişkin süre gözönüne alınır.Müsteşarlık, özellikle beklemek suretiyle bozulabilecek eşya da dahil olmak üzere eşyanın antrepoda kalabileceği süre konusunda belirleme yapabilir. Eşyanın antrepoda kalabileceği süre konusunda bir tahdit konulmuş ise; eşyanın antrepoya alındığı tarihten veya antrepolar arası nakil yoluyla başka bir antrepodan gelen eşyanın ilk antrepoya giriş tarihinden itibaren hesaplanır.Antrepoda bulunan eşya için gümrükçe onaylanmış bir işlem ve kullanım tayin edilmesine ilişkin beyannamenin tescilinden itibaren otuz gün içinde işlemleri bitirilmeyen eşya ile, bir süre tayin edilmiş ise bu sürede kaldırılmayan eşya, Gümrük Kanununun 177 nci maddesinin birinci fıkrasının 1 inci bendinin (e) ve (f) alt bentleri uyarınca tasfiye edilir.
Serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutularak serbest
dolaşıma giren eşya, gümrük işlemlerinin bitirilmesinden sonra ancak bu
Yönetmeliğin 295 ve 311 inci maddede belirtilen kayıt ve şartlar
altında antrepoda kalabilir. (15.07.2006 tarih
ve 26229 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Yıllık sayımlarGenelgeler 1Tasarruflu Yazılar 1Madde 308- Genel ve özel antrepo işleticileri yıl sonunda antrepo mevcutlarına ilişkin bir listeyi ilgili gümrük idaresine verir. Her mali yılın başından itibaren gümrük idareleri denetimleri altında bulunan antrepolarda bulunan eşya, işleticiler tarafından verilen liste göz önünde bulundurularak sayılır.Genel antrepolardaki eşyanın kısa sürede sayılamayacak kadar çok olması halinde bunların örnekleme yöntemiyle veya mevcut eşyanın kısımlara bölünerek sayılması mümkündür.Sayım sonucu, bir tutanakla tespit edilir. Antrepolarda yapılan sayım sonucunda noksan çıkan eşyanın gümrük vergileri duruma göre işletici veya kullanıcıdan tahsil edilir veya teminatından mahsup edilir ve aynı zamanda buna sebebiyet verenler hakkında cezai kovuşturma yapılır. Ayrıca, Gümrük Kanununun 236 ncı maddesi uyarınca bu vergilerin üç katı para cezası alınır.
Yetkilendirilmiş Gümrük
Müşavirleri tarafından fiziki sayım yapılarak stok kayıtları altışar aylık
dönemler itibarıyla tespit edilen ve buna ilişkin raporları ilgili gümrük
müdürlüğüne sunulan genel ve özel antrepolar, birinci fıkranın kapsamı
dışındadır. (28.05.2009 tarih ve 27241 sayılı
R.G. ile eklenmiştir)
Antrepolarda yapılan sayımlar sonucunda fazla çıkan eşya kayıtlara alınır. Fazlalığın kabul edilebilir nedenlerden ileri geldiği gümrük idaresine tevsik edilemediği takdirde, söz konusu eşya Gümrük Kanununun 177 nci maddesinin birinci fıkrasının 1 inci bendinin (g) alt bendi uyarınca tasfiye edilir. Ayrıca, Gümrük Kanununun 236 ncı maddesi uyarınca, fazla çıkan eşyaya isabet eden ithalat veya ihracat vergileri kadar para cezası alınır.E tipi antrepoya konulacak eşyaya ilişkin özel hükümlerMadde 309- Genel hükümler yanında, E tipi antrepolarda bu maddede belirtilen özel hükümler de uygulanır.Sadece antrepo sahibi adına gelen eşyadan;a) Sanayicilere ait yatırım malı, hammadde, makine ve benzeri eşya ile yatırım malları ve makinelerden bir tesise ait olup, hacim, ağırlık ve hassasiyet gibi özellikleri nedeniyle antrepo binalarına alınamayan ve doğrudan montaj mahalline alınması gerekli bulunan eşya,b) Sadece ithalatçı statüsünde olmakla birlikte, bozulabilir ya da telef olabilir türdeki eşya ile büyük yer tutan ağır ve hacimli eşya,Antrepo rejimi hükümlerine tabi olarak, antrepo addedilen yer veya montaj mahallerine ya da eşya sahibinin deposuna konulabilir.Bu şekilde eşya konulan E tipi antrepo işleticileri, her ne sebeple ve suretle olursa olsun antrepo sayılan depo, yer veya mahallerde meydana gelecek çalınma, yanma, kaybolma, bozulma veya değiştirme gibi eşyanın miktarına ve niteliğine tesir eden hallerden dolayı gümrüğe karşı sorumludur. Bu sorumluluk, eşyanın vergi ve cezalarının yükümlü tarafından ödenmesini, bundan kaçınılması halinde teminattan mahsubunu da kapsar.Ancak, gümrük idarelerince, eşya sahibinin kusurundan kaynaklanmayan ve ortaya çıkması kaçınılmaz olan kayıp ve firelerden dolayı, eşya sahipleri ve antrepo işleticilerinin aynı kişi olduğunun belgelenmesi şartıyla, bunlar söz konusu sorumluluktan muaf tutulabilir.Bu hallere uğrayan eşyanın vergi ve cezaları teminatından mahsup veya doğrudan doğruya tahsil edilmek suretiyle kendilerinden alınır. Değiştirilen eşya dolayısıyla kaçakçılık mevzuatına göre ayrıca haklarında kovuşturma da yapılır.Bu maddede belirtildiği şekilde kullanılan E tipi antrepoların işletme hakkının başkasına devrine izin verilmez.Akaryakıt antrepoları ve buralara konulacak eşyaMadde 310- Akaryakıt antrepoları, madensel yağlar ve türevleri ile bunların tortularının dökme veya kaplı olarak konulmasına özgü, genel veya özel antrepolardır. Akaryakıt konulan antrepoların mal tahmil ve tahliyesinde kullanılan boru hatları da antreponun mütemmim cüzü sayılır. Antrepo izninde antrepo tipi de gösterilir.Bu antrepolara, gümrüğün izniyle;a) Dökme gelen eşyanın kaplanması ve kap içinde gelmiş olanların kaplarının değiştirilmesi için gerekli her türlü kaplar ve ambalaj maddeleri,b) Antrepo tesislerinin inşa ve tamiri için gerekli malzeme,c) Akaryakıt maddelerinin nakil ve dağıtılması amacıyla ve yalnız bu işe özgü olarak getirilmiş nakil araçları ve yedek parçaları,Konulabilir.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Dökme gelen sıvılar
Genelgeler 1 2 3
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 311- Dökme gelen sıvılar tanklara konulur. Tanklara konulan sıvıların ölçümlerinin uygun cihazlarla yapılması esastır. Bununla birlikte aşağıda belirtilen şekilde de ölçüm yapılabilir.Sıvılar boş bir tanka alınacak ise, nakil aracından bu tanka sevkine başlamadan önce verici borular gümrük mührü ile mühürlenir. Mühürleme işleminden sonra, tank mevcudu ölçülür. Boşaltılacak sıvılar tamamen tanka aktarılınca, tankın alt kısmındaki su musluğu açılarak istenilen miktardaki su boşaltılır, musluklar mühürlenir. Tanklardan böylece akıtılan suların ekonomik değerlerinin olması ve talep edilmesi halinde, bu eşyanın ilgili gümrük idarelerince serbest dolaşıma giriş rejimi hükümlerine tabi tutulmasına izin verilir.Yeni gelen sıvılar kısmen dolu olan bir tanka konulmak istenir ise, yeni gelen sıvının aynı cins ve nev'iden ve aynı vergi oranına tabi olması şartıyla izin verilir ve boşaltmaya başlamadan önce, tank mevcudu usulü dairesinde tespit edilir.
(16.04.2008
tarih ve 26849 sayılı R.G. ile EKLENEN fıkra) Dökme gelen sıvıların kısmen dolu olan bir antrepo
tankına alınması taleplerinin kabulü;
a) Yeni gelen sıvıdan tahlile gönderilmek üzere numune
alınması,
b) Gümrüğe ibraz edilecek yurtdışı analiz raporu ile
bu eşyaya ilişkin faturada kayıtlı eşya cins, nevi ve niteliğine ilişkin
bilgilerin uyum göstermesi,
c) Hazine haklarının korunması amacıyla, tankta
bulunan ve yeni gelen sıvının birbirinin kimyasal özelliklerini bozması
olasılığına karşı talep sahibi firmadan taahhütname alınması,
şartlarına bağlıdır. Ancak, yeni konulan sıvının
tankta bulunan sıvı ile aynı cins ve
nev'iden ve aynı vergi oranına tabi olduğuna ilişkin analiz raporu alınmadan bu
tanktan eşya çıkışına izin verilmez.
Antrepoya konulan farklı cins,
nev'i ve vergi oranına tabi eşyanın birbirleri ile karıştırılmasına izin verilebilir.
Karışım sonucunda elde edilen eşya ile ilgili olarak, karışımda yer alan
eşyadan tarife pozisyonuna göre dahil olduğu faslın en yüksek vergiye tabi
pozisyonuna sahip eşya üzerinden hesaplanacak gümrük vergileri esas alınarak
işlem yapılır. (25.03.2006
tarihli, 26119 sayılı R.G. ile EKLENMİŞTİR)
(Beşinci fıkra 10.08.2006 tarih ve 26255 sayılı R.G. ile
değişik)[76] Gümrük antrepo rejimi hükümlerinin uygulanmasını
olumsuz etkilememesi ve aşağıda belirtilen şartlara uyulması kaydıyla, serbest
dolaşımda bulunan ve serbest dolaşımda bulunmayan dökme eşyanın, zorunluluk
halinde aynı tankta bulunmasına gümrük idarelerince izin verilir.
a) Bu gibi eşyanın cins ve
niteliklerinin aynı olması gerekir.
b) Tankta bulunan serbest
dolaşımda olmayan eşyanın miktarının sabit tutulması ve bu eşyanın tanktan
tamamen çekilişine kadar geçen zaman içinde vuku bulacak noksanlıklara isabet
eden gümrük vergilerinin, itirazsız ödenmesi icap eder.
c) Bu şekilde eşya bulunan
tanklara yeniden eşya alınmaz.
d) Bu gibi tank mevcudu
eşyanın, boş olmayan diğer bir tanka aktarılmasına müsaade edilmez.
e) Tankta bulunan serbest dolaşıma girmiş eşyanın,
gümrük işlemlerinin bitirilmesini müteakip derhal çekimine başlanır ve
çıkarılacak miktara bağlı olarak bu işlem 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'na
istinaden hazırlanan ve 17/6/2004 tarihli ve 25495 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 4
üncü maddesinde akaryakıt olarak sayılan ürünler için onbeş gün, diğer
ürünler için ise altmış gün içinde tamamlanır. Bu süreler içerisinde serbest
dolaşıma girmiş eşyanın antrepodan çekilememesi halinde bu süreleri otuz güne
kadar uzatmaya gümrük müdürlükleri yetkilidir. Bunun dışındaki farklı durumları
inceleyerek sonuçlandırmaya Gümrük Müsteşarlığı (Gümrükler Genel Müdürlüğü)
yetkilidir. (09.11.2006 tarihli ve 26341 sayılı R.G. ile değişik)[77]
f) 17/6/2004 tarihli ve 25495 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 4 üncü maddesinde akaryakıt
olarak sayılan ürünlerin bulunduğu tankların dışındaki tanklarla ilgili olarak,
(c) ve (d) bentleri hükümleri uygulanmaz. (09.11.2006 tarihli ve 26341
sayılı R.G. ile değişik)
g) Gümrük Kanunu'nun 176
ncı maddesinin ikinci fıkrasında belirtildiği şekilde işlem görecek
akaryakıtların konulduğu antrepolarda (c) bendi hükümleri uygulanmaz. (20.01.2007 tarihli ve 26409 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Ayrıca, aynı cins ve nev'iden ve aynı vergi oranına tabi olan serbest dolaşımda bulunan ve bulunmayan dökme ürünün gerekli tedbirler alınmak suretiyle aynı boru hattı kullanılarak tahliyesine ve taşınmasına gümrük idaresince izin verilebilir.Tankların ölçülmesiTasarruflu Yazılar 1Madde 312- Tankların ölçümünün, uygun cihazlarla yapılması esastır. Antrepo işleticilerin, ölçümde kullanılan cihaz ve bilgisayarların nitelik ve sıhhatlerini kontrol ettirmek, gümrük idaresinin talebi halinde ölçüme ilişkin ve stok mevcudunu gösterir listeleri gümrüğe ibraz etmek zorundadır. Uygulanacak bu teknikler herhangi bir zamanda eşyanın mevcudunun tespitine imkan vermelidir. İlgili kurumca kontrol edilmiş ölçüm cihazlarının, faaliyete geçmeden önce tanklara konulması ve bu ölçüm cihazları olmayan tanklara en kısa sürede bu cihazların takılması zorunludur.Kap içinde gelen sıvılar ve diğer maddelerMadde 313- Kaplar içinde gelen sıvılar ile serbest dolaşımda olmayan kaplar ve ambalaj maddeleri serbest dolaşıma giriş rejimindeki esaslara göre muayene edilerek depolara konulur. Bunlardan tahlile tabi olanların örnekleri tahlil ettirildikten sonra bunların cins, nev'i ve nitelikleri, beyannameye kaydedilir. Depolarda her beyanname kapsamı eşya için ayrı bir parti teşkil etmek üzere istif edilir. Bir beyanname kapsamı arasında çeşitli cins eşya varsa bunlar da ayrı ayrı istif olunur. Bu suretle bir grup teşkil eden her beyannameye ait istifin görülebilecek bir yerine beyanname numarası ve tarihini ve eşya cinslerini gösterir etiket asılır.Tanklardan alınacak eşyanın tespitiMadde 314- Tanklardan alınacak sıvının miktarının 312 nci maddede belirtilen cihazlarla tespit edilmesi esastır. Bununla birlikte, aşağıdaki şekilde de ölçüm yapılabilir.Tanklardan alınacak sıvının miktarını tespit için tank kapsamı, bir defa çıkış işlemine başlamadan evvel, bir defa da bu işlem bittikten sonra olmak üzere, iki defa ölçülerek iki ölçü arasındaki fark bulunur. Eğer antrepo dahilinde istiap hacmi tayin ve tespit edilmiş ve bu işe özgü küçük hacimde bir tank varsa, sıvılar bu ölçülü tanka akıtılır ve doğrudan doğruya miktarı tayin edilerek büyük tank mevcudundan düşülür.Tahlil sonuçlanmadan tanklardan eşya çıkarılmayacağıMadde 315- Transit suretiyle çıkış hariç olmak üzere, bir tanka konmuş sıvıların tahlil sonucu belli olmadıkça, bu tanktan eşya çıkarılamaz. Ancak, acele hallerde tahlil sonucu belli olmadan da tanktan eşya çekilebilir. Bu takdirde, eşya çekilmeden evvel örnek alınıp tahlile gönderilmiş bulunması şarttır. Tahlil sonucunun beyana aykırı çıkması halinde, sistem üzerinde beyannameye meşruhat düşülür ve vergilerin yeniden hesaplanmasını gerektirir bir durum olması halinde vergi tahakkuku yeni duruma göre yapılır.Tanktan tanka eşya nakliTasarruflu Yazılar 1 Madde 316- Antrepo sahası (boru hatları dahil) bir bütün olarak kabul edildiğinden, dökme gelen sıvıların tanklar arasında hareketi için izin almaya gerek yoktur. Ancak eşya cinslerinin karıştırılmaması gerekir. Bu hususta gümrük idaresine yazı ile bilgi verilir. Antrepo işleticisi, bu hareketin izlenebilmesi için, gümrük idaresinin talebi üzerine, tanklar arasında nakledilecek eşyanın cins, miktarı ve tank numarası gibi ayrıntılarını gösterir bir listesini gümrük idaresine verir.Antrepolarda ambalaj maddelerinin işlenmesiMadde 317- Kap halinde olmayan ambalaj maddelerinin antrepoda imaline ve hazırlanmasına gümrük idaresince izin verilebilmesi için yazılı başvuru yapılması ve antreponun buna elverişli bulunması şarttır.Tanklardan kaplara eşya nakliMadde 318- Dökme getirilen eşyanın serbest dolaşımda olmayan kaplara konularak ithali mümkün değildir.Ham petrol depolama ve işleme tesisleriMadde 319- Ham petrol, ham petrolün işlendiği ve elde edilen ürünlerin depolandığı tesisler duruma göre genel veya özel antrepo addedilir ve antrepo rejimine ilişkin genel hükümler yanında, aşağıda belirtilen özel hükümler uygulanır. Bu işlemlerin yapıldığı tesislerdeki antrepolarla ilgili düzenlenecek izin belgelerinde antrepo tipi de gösterilir.Rafineri ve kimya tesislerine antrepo rejim hükümlerinin uygulanabilmesi için ithal suretiyle satışa arz edilen eşyanın mutlaka bir nihai işleme tabi tutulmuş olmaları gereklidir.Hiç bir nihai işleme tabi tutulmaksızın serbest dolaşıma girecek eşyanın, antrepo sahası içerisinde nihai işleme tabi tutulan diğer serbest dolaşımda bulunan veya serbest dolaşımda bulunmayan eşya ile karıştırılması, aynı tanklara konulması mümkün değildir. Bu eşya için antrepo sahasında özel tanklar ayrılır.Verimlilik oranıMadde 320- Antrepo işleticileri, izin belgelerinde gösterilen ve gümrükçe onaylanan verimlilik oranı veya standart bir verimlilik oranı tespit edilmiş ise bu oran üzerinden gümrük idaresine karşı sorumludur.Mamul defteriMadde 321- Antrepo stok kayıtlarına yardımcı olmak amacıyla mamul defteri tutulabilir. Bu defterin, bütün mamul çıkış miktarları yazıldıktan sonra toplamı alınır. Elde edilecek sonucun stok defterinin çıkış miktarıyla aynı olması gerekir.Antrepo beyannamenin kapatılmasıMadde 322- Antrepo beyannamesi, çıkarılan mamul için gümrükçe onaylanmış başka bir işlem veya kullanıma ilişkin beyanname verilmesi suretiyle kapatılır. Ancak çıkışlar mamul şeklinde olduğundan gümrük beyannamesi üzerinde işlenmeden kaynaklanan fire nispeti 'işlenme firesi' adı altında gösterilir.Antrepo sahasında, serbest dolaşımda bulunan petrol ile serbest dolaşımda bulunmayan petrol birbirine karıştırılabilir. Ancak vergilerin ödenmesinde ve beyannamelerin kapatılmasında, ilk giren ilk çıkar sistemine göre işlem yapılır. Bu nedenle de hangi malın tanka alınış tarihi önce ise, çıkış miktarları o maldan düşülür. Antrepo sahasına alınan bir parti veya antrepo beyannamesi kapsamı bitip mahsubu yapılmadan, diğer bir antrepo beyannamesi veya partiye göre işlem yapılamaz.Yıl sonu muvazene işlemleriMadde 323- Çıkış işlemlerine esas alınan miktarlar, gerçek çıkış miktarları olduğundan, vergilendirme yönünden ayrıca bir işlem yapılmaz. Antrepo işleticisi tarafından tutulan stok kayıtlarının, antrepoya alınan eşya miktarı ile verimlilik oranı uygulandıktan sonra elde edilen ürün miktarını ve dolayısıyla her hangi bir zamanda mevcut eşya stokunu göstermesi gerekir. Gümrük idaresi, bu kayıtları her zaman kontrol edebilir. Ayrıca rafineri idaresinin bilanço dönemi sonunda bilançosu ile stok kayıtları karşılaştırılır.a) Mamul çıkışlarının karşılaştırılması:Çıkış için tartı pusulaları esas alındığına, vergilendirme bu miktarlar üzerinden yürütüldüğüne ve diğer taraftan rafineri idaresi de muhasebe kayıtlarına intikal ettirdiği miktarları aynı pusulalar uyarınca tespit ettiğine göre; rafineri idaresinin yıllık hesap dönemi sonunda düzenlediği bilanço veya imal raporlarındaki miktarlarla, gümrük idaresince vergileri tahakkuk ettirilen yıllık çıkış miktarları arasında bir fark bulunmaması gerekir.Bu nedenle rafineri idaresi yıl sonunda düzenlendiği yıllık imalat raporları, yıllık satış raporları ve bu verilerin yer aldığı yıllık mizan ve bilançolarının yetkililerce tasdik edilmiş birer örneğini gümrük idaresine verir.Gümrük idaresi, tartı pusulalarına istinaden elde ettiği ithalat neticeleriyle, rafineri idaresinin yıl sonu muhasebe işlemlerine göre bulduğu neticeyi karşılaştırır.Karşılaştırma sonucunda, vergileri ödenen ithal rakamları, rafineri idaresinin muhasebe kayıtlarında gösterdiği rakamlara uygunsa, verilen belgeler üzerinde bu husus şerh edilir ve bir dosyaya konularak saklıya kaldırılır.Şayet, muhasebeleştirilen miktar, vergileri ödenmiş olan miktardan fazla ise, 15 gün içerisinde sebebinin izahı istenilir. Şayet cevap verilmez veya sebebi izah olunamazsa, bu takdirde aradaki farka isabet eden miktar için vergiler tahakkuk ettirilerek tahsil edilir veya teminatından mahsup edilir.Eğer muhasebeleştirilen miktar, vergileri ödenmiş olan miktardan az ise, 15 gün içerisinde sebebinin izahı istenilir.Şayet farkın mükerrer vergilendirmeden meydana geldiği veya sair mücbir bir sebebe dayandığı kanıtlanamazsa durum ilgili mercilere intikal ettirilmek üzere Müsteşarlığa bildirilir.Mücbir sebebe dayanmayan farklar için ayrıca Gümrük Kanununun 241 inci maddesi uyarınca ceza da tatbik edilir.b) Rafineri mevcudunun tespiti:Antrepo işleticileri tarafından tutulan stok kayıtlarının rafineri sahasındaki mevcudu her zaman göstermesi zorunludur. Verimlilik oranı da göz önünde bulundurularak tespit edilen miktarlar, rafineri idaresinin yıl sonu envanter rakamları ile karşılaştırılır.Karşılaştırma sonucunda kayden antrepo sahasında mevcut görülen miktar ile envanter miktarları arasında bulunacak ve yıllık ithal tutarının %2 sini aşmayan eksik veya fazlalıklar 'verim marjı' kabul edilir.Fuar ve sergi yerlerine ilişkin özel hükümlerTasarruflu Yazılar 1Madde 324- Serbest dolaşımda olmayan eşyanın sergilendiği fuar ve sergiler, özel antrepo sayılır ve izin belgesi düzenlenirken antrepo tipi gösterilir. Fuar ve sergi yerlerinde sergilenmek üzere getirilen eşyaya geçici ithalat rejimi hükümleri uygulanır.
Gümrüksüz Satış Mağazalarına ilişkin
özel hükümler (20.01.2007
tarihli ve 26409 sayılı R.G. ile değişik)[78]
MADDE 325 - Gümrüksüz Satış Mağazaları ve depolarının
kuruluş, işleyiş ve eşya satışına ilişkin esaslar; 13/1/2000
tarih ve 2000/53
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ve 13/10/2006 tarih ve 26318 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan Gümrüksüz Satış Mağazaları Yönetmeliği
hükümlerine tabidir.
Kaçak zannı ile el konulan eşyanın konulacağı yerTasarruflu Yazılar 1Madde 326- Kaçak zannı ile el konulan eşya, gümrük idaresince işletilen F tipi genel antrepolara, F tipi antrepo bulunmayan yerlerde genel antrepo, geçici depolama yerleri veya gümrük idaresince uygun görülen yerlere konulur.Bu antrepoya alınan eşya, 45 no.lu ekte yer alan Kaçak Zannı İle El Konulan Eşya Defterine kaydolunur.Eşya, bu deftere, kaçak tutanaklarına ve tespit kağıtlarına göre geçirilir. Yıl başından itibaren teselsül etmek üzere her kaçak olayına bir giriş sıra numarası verilir ve o olaya ait tespit kağıdında yazılı eşya, kalemler itibarıyla aynı giriş sıra numarasıyla defterin sütunlarına alt alta kaydedilir.Kaçak zannı ile el konulan eşyanın antrepodan çıkışıMadde 327- Antrepoya alınan eşya, tasfiye edilmek veya ilgililerin mahkeme sonunda beraat etmesi veya idari inceleme ve soruşturma sonucunda suç unsuru bulunmaması dolayısıyla iade edilmek, diğer gümrüklere ve istek üzerine mahkemeye gönderilmek gibi nedenlerle antrepodan çıkarılır.Bu şekilde antrepodan çıkarılan eşya, 45 no.lu ekte yer alan Kaçak Zannı İle El Konulan Eşya Defterine kaydedilir.Satılan bir kalem eşyanın alıcısı, bir kişi olduğu takdirde, bu eşya çıkış defterine çıkış kaydedilir ve verilen kişiden defter üzerine teslim imzası alınır.Alıcı birden fazla ise her alıcıya teslim edilen eşya ayrı ayrı kaydedilir ve bunlardan yine ayrı ayrı imza alınır. Eşyanın sahibine geri verilmesi halinde, çıkış defterine kendisinden imza alınarak çıkış kaydolunur.Kaçak zannı ile el konulan eşyanın çıkışında yıl başından itibaren her kalem için ayrı bir çıkış sıra numarası verilir.Bir kaçak olayına ait olup da tasfiyeye tabi tutulan eşya çıkış defterlerinde ayrı ayrı almış olduğu sıra numaraları giriş defterindeki özel sütununda yine ayrı ayrı gösterilir. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).Eşya mahkemenin isteği üzerine geçici olarak antrepodan çıkarılıyorsa, dosya ve ilgili yazı numarası ve tarihi belirtilmek suretiyle, defterin düşünceler sütununa gerekli meşruhat verilir. Eşya geri geldiğinde aynı şekilde hareket edilerek antrepoya alınır.Kaçak zannı ile el konulan eşyanın muhafazasıMadde 328- Bir olaya ait kaçak zannı ile el konulan eşya, başka olaylara ait olanlarla karışmayacak ve birbirine zarar vermeyecek surette üzerlerine giriş sıra numaraları yazılı etiketler takılarak iyi bir şekilde antrepoda korunur.Bunlardan kıymetli veya rezerveli olanlarla, küçük paketler içinde bulunanların saklanmasında, 84 üncü maddedeki hükümler uygulanır.Kaçak zannı ile el konulan eşyaya ilişkin diğer işlemlerMadde 329- Yoklama neticesinde noksan çıkan eşyadan, doğrudan doğruya antrepo memuru sorumludur.Kaçak zannı ile el konulan eşyaya ait giriş ve çıkış belgeleri, antrepo memuru tarafından, tarih sırasıyla düzenli şekilde bir dosyada saklanır.Kaçak zannı ile el konulan eşyanın bulunduğu antrepolarda yapılacak yıllık yoklamalar ile bu yoklamalar sonucunda ortaya çıkacak hususlarla ilgili olarak gümrük antrepo rejimindeki hükümler uygulanır.Geçici depolama yerleri ve antrepolara uygulanacak ortak hükümlerMadde 330- 331 ila 346 ncı maddeler, geçici depolama yerleri ve antrepolar için uygulanır.Her antrepo için bir klasör açılmasıTasarruflu Yazılar 1Madde 331- Gümrük idarelerinin gözetim ve denetimi altında bulunan her antrepo ve geçici depolama yeri için bu idarelerde ayrı bir dosya açılır. Bu dosyalarda antrepo izinleri, bu konularda yapılan yazışmalar, antrepoların kapatılmasına ilişkin yazılar ve benzeri belgeler muhafaza edilir. Antrepolar ve geçici depolama yerleri kapatılsa dahi, bu belgeler kapanış tarihinden itibaren 5 yıl süre ile saklanır.Geçici depolama yerleri ve antrepolarda görevli gümrük memurlarıTasarruflu Yazılar 1 2Madde 332- Geçici depolama yerleri ile genel ve özel antrepolarda, işleticilerin kendi memurlarından başka gümrük memurları da bulunur. Gümrük memurlarının bulunması zorunlu olmayan geçici depolama yerleri ile antrepoları belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir. (son cümle 20.01.2007 tarihli ve 26409 sayılı R.G. ile eklenmiştir)Gümrük personeli, giriş, çıkış, elleçleme, teşhir, kayıt ve nakil işlerinde gümrük idaresi adına gerekli denetim ve gözetimi yapmak üzere hazır bulunur.Bu memurlar, giriş ve çıkış kapılarını ve geçici depolama ve antrepo sahasını kolaylıkla gözetim altında tutacak vaziyette hazırlanmış özel yerlerde çalışır ve görevlerinin devamınca işlerinden ayrılmaz.Çift kilit altında bulundurulacak geçici depolama yeri ve antrepolarMadde 333- Kapılarında çift kilit bulundurulması zorunlu olmayan geçici depolama yerleriyle antrepoları belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir.Çift kilit altında bulundurulan geçici depolama yeri ve antrepoların, gümrüğe ait anahtarları gümrük memurlarınca kullanılır ve bu memurlar geçici depolama yeri ve antrepoların her açlııp kapanışında görevli geçici depolama yeri ve antrepo memurlarıyla beraber bulunarak kapıları birlikte açar, kapar, kilit ve mühür altına alırlar.Çift kilit altında bulundurulan geçici depolama yeri ve antrepoların giriş veya çıkışında kullanılmayan kapıları, gümrük memurlarınca yalnız içerden kilitlenip mühürlenir.Anahtarların saklanma şekliMadde 334- Geçici depolama yeri ve antrepoların anahtarları gümrük memurlarının zimmetinde bulunur ve memurlar arasında devir işlemleri de zimmetle yapılır.Olağanüstü hallerde çift kilitli geçici depolama yeri ve antrepoların açılmasıMadde 335- Çift kilit altında bulundurulan geçici depolama yeri ve antrepoların kapalı bulunduğu zamanlarda, zorunlu bir sebepten dolayı anahtarların kullanılmasına gerek hasıl olduğu takdirde, durum gümrük, ve işletme görevlilerince bir tutanak ile tespit olunur. Bu tutanakta, geçici depolama yeri veya antreponun açılmasına kimin tarafından emir verildiği veya gerek görüldüğü, emri kimin uyguladığı, geçici depolama yeri ve antreponun açılmasından kapanmasına kadar cereyan eden olaylar, geçici depolama yerlerinden ne gibi eşyanın çıkarıldığı veya buraya hangi eşyanın konulduğu belirtilir. Tutanak mümkün olan en kısa sürede gümrük idaresine verilir.Çift kilitli geçici depolama yeri ve antrepoların böyle bir zorunluluk dolayısıyla açılışında, mümkünse açılmadan evvel, değilse açıldıktan sonra durum gümrük idaresine en hızlı iletişim araçlarıyla bildirilir.Ancak, yangın, sel ve diğer tabii afetler vukuunda, birinci fıkra hükümlerine göre, uygulamadan evvel gerekli tedbir alınarak, geçici depolama yeri ve antrepo açılabilir.Gümrüğe ait geçici depolama yeri ve antrepoların açılıp kapanmasıMadde 336- Tek kilitli olan gümrük geçici depolama yeri ve antrepoların açılıp kapanmasında, geçici depolama yeri ve antrepoda görevlendirilen gümrük memurlarınca yukarıdaki maddelere göre işlem yapılır.Gerçek kişilerin cezai sorumluluğuMadde 337- Geçici depolama yeri ve genel ve özel antrepolarda bulunan eşyayı hasar veya ziyaa uğratan, çalan, çaldıran veya değiştirenlerle, bu fiillere doğrudan doğruya veya yardım suretiyle katılan ve failleri teşvik edenler veya bunun için emir verenler hakkında, sıfatları ne olursa olsun, kaçakçılık mevzuatına göre gerekli kovuşturmalarda bulunulur.Gümrük memurlarının sorumlu olmayacağı hallerMadde 338- Geçici depolama yeri ve antrepolarda görevli gümrük memurlarının, gümrük idaresi namına denetim ve gözetim amacıyla eşyanın giriş ve çıkışında hazır bulunmaları, bununla ilgili kayıt ve belgeleri incelemeleri ve bunları mühürlemeleri geçici depolama yeri ve antrepo işleticilerinin gümrük idaresine karşı olan ve Yönetmeliğin özel bölümlerinde belirtilen sorumluluklarına katılmalarını gerektirmez ve bu Yönetmelikte belirtilen sorumluluklarını azaltmaz.Geçici depolama yeri ve antrepolardaki eşyanın tasfiyesiTasarruflu Yazılar 1 2Madde 339- Geçici depolama yeri ve antrepolarda;a) Süresini doldurduğu halde herhangi bir gümrük rejimine tabi tutularak kaldırılmayan eşya,b) Gümrükçe onaylanmış bir işlem ve kullanım tayin edilmesine ilişkin beyannamenin tescilinden itibaren otuz gün içinde işlemleri bitirilmeyen antrepolardaki eşya,c) Posta gönderileri ile gelen ve süresi içinde alıcısı veya göndericisi tarafından kabul edilmeyen eşya,d) İlgili maddelerinde yazılı süreleri doldurduktan sonra beyan hak sahibine ya da Türkiye'deki temsilcisine yapılacak yazılı tebligata karşın altmış gün içinde bulunduğu yerden kaldırılmayan transit eşyası,e) Yapılan sayımlarda fazla çıkan ve bu fazlalığın geçerli nedenlerden ileri geldiğine gümrük idaresince kanaat getirilmeyen eşya,f) Sahipleri veya temsilcileri tarafından gümrüğe terk edilen veya terk hükmünde sayılan eşya,g) İlgili maddelerine göre kanuni bekleme süreleri bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, çabuk bozulma ve telef olma tehlikesine maruz bulunan veya saklanması külfetli, tehlikeli veya masraflı olan eşya,h) Türkiye'ye girmesi ve burada kullanılması veya satılması yasak olup, geçici depolama yerlerine alınmış eşya,Gümrük Kanununun 177 ila 180 inci madde hükümlerine göre tasfiye olunur.Eşya sahiplerine bilgi verilmesiMadde 340- Çabuk bozulmak, akmak veya sızmak tehlikesine maruz veya saklanması külfetli, masraflı veya tehlikeli olan eşya, antrepolara konur konmaz işleticiler tarafından görevli gümrük memurları önünde gereken koruyucu tedbirler alınarak durum birlikte bir tutanakla belgelenmekle beraber, bir yandan da mal sahibi veya temsilcisine veya taşıyıcısına haber verilir ve tayin edilecek kısa bir süre zarfında eşyanın antrepodan kaldırılması istenir.Bu suretle sahip ve taşıyıcılarınca çekilmeyen eşya hakkında yukarıdaki maddeye göre tasfiye hükümleri uygulanır.Mal sahiplerine belirtilen şekilde haber verileceği sırada eşya bozulmaya, akmaya veya sızmaya başlar ve bunu, antrepoda alınacak tedbirlerle önlemeye imkan görülmezse görevli antrepo memurlarıyla, gümrük memurları tarafından durum birlikte bir tutanakla tespit olunur. Gelebilirse mal sahibi de bu tespitte hazır bulunarak tutanağı imzalar.Ancak, geçici depolama yerinde bulunan bu nitelikteki eşyaya bu madde hükümleri uygulanmakla beraber mal sahibi, vekili veya taşıyıcıya haber vermek gerekmez.Eşyanın bozulmasına sebebiyet verenlerMadde 341- Geçici depolama yeri ve antrepolarda süresini doldurduğu için tasfiye edilecek olan eşyanın muayene memurları tarafından tespiti yapılırken durumları açıkça gösterilir, bozulmuş ve kıymetlerini kaybetmiş olanlar görüldüğü takdirde, bulundukları hal, muayene, geçici depolama yeri veya antrepo ve gümrük kontrol memurlarının birlikte imzalayacakları bir tutanakla tespit edilir. Bunun üzerine gümrük idare amirince bu hale kimin sebebiyet verdiği soruşturularak gereği yapılır.Geçici depolama yeri ve antrepolara kimlerin girebileceğiMadde 342- Geçici depolama yeri ve antrepolara, görevli memur, hizmetli ve işçilerle, bunların amir ve denetçilerinden ve Müsteşarlık Müfettiş veYardımcıları ile Gümrük Kontrolörü ve Stajyer Gümrük Kontrolörlerinden, ilgili gümrük müşavirleri ve yardımcılarından, eşya sahipleri veya adlarına harekete yetkili olanlardan ve gümrük idaresince izin verilen şahıslardan başka kimse giremez.Geçici depolama yeri veya antrepo memurlarıyla, buralarda vazife gören gümrük memurları gereğinde yukarıda bildirilen şahısların hüviyetlerini, eşya veya mal sahibi ile olan ilgilerini ispata yarayan belgeleri görebilecekleri gibi, bu hususta kendilerinden izahat da isteyebilirler.Görevli memurlara geçici depolama yeri veya antrepoya giriş sebebini bildirmeyen veya inandırıcı surette izah edemeyenler; görevli ve hizmetlilerle bunların amir ve denetçileri ve Müsteşarlık Müfettiş ve Yardımcıları ile Gümrük Kontrolörleri ve Stajyer Gümrük Kontrolörleri hariç, kim olursa olsun içeri sokulmaz. Sergi ve fuarlar bu hükmün dışındadır.Cumhurbaşkanına ve diplomasi memurlarına ait eşyanın çıkışıMadde 343- Geçici depolama yeri veya antrepolara alınmış bulunan Cumhurbaşkanının şahsına veya ikametgahına mahsus eşya ile, diplomatik muaflık ve ayrıcalıklardan faydalananlar adına gelmiş eşyanın çıkışında görevli gümrük memurları tarafından Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliğinden veya elçiliklerden ya da muaflık hakkı tanınmış heyet başkanlığından verilecek mektuplara bakılır ve bu mektuplar alınarak geçici depolama yeri ve antrepo rejimlerinde belirtildiği şekilde çıkış işlemleri tamamlandıktan sonra eşya yetkili kimselere teslim edilir. Bu mektuplar gümrük idaresinde muhafaza edilir.Memurlar arasındaki devir işleriMadde 344- Geçici depolama yeri ve antrepo memurları arasındaki devir işlemlerinde devir-teslim tutanağı düzenlenir.Denetleme ve soruşturmaMadde 345- Gümrük mevzuatının ve bu Yönetmelik ile belirtilen esasların yerine getirilip getirilmediğini tayin edebilmek üzere görevli gümrük memur ve amirleri, Gümrük Müfettişleri, Gümrük Müfettiş Yardımcıları, Gümrük Kontrolörleri ve Stajyer Gümrük Kontrolörleri, diledikleri anda her nev'i geçici depolama yeri ve antrepolarda, serbest mahal, bekleme yerlerinde, sergi ve fuarlarda, gümrükçe eşya konmasına izin verilen yerlerde ve yolcu salonlarında, işlemleri, kayıt ve belgeleri incelemek ve teftiş etmeğe, yoklama ve ilgililer hakkında kaçakçılık mevzuatına göre gerekli soruşturmaları yapmağa yetkilidirler.Yukarıdaki fıkrada yazılı yerlerin memur amir ve sahipleri, denetleme ve soruşturma yapanlara bu yerleri hemen açmak ve her türlü kolaylığı göstermek, istenilen açıklamaları yapmak ve belgeleri vermek zorundadırlar.Alınan kağıtlarla, belgelerin, alanlar tarafından onaylı birer örneği verilir.Giriş ve çıkış defterleri gibi her zaman kullanılacak olan kayıtlar yerinde incelenir. İnceleme sırasında bu defterler alınması gerektiğinde imza karşılığında alınır, bu takdirde giriş veya çıkış kayıtları, yeniden açılacak defterler üzerinde yürütülür. Bu defterlerin baş tarafına, Gümrük Müfettiş, Müfettiş Yardımcıları, Gümrük Kontrolörleri ve Stajyer Gümrük Kontrolörleri ile Gümrük Müdürlüklerince imzaları atılarak bu durum şerh edilir.Diğer kayıt ve belgeler alınmak istenirse, imza ile verilir.Denetleme yapılması; geçici depolama yeri, antrepo ve diğer gümrüklü yerlerin işletici veya kullanıcılarının bu Yönetmeliğe göre gümrük idaresine karşı olan sorumluluklarına iştiraki anlamına gelmez ve bu kişilerin sorumluluklarını azaltmaz.Çalışma saatleriMadde 346- Basitleştirilmiş usuller dahil özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, eşyanın geçici depolama yeri ve antrepolara alınması ve buralardan çıkarılması işlemleri, normal iş saatleri içinde yapılır. Ancak, Gümrük Kanununun 221 inci maddesi hükmüne göre çalışma ücreti ödenmek ve gerekli tedbirler alınmak şartıyla, gümrük idare amirinin izniyle iş saatleri dışında da eşya alınıp verilebilir. ÜÇÜNCÜ ALT AYIRIMDahilde İşleme RejimiTanımlarMadde 347- Dahilde İşleme Rejimi; serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın vergileri teminata bağlanmak suretiyle veya bu amaçla serbest dolaşıma giren ya da eşdeğer eşyanın, Türkiye Gümrük Bölgesinde bir veya daha fazla işlem görerek, işlem görmüş ürünlerin elde edilmesi ve özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, elde edilen ürünlerin ihraç edilmesinin esas olduğu, ihracatın gerçekleşmesi halinde teminatın veya alınan vergilerin geri verildiği bir rejimdir.Bu rejimde geçen;a) Şartlı muafiyet sistemi, serbest dolaşımda bulunmayan eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinde bir veya daha fazla işlem görmek üzere, gümrük vergilerine ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmadan, vergileri teminata bağlanmak suretiyle geçici olarak ithali ve bu eşyanın işlem görmüş ürün şeklinde ihracı halinde teminatın iade olunduğu dahilde işleme sistemini,b) Geri ödeme sistemi, işleme faaliyetlerine tabi tutulmak amacıyla serbest dolaşıma giren eşyanın, işlem görmüş ürün olarak ihracı halinde, kendilerine uygulanan gümrük vergilerinin geri verildiği sistemi,c) Eşdeğer eşya kullanımı, Gümrük Kanununun 109 uncu maddesi uyarınca işlem görmüş ürünlerin imali için ithal eşyasının yerine serbest dolaşımda bulunan eşyanın kullanmasını,d) İşleme faaliyetleri, eşyanın montajı, kurulması ve diğer eşya ile birleştirilmesi dahil olmak üzere, işçiliğe tabi tutulması, işlenmesi, yenilenmesi, tamir edilmesi veya bu faaliyetler sırasında tamamen veya kısmen tüketilseler dahi, işlem görmüş ürün içinde bulunmayan ancak bu ürünlerin üretilmesini sağlayan veya kolaylaştıran ve ilgili kuruluşların görüşleri alınarak Müsteşarlıkça belirlenen bazı eşyanın kullanımını,e) İşlem görmüş ürün, işleme faaliyetleri sonucunda elde edilen asıl veya ikincil işlem görmüş ürünleri,f) Asıl işlem görmüş ürünler, dahilde işleme rejimi kapsamında üretimlerine izin verilmiş ürünleri,g) İkincil işlem görmüş ürünler, işleme operasyonu sonucu elde edilen esas işlem görmüş ürünler dışındaki ürünleri,h) İthal eşya, işlem görmüş ürünlerin imalinde kullanılan serbest dolaşımda olmayan eşyayı,ı) Eşdeğer eşya, işlem görmüş ürünlerin imali için ithal eşyanın yerine kullanılan, aynı ticari kalitede olan, aynı teknik özellikleri taşıyan ve aynı sekiz rakamlı gümrük tarife istatistik pozisyon numarasına giren serbest dolaşımda bulunan eşyayı,j) Verimlilik oranı, belirli bir miktardaki ithal eşyasının işlenmesi sonucu elde edilen işlenmiş ürünlerin miktarı veya yüzde oranını, k) Değişmemiş eşya, dahilde İşleme rejimi çerçevesinde hiçbir şekilde işlem görmemiş ithal eşyayı,l) Önceden ihracat, rejimin şartlı muafiyet sisteminde, ithal eşyasının bu sisteme tabi tutulmadan önce eşdeğer eşyadan üretilen işlem görmüş ürünlerin Türk Gümrük Bölgesinden ihracına ve ithal eşyanın sonradan ithaline imkan veren uygulamayı,m) Fire ve zayiat, ithal eşyasından, işleme faaliyetleri esnasında buharlaşma, gaz olarak havaya karışma, kuruma veya damıtma sonucu tahrip veya zayi şeklindeki eksilmeleri,n) İşleme faaliyetini yapan kişiler, işleme faaliyetlerinin tamamını veya bir kısmını gerçekleştiren kişileri,o) Miktar ölçme yöntemi, çeşitli işlem görmüş ürünlerin imalinde kullanılmış ithal eşya oranının, ithal eşya miktarına göre hesaplanması yöntemini,p) Kıymet ölçme yöntemi, çeşitli işlem görmüş ürünlerin imalinde kullanılan ithal eşya oranının, işlem görmüş ürünlerin kıymetine göre hesaplanması yöntemini,r) Üçgen trafik, ithal eşyanın, işlem görmüş ürünlerin önceden ihracatının gerçekleştirildiği gümrük idaresi dışındaki başka bir gümrük idaresinden sokulduğu sistemi,s) İşletme malzemesi, işleme faaliyetleri sırasında tamamen veya kısmen tüketilseler dahi, işlem görmüş ürün içinde bulunmayan ancak bu ürünlerin üretilmesini sağlayan veya kolaylaştıran ve işlem görmüş ürünlerin denenmesinde veya tamire ihtiyacı olan ithal eşyanın kusurlarının tespitinde kullanılanlar haricindeki yakıt ve enerji kaynakları, işlem görmüş ürünlerin denenmesi, ayarlanması ve geri alınmasında kullanılan yağlar dışındaki yağlar ile donanım ve aletler dışında kalan bütün eşyayı (Ek 46),t) Gümrük Kanununun 110 uncu maddesinin 3 üncü fıkrasında belirtilen 'Ticari nitelikte olmayan dahilde işleme amaçlı ithalat, niteliği ve miktarı kendisine mal gönderilen kişilerin veya bunları taşıyan kişilerin şahsi veya aile kullanımı için tasarlandığını gösteren veya açıkça hediye olarak tasarlanan ve nadiren gönderilen malların ithalatını,İfade eder.Normal usulde izin şartlarıMadde 348- Dahilde işleme izni, Gümrük Kanununun 110 uncu maddesi uyarınca, aynı Kanunun 80 inci maddesinde belirtilen esaslar çerçevesinde işleme faaliyetini yapan veya yaptıran kişinin talebi üzerine verilebilir. Dahilde işleme izni sadece, Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik kişilere;a) İşletme malzemesi hariç, ithal eşyanın işlem görmüş ürünler içinde mevcudiyetinin veya eşdeğer eşya için konulmuş şartlara uyulduğunun tespit edilebildiği hallerde,b) Türkiye Gümrük Bölgesindeki üreticilerin temel ekonomik çıkarlarının olumsuz etkilenmemesi şartıyla, rejimin işlem görmüş ürünlerin ihracı veya yeniden ihracı için yeni imkanların ortaya çıkarılmasına yardımcı olduğu hallerde,c) Şartlı muafiyet sisteminin kullanılması izni, işlem görmüş asıl ürünlerin ihraç edilmesi amacının bulunduğu durumlarda, işlenecek bütün eşya için,d) Geri ödeme sisteminin kullanılması izni, işlem görmüş esas ürünlerin ihraç edilmesi imkanının bulunduğu ve Gümrük Kanununun 117 nci maddesinde belirtilen şartlara uyulması halinde,Verilebilir.Ancak, ticari nitelikte olmayan dahilde işleme amaçlı ithalat için Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik olmayan kişilere de izin verilebilir.Ürün içinde ithal eşyanın tespiti için alınacak önlemlerMadde 349- Gümrük idareleri, Gümrük Kanununun 110 uncu maddesi nin 2 nci fıkrasının (b) bendinde belirtilen, işlem görmüş ürünün imali için kullanılan ithal eşyanın tespiti açısından gerekli tedbirleri alır.Bu amaçla;a) Özel marka, tanım ya da işaret veya imalat numarası, üzerlerine iliştirilmiş mühür veya ayırt edici markalar, numune veya teknik tanımlardan faydalanılabilir veya,b) Analizler tatbik edilebilir veya,c) İşlem görmüş ürünlerin, ithal eşyasından elde edildiğini açıkça göstermeye yönelik işlemler ile ilgili stok kayıtları veya destekleyici belgeler incelenebilir.İzinMadde 350- Dahilde işleme izni Gümrük Kanununun 80 inci maddesi çerçevesinde işleme faaliyetlerini yapan veya yaptıran kişinin talebi üzerine verilir.İşlemin, Türkiye'de yerleşik iki kişi arasındaki bir sözleşme çerçevesinde yapılacak olması durumunda, başvuru işveren tarafından veya onun adına yapılır.İzin başvurusu, izin kriterlerine göre değerlendirilerek ve ithal ve ihraç eşyasının 8'li bazda tarife pozisyonu, tanımı, verimlilik oranına göre belirlenen miktarı, değeri ve belge süresi tespit edilerek kabul veya reddedilir.İznin geçerlilik süresiMadde 351- İzin belgesinin süresi, Gümrük Kanununun 80 ve 111 inci maddelerinde belirtilen esaslar çerçevesinde tespit edilir. Ancak, söz konusu süre, işleme faaliyetinin özelliğine göre daha kısa olarak belirlenebilir. Sürenin başlangıcı izin belgesinin tarihidir. Süre sonu ise, izin belgesi süresinin bittiği ayın son günüdür. Bu süreler haklı ve mücbir sebeplerle veya olağanüstü hallerde uzatılabilir.Dahilde işleme rejimi kapsamında yapılacak ithalat ve ihracatların, izin belgesi süresi içinde yapılması gerekir.Dahilde işleme kayıtlarıMadde 352- İzin hak sahibi, rejime ilişkin hükümlerin doğru uygulanmasını sağlamak ve bu uygulamanın denetimini kolaylaştırmak amacıyla, 'dahilde işleme kayıtları' olarak adlandırılan ve rejim kapsamında kullanılacak ithal eşyasının, uygulanan verimlilik oranının, elde edilen işlem görmüş ürünlerin miktarlarını gösteren stok kayıtlarının ve işlemlerin izlenmesi için gerekli bütün bilgilerin ve ödenebilecek gümrük vergilerinin doğru hesaplanmasını sağlayacak kayıtları tutmak zorundadır.Dahilde işleme kayıtları, rejimin doğru bir şekilde uygulanmasını sağlamak ve gerekli denetimleri yapmaya imkan vermek üzere gerektiğinde ilgili gümrük idaresine verilir. İşleme faaliyetlerinin iki veya daha fazla kuruluşta yapılması durumunda, stok kayıtları her zaman her kuruluşta rejimin uygulanmasına ilişkin bilgileri kapsamak zorundadır.İzin hak sahibi tarafından ticari amaçlarla tutulan kayıtların rejimin denetlenmesine imkan vermesi durumunda, bunlar gümrük idareleri tarafından geçerli dahilde işleme kayıtları olarak kabul edilir.INF 9 bilgi formuMadde 353- Eşdeğer eşyadan elde edilen işlem görmüş ürünün ihracından önce ithal eşyanın girmesi halinde, işlem görmüş ürünün elde edilmesi için kullanılan eşdeğer eşya kadar ithal eşyanın bu rejimden yararlandığının kontrolü amacıyla 47 no.lu ekte yer alan şekil ve mahiyetteki INF 9 formu kullanılır.Bu form biri asıl dört nüshadan oluşur ve ithal eşyanın girişinin yapılacağı gümrük idaresine beyanname ile birlikte sunulur. Birden fazla sevkıyatla ihracatın söz konusu olması halinde, her sevkiyat için bir INF 9 formu kullanılır.Beyannamenin kabulü sırasında, aynı idare tarafından tescil edilen formun 9 no.lu kutusu tasdik edilerek 1 no.lu nüsha gümrük idaresinde saklanır, aslı ve diğer nüshalar beyan sahibine iade edilir.Eşdeğer eşyadan elde edilen işlem görmüş ürünün ihracına ilişkin beyannameye beyan sahibi tarafından ibraz edilen bilgi formunun ikinci ve üçüncü nüshaları da eklenir. İhracat beyannamesinin tescil edildiği gümrük idaresi, ihraç edilen işlem görmüş ürün miktarını ve beyannamenin tescil sayı ve tarihini belirterek, 3 no.lu nüshayı giriş idaresine gecikmeksizin gönderir. 2 no.lu nüshayı saklar ve formun aslını beyan sahibine iade eder.INF 9 formunun çalınması, kaybedilmesi veya tahrip olması halinde, formu tescil eden gümrük idaresinden tasdikli bir örneğinin verilmesi istenebilir. Bu formun orijinaline örneğinin verildiği şerh edilir ve nüshalarına 'İKİNCİ NÜSHADIR' ibaresi konulur.Verimlilik oranıMadde 354- Verimlilik oranı veya bu oranın belirlenme yöntemi, işleme faaliyetinin gerçekleştiği veya gerçekleşeceği koşullar göz önünde bulundurularak ve mümkün olduğu ölçüde üretim verilerine dayandırılarak tespit edilir. Verimlilik oranı, dahilde işleme izin belgesinde gösterilir.Verimlilik oranı, işleme faaliyetini yapan veya yaptıran kişinin işletmesindeki kayıtlarda yer alır ve bu orana nasıl ulaşıldığına ilişkin bilgi ve belgeler adı geçenler tarafından muhafaza edilir.Birinci fıkraya göre tespit edilecek verimlilik oranı veya bu oranın belirlenme yöntemi gümrük idareleri tarafından her zaman ve geçmişe yönelik olarak da kontrol edilebilir.Eşdeğer eşyaMadde 355- Dahilde işleme rejimi çerçevesinde ithal eşya yerine serbest dolaşımda bulunan eşyanın kullanılmasına izin verilebilir. Eşdeğer eşya kullanılması durumunda, eşdeğer eşyanın, gümrük tarife cetvelinin aynı sekiz rakamlı pozisyonunda yer alacak, ithal eşyası ile aynı ticari kalitede, aynı teknik özelliklere sahip ve aynı sekizli tarife pozisyonunda olması gerekir.Eşdeğer eşyanın kullanılması, sadece ilgili kişi tarafından yapılan izin başvurusunda talep edilmesi ve eşdeğer eşya ile ithal eşyanın birinci fıkrada belirtilen ortak unsurlarının bulunması ve bunların kontrol edilme yollarının izinde belirtilmesi durumlarında mümkün olur.Eşdeğer eşyanın kullanılmasının öngörülmesi durumunda, bu kullanıma ilişkin hükümlere uyulmasının sağlanması için alınacak özel önlemler, verilen izinde belirtilir.İzinde, eşdeğer eşyanın kullanılmasının öngörülmemesi, ancak izin sahibinin bu sistemi kullanmak istemesi durumunda, hak sahibi, ilk izinde değişiklik yapılmasını isteyebilir.Eşdeğer eşyanın ileri imalat aşamasında olmasıMadde 356- Şartlar gerektirdiğinde, eşdeğer eşyanın ithal eşyasına göre daha ileri bir imalat aşamasında olmasına, eşdeğer eşyanın tabi tutulduğu işlemin önemli bir bölümünün izin sahibinin işletmesinde veya faaliyetin kendi adına gerçekleştirildiği işletmede yapılmış olması kaydı ile izin verilebilir.TeminatMadde 357- Dahilde işleme rejiminin şartlı muafiyet sisteminde ithal edilecek eşyaya isabet eden vergiler, Gümrük Kanunu hükümleri çerçevesinde teminata bağlanır.İhracat vergisi muafiyetiMadde 358- Şartlı muafiyet sisteminin uygulandığı dahilde işleme rejiminde, ihraç olunan işlem görmüş ürünlerin ihracat vergilerine tabi eşdeğer eşyadan elde edilmesi durumunda, söz konusu eşdeğer eşya ihracat vergilerinden muaf tutulur.Beyan ve eşyanın rejime girişiMadde 359- Eşyanın dahilde işleme rejimi çerçevesinde şartlı muafiyet sistemine girişini düzenleyen hükümler, önceden ihracat olsun ya da olmasın eşdeğer eşya kullanımı çerçevesinde ithal eşyasına da uygulanır.Kullanılan eşdeğer eşya, önceden ihracat olsun ya da olmasın eşyanın rejime sokulmasına ilişkin hükümlere tabi tutulmaz.Dahilde işleme rejiminin şartlı muafiyet sisteminden yararlandırılacak ithal eşyası için beyanname yetkili gümrük idaresine sunulur. Beyannamedeki eşya tanımlamalarının izin belgesinde yer alan eşya tanımlamalarına uygun olması zorunludur.Eşdeğer eşya kullanıldığında, beyannamedeki bilgiler, eşdeğer eşyayı tanımlamaya imkan vermelidir.Üçgen trafik sistemi kullanıldığında beyanname ile birlikte ayrıca, 373 üncü madde uyarınca INF 5 formu verilir.Şartlı muafiyet sisteminde basitleştirilmiş usule göre yapılacak beyanlar Gümrük Kanununun 71 inci maddesinde öngörülen hükümlere tabidir. Ancak, dahilde işleme stok kayıtları bulunmayan kişilere, Gümrük Kanununun 71 inci maddesinin 1 inci fıkrasının (c) bendinde öngörülen ve dahilde işleme, gümrük kontrolü altında işleme veya geçici ithalat rejimlerine konu eşyanın ilgili rejime geçişinin kayıt yoluyla yapılması usulünü kullanmasına izin verilmez. Basitleştirilmiş usulle beyana ilişkin tamamlayıcı beyannamelerin izin belgesinde öngörülen sürede veya her halükarda ibra senedinin ibrazından önce gümrüğe verilmesi gerekir.İthal eşya ve eşdeğer eşyanın gümrük statüsünde değişiklikMadde 360- İthal eşya yerine serbest dolaşımda bulunan eşdeğer eşyanın kullanılması halinde, bu eşdeğer eşya ithal eşyası gibi değerlendirilir. Şartlı muafiyet sisteminde uygulanabilen önceden ihracat durumunda, Gümrük Kanununun 109 uncu maddesinde belirtilen gümrük statüsü değişikliği;a) İthal eşyanın dahilde işleme rejimine sokulması şartı ile ihraç edilmiş işlem görmüş ürünlere ait ihracat beyannamesinin tescil edildiği anda,b) İthal eşyası ve eşdeğer eşyada rejim için beyan edilen ithal eşyanın serbest dolaşıma girdiği tarihte,Gerçekleşir.Önceden ihracat uygulamasında, ihracat vergilerine tabi eşdeğer eşyadan elde olunan işlem görmüş ürünlerin ihracında, eşdeğer eşyanın, yerine kullanıldığı ithal eşyasının serbest dolaşıma girişinde muafiyet uygulanmak üzere bu vergiler teminata bağlanır ve ithal eşyanın serbest dolaşıma girmesiyle teminat çözülür.Eşyanın ve beyannamenin gümrüğe sunulmasıMadde 361- Basitleştirilmiş usule ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulacak her türlü işlem görmüş ürün veya değişmemiş eşya ve bunlara ilişkin beyanname, gümrük işlemlerinin yapılması için izinde belirtilen gümrük idaresine sunulur.Eşya veya ürünler için normal usulde beyan, tabi olacağı gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanıma ilişkin hükümlere uygun olarak yapılır. Beyanı yapılan işlem görmüş ürünler veya değişmemiş eşyanın beyannamedeki tanımı, izinde belirtilen özelliklere uygun olmalıdır.Gümrük Kanununun 60 ıncı maddesinin 2 nci fıkrası hükümleri çerçevesinde, eşyanın talep edilen rejime tabi tutulması için gerekli belgeler rejimi ibra eden beyanname ile birlikte verilir.Basitleştirilmiş usule göre dahilde işleme izni verildiği taktirde, Kanunda yer alan serbest dolaşıma giriş, ihracat ve yeniden ihracata ilişkin özel hükümler dikkate alınır. Basitleştirilmiş usule göre yapılacak beyanlarda, beyanname, izinde belirtilen gümrük idaresine verilir.Gümrük yükümlülüğüMadde 362- Dahilde işleme rejimi kapsamında bir yükümlülük doğması halinde, üç ila yedinci fıkraları hükümleri saklı kalmak kaydıyla, gümrük vergileri, ithal eşyasının rejime girişine ilişkin beyannamenin tescil tarihindeki vergi oranları ve diğer vergilendirme unsurları dikkate alınarak hesaplanır.İthal eşyanın, rejime girişine ilişkin beyannamenin tescili tarihinde tarife kotaları ve tarife tavanları çerçevesinde tercihli tarifeden yararlanabiliyor durumda ise söz konusu eşyanın bu tercihli tarifeden yararlanabilmesi, serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil edildiği tarihte de söz konusu tercihli tarifenin yürürlükte olmasına bağlıdır.İkincil işlem görmüş ürünlerin serbest dolaşıma sokulması halinde, bunların ithalat vergileri, asıl işlem görmüş ürünün ihraç edilen kısmı oranında ikincil işlem görmüş ürünlerin serbest dolaşıma girişine ilişkin beyannamenin tescil tarihindeki vergi oranı ve diğer vergilendirme unsurları esas alınarak hesaplanır. Ancak izin hak sahibinin, bu ürünlere ilişkin vergilerin birinci ve ikinci fıkraları hükümlerine göre tahakkuk talepleri de kabul edilebilir.Bir şartlı muafiyet düzenlemesine tabi tutulan veya serbest bölgeye konulan işlem görmüş ürünlerin ithalat vergileri, söz konusu şartlı muafiyet düzenlemesinin veya serbest bölgelere ilişkin hükümlerin öngördüğü şekilde hesaplanır. Ancak, işlem görmüş ürünlerin, gümrük kontrolü altında işleme rejimi dışında, yukarıda belirtilen gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanım şekillerine tabi tutulduğu takdirde uygulanacak vergi birinci ve ikinci fıkralara göre hesaplanan miktardan az olamaz.İthal eşyanın, gümrük kontrolü altında işleme rejimine tabi tutulduğu hallerde, işlem görmüş ürünler söz konusu rejim hükümlerine göre vergiye tabi tutulur.İthal eşyası için özel amaca yönelik nihai kullanım nedeniyle, indirimli veya sıfır ithalat vergi oranının uygulanmasının öngörüldüğü hallerde, bu uygulamadan işlem görmüş ürünler de yararlandırılır.İthal eşyası, Gümrük Kanununun 167 nci maddesi uyarınca ithalat vergilerinden muaf ise işlem görmüş ürünler de bu muafiyetten yararlandırılır.Telafi edici vergiTasarruflu Yazılar 1Madde 363- Dahilde işleme rejimi kapsamında elde edilen ürünlerin, tercihli tarifeden yararlanabilmesi için Türkiye'nin taraf olduğu anlaşma hükümlerine göre söz konusu ürünlerin bünyesine giren serbest dolaşımda olmayan eşyanın vergilerinin ödenmesinin öngörülmesi halinde, anlaşmaya taraf ülkelere ihracında bu ürünleri vergilerinin ödenmesi gerekir.Bu durumda ithal eşyanın ithalat vergileri, ihracata ilişkin beyannamenin tescili tarihindeki vergi oranları ve diğer vergilendirme unsurlarına göre hesaplanır. Yükümlü beyan sahibidir. Dolaylı temsil durumunda hesabına beyanda bulunulan kişi de yükümlüdür.Nihai kullanımda vergiMadde 364- Nihai kullanımları nedeniyle, rejime giriş için beyannamenin tescil edildiği tarihte tercihli tarife uygulamasından yararlanabilecek ithal eşyasının, Gümrük Kanununun 114 üncü maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca tahsil edilecek ithalat vergileri, tercihli tarife uygulaması için gerekli şartların gerçekleşmesi durumunda bu nihai kullanıma uygun olan oran üzerinden hesaplanır. Bunun için özel bir izin gerekmez.Birinci fıkrada belirtilen tercihli uygulama, sadece eşyanın tercihli tarife uygulamasına imkan tanıyan sürenin dolmasından önce nihai kullanıma tabi tutulması halinde, kullanılabilir. Süre, rejim için giriş beyannamesinin tescilinden itibaren başlar. Bu süre, eşyanın beklenmeyen ve mücbir sebepler veya rejimin işleyişinin bir parçası olan teknik ihtiyaçlar dolayısıyla nihai kullanıma sokulamaması halinde uzatılabilir.İşlem görmüş ürünlerin vergileriMadde 365- İşlem görmüş ürünlerin serbest dolaşıma sokulmaları ve gümrük vergilerinin Gümrük Kanununun 114 üncü maddesi uyarınca, ithal eşyasına ilişkin vergi unsurlarına göre belirlenmesi durumunda, beyannamenin 15, 34, 41 ve 42 nci kutuları işlem görmüş ürünlerin imalinde kullanılan ithal eşya için doldurulur.378 inci maddede belirtilen INF 1 Formunun veya bununla aynı bilgileri içeren başka bir belgenin serbest dolaşıma giriş beyannamesi ile birlikte ibrazı halinde, birinci fıkrada belirtilen bilgilerin sunulmasına gerek yoktur.İşlem görmüş ikincil ürünlerin vergileriMadde 366- İlgili kuruluşların görüşleri alınmak suretiyle Müsteşarlıkça tespit edilerek yayımlanan işleme faaliyetleri de gösterilen ikincil işlem görmüş ürünler listesindeki malların, serbest dolaşıma girmeleri halinde, bunların gümrük vergilerinin hesabında Gümrük Kanununun 115 inci maddesinin (a) fıkrası uygulanır. İşleme faaliyeti sonucunda elde edilen ve söz konusu listede yer almayan işlem görmüş esas ürünlerin ihraç edilen kısmı ile orantılı olarak serbest dolaşıma girecek işlem görmüş ikincil ürünün gümrük vergileri, serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil edildiği tarihte yürürlükte bulunan vergi oranı üzerinden hesaplanır.İzin sahibi, bu hesaplamanın Gümrük Kanununun 114 üncü maddesinde belirtilen esaslara göre yapılmasını talep edebilir.Birinci fıkrada belirtilen listede yer almayan işlem görmüş ürün, hiçbir şekilde kullanılamaz hale gelmişse bunlar Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edilmiş olarak kabul edilir.Birinci fıkrada belirtilen ikincil işlem görmüş ürünlerin gümrük yükümlülüğünün başladığı tarih, serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil edildiği tarihtir.İlgili gümrük idareleri birinci fıkrada belirtilen liste dışındaki atık, hurda, kalıntı, kesilmiş kağıt ve ıskarta malzemenin aynı fıkrada belirtilen vergilendirme usulüne tabi tutulmasına izin verebilir. Gümrük idareleri, bu fıkranın uygulandığı durumları, her altı ayda bir Müsteşarlığa bildirmek zorundadır.FaizTasarruflu Yazılar 1Madde 367- İkinci fıkra hükümleri saklı kalmak kaydıyla, dahilde işleme rejimi kapsamında işlem görmüş ürünler veya değişmemiş durumdaki eşya için gümrük yükümlülüğü doğduğunda, bu vergilere ilave olarak Gümrük Kanununun 207 nci maddesi uyarınca belirlenecek faiz de tahsil olunur.Birinci fıkra hükmü;a) Gümrük Kanununun 194 üncü maddesi uyarınca bir gümrük yükümlülüğü doğduğunda,b) Gümrük Kanununun 164 üncü maddesi çerçevesinde imha sonucunda ortaya çıkan atık ve artıklar serbest dolaşıma sokulduğunda,c) Esas işlem görmüş ürünlerin ihraç edilen miktarları ile orantılı olmaları kaydıyla 366 ncı maddede belirtilen ikincil işlem görmüş ürünler serbest dolaşıma sokulduğunda,d) İzin sahibinin, serbest dolaşıma geçiş talebinde bulunduğunda ve kendi hatası veya ihmalinden kaynaklanmayan özel durumların, ihracat başvurusunda öngörülen ve usulüne uygun olarak ihracatın gerçekleştirilmesini imkansız ya da gayri ekonomik kıldığına dair deliller sunması durumunda,e) Gümrük Kanununun 121 inci maddesinin 4 üncü fıkrasına göre serbest dolaşıma giriş izni verilmesi sebebiyle bir gümrük yükümlülüğünün doğması halinde, söz konusu ürünlerin ithalat vergilerinin geri verilmediği veya kaldırılmadığı sürece,Uygulanmaz.İkinci fıkranın (d) bendinde belirtilen durumun incelenmesi için işlemi yapan gümrük idaresine başvurulur. Bu başvuru, durumun tam olarak incelenmesi için gerekli bütün destekleyici belgelerin sunulması halinde kabul edilir. Destekleyici belgeler gümrük idarelerince 5 yıl süreyle saklanır.İşlem görmüş ürünlerdeki ithal eşya oranıMadde 368- Gerektiğinde gümrük vergilerinin tahakkuk ettirilebilmesi için işlem görmüş ürünlere dahil edilen ithal eşyanın oranı hesaplanır. Bu hesaplama, gümrük vergilerinin tamamen Gümrük Kanununun 115 inci maddesine göre belirlendiği durumlarda uygulanmaz.Hesaplamalar, 369, 370 ve 371 inci maddelerde belirtilen ve 48 no.lu ekteki örneklerle ifade edilen yöntemlere göre veya aynı sonuçları veren başka herhangi bir yönteme göre yapılabilir.Birinci miktar ölçme yöntemiMadde 369- İşlem görmüş ürünlerin esas alındığı birinci miktar ölçme yöntemi, dahilde işleme faaliyetlerinden sadece bir tür işlem görmüş ürün elde edilmesi durumunda kullanılır. Bu durumda, gümrük vergisi tahakkuk eden işlem görmüş ürünlerin miktarına tekabül eden ithal eşyanın miktarı; gümrük vergisi tahakkuk eden işlem görmüş ürünün, işlem görmüş ürünlerin toplam miktarına oranlanması sonucu bulunacak katsayının toplam ithal eşya miktarıyla çarpılması ile hesaplanır. (Ek 48)İkinci miktar ölçme yöntemiMadde 370- İthal eşyanın esas alındığı ikinci miktar ölçme yöntemi, dahilde işleme faaliyetleri sonucu işlem görmüş birden fazla ürün elde edilmesi ve ithal eşyasının bütün unsurlarının her işlem görmüş ürün içinde bulunması halinde uygulanır. Bu yöntemin uygulanmasına karar verilirken fireler dikkate alınmaz.Her işlem görmüş üründe kullanılan ithal eşya miktarı; işlem görmüş her ürün türünde bulunan ithal eşya miktarının, işlem görmüş ürünlerin tümünde bulunan toplam ithal eşya miktarına oranlanması sonucu bulunacak katsayının, ithal eşyasının toplam miktarıyla çarpılması ile hesaplanır.Gümrük vergisi tahakkuk eden işlem görmüş ürünlerin miktarına tekabül eden ithal eşyasının miktarı; 368 inci maddede gösterilen yöntemle bulunan katsayının ikinci fıkraya göre hesaplanan ürünün imalatında kullanılan ithal eşyanın miktarıyla çarpılması ile hesaplanır. (Ek 48)Kıymet ölçme yöntemiMadde 371- 369 ve 370 inci maddelerin uygulanmadığı diğer bütün durumlarda, kıymet ölçme yöntemi uygulanır. Ancak gümrük idareleri izin sahibinin rızası ile ve basitleştirme amacıyla her iki yöntemin de benzer sonuçlar vereceği durumlarda kıymet ölçme yöntemi yerine 370 inci maddede belirtilen miktar ölçme yöntemini kullanabilir.İşlem görmüş her ürünün imalatında kullanılan ithal eşya miktarı; işlem görmüş her ürün değerinin, üçüncü fıkraya göre hesaplanan işlem görmüş ürünlerin toplam değerine oranlanması sonucu bulunacak katsayının, ithal eşyasının toplam miktarıyla çarpılması ile hesaplanır.Kıymet ölçme yöntemini uygulamak için kullanılacak her farklı işlem görmüş ürünün değeri; alıcı ve satıcı arasındaki ilişkiden etkilenmemiş olması şartı ile aynı veya benzer ürünlerin Türkiye'de son satış fiyatı veya bu bilinmiyorsa, aynı şartla Türkiye'deki son fabrika çıkış fiyatı, esas alınarak tespit olunur.Ürünün değerinin bu şekilde hesaplanamaması halinde, bu hesaplama ilgili gümrük idaresi tarafından uygun bir yöntem kullanılarak yapılır. Gümrük yükümlülüğü doğan işlem görmüş ürünlerin miktarına tekabül eden ithal eşyasının miktarı, 369 uncu maddede belirtilen yöntemle bulunan katsayısının, ikinci fıkraya göre hesaplanan ithal eşyanın miktarıyla çarpılması ile hesaplanır. (Ek 48)Birden fazla beyanname ile rejime giren ithal eşyaMadde 372- İthal eşyasının dahilde işleme rejimine tek bir izin, ancak birden fazla beyanname ile sokulmuş olması durumunda, bir gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanıma tabi tutulan değişmemiş eşya veya işlem görmüş ürünler, en erken tarihi taşıyan beyanname ile rejime sokulan ithal eşyasından elde edilmiş sayılır.İzin sahibinin birinci fıkrada belirtilen değişmemiş eşya veya işlem görmüş ürünlerin elde edildiği ithal eşyasını gösterebilmesi durumunda, birinci fıkra hükmü uygulanmaz.Üçgen trafik ve INF 5 formuMadde 373- Dahilde işleme rejiminin, şartlı muafiyet sisteminde uygulanabilen önceden ihracatta, üçgen trafik uygulamasına izin verilebilir. Üçgen trafik, ithal eşyanın, işlem görmüş ürünlerin önceden ihracatının gerçekleştirildiği gümrük idaresinden başka bir gümrük idaresinden sokulmasıdır. Bu uygulamada, ihraç edilen işlem görmüş ürünlerin imalinde kullanılan eşya kadar, ithal eşyanın rejimden yararlandırılması amacıyla INF 5 formu kullanılır.INF 5 formu, 49 no.lu ekteki örneğe ve açıklamalara göre biri asıl dört nüsha olarak düzenlenir ve ihracat beyannamesi ile birlikte ihracat işlemlerinin gerçekleştirildiği gümrük idaresine sunulur. Eşyanın müteakip sevkıyatlarla ithalinin planlanması halinde birden ziyade INF 5 formu düzenlenebilir. Şartlara uyulduğunun ispatlanması halinde, INF 5 formu, işlem görmüş ürünlerin önceden ihracatından sonra da sunulabilir. Ancak formun kabul edilmesi, sistemin doğru çalıştığını gösteren ve önceden ihracat uygulamasında gerekli bütün bilgi ve belgelerin sunulması şartına bağlıdır.İşlem görmüş ürünlerin Türkiye Gümrük Bölgesini beyannamenin tescil edildiği gümrük idaresinden terk etmesi durumunda idare, INF 5 formunun 9 ve 10 no.lu kutularını doldurarak, birinci ve üçüncü örneği alıkoyar, aslını ve ikinci örneği beyan sahibine iade eder. Gümrük idaresi alıkonulan üçüncü örneği tasdik ederek giriş işlemlerinin yapılacağı gümrük idaresine gönderir.İşlem görmüş ürünlerin Türkiye Gümrük Bölgesini ihracat beyanının tescil edildiği gümrük idaresi yerine başka bir gümrük idaresinden terk etmesi halinde, bunlar transit rejimi hükümleri çerçevesinde taşınır. Transit belgesinde eşyanın tanımlanması için ayrılan kutuda 376 ncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen ibarelerle birlikte İTHALAT-İHRACAT ibarelerinden ilgili olanı yazılır. Gümrük beyannamesinin tescil edildiği gümrük idaresi INF 5 formuna transit belgesindeki bilgileri ve T (TRANSİT) ibaresini kaydederek 9 no.lu kutuyu doldurur. Çıkış gümrük idaresi INF 5 formunun 10 no.lu kutusunu doldurur, birinci örneği ithal eşyanın giriş işlemlerinin yapılacağı gümrük idaresine gönderir, aslını ve diğer nüshalarını beyan sahibine iade eder. İhracat işlemleri bir iç gümrükte yapılan işlem görmüş ürünler, diğer bir ülkeye doğrudan ihracat dışında herhangi bir işlem veya kullanıma tabi tutulamaz.İzin sahibi, ithal eşyasını rejime sokan beyanname ile birlikte INF 5 formunun aslı ile 2 ve 3 üncü nüshalarını gümrük idaresine sunar. Gümrük idaresi, INF 5 formunun aslı ve diğer nüshaları rejime sokulan ithal eşyasının miktarını ve beyannamede ithal edilmek istenilen miktar ile karşılaştırarak, INF 5 formunda belirtilen eşya miktarından fazlasını rejimden yararlandırmaz.İdare, ayrıca INF 5 formunun aslı ve diğer nüshalarına beyannamenin tescil sayı ve tarihini kaydederek, aslını ve 3 no.lu nüshasını beyan sahibine iade eder ve 2 no.lu nüshayı saklar.INF 5 formunun çalınması, kaybedilmesi veya tahrip olması durumunda ithalatçı, gümrük idaresinden bir kopya vermesini isteyebilir. Gümrük idaresi, ithal eşyasının rejim içine sokulmamış olduğunun ispatlanması halinde bu talebi karşılar. Bu şekilde verilen INF 5 formunun aslına, kopyasının verildiği şerh edilir ve verilen kopyalarına aşağıdaki ibare konulur.'İKİNCİ NÜSHADIR' (DUPLICATE)Yeterli büyüklükte ihracat beklentisi olan kişiler gümrük idarelerinden belirli üçgen trafik işlemleri için basitleştirilmiş usul uygulanmasını isteyebilir. Bu istisna, belirli bir dönem içerisinde gerçekleşmesi beklenen işlem görmüş ihraç ürünlerinin bir araya toplanmasını sağlar ve INF 5 formu toplam ihracat miktarını kapsar.Basitleştirilmiş usul uygulanması isteğinin değerlendirilebilmesi için gerekli her tür destekleyici bilgi ve belgenin gümrük idaresine sunulması gerekir. Bu belgeler, diğer belgeler yanında ihracatın sıklığını gösterecek, planlanan işlemlerin özetini verecek ve eşdeğer eşya için şartların yerine getirildiğini ispatlayacak bütün detayları içermek zorundadır. Gümrük idareleri gerekli bütün detayları elde ettiklerinde talebi, kendi görüşleri ile Müsteşarlığa iletir ve Müsteşarlığın izin verilip verilemeyeceğine ve verilecekse hangi şartlar altında verileceğine ilişkin görüşü doğrultusunda işlem yapar.Ticaret politikası önlemleriMadde 374- Eşyanın serbest dolaşıma sokulması sırasında ticaret politikası önlemlerinin uygulanması öngörülüyorsa; söz konusu önlemler eşyanın dahilde işleme rejimi için girişlerinde ya da bu rejime tabi oldukları süre zarfında uygulanmaz.Eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine girişinde ticaret politikası önlemlerinin uygulanması öngörülüyorsa, söz konusu önlemler, ithal eşyasının dahilde işleme rejimi için sokulmaları durumunda da uygulanır.Birinci fıkranın uygulandığı durumlarda, dahilde işleme rejimine giriş anında herhangi bir lisans, izin veya başka bir belge sunulmasına gerek yoktur. Bununla birlikte, eşyanın serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutulmasına izin verilmesi halinde, mevzuatın aradığı söz konusu belgelerin sunulması zorunludur.Ticaret politikası önlemlerinin uygulanmayacağı hallerMadde 375- Rejim içine sokulan ithal eşyasının yeniden ihracatında yürürlükteki hükümlere uygun olarak, Türkiye menşeli ürünlerin ihracatına ilişkin ticaret politikası önlemlerini olumsuz yönde etkilemeyen değişmemiş eşyanın veya işlem görmüş ürünlerin ihracatı konusunda belirlenen ticaret politikası önlemlerinin uygulanmasına gerek yoktur.İthal eşyaya ticaret politikası önlemlerinin uygulanmasıMadde 376- İthal eşyanın, değişmemiş eşya, ya da ikincil işlem görmüş ürünler dışındaki işlem görmüş ürünler şeklinde serbest dolaşıma girişi, gümrük idarelerinin serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescili anında ithal eşyası konusunda yürürlükte bulunan ticaret politikası önlemlerini uygulanmasına bağlıdır.Belgelerde yer alacak kayıtlarMadde 377- İşlem görmüş ürünlerin ya da değişmemiş eşyanın dahilde işleme rejiminin ibra edilmesine imkan verecek şekilde, şartlı muafiyet düzenlemelerinden birine tabi tutulması veya serbest bölgeye konulması durumunda, söz konusu gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanım için düzenlenen belgede, eşyanın tanımlanması amacıyla ayrılan kutu ya da basitleştirilmiş usuller uygulandığında kullanılan ticari belge veya kayıtlar, aşağıdaki ibareyi de içerir: 'Dahilde İşleme/Şartlı Muafiyet Sistemindeki Eşya' (I.P./S.goods)Şartlı muafiyet sisteminde, rejime sokulan ithal eşyanın özel ticaret politikası önlemlerine tabi olması ve bu önlemlerin, değişmemiş eşya veya işlem görmüş ürünler şeklinde bir gümrük rejimi uygulandığı ya da bunların serbest bölgeye konulduğu tarihte yürürlükte olması halinde, bu belgelere birinci fıkrada belirtilen ibareye ek olarak aşağıdaki ibare de eklenir:'Ticaret Politikası' (Commercial Policy)INF 1 formuMadde 378- INF 1 formu, 50 no.lu ekteki hükümlere ve örneğe uygun biri asıl üç nüsha olarak, işlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın izin belgesinde belirtilen gümrük idaresi dışında başka bir gümrük idaresinden serbest dolaşıma geçişleri halinde kullanılır.Serbest dolaşıma giriş işlemini yapacak gümrük idaresi, tasdik ettiği bu formu kullanarak, duruma göre ithal eşyanın girişinin veya ihracatının yapıldığı gümrük idaresinden;a) 9 (a) kutusunda, Gümrük Kanununun 114 veya 121 inci maddesinin 4 üncü fıkrası uyarınca ödenecek gümrük vergilerinin miktarının,b) 9 (b) kutusunda, uygulanacak faizin başlangıç tarihinin,c) Serbest dolaşıma sokulan işlem görmüş ürünlerin imalatında kullanılan ithal eşyasının miktarı, tarife pozisyonu ve menşeinin,d) Alınan teminat miktarının,Bildirilmesini isteyebilir.Bu şekilde bildirilen gümrük vergilerinin miktarı, Gümrük Kanununun 114 üncü maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen veya geri ödenen ya da ödenecek veya alınmamış gümrük vergilerinin miktarı ile muhtemel bir farklılığı yansıtabilir. Bu durumda serbest dolaşıma giriş işlemlerinin yapılacağı sırada hesaplanan vergiler esas alınır.Serbest dolaşıma giriş beyannamesinin Özel Ticaret Politikası Önlemlerine tabi ürünler veya eşyaya ilişkin olması ve ticaret politikası önlemlerinin uygulanacak olması durumunda, beyannamenin tescil edildiği gümrük idareleri, kendileri tarafından tasdik edilen INF 1 formunu kullanarak giriş işlemlerinin yapıldığı gümrük idaresinden, ticaret politikası önlemlerinin dahilde işleme rejimine tabi tutulan eşyaya gerçekte uygulanıp uygulanmadığının belirtilmesini ister.INF 1 formunun aslı ve bir örneği, duruma göre ithal eşyanın girişinin veya ihracatın yapıldığı gümrük idaresine gönderilir ve bir örneği onaylayan gümrük idaresi tarafından saklanır. Formun gönderildiği idare, formun 8, 9 ve 10 no.lu kutularına istenilen bilgileri yazarak aslını geri gönderir ve nüshasını alıkoyar.INF 1 formunun, vergi miktarının tespiti amacıyla kullanıldığı hallerde, bu formda belirtilen ürünler, 2 no.lu kutunun tasdik edildiği tarihte serbest dolaşıma girmiş sayılır.Tek bir izin kullanılarak eşyanın veya ürünlerin nakledilmesiMadde 379- Gümrük idareleri, işlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın gümrük işlemleri yapılmadan ve dahilde işleme rejimini sona erdirmeden izin hak sahibinin fabrikasından daha ileri düzeyde işleme amacıyla ve bu naklin dahilde işleme kayıtlarına dahil edilmesi şartı ile transit hükümlerine göre taşınmasına izin verir. Bu durumda izin sahibi, nakledilen eşya ve üründen sorumlu olmaya devam eder.Türkiye Gümrük Bölgesi dışında işleme faaliyetleriMadde 380- İzin alınması şartıyla, işlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın tamamı veya bir kısmı, hariçte işleme rejimi hükümleri çerçevesinde, daha ileri düzeyde işlenmek üzere Türkiye Gümrük Bölgesi dışına geçici olarak ihraç edilebilir. Yeniden ithal edilen ürünler için bir gümrük yükümlülüğünün doğması halinde, ithalat vergileri; aynen geri gelen değişmemiş eşya ve ürünler için Gümrük Kanununun 114 ve 115 inci maddeleri hükümleri, işlendikten sonra gelen ürünler için ise hariçte işleme rejimi hükümleri, uyarınca hesaplanır.İhracat taahhüdünün kapatılmasıMadde 381- İzin sahiplerinin, dahilde işleme izin belgesinde ihracı taahhüt edilen işlem görmüş ürünleri, izin belgesi süresinde ihraç ve süre sonundan itibaren 3 ay içinde ihracat taahhüdünü belge bazında kapatmak için müracaat etmeleri gerekir. Kapatma işleminin uygun bulunması halinde teminatlar iade edilir. Kapatma esnasında, ihracatın dolaşım belgesi veya menşe ispat belgesi eşliğinde yapılması halinde, ithal eşyaya isabet eden telafi edici verginin ödendiğinin belgelenmesi istenir.Bununla birlikte, ithal eşyanın kusurlu olması veya ithal sözleşmesine aykırı olması sebebiyle imhası veya mahrecine iadesi ya da ikincil işlem görmüş ürünlerin imhası, gümrüğe terk edilmesi, çıkış hükmünde gümrüğe teslimi veya serbest dolaşıma girmesi hallerinde bu maddelere isabet eden ihracatın gerçekleştirilmesi şartı aranmaksızın ihracat taahhüdü kapatılır.Geri ödeme sisteminden yararlanan eşyaMadde 382- Geri ödeme sisteminden her eşya yararlanabilir. Ancak, serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescili sırasında;a) İthalat miktar kısıtlamalarına tabi olan,b) Türkiye'nin bazı ülke veya ülke grupları ile yaptığı tercihli tarife anlaşmaları veya Türkiye'nin tek taraflı olarak bazı ülkelere tanıdığı tercihli tarife uygulamalarından, ya da ithalat vergilerinde bazı eşyaya şartlı muafiyet veya indirim uygulamalarından kotalar dahilinde yararlanabilen,c) Tarım politikası veya işlenmiş tarım ürünleriyle ilgili özel düzenlemeler çerçevesinde alınan ithalat vergilerine tabi olan,d) İthal eşyanın serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescili sırasında, işlem görmüş ürünlerden parasal ihracat iadesine tabi olan,e) Serbest dolaşımda bulunan eşya kullanılarak üretilen işlem görmüş ürünlerin, dolaşım belgesi eşliğinde veya üçüncü ülke menşeli tarım ürünlerinden elde edilen işlenmiş ürünlerin menşe ispat belgeleri eşliğinde Avrupa Topluluğuna üye ülkelere; serbest ticaret anlaşması imzalanmış ülke menşeli olmayan eşyadan elde edilen işlem görmüş ürünlerin, anlaşmanın lehe hükümleri saklı kalmak şartıyla, ispat belgeleri eşliğinde taraf ülkelere veya Pan-Avrupa menşe kümülasyonuna taraf ülkeler menşeli olmayan eşya kullanılarak üretilen kümülasyona dahil nihai ürünün menşe ispat belgeleri eşliğinde kümülasyona taraf ülkelere, ihraç edilmesi halinde bu tür ihraca konu, Eşya, geri ödeme sisteminden yararlanamaz.Geri ödeme sistemi ancak, ithal eşyasının serbest dolaşıma girişine ilişkin beyannamenin tescili sırasında ve işlem görmüş ürünlerin herhangi bir parasal iadeden yararlanmadığı hallerde uygulanabilir.Geri ödeme sistemini kullanma izni ancak, işlem görmüş ürünlerin ihracına ilişkin beyannamenin tescili sırasında, işlem görmüş ürünlerin herhangi bir parasal ihracat iadesinden yararlanmadığı, ithal eşyanın tarım politikası ve işlenmiş tarım ürünleriyle ilgili özel düzenlemeler çerçevesinde alınan ithalat vergilerine tabi olmadığı hallerde verilir.Geri ödeme sisteminde uygulanmayacak hükümlerMadde 383- Dahilde İşleme Rejiminin Şartlı Muafiyet sisteminde uygulanan aşağıdaki hükümler geri ödeme sisteminde uygulanmaz.a) Eşdeğer eşyadan elde edilen işlem görmüş ürünlerin ithal eşyanın serbest dolaşıma girişinden önce ihraç edilmesini ifade eden 'önceden ihracat sistemi'.b) İşlem görmüş ürünlerin eşdeğer eşyadan elde edildiği durumlarda, gümrük işlemlerinde, eşdeğer eşyanın ithal eşya, ithal eşyanın eşdeğer eşya olarak sayılmasına ilişkin hükümler,c) Henüz Türkiye Gümrük Bölgesine getirilmemiş ithal eşyanın yerine ihracat vergilerine tabi eşyadan elde edilen işlemg örmüş ürünlerin ihracı halinde, ithal eşyasının süresi içinde ithal edilmesine karşılık olarak izin hak sahibinden ihracat vergileri kadar teminat alınmasına ilişkin hükümler,d) Gümrük Kanununun 113, 114, 122 nci maddeleri ve 115 inci maddenin (a) bendinin ikinci alt bendi ve (c) bendi hükümleri.Geri ödeme sisteminde serbest dolaşıma girişMadde 384- Geri ödeme sisteminde serbest dolaşıma giriş için belirlenmiş olan usuller, eşdeğer işlem sistemi kullanılsın veya kullanılmasın ithal eşyasına uygulanır.Dahilde işleme rejimine tabi tutulacak ithal eşyasına ilişkin serbest dolaşıma giriş beyannamesinde, eşyanın geri ödeme sistemi kapsamında olduğu belirtilir ve izne ilişkin bilgiler beyannamede gösterilir. Ayrıca iznin bir örneği de beyannameye eklenir.Geri ödeme sisteminde serbest dolaşıma giriş beyannamesi, izinde belirtilen gümrük idaresine verilir. Ancak basitleştirilmiş usule göre beyan söz konusu olduğunda, gümrük idaresinin bu konuda yetkili olması gerekir.Geri ödeme sisteminde serbest dolaşıma girişte basitleştirilmiş usullere göre işlem yapıldığında, Gümrük Kanununun 71 inci maddesi hükümleri uygulanır. Tamamlayıcı beyanname, izinde öngörülen süre içinde ve en geç geri ödeme talebinin yapılmasından önce gümrük idaresine verilir.İthal eşya oranıMadde 385- İşlem görmüş ürünlerin imalinde kullanılan ithal eşyasının oranı, gerektiğinde geri ödenecek veya alınmayacak gümrük vergilerinin hesaplanması için kullanılır. Bu hesaplama, bütün işlem görmüş ürünlerin Gümrük Kanununun 121 inci maddesinde belirtilen işlem veya kullanıma tabi tutulması halinde yapılmaz.Söz konusu hesaplama 386, 387 ve 388 inci maddelerde ifade edilen yöntemlerle veya aynı sonucu veren başka herhangi bir yöntemle yapılır.Birinci miktar ölçme yöntemiMadde 386- Geri ödeme sistemindeki işlem görmüş ürünün esas alındığı birinci miktar ölçme yöntemi, dahilde işleme faaliyetlerinden sadece bir ürün elde edildiğinde ve geri ödeme veya almama talebinde bulunabilecek işlem görmüş ürünler açısından 369 uncu maddede açıklandığı şekilde uygulanır.İkinci miktar ölçme yöntemiMadde 387- Geri ödeme sistemindeki ithal eşyanın esas alındığı miktar ikinci ölçme yöntemi, serbest dolaşıma giren eşyanın bütün unsurlarının her işlem görmüş üründe bulunduğu durumlarda, 370 inci maddede açıklandığı şekilde uygulanır.Bu yöntemin uygulanmasında kayıplar dikkate alınmaz.Kıymet ölçme yöntemiMadde 388- Kıymet ölçme yöntemi; 386 ve 387 nci maddelerin uygulanmadığı durumlarda, 371 inci maddede açıklandığı şekilde uygulanır.Belgelere düşülecek kayıtlarMadde 389- Geri ödeme sistemi kapsamındaki işlem görmüş ürünlerin, Gümrük Kanununun 121 inci maddesinin 1 inci fıkrasında belirtilen gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanımlardan birine tabi tutulması ve bu şekilde geri ödemeye izin verilmesi durumunda, rejim için kullanılan belgede eşyanın tanımlanmasına ayrılan kutuya aşağıdaki ibare yazılır.'Dahilde İşleme/Geri Ödeme Sistemindeki Eşya'Bu ibare duruma göre ilgili beyanname ve belgelere de kaydedilir.Ürünün ve beyannamenin gümrüğe sunulmasıMadde 390- Dahilde işleme rejimini sona erdiren gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanımdan birine sokulacak herhangi bir işlem görmüş ürün veya gerektiğinde değişmemiş eşya ve bunların beyanına ilişkin beyanname, izinde belirtilen gümrük idaresine sunulur. Yapılan beyan, ilgili olduğu gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanım hükümlerine tabi olur.Geri ödeme sisteminin uygulandığı dahilde işleme rejimini sona erdirecek işlem veya kullanımda, Gümrük Kanununun 71 inci maddesinde öngörülen basitleştirilmiş usuller, serbest dolaşıma giriş, ihracat ve yeniden ihracatta, bu konulardaki özel hükümler dikkate alınarak uygulanır.İhracat sayılmayacak hallerMadde 391- İşlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın hariçte işleme rejimi ve yeniden ihracat çerçevesinde daha ileri düzeyde işlenmek üzere geçici ihracı, söz konusu ürünlerin tespit edilen süreler içinde Türkiye Gümrük Bölgesine yeniden ithal edilmemeleri hariç olmak üzere, ithalat vergilerinin geri verilmesi veya kaldırılması açısından bir ihracat sayılmaz.Geri ödeme talebinde bulunulabilecek hallerMadde 392- İzin hak sahibi, geri ödeme sistemi çerçevesinde serbest dolaşıma giren ithal eşyasından elde edilmiş işlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın;a) İhraç edildiğini,b) Daha sonra yeniden ihraç edilmek üzere transit rejimi, gümrük antrepo rejimi, geçici ithalat rejimi veya şartlı muafiyet sisteminin uygulandığı dahilde işleme rejimine tabi tutulduğunu,c) Serbest bölgeye konulduğunu,Gümrük idarelerine belgelemek ve rejimin uygulanmasına ilişkin diğer tüm şartlara uyulmuş olmak kaydıyla, ithalat vergilerinin geri verilmesini veya kaldırılmasını isteyebilir.İşlem görmüş ürünler veya değişmemiş eşya, birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulma bakımından, serbest dolaşımda olmayan eşya sayılır.Geri ödeme talebinin, dahilde işleme izin belgesi kapsamındaki ihracat taahhüdünün kapatılmasını müteakip üç ay içerisinde ilgili gümrük idaresine yapılması gerekir. Gümrük idaresince, rejim şartlarına uyulduğunun anlaşılması halinde söz konusu vergiler, Gümrük Kanununun 210 ve müteakip maddeleri uyarınca geri verilir.Geri ödeme talebini destekleyecek belge ve bilgilerMadde 393- İşlem görmüş ürünlerin veya gerektiğinde değişmemiş eşyanın, Gümrük Kanununun 121 inci maddesinde belirtilen gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanımlardan birine tabi tutulmasına ilişkin beyan veya başvuru, bir geri ödeme talebini kanıtlayacak bütün bilgileri içerir.Eşyanın yeniden serbest dolaşıma girmesiMadde 394- Gümrük Kanununun 115 inci maddesinin (b) fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla, ithalat vergilerinin geri verilmesine veya kaldırılmasına imkan veren bir gümrük rejimine tabi tutulan ya da serbest bölgeye konulan işlem görmüş ürünler veya değişmemiş eşya, yeniden serbest dolaşıma girebilir. Bu eşya ve ürünlerin ayniyetinin tespiti açısından gerekli tedbirlerin alınması ve tabi olduğu rejim veya işlem ya da kullanım hükümlerine uyulmuş olması gerekir. Bu şekilde serbest dolaşıma sokulacak eşyanın gümrük vergileri tutarı, geri verilen veya kaldırılan vergi tutarı kadardır. Geri verilecek veya kaldırılacak ithalat vergileri tutarının tespitinde, gerektiğinde Gümrük Kanununun 115 inci maddesinin (a) bendi hükmü uygulanır.İşlem görmüş ürünlerin şartlı muafiyet sistemine tabi tutulmasıMadde 395- Geri ödeme sistemi çerçevesinde dahilde işleme faaliyetlerinden elde edilen işlem görmüş ürünlerin transit rejimi kapsamında başka bir gümrük idaresine gönderilmesi halinde, bu ürünlerin şartlı muafiyet sistemine tabi olabilmesi için ödenen veya tahakkuk edecek olan gümrük vergilerinin miktarının belirlenmesi açısından 378 inci maddede bahsedilen INF 1 Formu kullanılır.INF 7 FormuMadde 396- INF 7 Formu, 51 no.lu ekteki örneğe göre düzenlenmiş biri asıl üç nüshadan oluşur.Bu form, geri ödeme sistemi kapsamındaki işleme faaliyetlerinden elde edilen işlenmiş ürünlerin, bu ürünler için bir geri ödeme talebinde bulunulmasından önce, değişmemiş durumda veya verilen izin kapsamında daha ileri düzeyde işleme faaliyetinden sonra, serbest dolaşıma giriş işleminin yapıldığı gümrük idaresi dışındaki bir gümrük idaresinde, Gümrük Kanununun 121 inci maddesinin 1 inci fıkrasında belirtilen gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanımlardan birine tabi tutulduğu durumlarda kullanılır.Beyan sahibi, ürünlerin gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulduğu gümrük idaresine, beyanname ile birlikte INF 7 Formunu sunar. Gümrük idaresi, INF 7 Formunu tasdik ederek, aslını ve bir nüshasını izin sahibine iade eder, diğer nüshayı saklar.Eşyanın geri gelmesiMadde 397- Dahilde işleme rejimi kapsamında ihraç edilen veya yeniden ihraç edilen ürünlerin çeşitli nedenlerle geri gelmesi halinde, Gümrük Kanununun 168, 169 ve 170 inci maddeleri hükümlerine göre işlem yapılır. Anılan madde hükümlerinde belirtilen şartlara uyan hallerde, eşyanın yeniden ihraç tarihi, serbest dolaşıma giriş tarihi olarak kabul edilir ve kanunen alınması gereken ithalat vergileri dahilde işleme rejimi hükümlerine göre belirlenir.Yetkili gümrük idareleriMadde 398- Dahilde işleme rejimi hükümlerine tabi tutulan eşya veya ürünlerin gümrük işlemleri ancak belgelerinde yazılı gümrük idarelerinden yapılabilir.
DÖRDÜNCÜ ALT AYIRIM
Gümrük Kontrolü Altında İşleme
Rejimi
Tanım
Madde 399 - Serbest dolaşıma
girmemiş eşyanın, Türkiye Gümrük Bölgesinde, ithalat vergilerine veya ticaret
politikası önlemlerine tabi tutulmaksızın, niteliğini veya durumunu değiştiren
işlemlere tabi tutulmaları ve bu işlemlerden elde edilen ürünlerin tabi
oldukları gümrük vergileri üzerinden serbest dolaşıma girmeleri, gümrük
kontrolü altında işleme rejimi hükümleri uyarınca yapılır. Elde edilen bu tür
ürünler işlenmiş ürün olarak adlandırılır.
Normal usulde izin
Madde 400 - Gümrük
kontrolü altında işleme rejimine ilişkin izin başvurusu; Gümrük Kanununun 80 inci maddesinin
2 nci fıkrası ve 124 üncü maddesindeki
şartlara uyan işlemi yapan veya yaptıran kişi tarafından, 272 nci madde hükümleri ile 52 no.lu ekteki
örneğe uygun olarak, yetkili gümrük idaresine yapılır.
Basitleştirilmiş usul hükümleri saklı kalmak kaydıyla, izin;
sadece Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik kişilere;
a) İşlenmiş ürünler içinde ithal eşyasının tespitinin mümkün
olduğunun,
b) Eşyanın işlenmesinden sonra, rejime tabi tutulduğu
sıradaki niteliğine veya durumuna dönüştürülmesinin ekonomik olarak mümkün
bulunmadığının,
c) Rejimin uygulanmasının, ithal eşyasının tabi olduğu menşe
ve miktar kısıtlaması kurallarının etkilerini saptırmayacağının,
Tespiti ve,
d) Türkiye'deki benzer eşya üreticilerinin temel ekonomik
çıkarlarını olumsuz etkilemeyen bir işleme faaliyeti oluşturma veya devam
ettirme yönündeki ekonomik amaçlara uyulması,
e) Eşyaya ilişkin vergilerin teminata bağlanması şartıyla,
274 üncü maddedeki
hükümler dikkate alınarak 53 no.lu ekte yer
alan form ile yetkili gümrük idaresince verilir.
Gümrük
kontrolü altında işleme kayıtları
Madde 401- Gümrük
idareleri, rejime ilişkin hükümlerin doğru uygulanmasını ve yapılacak
denetimleri kolaylaştırmak amacıyla, rejime tabi tutulan ithal eşyanın
miktarını işleme faaliyetlerinin izlenmesi ve ödenmesi gerekebilecek gümrük
vergilerinin doğru hesaplanması için, gereken bütün hususları kapsayan stok
kayıtlarını tutmalarını veya tutturmalarını izin hak sahibinden ister.
Gümrük Kontrolü Altında İşleme Kayıtları olarak adlandırılan
bu kayıtlar, rejimin doğru olarak uygulanması için gerekli olan denetimlerin
yapılabilmesi bakımından, izni veren gümrük idaresi tarafından yapılacak
incelemelere her zaman açık tutulur.
Gümrük idareleri, başvuru sahibi tarafından ticari amaçlarla
tutulan kayıtların, işlemlerin denetimini mümkün kılması durumunda, bu
kayıtları Gümrük Kontrolü Altında İşleme Kayıtları olarak kabul edebilir.
Basitleştirilmiş
usulde izin
Madde 402- 163 üncü maddede yer alan basitleştirilmiş
usullerin uygulandığı durumlarda, izin vermeye yetkili herhangi bir gümrük
idaresi, eşyanın rejime girişine ilişkin beyannamenin verilmesini
basitleştirilmiş usulden yararlanmak için izin başvurusu olarak kabul eder. Bu
durumda beyannamenin gümrük idaresince kabulü izin yerine geçer ve bu kabul
iznin verilmesine ilişkin şartlara tabi olur.
Aşağıdaki bilgilerin beyannamenin 44 no.lu kutusunda
kaydedilmemiş olması halinde, beyan sahibi beyanname ile birlikte aşağıdaki
bilgileri içeren bir belgeyi de ibraz eder.
a) Beyan sahibiyle, rejimden yararlanmak için başvuran
kişinin farklı olması durumunda, başvuru sahibinin adı, soyadı veya ticari
unvanı ve adresi,
b) İşleme faaliyetini gerçekleştirecek kişinin başvuru sahibi
veya beyan sahibinden farklı bir kişi olması halinde, söz konusu kişinin adı,
soyadı veya ticari unvanı ve adresi,
c) İşleme faaliyetinin niteliği,
d) Elde edilecek işlem görmüş ürünlerin ticari ve/veya teknik
tanımı,
e) Verimlilik oranı veya bu oranın tespit edilmesinde
kullanılacak yöntem,
f) İthal eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işleme veya
kullanıma tahsis edilmesi için verilen süre,
g) İşleme faaliyetinin gerçekleştirileceği yer.
273 ve 285 inci madde hükümleri bu madde için de
geçerlidir.
İznin
geçerlik süresi
Madde 403 - Gümrük
kontrolü altında işleme rejimine ilişkin iznin geçerlik süresi, ekonomik
şartlar, başvuru sahibinin özel şartları ve işleme faaliyetinin özelliği
dikkate alınarak, gümrük idaresince her başvuru için ayrı ve azami iki yıl
olarak belirlenir. Beklenmeyen hal ve mücbir sebeplerle bu süre üç aya kadar
uzatılabilir.
Gümrükçe
onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutma süresi
Madde 404 - Gümrük
idareleri izni düzenlerken, işleme faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi için
yeterli süreyi dikkate alarak, işlenmiş ürünlerin, gümrükçe onaylanmış bir
işlem veya kullanıma tabi tutulması için gerekli süreyi tespit eder.
Bu süre, gümrük idarelerince kabul edilebilecek makul bir
sebep olması ve bu durumun belgelendirilmesi kaydıyla uzatılabilir.
Verimlilik
oranı ve bu oranı belirleme yöntemi
Madde 405 - Gümrük
kontrolü altında işleme rejimi kapsamındaki eşyaya ilişkin verimlilik oranı ve
bu oranın belirlenme yönteminin, işleme faaliyetinin gerçekleştiği veya
gerçekleşeceği şartlar göz önünde bulundurularak, mümkün olduğu ölçüde üretim
verilerine dayanması gerekir. İzin hak sahibinin kayıtlarında bu orana nasıl
ulaşıldığının tespit edilebilmesi ve bu kayıtların her zaman kontrole açık
olması esastır.
Gümrük idareleri, verimlilik oranı veya bu oranı belirleme
yöntemi ile ilgili kayıtları her zaman kontrol edebilir.
Rejime Giriş Beyanı
Madde 406 - Eşyanın
rejime girişine ilişkin beyanname, izin belgesinde belirtilen gümrük idaresine
sunulur.
Gümrük kontrolü altında işleme rejimine giriş için verilecek
beyanname, yazılı beyan normal usul hükümlerine uygun olarak düzenlenir. Beyannamede
eşya ile ilgili yapılan tanımlama, izin belgesindeki eşya tanımlamasına uygun
olmak zorundadır.
Basitleştirilmiş usulü kullanma izni verilmesi halinde,
Gümrük Kanununun 71 inci maddesinde
öngörülen basitleştirilmiş usul, 163 üncü madde hükmü doğrultusunda
uygulanır.
Gümrük kontrolü altında işleme kayıtlarının olmaması veya bu
kayıtların gerekli kontrole imkan vermemesi halinde, dahilde işleme, gümrük
kontrolü altında işleme veya geçici ithalat rejimlerine konu eşyanın kayıt
yoluyla beyanına izin verilmez.
Basitleştirilmiş beyana ilişkin tamamlayıcı beyannamenin izin
belgesinde öngörülen süre içerisinde ve ibra senedinin ibrazından önce gümrüğe
verilmesi gerekir.
Rejime giriş esnasında, eşyaya isabet eden vergiler teminata
bağlanır.
İbra
Madde 407 - Rejimin ibrasında, verimlilik
oranının tatbiki yoluyla işlem görmüş ürünlere isabet ettiği belirlenen ithal
eşya miktarı ya da gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulan
değişmemiş ithal eşya miktarı esas alınır.
Değişmemiş eşya veya izinde öngörülene nazaran işlemin ara
aşamalarından birinde bulunan ürünler için bir gümrük yükümlülüğü doğduğunda,
gümrük vergileri tutarı, ithal eşyanın gümrük kontrolü altında işleme rejimine
tabi tutulduğu beyannamenin tescili sırasındaki vergi oranı ve diğer
vergilendirme unsurlarına istinaden hesaplanır.
Bu hesaplamalar, 369 ila 371 inci
maddeleri hükümleri esas alınarak yapılır.
İbra Beyanı
Madde 408 - Gümrük kontrolü altında işleme
faaliyetine tabi tutulan eşyanın, bu rejimi sona erdirecek beyannamesi, izinde
belirtilen gümrük idarelerinden birine sunulur.
Ancak; izni veren gümrük idaresinin bilgisi ve izni dahilinde
bu beyanname başka bir yetkili gümrük idaresine de verilebilir.
Rejimi ibra için verilen beyanname, izin verilen ve tabi
olacağı gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanıma ilişkin hükümlere uygun olarak
düzenlenir.
İşlenmiş ürünlerin veya ithal eşyanın beyannamede yapılan
tanımının, izin belgesindeki tanıma uygun olması gerekir.
Gümrük Kanununun 71 inci maddesinde
öngörülen basitleştirilmiş usuller, rejimi sona erdiren, serbest dolaşıma
giriş, ihracat ve yeniden ihracat için yapılan başvurulara uygulanır.
İbra senedi
Madde 409- İzin sahibi, eşyanın gümrük kontrolü
altında işleme rejimini ibra eden ve bu rejim dışındaki diğer rejimler için
beyan konusunda öngörülen sürenin sona ermesinden itibaren 30 gün içerisinde
izni veren gümrük idaresine bir ibra senedi verir.
İbra senedinde;
a) İzin belgesi sayı ve tarihi,
b) İthal eşyayı rejime sokan beyanname sayı ve tarihi ile
ithal eşyanın miktarı,
c) İthal eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetveli Pozisyon
numarası,
d) İthal eşyanın gümrük değeri,
e) Belirlenen verimlilik oranı,
f) İşlem görmüş ürünlerin tanımı ve miktarı ile tabi
tutuldukları gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanımı ve bu işlem veya kullanıma
ait beyanname sayı ve tarihi,
g) 411 inci maddenin (d) bendinin uygulanacağı hallerde
işleme maliyeti,
h) İşlem görmüş ürünlerin Türk Gümrük Tarife Cetveli Pozisyon
numarası,
Yer alır.
Rejime giriş ve rejimin ibrasında basitleştirilmiş usulün kullanıldığı
durumlarda, Gümrük Kanununun 71 inci maddesinin
3 üncü fıkrasında öngörülen tamamlayıcı beyanname ve belgeler kullanılır.
İbra senedi işlemleri
Madde 410 - İzin veren
gümrük idaresi ;
a) İbra senedinin bilgisayar veri işleme tekniği yoluyla veya
gümrükçe kabul edilebilecek başka bir şekilde düzenlenmesine,
b) İbra senedinde yer alan bilgilerin, eşyayı rejime sokan beyanname
üzerinde gösterilmesine ve bunun ibra senedi olarak kabul edilmesine,
İzin verebilir.
İzin veren gümrük idaresi 409 uncu maddenin birinci
fıkrasında belirtilen süre içerisinde ve izin belgesinde belirtilmek kaydıyla,
ibra senedini kendisi düzenleyebilir. İbra senedi 5 yıl süre ile muhafaza
edilir.
İşlem
görmüş ürünlerin gümrük kıymeti
Madde 411 -
Gümrük
Kanununun 31 inci maddesinin
1 nci fıkrası uyarınca, serbest dolaşıma girecek işlem görmüş ürünlerin
kıymetinin belirlenmesinde, ilgili kişinin serbest dolaşıma giriş
beyannamesinin tescil tarihindeki tercihine göre;
a) Herhangi bir üçüncü ülkede üretilen aynı veya benzer
eşyanın aynı veya yaklaşık bir tarihte tespit edilen kıymeti,
b) Alıcı ile satıcı arasındaki bir ilişkiden etkilenmemiş
olması şartıyla ürünlerin satış fiyatı,
c) Alıcı ile satıcı arasındaki bir ilişkiden etkilenmemiş
olması şartıyla aynı veya benzer eşyanın Türkiye'deki satış fiyatı,
d) İthal eşyanın kıymeti ile işleme maliyetinin toplamı,
Yöntemlerinden biri uygulanır.
Tercihli
tarife uygulaması
Madde 412 - Gümrük
kontrolü altında işleme rejimine tabi tutulan ithal eşyasının, tercihli bir
tarife uygulamasından yararlanabildiği ve aynı tercihli tarife uygulamasının
serbest dolaşıma giren aynı nitelikteki işlenmiş ürünlere de uygulanabildiği
hallerde, işlenmiş ürünlerin tabi olduğu gümrük vergileri, söz konusu tercihli
tarife çerçevesinde belirlenmiş vergi oranına göre hesaplanır.
Tercihli tarife uygulamasının tarife kotaları veya tarife
tavanlarına tabi olması halinde, işlenmiş ürünler için tercihli tarifeye göre
belirlenen vergi oranının uygulanması, söz konusu tercihli tarifenin serbest
dolaşıma giriş beyannamesinin tescili sırasında ithal eşyasına uygulanabilmesi
koşuluna bağlıdır. Serbest dolaşıma giren işlenmiş ürünlerin imalatında fiilen
kullanılan ithal eşyası miktarı, beyannamenin tescili sırasında yürürlükte olan
tarife kotaları ve tarife tavanları hesabına katılır. Bu durumda, işlenmiş
ürünlerle aynı olan ürünler için açılmış tarife kotaları veya tavanlarının
hesabına herhangi bir ilave yapılmaz.
Bilgi gönderme
Madde 413 - Gümrük
idareleri;
a) Rejime girişi yapılan ithal eşya değerinin, kişi başına
yılda 100 milyar TL[79] yi geçen
her işleme faaliyetine ilişkin izin kapsamındaki; 54 no.lu ekte
belirtilen hususları,
b) Gümrük Kanununun 124 üncü maddesinin
2 nci fıkrasının (d) bendinde sözü edilen Türkiye'deki benzer eşyanın
üreticilerinin temel ekonomik çıkarlarını olumsuz etkilememesi ve bir işletme
faaliyeti yaratma veya devam ettirme yönündeki ekonomik amaçlara uyulması
şartlarına uygun olmadığı gerekçesiyle reddedilen her izin başvurusuna ilişkin 54 no.lu ekte
belirtilen hususları,
İznin düzenlenmesini ya da başvurunun reddedilmesini takip
eden ay içinde Müsteşarlığa (Gümrükler Genel Müdürlüğü) bildirir.
Birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen tutar, her yıl bir
önceki yıla ilişkin olarak Maliye Bakanlığınca 213 sayılı Vergi Usul
Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında arttırılarak uygulanır.
Bu uygulamadan Başmüdürler sorumludur.
Yetkili
gümrük idareleri
Madde 414 - Gümrük
kontrolü altında işleme rejimine tabi eşya ve ürünlerin gümrük işlemlerini
yapmaya ve bu rejimle ilgili izinleri vermeye sadece belgelerinde yazılı gümrük
idareleri yetkilidir.
BEŞİNCİ ALT AYIRIM
Geçici
İthalat Rejimi
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Tasarruflu Yazılar 1
Tanımlar
Madde 415 - Geçici
ithalat rejimi serbest dolaşıma girmemiş eşyanın ithalat vergilerinden tamamen
ya da kısmen muaf olarak ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmaksızın
Türkiye Gümrük Bölgesi içinde kullanılması ve bu kullanım sırasındaki olağan
yıpranma dışında herhangi bir değişikliğe uğramaksızın yeniden ihracına olanak
sağlayan hükümlerin uygulandığı rejimdir.
Bu alt ayrımın uygulanmasında;
a) Giriş idaresi deyimi; geçici ithalat eşyasının Türkiye
Gümrük Bölgesine girdiği gümrük idaresi;
b) Çıkış idaresi deyimi; geçici ithalat eşyasının Türkiye
Gümrük Bölgesinden çıkışının yapıldığı gümrük idaresi,
c) Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yerleşik kişi deyimi;
Türkiye Gümrük Bölgesi dışında ikamet eden gerçek kişi ya da kayıtlı işyeri
bulunan tüzel kişi;
d) Taşıt deyimi; insan ya da eşya taşınmasında kullanılan
herhangi bir araç ile eşyanın istiflenmesinde, korunmasında ve emniyetinde
kullanılacak takımlar da dahil olmak üzere, yedek parçaları ve normal
aksesuarları ve teçhizat;
e) Ticari kullanım deyimi; bedel karşılığında insan
taşınmasında ya da bedel karşılığında olsun ya da olmasın sınai veya ticari
eşya nakliyesinde kullanılan araç;
f) Özel kullanım deyimi; nakliye aracının ilgili kişinin,
kişisel amaçlarına yönelik, ticari kullanımın dışında kalan kullanım;
g) Dahili trafik deyimi; Türkiye Gümrük Bölgesi içinde bindirilen
veya yüklenen insan veya eşyanın yine Türkiye Gümrük Bölgesi içinde başka bir
yere indirilmesi veya boşaltılması;
Anlamına gelir.
h) Konteyner deyimi; eşya taşımak için hazırlanmış tam veya
yarım kapalı bir kompartman oluşturan,
1) Kalıcı özellikte ve birden fazla kullanım için yeteri
kadar sağlam olan,
2) Bir ya da birden fazla taşıma tarzında, ara yüklemeye
gerek kalmayacak şekilde eşya taşıması için özel olarak tasarlanmış,
3) Bir metreküp veya daha fazla bir iç hacme sahip ve kolayca
doldurulup boşaltılmak üzere tasarlanmış,
Taşınabilir araç ve gereçleri ifade eder.
Platform katlar da konteyner olarak kabul edilir.
Konteyner deyimi konteynerle birlikte taşındığı sürece ilgili
tipe uygun olarak hazırlanmış aksesuarlar ve araç gereçler ile hava
taşımacılığında kullanılan iç hacmi bir metreküpten küçük konteynerleri de
kapsar. Ancak bu deyim, tekerlekli araçları, bu tip araçların yedek parçalarını
veya aksesuarlarını, ambalajları veya paletleri kapsamaz.
i) Gümrük mührü altında taşıma deyimi; konteyner üzerine
gümrük mührü tatbik edilerek eşyanın konteyner ile taşınmasını ifade eder.
j) Sökülebilir kasa deyimi; bağımsız olarak hareket
kabiliyeti olmayan ve özellikle şasisi ve alt gövde çerçevesi bu amaç için
hazırlanmış bir yol aracı üzerinde taşınmak için özel olarak tasarlanmış
yükleme bölmesini ifade eder. Bu tanım özellikle kombine taşıma için
tasarlanmış hareketli kasalardan oluşan yükleme bölmelerini de kapsar.
k) Konteyner ya da palet operatörü deyimi; aracın sahibi
olsun ya da olmasın o aracın hareketleri üzerinde etkili bir şekilde kontrole
sahip kişiyi ifade eder.
l) Konteyner veya palet kullanıcısı deyimi; bir konteyner
veya bir paletin işleticisi veya onun temsilcisini ifade eder.
m) Kısmen kapalı konteyner, genellikle bir döşeme ve kapalı
bir konteynerin hacmine eşit bir yükleme hacmi bırakacak şekilde düzenlenmiş
bir üstyapı içeren teçhizat anlamında kullanılır. Üstyapı genelde konteynerin
çerçevesini oluşturacak metal parçalardan yapılır. Bazı durumlarda sadece
kolonlar üzerinde tutulan bir çatı şeklinde tasarlanmış olabilir. Bu tip
konteyner özellikle hacimli eşyanın taşınmasında kullanılır.
n) Platform katları üstyapısı olmayan ya da sadece
konteynerlerle aynı uzunlukta ve genişlikte olan, alt ve üst köşe tespit
mekanizmaları, konteynerlerde olduğu gibi nakliye aracının zeminine tespit etme
ve aynı kaldırma araçlarının kullanılmasına imkan veren, platformun bir
tarafına yerleştirilmiş olan kısmi üstyapısı olan yükleme düzlemleri
anlamındadır.
o) Sökülebilir de olsa konteyner aksesuarı ve teçhizatı
deyimi özellikle;
1) Konteynerin iç sıcaklığını kontrol eden, değiştiren veya
belirli bir düzeyde kalmasını sağlayan teçhizat;
2) Sıcaklık veya sarsıntı kayıt cihazı gibi, çevre ve sarsıntı
değişmelerini kaydeden ya da gösteren küçük ebatlı araçlar;
3) İç donanımlar, paletler, raflar, destekler, askılar, eşya
istiflemede kullanılan benzer mekanizmalar;
Anlamında kullanılır.
p) Palet, üzerinde bir miktar eşyayı, mekanik avadanlıklar
yardımıyla istiflemeye, taşımaya uygun olarak, yekpare olacak şekilde
birleştirmeye imkan veren bir araç anlamında kullanılır. Bu araç taşıyıcılarla
ayrılmış iki düzlemden ya da ayaklar üzerine oturtulmuş tek bir düzlemden ya da
hava taşımacılığına uygun olarak hazırlanmış özel bir düzlemden oluşur.
Yüksekliği forklift ile veya paletli çekiciyle kaldırmaya uygun olabilecek
asgari ölçüye düşürülmüş olmalıdır.
Tam
muafiyet suretiyle rejimden faydalanacak eşya
Madde 416 - 7/1/2000
tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı'nca belirlenen haller ve özel şartları taşıyan eşya için
gümrük vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejimi uygulanır.
Ancak, söz konusu Bakanlar Kurulu Kararında belirlenen haller
ve özel şartları taşımayan eşya için müteakip maddelerde hüküm altına alınmış
olan usul ve esaslar çerçevesinde, kısmi muafiyet suretiyle geçici ithalat
rejiminin uygulanması mümkündür.
Kısmi
muafiyet suretiyle rejimden yararlandırılacak eşya
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 417 - Mülkiyeti
Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yerleşik bir kişiye ait olan ve 7/1/2000 tarih
ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı hükümlerine tabi olmayan veya söz konusu hükümlere tabi
olmakla birlikte, tam muafiyet suretiyle geçici ithalat iznine ilişkin
hükümlerde öngörülen koşulları taşımayan eşya için kısmi muafiyet uygulanması
suretiyle geçici ithalat rejiminin uygulanması mümkündür.
Kısmi muafiyet
suretiyle rejimden yararlandırılmayacak eşya
Madde 418 -7/1/2000
tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı'nın 9 no.lu eki listede
yer alan eşya kısmi muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminden yararlanamaz.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
İzin talebi
Genelgeler 1 2 3 4
Madde 419 - (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali) Geçici ithalat izni eşyayı kullanan veya kullandıran kişinin talebi üzerine yetkili gümrük idarelerince verilir.Gümrük Kanununun 129 uncu maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen eşyanın, geçici ithalat rejiminden yararlandırılmasına ilişkin izin talep başvurularının aşağıda belirtilen belgelerle birlikte Müsteşarlığa (Gümrükler Genel Müdürlüğü) yapılması gerekir.Geçici ithalat rejimi kapsamında ithali talep edilen diğer eşya için izin hak sahibi tarafından 55 no.lu ekte yer alan Geçici İthalat Rejimi İzin Talep Formu düzenlenerek aşağıda belirtilen belgelerden biri veya bir kaçı ile;a) Proforma fatura aslı ve iki nüsha tercümesi,b) İhtiyaç duyulursa eşyanın teknik özelliklerini gösterir katalog ve/veya teknik dokümanlar,c) Eşyanın gönderilme amacı ve süresini, bedelli veya bedelsiz olup olmadığı ile sair hususları kapsayan gönderici firma ile alıcı firma arasında imzalanmış bir anlaşma varsa aslı ve tercümesi veya kiralamaya ilişkin gönderici firmanın yazısının aslı ve tercümesi, ibraz edilerek yetkili gümrük idaresine başvurulur.
İzin
Talep Formu üzerindeki kutuların yetersiz olması halinde eşyaya ait bilgileri
içeren üç nüsha liste forma eklenir..
İzin
Genelgeler
1 2
Madde 420 - Tam ya da kısmi muafiyet suretiyle
geçici ithalat rejiminden yararlandırılacak eşya için iznin talep edileceği
merci, iznin verilmesi, iznin geçerlilik süresi ve eşyanın rejim altında
kalacağı süre ile diğer koşullar hakkında bu Alt Ayırımda yer alan hükümler
uygulanır.
Basitleştirilmiş usullere ilişkin hükümler saklı kalmak
kaydıyla, 419 uncu maddenin birinci fıkrası uyarınca yapılan izin talebi için
gümrük idareleri;
a) İzin talebinin 419 uncu maddeye uygun olarak yapılıp
yapılmadığı,
b) Eşyanın geçici ithalat rejimi amacına uygun olup olmadığı,
c) İzin talep formunun sonunda belirtilen süre içinde eşyanın
giriş ayniyetine uygun ve eksiksiz olarak yurt dışı edilip edilemeyeceği,
Hususlarını inceler ve 56 no.lu ekte yer
alan Geçici İthalat Rejimi İzin Formunu düzenleyip imza karşılığında izin hak
sahibi veya temsilcisine verir.
İznin
geçerlilik süresi
Madde 421- Geçici
İthalat Rejimi İçin İzin Formu üzerinde yer alan iznin geçerlilik süresi Gümrük
Kanununun 46 ncı maddesi ile
izin talep formunda belirtilen süreler dikkate alınarak gümrük idarelerince belirlenir.
Belirlenen süre içinde kullanılmayan ya da ilgili gümrüğüne gerekçe de
belirtilmek suretiyle süre uzatım talebinde bulunulmayan Geçici İthalat Rejimi
İzin Formu ilgili gümrük idaresince iptal edilir.
Eşyanın
rejim altında kalma süresi
Genelgeler 1 2
Madde 422- İthalat vergilerinden
tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminden yararlandırılacak eşya
hakkındaki 7/1/2000 tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı'nda özel olarak belirlenen süreler saklı kalmak üzere,
eşyanın geçici ithal rejimi altında kalma süresi Gümrük Kanununun 130 uncu maddesinin
2 nci fıkrası uyarınca azami 24 ay olarak belirlenir.
Birinci fıkrada yer alan sürenin
hesaplanmasında Gümrük Kanununun 69 uncu maddesi
uyarınca eşyanın mükellefine teslim edildiği tarih esas alınır.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN
KALDIRILMIŞTIR
Süre
değişimi
Genelgeler 1 2 3 4
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 423- (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali) Geçici olarak ithal edilen eşyanın belirlenmiş süre içinde yeniden ihraç edilmesi ya da gümrükçe onaylanmış yeni bir işlem veya kullanıma tabi tutulması esastır.Ancak, eşyanın geçici ithalat rejimi altında kalma süresi içinde, ilgili gümrük idaresine bir dilekçe ile başvurulması halinde ek süre verilebilir.Gümrük İdaresi tarafından eşyanın tahsis yeri, tahsis amacı ve giriş ayniyetine uygun olarak bulunduğunun tespiti halinde ek süre talebi, eşyanın geçici ithalat rejimi altında kalma süresi de dikkate alınarak en geç 30 (otuz) gün içinde, ilgili gümrük idaresince sonuçlandırılır.
Verilecek
ek sürenin Gümrük Kanununun 130 ve 131 inci maddelerinde
belirtilen süreleri aşmaması esastır. Ancak, geçici ithal konusu eşyanın
mülkiyetinin devredilmemesi, 24 aydan uzun süreli yatırımlarda kullanılması
hallerinde 24 ayı aşan süre uzatımı da yapılabilir..
Basitleştirilmiş
usul
Madde 424 - Ekonomik
etkisi olmayan özel bir durumda getirilen eşya dışında kalan, ithalat
vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminden
yararlandırılacak eşyanın ithal taleplerine ilişkin başvurularda,
basitleştirilmiş usul hükümleri uygulanır.
Gümrük Kanununun 71 inci maddesine
göre giriş rejiminin basitleştirilmiş usullerinin uygulanmadığı ve
basitleştirilmiş usulleri kullanma iznine sahip olunmadığı durumlarda, yetkili
gümrük idaresi tarafından geçici ithalat rejimi beyannamesi izin başvurusu
olarak kabul edilebilir. Bu durumda beyannamenin 44 no.lu kutusunda;
a) Rejimden yararlanmak isteyen kişinin beyan sahibi ile aynı
kişi olmaması durumunda, Gümrük Kanununun 225 inci maddesi
hükümleri dikkate alınarak kişinin adı, soyadı veya işyeri adı, adresi,
gerekiyorsa eşyanın sahibinin adı, soyadı veya işyeri adı, adresi,
b) Kullanıcının, başvuran kişi ya da beyan sahibi ile aynı
kişi olmaması durumunda, eşyayı kullananın adı, soyadı veya işyeri adı ve
adresi,
c) Geçici ithalat rejiminden yararlandırılmak istenilen eşya,
d) Eşyanın rejim altında kalacağı süre,
e) Eşyanın kullanılacağı yer,
f) 449 uncu maddede açıklanan usullerin kullanılıp
kullanılmadığı,
Hususlarına yer verilir.
Bu bilgilerin 44 no.lu kutuya sığmaması halinde, söz konusu
bilgileri içeren belge beyannameye eklenir.
Gümrük idarelerinin, başvurular ile bunların eklerini verilen
her türlü izin formları ile birlikte saklayacaklarına ilişkin 275 inci madde hükmü bu rejim için de
geçerlidir.
Bu maddenin uygulanmasında; ekonomik etkisi olmayan özel bir
durumda getirilen eşya deyimi, 7/1/2000 tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı'nın 18 inci maddesinde tanımı yapılan, değeri 4000
EURO'dan az olan ve Türkiye Gümrük Bölgesine geçici ithali yapılan eşya
anlamına gelir.
Beyan ve
beyan yapılacak idareler
Madde 425 - Geçici
ithalat rejimi ayrımında yer alan basitleştirilmiş usullere ilişkin 424 üncü
madde, sözlü beyana ilişkin 426 ncı madde, ATA karneleri ile beyana ilişkin 427
nci madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, geçici ithalat rejimi kapsamında
ithal edilecek eşya için beyan, 56 no.lu ekte yer
alan Geçici İthalat Rejimi İzin Formunda belirtilen koşullara uygun olarak
gümrük beyannamesi ile izni vermeye yetkili gümrük idaresine yapılır.
Basitleştirilmiş usullere ilişkin hükümler saklı kalmak üzere, yapılan beyanda
eşyanın tanımı Geçici İthalat Rejimi İzin Formunda belirtilen evsafa uygun
olmak zorundadır.
424 ve 426 ncı madde hükümlerinin uygulanması halinde yetkili
gümrük idaresine gümrük beyannamesi verilir.
Geçici ithalat işleminin ATA karnesi kapsamında yapılması
halinde, ATA karnesinin herhangi bir yetkili gümrük idaresine ibrazı
yeterlidir. ATA Karnesi ile ilgili bilgiler ilgili gümrük memuru tarafından
sisteme girilir.
ATA karnesinin geçerlilik süresi içerisinde olmak ve verilen
bilgilerin doğru olup olmadığı kontrol edilmek kaydıyla, karnenin ithal
sayfasına (Importation) tescil tarih ve sayısı ve eşyanın hangi amaçla ve
Türkiye'nin taraf olduğu hangi sözleşme kapsamında ithal edildiği, eşyanın
yeniden ihraç edileceği son günün tarihi, karnenin geçerlilik süresini geçmemek
kaydıyla yazılır.
İlgili gümrük idareleri değişik aralıklarla eşyanın tahsis
yerinde, tahsis amacına uygun olarak kullanılıp kullanılmadığı hususlarını
denetler.
Sözlü beyan
Madde 426 - 166 ncı maddenin (a) ve (d)
bentlerinde belirtilen eşya, beyan sahibi tarafından 57 no.lu ekte yer
alan belge kullanılarak sözlü beyan edilir.
Söz konusu belge, başvuru sahibi tarafından tarih ve imza
atılarak gümrük idarelerine ibraz edilir.
Gümrük idaresince tescil edilen bu belge, geçici ithalat
rejimi kullanım izni hükmündedir.
ATA karnesi ile beyan
Madde 427 - Yetkili bir
gümrük idaresine, taraf olduğumuz uluslararası sözleşme hükümlerine göre
düzenlenmiş ATA karnesinin ibrazı rejim için izin talebi ve karnenin tescili
ise, geçici ithalat rejimine giriş izni olarak kabul edilir.
Gümrük idaresi, ATA Karneleri Hakkındaki Gümrük Sözleşmesine
taraf bir ülke tarafından düzenlenmiş, kapak sayfasının ilgili bölümü gümrük
yetkilileri tarafından onaylanmış ve Türkiye Gümrük Bölgesinde geçerli olan ATA
karnelerini kabul eder.
ATA karnesinin ibrazı halinde giriş gümrük idaresi;
a) ATA karnesinde (A)'dan (G)'ye kadar olan kutulardaki
bilgilerin doğruluğunu,
b) ATA karnesinin (H) (b) kutusunda, eşyanın yeniden ihraç
edileceği son günün tarihi ile Gümrük Kanununun 130 uncu maddesinin
2 nci fıkrasında belirtilen özel süreler saklı kalmak üzere karne kapsamı eşya
için 422 nci madde dikkate alınarak
belirlenecek sürenin karnenin geçerli olduğu tarihi geçip geçmediğini,
c) Rejime giriş iznini veren gümrük idaresinin adının H (e)
kutusuna kaydedilip kaydedilmediğini,
Kontrol eder ve ATA karnesinin giriş parçasını alıkoyar.
Başka bir
tasarruf yoluyla beyan
Madde 428 - İthal
vergilerinden tam muafiyet suretiyle sportif amaçlarla ithal edilen kişisel
eşya ve spor malzemeleri için yazılı başvuru veya izne gerek yoktur.
Bu durumda kişinin yolcu salonlarındaki 'beyana tabi eşyam
yoktur' anlamına gelen yeşil hattan geçmesi geçici ithalat için izin başvurusu
sayılır. Yolcunun geçişi sırasında gümrük idarelerince bir müdahale olmaması
halinde izin verilmiş sayılır.
Beyannamenin
tescili, kabulü ve muayene
Madde 429 - Muayene
memurları, eşyanın ayniyetini tespite yarayacak niteliklerini, varsa özel seri
numaralarını, ayırt edici özelliklerini beyannamelere yazar ve eşyanın hal ve
mahiyetinin, gümrük idaresince verilen "Geçici İthalat Rejimi İzin Formu"nda
kayıtlı evsafa uyup uymadığını inceler.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Rejimden faydalanacak ambalaj maddeleri
Genelgeler 1 2
Madde 430 - 7/1/2000 tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı'nda belirtilen koşulları taşımayan yerli ürünler ile
serbest dolaşıma girmiş eşyanın yeniden ihracında, aynen ambalaj olarak veya
ambalaj imalinde kullanılmak üzere, gerek bedelsiz ve gerekse bedelli olarak
getirilip geçici ithalat rejiminden yararlanacak ambalaj maddeleri ile bunların
hangi eşyanın çıkışında kullanılacağı 58 no.lu ekte yer
alan cetvelde gösterilmiştir.
58 no.lu ekte yer alan ambalaj maddelerinin 7/1/2000 tarih ve 2000/69 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nda belirtilen şartları taşıması
halinde tam muafiyet suretiyle, anılan Karar'da belirtilen hükümlere tabi
olmayan veya tabi olmakla birlikte tam muafiyet suretiyle geçici ithalat iznine
ilişkin hükümlerde öngörülen koşulları taşımaması halinde ise kısmi muafiyet
suretiyle geçici ithaline izin verilir.
Teminat
Madde 431 - Gümrük Kanununun 81 inci maddesinin
2 nci fıkrasına istinaden geçici ithalat rejiminden yararlandırılacak eşya için
teminat alınır. Geçici ithalat rejimine tabi tutulan eşyanın ambalajlarının ait
oldukları eşyanın faturasında ayrı gösterilmesi ve aynı zamanda bağımsız bir
ticari eşya niteliğinde olması halinde, bunların vergileri de teminata
bağlanır.
7/1/2000 tarih ve 2000/69
sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 36 ncı maddesinde
belirtilen hallerde teminat aranmaz, 37 nci maddelerinde
belirtilen hallerde ise kısmi teminat alınır.
Gümrük Kanununun 129 uncu maddesinin
2 nci fıkrası uyarınca geçici ithalat rejiminin kullanılmasına izin verildiği
durumlarda, vergilerin tamamı teminata bağlanır.
Kısmi muafiyet hükümlerinin uygulandığı hallerde ise eşyanın
bu rejimde kalacağı süre dikkate alınarak eşyanın rejime girişi sırasında
tahsil edilecek vergilerden geriye kalan kısım teminata bağlanır.
Teminat, eşya ile ilgili gümrük vergilerinin ödenmesini temin
etmek amacıyla 419 ve 420 nci maddelere
istinaden rejime giriş izni veren gümrük idaresince alınır.
Kısmi muafiyet suretiyle geçici ithalat rejimine göre ithal
edilen eşyaya ilişkin tahsil edilen vergiler eşyanın serbest dolaşıma girmesi
halinde alınacak vergileri aşamaz. Ancak, teminatın nakitten gayri bir şekilde
tahsil edilmiş olması halinde Gümrük Kanununun 207 nci maddesi
hükümleri uyarınca tahsil edilecek faiz bu hükmün dışındadır.
Sürelerin hesaplanmasında bir aydan az olan süreler tam ay
olarak kabul edilir.
Geçici ithalat rejimi kapsamında eşyanın ithalinde hesaplanan
vergiler karşılığında teminat olarak nakit, hazine bonosu veya banka teminat
mektubu alınır.
En yüksek
tarife üzerinden teminata bağlama
Madde 432 - Geçici
ithalat rejimi kapsamında ithal edilecek eşyanın birden fazla kalemden oluşması
ve her kalemin vergi oranının farklı olması durumunda, beyan sahibinin talebi
üzerine, eşyanın vergileri bu oranların en yüksek olanı üzerinden hesaplanarak
teminata bağlanır.
Teminat mektubu
Madde 433 - Geçici
ithalat rejimi kapsamında ithal edilecek eşyanın tabi olduğu vergiler
karşılığında alınan banka teminat mektuplarının 59 no.lu ekte yer alan örneğe
uygun olması gerekir.
Eşyanın
serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutulması
Madde 434 - Kısmi
muafiyet suretiyle geçici ithaline izin verilen eşyanın serbest dolaşıma giriş
rejimine tabi tutulması halinde, Gümrük Kanununun 133 üncü maddesi
uyarınca tahsil edilen miktar dışında kalan gümrük vergileri alınır.
Ancak, ithalat vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithalat
rejiminden yararlandırılacak eşya için 7/1/2000 tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca, sergi, fuar, toplantı ve benzeri etkinliklerde
gösterime ve kullanıma sunulmak amacıyla getirilip Karar hükümleri kapsamında
tüketilen, tahrip olan veya halka parasız olarak dağıtılan eşya ile ilgili
beyanname kayıtları, bu hususun ilgili merci tarafından belgelendirilmesi;
gümrük idaresi tarafından bu eşyanın ve ürünlerin mahiyetinin, olayın niteliğine,
ziyaretçi sayısına uygun olduğunun tespit edilmesi halinde kapatılır. Bu
hükümler alkollü içkiler, tütün mamulleri ve yakıtlar için uygulanmaz.
Geçici ithal eşyasının
yeniden ihracı (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik
hali)
Genelgeler 1
Madde 435 - Basitleştirilmiş usullerin
kullanıldığı durumlar hariç olmak üzere, geçici ithal yoluyla giren eşyanın
yeniden ihracında izin hak sahibi/temsilcisi tarafından gümrük beyannamesi
verilir.
Bu beyannamelerin işlemleri ihracat rejimi hükümlerindeki usullere
göre yapılır. Bu beyannamelere eşyanın girişinin yapıldığı gümrük idaresinde
işlem görmüş geçici ithalat beyannamesinin onaylı örneği de bağlanır.
Yeniden ihraç işleminde, giren eşyanın aynı olup olmadığı
araştırılır. Muayene memurları, bunların ihracat beyannamelerine ayniyetine
uygun olduğu hakkında onaylı ve imzalı şerh verir.
Geçici ithalat işleminin ATA karnesi ile yapıldığı durumlarda
çıkış gümrüğü, ATA karnesine ilişkin bilgileri siteme girer, eşyanın ayniyetine
uygun olarak yurt dışı edilip edilmediğinin tespitini yapar ve ATA karnesi
çıkış parçasını doldurarak en geç 15 gün içinde giriş gümrüğüne gönderir.
Geçici ithalat rejimine tabi tutulan ve ek süreler dahil yurtta kalma süresi aşılarak yurt dışı edilmek üzere gümrüğün denetimi altına konulan eşyanın;a) Süresi içinde ek süre talep dilekçesinin ilgili gümrüğün kaydına alındığının belgelendirilmesi koşuluyla, süreye ilişkin talebin sonuçlandırılması beklenilmeden ve geçici ithalat izni verilen eşya için tahakkuk ettirilen vergiler karşılığı alınan teminat iade edilmeksizin,
b)
Süresi içinde ek süre talebinde bulunulmadığı ya da belgelendirilemediği
durumlarda, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 238 inci maddesi uyarınca alınması
gereken cezanın tahsil edildiğinin veya teminata bağlandığının anlaşılması
halinde, yurt dışına çıkışına izin verilir.
Ambalaj
maddelerinin yeniden ihracı
Madde 436 - Geçici
ithalat rejimi kapsamında ithali yapılan ambalaj maddelerini, yerli ürünlerin
veya serbest dolaşımdaki eşyanın ambalajı olarak şartlarına uygun şekilde
yeniden ihraç edecek kişiler, yetkili gümrüğe eşyanın ihracına ilişkin gümrük
beyannamesine şerh ederek beyan etmekle yükümlüdür.
Bu beyannamelerde yeniden ihracat eşyasına ilişkin
hususlardan başka, ambalaj maddesinin ithalatının yapıldığı gümrüğün adı ve
geçici giriş beyannamesinin tarih ve numarası da gösterilir.
Bir ihracat beyannamesiyle ihraç edilecek eşyanın kabını
teşkil eden ambalaj maddeleri, çeşitli geçici giriş beyannameleriyle ithal
edilmiş ise, yeniden ihraç edilecek ambalaj maddesine ait geçici giriş
beyannamelerinin numara ve tarihleri ve gümrükleri ile her beyannameden mahsubu
istenilen ambalaj miktarı, ihracatçı tarafından ayrıntılı olarak ihracat
beyannamesinde gösterilir veya bir liste olarak beyannameye eklenir.
Bu beyannamelere ilişkin işlemler ihracat rejimi ayırımındaki
hükümlere göre yapılır.
Ambalaj maddelerinin
yeniden ihracında muayenesi ve ayniyetinin tespiti
Genelgeler 1
Madde 437 - Yukarıdaki
maddede gösterilen şekilde ihracata ilişkin gümrük beyannamesiyle beyan edilen
eşyanın belge kontrolü veya fiziki muayenesi, ihracat rejimindeki esaslara göre
yapılmakla beraber, bunların kabını teşkil eden ambalaj maddelerinin
muayenelerinde ve ayniyetlerinin tespitinde ayrıca, aşağıdaki hususlar göz
önünde bulundurulur.
a) Yeniden ihracatta ayniyet esas olduğundan, ihraç edilen
ambalaj maddelerinin cins, nev'i ve miktar yönünden evvelce ithal edilenlerin
aynı olması gerekir.
b) Ayniyetin tespitinde, kullanılma, hava etkisi ile veya
buna benzer bir nedenle meydana gelecek gerek renklerde, gerekse ağırlık,
eksiklik ve fazlalıklarda ve boy ve enlerinde görülen aykırılıklar dikkate
alınır.
c) Birkaç çuval birleştirilerek bir ambalajda kullanılabilir.
Ambalaj
maddelerinin boş olarak ihracı
Tasarruflu Yaılar 1
Madde 438 - İthal vergilerinden tam muafiyet
suretiyle geçici ithalat rejimi kapsamında ithal edilen ambalaj maddeleri dolu
olarak çıkarılmak zorundadır. Ancak, kısmi muafiyet suretiyle ithal edilen
ambalaj maddeleri, kısmen veya tamamen boş olarak ihraç edilebilir.
Teminatın çözülmesi
Madde 439 - Geçici
ithalat rejimi kapsamında ithal edilen eşyanın izin hak sahibi veya temsilcisi
tarafından ihracından sonra teminatın çözülmesi için giriş işlemini yapan
gümrük idaresine dilekçe ile başvurulur.
Bu istek üzerine, geçici ithalat ve ihracat beyannameleri
incelenerek, giren eşyanın şartlarına uygun olarak ihraç edildiğinin
anlaşılması halinde buna ilişkin teminat çözülür.
Ancak
435 inci maddenin beşinci fıkrasının (a)
bendi uyarınca iade edilmeyen teminat konusunda, eşyanın yurtta kalma süresinin
uzatılıp uzatılmamasına göre işlem yapılır. (14.08.2002 tarihli,
24846 sayılı R.G. yayımlanan değişiklikle ilave edilmiştir.)
Çeşitli
partilerde ihracatta mahsup işlemi
Madde 440 - Ambalaj
maddelerinin çeşitli partilerde ihraç edilmesi halinde, her işlem için ayrı
mahsup müzekkeresi düzenlenir ve teminattan düşülmesi gereken miktar
müzekkerede belirtilir.
Kayıt
örneği verilmesi
Madde 441 - Eşya
sahipleri, isterlerse teminat mektubunu veren bankaya ibraz edilmek üzere
gümrükten bir kayıt örneği alabilir.
Bu kayıt örneğinde, teminattan ne miktarının mahsup edildiği
yazılarak onaylanır.
İhraç
sayılabilecek haller
Madde 442 - Geçici
ithalat rejimi kapsamında ithal edilen eşyanın tekrar çıkarılmasından
vazgeçilerek süresi içerisinde, geçici depolama yeri veya antrepoya konulması,
ayniyet ve niteliklerin tespiti şartıyla, ihracat hükmündedir.
Gümrük
yükümlülüğünün doğmasında sürenin tespiti
Madde 443 - Gümrük
Kanununun 134 üncü maddesinin
1 inci fıkrası hükmüne göre tam muafiyet suretiyle sergi, fuar, toplantı ve
benzeri etkinliklerde gösterime ve kullanıma sunulmak amacıyla getirilen eşya
ile müzayede yoluyla satılmak amacıyla getirilen elden düşme eşya, olası bir
satış amacıyla sergilenmek üzere getirilen sanat eserleri, koleksiyon parçaları
ve antikalar, değerli taşların, kürklerin, mücevherlerin ve halıların muhayyer
olarak gönderilen numuneleri için gümrük yükümlülüğü doğduğunda buna ilişkin
vergilerin tespitinde esas olacak süre, geçici ithalat beyannamesinin tescil
tarihi ile serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil tarihi arasında geçen
süredir.
Tahakkuk ve tahsilata
ilişkin hükümler
Genelgeler
1
Madde 444 - Kısmi
muafiyet suretiyle geçici ithalat rejimine tabi tutulan eşyadan her ay için
alınacak ithalat vergileri, geçici ithalat rejimine ilişkin beyannamenin tescil
tarihinde, söz konusu eşyanın serbest dolaşıma girmiş olması halinde alınacak
vergiler tutarının % 3'ü olarak tespit edilir.
Söz konusu vergiler eşyanın bu rejimden yararlandığı her ay
için alınır ve bir aydan daha az süreler tam ay olarak değerlendirilir.
Geçici
ithalat rejimine tabi tutulan eşyaya ait vergiler, yükümlünün isteğine bağlı
olarak, bu rejimden yararlanılacak sürenin tümü için bir defada ödenebileceği
gibi, aylık, 3 aylık veya 6 aylık periyodlarla da ödenebilir. (14.08.2002
tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişiklik ile ilave edilmiştir.)
Alınacak ithalat vergileri tutarı, uygulanacak faiz hariç
olmak üzere, söz konusu eşyanın geçici ithalat rejimine tabi tutulduğu tarihte
serbest dolaşıma girmesi halinde alınacak vergileri aşamaz.
Kısmi muafiyet suretiyle geçici ithalat hükümleri dışında
herhangi bir nedenle ithal eşyası için gümrük yükümlülüğü doğması halinde,
birinci fıkra uyarınca hesaplanan vergi tutarından Gümrük Kanununun 133 üncü madde
hükümlerine göre ödenen vergi miktarı düşülür.
Faiz
Genelgeler 1
Madde 445 - Daha önce geçici ithalat rejimine
tabi tutulmuş ithal eşyasının serbest dolaşıma girişi durumunda, tahsili
gereken ithalat vergilerinin tamamı üzerinden faiz alınır.
Ancak;
a) Gümrük Kanununun 181 inci maddesinin
1 inci fıkrasının (b) bendi uyarınca ithalat vergilerine tabi eşyanın ithalat
vergilerinden kısmi muafiyet suretiyle geçici ithali halinde % 3'ü üzerinden
kesin olarak alınan ithalat vergilerinin tahsili yapılan kısmına,
b) Gümrük Kanununun 204 üncü maddesinin
1 inci fıkrası uyarınca alınan teminata,
c) İthalat vergilerinden tam muafiyet suretiyle ithal
edilecek eşyaya ilişkin 7/1/2000 tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca geçici ithalat rejimine tabi tutulan sergi,
fuar, toplantı ve benzeri etkinliklerde gösterime ya da kullanıma sunulan
eşyanın, doğal afetlerde gönderilen yardım malzemesinin, sanat eşyası, antika
eşya ve mücevherat, sportif amaçlarla ithal edilen kişisel eşya ve spor
malzemesinin ve turistik tanıtım materyalinin serbest dolaşıma girişi esnasında
doğan gümrük yükümlülüğünde,
Faiz uygulanmaz.
Geçici ithalat rejimine tabi tutulan eşya hakkında rejim
hükümlerine uyulmaması nedeniyle bir gümrük yükümlülüğü doğması halinde, nakdi
teminat dışındaki teminatlar için teminatın kabul edildiği tarihten başlamak
üzere 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri
uyarınca gecikme zammı oranında faiz
uygulanır.
Faiz miktarı; ithalat vergileri tutarı, gecikme zammı oranı
ve üçüncü fıkrada belirtilen süre esas alınarak hesaplanır.
Kısmi
muafiyete konu olup, ek süre verilen eşya için, her bir ay ek süreye karşılık
tahsil edilecek gümrük vergilerinin %3'ü tutarının, daha önce eşyanın geçici
ithali sırasında nakdi teminat dışında verilmiş olan teminattan tahsil edilmesi
halinde, söz konusu teminatın kabulü tarihinden itibaren başlamak üzere Gümrük
Kanunu'nun 207 nci maddesi (a)
bendi ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsili Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre belirlenen gecikme zammı oranında
faiz tahsil edilir. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G.
yayımlanan değişiklik ile ilave edilmiştir.)
Eşyaya
ilişkin kayıtlar
Madde 446 - Geçici ithal
eşyasının başka bir ekonomik etkili rejime tabi tutulması veya serbest bölgeye
ya da bir geçici depolama yeri veya antrepoya konulması suretiyle, geçici
ithalat işleminin kapatılması durumunda, söz konusu gümrükçe onaylanmış işlem
veya kullanıma ilişkin belge ve beyannamede malların tanımı için ayrılan kutuda
veya basitleştirilmiş usullerin kullanılması halinde, kullanılan ticari
belgelerde veya kayıtlarda söz konusu usul için öngörülen bilgilere ek olarak
'geçici ithalat rejimi eşyasıdır' ibaresinin yazılması şarttır.
Cari Hesap Defteri
Madde 447 - Giriş
işlemini yapan gümrüklerde geçici ithalat rejimi kapsamında eşya getiren her
kişi adına gereği kadar sayfa ayrılmak suretiyle 60 no.lu ekte yer alan örneğe
uygun bir cari hesap defteri tutulur. Bu defter bilgisayar ortamında
üretilebilir.
Geçici
ithalat eşyasının devri
Madde 448 - 449 uncu
maddedeki hükümler saklı kalmak kaydıyla eşyanın izin hak sahibi tarafından
Türkiye Gümrük Bölgesindeki başka bir kişiye devri halinde bu eşyanın nakli
transit rejimi hükümlerine tabidir.
Transit beyannamesinde veya transit beyannamesi yerine geçen
belgede yeniden ihraç tarihi ile 'geçici ithal eşyasıdır' ibaresinin kayıtlı
olması zorunludur.
Devir
Madde 449- İlgili kişinin talebi üzerine 448
inci maddenin birinci fıkrasında sözü edilen eşya üçüncü ve dördüncü fıkralarda
öngörülen devir usullerine uygun olarak devredilebilir.
Söz konusu devir usullerinin kullanımına müsaade edildiği
takdirde, usullerin 56 no.lu ekte yer
alan Geçici İthalat Rejimi İzin Formunda belirtilmesi gerekir. Bu uygulama
transit rejiminin usulleri yerine geçer.
Gümrük idareleri, eşyanın 450 nci maddenin son fıkrasında
belirtilenlerin dışında başka bir gümrük işlemine tabi tutulmaksızın ve geçici
ithalat rejimini sona erdirmeksizin giriş işleminin yapıldığı idareden kapatma
işleminin yapıldığı idareye devrine izin verebilir.
Devredilen eşya ile ilgili sorumluluk izin hak sahibine
aittir.
İzin hak sahibi, yapılacak devirleri, usulüne uygun olarak
gümrük idaresine önceden bildirmek zorundadır.
Gümrük idareleri, gerekli önlemleri alarak ithal eşyasının
giriş gümrüğünden kullanım yerine ve kullanım yerinden çıkış gümrüğüne gümrük
işlemlerine tabi tutulmadan taşınmasına izin verir.
Bu durumda ilgili kişi, geçici ithalat rejimi altında girişi
yapılan eşyanın ihracat işleminin yapıldığını, kendisine verilen çıkış
beyannamesinin bir örneğini giriş işlemini yapan gümrük idaresine göndermek
suretiyle bildirir.
INF 6 Bilgi Formu
Madde 450 - Geçici
ithalat rejimi kapsamında ithali yapılan eşyanın;
a) Gümrük Kanununun 83 üncü maddesine
istinaden bir kişiden diğer bir kişiye devrinin yapılması durumunda,
b) Sergi ve fuarlarda sergilenmek üzere getirilen eşyanın bir
fuardan veya sergiden Türkiye Gümrük Bölgesini terk etmeksizin başka bir
sergiye dahil olması halinde,
Geçici ithalat rejim hak sahibinin talebi üzerine giriş
gümrük idarelerince bir bilgi formu düzenlenir.
Bilgi formu eşyanın geçici ithalat rejimine girişi sırasında
düzenlenebileceği gibi, devredilmesinden veya bir sergi veya fuardan diğer bir
sergi veya fuara gönderilmesinden önce de düzenlenebilir.
61 no.lu ekte yer alan INF 6 bilgi formu bir orijinal ve
2 nüsha olarak düzenlenir.
Bilgi
formunda yer alacak bilgiler
Madde 451 - Gümrük
idarelerine ibraz edilecek INF 6 bilgi formunda ;
a) Eşyanın geçici ithalat rejimine giriş tarihi,
b) Vergi tahakkuku için gerekli unsurları,
c) Kısmi muafiyet kapsamında ödenen ithalat vergilerinin
miktarı ve bu amaç için dikkate alınacak süre,
Yer almalıdır.
INF 6 bilgi formunun bir nüshası belgeyi düzenleyen gümrük
idaresi tarafından alıkonarak orijinali ve bir nüshası izin sahibine verilir, bu
nüsha ilgili kişi tarafından ihracatın yapılacağı gümrük idaresine ibraz
edilir. Bu nüsha çıkış gümrük idaresince onaylanarak formu düzenleyen giriş
gümrük idaresine geri gönderilir.
Tam
muafiyet uygulanmak suretiyle giriş yapacak taşıtlar
Genel Tebliğ (Taşıtlar Sıra No: 1)
Madde 452 - 7/1/2000
tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı'nca belirlenen haller ve özel şartları taşıyan aşağıda
kayıtlı taşıtlar gümrük vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithal
rejimine tabi tutulur.
a) Kara taşıtları;
1) Ticari kullanıma mahsus kara taşıtları,
2) Özel kullanıma mahsus kara taşıtları,
3) Binek ve yük hayvanları.
b) Diğer taşıtlar;
1) Demiryolu taşıtları,
2) Hava taşıtları;
i) Ticari kullanıma mahsus hava taşıtları,
ii) Özel kullanıma mahsus hava taşıtları.
3) Deniz ve iç su yolları taşıtları;
i)Ticari kullanıma mahsus deniz ve iç su yolları taşıtları,
ii) Özel kullanıma mahsus deniz ve iç su yolları taşıtları.
4) Konteynerler,
5) Paletler.
Taşıt giriş
çıkış formu
Tasarruflu Yazılar 1 2 3
4 5
Madde 453 - Türkiye
Gümrük Bölgesine boş olarak gelen veya yükünü boşalttıktan sonra yurtdışına
çıkacak olan ticari kullanıma mahsus kara taşıtları (dolu veya boş otobüsler
dahil) ile Türk ve yabancı uyruklu turistlere ait olup, Türkiye Gümrük
Bölgesine getirilen ve ithalat vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici
ithalat rejiminden faydalanacak özel kullanıma mahsus kara taşıtları için
gümrük idaresince 62 no.lu ekte yer
alan Taşıt Giriş Çıkış Formu düzenlenir.
Triptik karnesi veya gümrüklerden geçiş karnesi ibrazı
halinde ayrıca taşıt giriş çıkış formu düzenlenmez. Ticari mahiyetteki kara
taşıtları için tanzim edilen taşıt giriş çıkış formuna "Ticari Taşıttır" kaşesi
tatbik edilir.
Triptik karnesi
G.G.Tebliği (Özel Kullanıma
Mahsus Kara Taşıtları) Seri No: 2 Genel Tebliğ (Taşıtlar Sıra
No: 1)
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 454- Türkiye Gümrük Bölgesi dışında
yerleşik kişilerin turistik amaçlı seyahatlerinde Türkiye Gümrük Bölgesine
getirilen taşıtları için Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu tarafından yalnız
Türkiye için geçerli olacak şekilde düzenlenen üç parçadan ibaret teminat
hükmünde olan belgedir.
Gümrüklerden
geçiş karnesi
G.G.Tebliği (Özel Kullanıma
Mahsus Kara Taşıtları) Seri No: 2 Genel Tebliğ (Taşıtlar Sıra
No: 1)
G G Tebliği (Ticari Kullanıma
Mahsus Kara Taşıtları) Seri No:1
Tasarruflu
Yazılar 1 2
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Madde 455 - Ticari kullanıma mahsus kara
taşıtları ile Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yerleşik kişilerin turistik amaçlı
seyahatlerinde getirdikleri özel taşıtları için ulusal kefil kuruluş olan
Türkiye Turing ve Otomobil Kurumunun kefalet ettiği yabancı otomobil
kuruluşları ile Gulf Otomobil Federasyonunca verilen bir cilt halinde
birleştirilmiş ve her biri turistin gideceği ülkelerden birine mahsus olmak
üzere beş veya yirmi beş yapraktan ibaret teminat hükmünde olan belgedir.
Yabancı
taşıtlar için geçici giriş karnesi
G.G.Tebliği (Özel Kullanıma
Mahsus Kara Taşıtları) Seri No: 2 Genel Tebliğ (Taşıtlar Sıra
No: 1)
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 456 - Türkiye Gümrük Bölgesi dışında
yerleşik kişilerden Türkiye'ye belirli bir süre görev yapmak veya öğrenimde
bulunmak için gelenler ile Türkiye'de geçici olarak oturma iznine haiz olan
yabancıların ikamet yerlerinde adlarına kayıtlı özel kullanımlarına mahsus kara
taşıtları için Türkiye Turing Otomobil Kurumunca verilen ve yalnız Türkiye için
geçerli olan teminat hükmünde belgedir.
Sigorta
poliçeleri
G.G.Tebliği (Özel Kullanıma
Mahsus Kara Taşıtları) Seri No: 2 Genel Tebliğ (Taşıtlar Sıra
No: 1)
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 457 - 2918
sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Tüzüğü gereğince,
Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen kara taşıtlarının Türkiye'de geçerli
sigortası olmaması halinde Türkiye Gümrük Bölgesinde kalacağı süre kadar
zorunlu trafik sigortasının yapılmış olması gerekir.
Mülkiyet
belgesi
Genel Tebliğ (Taşıtlar Sıra No:
1)
Madde 458 - Mülkiyet belgesi, taşıtın kayıtlı
olduğu ülkenin trafik, belediye veya diğer yetkili kuruluşlarınca verilen,
taşıtın kime ait olduğunu ve üzerinde motor, şasi ve plaka numaraları ile diğer
özelliklerini gösteren motorlu araç tescil belgesine benzer bir belgedir.
Belgelerin
geçerli sayılmayacağı haller
Madde 459 - Aşağıda
belirtilen belgeler Türkiye'de geçerli değildir.
a) Geçerlilik süreleri biten veya sol üst köşesinde Türkiye
yerine başka bir ülkenin ismi kayıtlı olan triptik karneleri,
b) Geçerlilik süreleri biten veya karnenin geçerli olmadığı
ülkeler arasında Türkiye'nin de isminin kayıtlı olduğu gümrüklerden geçiş
karneleri,
c) Bir başka kişi adına düzenlenen mülkiyet belgeleri,
d) Süresi biten veya 'Yeşil Kart' (Green Card-Carte Verte)'larda
Türkiye'nin rumuzu 'TR' nin üzeri çizilmiş olan sigorta poliçeleri.
Bu belgelerde kayıtlı taşıtların Türkiye'ye girişine izin
verilmez.
Ancak birinci fıkranın (c) bendinde belirtilen, bir başka
kişi adına düzenlenen mülkiyet belgelerinin kabul edilerek, taşıtın yurda
girişine izin verilmesi, geçerli bir vekaletnamenin ibrazına bağlıdır.
Taşıtlar
için rejimi kullanma izni
Madde 460 - Taşıtların
geçici ithalat rejimine girişi, yazılı başvuru ve başka bir izne gerek olmaksızın
462 nci maddede belirtilen belgelerle yapılır.
Yukarıdaki maddelerde belirtilen belgeler gümrük idareleri
tarafından geçici ithal izin başvurusu olarak kabul edilir.
Konteyner
ve paletler için rejimi kullanma izni
Madde 461- İthalat
vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminden
yararlandırılacak paletler için 419 uncu maddede
belirtilen geçici ithalat rejimi izin talep formu doldurularak gerekli
belgelerle birlikte izin hak sahibi veya temsilcisi tarafından ilgili gümrük
idaresine müracaat edilir.
Konteynerlerle ilgili işlemler ise 1972 Konteynerlerle İlgili
Gümrük Sözleşmesinin
Uygulanmasına Dair Yönetmelik hükümleri doğrultusunda yapılır.
Ancak, söz konusu sözleşme şartlarını taşımayan konteynerler
için 419 uncu maddede belirtilen geçici ithalat rejimi için izin
talep formunun doldurularak gerekli belgelerle birlikte izin hak sahibi veya
temsilcisi tarafından ilgili gümrük idaresine müracaat edilir.
Kara taşıtları
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 462 - Özel kullanıma mahsus kara
taşıtlarının, Triptik Karnesi, Gümrüklerden Geçiş Karnesi (CPD), Yabancı
Taşıtlar İçin Geçici Giriş Karnesi, Geçici Giriş Belgesi veya Taşıt Giriş-Çıkış
Formlarından biri düzenlenmek suretiyle ve teminat aranılmaksızın geçici
ithalat rejimine girişine izin verilir.
Hava ve
deniz taşıtları
G.G.Tebliği (Özel Kullanıma
Mahsus Kara Taşıtları) Seri No: 2
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 463 - Yabancı veya Türk uyruklu turistler
tarafından triptik, gümrüklerden geçiş karnesi veya II numaralı triptik ibraz
edilmediği takdirde, hava ve deniz taşıtlarının mülkiyet belgesine göre
muayenesi yapılıp uygunluğu tespit edildikten sonra 62 no.lu ekte yer
alan Taşıt Giriş- Çıkış Formu doldurtulur.
Yabancı veya Türk uyruklu turistlerin Türkiye'ye soktukları
hava ve deniz taşıtlarının, giriş ayniyetine uygunlukları tespit edildikten ve
Taşıt Giriş-Çıkış Formunun çıkış işlemi ile ilgili bölümü doldurulduktan sonra
çıkışına izin verilir.
Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen yabancı bayraklı yatlarla
ilgili işlemler Turizmi Teşvik Kanunu ve Yat Turizmi Yönetmeliği çerçevesinde
Müsteşarlıkça yayımlanacak tebliğ veya genelgelerle yürütülür.
Konteynerler
ve paletler
Madde 464 -1972 Konteynerlerle İlgili
Gümrük Sözleşmesinin Uygulanmasına Dair Yönetmelik hükümleri
uyarınca söz konusu Sözleşme hükümlerini taşıyan konteynerler için Konteyner
Giriş Kayıt ve Takip Formu ile birlikte ilgili gümrük idaresine müracaat
edilir. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik
ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
Sözleşme hükümlerini taşımayan konteynerler ve paletler için
ise, geçici ithalat rejimi izin talebi, talebin değerlendirilmesi ve geçici
ithal izninin verilmesi, süre uzatımı, rejimin kapatılması ve geçici ithalat
rejimi ile ilgili diğer hususlar 419 uncu maddede
yer alan hükümler dikkate alınarak sonuçlandırılır.
Yedek
parçalar, aksesuarlar ve normal teçhizat
Madde 465 - Eşyanın
istiflenmesi, bağlanması ve korunmasına mahsus donanım da dahil olmak üzere,
üzerinde kullanılacakları taşıtlarıyla birlikte ya da bu araçlardan ayrı olarak
ithal edilen normal yedek parçalar, aksesuarlar ve teçhizat geçici ithalat
rejiminden yararlandırılır.
Üzerinde kullanılacakları taşıtları ile birlikte veya ayrı
olarak ithal edilen yedek parçalar, sadece söz konusu taşıtlarının küçük
onarımları ve mutat bakımları için kullanılır.
Türkiye Gümrük Bölgesine yapılan yolculuk sırasında veya bu
bölge içindeyken, taşıtlarda yapılması gerekli mutat bakım faaliyetleri ve
onarımların, eşyanın geçici ithalat rejiminde kalış süresi içerisinde ve Gümrük
Kanununun 128 inci maddesinin
amaçlarına uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekir.
Taşıtlarla birlikte gelen ve yukarıda tanımlanan donanım ile
taşıta ilişkin yedek parça ve aksesuarların; taşıtların girişi sırasında düzenlenen
ve 462 nci maddede belirtilen belgelere kaydedilmesi şartıyla
geçici ithalat rejimi ile Türkiye Gümrük Bölgesine girişine izin verilir.
Kaza geçirerek hasara uğradığı gümrük idaresince tespit
olunan taşıtlar ile Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılabilmesi için bakıma
ihtiyaç gösteren taşıtların sahipleri tarafından talepte bulunulması halinde,
Gümrük Kanununun 129 uncu maddesinin
2 nci fıkrası uyarınca gümrük vergileri teminata bağlanmak kaydıyla taşıttan
ayrı olarak gelen yedek parçanın geçici ithalat rejiminden faydalanarak Türkiye
Gümrük Bölgesine girmesine izin verilir.
Rejimin kapatılması
Madde 466 - Onarım ve
bakım sonrasında değiştirilen parçalar ile arızalı veya bozuk olduğu anlaşılan
yeni yedek parçalara ait geçici ithalat işlemleri, izin veren gümrükçe başka
onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmak suretiyle kapatılır.
Taşıtlara ilişkin geçici ithalat işlemleri; taşıtın rejimde
kalış süresi içerisinde olmak kaydıyla taşıtların girişi sırasında kullanılan
belgenin çıkış nüshası ile birlikte çıkış işleminin yapılacağı gümrük idaresine
müracaat edilmesi halinde, gümrük idaresi tarafından gümrükçe onaylanmış bir
işlem veya kullanıma tabi tutulmak suretiyle kapatılır.
Kaza geçirerek hasara uğradığı gümrükçe tespit olunan
taşıtlar ile yurt dışına çıkarılabilmesi için bakıma ihtiyaç gösteren taşıtlar
bunların sahiplerinin başvurması üzerine tamir oluncaya kadar uygun görülecek
bir müddet için gümrükçe güvenilecek tamirhaneye bir tutanakla gerekli
tedbirler alınmak suretiyle teslim edilir ve tamiri bittikten sonra yeniden
ihraç edilmek üzere geçici depolama yerlerine veya antrepoya alınmasına izin
verilir.
Üçüncü fıkrada sözü edilen taşıtların gümrükçe izin verilecek
yerde gümrüğün denetimi altında tamirleri sağlanır. Değiştirilen eski parçalar
gümrüğe teslim edilmek istenmediği takdirde, yeniden ihraç edilmesine izin
verilir.
Hava ve deniz taşıtları
Madde 467 -
İthal
vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminden faydalanarak
Türkiye Gümrük Bölgesine giren hava ve deniz taşıtlarının yedek parçaları için
de yukarıdaki işlemler uygulanır.
Yurt dışından yatlar için gelen yedek parçaların yat
sahiplerinin veya kaptanının başvurusu üzerine demirbaş defterine kaydedilmek
ve gümrük muhafaza birimlerine haber verilmek suretiyle girişine izin verilir.
Değiştirilen eski parçalar gümrüğe terk veya teslim
edilmediği veya gümrükçe teslim alınması mümkün görülmediği hallerde, eşya yurt
dışı edilmek üzere kaptan veya sorumlusuna teslim edilir.
Yasal düzenlemeler
Madde 468 - Eşyanın
serbest dolaşıma geçişiyle ilgili ticaret politikası önlemlerinin öngörüldüğü
durumlarda, söz konusu önlemler, eşyanın geçici ithalat rejimine girişi ve
rejime tabi olduğu süre boyunca uygulanmaz.
Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen eşya ile ilgili ticaret
politikası önlemlerinin öngörüldüğü durumlarda, söz konusu önlemler eşyanın
geçici ithalat rejimine girdiği sırada uygulanır.
İhracatla ilgili ticaret politikası önlemlerinin öngörüldüğü
durumlarda, söz konusu önlemler, serbest dolaşımda olmayan eşyanın geçici ithal
rejimine tabi tutulduktan sonra Türkiye Gümrük Bölgesi dışına yeniden ihraç
edilmesi halinde uygulanmaz.
Geçici ithalat rejimine tabi eşyanın serbest dolaşıma giriş
rejimine tabi tutulması halinde, bu rejime ilişkin beyannamenin tescil
tarihinde söz konusu eşya ile ilgili yürürlükte bulunan ticaret politikası
önlemleri uygulanır.
Cezai işlemler
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 469 - İthalat
vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminden faydalanacak
ticari kullanıma mahsus taşıtlar ile özel kullanıma mahsus kara taşıtları için
belirlenecek şartlara aykırı olarak;
a) Ticari kullanıma mahsus kara taşıtlarının iç trafikte özel
amaçlı kullanıldığının,
b) Özel kullanıma mahsus kara taşıtlarının iç trafikte ticari
amaçla kullanıldığının,
c) Taşıtların kiraya veya ödünç verildiğinin ya da ithal
edildikten sonra başka kişilerin tasarrufuna bırakıldığının yahut ithal
edildikleri sırada kiraya verilmiş, ödünç verilmiş veya başkalarının emrine
verilmiş olduğunun, yeniden ihraç amacı dışındaki herhangi bir amaç için
Türkiye Gümrük Bölgesindeki başka bir kişiye yeniden veya ikinci elden kiraya
veya ödünç verildiği veya böyle bir kişinin tasarrufuna bırakıldığının,
d) Herhangi bir mücbir nedeni bulunmadığı halde verilen süre
içinde taşıtın yurt dışına çıkarılmamasının,
Tespiti halinde, taşıtlar ile ilgili geçici ithal izni,
Gümrük Kanununun 238 inci madde
hükümleri uygulanarak iptal edilir.
Birinci fıkrada belirtilen hususların dışında tespit edilecek
usulsüzlük hallerinde ise Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
1 inci fıkrasına göre ceza uygulanır.
Yukarıda sözü edilen taşıtların, Türkiye Gümrük Bölgesine
girişinde kefil kuruluşun veya bu kuruluşun kefalet ettiği yabancı kefil kuruluş
tarafından verilmiş bir belgenin kabul edilmiş olması halinde, bu taşıtlara ait
gümrük vergileri bu kurumlardan, cezalar ise geçici ithalat rejiminden
yararlanan kişiden tahsil edilir.
Taşıtın, Taşıt Giriş-Çıkış Formu ile girmiş olması halinde
ise gümrük vergileri ile cezalar adına belge düzenlenen kişiden tahsil edilir.
Usul ve esaslar
Madde 470 - Kara
taşıtları için ithal vergilerinden tam muafiyet suretiyle geçici ithalat rejiminden
yararlanacak kişiler ile taşıtların rejime girişi, süre uzatımı, rejimin
kapatılması, rejimin ihlali ve sair hususlarla ilgili usul ve esaslar
Müsteşarlıkça tespit edilir.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
ALTINCI ALT AYIRIM
Hariçte İşleme Rejimi
G.G.T. (Hariçte İşleme-Geçici İhracat) Seri
No 1
Tasarruflu Yazılar 1
Tanımlar
Madde 471 - Hariçte işleme rejimi; serbest
dolaşımdaki eşyanın hariçte işleme faaliyetlerine tabi tutulmak üzere Türkiye
Gümrük Bölgesinden geçici olarak ihracı ve bu faaliyetler sonucunda elde edilen
ürünlerin ithalat vergilerinden tam veya kısmi muafiyet suretiyle yeniden
serbest dolaşıma girişine ilişkin hükümlerin uygulandığı rejimdir.
Bu rejimde geçen;
a) Geçici ihracat eşyası deyimi; hariçte işleme rejimi
kapsamında geçici süreyle yurt dışına çıkarılan eşya,
b) İşleme faaliyetleri deyimi; eşyanın işçiliğe tabi
tutulması, işlenmesi, yenilenmesi veya tamir edilmesi,
c) İşlem görmüş ürün deyimi; işleme faaliyetleri sonucunda
elde edilen ürünler,
d) İşlem görmüş asıl ürün deyimi; işleme faaliyetleri
sonucunda elde edilen asli nitelikteki ürünler,
e) İşlem görmüş ikincil ürün deyimi; işleme faaliyetleri
sonucunda zorunlu olarak ortaya çıkan işlem görmüş ürün dışındaki asıl ürünler,
f) Değişmemiş eşya deyimi; herhangi bir işleme faaliyetine
tabi tutulmadan tekrar ithal edilen geçici ihracat eşyası,
g) Verimlilik oranı deyimi; belirli miktardaki geçici ihracat
eşyasının işlem görmüş ürünler içindeki miktarı veya yüzde oranı,
h) Miktar ölçme yöntemi deyimi; geçici ihracat eşyasının
işlenmesi sırasında bünyesine giren çeşitli eşyanın miktarını esas alan
hesaplama yöntemi,
i) Kıymet ölçme yöntemi deyimi; geçici ihracat eşyasının işlenmesi
sırasında bünyesine giren çeşitli eşyanın kıymetini esas alan hesaplama
yöntemi,
j) Önceden ithalat deyimi; geçici ihracat eşyasının
ihracından önce, teminat alınmak koşuluyla yerine geçecek aynı nitelikteki
eşyanın ithali,
k) Standart değişim sistemi deyimi; geçici ihracat eşyasının
yerine kullanılmak üzere ikame ürünle değiştirilmesi usulü,
l) İkame ürün deyimi; geçici ihracat eşyasının yerine
kullanılmak üzere getirilen yabancı menşeli eşya,
m) Üçgen trafik deyimi; işlem görmüş ürünlerin ithal işlemlerinin
geçici ihracat eşyasının ihraç edildiği gümrük idaresinden başka bir gümrük
idaresince yerine getirilmesi usulü;
n) Düşüm yapılacak tutar deyimi; geçici ihracat eşyasına en
son işleme faaliyetine tabi tutulduğu ülkeden getirilerek Türkiye Gümrük
Bölgesinde serbest dolaşıma girişi tarihinde uygulanacak gümrük vergileri
tutarı,
o) Navlun ve sigorta giderleri deyimi; satın alma komisyonu
dışındaki komisyon ve tellaliye, geçici ihracat eşyasına dahil olmayan
konteynerlerin giderleri, işgücü ve malzeme dahil olmak üzere ambalajlama giderleri,
eşya nakliyesi sırasında ortaya çıkan işlemlerden doğan masraflar, eşyanın
yüklenmesi, nakliyesi ve sigortalanmasından doğan giderler,
Anlamına gelir.
Hariçte
işleme rejimi uygulanmayacak eşya
Madde 472 - Hariçte
işleme rejimi;
a) İhracı, ödenmiş ithalat vergilerinin geri verilmesine veya
teminata bağlanmış ithalat vergilerinin kaldırılmasına yol açan,
b) İhracından önce, nihai kullanımları nedeniyle tam muafiyet
suretiyle serbest dolaşıma giren ve bu muafiyetin tanınması için gerekli
koşulları taşımaya devam eden,
c) İhracı, ihracat vergi iadesini gerektiren veya ihracı
nedeniyle tarım politikası çerçevesinde vergi iadesi dışında bir mali avantaj
sağlanan,
Serbest dolaşımdaki eşya için uygulanmaz.
İznin
kimlere verileceği
Madde 473 - Hariçte işleme
izni, talep üzerine, işleme faaliyetini yaptıracak kişiye verilebilir.
Ancak, rejimin uygulanmasının, ithal edilen işlem görmüş
ürünlerin aynısını veya benzerini üreten Türkiye'deki üreticilerin temel
ekonomik çıkarlarını olumsuz etkilemeksizin ihraç eşyasının satışını teşvik
etmesi ve işleme faaliyetinin Türk menşeli eşya ile Türkiye Gümrük Bölgesi
dışında elde edilen eşyanın birleştirilmesiyle oluşan işlem görmüş ürün olarak
ithal edilmesi halinde, hariçte işleme izni, işleme faaliyetini yaptıracak kişi
dışında başka bir kişiye de verilebilir.
İznin hangi
hallerde verilebileceği
Madde 474 - Hariçte
işleme izni; Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik kişilere, işlem görmüş
ürünlerin geçici ihracat eşyasının işlenmesi sonucu elde edilebilir olduğu ve
talep edilen iznin Türkiye'deki üreticilerin temel ekonomik çıkarlarına ciddi
bir zarar verecek durumda olmadığı hallerde verilir.
İşlem görmüş
ürünlerin geçici ihracat eşyasının işlenmesi sonucu elde edildiğinin tespiti
Madde 475 - Gümrük
idareleri, geçici ihracata konu eşyayı;
a) Eşya üzerindeki üretici tarafından konan özel işaret ve
seri numaralarını,
b) Eşya üzerine tatbik edilmiş mühür veya etiketlerini,
c) Eşyanın numune veya teknik dokümanlarını,
d) Eşyanın analiz veya ekspertiz raporunu,
e) İşlem görmüş ürünlerin geçici ihraç eşyasından üretileceğini
belgeleyen sözleşme, proforma fatura, fatura gibi belgeleri,
İnceleyerek, uygun bulması halinde, bunların geçici ihracına
izin verir.
Standart değişim sistemi de dahil olmak üzere hangi usulle
olursa olsun tamir amacıyla ihraç edilmek istenilen eşyanın, tamir edilebilir
durumda olduğunun gümrük idarelerince tespiti gerekir.
Standart değişim sistemi kapsamında hariçte işleme rejiminin
uygulanması amacıyla, söz konusu eşyanın ayniyet tespitinde birinci fıkranın
(a), (c), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen bilgi ve belgeler incelenir. Ancak,
tamirat amaçlı geçici ihracat eşyası yerine ikame ürünlerin ithal edilmesi
halinde, bir yenileme işlemi yapıldığı hususunun birinci fıkranın (e) bendinde
belirtilen belgelerde yer alması gerekir.
Bu yenileme işleminin uygulanmasında, eşyanın ticari nitelik
ve teknik kapasitesinin geliştirilmediğinin gümrük idaresince tespit edilmesi
gerekir. Bu tespit, tamiratla ilgili sözleşme ve diğer kanıtlayıcı belgelerin,
satış veya kira sözleşmelerinin veya geçici ihracat eşyasının incelenmesi
suretiyle yapılır.
İşlem görmüş ürünlerin geçici ihracat eşyasının işlenmesi
sonucu elde edileceğinin tespitinin mümkün olmaması ve gümrük idaresine talepte
bulunulması halinde, bu talep Müsteşarlığa intikal ettirilir ve alınacak
talimata göre işlem yapılır.
İzin
başvurusu ve izin belgesi
Madde 476 - Bütün
koşulların yerine getirilmesi halinde, önceden ithalatın olmadığı standart
değişim sistemini kullanma izni, aynı zamanda geçici ihracat eşyası yerine
işlem görmüş ürünlerin yeniden ithali için de kullanılır.
Standart değişim sistemini kullanma izni olmayan hariçte
işleme izni sahibi, bu sistemin şartlarını yerine getirmesi ve işlem görmüş
ürünlerin yeniden ithalinden önce yazılı olarak başvurması halinde, izni veren
merci tarafından, önceden ithalatın olmadığı standart değişim sisteminden
yararlandırılabilir.
İznin
geçerlik süresi
Madde 477 - Hariçte
işleme rejimi kullanım izninin geçerlik süresi, başvuru sahibinin talebi ve
işleme faaliyetlerinin gerçekleştirilebileceği süre dikkate alınarak,
belgesinde gösterilir.
Geri getirme süresi
Madde 478 - İşlem
görmüş ürünlerin Türkiye Gümrük Bölgesine yeniden ithal edilmesi için gereken
süre, işleme faaliyetlerinin gerektirdiği süre ile nakliye süresi dikkate
alınarak belirlenir. Bu sürenin başlangıcı, hariçte işleme rejimine ilişkin
beyannamenin tescil tarihidir.
Önceden ithalatın olmadığı standart değişim sisteminin
uygulandığı durumda, ikame ürünlerin Türkiye Gümrük Bölgesine ithali için
gereken süre, geçici ihraç eşyasının değiştirilmesi ve ikame ürünlerin
nakliyesi için gereken süre dikkate alınarak belirlenir. Süre başlangıcı
hariçte işleme rejimine ilişkin beyannamenin tescil tarihidir.
İşlem görmüş ürünler ile ikinci fıkrada bahsedilen geçici
ihracat eşyasının süresi içerisinde serbest dolaşıma sokulması, antrepoya
konulması veya dahilde işleme ya da transit rejimine tabi tutulması gerekir. Bu
rejimlere ilişkin beyannamenin tescili eşyanın geri getirme süresini sona erdirir.
Bu süre, kabul edilebilir makul bir gerekçe olması ve durumun
belgelenmesi halinde uzatılabilir.
Önceden
ithalatta süre
Madde 479 - Önceden
ithalatta; ikame ürünlerin serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescili
tarihinden itibaren 2 ay içerisinde geçici ihracat eşyasının ihracı gerekir.
Ancak, zorunlu durumlarda bu süre sona ermiş olsa dahi gümrük idarelerince
uzatılabilir.
Önceden ithalatta; eşyanın serbest bölgeye alınması veya
antrepoya konulması ihracat hükmündedir.
Verimlilik oranı
Madde 480 -
Hariçte
işleme rejimine tabi tutulan eşyanın verimlilik oranı izin belgesinde
gösterilir.
Tamir
amaçlı geçici ihracat eşyasında basitleştirilmiş usul
Madde 481- Beyan
sahibinin basitleştirilmiş usullerden yararlanma izni olmasa dahi, işleme
faaliyetinin tamirata ilişkin olduğunun tespiti halinde, basitleştirilmiş
usulleri kullanma izni vermeye yetkili gümrük idareleri, bu usullerin
kullanımına izin verir. Bu durumda rejim için ibraz edilen beyanname, hariçte
işleme rejimi kullanım izni için gerekli bütün bilgileri içermek zorundadır. Bu
bilgileri taşıyan beyanname, basitleştirilmiş usulleri kullanım izni başvurusu
olarak kabul edilir.
Birinci fıkradaki hariçte işleme rejimi beyannamesinin 44
nolu kutusuna;
a) Rejimi kullanacak kişi ile beyan sahibi,
b) Geçici ihracat eşyasının ticari ve teknik tanımı,
c) İşleme faaliyetlerinin mahiyeti,
d) İşlem görmüş ürünlerin yeniden ithali için gereken süre,
e) Verimlilik oranı veya gerekmesi halinde verimlilik oranını
belirlemede kullanılan yöntem,
f) Eşyanın ayniyetinin tespiti için gerekli ayırt edici
özellikler ve özel işaretler,
Yazılır. Bu kutuya bilgilerin yazılamaması veya sığmaması
halinde, aynı bilgileri içeren ve beyan sahibince düzenlenen belgenin
beyannameye eklenmesi gerekir.
Beyan sahipleri, 273 ve 275 inci maddelerde belirtilen hükümlere
de uymakla yükümlüdür.
Ticari
nitelikte olmayan tamiratta basitleştirilmiş usul
Madde 482 - İşleme
faaliyetinin ticari nitelikte olmayan tamirat olması halinde ve beyan sahibinin
isteği üzerine serbest dolaşıma giriş beyannamesinin izne ilişkin bilgileri
taşıması koşuluyla, verilen beyanname yetkili gümrük idarelerince
basitleştirilmiş usulleri kullanma izni başvurusu olarak kabul edilir.
Tamiratın ticari nitelikte olmadığının tespiti için;
a) Eşyanın özelliği itibarıyla tamiratın belirli aralıklarla
yapılması,
b) Eşyanın beyan sahibinin kişisel veya ailesinin kullanımına
ait olması,
c) Eşyanın ticari nitelikte kullanılmayacak miktar ve
mahiyette olması,
d) Yenileme ve asli niteliklerine uygun hale getirmeyle
ilgili bir bakım olduğunun başvuru sahiplerince gümrük idarelerine
ispatlanması,
Gerekir.
Gümrük idarelerince, bu şartları yerine getirmeyen beyan
sahiplerinin basitleştirilmiş usullerden faydalanmasına izin verilmez.
Rejim beyanı
Madde 483 - Normal usulle hariçte işleme rejimi
beyanı herhangi bir gümrük idaresine yapılabilir. Ancak, basitleştirilmiş
usulle hariçte işleme rejimi beyanının yetkili gümrük idaresine yapılması gerekir.
Normal usulde hariçte işleme rejimi beyanı ihracat rejimi
hükümlerine göre yapılır.
Ticari nitelikte olmayan tamirata ilişkin 482 nci madde hükmü
saklı kalmak kaydıyla, izin belgesinde yer alan eşyanın tespitine ilişkin ayrıntılı
bilgilerin beyannamede de yer alması gerekir.
Süre ve verimlilik
Madde 484 -
İşlem
görmüş ürünlerin Türkiye Gümrük Bölgesine yeniden ithal edilmeleri için gereken
süre, verilen izinde belirtilir. İzin hak sahibinin talebinin uygun bulunması
halinde, bu süre uzatılabilir.
Faaliyetin verimlilik oranı veya bu oranın belirlenmesinde,
Gümrük Kanununun 139 uncu maddesinin
2 nci fıkrası uyarınca yapılan düzenlemelere ilişkin hükümler uygulanır.
Eşyanın
serbest dolaşıma sokulması
Madde 485 - Hariçte
işleme rejimine tabi eşyanın serbest dolaşıma giriş beyanı serbest dolaşıma
giriş rejimi hükümlerine göre yapılır. Serbest dolaşıma giriş beyannamesinin
tescili ve buna ilişkin gümrük işlemlerinin tamamlanması gerekir.
481 ve 482 nci madde hükümleri saklı kalmak
üzere, serbest dolaşıma giriş beyannamesi izin belgesinde belirtilen ve eşyanın
getirildiği gümrük idaresine verilir.
481 inci madde
uyarınca basitleştirilmiş usullerin uygulanması halinde beyannamenin izni veren
gümrük idaresine verilmesi gerekir.
Ticari nitelikte olmayan tamiratta 482 nci madde uyarınca işlem yapılması
halinde, serbest dolaşıma giriş beyannamesinin yetkili gümrük idaresine
verilmesi gerekir.
Beyannameye
eklenecek belgeler
Madde 486 - Ticari
nitelikte olmayan tamirata ilişkin 482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere,
geçici ihracat eşyasının veya ikame ürünlerin izin belgesinde ayrıntılı olarak
yer alan tanımlarının beyannamede de yer alması gerekir.
Serbest dolaşıma giriş beyannamesine; serbest dolaşıma giriş
rejimi hükümlerine göre beyannamede yer alması gereken bilgilerin yazılması
zorunludur. Bu beyannameye, hariçte işleme rejimi beyannamesinin bir nüshasının
veya üçgen trafik sisteminin uygulanması halinde 506 ncı maddede belirtilen işlemleri tamamlanan
INF 2 Belgesinin ve serbest dolaşıma giriş beyannamesinin belirlenen sürenin
bitiminden sonra verilmesi ve 478 inci maddenin
üçüncü fıkrasının uygulanması halinde, işlem görmüş ürünlerin belirlenen süre
içerisinde gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulduğunu
kanıtlayan belgenin eklenmesi zorunludur.
Basitleştirilmiş
usulde beyan
Madde 487- Hariçte
işleme rejimi kapsamındaki eşyanın basitleştirilmiş usulde beyanla serbest
dolaşıma sokulması halinde, bu beyanlar serbest dolaşıma giriş rejimi
hükümlerine göre yapılır.
İthalat
vergilerinden muafiyetin şartları
Madde 488 - İthalat
vergilerinden tam veya kısmi muafiyet, yalnızca işlem görmüş ürünlerin serbest
dolaşıma giriş beyanının, izin hak sahibi veya izin hak sahibinin onayı alınmış
ve izin koşullarına uyulmuş olmak kaydı ile ve Türkiye Gümrük Bölgesinde
yerleşik bir başka kişi adına ya da hesabına yapılması halinde tanınabilir.
Hariçte işleme rejimine ilişkin şartlar veya yükümlülüklerden
birine uyulmadığı takdirde, ithalat vergilerinden tam veya kısmi muafiyet
uygulaması yapılmaz. Bu durumun, söz konusu rejimin doğru işleyişine önemli bir
etkisinin olmadığının tespit edilmesi halinde, ithalat vergilerinden tam veya
kısmi muafiyet uygulaması yapılır.
Vergilerin
hesaplanması
Madde 489 - Hariçte
işleme rejiminde gümrük vergileri, işlem görmüş ürünlere ait gümrük vergileri
tutarından, geçici ihracat eşyasına en son işleme faaliyetine tabi tutulduğu
ülkeden, aynı tarihte ithal edildiğinde uygulanacak olan gümrük vergileri
tutarının düşülmesi suretiyle hesaplanır.
Düşümü yapılacak tutarın hesaplanmasında;
a) Geçici ihracat eşyasına ait hariçte işleme rejimi beyannamesinin
tescil tarihindeki miktar ve niteliği,
b) İşlem görmüş ürünlerin serbest dolaşıma giriş
beyannamesinin tescil tarihindeki vergi oranı ve diğer vergilendirme unsurları,
Esas alınır.
Ancak, Türkiye'deki üreticilerin temel ekonomik çıkarlarının
korunması amacıyla yürürlüğe konulan dış ticaret politikası önlemleri
kapsamındaki ek mali yüklerin düşümü yapılamaz.
İşlem
görmüş ürünlerin kıymeti
Madde 490 - İşlem
görmüş ürünlerin gümrük kıymetinin belirlenmesinde, ürünün bünyesine katılan
malzeme, aksam, parça ve benzerleri de dikkate alınır. Kıymetin bu şekilde
belirlenememesi durumunda işlem görmüş ürünlerin kıymeti ile belirlenen işleme
masrafları arasındaki fark, geçici ihracat eşyasının kıymetini oluşturur.
İşlem görmüş ürünlerin bünyesine katılan malzeme, aksam ve
parçalara ait işleme faaliyetlerinin yapıldığı yere kadar ki yükleme, nakliye
ve sigorta giderleri, işleme masraflarına dahil edilmez.
İşleme bedeli, işlem görmüş ürünler için işleme faaliyetinin
yapıldığı yerden Türkiye Gümrük Bölgesine gireceği yere kadar yapılan yükleme,
nakliye ve sigorta giderlerini kapsar.
Hariçte işleme rejimi kapsamında tamir amacıyla geçici olarak
ihraç edilen eşyanın tamirinin bedel karşılığında yapılması halinde, tamirat bedeli,
geçici ihracat eşyasının tamiri nedeniyle izin hak sahibi tarafından tamiratı
yapan kişiye yapılan veya yapılması gereken toplam ödemeyi, yahut izin hak
sahibinin tamiri yapan kişinin öne sürdüğü şartları yerine getirmesi için
ödemesi gereken bedeli içerir.
Bu tür ödeme para transferi şeklinde olabileceği gibi
akreditif veya pazarlık sonucu üzerinde anlaşmaya varılan değerin doğrudan veya
dolaylı transferi şeklinde de olabilir.
Gümrük kontrolü altında işleme rejimi kapsamında yapılan
tamiratın bedeli, izin hak sahibi ile tamiratı yapan kişi arasında yapılan
anlaşmayla belirlenir.
Düşümü
yapılacak tutarın hesaplama yöntemleri
Madde 491 - 493 üncü
maddenin 3 üncü fıkrasında belirtilen işlem görmüş ikincil ürünlerin, işlem görmüş
asıl ürünlerle aynı zamanda serbest dolaşıma sokulması halinde düşüm yapılacak
tutar, 492 ve 493 üncü maddelerde belirtilen miktar ölçme yöntemlerinden
biriyle hesaplanır.
492 ila 494 üncü maddelerde belirtilen yöntemlerle düşüm
yapılacak tutarın hesaplanması, 63 no.lu ekte yer
alan örneklere göre yapılır.
Bir çeşit işlem görmüş ürün elde edilmesi halinde
miktar ölçme yönteminin uygulanması
Madde 492 -
Bir geçici
ihracat eşyasından bir işlem görmüş ürün elde edilmesi halinde, serbest
dolaşıma giren işlem görmüş ürün miktarı işlem görmüş ürünün toplam miktarına
oranlanmak suretiyle bulunan katsayının, geçici ihracat eşyasının toplam
miktarıyla çarpılması sonucu bulunur. Bu miktar düşüm yapılacak tutara esas
alınır.
Birden fazla geçici ihracat eşyasından bir işlem görmüş ürün
elde edilmesi halinde, serbest dolaşıma giren işlem görmüş ürün miktarı işlem
görmüş ürünün toplam miktarına oranlanması suretiyle bulunan katsayının, her
geçici ihracat eşyası için ayrı ayrı kendi toplamlarının çarpılması sonucu
bulunur. Her geçici ihracat eşyası için belirlenen bu miktar, düşümü yapılacak
tutara esas alınır.
Birden
fazla çeşitte işlem görmüş ürün elde edilmesi halinde miktar ölçme yönteminin
uygulanması
Madde 493 -
Bir geçici
ihracat eşyasından birden fazla işlem görmüş ürün elde edilmesi halinde miktar
ölçme yöntemi;
a) Her işlem görmüş ürün bünyesinde bulunan geçici ihracat
eşyasının, işlem görmüş ürünlerin bünyesinde bulunan toplam geçici ihracat
eşyasına oranı alınarak, bu oranın geçici ihracat eşyasının toplamıyla çarpılması
sonucunda ortaya çıkan miktarın, işlem görmüş ürünlerin toplamından
çıkarılması,
b) Serbest dolaşıma giren her işlem görmüş ürün miktarının
işlem görmüş ürün toplamına oranının (a) bendinde çıkan miktarla çarpılması
sonucunda elde edilen miktarın, serbest dolaşıma giren ürün miktarından
çıkarılması,
Suretiyle uygulanır.
Birinci fıkrada belirtilen yöntemlerin uygulanmasında fireler
dikkate alınmaz.
Düşüm yapılacak tutarın tespitinde artık, hurda, kalıntı,
kesinti ve atıkları oluşturan ikincil ürünler fire olarak kabul edilir.
Birden fazla geçici ihracat eşyasından birden fazla işlem
görmüş ürün elde edilmesi halinde, miktar ölçme yöntemi;
a) Her bir işlem görmüş ürün bünyesinde bulunan her bir
geçici ihracat eşyasının, işlem görmüş ürünlerin bünyelerinde bulunan kendi
geçici ihracat eşyası toplamlarına oranı alınarak kendi geçici ihracat eşyası
toplamıyla çarpılması sonucunda çıkan miktarların, ait olduğu işlem görmüş
ürünlerin toplamından çıkarılması,
b) Serbest dolaşıma giren her bir işlem görmüş ürünün kendi
cinsinden işlem görmüş ürünün toplamına oranının (a) bendinin uygulanması
sonucu bulunan miktar ile çarpılması,
Suretiyle uygulanır.
Düşüm yapılacak tutara serbest dolaşıma sokulacak her işlem
görmüş ürünün bünyesinde yer alan her geçici ihracat eşyasının birinci ve
dördüncü fıkralarla belirlenen miktarları esas alınır.
Kıymet ölçme yöntemi
Madde 494 - 492 ve 493
üncü maddeler haricindeki durumlarda, işlem görmüş ürünlerin bünyesindeki
geçici ihracat eşyasının indirime esas alınacak miktarı kıymet ölçme yöntemiyle
belirlenir. Ancak, vergi kaybına neden olunmaması ve izin hak sahibinin kabul
etmesi şartıyla gümrük idareleri, işlemlerin basitleştirilmesi amacıyla kıymet
ölçme yöntemi yerine miktar ölçme yöntemini uygulayabilir.
Bir geçici ihracat eşyasından birden fazla işlem görmüş ürün
elde edilmesi halinde kıymet ölçme yöntemi;
a) Her bir işlem görmüş ürünün kıymetinin işlem görmüş
ürünlerin toplam kıymetlerine oranının, geçici ihracat eşyasının toplam miktarı
ile çarpılması sonucu bulunan değerin, her bir işlem görmüş ürünün toplam miktarından
çıkarılması,
b) Serbest dolaşıma giren her bir işlem görmüş ürün
miktarının kendi cinsinden işlem görmüş ürünün toplam miktarına oranının, (a)
bendinin uygulanması sonucu belirlenen miktarla çarpılmasıyla elde edilen
tutarın, serbest dolaşıma girecek işlem görmüş ürünün miktarından çıkarılması,
Suretiyle uygulanır.
Birden fazla geçici ihracat eşyasından birden fazla işlem
görmüş ürün elde edilmesi halinde kıymet ölçme yöntemi;
a) Her bir işlem görmüş ürünün kıymetinin, işlem görmüş
ürünlerin toplam kıymetine oranının, her bir geçici ihracat eşyasının toplam
miktarıyla çarpılması,
b) Serbest dolaşıma giren her bir işlem görmüş ürün
miktarının, o işlem görmüş ürünün toplam miktarına oranının, (a) bendinin uygulanması
sonucu belirlenen kendi cinsine ilişkin tutarla çarpılması,
Suretiyle uygulanır.
İşlem görmüş ürünün yeniden ithal edilmemesi halinde, kıymet
ölçme yönteminin uygulanmasında kullanılacak kıymet; alıcı ile satıcı arasındaki
ilişkiden etkilenmemiş olan Türkiye Gümrük Bölgesindeki aynı veya benzeri
eşyanın satış kıymetidir. Alıcı ile satıcı arasındaki ilişkinin tespiti 48 inci madde hükümlerine göre yapılır. Kıymetin
bu şekilde belirlenememesi halinde, gümrük idareleri emsal kıymeti belirler.
Düşüm yapılacak tutarın belirlenmesinde, serbest dolaşıma
sokulacak her işlem görmüş ürünün bünyesinde yer alan her geçici ihracat
eşyasının ikinci ve üçüncü fıkralarda belirlenen miktarlar esas alınır.
Tamirin
bedelsiz yapılması halinde vergilendirme
Madde 495 -
Tamir
amacıyla geçici olarak ihraç edilen eşya, tamiratın garanti nedeniyle
sözleşmeye bağlı olarak veya kanuni bir yükümlülüğe dayanılarak ya da bir
imalat hatası nedeniyle, bedelsiz yapıldığının kanıtlanması halinde, serbest
dolaşıma ithalat vergilerinden tam muaf olarak girer. Ancak, söz konusu eşyanın
serbest dolaşıma ilk girişi sırasında kusurlu olduğunun dikkate alınarak işlem
yapılmış olması halinde, bu hüküm uygulanmaz.
Tamirin
bedel karşılığında yapılması halinde vergilendirme
Madde 496 - Eşyanın
tamir amacıyla geçici ihraç edildiği ve tamiratın bedel karşılığında yapıldığı
hallerde, ithalat vergileri, gümrük kıymeti olarak tamir masraflarına eşit bir
tutar dikkate alınarak, işlem görmüş ürünlerin serbest dolaşıma giriş beyannamesinin
tescil edildiği tarihte, bu ürünlere uygulanacak vergi oranı ve diğer
vergilendirme unsurlarına istinaden belirlenir. Ancak, izin hak sahibinin tamir
masrafları dışında başka bir ödeme yapmamış olması ve bu ödemenin izin hak
sahibi ile faaliyeti yapan kişi arasındaki ilişkiden etkilenmemesi gerekir.
Özel izin
Madde 497 - Müsteşarlıkça;
a) Tamirat dışında başka bir nedenle hariçte işleme izninin
verilmesi,
b) İzin hak sahibinin talep etmesi,
c) Kısmi muafiyet hükümleri uyarınca benzer işleme faaliyetlerinin
çok sık yapılması,
Hallerinde, bir izin belgesi kapsamı tüm işleme faaliyetleri
için tahakkuk edebilecek gümrük vergilerini karşılayacak yaklaşık bir miktar
tespit edilebilir.
Altı ayı geçmemek üzere her dönem için ödenmesi gereken yeni
bir miktar, geçmiş dönemdeki miktar göz önüne alınarak yeniden belirlenir.
Gerektiğinde bu miktar artırılır.
Bu miktar belirlenen bir eşit dönem içinde serbest dolaşıma
giren işlem görmüş ürünlerin işlenmesine ilişkin işleme masrafına uygulanır.
Serbest dolaşıma giren her kalem için her seferinde vergiler hesaplanarak,
hesaplanan bu tutarlar teminata bağlanır.
Her dönem sonunda gümrük idareleri hariçte işleme rejimi
uyarınca yapılması gereken işlemleri sonuçlandırarak kısmi muafiyet hükümleri
uygular ve kesin tahakkuku yapar.
Kesin tahakkuk miktarı teminata bağlanan miktardan fazla ise
aradaki fark tahsil edilir, tahakkuk eden miktar teminata bağlanan miktardan az
ise, fazla alınan teminat miktarı iade edilir.
Standart
değişim sistemi
Madde 498 - Hariçte
işleme rejimi hükümleri çerçevesinde ikame ürün olarak adlandırılan ithal
eşyasının geçici ihracat eşyası yerine belirli bir süre kullanılması standart
değişim sistemi kapsamında mümkündür.
Tarım politikasına veya tarım ürünlerinin işlenmesi sonucu
elde edilen ve özel düzenlemelere tabi eşya dışında kalan serbest dolaşımdaki
eşyanın tamirinin söz konusu olduğu hallerde, standart değişim sisteminin
uygulanmasına izin verilir.
İşlem görmüş ürünlere uygulanan hükümler ikame ürünlere de
uygulanır.
Standart değişim sisteminden yararlanılmak istenilmesi
halinde ithalat vergileri tutarınca teminat alınır.
İkame
ürünlerin şartları
Madde 499 - İkame
ürünlerin, tamirata konu olan geçici ihracat eşyası ile aynı tarife pozisyonuna
girmesi, aynı ticari nitelikte ve aynı teknik özelliklere sahip olması gerekir.
Geçici ihracat eşyasının ihracattan önce kullanılmış olması
halinde, ikame ürünlerin de yeni olmamaları ve kullanılmış olmaları gerekir.
Ancak, ikame ürünün satış sözleşmesindeki garanti hükümleri
uyarınca veya kanuni bir yükümlülük ya da bir imalat hatası nedeniyle bedelsiz
olarak verilmesi halinde, kullanılmış eşya yerine yeni eşya getirilebilir.
Geçici
ihraç eşyasının ihraç süresi
Madde 500 - İthalatın
önceden yapıldığı durumda, ikame ürünlerin serbest dolaşıma giriş beyannamesinin
tescili tarihinden itibaren iki aylık süre içinde geçici ihracat eşyasının
ihraç edilmesi gerekir.
Ancak, istisnai hallerde, söz konusu süre dolmadan ilgili
kişinin talebi üzerine gümrük idareleri bu süreyi makul ölçüde uzatabilir.
Önceden
ithalatta vergilendirme
Madde 501 - İthalatın
önceden yapıldığı durumda, vergilendirmede esas alınacak tutar, ikame eşyanın
ithaline ilişkin beyannamenin tescili tarihindeki vergi oranı ve diğer
vergilendirme unsurlarına istinaden belirlenir.
İkame eşyanın vergileri teminata bağlanarak ithaline izin
verilir. Geçici ihracat eşyasının tamirinin tamamlanarak geri getirilmesi
halinde ikame eşyanın teminatı çözülerek geri gönderilmesine izin verilir.
Üçgen trafik izni
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 502 - Gümrük
idareleri, hariçte işleme rejimi izniyle birlikte veya izin hak sahibinin izin
tarihinden işlem görmüş ürünlerin serbest dolaşıma girişine kadar olan süre
içinde yazılı başvurusu üzerine, üçgen trafik sisteminin kullanılmasına izin
verir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
INF 2
belgesinin düzenlenmesi
Tasarruflu Yazılar 1 BKK 2002-4616
Madde 503 - Basitleştirilmiş
usule ilişkin hüküm saklı kalmak üzere üçgen trafik sistemi INF 2 Belgesiyle
izlenir.
INF 2 Belgesi 64 no.lu ekteki
örneğe uygun olarak biri asıl olmak üzere iki nüsha düzenlenerek rejim beyanının
yapıldığı gümrük idaresine ibraz edilir.
INF 2 Belgesi hariçte işleme rejimine sokulan eşya miktarını
gösterir şekilde düzenlenir. İşlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın
farklı gümrüklerden ve birden fazla partide yeniden ithal edileceği durumlarda,
izin hak sahibinin isteği üzerine rejim beyanının yapıldığı gümrük idaresince
yeterli sayıda INF 2 Belgesi düzenlenir.
INF 2 Belgesinin çalınması, kaybedilmesi veya tahrip edilmesi
hallerinde izin hak sahibi, INF 2 Belgesini veren gümrük idaresinden bir suret
isteyebilir. Bu şekilde verilen surete '................
sayılı,...............tarihli belgenin zayi olması nedeniyle verilmiştir' şerhi
düşülür.
INF 2 Belgesi izin sahibine veya Türkiye Gümrük Bölgesinde
yerleşik temsilcisine verilebilir.
INF 2 belgesi
üzerine yapılacak işlemler
Madde 504 - Üçgen
trafik kullanma izni veren gümrük idaresi INF 2 Belgesinin tescilini yaparak
nüshasını alıkoyar ve aslını beyan sahibine verir.
İşlem görmüş ürünlerin serbest dolaşıma sokulmasına izin
veren gümrük idaresi, INF 2 Belgesinde yer almayan bazı ayrıntıları öğrenmek
isterse, belgeyi veren gümrük idaresinden istenen ayrıntıları belge üzerine
yazmasını isteyebilir.
INF 2 Belgesinin aslı geçici ihracat eşyasının ihraç edildiği
gümrük idaresine ibraz edilir. Çıkış gümrük idaresi eşyanın çıktığını belge üzerine
yazarak tasdik eder.
Ayniyet
tespitine ilişkin belgelerin saklanması
Madde 505 - Rejime
girişin yapıldığı gümrük idaresince INF 2 Belgesinin tescili esnasında,
belgenin 16 no.lu kutusuna geçici ihracat eşyasının ayniyet tespitine ilişkin
bilgilerin yazılması gerekir.
Eşyanın numunesinin alınması, tahlile tabi tutulması veya
teknik dokümanlarının kullanılması halinde, bunların veya ambalajlarının gümrük
mührüyle mühürlenerek, değiştirilmesi önlenecek şekilde üzerlerine etiket yahut
hariçte işleme rejimi beyannamesinin ayrıntılarını gösteren belge yapıştırılır.
Mühürlenmiş ve üzerlerine gerekli bilgiler yazılmış numune,
tahlil raporları veya teknik dokümanlar, işlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş
eşyanın yeniden ithalinden sonra, mühürleri bozulmamış şekilde izin hak
sahibine iade edilir.
Eşyanın tahlilinin gerektiği ve tahlil sonucunun INF 2
Belgesinin tasdikine kadar belli olmadığı durumda, tahlil raporu mühürlü bir
zarf içinde saklanarak üçüncü fıkra hükümleri uygulanır.
INF 2
belgelerinin kapatılması
Madde 506 - İşlem
görmüş ürünlere veya geçici ihracat eşyasına ait INF 2 Belgesinin aslı ile 505
inci maddede belirtilen numune ve belgeler, serbest dolaşıma giriş
beyannamesiyle birlikte eşyanın getirildiği gümrük idaresine ibraz edilir.
İşlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın tek bir
partide veya aynı gümrük idaresine parti parti getirilerek serbest dolaşıma
sokulması halinde, gümrük idaresi, INF 2 Belgesinin aslına, işlem görmüş
ürünlerin bünyesinde kullanılan geçici ihracat eşyasının miktarını yazar. Bu
şekilde işlemi biten INF 2 Belgesi serbest dolaşıma giriş beyannamesine
eklenir. Eğer INF 2 Belgesinin işlemi bitmemiş ise, düşüm yapılarak belge
sahibine iade edilir. Yapılan işlem serbest dolaşıma giriş beyannamesinin 44
no.lu kutusuna yazılır.
İşlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın birden fazla
parti halinde farklı gümrük idarelerinden serbest dolaşıma sokulması halinde,
serbest dolaşıma giriş beyannamesinin verildiği ilk gümrük idaresi, beyan sahibinin
isteği üzerine ilk INF 2 Belgesini, kalan geçici ihracat eşyası miktarına göre
düzenlenen yeni bir INF 2 Belgesiyle değiştirir.
Gümrük idareleri, yeniden düzenlenen belgeye, önceki
belgelerin sayı ve tarihi ile verildiği gümrük idaresinin adını yazar. İlk INF
2 Belgesine ise, hangi miktarda geçici ihracat eşyası için hangi belgenin
verildiği kaydedilir. İlk INF 2 belgesine istinaden yeniden ithalatın yapıldığı
serbest dolaşıma giriş beyannamesine, bu belge eklenir.
Bilgi isteme
Madde 507 - İşlem görmüş ürünlerin veya
değişmemiş eşyanın serbest dolaşıma sokulduğu her gümrük idaresi, INF 2
Belgesini tescil eden gümrük idaresinden INF 2 Belgesinde yer alan bilgilerin
doğruluğunu veya işlemleri sonuçlandırılan eşyaya ilişkin gerekli bulduğu diğer
hususları sorabilir. INF 2 Belgesini tescil eden gümrük idaresi istenilen
bilgileri derhal verir.
Üçgen
trafikte basitleştirilmiş usul
Madde 508 - Basitleştirilmiş
usuller üçgen trafikte de uygulanır.
Ticaret
politikası önlemlerinin uygulanması
Madde 509 - İhracatla
ilgili ticaret politikası önlemleri hariçte işleme rejimi kapsamında geçici
ihraç edilen eşyaya da uygulanır. Ticaret politikası önlemlerinin uygulanacağı
tarih, hariçte işleme rejimi beyannamesinin tescil tarihidir. Ancak, bu
hükümden istisna edilecek eşya Müsteşarlıkça duyurulur.
Serbest dolaşıma giriş rejiminde uygulanan ticaret politikası
önlemleri, işlem görmüş ürünlerin serbest dolaşıma girişinde uygulanır. Ticaret
politikası önlemlerinin uygulanması için beyanname kapsamı işlem görmüş
ürünlerin Gümrük Kanununun 18 inci maddesinde
belirtilen menşe kurallarına göre, ticaret politikası önlemi uygulanacak ülke
menşeli olması gerekir.
İşlem görmüş ürünlere ticaret politikası önlemlerinin uygulanmasında
esas alınacak tarih, bu ürünlere ilişkin serbest dolaşıma giriş beyannamesinin
tescil tarihidir.
Yeniden ithalatta ticaret politikası önlemleri, standart
değişim sisteminin uygulandığı durumda ve Türkiye Gümrük Bölgesi dışında ek bir
işleme faaliyetine tabi tutulması veya tamirat yaptırılması hallerinde
uygulanmaz.
BEŞİNCİ AYIRIM
İhracat Rejimi
BİRİNCİ ALT AYIRIM
Genel Hükümler
Genelgeler 1
Tanım
Madde 510 - İhracat rejimi, serbest dolaşımda
bulunan eşyanın ihraç amacıyla Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkışına ilişkin
hükümlerin uygulandığı rejimdir.
Uluslararası veya ikili anlaşmalar, kanun, tüzük ve kararnamelerle
konulmuş yasaklama ve kısıtlama hükümleri saklı kalmak üzere, her türlü eşyanın
Türkiye'den ihracı serbesttir.
Beyan
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 511 - Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç
edilecek eşyanın ilgili gümrük idarelerine gümrük beyannamesi ile beyan
edilmesi zorunludur. Sözlü beyan formu, özel fatura ve kumanya listesi ile
ihracına izin verilen eşyanın gümrük işlemleri bu belgeler ile yürütülür. İşlem
gören beyannamenin l ve 2 no.lu nüshası ihracat işlemlerinin tamamlandığı
gümrük idaresinde saklanır. 3 no.lu nüshası ise ihracatçıya verilir.
Talep halinde ihracat beyannamesinin onaylı fotokopileri
ihracatçıya verilir veya ilgili kuruluşlara gönderilir.
Sistem üzerinde tescil edilmiş beyanname kapsamı eşyanın
başka bir beyanname tescil edilerek ihraç edildiğinin 30 gün içerisinde
anlaşılması halinde işlem görmeyen beyannameler, Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
1 inci fıkrası uyarınca usulsüzlük cezası uygulanarak iptal edilir.
Ticaret politikası
önlemleri
Madde 512 - İhracat,
ticaret politikası önlemleri ve gerektiği takdirde ihracat vergileri de dahil
olmak üzere çıkış işlemlerine ilişkin hükümlerin uygulanmasıyla gerçekleştirilir.
Aramızda ticaret ve ödeme anlaşması olmayan ülkelere ihraç
edilen eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkarılması, o tarihte yürürlükte
bulunan ticaret politikası önlemlerine tabidir.
Aramızda iki taraflı ticaret ve ödeme anlaşması bulunan
ülkelere yapılacak ihracatta, ticaret politikası önlemleri ile birlikte ilgili
ticaret anlaşması hükümleri de uygulanır.
Ayrıca anlaşmamız olan veya olmayan ülkelere yapılacak
ihracatta, o tarihte yürürlükteki Türk Parası Kıymetini Koruma Kararları ile konulmuş
kayıt ve şartlara da uyulur.
Fiili ihracat
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 513- İhraç
eşyası, buna ilişkin gümrük beyannamesinin tescili sırasında bulunduğu durum ve
niteliğini gümrük denetiminden çıktığı sırada da aynen muhafaza etmesi ve bu
haliyle Türkiye Gümrük Bölgesini terk etmesi koşuluyla fiilen ihraç edilmiş
sayılır. Bu durumda, ihraç eşyası üzerindeki gümrük denetimi sona erer.
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük Yönetmeliği
ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
İhracat
kısıtlamaları
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 514 - Gümrük idareleri,
Gümrük Kanununun 55 inci maddesine
istinaden Bakanlar Kurulunca, kamu ahlakı, kamu düzeni, kamu güvenliği, insan,
hayvan ve bitki sağlık ve hayatlarının korunması, sanatsal, tarihi veya
arkeolojik değeri olan ulusal hazinelerin korunması, fikri ve sınai mülkiyet
haklarının korunması gerekçeleri ile, ihracata getirilen yasaklama ve kısıtlamaları
takiple görevlidir.
İKİNCİ ALT AYIRIM
İhracata İlişkin Çeşitli Hükümler
Geçici depolama süresi ve takip edilmeyen beyannameler
Genelgeler 1 2 3 4
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5
Madde 515 - İhracat veya yeniden ihracat
amacıyla geçici depolama yerlerine getirilen eşya, buralarda bir ay kalabilir.
Sözü edilen eşya ile ilgili olarak beyanname tescil edilip edilmediğine bakılmaksızın
bu süre içinde ek süre talebinde bulunulması halinde, gümrük idare amiri
tarafından en çok üç aya kadar ek süre verilebilir.
Bir aylık süre ve verilen ek süre içinde gümrük işlemleri bitirilerek
yerinden kaldırılmayan eşya için gümrük yükümlüsüne tebligat yapılarak, tebliğ
tarihinden itibaren 30 gün içinde eşyanın geçici depolama yerinden çıkarılması;
aksi takdirde, bu eşyanın gümrüğe terk edilmiş sayılacağı bildirilir. Bu süre
içinde de yerinden çıkarılmaması halinde eşya gümrüğe terk edilmiş sayılır ve
tasfiye hükümlerine göre işlem yapılır. Bu eşyaya ilişkin olarak tescil edilmiş
beyanname varsa iptal edilir.
Geçici depolama yerlerine konulmaksızın ihraç edilecek
eşyanın beyanname kapatma süresi iki aydır. Bu süre makul sebeplerle en çok iki
ay uzatılabilir. Bu süreler içinde işlemleri tamamlanmayan beyannameler iptal
edilir.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Beyan edilen eşyanın tamamen ihraç edilmemesi
Genelgeler 1 2 3 4
Madde 516 - Beyan edilen ihracat eşyasının
tamamının ihraç edilememesi durumunda görevli memurlar tarafından fiilen ihraç
edilen miktar beyannameye kaydedilir ve bu konuda 192'nci madde uyarınca işlem yapılır.
İhraç edilmeyen beyanname kapsamı eşya için yeniden bir beyanname verilmesi
gerekir.
Kaçakçılık fiilleri hariç olmak üzere, ihracata konu eşyanın
%10'u aşan cins, tür, miktar veya kıymet farklılıkları için Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
3 üncü fıkrasının (j) bendi hükmü uygulanır.
İhracata
ilişkin özel düzenlemeler
Madde 517- İhracı ön izne ya da
standardizasyon kontrolüne tabi olan eşya ile özel kanunlar gereğince
ihracatında özel belgeler aranılan eşyanın gümrük işlemleri yapılırken ilgili
mevzuat ile belirlenmiş olan usul ve esaslar çerçevesinde işlem yapılır.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Gümrükçe Onaylanmış Diğer İşlem veya Kullanım Şekilleri
BİRİNCİ AYIRIM
Serbest Bölgeler
BİRİNCİ ALT AYIRIM
Genel Hükümler
Tanımlar
Madde 518- Bu ayırımda geçen,
a) Serbest bölgeler, Türkiye Gümrük Bölgesinin parçaları
olmakla beraber,
1) Serbest dolaşımda olmayan eşyanın herhangi bir gümrük
rejimine tabi tutulmaksızın ve serbest dolaşıma sokulmaksızın, gümrük
mevzuatında öngörülen haller dışında kullanılmamak ya da tüketilmemek kaydıyla
konulduğu, ithalat vergileri ile ticaret politikası önlemlerinin ve kambiyo
mevzuatının uygulanması bakımından, Türkiye Gümrük Bölgesi dışında olduğu kabul
edilen;
2) Serbest dolaşımdaki eşyanın, bir serbest bölgeye konulması
nedeniyle normal olarak eşyanın ihracına bağlı olanaklardan yararlandığı;
yerleri,
b) İşletici; serbest bölgeyi işleten kamu kurum
ve kuruluşu ile yerli ve yabancı gerçek veya tüzel kişiyi,
c) Kullanıcı; faaliyet ruhsatı alan ve serbest bölgede kiracı
veya mülk sahibi olarak belli bir işyeri bulunan gerçek veya tüzel kişiyi,
İfade eder.
Denetim
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 519 -
Serbest
bölgede görevli gümrük idareleri,
a) Türkiye'deki serbest bölgeye ihraç edilen,
b) Yabancı bir ülkeden veya Türkiye Gümrük Bölgesindeki başka
bir gümrük idaresinden transit olarak gelen,
c) Serbest bölgeden Türkiye'ye serbest dolaşıma girmek üzere
gelen,
d) Serbest bölgeden Türkiye'ye şarta bağlı muafiyet
kapsamında ithal edilen,
e) Serbest bölgeden Türkiye'deki başka bir gümrüğe veya
yabancı bir ülkeye transit rejimi hükümlerine göre sevk edilen,
f) Serbest bölgede kalan,
Eşyayı, serbest bölgeye giriş veya çıkış yapan kişileri ve taşıtları,
serbest bölgenin sınırları ile giriş ve çıkış noktalarını denetlemeye
yetkilidir.
Serbest dolaşıma giriş rejimi ve ihracat rejimi hükümlerine
göre yapılacak olan denetim ve muayene serbest bölgenin giriş ve çıkış
kapılarında yapılabileceği gibi, eşyanın depolandığı serbest bölgedeki yerlerde
de yapılabilir.
Serbest bölgelerin sınırları ile giriş ve çıkış noktalarının
mutlak surette denetlenmesi esas olmakla birlikte, bir serbest bölgeye giriş
veya çıkış yapan kişiler ve taşıtları ile serbest bölgeye giren ve burada kalan
veya çıkan eşyanın denetim ve muayeneleri, gümrük idaresinin uygulamakla
yükümlü olduğu mevzuat hükümleri yanında şüphe halinin mevcut olduğu zaman ve
hallerde yapılır.
Muayenenin yapılmasını sağlamak üzere eşyaya giriş veya
çıkışlarda eşlik etmesi gereken taşıma belgesinin bir nüshasının gümrük
idaresine verilmesi veya tetkike hazır tutulması gerekir. Muayene gerektiği
takdirde, eşya gümrük idarelerine sunulur.
Taşıma belgesi ifadesinden; eşyanın vasıflarının
belirlenmesine yarayacak bilgileri taşıdığı sürece, nakliye senedi, teslim
makbuzu, özet beyan veya sevk pusulası gibi taşıma ile ilgili herhangi bir
belge anlaşılır.
İşletici ve/veya kullanıcılar, serbest bölgede
çalıştırdıkları kişilerin gümrük mevzuatına uygun olarak görevlerini noksansız
yerine getirmeleri için gerekli önlemleri alırlar.
Serbest
bölgelerin fiziki yapısı
Madde 520 -
Serbest
bölgeyi çevreleyen sınırlar ile serbest bölgede faaliyette bulunan işletici
veya kullanıcılara ait depo ve ambarlar, gümrük idarelerinin serbest bölge
dışında denetim işlemlerini yürütmelerine imkan verecek ve serbest bölgeden
kanun dışı yollardan eşya çıkarılmasını önleyecek şekilde olmalıdır.
Ticaret
politikası önlemlerinin uygulanması
Madde 521 - Eşyanın
serbest dolaşıma girişi sırasında uygulanması öngörülen ticaret politikası
önlemleri, eşya serbest bölgeye konulduğunda veya eşyanın geçici bir süre için
serbest bölgede kalması sırasında uygulanmaz.
Eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine girişinde ticaret politikası
önlemleri uygulanması gerekiyorsa, bu tür önlemler, serbest dolaşımda olmayan
eşyanın serbest bölgeye konulması sırasında uygulanır.
Eşyanın ihracatında ticaret politikası önlemleri uygulanması
gerekiyorsa, bu tür önlemler, serbest bölgedeki serbest dolaşımda bulunan eşya
Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edildiğinde uygulanır.
Serbest
bölgeden çıkan veya bu bölgeye giren kişilerden aranacak belgeler
Madde 522 - Serbest
bölgeye giren veya çıkan kişiler, görevli gümrük personeline aşağıda belirtilen
belgelerden birini ibraz eder ;
a) Serbest Bölge Giriş İzin Belgesi,
b) Serbest Bölge Görev Kartı,
c) Serbest Bölge Özel İzin Belgesi.
Bu belgelerden birine sahip olmayan kişilerin bölgeye
girmesine ve bölgeden çıkmasına izin verilmez.
İKİNCİ ALT AYIRIM
Serbest Bölgelere Eşya Konulması
Serbest bölgelere
konabilecek eşya
Madde 523 - Serbest
dolaşımda olan veya olmayan her türlü eşya serbest bölgelere konulabilir.
Ancak, parlayıcı ve patlayıcı veya bir arada bulundukları
eşya için tehlikeli olan veya korunmaları özel düzenek veya yapılara gerek
gösteren eşya serbest bölgelerdeki bu niteliklere uygun yerlere konulur.
Serbest
bölgelere eşya konulmasının esasları
Madde 524 -
Gümrük Kanununun
153 üncü maddesinin
3 üncü fıkrası hükmü saklı kalmak üzere, serbest bölgeye giren eşyanın gümrük
idarelerine sunulmasına ve beyanname verilmesine gerek yoktur. Ancak;
a) Serbest bölgeye girişiyle sona erecek olan bir gümrük rejimine
tabi tutulan,
b) Serbest bölgeye ithalat vergilerinin geri verilmesi veya
kaldırılmasına ilişkin bir karardan sonra konulan,
c) Serbest bölgeye ihracat kaydıyla konulan,
Eşyanın gümrük idarelerine sunulması ve gerekli gümrük
işlemine tabi tutulması şarttır.
Birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen gümrük rejimi
hükümlerinin böyle bir zorunluluğu aramadığı hallerde, eşyanın gümrüğe
sunulması gerekmez.
İhracat vergilerine veya ihracatla ilgili diğer hükümlere
tabi olan eşyanın da gümrük idarelerine bildirilmesi gerekir.
İlgilinin talebi üzerine, gümrük idareleri serbest bölgeye
konulmuş eşyanın, gümrük statüsünü onaylayan bir belge verir.
Eşyanın statüsü
Madde 525 - Eşyanın
Türkiye Gümrük Bölgesine getirilmesi veya geri gelmesi ya da gümrükçe onaylanmış
bir işlem veya kullanıma tabi tutulması halinde, Gümrük Kanununun 155 inci maddenin 4
üncü fıkrasında belirtilen onay belgesi, eşyanın gümrük statüsünün tespitinde
kanıt olarak kullanılır.
Onay belgesi ile veya başka yoldan eşyanın gümrük statüsünün
kanıtlanamaması halinde, söz konusu eşya;
1) İhracat vergilerinin, ihracat lisanslarının veya ticaret
politikası önlemlerinin uygulanması bakımından, serbest dolaşımda bulunan eşya,
2) Diğer tüm hallerde serbest dolaşımda olmayan eşya,
Olarak kabul edilir.
Gümrük statüsü, eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi içinde serbest
dolaşım hakkını kazanıp kazanmadığı durumunun belirlenmesidir. Eşyanın tamamen
Türkiye veya Avrupa Topluluğu menşeli olması veya üçüncü ülke menşeli olan
Türkiye ya da Avrupa Topluluğu'nda ithal işlemleri tamamlanmış, gerekli gümrük
vergisi, eş etkili vergileri tahsil edilmiş, bu vergileri tam veya kısmi bir
iadeden yararlanmamış ve ticaret politikası önlemleri uygulanmış eşya Türkiye
Gümrük Bölgesinde serbest dolaşımda kabul edilir.
Statü belgesi
Madde 526 - Serbest
bölgedeki eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine getirilmesi veya serbest bölgeye
geri gitmesi halinde statü belgesi eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinde serbest
dolaşım hakkını kazanmış olduğunu kanıtlamak amacıyla kullanılır.
Türkiye Gümrük Bölgesinde serbest dolaşım hakkını kazanmış
eşyanın serbest bölgeden Avrupa Topluluğu'na ihraç edilmek istenmesi halinde,
eşyanın gittiği ülkenin gümrük idaresine ibraz edilmek üzere statü belgesi olarak
A.TR Dolaşım Belgesi düzenlenir.
Ön statü
belgesi
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 527 - Türkiye'den serbest bölgelere
gönderilen eşyaya ilişkin olarak düzenlenen ihracat beyannamesi kapsamı her
türlü eşyanın, serbest dolaşımda bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla,
bölgeye giriş aşamasında 65 no.lu ekte yer
alan ön statü belgesi düzenlenir.
Serbest bölge işlem formu ile transit olarak serbest bölgeye
giriş yapan Avrupa Topluluğu veya üçüncü ülke menşeli eşya için de, bölgeye
giriş aşamasında ön statü belgesi düzenlenir. Ön statü belgesi, gümrük ve
yükümlü nüshaları olmak üzere, iki nüsha düzenlenir.
Türkiye'den ihracat beyannamesi ile veya serbest bölge işlem
formu ile transit olarak serbest bölgeye giriş yapan eşyaya ilişkin ön statü
belgesi düzenlenmesi aşamasında, serbest dolaşımda bulunan ve serbest dolaşımda
olmayan aynı belge kapsamı eşyanın birlikte gelmesi halinde, bu parti eşyanın
her kısmı için ayrı ayrı ön statü belgesi düzenlenir.
Ön statü belgesi, eşyanın Avrupa Topluluğu'na ihracı
esnasında A.TR Dolaşım Belgesi düzenlenmek istenmesi halinde, gümrük idaresi ve
ilgili odaya ibraz edilir.
Ön statü belgeleri için gümrük idaresinde 66 no.lu ekte yer
alan ayrı bir tescil defteri tutulur ve her yıl birden başlamak üzere sıra
numarası verilir. Belgelerin arşivlenmesi sırasında, Serbest Bölge İşlem
Formu'nun bir örneği de belgeye eklenir.
Belgeler yükümlü tarafından doldurulur ve gümrük idaresince
onaylanır.
Düzenlenmiş bulunan ön statü belgelerinin çalınması veya zayi
edilmesi halinde, ilgilinin yazılı talebi üzerine tasdikli bir örneği gümrük idaresince
verilir.
Belgelerin düzenlenmesi sırasında hatalı beyan yapıldığının
idarece anlaşılması halinde, belge iptal edilerek yeni belge düzenlenir. İptal
edilen belgeler tescil defterine gerekli meşruhat verilerek dosyasında
saklanır.
ÜÇÜNCÜ ALT AYIRIM
Serbest Bölgelerin İşleyişi
Eşyanın serbest
bölgede kalabileceği süre
Madde 528 - Eşyanın
serbest bölgede kalabileceği süre sınırsızdır.
Serbest
bölgelerdeki eşyaya yönelik yapılabilecek işlemler
Madde 529 -
Bir serbest
bölgeye konulmuş serbest dolaşımda olmayan eşya;
a) Serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamında ve Gümrük
Kanununun 161 inci maddesinde
belirtilen koşullar altında, serbest dolaşıma girebilir.
b) İzne gerek olmaksızın mutat elleçleme işlemlerine tabi
tutulabilir.
c) Dahilde işleme rejimine tabi tutulabilir.
d) Gümrük kontrolü altında işleme rejimine tabi tutulabilir.
e) Geçici ithalat rejimine tabi tutulabilir.
f) Kanunun 164 üncü maddesine
göre gümrüğe terk edilebilir.
g) İlgili kişinin, gümrük idarelerince gerekli görülen tüm
bilgileri vermesi şartıyla imha edilebilir.
Eşyanın (c), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen rejimlerden
birine tabi tutulması halinde, serbest bölgelerin işletilmesine ve gümrük
gözetimine ilişkin koşullar da göz önünde bulundurularak, ilgili rejimin
gerektirdiği düzenlemeler söz konusu rejimlerin bu Yönetmelikle belirlenen
hükümlerine tabidir. Bu rejimlere ilişkin izin belgelerinde faaliyetlerin
yürütüleceği serbest bölge ismi belirtilir.
Mutat elleçleme
işlemleri
Madde 530 -
Mutat
elleçleme işlemleri 3 üncü maddenin (v) bendinde belirtildiği
şekilde yapılır. Bu işlemler için önceden izin alınmasına gerek yoktur.
Beyan sahibinin talebi üzerine, Gümrük Kanununun 161 inci maddesinde
2 nci fıkrası hükmünün uygulanacağı hallerde; bir serbest bölgeye konulan ve
mutat elleçleme işlemlerine tabi tutulan eşyanın gümrükçe onaylanmış işlem veya
kullanımı yönünde yapılan beyanda INF 8 Bilgi Formu düzenlenebilir.
INF 8 Bilgi Formu 41 no.lu ekte
gösterilen şekle uygun olarak biri asıl olmak üzere iki nüsha düzenlenir.
INF 8 Bilgi Formu, dikkate alınması gerekli vergilendirme
unsurlarının belirlenmesi amacıyla kullanılabilir.
Bu amaçla gümrük idaresi 11, 12 ve 13 no.lu kutularda atıfta
bulunulan bilgiyi sağlar, 15 no.lu kutuyu vize eder ve INF 8 Bilgi Formunu
beyan sahibine iade eder.
Serbest bölgelerde kullanım veya
tüketime tabi tutulmayacak eşya
Madde 531 -
Gümrük
Kanununun 160 ıncı maddesi
hükmü uygulanmaksızın, serbest dolaşımda olmayan eşya ile 152 nci maddesinin
birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen serbest dolaşımda olan eşya, serbest
bölgelerde tüketilemez veya kullanılamaz.
Ancak serbest bölgede bulunan ve burada işlem gören ürünler
içinde yer almayan ve kullanılmayan, buna karşılık bu eşya ve ürünlerin
elleçleme, işlenme ve üretilmesinde yararlanılan teçhizat ve tedarik ürünleri
dışında kalan eşya için, serbest dolaşıma girişi veya geçici ithalata tabi
tutulmasına ilişkin ithalat vergileri veya ticaret politikası önlemlerinin
uygulanmasını gerektirmemesi halinde, birinci fıkra hükmü uygulanmaz. Eşyanın
bir kota veya tarife tavanına tabi olması halinde, bu eşya ile ilgili olarak
gümrük beyannamesi verilmesi zorunludur. Bu fıkrada bahsi geçen teçhizat ve
tedarik ürünleri Müsteşarlıkça duyurulur.
Serbest
bölgelerin işleyişi ve envanter kayıtları
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 532 - Serbest bölgelerde depolama,
işçilik, işleme veya alım ve satım faaliyetlerinde bulunan kişiler tarafından,
gümrük idarelerince kabul edilen şekle uygun olarak envanter kayıtları tutulur.
Eşya, söz konusu kişiye ait yere konulmasından sonra 48 saat
içinde envanter kayıtlarına geçirilir. Söz konusu envanter kayıtları, gümrük
idarelerine eşyayı teşhis ve eşya hareketlerini izleme olanağını verecek
şekilde tutulmak zorundadır.
Eşyanın serbest bölge içinde bir yerden bir yere aktarılması
ile ilgili belgeler yetkili gümrük idaresinin incelemesine hazır bulundurulur.
Bu uygulamada, eşyanın kısa süreli depolanması, bu aktarma işleminin bir
parçası olarak kabul edilir.
Envanter kayıtları, gümrük mevzuatının noksansız
uygulandığının anlaşılması için gerekli olan tüm ayrıntıları kapsamak
zorundadır.
Gümrük idareleri, serbest bölgedeki eşyanın bir işletici ve/veya
kullanıcıdan diğerine aktarılması halinde, durumun eşyayı alan işletici ve/veya
kullanıcının kayıtlarına geçirilmiş olduğuna kanaat getirmek için gerekli
kontrolleri yapar.
Serbest bölgeden eşya çıkarılmasına ilişkin ayrıntılar,
derhal envanter kayıtlarına geçirilir.
İşletici ve/veya kullanıcı tarafından eşyanın kaybolduğu fark
edildiğinde, durum gümrük idarelerine derhal bildirilir.
Envanter
kayıtlarının içeriği
Madde 533 -
Envanter
kayıtları,
a) Eşyanın miktarını ve normal ticari tanımını, marka ayrıntılarını,
ayırt edici numaralarını, paketlerin tür ve sayısını, konteynerlerin ayırt
edici işaretlerini,
b) Eşyanın yerleştirildiği yeri,
c) Eşya giriş ve çıkışında kullanılan taşıma belgesine
ilişkin bilgileri,
d) Eşyanın gümrük statüsünü gösteren belgeye ilişkin
bilgileri,
e) Mutat elleçleme işlemlerine ilişkin açıklamaları,
f) Serbest bölgeye getirilen eşya, eğer dahilde işleme
rejimi, gümrük kontrolü altında işleme rejimi veya geçici ithalat
rejimine tabi eşya ise bu rejimlere ilişkin açıklamaları,
İçerir.
DÖRDÜNCÜ ALT AYIRIM
Eşyanın Serbest Bölgelerden Çıkışı
Eşyanın serbest bölgelerden çıkışı
Madde 534 -
Yürürlükteki
hükümlerin aksini öngörmediği hallerde, bir serbest bölgeden çıkan eşya,
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına ihraç veya yeniden ihraç edilebilir veya Türkiye
Gümrük Bölgesine getirilebilir.
Serbest dolaşımda olmayan eşyanın yeniden ihraç edilmesi
durumunda bu işlemin, Gümrük Kanununun 159 uncu maddesinin
2 nci fıkrası kapsamında işleme tabi tutulmamış ise, aynı Kanunun 165 inci maddesi
hükmü gereğince gümrük idaresine önceden bildirilmesine gerek yoktur.
Bir serbest bölgeden, transit veya başka bir gümrük rejimine
tabi tutulmaksızın, deniz ya da hava yoluyla çıkan eşya hariç olmak üzere,
Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen eşya, Üçüncü Kısımdaki hükümlere tabidir.
Ancak, söz konusu eşyanın serbest dolaşımda bulunan eşya olması halinde, Gümrük
Kanununun 46 ila 50 nci madde
hükümleri uygulanmaz.
Eşyanın bir serbest bölgeden ihracı veya yeniden ihracı
halinde, bu işlemlere ilişkin hükümlere uyulması zorunludur.
Serbest
bölgelerde eşyanın kıymetinin tespitindeki esaslar
Genelgeler 1
Madde 535 - Serbest dolaşımda olmayan eşya için
bir gümrük yükümlülüğü doğduğunda, bu eşyanın gümrük kıymetinin serbest bölgede
kalış süreleri içinde depolanma ve muhafaza edilme masraflarını da içeren
fiilen ödenmiş veya ödenecek fiyata dayandığı hallerde ve söz konusu masraflar
bu fiyattan ayrı olarak gösterildiği takdirde, gümrük kıymetine dahil edilmez.
Serbest bölgede mutat elleçlemelere tabi tutulan eşyanın
gümrük vergilerinin hesaplanmasında, söz konusu eşyanın dikkate alınacak niteliği,
gümrük kıymeti ve miktarı; beyan sahibinin talebi ve söz konusu elleçlemelerin
yapılmasına izin verilmiş olması kaydıyla, bu eşyanın Gümrük Kanununun 193 üncü maddesinde
belirtilen tarihte söz konusu elleçlemelere tabi tutulmamış gibi dikkate
alınacak niteliği, gümrük kıymeti ve miktarıdır.
Serbest bölgede üçüncü ülke
menşeli girdiler kullanılarak üretilen eşyanın serbest dolaşıma sokulmak
istenilmesi durumunda beyan sahibinin talebi halinde Gümrük Kanununun 161
inci maddesi, talep olmaması halinde ise aynı Kanunun 15
inci maddesi hükümlerine göre gümrük vergileri hesaplanır.(03.04.2009 tarih ve 27189 sayılı R.G.ile değişik)
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Serbest bölgelerden Avrupa Birliğine eşya gönderilmesi
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 536 - Türkiye'den veya üçüncü ülkelerden
serbest bölgelere depolanmak, işlenmek veya ihraç edilmek üzere gelen eşyanın
daha sonra Avrupa Birliği ülkelerine, statü belgesi olarak A.TR dolaşım belgesi
ile gönderilmek istenmesi halinde, 67 no.lu ekte yer
alan Tespit ve Tahakkuk Kağıdı düzenlenir.
Bu durumda, aşağıda belirtildiği şekilde işlem yapılır ;
a) Eşyanın tamamen Türkiye'de serbest dolaşım durumunda
bulunan girdilerden üretilmiş olduğu hallerde, Türkiye'ye vergilerinin ödenerek
giriş işleminin yapıldığına dair gümrük beyannamesi, serbest bölgelerde
çıkışında düzenlenen gümrük beyannamesi ve benzeri belgeler üzerinde yapılacak
inceleme sonucunda eşyanın Türkiye'de serbest dolaşımda bir eşya olduğunun
anlaşılması halinde, herhangi bir vergi tahsilatı yapılmaksızın A.TR Dolaşım
Belgeleri Yönetmeliği
çerçevesinde A.TR Dolaşım Belgesi düzenlenir ve vize edilir.
b) Eşyanın tamamen veya kısmen üçüncü ülke menşeli girdiler
kullanılarak serbest bölgede işlem görmesi halinde, üçüncü ülke girdilerinin
muayene ve tespiti yapıldıktan sonra CIF değeri belirlenerek, bunların Gümrük
Tarife Pozisyonu üzerinden İthalat Rejim Kararı eki listelerdeki 'Diğer
Ülkeler' sütununda kayıtlı gümrük vergisi oranında vergi tahsilatı yapılır.
Bu işlemler Tespit ve Tahakkuk kağıdı üzerinden yürütülür.
Muayene memurunun tespit ve tahakkuk işlemini tamamlamasından sonra hesaplanan
gümrük vergisi tutarı gümrük saymanlığına veya mutemetliğine yatırılır. Gümrük
vezne alındısının ibrazı üzerine A.TR Dolaşım Belgesi, gümrük idaresi
tarafından vize edilir.
c) Avrupa Birliği ve Türkiye dış ticaret önlemleri bakımından
kota veya diğer gözetim önlemlerine tabi üçüncü ülke menşeli eşya ile ilgili
olarak A.TR Dolaşım Belgesi düzenlenmesi için telafi edici verginin tahsilinin
yanı sıra bu ürünler için düzenlenen ithal lisansı da aranır. Gümrük idaresince
A.TR Dolaşım Belgesinde kayıtlı miktar ithal lisansı aslından düşülerek işlem
yapılır.
d) Söz konusu Tespit ve Tahakkuk Kağıtları için ayrı bir
tescil defteri düzenlenir ve bu kağıtlara varsa Dış Ticaret Müsteşarlığından
alınan kota veya diğer gözetim önlemlerine tabi ürünler için düzenlenen düşüm
yapılmış ithal lisansının bir örneği, A.TR Dolaşım Belgesinin bir örneği,
fatura ve gerekli görülen diğer belgeler eklenir.
e) Serbest bölgelerden A.TR Dolaşım Belgesi düzenlenerek
Avrupa Birliğine üye ülkelere gönderilen ve buralardaki alıcıları tarafından
iade edilen üçüncü ülke menşeli girdiler kullanılarak işlem gören eşyanın,
Türkiye'de serbest dolaşıma sokulmak istenmesi ve bunun ihracı sırasında Türk
gümrük idareleri tarafından vize edilmiş A.TR Dolaşım Belgesinin ibrazı
halinde, Katma Değer Vergisi ve özel tüketim vergisi tahakkuk ve
tahsilatı yapılır. Ayrıca, varsa Avrupa Birliği Ortak Gümrük Tarifesi ile
İthalat Rejim Kararında kayıtlı vergi oranı arasında gümrük vergisi farkı varsa
bu fark ile İthalat Rejim Kararına ek listelerde olması halinde Toplu Konut
Fonu tahsil edilir (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
İKİNCİ AYIRIM
Yeniden İhracat, İmha ve Terk
Yeniden ihracat
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 537 - Serbest
dolaşımda olmayan eşyanın, Türkiye Gümrük Bölgesinden yeniden ihracı mümkündür.
Ticaret politikası önlemleri dahil olmak üzere, eşyanın
ihracı için öngörülen işlemler, gerektiğinde yeniden ihraç edilecek eşyaya da
uygulanır.
Serbest dolaşımda olmayan eşyanın, Türkiye Gümrük Bölgesinde
ihracata ilişkin ticaret politikası önlemlerinin uygulanmayacağını öngören
şartlı muafiyet içeren bir gümrük rejimine tabi tutulabileceği haller, 271 ila 276 ncı maddelerde düzenlenmiştir.
Müsteşarlık, ticaret politikası önlemleri dahil olmak üzere
eşyanın ihracı veya yeniden ihracına ilişkin işlemlerin veya önlemlerin
gerektirdiği hallerde, yeniden ihracatı yasaklar.
Türkiye Gümrük Bölgesinde bulundukları sırada ekonomik etkili
bir gümrük rejimine tabi tutulan eşyanın yeniden ihraç edilmek istenmesi
halinde, Gümrük Kanununun 58 ilâ 71 inci maddeleri
çerçevesinde bir gümrük beyannamesinin verilmesi gerekir. Bu gibi hallerde,
aynı Kanunun 150 nci maddesinin
2 ve 4 üncü fıkra hükümleri uygulanır.
Antrepolarda bulunan, henüz serbest dolaşıma girmemiş yakıt
ve yağlar, Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkacak kara taşıtlarına yeniden
ihracat hükmünde verilebilir.
Ancak söz konusu araçların bu suretle aldıkları yakıt ve
yağları, Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkışlarından itibaren kullanmaları
şarttır.
Yeniden ihracat kapsamında kara taşıtlarına verilecek yakıt
ve yağlar için gümrük beyannamesi aranmaz.
Yeniden ihracat kapsamında kara taşıtlarına yakıt ve yağ
vermek üzere izin verilmiş antrepo işleticilerinin ve bu işlemlerin tabi
olacağı usul ve esaslar Müsteşarlıkça belirlenir.
İmha ve
terk
Madde 538 -
Serbest dolaşımda
olmayan eşyanın hazineye hiçbir masraf getirmeyecek şekilde, gümrük idaresinin
gözetiminde imhası veya gümrüğe terk edilmesi mümkündür.
İmha sonucunda çıkan
artık ve atıklar, serbest dolaşımda olmayan eşya için öngörülen bir işlem veya
kullanıma tabi tutulur. Söz konusu artık ve atıklar, gümrük statüleri
belirleninceye, serbest dolaşımda olmayan eşya ise Gümrük Kanununun 77 nci maddesinin 1
inci fıkrası hükmü saklı kalmak üzere, gümrük statüleri değişinceye ya da
serbest bölgeye girinceye yahut aynı Kanunun 163 ve 164 üncü maddeleri
gereğince yeniden ihraç veya imha edilinceye kadar gümrük gözetimi altında
kalır.
Denetim
Madde 539 - Müsteşarlıkça belirlenen haller
saklı kalmak üzere, yeniden ihracat veya imha, gümrük idarelerine önceden
bildirilir.
Gümrük Kanununun 165 inci maddesinin
uygulanmasında, eşya imhasının bildirimi, ilgili kişi tarafından yazılı olarak
yapılır ve imzalanır.
Bildirim gümrük idarelerinin imhayı denetlemesi için yeteri
kadar zaman verecek bir süre içinde yapılmalıdır.
Söz konusu eşya için tescil edilmiş bir gümrük beyannamesi
olması halinde, gümrük idaresi beyanname üzerine imhaya ilişkin şerh düşer ve
beyannameyi Gümrük Kanununun 64 üncü maddesine
uygun olarak iptal eder.
Gümrük görevlileri eşyanın imhası sırasında hazır bulunarak,
imha sonucunda kalan artık ya da atık miktarını ve tipini, bunlara
uygulanabilecek mali yüklerin tespiti ve gümrük tarafından onaylanmış başka bir
işlem veya kullanıma girdiğinde kullanılması için tutanak düzenler ya da
bunları beyanname üzerinde belirtir.
Hazineye terk edilen eşya için gerekli değişiklikler
yapılarak dördüncü fıkra hükmüne göre işlem yapılır.
BEŞİNCİ
KISIM
Türkiye Gümrük Bölgesinden Çıkan Eşya
Genelgeler 1
Eşyanın
yurt dışı edilmesi
Madde 540 - Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkan
eşya, yürürlükteki hükümlere göre gümrük idareleri tarafından yapılan
denetimlere tabi olup, bunlar önceden belirlenen yollardan ve gümrüğün gözetimi
altında yurt dışı edilir.
Özet beyan
Madde 541 -
Türkiye
Gümrük Bölgesinden çıkan eşyaya ilişkin olarak taşıyıcı veya temsilcileri
tarafından aracın hareketinden önce gümrük idaresine özet beyan verilir.
Ancak,
deniz veya hava yolu ile yapılan ihracatlarda geminin veya uçağın hareketini
izleyen ilk işgünü mesai saati bitimine kadar özet beyan verilebilir(30.05.2009 tarih ve 27243 sayılı R.G. ile değişik).[80] Bu
durumda, özet beyan, beyanname ve taşıma senetleri karşılaştırılarak uygun
bulunması halinde özet beyan ve beyanname kapatılır. Özet beyanın ve
beyannamenin kapatma tarihi özet beyan servisindeki görevliler tarafından özet
beyan ve beyanname üzerine kaydedilir. Beyanname ile taşıma senetleri arasında
aykırılık olması halinde 192 nci madde
uyarınca işlem yapılır.
Savaş
gemileriyle giden eşya
Madde 542 - Türk ve
yabancı ülke donanmasına ait harp gemileri ile Türk Hava Kuvvetlerine ait hava
harp gemileri ve Bakanlar Kurulu izni ile gelen yabancı devletlerin hava harp
gemileri gümrük gözetimine tabi değildir. Ancak, harp gemileri ve hava harp
gemileri ile Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkan eşya, gümrük işlemlerinin
yapılmasını sağlamak amacıyla, gemilerin komutanları tarafından bir liste
halinde en yakın gümrük idaresine bildirilir. Söz konusu gemilerin komutan ve
diğer mürettebatına ait eşya da bu hükme tabidir.
ALTINCI KISIM
Özellik Gösteren Faaliyetler
BİRİNCİ BÖLÜM
Gümrük Vergilerinden Muafiyet ve İstisna
BİRİNCİ AYIRIM
Genel Hükümler
Muafiyet uygulanarak serbest dolaşıma sokulacak eşya
Madde 543 - Aşağıda sayılan hallerde, serbest
dolaşıma sokulacak eşya gümrük vergilerinden muaftır.
a) Cumhurbaşkanının zat ve ikametgahı için gelen eşya;
b) Mütekabiliyet esasına göre ithal edilen diplomatik eşya;
c) 1) Milli Savunma Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve
Sahil Güvenlik Komutanlığı ihtiyaçları için gümrük beyannamesi bu kuruluşlar
adına düzenlenmiş olmak kaydıyla, yurt dışından tedarik olunan her türlü harp
silah, araç, gereç, teçhizat, makine, cihaz ve sistemleri ile bunların yapım,
bakım ve onarımlarında kullanılacak yedek parçalar, akaryakıt ve yağlar,
hammadde, malzeme ve harp ganimetleri;
2) Milli Savunma
Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı ihtiyacı
için bedelsiz olarak dış kaynaklardan alınan her türlü yardım malzemesi;
3) Emniyet Genel
Müdürlüğü ile Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü tarafından emniyet ve gümrük
muhafaza hizmetleri ihtiyacı için dış ülkelerden mubayaa ve ithal olunacak
birinci fıkranın (c) bendinin 1 inci alt bendinde yazılı araç, gereç ve
silahlar ile bunların teferruatı,
d) Değeri 100 EURO'yu geçmeyen eşya;
e) Gerçek kişiler tarafından ithal edilen kullanılmış şahsi
eşyadan;
1) Kanuni
ikametgahlarını Türkiye Gümrük Bölgesine nakleden gerçek kişilere ait alındığı
tarihte üç yaşından büyük olmayan kullanılmış motorlu veya motorsuz özel kara
nakil vasıtaları,
2) Kanuni ikametgahlarını Türkiye Gümrük Bölgesine nakleden
gerçek kişilere ait her türlü kullanılmış ev eşyası,
3) İkametgahı Türkiye'de
olan bir Türk ile evlenerek veya evlenmek üzere Türkiye'ye gelen kişilere ait
çeyiz eşyası,
4) Miras yoluyla
intikal eden kişisel eşya,
5) Türkiye'ye öğrenim
görmek amacıyla gelen öğrencilere ilişkin eğitimle ilgili malzemeler ve
eğitimle ilgili diğer ev eşyası,
6) Türkiye Gümrük
Bölgesinden geçici olarak çıkan gerçek kişilerin geri getirdiği kullanılmış ev
eşyası,
f) Gerçek kişilerce ithal edilen diğer eşyadan;
1) Değeri 300 EURO'yu
geçmemek üzere gerçek bir kişiden diğerine posta veya hızlı kargo taşımacılığı
yoluyla ve Ramazan (Şeker) ve Kurban bayramları ile noel ve yılbaşı
münasebetiyle bu tarihlerden bir ay önce ila bir ay sonra gönderilen veya
Türkiye Gümrük Bölgesine Giren eşya veya yolcular tarafından ithal edilen
hediyelik eşya,
2) Şeref nişanları veya ödülleri,
3) Uluslararası
ilişkiler çerçevesinde alınan hediyeler,
g) Kamu kurum ve kuruluşları ile kamu yararına çalışan
dernekler ve Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıflar tarafından
ticari gaye güdülmemek ve kuruluş amaçları doğrultusunda kullanılmak üzere
ithal edilen eşyadan;
1) Eğitim, bilim ve
kültürel amaçlı eşya ile bilimsel alet ve cihazlar,
2) Tıbbi teşhis,
tedavi ve araştırma yapılmasına mahsus alet ve cihazlar,
3) Bilimsel araştırma amacına yönelik hayvanlar ile biyolojik
veya kimyasal maddeler,
4) İnsan kaynaklı
tedavi edici maddeler ile kan gruplama ve doku tipi ayırma belirteçleri,
5) İlaç özelliği olan
ürünlerin kalite kontrolü amacına yönelik maddeler,
h) Bir ticari faaliyetin yürütülmesi ile bağlantılı ithalat;
1) İşyeri nakli
suretiyle ithal edilen sermaye malları ve diğer malzemeler,
2) Türkiye Gümrük
Bölgesinde faaliyette bulunan çiftçilerin, komşu ülkedeki mülklerinden elde
ettikleri ürünler,
3) Komşu ülkelerdeki
çiftçiler tarafından Türkiye Gümrük Bölgesindeki mülklerinde kullanılmak üzere
getirilen, toprak ve ekinlerin işlenmesi amacına yönelik tohum, gübre ve diğer
ürünler,
4) Ticari mahiyet arz
etmeyen numuneler,
i) Önemli değeri
olmayan numunelik eşya ve modeller,
ii) Basılı reklamcılık dokümanları ve reklamcılık amacına
yönelik malzemeler,
iii) Bir ticari fuarda veya benzeri bir faaliyette kullanılan
veya tüketilen ürünler,
5) İnceleme, analiz
veya test amaçlı olarak ithal edilen eşya,
ı) Ulaştırmacılıkta kullanılan eşya;
1) Taşıma sırasında
eşyanın istifi ve korunması için yardımcı maddeler,
2) Canlı hayvanların
nakli sırasında kullanılan kuru ot, yem ve yiyecek maddeleri ile ilaçları,
3) Ulaşım araçları ile
özel konteynerlerde mevcut bulunan akaryakıt ve madeni yağlar,
4) Deniz ve hava
ulaşım araçlarına ait donatım ve işletme malzemesi.
j) Bilgi materyali ithalatı;
1) Yayın hakları veya
endüstriyel ve ticari patent haklarını koruyan örgütlere gönderilen eşya,
2) Turistik reklamcılık
malzemeleri,
3) Ticari değeri
olmayan çeşitli belge ve eşya,
k) Cenaze ve cenaze ile ilgili eşyanın ithali;
1) Savaş kurbanları
anıtları ile mezarlıkların yapımı, bakımı ve süslenmesi amacına yönelik eşya,
2) Tabutlar, cenaze
kül kapları ve süsleme niteliği olan cenaze levazımatı,
l) Diğer eşya;
1) Malul ve sakatların
kullanımına mahsus eşya,
2) Doğal afetlerden
zarar görenlere gönderilen eşya,
3) Türkiye'de
düzenlenen uluslararası spor müsabakalarında kullanılmak üzere getirilen
eczacılık ürünleri,
Birinci fıkranın (d) ila (l) bentlerinde yer alan eşyaya
ilişkin olarak 13/1/2000 tarih ve 2000/53 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı hükümleri uygulanır.
İKİNCİ AYIRIM
Diplomatik Muafiyetler
Genelgeler 1 (Yönerge)
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Diplomatik
muafiyetlerden yararlanacak kişiler
Madde 544 -
Diplomatik
muaflıklardan yararlanacak kişiler aşağıda gösterilmiştir.
a) Yabancı devlet başkanları ve aileleri ile refakatlerine
memur olanlar,
b) Diplomatik pasaportu haiz olmak kaydıyla resmi bir ziyaret
veya görev için Türkiye'ye gelen delegelerle, sivil ve askeri heyetler,
c) Yabancı devletlerin Türkiye'deki diplomatik
temsilciliklerinde görevli misyon şefleri, diplomatik memurlar, yabancı
devletlerin Türkiye'deki konsolosluklarında görevli misyon şefleri ve meslekten
konsolosluk memurları, milletlerarası resmi kuruluşların Türkiye'de ikamet eden
misyon şefleri ile diplomatik memurları.
Diplomatik
muaflıkların uygulanmasında karşılıklılık şartı
Madde 545 - Diplomatik
muaflık ve kolaylıkların uygulanabilmesi için, aynı muaflık ve kolaylıkların yabancı
devletler tarafından da karşılıklı olarak gösterilmiş bulunması şarttır.
Daha az muaflık ve kolaylık gösteren devletler hakkında
karşılıklı uygulanacak muaflık ve kolaylıklar o nispette azaltılır.
Diplomat statüsündeki memurlarımıza kolaylık tanıyan ve
muaflık uygulayan yabancı devletlerin adları ve kabul ettikleri kolaylık ve
muaflık dereceleri ile yabancı devletlerin uygulamakta oldukları diplomatik
muaflıklar ve kolaylıklara ait değişiklikler, Dışişleri Bakanlığı tarafından
Müsteşarlığa düzenli olarak bildirilir ve bunlar gümrük idarelerine duyurulur.
Durumları gümrüklere bildirilmemiş olan devletlerin diplomasi
memurları ve eşyası hakkında, Kanunda yazılı muaflık ve kolaylıklar
uygulanmayarak, keyfiyet Müsteşarlığa intikal ettirilir ve alınacak talimata
göre gereği yapılır.
Diplomatik muafiyet kapsamında gelen eşya ile kültürel miras
eserleri ve münhasıran misyon binası içerisinde düzenlenecek sergilere gelen
her türlü eşyanın ithal, devir, satış, gümrüğe terk, bağış ve ihraç işlemleri
ile ilgili her türlü ek düzenlemeyi Müsteşarlık ile karşılıklılık şartının
varlığını tespit eden Dışişleri Bakanlığı müştereken yapabilir.
Diplomatik
muafiyete tabi eşyanın gümrük işlemleri
Madde 546 - Diplomatik
muafiyetten yararlanan;
a) Yabancı devlet başkanları ve aile fertleriyle
refakatlerine memur olanların,
b) Diplomatik pasaportu haiz olmak kaydıyla resmi bir ziyaret
veya görev ile Türkiye'ye gelen delegelerle, sivil ve askeri heyetlerin,
c) Yabancı devletlerin Türkiye'deki diplomatik
temsilciliklerinde ve konsolosluklarında görevli misyon şefleri ile diplomasi
memurları ve meslekten konsolosluk memurlarının,
d) Milletlerarası resmi kuruluşların Türkiye'de ikamet eden
misyon şeflerinin,
Beraberlerinde gelen zat ve ev eşyası ile, görevlerinin yapılmasıyla ilgili
her türlü eşya için, ilgililerinden hiç bir beyan aranılmaz ve bu eşya muayene
edilmez.
Sözü edilenlerin kimlikleri pasaportlarının incelenmesinden anlaşılır ve
kendilerine azami kolaylık ve nezaket gösterilir.
Yabancı devletlerin Türkiye'deki diplomatik
temsilciliklerinde ve konsolosluklarında görevli idari ve teknik personelin,
beraberlerinde getirecekleri eşya için sözle yapacakları beyanlarıyla
yetinilir.
Şüphe ve yazılı, açık adresli ve imzalı ihbar olmadıkça, bu
eşya muayene edilmez.
Sözü edilenlerin kimlikleri de, pasaportlarının
incelenmesinden anlaşılır ve kendilerine gereken kolaylık ve nezaket
gösterilir.
Birinci fıkrada yazılı kişilerin beraberlerinde gelmeyen
eşyası ile resmi görevlerin yapılması ile ilgili ve elçiliklerde kullanılacak
eşya ve elçilik binalarının inşaatında kullanılmak üzere getirilecek malzeme
için ilgili elçiliklerce tanzim ve Dışişleri Bakanlığınca vize edilmiş
'Mektup'lar beyanname olarak kabul olunur.
Aksi taktirde, bu eşyanın gümrük işlemleri gümrük beyannamesi
ile yapılır.
Üçüncü fıkrada yazılı kişilerin kendilerinden ayrı gelen eşyası ile
konsoloshanelerde resmi görevle ilgili ve buralarda kullanılmak üzere
getirilecek eşya ve konsoloshanelerin inşaatında sarf edilecek malzemenin
gümrük işlemleri, gümrük beyannamesi üzerinden yürütülür.
Birinci fıkrada sayılanlara ait taşıtlar ile elçiliklerde
kullanılmak üzere getirilen taşıtların, ilgili elçilik veya muaflık hakkı
tanınmış misyon şeflikleri veya heyet başkanları tarafından tanzim ve Dışişleri
Bakanlığınca vize edilmiş mektuplarla üçüncü fıkrada sözü edilenlere ait
taşıtların ise gümrük beyannamesi ile gümrük işlemleri yapılarak
sonuçlandırılır.
Muafen
giren eşya ve taşıtların satış ve devri
Madde 547 -
Diplomatik
muaflıklardan yararlanılarak yurda sokulan eşya ve taşıtların (binek
otomobilleri dahil) gerek muaflık hakkı olan, gerekse muaflık hakkı bulunmayan
kimse ve yerlere herhangi bir suretle devir veya satışı Dışişleri Bakanlığının
önceden müsaadesine tabidir.
Bu devir veya satış diplomatik muafiyet hakkı olan bir kişiye
veya yere yapılıyorsa, gümrük işlemleri ilgililerden yeniden alınacak ve
Dışişleri Bakanlığının vizesinden geçmiş elçilik mektuplarıyla yapılır.
Devir veya satış diplomatik muafiyet hakkı bulunmayan, özel bir kanunla
vergi muaflığından faydalanan bir yere yapılıyorsa, ilgililerden yeniden
alınacak serbest dolaşıma giriş beyannamesiyle gümrük işlemleri tamamlanır.
Devir veya satış muaflık hakkı olmayan yer ve kişilere
yapılıyorsa, bunların gümrük işlemleri, ilgiliden alınacak serbest dolaşıma
giriş beyannamesiyle yürütülür ve Gümrük Kanununun 181 inci maddesi
hükmü gereğince yükümlülüğe tabi tutularak mevzuata göre gümrük vergileri
tahakkuk ve tahsil olunur.
Yukarıdaki fıkralarda gösterilen şekilde devir veya satışı
yapılan eşya ve taşıtlara ilişkin ilk elçilik mektuplarının kayıtları, yeniden
alınmış elçilik mektup veya beyanname kayıtlarına dayanılarak kapatılır.
Muafen giren
taşıtların çalınması
Madde 548 -
Diplomatik
muaflıklardan faydalanarak yurda sokulan taşıtların çalınmaları halinde,
çalınma hadisesi, mahkeme ilamı veya Cumhuriyet Savcılığından veya olayın vuku
bulduğu yerin en büyük mülkiye amirinden alınan belge ile ispat olunduğu
takdirde, bunların gümrük vergileri aranmayarak elçilik mektuplarının
kayıtları, adı geçen belgelerle kapatılır.
Mektupların şekli,
tescili ve Müsteşarlığa gönderilmesi
Madde 549 -
Diplomatik
muaflıkların uygulanmasındaki işlemlerde beyanname hükmünde olan elçilik
mektuplarının şekil ve içereceği bilgiler 26 no.lu ekte
gösterilmiştir.
Gümrük idarelerine ibraz edilen mektuplar, örneğine uygun
olarak düzenlenmiş ve Dışişleri Bakanlığının vizesinden geçmiş bulunduğu
takdirde, kabul olunur ve bir numara altında ayrı bir deftere kayıt ve tescil
edilir.
İşlemleri bitirilen mektuplarla
eşyanın tesliminden sonra, özet beyan veya diğer ilgili belgelerin kayıtları
kapatılır ve bir bordroya bağlanarak aylık olarak Müsteşarlığa (Gümrükler
Kontrol Genel Müdürlüğü) gönderilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Geri Gelen Eşya
BİRİNCİ AYIRIM
Geçici Olarak Çıkan Eşya ve Taşıtlar
G.G.T. (Hariçte İşleme-Geçici İhracat) Seri
No 1
Tasarruflu Yazılar
1 2 3
Geçici
olarak çıkan taşıtlar ve eşya
MADDE
550 -(13.01.2009 tarih ve 27109 sayılı R.G. ile değişik)[81] Türkiye Gümrük Bölgesinden geçici olarak dışarı
çıkarılacak taşıtlar ve ticari nitelikte olmayan eşya aşağıda yazılı şekilde
beyana tabi tutulur:
a) İkametgahı Türkiye'de bulunan Türk ve
yabancı gerçek ve tüzel kişilerin yabancı bir ülkeye geçici olarak
çıkaracakları ve en geç üç yıl içerisinde geri getirecekleri kendilerine ait
taşıtları, çıkış gümrük idaresi tarafından Türkiye'ye Giriş veya Türkiye'den
Çıkış Yapan Taşıtların Kayıt ve Takip İşlemlerine İlişkin Taşıt Takip
Programına kaydedilir. Yükümlü tarafından talep edilmesi halinde 'Triptik' veya
'Gümrük Geçiş Karnesi' beyanname olarak kabul olunur. Aynı zamanda söz konusu
belgeler ile yapılan işlemler Taşıt Takip Programına da kaydedilir.
b) Kanunda belirtilen üç yıllık süre
sonunda çıkış ayniyetine uygun olarak geri getirilmek kaydıyla yabancı bir
ülkeye gönderilecek ticari nitelikte olmayan eşyanın çıkışında yükümlü
tarafından 3 nüsha olarak düzenlenecek 69 no.lu ekteki Türkiye Gümrük Bölgesi
Dışına Gönderilen Gayri Ticari Eşyaya Ait Geçici İhracat Beyannamesi ve
Taahhütnamesi ihracat işlemini yapan gümrük idaresine ibraz edilir.
Alınan bu beyanname ve taahhütnamenin 1 ve
3 üncü nüshaları gümrüğünde saklanır. 2 nci nüshası tekrar girişte gümrük
idaresine ibraz edilmek üzere yükümlüye verilir.
c) Türkiye'deki yabancı elçilikler ile
konsolosluklar mensubu bulunan diplomatik statüdeki memurlara ait Türkiye'de
trafiğe kayıtlı taşıtlar da Taşıt Takip Programına kaydedilerek çıkış işlemleri
gerçekleştirilir ve başka bir gümrük işlemine tabi tutulmaz.
d) Geçici olarak Türkiye'den çıkarılan
demiryolu araçlarının çıkış ve girişlerinde uluslararası anlaşma hükümlerine
göre işlem yapılır.
Muayene
Madde 551 -
Geçici
olarak çıkarılacak eşyanın muayenesi 179 ila 193 üncü
madde hükümlerine tabidir. Eşya geri geldiğinde vergi yükümlülüğü doğup
doğmadığının tespiti açısından gerekli inceleme yapılır.
İKİNCİ AYIRIM
Geri Gelen Eşya ve Taşıtlar
Tasarruflu Yazılar 1
Genelgele 1
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Muafiyet şartı
Madde 552 - Serbest dolaşımda bulunan eşya,
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarıldığı veya çıkış hükmünde geçici depolama
yerleri ile antrepolara konulduktan sonra Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç
edildiği ve ayniyetleri değişmeden 3 yıl içinde yeniden serbest dolaşıma
sokulduğu takdirde ve beyan sahibinin talebi üzerine gümrük vergilerinden muaf
tutulur.
Nihai kullanıma tabi
eşyanın geri gelmesi durumundaki esaslar
Madde 553 - Geri gelen
eşyanın, Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edilmeden önce, nihai kullanımı
nedeniyle indirimli veya sıfır vergi oranından yararlanarak serbest dolaşıma
girmiş olduğu hallerde, eşyanın aynı amaca yönelik olarak tekrar serbest
dolaşıma sokulmak istenmesi durumunda, bu eşyaya indirimli veya sıfır vergi
oranı uygulanır. İthal amacının aynı olmaması halinde, söz konusu eşyaya
uygulanacak ithalat vergileri tutarı, serbest dolaşıma ilk girişi sırasında
alınmış tutar kadar indirilir. Ancak, serbest dolaşıma ilk girişi sırasında
alınmış tutarın geri gelen eşyanın yeniden serbest dolaşıma girişi sırasında
alınacak tutardan daha fazla olması halinde hiçbir iade yapılmaz.
Muafiyet tanınmayacak haller
Madde 554 - Yukarıdaki
maddelerde belirtilen ithalat vergilerinden muafiyet;
a) Aynen ihraç edildiği durumda olması hali dışında, hariçte
işleme rejimi çerçevesinde Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edilen eşyaya,
b) İhracı bir dış ticaret önlemine konu olan eşyaya,
Tanınmaz.
İhracı, bir dış ticaret önlemine konu olan eşyaya Bakanlar
Kurulunca istisna getirilmesine ilişkin hal ve şartlar saklıdır.
Ayniyeti
değişerek geri gelen eşya
Madde 555 - Kanunla belirlenen
hallerde ayniyeti değişerek geri getirilen eşyanın 7/1/2000 tarih ve 2000/69
sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 34 ve 35 inci
maddesinde bahsi geçen koşulları taşıması halinde ithalat vergilerinden muafen
ithal edilmesine izin verilir.
Dahilde
işleme rejiminin uygulanmasından sonra ihraç edilen ve daha sonra geri gelen
eşya
Madde 556 - Gümrük
Kanununun 168 ve 169 uncu madde
hükümleri, dahilde işleme rejiminin uygulanmasından sonra ihraç edilen ve daha
sonra geri gelen işlem görmüş ürünlere de uygulanır. Aynı hüküm yeniden ihraç edilen
işlem görmüş ürünler için de geçerlidir.
Bu gibi hallerde, eşyanın yeniden ihraç tarihi, serbest
dolaşıma giriş tarihi olarak kabul edilir ve kanunen alınması gereken ithalat
vergileri tutarı, dahilde işleme rejimi hükümlerine göre belirlenir.
Kesin
ihracı yapıldıktan sonra geri gelen eşyanın ispatı
Madde 557 -
İhraç
edilen eşyanın;
a) Gönderildiği ülkede yürürlükte olan mevzuat nedeniyle
serbest dolaşıma girememesi veya kullanıma arz edilmemesi,
b) Kusurlu olması veya sözleşme hükümlerine uygun olmaması
nedenleriyle alıcısı tarafından kabul edilmemesi,
c) İhracatçının elinde olmayan sebeplerle amaçlanan kullanıma
girememesi,
Nedenleriyle geri gelmesi halinde, durumun Türkiye Gümrük
Bölgesi dışındaki alıcıdan veya Türkiye Gümrük Bölgesi dışındaki yetkili
kurumlardan alınacak belgelerle gümrük idaresine ispatı gerekir.
Birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen durumlarda eşyanın
ilk kullanım dışında kullanılmamış olması gerekmektedir. Bu durum, sadece,
eşyanın kusurlu olduğunun veya sözleşme hükümlerine uygun olmadığının,
kullanılmadan anlaşılamayacağı haller için geçerli olacaktır.
Birinci fıkranın (c) bendinde belirtilen durumlar;
a) Gönderilen kişiye teslim edilmeden önce, eşyanın
tabiatından ileri gelen veya nakliye sırasında meydana gelen hasar yüzünden
Türkiye Gümrük Bölgesine geri gönderilen eşya,
b) Tüketilmek veya satılmak amacıyla yurt dışındaki sergi ve
fuarlara gönderilen ancak, tüketilmeden veya satılmadan geri gelen eşya,
c) Alıcının fiziksel bir engeli veya yasal bir engel
nedeniyle alıcısına teslim edilemeyen eşya,
d) Doğal afetler, siyasi ya da sosyal durumlarda meydana
gelen ani ve beklenmeyen değişiklikler yüzünden alıcısına teslim edilemeyen
veya ihracına ilişkin sözleşmede belirtilen tarihten sonra teslim edilen eşya,
e) Türkiye Gümrük Bölgesi dışındaki ülkelere gönderilen
ancak, piyasa kuralları gereği gönderildiği ülkede satılamayan sebze ve
meyveler,
İçin uygulanır.
Eşyaya ait
parçaların geri gelmesi
Madde 558 -
Daha önce
Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edilen eşyaya ait olduğu anlaşılan parçaların
geri gelmesi halinde gümrük vergilerinden muafiyet uygulanır.
Bu hüküm, Türkiye Gümrük Bölgesinden ihraç edilen makinelere,
araçlara, aletlere veya diğer ürünlere ait olan ve ait olduğu uzman raporlarıyla
kanıtlanan parça veya aksesuarları içeren eşyaya da uygulanır.
Geri gelen
eşyanın beyanı
Tasarruflu
Yazılar 1 2 3
Madde 559 -
Türkiye
Gümrük Bölgesinden ihraç edildikten sonra geri gelen eşyanın beyanı, muayenesi
ve diğer işlemler 179 ila 193 üncü
madde hükümlerine göre yapılır. Yükümlü, ilgili gümrük idaresine eşyanın
Türkiye Gümrük Bölgesinden ihracına ilişkin gümrük beyannamesi ve ayniyet
tespitine ilişkin diğer belgeler ile 96/8569 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla
yayımlanan 'Türkiye İle Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliği
Dolayısıyla Bir Kısım Gümrük Rejimlerinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında
Karar' hükümleri çerçevesinde düzenlenmiş olan bir INF 3 Bilgi Formu var
ise bu formu ibraz eder.
Konsinye
satış suretiyle ihraç edildikten sonra geri gelen eşyanın beyanı
Madde 560 -
Konsinye
satış suretiyle ihraç edilen eşyanın çıkışında, gönderildiği yerde satılmayıp
geri gelmesi ihtimali göz önünde bulundurularak ayniyet tespitine ilişkin tüm
destekleyici bilgiler gümrük beyannamesine eklenir.
Bu suretle ihraç edilen eşyanın geri gelmesi halinde 559 uncu
madde hükümlerine göre işlem yapılır.
Geçici
olarak çıkarıldıktan sonra geri gelen taşıtların ve ticari nitelikte olmayan
eşyanın beyanı
G.G.T. (Hariçte İşleme-Geçici İhracat) Seri
No 1
MADDE
561 -(13.01.2009 tarih ve 27109 sayılı R.G. ile değişik)[82] Türkiye Gümrük Bölgesi dışına geçici olarak çıkarılan
taşıt ve ticari nitelikte olmayan eşyanın süresi içinde geri gelmesi halinde
aşağıdaki işlemler uygulanır:
a) Türkiye Gümrük Bölgesi dışına geçici
olarak çıkarılan taşıtın süresi içerisinde yurda geri getirilmesi halinde,
çıkış kayıtları Taşıt Takip Programından kapatılır. Çıkış işlemi sırasında
yükümlü tarafından 'Triptik' veya 'Gümrük Geçiş Karnesi' beyanname olarak
sunulmuşsa, geçici olarak çıkarılan taşıtın geri gelmesi halinde, bu belgeler
beyanname olarak kabul olunur; ayrıca çıkış kayıtları Taşıt Takip Programından
da kapatılır.
b) 550 nci maddenin birinci
fıkrasının (b) bendi kapsamında çıkışı yapılan ticari nitelikte olmayan eşyanın
süresi içinde geri getirilmesi halinde, giriş işlemlerini yapan gümrük
idaresince çıkış kaydı kapatılır. Eşyanın çıkış işlemini yapan gümrük idaresi
dışında başka bir gümrük idaresinden giriş yapması söz konusu ise, kaydın
kapatılması için 2 nci nüsha beyanname çıkış işlemini yapan gümrük idaresine
gönderilir.
c) 550 nci maddenin birinci fıkrasının (c)
bendindeki diplomatik statüdeki memurların geri gelen taşıtlarının, yalnızca
plaka numaraları ve modelleri Taşıt Takip Programından evvelce yapılmış çıkış
kayıtları ile karşılaştırılarak kapatılır ve herhangi bir gümrük formalitesi
uygulanmayarak gerekli sürat ve kolaylık gösterilir.
d) Geri gelen demiryolu araçlarının çıkış
kayıtları kapatılır.
Birinci fıkrada gösterilen eşyanın
muayenesi ve kontrolü sonunda bir aykırılık görüldüğünde, 564 üncü madde hükümlerine
göre işlem yapılır.
Uluslararası
anlaşma hükümlerine göre geçici çıkan ve geri gelen eşya
Madde 562 -
Geçici
çıkan ve geri gelen eşya için uluslararası anlaşmalarla belirlenmiş hususlarda,
bu anlaşma hükümlerine göre işlem yapılır.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Yararlanılan menfaatlerin iadesi
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar 1 2
Madde 563 - İhraç edildikten sonra geri gelen
eşyanın gümrük vergilerinden muafen serbest dolaşıma girebilmesi için ihracat
nedeniyle yararlanılan hak ve menfaat varsa bunların iade edildiğini gösteren
belgenin beyannameye eklenmesi gerekir.
İhracat nedeniyle katma değer vergisi ve özel tüketim vergisi istisnasından yararlanan eşyanın katma değer vergisi ve
özel tüketim vergisi tahsil edilir. (14.08.2002 tarihli,
24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali). (27.02.2003
tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük
tarihi 01.01.2003 tür)
Geri gelen
eşyanın ayniyetinin tespiti ve vergi tahakkuku
Madde 564 -
Geri gelen
eşyanın gümrükçe veya ilgili merci tarafından yapılan incelemesi sonunda,
eşyanın asli niteliğinin değişmediği fakat bir ameliye gördüğü veya asli niteliğinin
değiştiği veya eşyaya asli bir kısım veya cihaz ilave olduğu anlaşılırsa,
duruma göre, Gümrük Kanununun Hariçte İşleme Rejimi ve Serbest Dolaşıma Giriş
Rejimine ilişkin maddeleri hükmüne göre gümrük vergileri tahakkuk ve tahsil
edilir veya muafiyet uygulanır.
Sürelerin
başlangıcı
Madde 565 -
Geri
getirilme süresinin başlangıcı eşyanın fiilen ihraç edildiği tarihtir. Çıkışın
partiler halinde yapılması halinde, her partiye ilişkin sürenin başlangıcı ayrı
ayrı göz önünde bulundurulur.
Süre uzatımı
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 566 - Üç yıllık süre doğal afet,
getirildiği ya da geçiş ülkelerindeki iç karışıklık, abluka veya savaş hali,
resmi makamlarca getirilen yasaklar veya eşyanın alıkonulması gibi beklenmeyen
haller veya mücbir sebeplerle uzatılabilir.
Süresini aşarak geri getirilen, getirilmeyen ve kesin
ihracata dönüştürülen eşya(Başlık 04.05.2007 tarih ve 26512 sayılı
R.G. ile değişik)[83]
Tasarruflu
Yazılar 1
2 3
Madde 567 -Eşyanın süresi içinde mücbir sebep belgesi ibrazı
ile süre uzatımı talebi olmaksızın Kanunun 168
inci maddesinin 1 inci[84]
fıkrasında belirtilen üç yıllık süreyi veya üç yıllık sürenin üzerinde gümrükçe
uzatılan süre varsa bu süreyi aşarak geri getirilmesi halinde, Kanunun 241 inci
maddesinin 3 üncü fıkrasının (ı) bendi hükmü uyarınca usulsüzlük cezası tatbiki
ile gümrük vergileri tahsil edilerek serbest dolaşıma giriş rejimi hükümleri
uygulanır.
Eşyanın, Kanunun 168 inci maddesinin 1 inci
fıkrasında belirtilen üç yıllık süre aşılmaksızın, ek süreler dahil verilen
sürelerin aşılarak geri getirilmesi halinde Kanunun 241 inci maddesinin 3 üncü
fıkrasının (ı) bendi[85]
hükümleri uygulanarak gümrük vergileri tahsil edilmeden serbest dolaşıma
sokulur.
Geçici ihracat eşyasının, Kanunun 168 inci
maddesinin 1 inci fıkrasında belirtilen üç yıllık süre ile varsa gümrükçe
verilen ek süreler bitiminde geri getirilmediğinin tespit edilmiş olması
halinde; ihracat vergilerine tabi eşyadan bu vergiler tahsil edilir ve Kanunun 241
inci maddesinin 1 inci fıkra hükmü uygulanır. Ayrıca, Kambiyo takibinin
yapılması için ilgili mercilere bildirimde bulunulur. Ancak, eşyanın daha sonra
serbest dolaşıma sokulmak istenmesi halinde, birinci fıkra hükümleri uygulanır.
Geçici ihracat eşyasının, tabi
olduğu mevzuat hükümleri uyarınca ilgili kurumunca veya gümrük idaresince
verilen süre ile varsa verilen ek sürelerin veya gümrük idaresince verilen
böyle bir süre yoksa Kanunun 168 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen
üç yıllık süre ile varsa verilen ek sürelerin bitiminden önce, geçici ihracatın
kesin ihracata dönüştürülmek istenmesi halinde, kesin ihracata ilişkin gümrük
beyannamesinin düzenlenmesi, kambiyo mevzuatında öngörülen limitler esas
alınarak ihracat bedelinin yurda getirilerek bankaya satıldığının Döviz Alım
Belgesi ile tevsik edilmesi, kambiyo takibinin yapılması için ilgili mercilere
bildirimde bulunulması ve ihracat rejimine ilişkin tüm mevzuat hükümlerine
uyulmuş olması kaydıyla geçici ihracata konu eşyanın kati ihracata
dönüştürülmesine izin verilerek ilgili rejim sonlandırılır.
(04.05.2007 tarih ve 26512 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Geçici ihracatın dördüncü fıkrada belirtilen sürelerin
bitiminden sonra kesin ihracata dönüştürülmek istenmesi halinde, Kanunun 241
inci maddesinin birinci fıkra hükümleri uygulanarak, bir önceki fıkrada
belirtilen işlemler yapılır. (04.05.2007 tarih ve 26512 sayılı R.G. ile
eklenmiştir)
Üçgen trafik
Madde 568 -
96/8569
sayılı 'Türkiye İle Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliği
Dolayısıyla Bir Kısım Gümrük Rejimlerinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar
Hakkında Karar'[86]
hükümlerine tabi olarak geri gelen eşya için anılan Karar hükümleri uyarınca
işlem yapılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Deniz
Balıkçılığı Ürünleri ve Denizden Çıkartılan Diğer Ürünler
Muafiyet
Madde 569 - Gümrük
Kanununun 18 inci maddesinin
2 nci fıkrasının (f) bendi saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giren;
a) Türkiye'de kayıtlı veya tescilli ve Türk bandırasını
taşıyan gemilerin başka ülkelerin karasularından çıkarttığı deniz balıkçılığı
ürünleri ve diğer deniz ürünleri,
b) (a) bendinde öngörülen koşulları taşıyan fabrika
gemilerde, aynı bentte belirtilen ürünlerden elde edilen ürünler,
İthalat vergilerinden muaftır.
Bu şekilde elde edilen ürünlerin Türkiye'de serbest dolaşıma
girişi ve yabancı ülkelere ihraç talep edildiğinde Gümrük Kanununun ve bu
Yönetmeliğin serbest dolaşıma giriş veya ihracata ilişkin hükümleri uygulanır.
Ancak yükümlüden bu ürünlerle ilgili olarak mahreç ülkede düzenlenmiş fatura
veya benzeri belge aranmaz.
YEDİNCİ
KISIM
Sınır Ticareti
Genelgeler 1
Sınır ticareti
Madde 570 - Bakanlar Kurulunca Türkiye ile
komşu ülkeler arasında coğrafi durum ve bölge ihtiyaçları göz önünde
bulundurularak kapsamı belirlenen sınır ticareti ancak ilgili Kararda
belirtilen gümrük idarelerinden yapılır.
Gümrük
işlemlerine ilişkin hükümler
Madde 571 - Sınır
ticareti kapsamında yapılacak her türlü ithalat ve ihracat işlemlerinde 167 nci maddede belirtilen beyanname kullanılır.
İthalat ve ihracat işlemleri
Madde 572 - Gümrük
Kanununun 172 nci maddesi
çerçevesinde sınır ticareti kapsamında yapılacak ithalat ve ihracat işlemleri,
Bakanlar Kurulu Kararında yer alan hükümler saklı kalmak kaydıyla bu
Yönetmelikte yer alan usul ve esaslara tabidir.
Anlaşmalarla kabul edilen sınır
gümrük işlemleri
Madde 573 -
Sınır
komşusu ülkelerle sınır ticaretine ilişkin özel anlaşmalar bulunması halinde,
gümrük işlemleri bu anlaşmalar hükümlerine göre yürütülür.
SEKİZİNCİ
KISIM
Diğer Gümrük İşlemleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Posta Gümrük İşlemleri
BİRİNCİ AYIRIM
Gümrüğün Denetleme Hakkı
Posta Gümrük ve Kambiyo
Denetim Rehberi
Kapsam
Madde 574 - Posta yolu ile ;
a) Türkiye Gümrük Bölgesine gelen,
b) Türkiye Gümrük Bölgesinden gönderilen,
c) Türkiye Gümrük Bölgesinden yurt dışına yollanıp da
herhangi bir nedenle geri gelen,
d) Yabancı bir ülkeden gelip de herhangi bir nedenle çıkış
yerine geri gönderilen,
Posta gönderileri gümrüğün gözetim ve denetimine tabidir.
İçinde eşya bulunmayan zarflar ile mektuplar bu hükmün dışındadır.
Posta gönderileri
Madde 575 - Çanta
içinde veya açıktan yollanan her türlü posta gönderileri dahil olmak üzere yurt
dışından gelen bütün posta çantaları gümrük idaresinin gözetiminde posta
idaresi tarafından açılır ve tasnif edilir.
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına gönderilecek posta gönderileri
gümrük idaresinin gözetim ve denetimi altında yurt dışına sevk edilir.
Posta yolu ile gelen ve gidecek eşyanın konulacağı yerler
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 576 - Posta yolu ile Türkiye'ye gelen
eşya, Gümrük Kanununun 174 üncü maddesi
hükmünce genel antrepo sayılan yerlere gümrüğün gözetimi ve posta idaresinin
sorumluluğu altında konulur. Bu eşyanın buralarda bekleme süresi, taraf olduğumuz
uluslararası anlaşmalar hükümlerine tabidir.
Bu süreler sonunda elde kalan koli veya diğer eşyanın
ayrıntılı bir listesi cins, miktar ve nev'ileriyle sahiplerinin isim ve adresleri
belirtilmek suretiyle, Gümrük Kanununun 177 nci maddesi
uygulanmak üzere gümrük idaresine bildirilir.
Posta yolu ile yurt dışına gönderilecek ticari eşya, gümrüğün
gözetimi ve posta idaresinin sorumluluğu altındaki genel antrepolara konulur.
Eşya, buralarda antrepo beyannamesinin tescil tarihinden itibaren bir ay
bekletilebilir. Bu sürenin geçmesi üzerine 515 inci maddeye göre işlem yapılır.
İKİNCİ AYIRIM
Posta Kolileri
BİRİNCİ ALT AYIRIM
Giriş Hükümleri
Kolilerin
gümrüğe bildirilmesine mahsus listeler
Madde 577 -
Posta
kolileri gümrük işlemlerinin yapılacağı posta idarelerinde gümrüğe sıra
numarası izleyen, 70 no.lu ekteki
örneğe uygun liste ile birlikte bilgisayar sistemi üzerinde döküm almaksızın
özet beyan tescil etmek suretiyle beyan olunur.
Listelerde aşağıda yazılı hususlar gösterilir.
a) Her yılbaşından itibaren teselsül ettirilen sıra numarası,
b) Kolinin çıkış ülkesi veya şehri ve çıkış numarası,
c) Kolinin yollama kağıdına göre sayısı, marka ve numarası,
d) Gümrük beyannamesi veya Déclaration en Douane, fatura ve
menşe şahadetnamesi gibi gümrüğe gösterilmesi gereken belgelerin sayı ve
türleri,
e) Kolinin geldiği yol.
Listelerin
gümrüğe verilmesi
Madde 578 -
Posta
idareleri, gelen kolilere ait listeleri, vakit geçirmeden ve kolilerin
birikmesini beklemeden düzenler ve iki nüshasını imza karşılığında gümrüğe
verir. Bu listeler alınan her posta için ayrı ayrı düzenlenebileceği gibi bir
günde gelen bütün koliler için tek bir liste de düzenlenebilir.
Bu listeler gümrükçe sıra numarasına göre saklanır.
Déclaration en Douane'ların liste ile birlikte verilmesi
Madde 579 -
Listelerle birlikte,
577 nci maddede belirtilen belgeler gümrük idaresine verilir. Déclaration en
Douane'ların ve kolilerin üzerinde girdikleri listeden aldıkları sıra numarası
da gösterilir.
Déclaration en Douane olmadan gelen koliler posta idaresince
gümrük beyannamesi veya Déclaration en Douane düzenlenerek gümrük idaresine
verilir.
Kolilerin
serbest dolaşıma giriş rejimi bakımından ayrımı
Madde 580 -
Posta
idaresince verilen listeler ekleriyle birlikte, bunlarda yazılı kolilerin muayenesinde,
tahakkuklarının yapılmasında ve ticari nitelikte olmayanların ayrımında göz
önünde tutulmak üzere muayene memurlarına havale edilir.
Muayene memurları kendilerine havale edilen listelerde
gösterilen kolilerdeki eşyayı inceleyerek, ticari ve ticari olmayan eşyayı
ayırır.
Posta
idaresince yapılacak bildiri
Madde 581 -
Gümrüklerce
ticari nitelikteki eşya için iki nüsha ayrıntılı liste düzenlenir ve bu
listenin bir nüshası imza karşılığında posta idaresine verilir. Diğer nüshası
bir sıra numarası altında saklanır.
Posta idaresi bu listeye dayanarak koli alıcısına, adına
gönderilen eşyanın giriş işlemlerinin yapılabilmesi için en kısa zamanda
gümrüğe başvurulması gerektiğini bir haber kağıdı ile bildirir.
580 inci madde hükmüne göre yapılacak ayırım sonucunda
serbest dolaşıma giriş rejimi hükümlerine tabi tutulmayacak eşya için ikinci
fıkraya göre koli alıcısına tebligat yapılmaksızın, muayene ve tahakkuk
işlemleri yapılır.
Ticari
nitelikteki eşyanın beyanı
Madde 582 -Posta yolu
ile gelen ticari nitelikteki eşya ile bu durumu gümrükçe saptananlar, sahipleri
tarafından beyanname ile gümrüğe beyan olunur.
Ancak gazete, kitap, broşür ile periyodik dergiler için
yapılacak gümrük işlemleri Müsteşarlıkça belirlenir.
Keza dahilde işleme, geçici ithalat ve geri gelen eşya
rejiminden faydalanmak üzere posta yolu ile gelen eşya için ilgili rejim
hükümleri uygulanarak işlem yapılır.
Ticari
nitelikte olmayan eşyanın beyanı
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 583 - Posta yolu ile gelen ve ticari
nitelikte olmayan hediyelik, numunelik, zat ve aile ihtiyaçlarını karşılayan ve
benzeri eşya için, Déclaration en Douane'lar gümrükçe beyanname olarak kabul
edilir ve bunlara ilişkin özet beyan kayıtları sistem üzerinden ilgili gümrük
memuru tarafından kapatılır.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Ticari nitelikte olmayan eşyanın kıymeti
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 584 - Ticari nitelikte olmayan eşyanın Déclaration
en Douane'larında yazılı değerleri, gümrükçe uygun bulunduğu takdirde, aynen kabul
olunur. Uygun görülmeyenler ile Déclaration en Douane'larında kıymeti
gösterilmeyen eşya için, Gümrük Kanununun İkinci Kısmının Eşyanın Gümrük
Kıymeti başlıklı Üçüncü Bölüm maddeleri hükmü uyarınca tespit edilecek
kıymetleri vergi tahakkukuna esas tutulur.
Muayene
Madde 585 -
Muayene
memurları muayenesine gerek görülen kolileri, bunları muhafaza ile görevli
posta idaresi memurlarının önünde muayene eder.
Ticari nitelikte olup gümrük beyannamesi verilmiş eşyanın
muayenesi 179 ila 193 üncü madde hükümleri uyarınca;
ticari nitelikte olmayan ve 167 nci maddede
belirtilen beyan formu veya Déclaration en Douane kapsamı eşyanın muayenesi
ise, örnekleme yöntemi ile yapılır.
Muayene sırasında kolilerin içinden çıkan fatura ve menşe
şahadetnamesi gibi belgeler gümrükçe alınarak muayene, tespit ve tahakkukta
dikkate alınmak üzere, beyannamesine eklenir.
Gümrük
işlemlerinin tamamlanması ve kolinin teslimi
Madde 586 -
Gümrüklerce
her türlü işlemi bitirilmiş olan kolilerin alıcılarından, alınması gereken ve
gümrükçe tespit olunan vergiler, veznesi bulunduğu takdirde gümrük idaresi
tarafından tahsil olunur ve karşılığında 'Vezne Alındısı' verilir.
Aynı zamanda, kolinin gümrükle ilişiği kalmadığına dair 71 no.lu ekte yer
alan bir Teslim Kağıdı da düzenlenir ve kolinin teslimini geciktiren durumlar
olmuş ise, teslim kağıdında gecikme tarih ve sebepleri gösterilir.
Gümrük bulunmayan bir yer varışlı kolilerin tahakkuk
ettirilen vergileri 587 nci madde hükmüne göre posta idaresince tahsil olunur.
Posta idaresi, gümrük vezne alındısını gördükten sonra
tesellüm kağıdına imza alarak koliyi alıcısına teslim eder.
Posta
idaresince tahsil olunacak vergiler
Madde 587 -
Posta
gümrük işlemleri yapılan, fakat gümrük veznesi bulunmayan posta idarelerinde kolilere
ait tahakkuk ettirilmiş vergiler posta idaresi tarafından tahsil edilir.
Bu gibi yerlerde, muayeneden sonra her koli için tahakkuk
ettirilen vergilerin ayrıntısı, gümrük idaresince düzenlenecek bir tahakkuk
belgesi ile posta idaresine bildirilir.
Posta idaresi gümrük adına tahsil ettiği paraları en geç bir
hafta içinde, tahakkuk belgelerine dayanan bir liste ile gümrük veznesine
alındı karşılığında öder.
İKİNCİ ALT AYIRIM
İhracat Hükümleri
Posta
kolilerinin ihracat işlemleri
Madde 588 -
Gerek kesin
olarak gerek geçici ihracat işlemlerine tabi tutularak yurt dışına posta yolu
ile gönderilecek ticari ve gayri ticari nitelikteki eşya posta idaresi
tarafından kabul edilir. Bu eşya gümrük idaresinin gözetim ve denetimi altındadır.
Yurt dışına posta yoluyla gönderilecek ticari nitelikteki
eşya ihracat rejimi kapsamında gümrük beyannamesi ile beyan olunur ve bu rejim
çerçevesinde işlemleri tamamlanır.
Yurt dışına
gönderilen posta kolilerinin muayenesi
Madde 589 -
Fiziki muayeneye
tabi tutulacak koliler posta idaresine bildirilir ve muayeneye hazır
bulundurulması istenir. Fiziki muayene için ayrılan koliler gümrük ve posta memurları
tarafından birlikte muayene edilir. Diğer eşyanın gümrük işlemleri belge
üzerinden yürütülür.
Mahrecine yollanacak koliler
Madde 590 -
Yurt
dışından posta yolu ile gelip listeleri gümrük idaresine verilen kolilerden,
süresi içinde alıcıları tarafından alınmayanlar veya diğer sebeplerden dolayı
posta idaresince geri gönderilmesi gerekenler, posta idaresince ayrıntılı bir
yazı ile gümrüğe bildirilir. Gümrük idaresi, posta memuru ile birlikte bu gibi
kolileri muayene ederek Déclaration en Douane ve diğer belgeleriyle
karşılaştırır. Şüpheli bir durum tespit edilmediği takdirde bunların kayıtları
kapatılır.
ÜÇÜNCÜ AYIRIM
Posta Haberleşme Gönderileri
Tasarruflu Yazılar 1
Türkiye
Gümrük Bölgesine gelen posta haberleşme gönderilerinin ayrılması ve liste ile
bildirilmesi
Madde 591 - Değer
konulmuş olanlar dahil olmak üzere yeşil etiketli mektuplar, yeşil etiketli
diğer posta haberleşme gönderileri, küçük paket veya küçük koliler ile basılmış
kağıtları kapsayan çantalar posta idaresince açılır ve vergiye tabi olanlar ile
olmayanlar ayrılır.
Vergiye tabi olan posta haberleşme gönderileri, posta idaresince
düzenlenen liste ile birlikte bilgisayar sistemi üzerinde döküm almaksızın özet
beyan tescil edilmesi suretiyle gümrük idaresine beyan edilir.
Muayene ve
vergilerin tahakkuku
Madde 592 -
Küçük
koliler dahil olmak üzere listeleri verilen posta haberleşme gönderileri
muayene ve tahakkuku yapacak olan muayene memuruna havale edilir.
Muayene memuru, yapacağı kontrol ve inceleme sonunda, ticari
nitelikte gördüğü eşyayı kapsayan gönderileri ayırarak 582 nci madde hükmü gereğince yazılı
beyanda bulunmalarını sağlamak için ilgililerine posta idaresi aracılığı ile
tebligat yaptırır.
Ticari nitelikte bulunmayan eşyanın işlemleri 583 üncü maddedeki esaslara göre
tamamlanır.
Posta idaresi gümrüğe ait tahsil ettiği vergileri 587 nci maddede belirtilen şekilde gümrük
veznesine yatırır.
DÖRDÜNCÜ AYIRIM
Ortak Hükümler ve Ceza
Posta
eşyasının başka bir gümrük idaresine sevk edilmesi
Madde 593 -
Mektup
postası dışında kalan eşyanın başka bir gümrük idaresine sevk edilmek
istenilmesi halinde, eşya transit rejimi hükümleri çerçevesinde sevk edilir. Bu
durumda, her araç için ayrı bir transit beyannamesi düzenlenir. Posta çuvalları
mühürlü ise ayrıca taşıt aracı mühürlenmez.
Söz konusu eşyanın aynı il içerisindeki havalimanından Posta
İşleme Merkezine Posta Teslim Bordrosu (CN-38 veya CN-41) ile posta idaresinin
sorumluluğu altında sevk edilmesi mümkündür.
Posta
gönderilerinin konulacağı yerler ve posta idaresinin sorumluluğu ve yükümlülüğü
Madde 594 -
Yurt
dışından gelen koliler ve posta haberleşme gönderilerinin konulduğu yerler,
Gümrük Kanununun 174 üncü maddesine
göre genel antrepo sayılır ve bu yerler posta idaresinin sorumluluğu ve gümrük
idaresinin gözetim ve denetimi altında bulunur.
Gümrük işlemleri için gerekli ölçü aletlerini ve tahlil ve
teknik cihaz ve maddelerini, görevli gümrük memurlarının çalışmalarına
elverişli büro ve mefruşatını, telefonunu, aydınlatma ve ısıtma ihtiyaçlarını,
posta idaresi herhangi bir bedel karşılığında olmaksızın sağlamakla yükümlüdür.
Posta yoluyla yurt dışına gönderilen ve oralardan gelen posta
gönderilerinin gümrük denetleme, muayene ve diğer gümrük işlemleri dolayısıyla
devamlı olarak posta gümrüklerinde görev alan veya geçici olarak bu gibi
hizmetleri yapan gümrük memurlarının Gümrük Kanununun 222 nci maddesine
göre tespit edilen kanuni saatler dışında yaptıkları fazla çalışma ücreti aynı Kanunun
221 inci maddesi
gereğince posta idaresince ödenir.
İnceleme veya
tahlil için eşyanın posta idaresinden alınması
Madde 595 -
Gümrük
işlemlerinin sonuçlandırılabilmesi için, posta gönderilerinin başka bir merciin
inceleme ve tahliline gümrükçe lüzum gösterildiği takdirde, bu işlerin yerinde
yaptırılması esastır. Ancak, zaruri hallerde kapsamı gümrük ve posta idaresi
memurları tarafından birlikte tespit olunarak, gümrüğün yetkili memurunun
vereceği, durumu belirtir 72 no.lu ekte yer
alan örneğe uygun imzalı bir alındı karşılığında eşya, posta idaresinden geçici
olarak alınabilir. İşi bittiğinde bu eşya geciktirilmeksizin posta idaresine
verilir. Posta idaresi bu alındıyı iade eder.
Muayenede eksik çıkan eşya
Madde 596 -
Posta
gönderilerinin muayenesinde eksiklik bulunduğu takdirde durum, gümrük muayene
ve posta idaresi memurları tarafından birlikte düzenlenecek iki nüsha tutanakla
tespit olunur. Bu tutanaklardan bir nüshası posta idaresinde, diğeri gümrükte
kalır. Kovuşturma ve soruşturmayı gerektirir bir durum tespit edildiği
takdirde, gümrük idaresince gerekli inceleme ve soruşturma yapılır.
Muayenede
rastlanacak ithali yasak maddeler
Madde 597 -
Posta yolu
ile ithal olunmak istenen maddeler arasında, gümrük ve posta mevzuatı ile diğer
mevzuata göre ithali yasak eşya bulunduğu takdirde, ilgili mevzuat hükümlerine
göre işlem yapılır.
Müsaderesi veya imhası gereken hallerde, gereği yerine
getirilip durum iki nüsha tutanakla tespit edilir.
Bu tutanakların bir nüshası posta idaresine verilir, diğeri
gümrük idaresinde saklanır.
Serbest
dolaşıma girişteki cezalar
Madde 598 -
Posta yolu
ile gelen ve ticari nitelikte olmayan eşyanın muayenesi sonunda, Déclaration en
Douane'ları ile muayene ve tahakkuk arasında fark olursa bu farklardan dolayı
ceza aranmaz.
Ticari nitelikte olan eşyanın, beyanı ile muayene ve
denetleme sonunda, Gümrük Kanununun 234 üncü maddesi
hükümlerine göre tespit edilecek fark ve aykırılıklardan dolayı, aynı madde ve 189 ila 192 nci madde hükümleri esas
alınarak işlem yapılır.
Tespit edilen farklılık ve aykırılık 1918 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanun hükümlerinin uygulanmasını gerektiriyorsa, buna göre
işlem yapılır.
Ancak gümrüğe terk edilen eşya için para cezası aranmaz.
İhracatta ceza
Madde 599 -
Posta yolu
ile gönderilen ticari nitelikte olmayan eşyanın, Déclaration en Douane'ları ile
muayene ve kontrol sonucunda tespit edilen farklılıklardan dolayı ceza aranmaz.
İhracatta ticari eşyanın beyanı ile
muayenesi arasında farklılık bulunması halinde 516 ncı madde uyarınca işlem yapılır.[87]
(27.02.2003
tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük
tarihi 01.01.2003 tür)
İKİNCİ BÖLÜM
Yakıt ve Kumanyalara İlişkin Gümrük
İşlemleri
Genelgeler 1 2 3 4
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Deniz ve hava taşıtlarına yakıt ve kumanya verilmesi
Madde 600 - Geçici depolama yeri veya
antrepoda bulunan ve henüz serbest dolaşıma girmemiş olan farklı renkteki yakıt
ve yağlar ile mürettebat ve yolcuların yiyecek, içecek, sigara ve alkollü içkiler
de dahil olmak üzere kumanyaları transit rejimi hükümlerine göre deniz ve hava
taşıtlarına verilir. Serbest dolaşımda bulunan yakıt, yağ ve kumanyaların
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkan deniz ve hava taşıtlarına verilmesi ihracat
hükmündedir.
Geçici depolama yeri veya antrepodan verilecek henüz
serbest dolaşıma girmemiş yakıt yağlayıcı madde ve kumanyalardan gümrük
vergileri aranmaz.Ancak Türk bandıralı deniz ve hava taşıtlarının bu hükümden
yararlanabilmesi için aldıkları söz konusu
eşyayı dış sefere çıkacağı limandan itibaren tüketmeleri gerekmektedir.
(25.05.2006 tarihli ve 26178 sayılı R.G. ile değişik)[88]
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Yakıt ve kumanya talebi
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 601 - Deniz ve hava taşıtı kaptanları,
acenteleri, bunker veya liman bayileri, taşıtın gideceği yer ve talep ettiği
yakıt miktarını yazılı olarak gümrük idaresine bildirir. Bu talebin kaptan ve
işletme dışındaki kişiler tarafından yapılması halinde, kaptan veya işletme
tarafından talep edilen yakıt siparişine dair belge aranır.
Aynı şekilde kaptanlar, gemi acenteleri ve kumanyacılık
firmaları geminin gideceği yer ve gemiye verilecek kumanyanın cins ve miktarını
belirtir şekilde düzenleyecekleri kumanya listelerini gümrük idaresine
bildirir.
Şüphe veya ihbar olmadıkça, yakıt, yağ ve kumanya fiziki
muayeneye tabi tutulmaz ve sadece gümrük idaresinin gözetimi altında gemiye yüklenir.
Gümrüklerde
doğrudan işlem takip edebilecek bunker ve liman bayileri
Genelgeler 1
Geçici Madde 2 de atıf var
Madde 602 - Bunker veya liman bayilerinin gümrük
idaresine doğrudan başvurarak, gemiye verilecek yağ ve yakıta ilişkin beyanname
(Basitleştirilmiş Usul ile gerçekleştirilen işlemler hariç) tescil
ettirebilmeleri için, bu firmaların;
a) Anonim veya limited şirket olması,
b) Ödenmiş sermayelerinin asgari 50 milyar Türk Lirası olması,
c) Firmanın mülkiyetinde bir adet 200 DWT
(Deadweight Ton) kapasitede deniz akaryakıt tankerinin bulunması veya 80.000
ABD doları tutarı toplu teminat verilmesi. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı
R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003
tür)
d) Yönetim kurulu üyeleri ile şirket sermayesinin %10'undan
fazlasına sahip olanların affa uğramış olsalar dahi, hırsızlık, emniyeti
suistimal, dolandırıcılık, yalan yere şahadet, yalan yere yemin, suç tasnii,
iftira, irtikap, rüşvet, ihtilas cürümlerinden biri dolayısıyla hapis cezası
veya 1918 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanun ile 1567 sayılı Türk Parasının
Kıymetini Koruma Hakkında Kanuna muhalefetten mahkum olmamaları,
Gerekir.
Yukarıda
sayılan hususları ispat eden belgeler ve götürü teminat ile birlikte, 73 no.lu ekte yer
alan taahhütnameyi doldurarak ilgili gümrüğe ibraz eden firmalar; gemilere yağ
ve yakıt verilmesine ilişkin işlemleri yürütebilir. Bu firmaların, gemilere yağ
ve yakıt verilmesine ilişkin her başvurularında ilgili kaptan veya acentesinin
talep veya izin yazısını gümrük idaresine ibrazı şarttır. (14.08.2002
tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
Türk
bandıralı gemilerde yakıt ve kumanya defteri tutulması
Madde 603 - Türkiye Gümrük Bölgesi dışına sefer
yapan Türk bandıralı gemilerde, 74 no.lu ekte yer
alan örneğe uygun yakıt ve kumanya defteri tutulur.
Bu defterin sayfaları gümrük idaresince önceden tespit
edilerek onanır. Bu deftere yakıt ve kumanyanın cinsi, nev'i ve miktarı ve
beyanname ile faturanın numara ve tarihi, yazılarak alt kısmı gümrük idaresince
resmi mühürle mühürlenir ve imza edilir.
Türk bandıralı gemilerin
yabancı limanlardan tedarik ettikleri yakıt ve kumanyaların beyanı
Madde 604 - Türk bandıralı gemilerin yabancı
limanlardan gelişlerinde, yakıt ve kumanyaları için bir liste düzenlenerek ilk
uğrayacakları Türk limanında bu liste geminin kontrolünü yapacak gümrük memuruna
verilir.
Bu listede,
a) Yabancı limanlardan alınmış olan kumanyanın cins, nev'i ve
miktarı ile sefer sırasında tüketilen miktarı,
b) Evvelce Türkiye'de, serbest dolaşımda olan maddelerden
veya geçici depolama yerleri ve antrepolardan tedarik edilen yakıt ve
kumanyaların cins, nev'i ve miktarı ve bunlar için evvelce verilmiş olan
transit veya ihracat beyannamelerinin numara ve tarihi, gümrük idaresi ve sefer
sırasında tüketilen miktarları,
Yer alır.
Uygulanacak
işlemler
Tasarruflu Yazılar
1
Madde 605 -
İlgili
memurlar, kendilerine verilen listeyi, yakıt ve kumanya defteri ile
karşılaştırarak, beyan edilen miktarın defter kayıtlarına uygunluğunu inceler.
Geminin kabotaja gireceğinin beyan edilmesi halinde, bu
gemiye ilişkin yakıt ve kumanya listesini alan gümrük idaresi yurt dışından
veya Türkiye'deki geçici depolama yerleri ve antrepolardan tedarik edilen kısma
ait vergileri 606 ncı maddedeki esaslara göre hesaplayarak tahsil eder.
Ancak, kabotajın varış gümrüğünde sonuçlandırılacağının
bildirilmesi halinde yakıt ve kumanyaların tespiti yapılarak varış gümrüğüne
bildirilir. Varış gümrüğünce, kabotajda tüketilen yakıt ve kumanyanın miktarı
tespit edilerek sadece bu kısmın vergileri alınır.
Serbest dolaşımda bulunmayan yakıt ve kumanyaların gemilerden
indirilerek ithal edilmek istenmesi halinde serbest dolaşıma giriş rejimi
hükümlerine göre işlem yapılır.
Yakıt
miktarlarının tespiti
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 606 -
Kabotaja
girecek gemilerin yabancı limanlardan aldıkları yakıtların miktarı gemilerin
seyir jurnallerinde ve devriçark defterinde gösterildiğinden seyir jurnaline
göre alınan miktar ile, seyir jurnali ve devriçark defterine göre sarf edilen
miktar arasındaki fark bulunarak vergiye esas tutulacak miktar tespit olunur.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Seferin devamı sayılabilecek haller
Genelgeler 1 2
Madde 607 - Türkiye Gümrük Bölgesi dışına sefer
yapan Türk bandıralı gemilerden düzenli seferli olanlarının, yabancı ülkelere
yaptıkları seferden son Türk limanına dönerek, tekrar dış sefere çıkmaları
halinde, bu limandaki bekleme süreleri yabancı ülkelere yapılan seferin devamı
sayılır.
Yurt dışı seferden dönen gemilerin Türk limanlarında
yüklerinin tamamını boşalttıktan sonra diğer Türk limanlarına ihraç yükünü
almak üzere boş veya kısmen ihraç yükü alarak hareket etmeleri hali de dış
seferin devamı sayılır.
Kabotaj
hakkı ve uygulanacak işlemler
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 608 -
'Kabotaj'
bir Türk limanından, aynı veya başka bir Türk limanına denizden, eşya veya
yolcu taşınmasıdır.
Türk limanları arasında ve bu limanlar çevresi içinde gerek
eşya ve yolcu taşımak, gerek taşıt çekmek (cer), kılavuzluk etmek ve herhangi
bir suretle liman hizmetlerini yapmak 815 sayılı ve 19/4/1926 tarihli
Kanunun 1 inci maddesi gereğince, yalnız Türk Bayrağını taşıyan
milli gemilere özgü haklardandır.
Yabancı bayrak taşıyan gemiler, Türk limanlarına ancak
yabancı limanlardan aldıkları yük ve yolcuları çıkarabilir ve buralardan da
yalnız yabancı limanlar için yük ve yolcu alabilir.
Serbest dolaşımda bulunan veya geçici ithalat veya dahilde
işleme yoluyla yurda girmiş eşyanın, bir Türk limanından diğerine denizden
taşınmasında, Müsteşarlıkça belirlenecek düzenlemeler çerçevesinde işlem
yapılır.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Tasfiye Edilecek Eşyaya İlişkin
İşlemler
Tasfiye
edilecek eşya
Madde 609- Aşağıda
yer alan eşya Gümrük Kanununun 178 inci madde hükümlerine
göre tasfiye edilir:
a) Gümrük Kanununun ;
1) 48 inci maddesinin
2 nci fıkrasına göre yolcu eşyasına mahsus gümrük ambarlarına konulan ve
buralarda bekleme süresi dolan yolculara ait eşya;
2) 50 nci maddesine
göre verilen süre içinde kendilerine gümrükçe onaylanmış bir işlem veya
kullanım tayini için gerekli işlemlere başlanmamış eşya;
3) 66 ncı maddesinin 5
inci fıkrasına göre tahlilden arta kalan ve ilgilisi tarafından 1 ay içerisinde
alınmayan numunelik eşya;
4) 70 inci maddesinin
1 inci fıkrasına göre beyannamesi tescil edilen ve süresi içinde işlemleri
tamamlanmayan eşya;
5) 70 inci maddesinin
2 nci fıkrasına göre antrepoda bulunan eşya için serbest dolaşıma giriş
beyannamesinin tescilinden sonra 30 gün içinde işlemleri bitirilmeyen eşya;
6) 101 inci maddesine
göre belirlenen süreleri dolan eşya;
7) 105 inci maddesinin
3 üncü fıkrasına göre antrepolarda yapılan sayım sonucunda fazla çıkan eşya;
8) 164 üncü maddesine
göre gümrüğe terk edilen eşya;
9) 174 üncü maddesine
göre posta gönderileri ile gelen ve süresi içinde alıcısı veya göndericisi
tarafından kabul edilmeyen eşya;
10) İlgili maddelerinde yazılı süreleri dolduktan sonra beyan
hak sahibine ya da Türkiye'deki temsilcisine yapılacak yazılı tebligata karşın,
60 gün içinde bulunduğu yerden kaldırılmayan gümrük gözetimi altında bulunan yerlere
konulmuş transit eşyası;
11) İlgili maddelerine göre kanuni bekleme süreleri
bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, çabuk bozulma ve telef olma tehlikesine
maruz bulunan veya saklanması masraflı ve külfetli olan eşya;
12) 237 nci maddesinin
3 üncü fıkrasına göre el konulan eşya;
b) 7/1/1932 tarih ve 1918 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanun ile 20/1/1993 tarih ve 3864 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanuna Göre Kaçak ve Kaçak Zannı ile Tutulan Her Çeşit
Eşya, Alet ve Taşıma Vasıtalarının Tasfiyesi Hakkındaki Kanun hükümleri
uyarınca tasfiye edilebilecek duruma gelen eşya.
Bu maddeye göre tasfiyelik hale gelen eşyanın tespit ve
tahakkuk belgeleri otuz gün içinde Tasfiye İdaresine intikal ettirilir. Tasfiye
İdaresi de, tasfiyeye konu eşyayı otuz gün içinde teslim almakla mükelleftir.
Tasfiye şekli
Madde 610 - Gümrük
Kanununun 177 nci maddesinde
belirtilen eşya;
a) İhale yoluyla satış suretiyle,
b) Yeniden ihraç amaçlı satış suretiyle,
c) Perakende satılmak suretiyle,
d) Kamu kuruluşları ile özel kanunla kurulmuş vakıf ve
derneklere tahsis edilmek suretiyle,
e) İmha suretiyle,
Tasfiyeye tabi tutulur.
Tasfiyeye
ilişkin usul ve esaslar
Madde 611 -
Tasfiye
işlemleri ile ilgili olarak 24/11/2000 tarihli 2000/1724 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararı eki Tüzükte yer alan usul ve esaslara göre işlem
yapılır.
Beyan
sahibinin hakları
Madde 612 -
İthalatı yasak,
sakıncalı veya kısıtlamaya tabi olan eşya hariç, Gümrük Kanununun 178 inci maddesinin
birinci fıkrasının (a) bendine göre ihaleye çıkarılan eşyanın beyan sahibi,
ihale ilanının yayımlandığı tarihe kadar, gümrük idaresine başvurarak söz
konusu eşyanın serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutulmasını isteyebilir. Talebin
uygun bulunması durumunda 24/11/2000 tarihli, 2000/1724 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararı eki Tüzüğün 26 ncı maddesi
uyarınca işlem yapılır.
Ancak, bu talebin kabulü, söz konusu eşyaya ait tüm ithalat
vergileri, cezalar ile ambarlama ve elleçleme giderleri ve diğer
giderlerin beyan sahibi tarafından üstlenilmesine bağlıdır.
Tasfiyelik hale gelmiş olmakla birlikte henüz tespit ve
tahakkuk belgesi düzenlenip tasfiye idaresine gönderilmemiş eşyanın beyan
sahibince serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutulmasının talep edilmesi halinde,
eşya için işlemlerin önceden tescil edilmiş beyanname üzerinden ikmal edildiği
durumlarda, vergilerin tahakkukunda bu talebe ilişkin dilekçenin gümrük idaresinin
kayıtlarına intikal ettiği tarihteki kur esas alınarak yeni tahakkuk için
bilgisayar sisteminden düzeltme nüshası çıktısı alınarak işlem yapılır.
Gümrük Kanununun 178 inci maddesinin
birinci fıkrasının (c) bendine göre tasfiyeye tabi eşya perakende satışına
karar verildikten sonra, beyan sahibi 1 inci fıkraya göre talepte bulunamaz.
Gümrük Kanununun 177 nci maddesinin
birinci fıkrasının 1 inci bendinin (h) ve (l) alt bentleri ile 2 nci bendinde
belirtilen eşya için, birinci fıkra hükümleri uygulanmaz.
Eşya satış
bedelinin dağıtımı
Madde 613 -
Gümrük
Kanununun 177 nci maddesinin
birinci fıkrasının 1 inci bendinin (b), (d), (e), (f), (j) ve (k) alt
bentlerinde belirtilen eşyanın satış bedelinden;
a) Hizmet karşılığı alacaklar ve yapılmış masraflar,
b) İthalat vergileri,
c) Satış için yapılmış masraflar,
d) Para cezaları,
Ayrılarak, hak sahiplerine dağıtılır.
Satış bedeli alacakların tamamını karşılamazsa garameten paylaştırma
yapılır.
Bu bedellerin dağıtımından sonra artan para olursa, eşya
sahipleri adına emanet hesabına alınır. Emanete alındığı tarihten itibaren bir
yıl içinde alınmayan para hazineye irat kaydedilir.
Gümrük Kanununun 177 nci maddesinin
birinci fıkrasının 2 nci bendine göre satılan eşyanın satış bedelinden,
1 inci fıkra hükümlerine göre yapılan dağıtımdan sonra artan ve emanete alınan
para olduğunda, bu miktar, eşya ile ilgili dava sonucuna göre hazineye irat
kaydedilir veya sahibine ödenir.
Gümrük Kanununun 177 nci maddesinin
1 inci fıkrasının 1 inci bendinin (a), (c), (g), (h), (ı) ve (l) alt bentlerinde
belirtilen eşyanın satış bedelinin 1 inci fıkra ile 16/5/1984 tarihli ve 3007
sayılı Gümrük Mevzuatına Göre Tasfiye Edilecek Eşya Hakkında Döner Sermaye
Kanunu hükümlerine göre dağıtımından sonra artan para, doğrudan hazineye
irat kaydedilir.
DOKUZUNCU KISIM
Gümrük Yükümlülüğü
BİRİNCİ BÖLÜM
Gümrük Yükümlülüğünün Doğması
Tasarruflu Yazılar 1
İthalatta gümrük yükümlülüğü
Madde 614 - İthalatta gümrük yükümlülüğü;
a) İthalat vergilerine tabi eşyanın serbest dolaşıma girmesi,
b) İthalat vergilerine tabi eşyanın ithalat vergilerinden
kısmi muafiyet suretiyle geçici ithali halinde,
Doğar.
Gümrük yükümlülüğü, normal usulde yapılan beyanlarda gümrük beyannamesinin
tescil tarihinde, basitleştirilmiş usulde yapılan beyanlarda basitleştirilmiş
işlemlere ilişkin beyannamenin ya da gümrük idaresince kabul edilen ticari veya
idari belgenin tescil edildiği ya da tescil hükmünde kayıt işleminin yapıldığı
tarihte başlar.
İthalatta gümrük yükümlülüğünde yükümlü, beyan sahibidir.
Dolaylı temsil durumunda, hesabına gümrük beyanında bulunulan
kişi de yükümlüdür. Birinci fıkrada belirtilen rejimlerden biri için bulunulan
beyanda kullanılan veriler, kanunen alınması gereken vergilerin tamamen veya
kısmen tahsil edilememesine sebep olduğu takdirde, beyanın yapılabilmesi için
bu verileri veren ve bu verilerin yanlış olduğunu bilen veya normal olarak
bilmesi gereken kişiler de gümrük vergilerinden sorumludur.
Eşyanın kanuna
aykırı şekilde Türkiye Gümrük Bölgesine girmesi
Madde 615 - İthalat
vergilerine tabi eşyanın, Gümrük Kanununa aykırı şekilde Türkiye Gümrük Bölgesine
girmesi ya da bir serbest bölgede bulunan ithalat vergilerine tabi eşyanın,
Kanuna aykırı olarak Gümrük Bölgesinin başka bir yerine gitmesi hallerinde,
gümrük yükümlülüğü doğar.
Gümrük yükümlülüğü, eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine Kanuna
aykırı olarak girişi tarihinde başlar.
Kanun hükümlerine göre ;
a) Eşyanın kanuna aykırı olarak girişini gerçekleştiren
kişiler,
b) Eşyanın kanuna aykırı girişine iştirak eden ve girişin
kanuna aykırı olduğunu bilen veya normal olarak bilmesi gereken kişiler,
c) Söz konusu eşyayı elde eden veya elinde bulunduran ve bu
eşyayı elde ettiği veya aldığı sırada eşyanın kanuna aykırı olarak girdiğini
bilen veya normal olarak bilmesi gereken kişiler,
Gümrük vergilerinden sorumludurlar.
Eşyanın
kanuna aykırı olarak gümrük gözetimi dışına çıkarılması
Madde 616 - Gümrük
gözetimi altındaki ithalat vergilerine tabi eşyanın, kanuna aykırı olarak
gümrük gözetimi dışına çıkarılması halinde gümrük yükümlülüğü doğar.
Gümrük yükümlülüğü, eşyanın gümrük gözetiminden çıkarıldığı
tarihte doğar.
Kanun hükümlerine göre;
a) Eşyayı gümrük gözetiminden çıkaran kişiler,
b) Bu çıkarma işine iştirak eden ve eşyanın gümrük
gözetiminden çıkarıldığını bilen veya normal olarak bilmesi gereken kişiler,
c) Söz konusu eşyayı elde eden veya elinde bulunduran ve bu
eşyayı elde ettiği veya aldığı sırada gümrük gözetiminden çıkarıldığını bilen
veya normal olarak bilmesi gereken kişiler,
d) Eşyanın geçici depolanmasında veya tabi tutulmuş olduğu
gümrük rejiminin kullanılmasından doğan yükümlülükleri yerine getirmesi gereken
kişiler,
Gümrük vergilerinden sorumludurlar.
Eşyanın
kanuna aykırı olarak gümrük gözetimi dışına çıkarılmış sayılacağı haller
Madde 617- 616 ncı
maddede belirtilen eşya için yapılan gümrük beyanı veya aynı yasal etkiye sahip
başka bir belge sunulması ve yetkili gümrük idarelerin onaylaması için bir
belgenin düzenlenmesi, eşyanın gümrük statüsünü serbest dolaşımda bulunan eşya
gibi değerlendirilmesine yol açabilecek yanlış niteliğe sahip ise, bu fiil, 616
ncı maddenin 1 inci fıkrası uyarınca, eşyanın gümrük gözetiminden çıkarılması
hükmündedir.
Eşyanın
geçici depolanması veya tabi tutulmuş olduğu gümrük rejim koşullarına uyulmaması
Madde 618- 616 ncı
maddede belirtilen haller dışında;
a) İthalat vergilerine tabi eşyanın geçici depolanmasından
veya tabi tutulmuş olduğu gümrük rejiminin uygulanmasından doğan yükümlülüklerden
birinin yerine getirilmemesi,
b) Eşyanın söz konusu gümrük rejimine tabi tutulmasına veya
nihai kullanımı nedeniyle indirimli yahut sıfır ithalat vergi oranı uygulanmasına
ilişkin koşullardan birine uyulmaması hallerinde ve bu fiillerin geçici
depolamanın veya ilgili gümrük rejiminin yanlış uygulanması sonucunu
yarattığının tespit edilmesi,
Durumunda ithalat nedeniyle gümrük yükümlülüğü başlar.
Gümrük yükümlülüğü;
a) Birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen hükmün yerine
getirilememesinin bir gümrük yükümlülüğü doğurması halinde, bu tarihte;
b) Eşyanın söz konusu gümrük rejimine tabi tutulmasına veya
özel amaçlı kullanımı nedeniyle indirimli ya da sıfır ithalat vergi oranı
uygulanmasına ilişkin bir koşula uyulmadığının sonradan tespiti halinde, ilgili
rejime tabi tutulduğu tarihte;
Başlar.
Yükümlü, ithalat vergilerine tabi eşyanın geçici
depolanmasından veya tabi tutulduğu gümrük rejiminin uygulanmasından doğan yükümlülükleri
yerine getirmesi gereken kişi ya da söz konusu rejime tabi tutulması için
konulmuş koşullara uyması gereken kişidir.
Serbest
bölgelerde bulunan eşyanın kanuna aykırı olarak tüketilmesi veya kullanılması
Madde 619 - Serbest
bölgelerde bulunan ithalat vergilerine tabi eşyanın, Kanuna aykırı olarak
tüketilmesi veya kullanılması halinde gümrük yükümlülüğü doğar.
Eşyanın kaybolması ve bu kaybın kanıtlanamaması halinde, eşya
serbest bölgede tüketilmiş veya kullanılmış sayılır.
Gümrük yükümlülüğü, serbest bölgede bulunan eşyanın Kanuna
aykırı olarak tüketildiği veya ilk kez kullanıldığı tarihte başlar.
Yükümlü, eşyayı tüketen veya kullanan, buna iştirak eden ve tüketimin veya
kullanımın, Kanuna aykırı olduğunu bilen veya normal olarak bilmesi gereken
kişilerdir.
Gümrük idarelerinin kaybolan eşyayı serbest bölgede tüketilmiş veya
kullanılmış saydığı ve dördüncü fıkranın uygulanmasına imkan bulunmadığı
hallerde, eşyanın gümrük idarelerince bilinen en son kullanıcısı, gümrük
vergilerini ödemekle yükümlü kişidir.
Eşyanın gümrük statüsü açısından serbest dolaşımda sayılması
Madde 620 - Eşyaya
uygulanabilecek yasaklama veya kısıtlamalar ile cezai hükümler saklı kalmak
üzere, 616, 617, 619 veya 620 nci maddeler uyarınca bir gümrük
yükümlülüğünün doğması ve ithalat vergilerinin ödenmesi durumunda, bu eşya
gümrük statüsü açısından bir beyana gerek görülmeksizin serbest dolaşımda
bulunan eşya sayılır.
Zapt ve müsaderenin
eşyanın gümrük statüsünü etkilemeyeceği
Madde 621 - 658 inci maddenin birinci fıkrasının (d)
ve (e) bendi uyarınca eşyanın zapt ve müsaderesi bu eşyanın gümrük statüsünü
etkilemez.
Eşyanın
telef olması veya kaybı
Madde 622 - 615 inci madde ile 618 inci maddenin 1 inci fıkrasının (a)
bendi hükümleri saklı kalmak kaydıyla, yükümlünün;
a) Kanunun 37 ila 40 ıncı
madde hükümlerine göre eşyanın yetkili bir gümrüğe sunulmasından,
b) Bir serbest bölgeden Türkiye'ye eşya sokulmasından,
c) Eşyanın geçici depolanmasından,
d) Eşyanın tabi tutulduğu gümrük rejiminin kullanılmasından,
Doğan yükümlülüklerini yerine getirememesinin eşyanın tahrip
olmasının veya tekrar yerine konulamaması şeklinde kaybının, eşyanın
özelliklerine bağlı bir nedenden veya beklenmeyen hal veya mücbir sebepten ya
da gümrük idarelerinin izninden kaynaklandığını kanıtlaması halinde, ithalat
nedeniyle gümrük yükümlülüğü doğmuş sayılmaz.
Nihai kullanımı nedeniyle indirimli veya sıfır ithalat vergi
oranından yararlanarak serbest dolaşıma giren eşyanın, gümrük idarelerinin izni
ile ihraç veya yeniden ihraç edilmesi halinde de ithalat nedeni ile bir gümrük
yükümlülüğü doğmuş sayılmaz.
Eşyanın
telef olması veya kaybının kanıtlanması
Madde 623 - Eşyanın
tekrar yerine konulamaz şekilde kaybı, bunun kullanılamaz hale gelmiş olmasını
ifade eder. Gümrük idarelerinin izninden kaynaklanmayan hallerde, eşyanın telef
olması veya kaybı, idarenin taraf olduğu mahkeme kararı ile kanıtlanır.
Ancak;
a) Suçüstü şeklindeki hırsızlıklar, hazırlık tahkikatı
üzerine Cumhuriyet Savcılığınca verilen belge ile,
b) Hasar, telef veya kayıp herkesçe bilinen ve duyulan başka
olaylar yüzünden olmuşsa o yerin en büyük mülki idare amiri tarafından
verilecek belge ile,
Kanıtlanır.
Gümrük yükümlülüğünü
etkilemeyecek haller
Madde 624 -
Eşyanın
gümrük denetiminden yasadışı olarak çıkarılmasına teşebbüs olmaması, ilgili
kişi tarafından kasten yapılmış bulunmaması ve eşyanın durumunu düzenleyen tüm
gerekli işlemlerin yerine getirilmesi koşuluyla aşağıda sayılan ihmaller, 618 inci maddenin birinci fıkrasında
belirtilen gümrük yükümlülüğü açısından, eşyanın geçici depolama faaliyeti veya
tabi tutulmuş olduğu gümrük rejiminin doğru işleyişini etkilemez:
a) Süre uzatımı amacıyla başvurulduğunda, verilen sürenin
uzatılması için gerekli koşullar olmasına karşın, eşyanın, gösterilen geçici
depolama yerine konulması veya uygulandığı gümrük rejimi altında, gümrükçe
onaylanmış işlem veya kullanımlardan birine tabi tutulması için verilen sürenin
aşılması,
b) Transit rejimi altındaki eşyanın varış gümrük idaresine
sunulması için verilen süre aşılarak ilgili idareye sunulması,
c) Eşyanın geçici depolamaya veya gümrük antrepo rejimine tabi tutulması
durumunda, elleçleme izninin verilmesi için gerekli koşulların bulunması
şartıyla, gümrük idarelerinden önceden izin alınmaksızın eşyanın elleçleme işlemine
tabi tutulması,
d) Eşyanın geçici ithalat rejimine tabi tutulması durumunda, önceden bu
kullanıma izin verilmesi için gerekli şartların olması koşuluyla, eşyanın izin
belgesinde gösterilenden farklı bir şekilde kullanılması,
e) Eşyanın geçici depolama veya bir gümrük rejimine tabi tutulması
durumunda, gümrük idarelerinin isteği üzerine arz edilebilecek durumda olması
şartıyla; izin belgesinde gösterilenden farklı şekillerde ve yerlerde bulunması,
f) Eşyanın geçici depolama veya bir gümrük rejimine tabi
tutulması durumunda, gerekli işlemler yapılmadan Türkiye gümrük bölgesinden
çıkarılması veya serbest bölgeye konulması,
g) Eşyanın nihai kullanımı nedeniyle, indirimli veya sıfır
vergi oranından yararlanarak işlem görmesi durumunda, amaçlanan kullanıma tabi
tutulmadan önce, eşyanın devredenin stok kayıtlarında olması ve devredilenin
söz konusu eşyanın izin hak sahibi olması şartıyla eşyanın gümrük idarelerine
bildirilmeden devredilmesi,
Gümrük yükümlülüğünü
etkilemeyecek hallerin kanıtlanması
Madde 625 - Yükümlü 624
üncü maddede gösterilen şartları ispat edemediği takdirde, 618 inci maddenin 1 inci fıkrası uyarınca
bir gümrük yükümlülüğü doğar.
Cezai hükümlerin uygulanması
Madde 626 - 624 üncü maddede
belirtilen ihmallerin bir gümrük yükümlülüğüne yol açmaması, yürürlükteki
mevzuat çerçevesinde söz konusu gümrük rejimi altında düzenlenen izin
belgelerinin geri alınmasını veya iptalini engellemez.
1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair
Kanun hükümleri saklıdır.
Kabul edilebilir kayıplar
Madde 627 - 622 nci maddenin uygulanmasında, gümrük
idareleri, ilgili kişinin isteği üzerine, ortaya çıkan kayıpların sadece
eşyanın mahiyetinden kaynaklandığı ve ilgili kişinin ihmalinden ya da hileli
işlerinden kaynaklanmadığını gösterilebildiği durumlarda, kayıp miktarını dikkate
alır.
Birinci fıkradaki ihmal ya da hileli işler deyimi; nakliye,
depolama, elleçleme, söz konusu eşyanın işlenmesi veya değerlendirilmesine
ilişkin, mevzuat hükümlerinin uygulanmasındaki bir savsaklama anlamına gelir.
Gümrük idaresince kabul edilebilir kaybın tespiti
Madde 628 - Gümrük
idareleri, eşyanın mahiyeti gereği uğradığı önlenmesi imkansız kaybın başka bir
açıklaması olmadığına kanaat getirmesi halinde yükümlünün ispat zorunluluğunu
kaldırabilir.
Atık ve artıklar
Madde 629 - Özel amaçlı
kullanım nedeni ile indirimli veya sıfır ithalat vergi oranından yararlanarak
ithal edilen eşya için 622 nci maddenin
birinci fıkrası uyarınca, bir gümrük yükümlülüğünün doğmadığının kabulü
halinde, söz konusu fıkrada belirtilen tahribattan kaynaklanan atık ve artıklar
serbest dolaşımda olmayan eşya sayılır.
Özel amaçlı nihai kullanım nedeniyle indirimli veya sıfır ithalat
vergi oranından yararlanarak serbest dolaşıma giren eşya için 616 ve 618 inci maddeler uyarınca, gümrük
vergileri tahakkuk ettiğinde, serbest dolaşıma giriş sırasında ödenen gümrük
vergileri tutarı, tahakkuk eden gümrük vergileri tutarından indirilir. Bu
hüküm, gerektiğinde bu tür eşyanın tahribi sonucu kalan atık ve artıklar için
bir gümrük yükümlülüğü doğduğunda da uygulanır.
İhracat
vergilerine tabi eşya
Madde 630 - İhracat
vergilerine tabi eşyanın bir gümrük beyannamesi kapsamında Türkiye Gümrük
Bölgesi dışına ihraç edilmesi halinde, gümrük yükümlülüğü doğar.
Gümrük yükümlülüğü, normal usulde yapılan beyanlarda gümrük
beyannamesinin tescil tarihinde, basitleştirilmiş usulde yapılan beyanlarda
basitleştirilmiş işlemlere ilişkin beyannamenin ya da faturanın tescil edildiği
ya da tescil hükmünde olan kayıt işleminin yapıldığı tarihte başlar.
Gümrük
beyanında bulunulmaksızın eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkarılması
Madde 631 - İhracat
vergilerine tabi eşyanın gümrük beyanında bulunulmaksızın Türkiye Gümrük
Bölgesi dışına çıkartılması halinde, gümrük yükümlülüğü doğar.
Gümrük yükümlülüğü, söz konusu eşyanın fiilen Türkiye Gümrük
Bölgesi dışına çıktığı tarihte başlar.
Söz konusu eşyayı Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkaran, bu
fiile iştirak eden, beyanda bulunulması gerektiğini bildiği veya bilmesi gerektiği
halde bulunmayan kişiler, gümrük vergilerinden sorumludur.
İhracat vergilerinden
tam ve kısmi muafiyete tabi eşya
Madde 632 - Eşyanın
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına ihracat vergilerinden tam veya kısmi muafiyete
tabi tutularak çıkmasına ilişkin hükümlere uyulmaması halinde, gümrük
yükümlülüğü doğar.
İhracat vergilerinin tam veya kısmi muafiyete tabi tutularak,
Türkiye Gümrük Bölgesi dışına gönderilmesine izin verilen eşyanın gümrük
yükümlülüğü, izin verilen yerden başka bir varış yerine ulaştığı tarihte
başlar.
Gümrük idarelerinin ikinci fıkrada belirtilen tarihi tespit edememesi
halinde, eşyanın söz konusu muafiyete hak kazanmasına ilişkin hükümlere
uyulduğunu kanıtlayan bir belgenin ibrazı için rejim hak sahibine süre verilir.
Söz konusu belgenin ibraz edilememesi halinde, verilen sürenin bittiği tarihte
gümrük yükümlüğü doğar.
İthali ve
ihracı yasaklama veya kısıtlamaya tabi eşyanın gümrük yükümlülüğü
Madde 633 - İthali ve
ihracı yasaklama veya kısıtlamaya tabi eşya için de Kanunun 181 ilâ 185 ve 188 ila 190 ıncı
maddelerinde belirtilen gümrük yükümlülüğü doğar.
Ancak, sahte paralar ile tıbbi ve bilimsel amaçlı
kullanımları nedeniyle yetkili idareler tarafından sıkı bir şekilde denetlenen
ekonomik dolaşıma girmeyen narkotik uyuşturucu ve uyarıcı maddelerin Türkiye Gümrük
Bölgesine kanuna aykırı olarak girmesi halinde, kaçakçılık ve diğer ceza koyan
kanun hükümlerine göre işlem yapılacağından, gümrük yükümlülüğü doğmaz. Bununla
birlikte, cezai hükümler koyan kanunlar gereğince, gümrük vergilerinin ceza
tespitine esas olması veya cezai kovuşturmaların gümrük yükümlülüğünün varlığına
bağlı olması hallerinde, gümrük yükümlülüğü doğmuş sayılır.
Müşterek ve
müteselsil sorumluluk
Madde 634 - Aynı gümrük
vergilerinin ödenmesinden birden çok yükümlünün sorumlu olduğu hallerde, bunlar
söz konusu vergilerin ödenmesinden müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Gümrük yükümlülüğünün
doğduğu tarihi kesin olarak tespit etmenin mümkün olmadığı haller
Madde 635 - Gümrük
Kanunu ile konulmuş aksine hükümler ve ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri saklı
kalmak kaydıyla, bir eşyaya uygulanacak ithalat veya ihracat vergileri tutarı, bu
eşyaya ilişkin gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihteki vergi oranları ve diğer
vergilendirme unsurlarına göre belirlenir.
Gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihi kesin olarak tespit
etmenin mümkün olmadığı hallerde, ilgili eşyaya ilişkin vergi oranları ve diğer
vergilendirme unsurlarının uygulanması için dikkate alınacak tarih, gümrük
idarelerinin bu eşya için bir gümrük yükümlülüğü doğduğu sonucuna vardıkları
tarihtir.
Ancak, gümrük idarelerinin elde ettikleri bilgilerin gümrük
yükümlülüğünün daha önceki bir tarihte doğduğunu tespit etmelerine imkân
vermesi halinde, eşyanın ithalat veya ihracat vergileri tutarı, elde edilen
bilgilere göre söz konusu yükümlülüğün doğduğunun anlaşıldığı en eski tarihteki
vergi oranları ve diğer vergilendirme unsurlarına dayanılarak tespit edilir.
Dahilde
işleme rejimine tabi tutulan serbest dolaşımda bulunmayan üçüncü ülkelerden
gelen eşyaya ilişkin ithalat vergileri yükümlülüğü
Madde 636- Türkiye'nin
taraf olduğu anlaşma hükümlerine göre dahilde işleme rejimi altında elde edilen
Türk menşeli eşyanın anlaşmalara taraf ülkelere ithalinde, tercihli tarife
uygulamasından yararlanmasının, bunların bünyelerine giren serbest dolaşımda
olmayan eşyanın ithalat vergilerinin ödenmesi ve buna ilişkin belgelerin
onaylanması koşuluna bağlı olması halinde, ithalata ilişkin bir gümrük
yükümlülüğü doğar.
Bu halde gümrük yükümlülüğü, söz konusu eşyanın ihracına
ilişkin gümrük beyannamesinin gümrük idaresi tarafından tescil edildiği tarihte
başlar.
Yükümlü, beyan sahibidir. Dolaylı temsil durumunda, hesabına
beyanda bulunulan kişi de yükümlüdür.
Dahilde işleme rejimine tabi tutulan serbest dolaşımda bulunmayan
eşyaya ilişkin ithalat vergileri, ihracata ilişkin beyannamenin tescili
tarihindeki vergi oranı ve diğer vergilendirme unsurlarına göre hesaplanır.
Geri gelen
eşyanın gümrük yükümlülüğü
Madde 637 - Dahilde işleme
rejiminin uygulanmasından sonra anlaşmalara taraf olmayan ülkelere ihraç
edilip, daha sonra geri gelen ve bünyelerinde serbest dolaşımda olmayan eşya
içeren işlem görmüş ürünler için de gümrük yükümlülüğü doğar.
Bu gibi hallerde, eşyanın ihraç tarihi, serbest dolaşıma
giriş tarihi olarak kabul edilir ve kanunen alınması gereken ithalat vergileri
tutarı, dahilde işleme rejimi hükümlerine göre belirlenir.
Gecikme faizi
Madde 638 - Gümrük
yükümlülüğünün doğmasından sonra yükümlü tarafından gümrük vergileri için
itiraz edilerek ihtilaf yaratılıp idari yargı mercilerine başvurulması ve yargı
kararlarının kısmen ya da tamamen idare lehine kesinleşmesi durumunda;
a) Vergi tahakkukunun beyanname üzerinde tebliğ edilmesi
halinde yükümlünün itirazı olduğuna dair düştüğü şerh tarihi,
b) Düzeltme talebinde bulunulması halinde, söz konusu talebin
gümrük idaresinin kaydına girdiği tarih,
c) Düzeltme talebinde bulunulmadan itiraz edilmesi halinde
itiraz dilekçesinin gümrük başmüdürlüğünün kaydına girdiği tarih,
İle gümrük vergilerinin kesinleştiği tarih arasındaki süre
için kesinleşen kısma 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında
Kanun hükümlerine göre gecikme zammı oranında gecikme
faizi uygulanır.
İKİNCİ
BÖLÜM
Gümrük Vergilerinin Tahakkuku, Tebliği ve Ödenmesi
Gümrük vergileri tahakkukunu izleme
defteri
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 639 - Bilgisayar sistemine dahil olmayan
gümrük idarelerinde 75 no.lu ekte yer
alan örneğe uygun Gümrük Vergileri Tahakkukunu İzleme Defteri tutulur. Bilgisayar
sistemi tarafından hesaplanan gümrük vergilerine ait bilgilerin bilgisayar
çıktıları Gümrük Vergileri Tahakkukunu İzleme Defteri yerine geçer.
Ancak;
a) Geçici bir dampinge karşı vergi veya sübvansiyona konu
eşya için telafi edici vergi uygulandığı,
b) Kanunen alınması gereken vergi tutarının, bir bağlayıcı
tarife ve menşe bilgisine istinaden belirlenen tutarlardan yüksek olduğu,
c) Vergi tutarının Bakanlar Kurulu tarafından belirlenen
seviyenin altında kaldığı,
Hallerde, hesaplanan vergiler bu deftere kaydedilmekle
birlikte, bunların özel durumu defterde belirtilir.
Vergilerin tahakkuk ettirileceği
zaman
Madde 640 -
Kesin vergi
tahakkukları, eşyanın ağırlık, cins, nev'i, menşei ve kıymeti gibi
vergilendirme unsurları dikkate alınarak; eşyanın muayene edilmesi halinde
muayene sonuçları, muayene edilmemesi halinde beyannamede yer alan bilgiler üzerinden
yapılır.
Gerekli teminatın sağlanması şartıyla, belirli aralıklarla ve
aynı kişiye teslim edilen aynı cins eşyanın gümrük vergileri 30 günü geçmeyecek
şekilde belirlenecek bir süre içinde tahakkuk ettirilerek Gümrük Vergilerinin
Tahakkukunu İzleme Defterine kaydedilebilir.
Tahakkuk ettirilen vergilerin
tebliği
Madde 641 - Tahakkuk
ettirilen gümrük vergileri beyanname veya beyanname yerine geçen belge üzerinde
yükümlüye tebliğ edilir.
Yükümlü tarafından gümrük beyannamesinde gösterilen vergi
tutarı ile gümrük idaresince hesaplanan vergi tutarının eşit olması halinde,
gümrük idarelerinin eşyayı teslim etmesi, gümrük vergilerinin yükümlüye tebliği
yerine geçer.
Eksik alınan vergilerin tebliği
Madde 642 - Yapılan
denetlemeler sonucunda hiç alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen veya 641
inci maddenin birinci fıkrasında belirtildiği şekilde beyanname veya beyanname
yerine geçen belge üzerinde yükümlüye tebliğ edilemeyen gümrük vergilerine
ilişkin tebligat, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihten itibaren üç yıl içinde
76 no.lu ekte yer
alan örnekle yapılır.
Şu kadar ki, gümrük yükümlülüğünün doğduğu olayla ilgili
olarak dava açılması zamanaşımını durdurur.
Gümrük vergileri alacakları, ceza uygulanmasını gerektiren
bir fiil ile ilgili olduğu ve suçun zamanaşımı daha uzun bulunduğu takdirde, bu
alacaklar Türk Ceza Kanununun dava ve ceza zamanaşımları hakkındaki süreler
içerisinde kovuşturulup tahsil edilir.
Vergi tahakkukunun kesinleşmesi
Madde 643- Verginin
tahakkukunun kesinleşmesi, verginin, idare açısından tahsil edilebilir, yükümlü
açısından ise ödenmesi gereken aşamaya gelmesini ifade eder.
Hiç alınmadığı ya da noksan alındığı gerekçesiyle idarece hesaplanan
ve yükümlüye tebliğ edilen vergiler;
a) Tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde işlemi yapan
gümrük müdürlüğüne düzeltme talebinde, 7 gün içinde işlemi yapan gümrük
müdürlüğünün bağlı bulunduğu gümrükler başmüdürlüğüne itirazda bulunulmadığı,
b) Düzeltme talebi üzerine gümrük müdürlüğünce verilen red kararlarına
karşı 7 gün içinde gümrükler başmüdürlüğüne itirazda bulunulmadığı,
c) İtiraz üzerine gümrükler başmüdürlüğünce verilen red
kararlarına karşı süresi içinde vergi mahkemesinde dava açılmadığı,
d) Vergi mahkemesinde dava açılan durumlarda mahkemece idare
lehine karar verildiği,
Takdirde kesinleşir.
Verginin tahakkuku; birinci fıkranın (d) bendinde, yargı
kararları üzerine idarece yükümlüye tebligat yapıldığı tarihte, diğer hallerde
ise sürelerin bittiği tarihte kesinleşir.
Muayene ve
tahakkuktan sorumluluk
Madde 644 - Muayene
memurları yaptıkları muayeneden, gümrük vergilerinin tahakkukundan ya da
muafiyet hükümlerinin uygulanmasından, duruma göre tek başlarına veya
müteselsilen sorumludur.
İkinci muayeneyi yapan veya beyannameyi kontrol edenler de aynı
şekilde sorumludur.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Zamanaşımına uğrayan vergilerin sebep olanlardan tahsili
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 645 - Gerek tahakkuk ve gerek tahsil
zamanaşımlarına uğrayan vergiler yükümlüsüne tebliğ edilir. Yükümlü tarafından
zamanaşımı def'i ileri sürülerek ödeme yapılmazsa bu vergiler tahakkuk
zamanaşımına uğrayanlarda vergi tahakkukunu yanlış yapan muayene memuruna,
tahsil zamanaşımına uğrayanlar ise, zamanaşımına sebebiyet veren amir veya
memurlara ödettirilir.
Hiç alınmayan veya noksan alınan vergilerin ödeme
süreleri
Madde 646 - Eşyanın teslimini
düzenleyen Gümrük Kanununun 69 uncu madde
hükümleri saklı kalmak kaydıyla, yapılan kontrol ve denetlemeler sonucunda hiç
alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen gümrük vergileri ile işlemleri daha
sonra yapılmak üzere teslim edilen eşyaya ilişkin gümrük vergilerinin,
yükümlüye tebliğ edildiği tarihten itibaren on gün içinde ödenmesi zorunludur.
Bununla birlikte, bu sürelerin bittiği tarihten itibaren
ilgilinin yazılı istemde bulunması ve teminat alınması koşuluyla bu süre 30 gün
daha uzatılabilir. Bu süre uzatımı bir beyanname kapsamı eşyanın her bir kalemi
için ayrı ayrı da yapılabilir. Uzatılan süre için 6183 sayılı Amme
Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı oranında faiz
alınır.
İdarenin yürüttüğü işlemlerin gecikmesi nedeniyle veya adli
mercilerce ya da eşyanın ithaline veya ihracına ilişkin olarak resmi mercilerce
yürütülen herhangi bir işlem nedeniyle geçecek süreler ödeme süresini durdurur.
Hiç alınmayan veya noksan alınan vergiler hakkında da, 638 ve 643 üncü maddeler
uygulanır.
Yükümlü, vergi tutarının tamamını veya bir kısmını verilen
sürenin bitimini beklemeksizin ödeyebilir.
Verginin
ertelenmesi
Genelgeler 1
Madde 647 - Ödeme aşamasına gelmiş ancak henüz
ödenmemiş gümrük vergileri ile yapılan kontrol ve denetlemeler sonucunda hiç
alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen gümrük vergilerinin 6183 sayılı Amme
Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 48 inci maddesine
göre ertelenmesine ilişkin talepler Müsteşarlığa (Gümrükler Kontrol Genel
Müdürlüğü) yapılır.
Ertelemeye ilişkin usul ve esaslar Müsteşarlıkça belirlenir.
Ancak, basitleştirilmiş usule göre tescil edilen bir
beyannamede eksik bulunan bilgi veya belgenin tamamlanması için gümrük idaresi
tarafından verilen süre içinde bu eksikliklerin tamamlanmaması halinde, Gümrük
Kanununun 196 ncı maddesi hükümleri
uygulanmaz.
Vergilerin ödenmesi
Madde 648 - Gümrük
vergileri Türk Lirası olarak ödenir. Bu ödeme 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanunda öngörülen usullere göre yapılır.
Gümrük vergileri, yetki verilen bankalar aracılığıyla da
tahsil edilebilir.
Vergilerin
ve para cezalarının takibi ve zamanaşımı
Madde 649 - Süresi
içinde ödenmeyen gümrük vergileri ve gerek bu vergilere ait gerekse Gümrük
Kanunu hükümlerine göre kesinleşmiş para cezaları, 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanunda yazılı zamanaşımı hükümlerine tabi olup yine bu
Kanun hükümlerine göre idarece takip edilir.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Teminat
G.G.T. (Basitleştirilmiş Usul) (Seri No: 2)
Genel hükümler
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 650 - Gümrük mevzuatı uyarınca, gümrük
idarelerinin gümrük vergilerinin ödenmesini sağlamak üzere bir teminat verilmesini
gerekli görmeleri halinde, bu teminat yükümlü veya yükümlü olması muhtemel kişi
tarafından verilir.
Gümrük idareleri, teminat vermesi istenen kişinin yerine başka
bir kişinin de teminat vermesini kabul edebilir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Toplu ve götürü teminat
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5
Madde 651- Bir kişinin bir
gümrük idaresine 'her türlü gümrük işlemlerine ilişkin' vermiş olduğu teminat,
o kişinin o gümrük idaresindeki bütün gümrük işlemleri için kullanılır. (27.02.2003
tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük
tarihi 01.01.2003 tür)
Takip edilebilir olması halinde söz konusu teminat diğer
gümrük idarelerinde de geçerlidir.
Toplu teminatın takibi 39 no.lu ekte yer
alan örneğe uygun defter üzerinden yapılır. Bu defter, aynı ekte yer alan
Kullanım Talimatına göre tutulur.
Gümrük yükümlülüğü gerektiren veya
gerektirebilecek birden fazla işlem için Müsteşarlıkça belirlenecek şartları
taşıyanların talebi üzerine, gümrükçe onaylanmış işlem veya kullanımlardan her
biri için ayrı ayrı teminat verilmesi yerine tüm işlemleri kapsayacak götürü
teminat verilebilir.
Götürü
teminat sisteminden, A ve B Sınıfı Onaylanmış Kişi Statüsüne sahip olan
yükümlüler ile Müsteşarlıkça belirlenen şartları taşıyan antrepo işleticileri
yararlanabilir. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile
yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[89] Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
Götürü teminat, 4760 sayılı Özel Tüketim
Vergisi Kanununun eki (I)
sayılı listede yer alan eşyanın ithali ile ilgili Maliye Bakanlığınca yapılan
düzenlemeler ve ilgili diğer düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla eşyanın gümrükçe
onaylanmış işlem veya kullanıma tabi tutulmasına ilişkin tüm kamu alacakları
için geçerlidir. (30.06.2009
tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[90]
Götürü teminat sisteminden
yararlanabilme koşulları ve sistemin işleyişine ilişkin usul ve esaslar
Müsteşarlıkça belirlenir.
Teminat tutarı
Madde 652 - Teminat tutarı, gümrük yükümlülüğü gerektiren veya gerektirebilecek
birden fazla işlem için teminata konu gümrük vergileri tutarının kesin olarak
tespiti halinde bu miktar, diğer hallerde ise tahakkuk ettirilen veya ettirilebilecek
gümrük vergilerinin en yüksek tutarına eşit düzeyde saptanır.
Zaman içinde değişkenlik gösteren gümrük vergileri için
verilen toplu teminat tutarları, söz konusu gümrük vergilerini her zaman
karşılayabilecek biçimde belirlenir.
Götürü teminat sisteminden
yararlanmak için verilecek teminat tutarı bir önceki yılda gümrük işlemleri nedeniyle
teminat konusu olan toplam değerin %10'udur. Ancak; (23.12.2003
tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[91])
a) Teminatın dahilde işleme rejimi kapsamındaki eşyayı da içermesi halinde 250.000 AVRO[92], dahilde işleme rejimi dışındaki gümrük işlemlerini kapsaması halinde ise 75.000 EURO'dan az olamaz.b) Teminatın ÖTV Kanununun eki (I) sayılı listenin (A) cetvelinde yer alan eşyayı da kapsaması halinde teminat tutarının 10 milyon AVRO'yu; bunun dışındaki her durumda 2 milyon AVRO'yu aşmayan miktarda verilmesi mümkündür.Teminat, bu miktarlar karşılığı Türk Lirası olarak da verilebilir. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)Götürü teminat tutarı, yıllık olarak Müsteşarlıkça belirlenir. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
Kabul
olunabilecek teminat ve değerlendirilmesi
Tasarruflu Yazılar
(28.10.2005 öncesi) 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 653 - (28.10.2005
tarihli ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005)[93] Gümrük işlemleri sırasında teminat alınmasına gerek
görülen hâllerde;
a) Tedavülde olan nakit Yeni
Türk Lirası (YTL),
b) Bankalar ve özel finans
kurumları tarafından verilen süresiz teminat mektupları,
c) Hazine Müsteşarlığınca ihraç
edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri veya bu senetler yerine düzenlenen
belgeler (Nominal bedele faiz dâhil edilerek ihraç edilmiş ise bu işlemlerde anaparaya
tekabül eden satış değerleri esas alınır.),
d) Hükümetçe belli edilecek
Millî Esham ve Tahvilât (Bu Esham ve Tahvilât, teminatın kabul edilmesine en
yakın borsa cetvelleri üzerinden %15 noksanıyla değerlendirilir.),
e) İlgililer veya ilgililer lehine
üçüncü şahıslar tarafından gösterilen ve alacaklı amme idarelerince haciz
varakalarına müsteniden haczedilen menkul ve gayrimenkul mallar,
f) Genel ve katma bütçeye dâhil
kamu kuruluşlarının, belediyelerin, sermayesinin tamamı devlete ait olan kamu
iktisadî kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı misyon şeflerinin verecekleri
garanti mektupları,
g) Türkiye Cumhuriyet Merkez
Bankası tarafından kabul edilen ve bu Bankanın belirlediği efektif alış kuru
üzerinden hesaplanan dövizler,
teminat olarak idarece kabul
olunur.
Garanti mektubu ile işlem
yapılması durumunda, yükümlülüklerin tam ve zamanında yerine getirilmemesi
hâlinde yükümlüye bir yıl boyunca bu haktan yararlanma izni verilmez.
Teminat mektuplarının bu
Yönetmeliğin 655 inci maddesindeki kayıt ve şartlara uygun, alacak miktarını
karşılayacak değerde ve süresiz olması gerekir.
Ek teminat,
teminatın değiştirilmesi ve çözülmesi
Tasarruflu
Yazılar 1 2 3
Madde 654 - Teminatın zaman içinde değerini
yitirmesi veya yetersiz kalması halinde, ilgili gümrük idaresi ek teminat verilmesini
veya ilk teminatın yeni bir teminat ile değiştirilmesini isteyebilir.
Teminatı veren, verdiği teminatı, idare amirinin izniyle
kısmen veya tamamen aynı değerde başka teminat ile değiştirilmesini isteyebilir.
Teminatın alınmasını gerektiren gümrük yükümlülüğü sona
erdiğinde teminat çözülür.
Gümrük yükümlülüğü kısmen sona erdiğinde, verilmiş teminat
ilgilinin talebi üzerine kısmen çözülür. Ancak, söz konusu teminatın kısmen
çözülmeye uygun olması gerekir.
Teminatın kabulü
Madde 655 - Gümrük
işlemleri dolayısıyla, vergiler teminatı olarak kabul edilebilecek teminat mektupları,
idareye ibraz olunduktan sonra, ait oldukları tahakkuku yapılmış vergiler
tutarını karşılayıp karşılamadıkları incelenir ve bu Yönetmeliğin ekinde yer
alan EK-59
sayılı Teminat Mektubu Örneğine uygun görüldüğü takdirde kabul edilir. Götürü
teminat sisteminden yararlanmak için ibraz edilmiş teminat mektupları ise 652
nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca belirlenecek teminat tutarını
karşılamaları ve bu Yönetmeliğin ekinde yer alan EK-59/A
sayılı Banka Teminat Mektubu Örneğine uygun görülmeleri durumunda kabul edilir. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
değişik. Yürürlük 30.08.2009)[94]
Teminat mektupları ayniyat alındısı
karşılığında Gümrük Müsteşarlığı adına ilgili Saymanlık Müdürlüklerine veya
Malmüdürlüklerine teslim edilir. Götürü teminat sisteminden yararlanmak
amacıyla ibraz edilen teminat mektupları için düzenlenen alındı belgeleri,
teminat mektubunun adına düzenlendiği onaylanmış kişi statü belgesi sahibine ya
da yasal temsilcisine verilebilir. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük
30.08.2009)[95]
Hazine Müsteşarlığınca ihraç
edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri veya bu senetler yerine düzenlenen
belgeler ile dövizin kabulü birinci fıkra hükmüne tâbidir.(28.10.2005 tarihli ve 25980 sayılı R.G. ile
değişik-Yürürlük 01.01.2005)[96]
Garanti mektupları, ilgili gümrük idaresinde muhafaza edilir.
Türk Parası olarak alınan teminat karşılığında vezne alındısı düzenlenir ve bu
paralar emanet hesabında tutulur.
Teminat
mektuplarının takibi
Tasarruflu
Yazılar
1
Madde 656 - Bir
gümrük yükümlülüğü karşılığında alınan teminat mektubu, söz konusu yükümlülüğün
yerine getirilmemesi hâlinde takibe alınır. Teminat mektubunu veren hak
sahibine yükümlülüğe ilişkin sürenin bitiminden 20 gün önce tebligat yapılarak
bu yükümlülüğünü yerine getirmemesi hâlinde teminat mektubunun nakde
dönüştürüleceği belirtilir. Bu süre içinde söz konusu yükümlülüğün yerine
getirilmemesi durumunda teminat mektubunun nakde dönüştürülmesi yönünde işlem
yapılır. (28.10.2005 tarihli
ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005)[97]
Müsteşarlık, götürü teminat sisteminden
yararlanılamayacak durumların belirlenmesi; götürü teminat yetkisinin verilmesi,
geçerlilik süresi, güncellenmesi ve kapsamının değiştirilmesi; teminatın yenilenmesi
ve değiştirilmesi; kabul olunabilecek teminat türünün belirlenmesi; götürü
teminat yetkisinin askıya alınması ve geri alınmasına ilişkin düzenlemeler
yapmaya yetkilidir. (30.06.2009
tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[98]
Geçici bir süre için götürü teminattan
yararlanma hakkı askıya alınanların, götürü teminat sisteminden yararlanmak
için vermiş oldukları teminat mektupları iade edilmez ve askıya alma süresi
içinde teminata bağlanması gereken gümrük vergileri ve diğer vergilerin tümü
652 nci maddenin birinci fıkrasında belirtildiği şekilde teminata bağlanır. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile
değişik. Yürürlük 30.08.2009)[99]
Götürü teminat sisteminden yararlanma hakkı
geri alınan yükümlünün, götürü teminat kapsamındaki tüm gümrük vergileri ve
diğer vergilerin 652 nci maddenin birinci fıkrası uyarınca teminata
bağlanmasının ardından, götürü teminat sisteminden yararlanmak için verilen
teminat iade edilir. (30.06.2009
tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük 30.08.2009)[100]
İkinci fıkranın (c) bendinde
sayılan cezaların uygulanmasında, birinci tespit ile ikinci tespit arasında 5
yıllık bir zaman aralığı göz önünde bulundurulur.(28.10.2005
tarihli ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005)[101]
Faiz
tahakkuk ve tahsil ettirilecek haller
Madde 657 -
Nakdi
teminat dışında, Gümrük Kanununa göre;
a) Tahakkuk ettirilip tahsili gereken gümrük vergileri için
verilen teminatın kabulü tarihinden itibaren,
b) Bir şartlı muafiyet düzenlemesine ve ekonomik etkili
gümrük rejimine tabi tutulan eşyanın ilgili rejimin öngördüğü hükümlere
uyulmaması nedeniyle bir gümrük yükümlülüğü doğması halinde, buna ilişkin
teminatın kabulü tarihinden itibaren,
Başlamak üzere, 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre belirlenen gecikme zammı
oranında faiz tahsil edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Gümrük Yükümlülüğünün Sona Ermesi
Gümrük
yükümlülüğünün sona erdiği haller
Madde 658 - 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkındaki Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, gümrük
yükümlülüğü;
a) Vergilerin ödenmesi,
b) Vergilerin kaldırılmasına karar verilmesi,
c) Gümrük beyannamesinin iptal edilmesi,
d) Eşyanın bir gümrük rejimi kapsamında tesliminden önce zapt
ve müsadere edilmesi veya imha edilmesi; serbest dolaşımda olmayan eşyanın
hazineye hiçbir masraf getirmeyecek şekilde, gümrük idaresinin gözetiminde
imhası veya gümrüğe terk edilmesi; doğal özellikleri veya beklenmeyen haller
yahut mücbir sebep nedeniyle telef veya kaybı,
e) İthalat vergilerine tabi olup, Gümrük Kanununa aykırı
şekilde Türkiye Gümrük Bölgesine giren ya da bir serbest bölgeden bu Kanuna
aykırı olarak Gümrük Bölgesinin başka bir yerine çıkarılan eşyanın müsadere
edilmesi,
Hallerinde sona erer.
Dahilde işleme kapsamında doğan gümrük yükümlülüğünün ortadan kalkması
Madde 659 - Gümrük
Kanununun 194 üncü maddesi
uyarınca Türkiye'nin taraf olduğu anlaşma hükümlerine göre dahilde işleme
rejimi altında elde edilen Türk menşeli eşyanın anlaşmalara taraf ülkelere
ithalinde, tercihli tarife uygulamasından yararlanmasının, bunların bünyelerine
giren serbest dolaşımda olmayan eşyanın ithalat vergilerinin ödenmesi ve buna
ilişkin belgelerin onaylanması koşuluna bağlı olması halinde doğan gümrük yükümlülüğü,
bu işlemlerin söz konusu eşyanın geri gelmesi veya ihracatın gerçekleşmemesi
gibi nedenlerle iptal edilmesiyle ortadan kalkar.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Vergilerin
Geri Verilmesi veya Kaldırılması
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Geri verme veya kaldırma
Madde 660 - Geri verme deyimi, ödenmiş olan
gümrük vergilerinin tamamen veya kısmen geri ödenmesini ifade eder.
Kaldırma deyimi, henüz ödenmemiş olan gümrük vergilerinin
tamamen veya kısmen alınmamasına karar verilmesi anlamına gelir.
Yanlışlıkla
tahakkuk ettirilen veya ödenen verginin geri verilmesi veya kaldırılması
Madde 661 -
Kanunen
ödenmemeleri gerektiği halde ödenmiş olduğu belirlenen gümrük vergileri geri
verilir. Kanunen tahakkuk ettirilmemeleri gerektiği halde tahakkuk ettirilen
gümrük vergileri kaldırılır.
Ancak, kanunen ödenmemesi veya
tahakkuk ettirilmemesi gereken gümrük vergileri ilgili kişinin kasten yaptığı
bir tahrifat sonucunda ödenmiş veya tahakkuk ettirilmişse, bu vergilerin geri
verilmesine veya kaldırılmasına ilişkin talepler kabul edilmez.
Kanunen ödenmemeleri gereken gümrük vergileri, söz konusu
vergilerin yükümlüye tebliği tarihinden itibaren 3 yıl içinde ilgilinin gümrük idaresine
müracaatı üzerine geri verilir veya kaldırılır.
Kontrol ve denetleme sonucunda, geri verme veya kaldırma
hallerinden birinin tespiti durumunda, aynı süre içinde geri verme veya
kaldırma işlemi doğrudan yapılır.
Bu süre mücbir sebep veya beklenmeyen hallerde Müsteşarlıkça
uzatılabilir.
Beyannamenin
iptali nedeniyle vergilerin geri verilmesi veya kaldırılması
Madde 662- Bir gümrük
beyannamesine dayanılarak ödenmiş olan gümrük vergileri bu beyannamenin iptal
edilmesi üzerine ilgilinin talebiyle geri verilir. Bu talebin, Gümrük Kanununun
46 ve 70 inci maddesinin
2 nci fıkrasında belirtilen süreler içerisinde yapılması gerekir.
Eşyanın
sözleşme hükümlerine aykırı çıkması nedeniyle vergilerin geri verilmesi veya
kaldırılması
Madde 663- Beyannamenin tescili tarihi
itibarıyla, kusurlu veya ithallerine esas teşkil eden sözleşme hükümlerine
aykırı olduklarından bahisle, ithalatçı tarafından kabul edilmeyen eşyaya
ilişkin ithalat vergileri geri verilir veya kaldırılır. Kusurlu eşyaya,
teslimden önce hasar gören eşya da dahildir.
Bu tür eşyaya ilişkin ithalat vergilerinin geri verilmesi
veya kaldırılması; kusurlu veya sözleşme hükümlerine aykırı olduklarının
tespiti için gerekli olan ilk kullanım dışında eşyanın kullanılmamış olması ve
eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesi dışına ihraç edilmesi koşullarına bağlıdır.
Gümrük idareleri, ilgilinin talebi üzerine, eşyanın ihracı
yerine; imhasına, yeniden ihraç amacıyla transit veya gümrük antrepo rejimine
tabi tutulmasına veya serbest bölgeye konulmasına izin verir. Söz konusu işlem
veya kullanımlardan birine tabi tutulan eşya, serbest dolaşımda olmayan eşya
olarak değerlendirilir.
Eşyanın yukarıda belirtilen şekilde bir gümrük antreposuna
veya serbest bölgeye gönderilmesi halinde bu eşyanın serbest dolaşımda olmayan
eşya olarak tanındığını teyit etmek için bu yerlerdeki ilgili gümrük idareleri
bilgilendirilir.
Birinci ve ikinci fıkralar uyarınca geri verilecek veya
kaldırılacak gümrük vergileri için vergilerin yükümlüye tebliği tarihinden itibaren
süresi içerisinde gümrük idaresine müracaat edilmesi gerekir. Mücbir sebebin
tespiti halinde bu süre Müsteşarlıkça uzatılır.
Diğer
hallerde vergilerin geri verilmesi veya kaldırılması
Madde 664- 661 ila 663 üncü maddelerde
belirtilen haller dışında, Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası anlaşma
hükümleri çerçevesinde, Bakanlar Kurulu tarafından belirlenecek hallerde gümrük
vergileri geri verilir veya kaldırılır.
Birinci fıkrada belirlenen geri
verme ve kaldırma işlemleri, gümrük vergilerinin yükümlüye tebliği tarihinden
itibaren 1 yıl içinde ilgili gümrük idaresine başvurulması üzerine yapılır.
Ancak, mücbir sebebin tespiti halinde, bu sürenin aşılmasına
Müsteşarlıkça izin verilir.
Yetkili
gümrük idareleri:
G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri
No: 66)
Genelgeler
1
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 665 - (28.10.2005
tarihli ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005)[102] Gümrük vergilerinin;
a) 54.296 YTL'ye[103]
kadar olan geri verme veya kaldırma işlemlerini yapmaya ilgili gümrük
müdürlükleri,
b) 271.491 YTL'ye[104]
kadar olan geri verme veya kaldırma işlemlerini yapmaya gümrük başmüdürlükleri,
c) 271.491 YTL'nin[105]
üstündeki geri verme veya kaldırma işlemlerini yapmaya ise Müsteşarlık
(Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü),
yetkilidir.
Birinci fıkrada belirtilen
tutarlar, her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu
uyarınca belirlenen Yeniden Değerleme Oranında
arttırılır ve bu hesaplamada 1 YTL'ye kadar olan tutarlar dikkate alınmaz.
Vergilerin
geri verilmeyeceği veya kaldırılmayacağı haller
Madde 666 - Gümrük vergileri;
a) Bir alıcı ile satıcı arasında
yapılan sözleşmenin, özellikle fiyat da dahil olmak üzere şartları
belirlenirken eşyanın kusurlu mahiyetinin dikkate alınması,
b) Eşyanın kusurlu olduğu veya
sözleşmenin şartlarına uygun olmadığı teyit edildikten sonra ithalatçı
tarafından satılması,
Hallerinde, 663 üncü madde çerçevesinde geri verilmez
veya kaldırılmaz.
Ayrıca, gümrük beyanından önce
denenmek üzere geçici olarak teslim edilen eşyanın vergileri, eşyanın kusurlu
veya sözleşme hükümlerine aykırı olduğu hususlarının deneme sırasında
anlaşılamadığı kanıtlanmadıkça geri verilmez veya kaldırılmaz.
7/1/2000 tarih ve 2000/69 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı'nın 43 üncü maddesi ile
belirlenen miktarın altında kalan gümrük vergileri geri verme veya kaldırma
işlemine konu olmaz.
Geri verme veya kaldırma başvurusu
Madde 667 - İthalat veya ihracat vergilerinin geri verilmesi veya
kaldırılması başvurusu, bu vergileri ödeyen veya ödemekle yükümlü olan kişi
veya bunların temsilcileri veya hak ve yükümlülükleri devralan kişi tarafından 77 no.lu ekte yer
alan 'Geri Verme veya Kaldırma Başvurusu Formu' ile ilgili gümrük idarelerine
yapılır. Söz konusu formun fotokopi ile çoğaltılmak suretiyle kullanılması
mümkündür.
Geri verme veya kaldırma başvurusu
formu biri asıl olmak üzere iki nüsha olarak düzenlenir.
Bu formun üzerinde gösterilen
bilginin tamamını içermeyen bir başvuru kabul edilebilir. Ancak, formun 1, 2 ve
3 no.lu kutularının doldurulması zorunludur. Bu durumda ilgili gümrük idaresi,
eksik bilgi ve/veya belgelerin tamamlanması için bir süre belirleyebilir. Bu
süreye uyulmaması halinde başvuru geri çekilmiş sayılarak başvuru sahibi derhal
bu durumdan haberdar edilir. Mücbir sebep hallerinde süresi içerisinde bu
durumu kanıtlayan belge ile müracaat edilmesi üzerine gümrük idaresince ek süre
verilir.
Gümrük
idarelerince ek bilgi ve belge istenmesi
Madde 668 - Geri verme veya
kaldırma başvurusunun, ek bilgi veya belge temin edilmesini veya talebin Yönetmelikte
öngörülen geri verme veya kaldırma şartlarına uygun olduğunu kesinleştirmek
için inceleme yapılmasını gerektirmesi halinde, başvuru yapılan gümrük idaresi
bu amaca uygun olarak gerekli önlemleri alır, başvuru sahibinden ihtiyaç
duyulan bilgi ve belgelerin ibrazını talep eder ve bu amaç doğrultusunda
gerekli kontrolleri yapar.
Gümrük
idaresince yapılacak işlemler
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 669 - Gümrük idareleri yukarıdaki maddede belirtilen kontrolleri
de yaptıktan sonra gerekli görülen tüm bilgi, belge ve ayrıntılara sahip olduğunda
başvuru formunu, 14 no.lu kutuyu doldurmak suretiyle kabul eder.
Başvurunun kabul edildiği tarihten
itibaren, 30 gün içerisinde bir karara varılarak bu karar başvuru formunun 15
no.lu kutusuna kaydedilir.
Geri verme veya kaldırma talebinin
gümrük müdürlüklerince karara bağlanması gerektiği hallerde ilgili şef, muayene
memuru ve müdür yardımcısı tarafından yapılan inceleme sonucunda varılacak
karar başvuru formunun 15 no.lu kutusuna yazılarak bu görevliler tarafından
imzalanır ve gümrük idare amirince onaylanır.
Talebin başmüdürlükçe karara bağlanması
gerektiği hallerde, bu inceleme başmüdürün uygun göreceği üç kişilik heyet
tarafından yapılır ve formun 15 no.lu kutusu bu görevliler tarafından
imzalanır. Karar başmüdür veya yetkili kıldığı kişinin unvanı yazılmak ve
imzalanmak suretiyle onaylanır.
Başmüdürlük yetkisinde olan
taleplerin gümrük müdürlüklerine yapılması halinde bu talep doğrudan
başmüdürlüğe intikal ettirilir.
Gümrük idare amirlerinin izinli olmaları, raporlu bulunmaları
ve diğer nedenlerle görevlerine gelmemeleri halinde, vekilleri formu imzalamaya
yetkili olup, başka herhangi bir nedenle yetkisiz kimseler formları imzalayamaz.
Müsteşarlık yetkisine giren miktarlara
ait formlar düzenlenip onaylanmak üzere Müsteşarlığa (Gümrükler Kontrol Genel
Müdürlüğü) gönderilir. Başvuru formunun merkeze gönderilmesinin gerekli olması
halinde, başmüdürlüklerce geri verme veya kaldırmanın gerekçeleri formun
gönderme yazısına kaydedilir.
Tutulacak
kayıtlar
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 670 - Geri verme veya kaldırma
işleminde ilgili beyannamenin birinci nüshası esas alınarak her beyanname için
ayrı form düzenlenir. Bunlar için başmüdürlükler ve müdürlüklerde ayrı birer
dosya açılır. Onaylanan formlar 78 no.lu ekte yer
alan örneğe uygun deftere birden başlamak üzere kaydedilir. Ancak, birinci
nüsha beyannamenin çeşitli nedenlerle bulunamaması halinde geri verme işlemleri
ikinci nüsha üzerinden yapılarak işlemi biten ikinci nüsha beyannamenin tasdikli
bir nüshası işlemi yapan gümrük idaresince saklanır ve asıl ikinci nüsha
Müsteşarlığa (Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü) gönderilir.
Ödeme
emrinin istenmesi
Genelgeler 1
Madde 671 -
669 uncu
maddeye göre düzenlenip onaylanarak iadesi kabul edilen vergiler; geçmiş mali
yıllara ait olduğu takdirde, bütçenin ilgili tertibinden ödenmesinin sağlanması
için başmüdürlükler veya müdürlükler tarafından onaylanan form 79 no.lu ekteki
yazı ile birlikte saymanlık müdürlüğüne gönderilir.
Ticaret politikası önlemlerinin uygulanması
Madde 672 - Geri verme veya
kaldırma talebinin, serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescili sırasında,
bir tarife kotası, tarife tavanı veya diğer tercihli tarife düzenlemeleri
çerçevesinde indirimli veya sıfır vergi oranına tabi bir eşyaya ilişkin olması
halinde, geri verme veya kaldırmaya ancak gerekli belgelerle birlikte başvuruda
bulunulması ve;
a) Bir tarife kotası durumunda, kota
sınırlarına ulaşılmamış olması,
b) Diğer durumlarda, normal olarak
tahakkuka esas alınan vergi oranının yeniden belirlenmemiş olması,
Halinde hak tanınır.
Birinci fıkrada ileri sürülen şartlar
yerine getirilmemiş olsa dahi, indirimli vergi oranının eşyaya uygulanmaması gümrük
idareleri tarafından yapılan bir yanlışlıktan kaynaklanıyorsa ve serbest
dolaşıma giriş beyannamesi tüm ayrıntıları içeriyor ve buna indirimli veya
sıfır vergi oranına tabi tutulma başvurusu için gerekli tüm belgeler eklenmiş
ise, geri verme veya kaldırmaya hak tanınır.
Geri verme
veya kaldırmaya dayanak teşkil eden ve tercihli tarife sağlayan belgelerin aranması
Madde 673 - Menşe belgesi,
dolaşım sertifikası veya diğer gerekli bir belgenin, geri verme veya kaldırma
başvurusuna dayanak olarak ithal edilen eşyanın serbest dolaşıma giriş
sırasında tercihli tarife uygulamasından yararlanabilir olduğunu göstermek
üzere düzenlenmesi halinde gümrük idaresi, bu başvuru ancak;
a) Bu şekilde düzenlenen belgenin,
söz konusu eşyaya özgü olması ve söz konusu belgenin kabulü ile ilgili tüm
şartları taşıması,
b) Tercihli tarife uygulamasına ilişkin
diğer tüm şartların yerine getirilmesi,
Durumunda kabul eder.
Atık veya artıklar
Madde 674 - Gümrük
idaresinin denetimi altında izinle gerçekleştirilen eşyanın imha edilmesiyle
ortaya çıkan atık ve artıklar geri verme veya kaldırma kararı alındıktan sonra,
serbest dolaşımda olmayan eşya olarak kabul edilir.
Eşyanın bir kısmının gümrükçe izin verilen işleme veya kullanıma
sokulması hali
Madde 675 - Geri verme
veya kaldırma talebine konu eşyanın bir kısmının ihraç veya yeniden ihraç
edilmesi veya gümrükçe izin verilen başka bir işlem veya kullanıma konu
edilmesi halinde; geri verilmesi veya kaldırılması gereken tutar, eşyanın
tamamına uygulanan ithalat vergileri tutarı ile eşyanın geri kalan kısmına
uygulanması gereken ithalat vergileri tutarı arasındaki fark kadardır.
Faiz
uygulaması
Madde 676 - Yetkili
idareler tarafından, gümrük vergileri ile bunların ödenmelerine bağlı olarak
tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme zammının geri verilmesinde idarece
faiz ödenmez. Ancak, geri verme kararının alındığı tarihten itibaren 3 ay içerisinde
idarece söz konusu kararın uygulanmaması halinde, ilgilinin talebi üzerine, 3
aylık sürenin bitiminden itibaren faiz ödenir. Bu faiz, 6183 sayılı Amme
Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun tecil faizine ilişkin hükümlerine
göre hesaplanır.
Gümrük vergilerinin hatalı olarak kaldırılması veya geri
verilmesi halinde, başlangıçta tahakkuk eden vergiler ile Kanunun 216 ncı maddesi
uyarınca ödenmiş faizler yeniden tahsil edilir. Tahsil edilmeyen miktarlar
tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içinde ödenir. Bu süre içinde ödenmeyenler
için 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine
göre işlem yapılır.
ONUNCU KISIM
Diğer Hükümler
BİRİNCİ
BÖLÜM
Liman ve
Antrepo İşletmelerinin Yükümlülükleri
İşletmeci kuruluşlar
tarafından uyulması zorunlu hususlar
Madde 677 - Türkiye
ile diğer ülkeler arasında demiryolu dahil kara, deniz ve hava yoluyla yapılan
eşya ve yolcu taşımalarında yararlanılan istasyon, deniz ve hava limanlarını
işleten kuruluşlar ile posta idareleri, Gümrük Kanunu hükümlerine göre gerekli
gümrük gözetim ve denetim işlemlerinin yapılmasını sağlamak üzere; yolcu
salonları, geçici depolama yerleri, antrepolar ile görevli gümrük ve gümrük muhafaza
idarelerinin çalışmalarına elverişli ve yeterli bürolar ve gözetleme kuleleri
tesis etmek; buraların aydınlatma, ısıtma ve temizlik ihtiyaçlarını karşılamak;
demirbaş eşya ile telefon ve diğer teknik donanımlarını bedelsiz olarak
sağlamak; limanlarda ve gümrük kapılarında gümrük gözetimine tabi eşya ve kişiler
ile diğerlerinin birbirine karışmasını önlemeye yönelik her türlü fiziki
yapıların sağlanması konusunda Müsteşarlığın isteklerini yerine getirmek
zorundadır.
Posta idareleri, birinci fıkrada sayılanların yanı sıra posta
kolilerinin muayene ve tahlili için gerekli ölçü aletleri ve diğer donanımları
sağlamakla yükümlüdür.
Antrepo işleticilerinin yükümlülükleri
Madde 678 - Antrepo
işleticileri buralardaki eşyanın güvenliği ve hizmetlerin çabuk görülmesi
bakımından, zaman içerisinde Müsteşarlıkça gerekli görülecek ek donanımları ve
değişiklikleri yapmak ve ileri teknolojinin gerektirdiği araçları sağlamak
zorundadır.
Özel antrepo işleticileri, buralarda görevlendirilmesini
istedikleri gümrük veya gümrük muhafaza memurlarına ödenecek olan ve miktarı
Müsteşarlıkça belirlenecek fazla çalışma ücretlerini ve yolluklarını peşin
olarak gümrük veznesine ödemekle yükümlüdür.
Doğrudan doğruya belirli bir özel veya genel antrepo ile
ilgili gümrük işlemlerini yerine getirmek üzere kurulan gümrük ve gümrük
muhafaza idarelerinde görevli memurların devlet tarafından belirlenen maaş,
fazla çalışma ücreti ve diğer tahsisat tutarları, antrepo işleticileri
tarafından her ay peşin olarak gümrük veznesine yatırılmak zorundadır.
Posta idarelerinde yapılacak gümrük denetimleri ve gümrük
işlemleri nedeniyle gümrük memurlarına ödenecek olan ve Müsteşarlıkça
belirlenen fazla çalışma ücretleri, posta idareleri tarafından gümrük veznesine
yatırılır.
İKİNCİ BÖLÜM
Çalışma Zamanları, Gümrük Personelinin Kıyafeti ve Gümrük Bayrağı
BİRİNCİ AYIRIM
Çalışma Zamanı ve Fazla Çalışma
Ücreti
Genelgeler 1 2
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Çalışma saatleri
Madde 679 - Her gümrükte günlük kanuni çalışma
saatlerinin başlangıç ve sonu, iklim, mevsim ve o yerin ihtiyaçları göz önünde
bulundurularak valilikler tarafından yapılan düzenlemeler çerçevesinde
Müsteşarlıkça belirlenir.
Gümrük idareleri, Müsteşarlığın onayını aldıktan sonra,
çalışmalarını buna göre düzenler.
Daimi
çalışılan gümrük idareleri
Madde 680 - (28.10.2005
tarihli ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005)[106] Gümrük Kanununun 35 inci maddesi hükümleri saklı
kalmak üzere gece ve gündüzün her saatinde yolcu ve yük alıp verme işleri
yapılan veya taşıtların geliş ve gidişleri normal çalışma saatlerine uymayan
kara hudut kapıları, demiryolu istasyonları ile deniz ve hava limanlarındaki
gümrük idareleri devamlı surette açık bulundurulur. Buralarda görevli
memurların çalışma saatleri, aralarında nöbet esasına göre düzenlenir.
Yolcuların ve taşıtların giriş
ve çıkışlarına ait işlem dışında yükleme, boşaltma ve her türlü gümrük işlemlerinin
normal çalışma saatleri içinde yapılması gerekir. Ancak, bu saatler dışında
veya tatil zamanlarında hizmet talebinde bulunulduğunda yazılı olarak yapılacak
bu talep işin yapılacağı gümrük idare amirince yerinde görülürse, gerekli
önlemler alınmak ve çalışacak personelin fazla çalışma ücretleri ve varsa
kanunî yollukları talep sahipleri tarafından ilgili saymanlık hesabına
yatırılmak koşuluyla kabul edilir.
Gümrüklerdeki sorumlu saymanlık
ve TASİŞ personeli dâhil olmak üzere memurlar bu suretle kendilerine verilecek
işleri yapmakla görevlidirler. Başmüdür, müdür veya vekilleri normal çalışma
saatleri dışında verilecek hizmetleri düzenler ve kontrol ederler.
Normal çalışma saatleri içinde
veya dışında olduğuna bakılmaksızın çalışma ücretinin yatırılması hâlinde özel
kurye taşımacılığı gümrük hizmeti ile özel yolcu servisi taleplerinin yetkili
gümrük idarelerince karşılanması mümkündür.
Çalışma
saatleri dışında hizmet talebi
Genelgeler 1
Madde 681 -(28.10.2005 tarihli ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük
01.01.2005)[107] Tespit edilmiş bulunan normal çalışma saatleri dışında
veya resmî tatil günlerinde gümrük memurlarının çalışması, fazla çalışma
ücretine tâbi olup, iş sahiplerinin mesai saatleri içinde yapacağı yazılı
isteğe bağlıdır.
Bu başvurular, ilgili gümrüğün
amirince incelenir. İstek yerinde görülürse gerekli tedbirler alınarak mesai
saatleri dışındaki çalışma için 683 üncü maddede tespit edilen ücretin ilgili
saymanlık hesabına yatırılması üzerine gereği kadar çalışacak memur (gümrüklerdeki
sorumlu saymanlık ve TASİŞ personeli dâhil) seçilir. Bu seçim sırasında yetkili
ve ehliyetli memurlar arasında mümkün olduğu kadar sıra izlenir.
Resmî tatil günlerinde ve idare
amirlerinin takdir edeceği zorunlu hâllerde yazılı olarak yapılacak çalışma
saatleri dışında hizmet verilmesi talepleri, belirlenen ücretin tatilden sonra
çalışmanın başladığı günde, ilgili saymanlık hesabına yatırılacağına dair
taahhütname verilmesi kaydıyla kabul edilir. Bu yükümlülüklerini yerine
getiremeyenlerin fazla mesai uygulamasından yararlanmalarına ilişkin talepleri,
söz konusu yükümlülüklerini yerine getirinceye kadar karşılanmaz.
Yükümlülerin talebi hâlinde
gümrük veznesine toplam olarak fazla mesai ücreti yatırılması ve her fazla
mesai dilekçesi konusu tutarın bu toplam miktardan mahsup yapılması suretiyle
işlem tesisi mümkündür.
Gümrüklerdeki sorumlu saymanlık
ve TASİŞ personeli dâhil olmak üzere memurlar bu suretle kendilerine verilecek
işleri yapmakla görevlidirler.
Normal çalışma saatleri
dışında, gümrük idaresince kendilerine verilecek işleri yapmakla görevli
saymanlık personeline fazla çalışma ücreti ödenir. Bu ücret, Gümrük Saymanlık
Müdürlüğünde görevli personelin tamamına, Gümrük Saymanlık Müdürlüğü olmayan
yerlerde ise bu görevi yürüten saymanlık personelinden en çok dört kişiye
ödenir.
Bu çalışmaları, idare amiri
olarak, başmüdür, müdür veya vekilleri düzenler ve kontrol eder.
Fazla
çalışma bordrosu
Madde 682 -
Normal mesai dışında çalışılan saatler, çalışılan yerler de
gösterilmek suretiyle, dilekçeler üzerinde tespit ve iş sahibi ile çalışan
memur ve idare amirleri tarafından imza olunur.
İşin bitiminden sonra, çalışan gümrük memurları, mal sahibi
veya vekilinin katılması ile 80 no.lu ekteki
matbu örneğe göre işin mahiyetini, çalışılan günleri ve saatleri ve
çalışmaların ismini gösteren iki nüsha bordroyu düzenler ve imza ederler. Bu
bordro idare amirleri tarafından kontrol edilerek onaylanır.
İkinci nüsha normal mesai dışı çalışma ücret bordrosu dilekçe
ile birlikte saklanır.
Birinci nüsha hak sahiplerine yapılacak ödemeye esas tutulur
ve bu ödemenin belgesi addolunur.
Fazla çalışma ücreti
G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri
No: 66)
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2 3
Madde 683 - (28.10.2005 tarihli ve 25980
sayılı R.G. ile değişik)[108] Talep sahipleri tarafından yatırılacak fazla çalışma
ücreti;
a) Her saat başına; ihracat
işlemleri için 7 YTL, diğer işlemler için 12 YTL,[109]
b) Türk plâkalı kamyonlar için
kamyon başına; ihracat işlemlerinde 12 YTL,[110]
diğer işlemlerde 20 YTL,[111]
olarak uygulanır.
Yukarıda belirtilen tutarlar,
her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca
belirlenen Yeniden Değerleme
Oranında arttırılır
ve bu hesaplamada 1 YTL'ye kadar
olan tutarlar dikkate alınmaz.
Fazla çalışma ücreti, yabancı
plâkalı kamyonlara ilişkin her türlü gümrük işlemi için araç başına 15 ABD
Doları veya 12 EURO veya 19 İsviçre Frangı veya 8 İngiliz Sterlini olarak uygulanır.
Fazla çalışma süresi, görevli
personel başına, normal günlerde 7; hafta tatili, ulusal ve dinî bayramlar ile
genel tatil günlerinde 14 saati geçemez. Refakatle görevlendirilen memurlar ile
ihracat işlemlerinde görevli amir ve memurlar için bu tahdit uygulanmaz.
Fazla çalışma masrafları
Madde 684 -
Çalışma saatleri dışında iş görecek memurlara fazla çalışma
ücretinden başka yol masrafları da ödenir veya bunların götürülüp getirilmeleri
iş sahiplerince sağlanır.
Belediye hudutları dışında yapılacak çalışmalar için ayrıca
iş sahiplerince yolluk hükümlerine göre gündelik verilir. Bu takdirde, sadece
kanuni çalışma saatleri dışındaki çalışmalar için ücret ödenir.
Yol masrafları ile gündelikler de, fazla çalışma ücretleri
gibi iş sahiplerinden 681 inci maddeye
göre alınır.
Çalışmanın
devamı
Madde 685 - (28.10.2005 tarihli ve 25980
sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005)[112] Çalışma saatleri içinde başlayan bir iş, yükümlüden ve
gümrük idaresinden kaynaklanmayan bir nedenle kesildiği ve buna çalışma
saatleri dışında devam edildiği takdirde, ilk saat ücreti alınmaz. Memur
değişikliği hâlinde, aynı şekilde işlem yapılır.
Ancak, gümrük idaresinden
kaynaklanan nedenlerle işlemlerin normal çalışma saatleri dışına sarkması
hâlinde, kesinti yapılan süre kadarki fazla çalışma zamanı için fazla mesai
tahsilâtı yapılmaz.
Fazla memur çalışması
Madde 686 - Bir işte birden
fazla memur çalıştığı takdirde, her memur için aynı fazla çalışma ücreti
tahakkuk ettirilir.
Çalıştırma
isteğinde bulunanların fazla olması
Madde 687 -
(23.03.2007 tarih ve 26471 sayılı R.G. ile YÜRÜRLÜKTEN
KALDIRILMIŞTIR) [113]
Ücretlerin
alınması
Madde 688 - (28.10.2005 tarihli ve 25980
sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005)[114] Yolluk ve gündelikler, tahsil müzekkeresiyle alındı
karşılığında ve peşin olarak alınır ve ilgili saymanlıkça emanet hesabına geçirilir.
Esas bu olmakla beraber, iş sahibinin durumu ve zaman itibarıyla çalışma
ücretinin sonradan alınması da idare amirince kabul edilebilir.
İlgili saymanlık hesabına
yatırılan fazla çalışma ücretleri emanet hesabına alınır. Emanete alınan fazla
çalışma ücretlerinden tahakkukları kesinleşen fazla çalışma ücretleri tutarının
% 50'si ile varsa kanunî yolluklarının tamamı hak sahibi personele ödenir.
Fazla çalışma ücreti olarak yatırılan tutarların geriye kalan % 50'si ise
bütçeye gelir kaydedilir.
Fazla çalışma
ücretlerinin dağıtımı
Madde 689 - Gümrük, gümrük muhafaza,
gümrüklerdeki sorumlu saymanlık ve TASİŞ personeli tarafından yapılan fazla
çalışma için yükümlüden çalışma saati başına 683 üncü maddede
belirtilen çalışma ücretine göre hesaplanacak meblağ dışında herhangi bir bedel
tahsil edilemez. Gümrük idareleri diğer birimlerin hisselerine düşen fazla
çalışma ücretlerinin tahsil ve dağıtımını tek elden gerçekleştirmek ve gerekli
koordinasyonu sağlamakla yükümlüdür.
Fazla çalışma ücretinin dağıtımında bu personel arasında
herhangi bir ayrım gözetilmeksizin fazla çalışmaya iştirak eden tüm memurlara
fazla çalışma ücreti ödenir. Ancak fazla çalışma ücretlerinin dağıtımında
gümrük muhafaza personeli tarafından alınan tayın bedelleri bu ücretten
düşülür.
Fazla çalışma ücretinin çalışma saati ile ilişkili olarak
hesaplanması esastır. Ancak yükümlülerin talebi halinde global fazla çalışma
ücreti tahsil edilerek emanet hesabına alınması ve her başvuruda bu hesaptan mahsup
yapılması suretiyle de işlem görülmesi mümkündür.
Memuriyet mahalli dışında iş görecek memurlar için temin
edilmiş bir taşıt aracı bulunmaması ve iş sahiplerinden alınacak yol masrafları
ile belediye hudutları dışına çıkılması halinde ödenecek yollukların 6245 sayılı Harcırah Kanunu
hükümlerine göre hesaplanacak miktarları aşmaması gerekir.
Fazla çalışma ücretlerinin ve harcırahların çalışmaya iştirak
eden memurlara dağıtımında, aylık ödeme esasına uyulur ve bir aya ait ödemeler
müteakip ayın başında hak sahiplerine ödenir. Fazla çalışma ücretine ait 'Mesai
Dışı Çalışma Ücret Bordrosu' ilgili gümrüğün bağlı olduğu başmüdürlük
tarafından Müsteşarlık veya Müsteşarlık merkez denetim elemanları istenilmesi
halinde ibraz edilmek üzere 5 yıl süre ile saklanır.
Birim amirleri uygulamanın yukarıda belirtilen esaslar çerçevesinde
yürütülmesi için her türlü tedbiri almak ve gerekli kontrolleri yapmakla
yükümlüdür.
Fazla çalışma ücretinin ödenmesi
Tasarruflu
Yazılar 1 2 3 4 5
Madde 690- (28.10.2005 tarihli ve 25980 sayılı R.G. ile yürürlükten
KALDIRILMIŞTIR-Yürürlük
01.01.2005)[115]
İKİNCİ AYIRIM
Gümrük
Personelinin Kıyafeti ve Gümrük Bayrağı
Gümrük personelinin kıyafeti
Madde 691 - Tüm gümrük ve
gümrük muhafaza personeli görev esnasında resmi kıyafet giymek zorundadır.
Ancak; Başmüdürler, Başmüdür yardımcıları ve Müsteşarlık merkez teşkilatı
ile istihbaratla görevli memurlar bu hükmün dışındadır.
Resmi kıyafetlerin ve bunlara takılacak kokart, isim plaketleri ve diğer
işaretlerin şekli ilgili kuruluşların görüşleri alındıktan sonra Müsteşarlıkça
çıkarılacak Kıyafet Yönetmeliği ile belirlenir.
Gümrük bayrağı
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 692 - Günün her
saatinde hizmet veren gümrük kapılarında gümrük bayrağı sürekli olarak çekili
kalır. Diğer gümrük binalarında ise yalnız kanuni çalışma saatlerinde gümrük
bayrağı çekilir.
Bu bayrağın yırtık ve kirli olmamasına ve temiz tutulmasına dikkat edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Gümrük Müşavirleri ve Gümrük Müşavir Yardımcıları
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Gümrük müşavirinin tanımı
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 693 - Eşyanın
gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasına ilişkin gümrük
işlemlerini, dolaylı temsil yoluyla takip eden ve sonuçlandıran ve kendilerine
Müsteşarlıkça gümrük müşavirliği izin belgesi verilen serbest meslek
sahiplerine 'Gümrük Müşaviri' denilir.
Gümrük müşavirinin görevleri
G.G.Tebliğileri 1 2
Madde
694 - Gümrük müşavirleri her türlü gümrük işlemini takip
ederek sonuçlandırabilir. Ekonomik etkili gümrük rejimleri, nihai kullanım,
basitleştirilmiş usul uygulamaları ve diğer gümrük işlemlerinin doğru olarak
uygulanmasını sağlamak için Müsteşarlık; gerekli gördüğü tespit işlemlerini
belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde gümrük müşavirleri eliyle
yaptırılmasına yetkilidir. (31.12.2007 tarih
ve 26743 sayılı 3. Mükerrer R.G. ile değişik)[116]
Gümrük müşavirleri, vekaletnameleri bulunmadıkça, mal sahipleri
adına beyanda bulunamayacakları gibi, diğer gümrük işlemlerini de takip
edemezler.
Gümrük Kanununun 227 nci maddesinin
1 inci fıkrasının (g) bendinde belirtilen stajyerler, sadece gümrük müşavirliği
bürosunda yürütülen işlemleri izler. Bu stajyerlerin gümrüklerde ve gümrüklü
alanlarda iş takibine izin verilmez.
Gümrük
müşavir yardımcılarının görevleri
Genelge 1
Madde 695 - Gümrük müşavir yardımcıları bir gümrük müşavirinin
yanında çalışır ve onun adına gümrükte iş takip edebilir.
Mal sahipleri veya 696 ncı maddede belirtilen kişiler tarafından imzalanan
beyannameler ile bu beyannameler kapsamı eşya ve söz konusu eşyanın beyan
edildiği gümrük rejimine ilişkin hükümlerin uygulanması için gerekli olan
belgeler gümrük müşavir yardımcıları tarafından da verilebilir.
Bu kişiler gümrüklerde tek başlarına iş takibinde bulunamaz, fatura
düzenleyemez.
Gümrük müşavir yardımcıları, beyanda bulunmak üzere muayenelerde
gümrük müşaviri yerine hazır bulunabilir ancak, mal sahiplerine yapılacak
tebliğleri kabul edemez ve onların adına sözlü veya yazılı istek veya itirazda
bulunamaz. Vekaletnameleri olmak kaydıyla gümrük işlemleri bitirilmiş eşyayı
geçici depolama yeri veya antrepodan çıkarabilir, eşyanın incelenmesine yönelik
her türlü işlemlerde hazır bulunabilir.
Gümrük müşavir yardımcılarının fiil veya hareketlerinden doğacak mali
sorumluluk gümrük müşavirlerine aittir.
Gümrükte iş takibi
Genelge 1
Madde 696- (07.04.2004 tarihli, 25426 sayılı R.G. ile değişik)[117]
Bütün kişiler, gümrük mevzuatı ile öngörülen tasarrufları ve işlemleri bizzat kendileri takip edebilecekleri gibi bu tasarruf ve işlemleri gerçekleştirmek üzere bir temsilci tayin edebilir. Temsilci, temsil edilen kişi namına hareket ettiğini beyan etmek, temsilin doğrudan veya dolaylı olduğunu belirtmek ve sahip olduğu temsilnameyi gümrük idaresine ibraz etmek zorundadır.Gümrük idarelerinde dolaylı temsil yoluyla iş takibini sadece eşya sahibince verilmiş noter tasdikli vekaletnameyi haiz gümrük müşavirleri yapabilir. Vekaletnamelerde en az aşağıdaki hususlara yer verilir;1- Tarafların açık adresleri, vergi daireleri ve vergi daireleri sicil numaraları.2- Yapılacak işlerin amacı, kapsamı.3- Tarafların 4458 sayılı Gümrük Kanununda yer alanlara ilaveten belirlemeleri gereken karşılıklı sorumluluk ve yükümlülükleri.
4 - Vekaletname yeri, tarihi ve varsa süresi. (23.03.2007
tarih ve 26471 sayılı R.G. ile değişik)[118]
5- Temsilin türü.Gümrük idarelerinde doğrudan temsil yoluyla iş takibi yapılmasında aşağıdaki hükümler uygulanır:a) Beyannamelerin imzalanması, tahakkukun tebellüğü ve itiraz gibi hukuki sonuç doğuran tasarruf ve işlemler dışındaki gümrük işlemlerini yürütecek personelin gümrükte iş takibi yapabilmesi için kişinin o şirketin çalışanı olduğunun tespiti açısından aşağıdaki belgeler aranır.1) Çalıştığı şirket tarafından sigorta ettirildiğine ilişkin her dört ayda bir ibraz edilecek S.S.K. 4 aylık sigorta primleri bordrosu.2) Şirket muhasebesi tarafından düzenlenmiş ve tasdik edilmiş maaş bordrosu.3) Vekaleti haiz olan kişinin maaşından yapılan gelir vergisi kesintilerinin vergi dairelerine yatırıldığını gösterir belge.Söz konusu belgeleri haiz olan kişiler şirketleri adına beyannamelerin imzalanması, tahakkukun tebellüğü ve itiraz gibi hukuki sonuç doğuran tasarruf ve işlemler dışındaki gümrük işlemlerini yürütebilir.b) Gümrük idarelerinde doğrudan temsil yoluyla iş takibi yapabilecek olan bu kişilerin beyanname imzalayabilmesi, tahakkukun tebellüğü ve itiraz gibi hukuki sonuç doğuran tasarruf ve işlemlerde bulunabilmeleri için (a) bendine ek olarak şirketi temsil etmeye yetkili olduğunu gösterir temsil belgesini haiz olması ve temsil belgesinin Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanması ve konuya ilişkin Ticaret Sicil Tüzüğünün 104 üncü maddesi uyarınca düzenlenen Ticaret Sicil Tasdiknamesinin ilgili gümrük idaresine ibrazı zorunludur.Doğrudan temsil yolu ile iş takibi yapabilecek kişilerin gümrük işlemlerini gerçekleştirmek amacıyla şifre taleplerinde yukardaki belgeler ilgili gümrük idaresi tarafından aranacak ve belirtilen sürelerde istenilen belgelerin ibraz edilip edilmediği kontrol edilerek belgelerin ibraz edilmemesi veya eksik ibraz edilmesi halinde derhal şifrelere bloke konulacaktır.c) Devlet, belediye ve özel idarelerle, diğer kamu tüzel kişilerinin memurları idare ve müesseselerine ait eşyanın gümrük işlemlerini takibe yetkilidir.Bu kurumlarda çalışan memurların durumu, gümrüğe resmi bir belge ile ispat olunur. Gümrük işlemlerini takibe yetkili memurların değiştirilmesi halinde bu durum gümrük idarelerine bildirilir. Bu memurların gerek gümrük beyannamelerinde ve gerekse diğer belgeler üzerinde imzalarının yanına kuruluş unvanını eklemeleri gerekir.d) Kara, deniz ve havayolu işletmeleri ile nakliyeci kuruluş temsilcileri, taşıdıkları eşyanın sadece transit işlemlerini doğrudan temsil yoluyla takip edebilir.Bu maddede belirtilen vekaletname ve temsilnamelerin gümrük idaresine verilmesi ve bunların düzenli bir şekilde saklanması gerekir. Söz konusu vekaletname ve temsilnameleri ibraz etmeyen kişilerin iş takip etmeleri yasaktır.
Bağımsız çalışmayan gümrük müşavirleri
Madde 697 -
Gümrük
müşavirleri, gümrük müşavirliği şirketi dışında bir tüzel kişilik bünyesinde çalışmaları
halinde sadece çalıştıkları şirketlere ait eşyanın gümrük işlemlerini takip
edebilir. Bu durumda söz konusu kişilere 696 ncı maddenin üçüncü fıkrasının (a)
ve (b) bendi hükümleri uygulanır.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Gümrük
müşavirinin yükümlülükleri
Genelge 1
2
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5
MADDE 698 -(10.08.2006 tarih ve 26255
sayılı R.G. ile değişik)[119] Gümrük müşavirleri imzaladıkları beyanname ile ilgili
cezai hükümlerin uygulanması açısından beyannamede belirtilen bilgiler ile beyannameye
ekli belgelerin doğruluğu ve ilgili rejimin gerektirdiği bütün yükümlülüklere
uyulmasından sorumludur.
Gümrük müşavirleri, Ticaret Kanunu
ile Vergi Usul Kanununun
emrettiği defterleri tutmakla yükümlüdür. Bu deftere her günkü işin mahiyeti,
takip edilen beyannameye ait bilgiler ve komisyon ücretleri kaydedilir.
Bu kişiler, kanunlara göre tutmaya
mecbur oldukları ticari ve kanuni defterlerini vekaletname ve sözleşmelerini;
işlerine dair yazdıkları ve aldıkları mektup, faks, telgraf ve benzeri belgeler
ile düzenledikleri fatura, makbuz ve masraflarına ilişkin belgelerin asıllarını
ve örneklerini özel kanunlardaki hükümler saklı kalmak kaydıyla 5 yıl muhafaza
etmeye; bunları Müsteşarlık merkez denetim elemanları ile yetkili gümrük amir
ve memurlarına göstermeye; bunların incelenmesine, denetlenmesine izin vermeye
ve gerektiğinde yazılı istek üzerine bunları yukarıda belirtilen görevlilere
ibraz etmeye mecburdur.
Gümrük müşavirleri talep
halinde, Müsteşarlık merkez denetim elemanları ile gümrük idare amirlerinin
yapacakları muayenelerde bulunmakla veya eşya sahiplerini hazır bulundurmakla
ya da onunla birlikte hazır bulunmakla yükümlüdür.
Gümrük
müşavirleri; şahıslarına ve/veya şirketlerine ait ibrazı zorunlu izin belge numarası, şirket adı, imza sirküleri, ticaret sicil
gazetesi vb. bilgi ve belgelerde değişiklik olması halinde bunları bir hafta içinde
bağlı bulundukları Başmüdürlüğe bildirirler. Değişiklik olmayan hallerde durum
her yılın ikinci ayı içerisinde bir yazı ile bağlı bulunulan Başmüdürlüğe
bildirilir. Bu fıkra hükmüne aykırı hareket halinde 4458 sayılı Gümrük
Kanununun 241 inci maddesinin birinci
fıkrası uyarınca ceza uygulanır.
Gümrük müşavirleri, yanlarında çalışan müşavir
yardımcıları ile stajyerlerin görevden ayrılmaları halinde, bunlar için ilişik
kesme belgesi düzenler ve yanlarında çalışmaya başlayacaklardan da bu belgeyi
arar. İlk defa göreve başlayacak gümrük müşavir yardımcıları ile stajyerlerden
ilişik kesme belgesi aranmaz. Müşavir yardımcılarının ve stajyerlerin göreve başlama
ve ayrılmaları, yanında çalışılan gümrük müşaviri tarafından ilgili gümrük
müşavirleri derneğine ve başmüdürlüğe üç iş günü içinde yazı ile bildirilir. (31.12.2007 tarih ve 26743 sayılı 3. Mükerrer R.G. ile
değişik)[120]
Herhangi bir gümrük
müşavirliği şirketine bağlı olmaksızın müstakil olarak dolaylı temsilci
sıfatıyla gümrük işlemlerini takip eden gümrük müşavirleri, gördükleri hizmet
karşılığında elde edecekleri her tür gelir için hesabına beyanda bulundukları
kişi veya kuruluş ya da taşımacılara serbest meslek makbuzu düzenlemek
zorundadır. Bu kişilerin yaptıkları hizmet karşılığında başka bir şirket veya
kişi fatura, makbuz veya benzeri belge düzenleyemez.
Gümrük müşavirliğinin bir
tüzel kişilik oluşturularak yürütülmesi halinde, tüzel kişilik ortaklarının
gümrük müşaviri olması zorunludur. Bu durumda, gümrük beyannamesi veya
beyanname kabul edilen diğer belgeler üzerine imzasını atmış olanların vergi
kaybına neden olan durumu bildiği veya bilmesi gerektiği hallerde, bunlar,
gümrük idaresine karşı bağlı bulundukları tüzel kişilikle birlikte müteselsilen
sorumlu olur. Bu hallerde, ilgili gümrük müşavirinin kişisel cezai sorumluluğu
saklı kalmak kaydıyla, işlemi yapan kişi ile birlikte şirket de gümrük
idaresince alınan vergiler ve para cezaları yönünden müteselsilen sorumludur.
Söz konusu şirketler
gördükleri hizmet karşılığında elde edecekleri gelirleri için gümrük
beyannamesinde hesabına beyanda bulundukları kişi veya kuruluşlara şirketleri
adına fatura kesmek ve bunu muhasebe kayıtlarında göstermek zorundadır.
Birden
fazla şirkette ortaklık
Tasarruflu Yazılar 1 2
MADDE 699 - (10.08.2006 tarih ve 26255 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük
10.02.2007)[121] Tüzel kişilik şeklindeki gümrük müşavirliği şirketlerinde,
şirket ortakları aynı şekilde kurulmuş ikinci bir gümrük müşavirliği şirketine
ortak olamazlar. Tüzel kişilik ortağı olan gümrük müşavirleri ayrıca serbest
meslek mensubu olarak gümrük müşavirliği faaliyetinde bulunamazlar. Bu
kişilerin gümrük müşavirliği faaliyetleri dışında çalışan şirketlere ortak olmaları
mümkündür. (10.02.2007 tarih ve 26430 sayılı R.G. ile Yürürlük Tarihi
01.01.2008 olarak değiştirilmiştir.) (31.12.2007
tarih ve 26743 sayılı 3. Mükerrer R.G. ile Yürürlük Tarihi 01.01.2009 olarak değiştirilmiştir)
07.10.2009 Tarihi
itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Çalışma yeri
Genelge 1
MADDE 700 -(10.08.2006 tarih ve 26255
sayılı R.G. ile değişik)[122] Gümrük müşavirleri tebligat adresleri ve çalışma
yerlerini o yerin bağlı olduğu gümrük başmüdürlüğüne yazı ile bildirir. Birden
fazla gümrük müşaviri bir tüzel kişilik oluşturarak çalıştıkları takdirde de,
durumları hakkında aynı şekilde ilgili başmüdürlüğe bilgi verilir.
Gümrük müşavirlerinin çalışma
yeri, gümrük işleri nedeniyle kendilerine yapılacak tebligat için kanuni
ikametgah ve bu merkezin bulunduğu gümrüğün bağlı olduğu başmüdürlük veya
başmüdürlük bulunmayan yerlerde müdürlük bölgesi için devamlı iş çevresi
sayılır.
Serbest olarak çalışan gümrük müşavirleri veya tüzel kişilik
şeklindeki gümrük müşavirliği şirketleri, yalnızca bağlı bulundukları derneklerin
faaliyet alanlarında kayıtlı vergi mükellefiyeti bulunan kişiler hesabına tüm
gümrük idarelerinde iş takibi yapabilirler. (Danıştay 10.Daire Başkanlığı'nın
24.01.2007 tarihli, E.2006/5390 sayılı kararı ile yürütülmesi durdurulmuştur.)
Tüzel kişilik şeklindeki gümrük müşavirliği şirketleri
üçüncü fıkradaki hükmün dışında diğer gümrük idarelerinde iş takibinde
bulunmaları halinde şube açmak zorundadırlar. Şubede, şubenin bulunduğu derneğe
kayıtlı, o mahalde ikamet eden ve faaliyet gösteren bir ortak sıfatıyla en az
bir gümrük müşaviri bulundurulması zorunludur. Bu şekilde ortaklığı olan gümrük
müşavirinin temsil ve ilzama yetkili olması ve ikamet belgesini her altı ayda
bir bağlı bulunduğu derneğe ve başmüdürlüğe ibraz etmesi gerekmektedir. (Danıştay 10.Daire Başkanlığı'nın 24.01.2007 tarihli, E.2006/5390
sayılı kararı ile yürütülmesi
durdurulmuştur.)
Tüzel kişilik şeklindeki gümrük
müşavirliği şirketlerine ait bilgi ve belgelerin, hem şirketin hem de şirket
şubelerinin bulunduğu yerdeki başmüdürlüğe ve gümrük müşavirleri derneğine
ibraz edilmesi zorunludur.
Çalışma yerinin
değiştirilmesi, Müsteşarlıkça verilen Gümrük Müşavirliği İzin Belgesi/Gümrük
Müşavir Yardımcılığı İzin Belgesi'nin değiştirilmesi ile mümkündür.
Herhangi bir çalışma yeri veya iş çevresinde en az 20
gümrük müşaviri bulunduğu takdirde, tüzükleri Gümrük Müsteşarlığınca onaylanmak
suretiyle bütün müşavirlerin üye olmaya mecbur oldukları bir Gümrük Müşavirleri
Derneği kurulur. (Danıştay 10. Daire Başkanlığı'nın 17.04.2007 tarihli,
E:2006/6171 sayılı kararı ile yürütülmesi durdurulmuştur.)
Bu derneklere gümrük müşavir
yardımcıları da kayıt olunur. (Danıştay 10.
Daire Başkanlığı'nın 17.04.2007 tarihli, E:2006/6171 sayılı kararı ile yürütülmesi durdurulmuştur.)
Gümrük
müşavirliği veya gümrük müşavir yardımcılığı izin belgesinin kaybedilmesi
Madde 701- Gümrük müşavirleri veya gümrük müşavir
yardımcıları, izin belgelerini kaybetmeleri halinde, buna ilişkin olarak kayıp
ilanını içeren gazete ve gerekli belgelerle birlikte bağlı bulunulan başmüdürlüğe
dilekçe ile bildirirler. Yeniden İzin Belgesi düzenlenmesi ile ilgili işlemler
Gümrük Müşavirleri Dernekleri aracılığıyla yürütülür. (07.04.2004
tarihli, 25426 sayılı R.G. ile değişik)[123]
Gümrük
müşaviri olabilme şartları
Madde 702 -
Gümrük müşaviri
olabilecek kişilerin aşağıda belirtilen koşullara sahip olmaları gerekir:
a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak,
b) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmak,
c) Kamu haklarından mahrum bulunmamak,
d) Taksirli suçlar hariç olmak üzere; affa uğramış olsalar dahi, ağır
hapis veya 5 yıldan fazla hapis ya da kaçakçılık. Basit ve nitelikli zimmet,
irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma,
dolanlı iflas, yalan yere şahadet, suç tasnii, iftira gibi yüz kızartıcı suçlar
ile resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma veya devlet sırlarını açığa
vurma, vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs suçları nedeniyle
hüküm giymiş bulunmamak,
e) Ceza veya disiplin soruşturması sonucunda memuriyetten
çıkarılmış olmamak,
f) Hukuk, iktisat, maliye, işletme, muhasebe, bankacılık,
kamu yönetimi, siyasal bilgiler ve endüstri mühendisliği dallarında eğitim
veren fakülte ve yüksek okullardan veya denkliği Yüksek Öğretim Kurumunca tasdik
edilmiş yabancı yüksek öğretim kurumlardan en az lisans seviyesinde mezun
olmak,
g) Üç yıl süre ile gümrük müşavir yardımcılığı yapmak,
h) Yapılan sınavda başarılı olmak.
Gümrük idaresinde 10 yıl çalışmış olup, bunun 3 yılını şube
müdürü, gümrük müdürü, gümrük muhafaza müdürü, gümrük başmüdür yardımcısı ve
gümrük muhafaza başmüdür yardımcısı görevlerinde geçirenlerden, görevlerinden
istifa eden veya emekliye ayrılanlar yukarıda belirtilen koşulları taşımaları
halinde, staj koşuluna tabi tutulmaksızın gümrük müşavirliği sınavına
girebilir.
Gümrük
müşavir yardımcısı olabilme şartları
Madde 703 - Gümrük
müşavir yardımcısı olabilecek kişilerin aşağıda belirtilen koşullara sahip
olmaları gerekir:
a) Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşı olmak,
b) Medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olmak,
c) Kamu haklarından mahrum bulunmamak,
d) Taksirli suçlar hariç olmak üzere; affa uğramış olsalar dahi, ağır
hapis veya 5 yıldan fazla hapis ya da kaçakçılık, basit ve nitelikli zimmet,
irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma,
dolanlı iflas, yalan yere şahadet, suç tasnii, iftira gibi yüz kızartıcı suçlar
ile resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma veya devlet sırlarını açığa
vurma, vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs suçları nedeniyle
hüküm giymiş bulunmamak,
e) Ceza veya disiplin soruşturması sonucunda memuriyetten
çıkarılmış olmamak,
f) 1) Hukuk, iktisat, maliye, işletme, muhasebe, bankacılık,
kamu yönetimi, siyasal bilgiler ve endüstri mühendisliği dallarında eğitim
veren fakülte ve yüksek okullardan veya denkliği Yüksek Öğretim Kurumunca
tasdik edilmiş yabancı yüksek öğretim kurumlardan en az lisans seviyesinde
mezun olmak,
2) Diğer öğretim kurumlarından lisans seviyesinde mezun olduktan
sonra 1 inci alt bentte belirtilen bilim dallarından lisans üstü seviyede
diploma almış olmak ya da ön lisans eğitimi veren gümrük, dış ticaret ve Avrupa
Topluluğu konularında uzmanlık programı olan meslek yüksek okullarından mezun
olmak,
g) Staj amacıyla bir
gümrük müşavirinin yanında üç yıl çalışmış olmak,
h) Yapılan sınavda başarılı olmak.
Gümrük idaresinde en az 15 yıl çalışıp da görevlerinden
istifa ederek veya emekli olarak ayrılan memurlardan bu maddedeki koşulları
taşıyanlar, staj koşulu aranmaksızın gümrük müşavir yardımcısı sınavına
girebilirler.
Sınavsız gümrük müşaviri
olabilecekler
Madde 704 - Gümrük
idaresinde gümrük başmüdürü, gümrük muhafaza başmüdürü, gümrük uzmanı,
kontrolör, gümrük müfettişi, daire başkanı ve daha üst görevlerde en az 10 yıl
çalışmış olanlardan, görevlerinden istifa eden veya emekliye ayrılanlar 702 nci
maddede belirtilen koşulları taşımaları halinde, sınav ve staj koşuluna bağlı
olmaksızın gümrük müşaviri olmaya hak kazanırlar. Yardımcılık ve stajyerlikte
geçirilen süreler 10 yıllık sürenin hesaplanmasında göz önünde bulundurulur.
Bu madde hükmü uyarınca Gümrük Müşavirliği İzin
Belgesi almak isteyenlerin İzin Belgesi müracaatları, faaliyette bulunmak
istedikleri bölgedeki Gümrük Müşavirleri Derneği vasıtasıyla yapılır ve adına
düzenlenen İzin Belgesi aynı dernek aracılığıyla kendisine teslim edilir. (İkinci fıkra;
07.04.2004 tarihli, 25426 sayılı R.G. ile EKLENMİŞTİR)
Sınavsız
gümrük müşavir yardımcısı olabilecekler
Madde 705 - Gümrük
idaresinde en az 15 yıl çalışıp da bunun 3 yılını gümrük muayene memuru, gümrük
başmemuru ve gümrük müdür yardımcısı görevlerinde geçirenlerden, görevlerinden
istifa eden veya emekliye ayrılan ve 703 üncü maddedeki koşulları taşıyanlar
sınav ve staj koşulu aranmaksızın gümrük müşavir yardımcısı olabilirler.
Gümrük Kanununun 228 inci maddesinin
2 nci fıkrasının (a) bendinde bahsi geçen kişilerin Müşavir Yardımcılığı
izin Belgesi almak istemeleri halinde İzin Belgesi müracaatları faaliyette
bulunmak istedikleri bölgedeki Gümrük Müşavirleri Derneği vasıtasıyla yapılır
ve adına düzenlenen İzin Belgesi aynı dernek aracılığıyla kendisine teslim
edilir. (07.04.2004 tarihli, 25426 sayılı R.G. ile değişik)[124]
Gümrük
müşaviri ve gümrük müşavir yardımcılığı giriş sınavı
Geçici Md.8'de
atıf yapılmıştır.
Genelgeler
1
Madde 706 - Gümrük müşaviri ve gümrük müşavir
yardımcılığı giriş sınavı yılda bir kez yapılır. 702 ve 703 üncü maddelerde belirtilen koşulları
sınavın açıldığı yıl başında sağlamış olanlar, o yıl açılan gümrük müşavirliği
veya gümrük müşavir yardımcılığı sınavlarına müracaat edebilir.
Sınavların zamanı ve başvuru koşulları en az bir ay
evvelinden ilan edilir.
Gümrük müşavirliği ve gümrük müşavir yardımcılığı sınavlarına
en fazla üçer kez girilebilir. Bu sınavlara üç kez girip de kazanamamış olanlar
daha sonra açılacak olan sınavlara giremez.
Sınavın şekli
Madde 707 - Gümrük
müşavirliği sınavı ön eleme ve mesleki yetenek sınavı olmak üzere iki aşamada
yapılır.
Ön eleme sınavı Yükseköğretim Kurulu Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi
veya sınav yapan diğer resmi kuruluşlar tarafından yapılır. Testlerin
hazırlanması, uygulanması ve değerlendirilmesi işlemleri sınavı yapan
kuruluşlar tarafından, Müsteşarlık ile yapılacak protokol çerçevesinde
yürütülür.
Gümrük müşavirliği ön eleme sınavını kazananlar, Müsteşarlıkça tayin
edilecek yer ve zamanda mesleki yetenek sınavına tabi tutulur.
Gümrük müşavir yardımcılığı için yalnız yazılı sınav yapılır.
Sınav konuları
Madde 708 - Gümrük
müşavirliği ön eleme sınavı aşağıdaki konulardan yapılır;
a) 4458 sayılı Gümrük Kanunu
ve Gümrük Yönetmeliği,
b) 1918 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanun,
c) Gümrüğe ilişkin iktisadi, ticari ve mali konular,
d) Türk Parasının Kıymetini
Koruma Hakkında Kanun ve ilgili karar ve
tebliğlerin gümrüğe ilişkin hükümleri,
e) Dış Ticaret Rejimi,
f) Ticaret ve ödeme anlaşmaları,
g) Uluslararası anlaşmaların gümrüğe ilişkin hükümleri.
Gümrük müşavir yardımcılığı yazılı sınavında ise, soruların %
40'ı Türkçe, matematik, Atatürk ilkeleri ve inkılap tarihi ile vatandaşlık
bilgisi konularını içeren genel yetenek ve genel kültür sorularından, % 60'ı
ise Gümrük Kanunu, Gümrük Yönetmeliği ve 1918 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine dair Kanun ile ilgili konuları içeren sorulardan oluşur.
Değerlendirme
Madde 709 -
Sınav
sonuçlarının değerlendirilmesi sınavı yapan kuruluş tarafından 100 tam puan
üzerinden yapılır.
Bu değerlendirme sonucunda gümrük müşavirliği sınavında 70 ve
üzerinde puan alanlar başarılı sayılır.
Gümrük müşavir yardımcılığı sınavında 60 ve üzerinde puan
alanlar gümrük müşavir yardımcısı olmaya hak kazanır.
Sınav Kurulu ve görevleri
Madde 710 - Mesleki
yetenek sınav kurulu, Müsteşarlığın bağlı olduğu Bakan tarafından belirlenir.
Kurul, Müsteşarlık temsilcilerinden seçilen bir üyenin başkanlığında
Müsteşarlıktan üç, Dış Ticaret Müsteşarlığından bir, üniversite öğretim
üyelerinden bir ve Gümrük Müşavirleri Dernek Başkanlarından bir olmak üzere
altı kişiden oluşur.
Kurul mesleki yetenek sınavının yürütülmesini sağlamak ve sınav
sonuçlarını değerlendirmekle görevlidir.
Sınavların yürütülmesi
Madde 711 - Sınava
giriş belgesi ve bununla birlikte geçerli bir kimlik belgesi ibraz edemeyenler
sınava alınmaz.
Sınavlar duyurulan saatte başlar.
Sınavda kopya çekenler, kopya verenler veya bunlara teşebbüs edenler
hakkında tutanak düzenlenir ve bunların sınavları geçersiz sayılır.
Sınav sonuçlarının
duyurulması ve sınav sonuçlarına itiraz
Madde 712 - Ön eleme ve
mesleki yetenek sınav sonuçları sınavı yapan kuruluş tarafından duyurulur.
Sınav sonuçlarına itiraz sınavı yapan kuruluşa yapılır. İtirazlar sınav
sonucunun tebliği tarihinden itibaren 10 gün içinde yapılır.
Mesleki yeterlilik sınavı
Madde 713 - Mesleki
yeterlilik sınavı 50 soru üzerinden test yöntemiyle yapılır. Sınavda başarılı
olmak için 100 puan üzerinden 70 puan almak gerekir.
Bu sınavda ön eleme sınav konuları ile birlikte Türk Gümrük
Tarife Cetveli, Tarife Politikaları ve bunlarla ilgili mevzuat hakkında sorular
sorulur.
Gümrük
müşavirlerine ve müşavir yardımcılarına verilecek belgeler ve tutulacak sicil
kayıtları
Madde 714 - Sınavda başarı gösteren gümrük müşavirleri ve gümrük müşavir yardımcıları Müsteşarlıkça talep edilen belgelerle birlikte ilgili Gümrük Müşavirleri Derneğine başvurur. Bu belgelerin Dernek tarafından Müsteşarlığa teslimini müteakip altmış gün içinde Müsteşarlık tarafından fotoğraflı İzin Belgesi düzenlenir. Bu kişiler ancak izin belgelerini aldıktan sonra mesleki faaliyette bulunabilir. (07.04.2004 tarihli, 25426 sayılı R.G. ile değişik)[125]
Fotoğraflı izin belgeleri talep halinde Müsteşarlık denetim elemanlarına
ve görevli gümrük amir ve memurlarına gösterilir.
Müşavirlerin çalışma yeri olan başmüdürlük ve müdürlükçe gümrük
müşavirleri ve gümrük müşavir yardımcıları için fotoğraflı bir sicil kütüğü
tutulur.
Gümrük müşavirlerine verilecek izin belgeleri 492 sayılı Harçlar Kanunu
uyarınca ruhsat harcına tabidir.
İzin belgesinin herhangi bir nedenle değiştirilmesi veya yenilenmesi nedeniyle yeni belge düzenlenmesi halinde tam ruhsat harcı alınır. (07.04.2004 tarihli, 25426 sayılı R.G. ile değişik)[126]
Gümrük
müşavir ve gümrük müşavir yardımcılarına verilecek disiplin cezaları
Madde 715 -
Gümrük
müşavirliği ve gümrük müşavir yardımcılığı mesleğinin vakar ve onuruna aykırı
fiil ve hareketlerde bulunanlarla, görevlerini yapmayan veya kusurlu olarak
yapan ya da görevinin gerektirdiği güveni sarsıcı hareketlerde bulunan meslek
mensupları hakkında, gümrük müşavirliği hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesi
amacıyla, durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre aşağıda tanımlanan
disiplin cezaları verilir.
a) Uyarma: Meslek mensubuna mesleğinin icrasında daha dikkatli davranması
gerektiğinin yazı ile bildirilmesidir.
b) Kınama: Meslek mensubuna görevinde ve davranışında kusurlu sayıldığının
yazı ile bildirilmesidir.
c) Geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma: Mesleki sıfatı saklı kalmak
şartıyla altı aydan az, bir yıldan çok olmamak üzere mesleki faaliyetten
alıkoymadır.
d) Meslekten çıkarma: Meslek mensubunun izin belgesinin geri alınarak, bir
daha bu mesleği icra etmesine izin verilmemesidir.
Disiplin cezası verebilecek
kurullar
Madde 716- 715 inci
maddede belirtilen uyarma ve kınama cezası yetkili gümrük başmüdürü, geçici
olarak mesleki faaliyetten alıkoyma cezası Müsteşarlık Merkez Disiplin Kurulu,
meslekten çıkarma cezaları Müsteşarlık Yüksek Disiplin Kurulu tarafından
verilir.
Disiplin
cezası verilmesinde göz önünde bulundurulacak hususlar
Madde 717- Meslek
mensubunun savunması alınmadan disiplin cezası verilemez. Yetkili disiplin
kurulunun on günden az olmamak üzere verdiği süre içinde savunma yapmayanlar, savunma
hakkından vazgeçmiş sayılır.
Disiplin cezaları kesinleşme tarihinden itibaren uygulanır.
Disiplin kurulları bir derece ağır veya bir derece hafif disiplin cezasının
uygulanmasına karar verebilir. Takibat ve hüküm tesisi, disiplin soruşturması
yapılmasına ve disiplin cezası uygulanmasına engel değildir.
Gümrük müşavirleri ve gümrük müşavir yardımcıları, görevleri sırasında
veya görevleri sebebiyle işledikleri suçlar nedeniyle fiillerinin niteliğine
göre Türk Ceza Kanununun Devlet memurlarına ait hükümleri uyarınca
cezalandırılır.
Disiplin cezalarının uygulanması
Madde 718- Mesleki
kurallara, mesleğin vakar ve onuruna aykırı fiil ve harekette bulunanlarla,
görevin gerektirdiği güveni sarsıcı harekette bulunan meslek mensupları
hakkında, ilk defasında uyarma, tekrarında ise kınama cezası uygulanır.
Görevini bağımsızlık, tarafsızlık ve dürüstlükle yapmayan veya kusurlu
olarak yapan ya da Gümrük Kanununda yer alan mesleğin genel prensiplerine
aykırı harekette bulunan meslek mensupları için geçici olarak mesleki
faaliyetten alıkoyma cezası uygulanır.
Sahte belgelere dayanılarak yanlış beyanda bulunulduğunun, ancak bu
durumun gümrük müşavirinin bilgisi dışında olduğunun, bununla birlikte, bir
araştırma sonucunda gerçek durumun öğrenilebileceğinin Müsteşarlık merkez
denetim elemanlarınca rapora bağlandığı durumlarda, ilgili gümrük müşavirine
ilk defasında kınama cezası verilir. Bu hususun tekerrür etmesi halinde geçici
olarak mesleki faaliyetten alıkoyma cezası uygulanır.
7/1/1932 tarihli ve 1918 sayılı Kaçakçılığının Men ve Takibine Dair Kanun[127]
hükümlerine göre kaçakçılık suçundan mahkumiyet kararı kesinleşen meslek mensuplarına,
meslekten çıkarma cezası verilir.
Üç yıllık bir dönem içinde iki veya daha fazla disiplin cezasını
gerektiren davranışta bulunan meslek mensubuna, her yeni suçu için bir öncekinden
daha ağır ceza uygulanabilir. Beş yıllık dönem içinde iki defa mesleki
faaliyetten alıkoyma cezası ile cezalandırılmasından sonra bu cezayı gerektiren
fiili yeniden işleyen meslek mensupları hakkında meslekten çıkarma cezası
uygulanır.
Gümrük müşavir
ve gümrük müşavir yardımcısı izin belgelerinin geçici olarak alınması
Madde 719- Bu
Yönetmeliğe ve gümrüklerde uygulanan mevzuat hükümlerine aykırı hareketleri
görülen gümrük müşavirleri ve gümrük müşavir yardımcılarının izin belgeleri
gümrük müfettişleri, gümrük müfettiş yardımcıları, gümrük kontrolörleri ve
gümrük başmüdürleri tarafından gerek görülmesi halinde tedbir mahiyetinde
geçici olarak alınır ve gümrüklerde iş takip etmelerine izin verilmez. Bu
durum, gerekçesiyle birlikte izin belgesinin alınmasını izleyen günde
Müsteşarlığa bildirilir. Bu şekilde izin ve belgeleri alınanlar hakkında geçici
mesleki faaliyetten alıkoyma cezası verilmesi halinde, tedbir mahiyetinde izin
belgelerinin alındığı süre verilen cezadan mahsup edilir.
Disiplin cezalarında
zamanaşımı
Madde 720- Disiplin
cezaları bir dava sonucuna bağlı olmaksızın mevzuat hükümlerine aykırılığı
gümrük idarelerince tespit edildiği tarihten itibaren 3 yıl süreyle uygulanmadığı
takdirde zamanaşımına uğrar. Mevzuata aykırı işlem ve eylemlerin aynı zamanda
bir adli kovuşturma konusu olması halinde, bu aykırılık için Türk Ceza
Kanununda öngörülen zamanaşımı
hükümlerine göre disiplin cezası verilebilir.
ONBİRİNCİ KISIM
Cezalar
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Ceza
kararlarında ceza kasıt unsurunun aranmayacağı
Madde 721 - Gümrük
Kanunu hükümlerine aykırı hareket edenlere söz konusu Kanunda yazılı ceza hükümleri
uygulanır. Bu hükümler çerçevesinde para cezası verilmesinde ve bu cezaların
idari itiraz mercilerince hükme bağlanmasında, para cezasını gerektiren eylemde
bulunanların kasıtlı olup olmadıkları aranmaz.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Ceza koyan çeşitli kanunlara göre takibat yapılması
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 722 - Gümrük Kanunu hükümlerine göre
ceza tayin edilen fiiller hakkında aynı zamanda kaçakçılık ve diğer ceza koyan
kanunlara göre kovuşturma yapılıp Gümrük Kanunu ile tayin edilen cezalardan
daha ağır bir ceza ile kesin olarak mahkum edilenler hakkında, Gümrük Kanununda
yer alan cezalar verilmez.
Bu gibi olaylarda idare amiri durumu inceleyerek olay
dolayısıyla, aynı zamanda kaçakçılık ve diğer ceza koyan kanunlara göre
kovuşturma yapılıp yapılmayacağını, yetkili bir organ tarafından kovuşturmaya
başlanıp başlanmadığını tespit eder.
Kaçakçılık ve diğer ceza koyan kanunlara göre yapılacak
kovuşturma için gereğine girişilmiş veya kovuşturmaya başlanmış olsa dahi
ayrıca Gümrük Kanununun cezai hükümlerine göre de gerekli işlemler yerine
getirilir.
Bu işlemler sonucu tahsil edilen paralar emanet hesabına
alınır.
Dava sonucunda Gümrük Kanununda tayin edilen cezalardan daha
ağır bir para cezasına karar verildiği ve bu karar kesinleştiği takdirde
hükmolunan paranın tahsili şartıyla Gümrük Kanununa göre verilmiş olan ceza
kaldırılır ve alınmış olan para geri verilir.
Kanunun
birden fazla hükmünün ihlali
Madde 723 - Aynı
eylemin Gümrük Kanununun 11 inci Kısmında
yer alan maddelerdeki cezalardan birden fazlasına temas eder mahiyette olduğu
hallerde, daha ağır ceza içeren madde hükmü uygulanır.
Anılan Kısım hükümlerine göre ceza verilmesi, bu eylemleri
yapanlar hakkında diğer idari yaptırımların uygulanmasına engel teşkil etmez.
Ceza kararlarının
tahakkukun kesinleşmesinden sonra verileceği
Madde 724 - Gümrük
Kanununun 234 üncü maddesi
hükümlerine göre alınacak para cezaları, itiraz edilmediği hallerde vergi
tahakkukunun kesinleşmesinden, itiraz edilmesi durumunda idari itirazın red
kararı ile sonuçlanmasından sonra karara bağlanır. İdari yargı mercilerine
başvurulması, gümrük idaresinin ceza uygulamalarını engellemez.
Gümrük
Kanununun 234 üncü maddesi hükmünce
verilecek para cezaları, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 51 inci
ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun 16 ncı maddesine
de dayandığından bu cezaların ayrı ayrı karara bağlanması gerekir. (14.08.2002 tarihli, 24846
sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
Verilen
cezaların ve bunlara ilişkin vergilerin zamanaşımı
Madde 725 - Gümrük
Kanununun 234 üncü maddesine
göre karara bağlanacak para cezalarının zamanaşımı süresi, vergi tahakkukunun
kesinleştiği tarihi takip eden günden itibaren işlemeye başlar.
Gümrük Kanununun 234 üncü maddesi
hariç olmak üzere 11 inci Kısmındaki maddeler
hükümlerine göre karara bağlanacak para cezalarının zamanaşımı süresi, söz
konusu maddelerde belirtilen usulsüzlüklerin gümrük idarelerince tespit
edildiği tarihi takip eden günden itibaren işlemeye başlar.
Birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen para cezaları 3 yıl
içinde karara bağlanıp, tebliğ edilmediği takdirde zamanaşımına uğrar.
Para
cezalarının tahsili
Madde 726 - Gümrük
Kanununa göre hükmolunarak kesinleşen ve ilgililerce ödenmeyen para cezaları, 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsili Usulü Hakkındaki Kanun hükümlerine göre tahsil olunur.
Para cezalarının dağıtımı
Genelgeler 1
Madde 727 - Gümrük Kanununun 234 üncü maddesine
göre alınan para cezalarının;
a) Muayene ve tahlilden önce cezayı gerektiren durumun
meydana çıkarılmasına hizmet veren muhbirlere % 30'u;
b) Cezayı gerektiren durumu muayene, tahlil, denetleme veya
inceleme ile meydana çıkaranlara % 30'u;
Dağıtılır.
Belge kontrolü havalesi kapsamı eşyanın şüphe üzerine fiziki
muayeneye sevkedilmesi ve cezayı gerektirir bir durumun ortaya çıkarılması
halinde, birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen oran, belge kontrolü ve
fiziki muayene yapanlar arasında eşit olarak paylaştırılır.
Arta kalanı, Müsteşarlıkça
idarenin eğitim, otomasyon ve tanıtım, uluslararası ilişkilerin geliştirilmesi,
acil ve süreli işlerin yapılması, hizmet mahallerinin fiziki olarak iyileştirilmesi
gibi geliştirilmesine yönelik
hizmetlerinde kullanılır. Muhbir olmaması durumunda muhbire ayrılan pay da bu
hüküm doğrultusunda kullanılır.(03.02.2006 tarih ve 26069 sayılı R.G. ile
değişik)[128]
Birinci fıkra hükmü uyarınca para
cezalarının dağıtımı, cezayı gerektiren tarife, kıymet veya miktar farkından
kaynaklanan gelir eksikliği tespit edilen ilk beyanname için yapılır. Aynı
nitelikteki işlemin diğer beyannamelere yansıtıldığı durumlarda, ortaya
çıkarılan olayın yaygınlaştırılması söz konusu olduğundan birinci fıkra hükmü
uygulanmaz. Bu fıkra, (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan
Yönetmelik ile eklenmiş olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
İKİNCİ
BÖLÜM
Vergi Kaybına Neden Olan İşlemlere Uygulanacak Cezalar
Genelgeler 1
Vergiden başka para cezası alınmasını gerektiren aykırılıklar
Madde 728 - Serbest dolaşıma giriş, dahilde
işleme, gümrük kontrolü altında işleme veya geçici ithalat rejimlerinden birine
tabi tutulan eşyaya ilişkin olarak, yapılan beyan ile muayene ve denetleme veya
teslimden sonra kontrol sonucunda;
a) Eşyanın tarife uygulamasını etkileyen cins, nev'i ve
niteliklerinde veya vergilendirmeye esas olan sayı, baş, ağırlık gibi
ölçülerinde aykırılık görüldüğü ve beyana göre hesaplanan gümrük vergisi ile
muayene sonuçlarına göre alınması gereken gümrük vergisi arasındaki fark beyana
göre hesaplanan verginin %5'ini aştığı takdirde, gümrük vergisinden ayrı olarak
bu farkın 3 katı para cezası alınır. Satış birimine göre miktar farklılığının %
5'i aşmaması halinde bu farka ait gümrük vergisinden başka bu verginin bir katı
para cezası alınır.
b) Kıymeti üzerinden gümrük vergisine tabi eşyanın beyan
edilen kıymeti, muayene ve denetleme sonucunda Gümrük Kanununun 23 ila 31 inci
maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunduğu
takdirde, bu noksanlığa ait gümrük vergisinden başka bu vergi farkının 3 katı
para cezası alınır.
Ancak, maddi hesap hatasından doğan noksan kıymet beyanında,
bu farka ait gümrük vergisinden başka bu verginin bir katı da para cezası
alınır.
Birinci ve ikinci fıkra hükümlerine göre verilen ceza hiçbir
şekilde Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
1 inci fıkrasında belirtilen miktardan az olamaz.
Bir gümrük rejimine tabi tutulan eşyaya ilişkin olarak beyan
edilen ile idarece yapılan muayene neticesinde tespit edilen Gümrük
Tarife İstatistik Pozisyonu arasında farklılık olması ve beyan edilen tarife
pozisyonu ile tespit edilen tarife pozisyonu arasında mali sorumluluklar
açısından fark olmaması ile bir merciinin izni veya kota uygulamasından
kaçınmaya yönelik bir girişim olmaması hallerinde Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
1 inci fıkrası uyarınca usulsüzlük cezası uygulanır.(27.02.2003
tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük
tarihi 01.01.2003 tür)
Vergi
cezası hükmedilmeyecek aykırılıklar
Madde 729 - Genel ve
katma bütçeye dahil kamu kuruluşları ile özel idareler ve belediyeler için
Gümrük Kanununun 234 üncü maddesinin
1 inci ve 2 nci fıkrası hükümleri uygulanmaz. Ancak, bu daire ve müesseselerin
beyannamelerinde beyan ile muayene ve denetleme neticesinde vergi cezasını
gerektirir bir farklılık tespit edildiği takdirde, Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
1 inci fıkrası hükmüne göre işlem yapılır.
Ceza
takdirinde göz önünde bulundurulacak hususlar
Madde 730 - Ceza
uygulamasında, eşyanın beyan edilen cins, nev'i ve niteliği göz önüne alınır.
Ceza uygulanacak eşyanın tarife pozisyonunun alt açılımının belirlenmesi
yönünden, cins, nev'i ve nitelik konusunda yeterli bilgi bulunmadığı takdirde
eşyanın girdiği tarife pozisyonundaki en düşük vergi oranını içeren açılım esas
alınır.
Miktar noksanlık ve fazlalıklarına ilişkin para cezalarının
takdirinde eşyanın tabiatından veya hava etkilerinden doğan farklar yükümlünün
lehine olarak dikkate alınır.
Antrepo ve
gümrükçe uygun görülen yerlerden izinsiz eşya çıkarılması
Madde 731 - Teminat
alınmış olsa bile, gümrük işlemlerine başlanmadan veya bu işlemler bitirilip
gümrük idaresinin izni alınmadan antrepolardan veya gümrük idaresince eşya
konulmasına izin verilen yerlerden kısmen veya tamamen eşya çıkarılması
halinde, çıkarılan eşyanın ithalat veya ihracat vergilerinin yanı sıra, bu
vergilerin 3 katı para cezası alınır.
Antrepolarda
noksan veya fazla çıkan eşya
Madde 732 - Gümrük
antrepolarında veya gümrük idaresince eşya konulmasına izin verilen yerlerde
yapılan sayımlarda kayıtlara göre eşyanın bir kısmının noksan olduğunun
anlaşılması halinde, noksan çıkan eşyanın ithalat veya ihracat vergilerinin yanı
sıra, bu vergilerin 3 katı para cezası alınır.
Gümrük antrepolarında veya gümrük idaresince eşya konulmasına
izin verilen yerlerde yapılan sayımlarda kayıtlara göre fazla eşya çıkması
halinde, bu fazlalılığın geçerli nedenlerden ileri geldiğine gümrük idaresince
kanaat getirilmediği takdirde, bu eşyanın Gümrük Kanununun 177 ila 180 inci
maddesi hükümlerine göre tasfiyeye tabi tutulmasının yanı sıra, fazla çıkan
eşyaya ait ithalat veya ihracat vergileri tutarı kadar para cezası alınır.
Bu maddede belirtilen para cezaları, antrepo işleticilerinin
veya kullanıcılarının sorumlulukları göz önünde bulundurularak, yapılan tespite
göre bunlardan müteselsilen alınır.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Özet beyan hükümlerinin ihlali
Genelgeler 1 2 3 4 5
Tasarruflu Yazılar 1 2 3
Madde 733- Bu maddenin uygulanmasında;
a) Dökme eşya ifadesinden; maden cevheri, mineraller, hurda
demir, kömür, hububat, hayvan yemi, küspe, çimento, kilinker, ponzo, suni
gübre, mucur gibi ambalajlanmamış ve genellikle yükleme ve boşaltması mekanik
vasıta ve tesis gerektiren her nevi gaz, sıvı ve katı maddeler,
b) Dökme olmayan eşya ifadesinden ; levha, kangal, profil,
kütük, firkete, her türlü boru, rulo sac, pik gibi ambalaj olarak sayılabilen
veya ambalajlanmış eşya,
Anlaşılır.
Dökme ve dökme olmayan eşya ayrımında eşyanın miktar ve niteliği
ile sayılabilir olması esas alınır.
Özet beyan eksiklik veya özet beyan fazlalıkları hakkında
aşağıda belirtilen şekilde işlem yapılır.
a) Özet beyan veya özet beyan olarak ku1lanılan belgelerde
kayıtlı miktara göre eksik çıkan kaplar ile dökme eşyada % 3 'ü aşan eksik eşya
hakkında özet beyan eksikliği takibatı yapılır. Gümrük idaresince verilen 3
aylık süre içerisinde söz konusu eksikliğin mahrecinden yüklenmemiş veya
yanlışlıkla başka yere çıkartılmış veya kaza ve avarya sonucunda yok olmuş veya
çalınmış bulunduğu kanıtlanamadığı takdirde Gümrük Kanununun 237 nci maddesinin
1 inci fıkrası uyarınca para cezası alınır. Bu hükme göre ceza belirlenmesinin
mümkün olmadığı durumda, eksik her kap için Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin
1 inci fıkrasında belirlenen tutarda para cezası alınır .
b) Özet beyan veya özet beyan olarak ku1lanılan belgelerde
kayıtlı miktara göre fazla çıkan kaplar ile dökme eşyada % 3 'ü aşan fazlalık
için özet beyan fazlalığı takibatı yapılır. Gümrük idaresince verilen 3 aylık
süre içerisinde söz konusu fazlalığın yanlışlıkla mahrecinden fazla olarak
yüklenmiş olduğunun kanıtlanamaması halinde, söz konusu fazla eşyaya el
konularak müsadere olunur ve fazla çıkan eşyanın CIF kıymeti kadar para cezası
alınır.
Müsaderesi gereken özet beyan fazlası eşya için; gümrük idare
amiri başkanlığında, varsa bir müdür yardımcısı, bir muayene memuru ve bir
gümrük memurundan oluşan heyet marifetiyle müsadere kararı alınır. Müsadere
kararı alınan eşya hakkında tasfiye hükümleri uygulanır.
c) Kap adedi itibariyle tamam çıkan ancak sayı, baş, ağırlık
gibi ölçülerinde eksiklik veya fazlalık olan eşya için takibat yapılmaz.
d) Eksiklik veya fazlalıklar hakkında yapılan takibatın
sonucundan taşıtların sahipleri, kaptanları veya acenteleri sorumlu olacağından,
takibat sonuçlanmadan beyan sahibi tarafından bu eşya hakkında bir rejim
beyanında bulunulmak istenilmesi halinde;
1) Takibatın eksiklikle ilgili olması halinde fiilen bulunan
miktar üzerinden işlem yapılır .
2) Takibatın fazlalıkla ilgili olması halinde fazla bulunan
miktar verilmez. Ancak, eşyanın saklanmasının masraflı ve külfetli olması
halinde bu eşya sahibine yed-i emin olarak teslim edilebilir.
e) Dökme gelen eşyadaki % 3'ü aşmayan özet beyan eksiklik ve
fazlalıkları için takibat yapılmaz.
f) Bu maddede belirtilen para cezaları, yapılan tespite göre
taşıtların sahipleri, kaptanları veya acentelerden alınır.
g) Eşya miktarının gümrük idaresince tespit edilmediği ve
rejim beyanının belgelerinde kayıtlı miktarlara göre yapıldığı durumlarda,
yapılan tespit sonucunda ortaya çıkan özet beyan eksiklik veya fazlalıkları
hakkında sadece özet beyan eksiklik veya fazlalık takibatı yapılır. Bu takibat
sonucunda miktar farklılığı nedeniyle cezayı gerektirir bir durum ortaya
çıkması halinde, Gümrük Kanununun 234 üncü maddesi uygulanmayarak 237 nci maddesine
göre ceza uygulanır.
Özet beyan
eksikliklerinde uygulanacak ceza miktarları, eksikliğin tamamı üzerinden
İthalat Rejim Kararı eki listelerde yer alan gümrük vergisi oranı dikkate
alınmak suretiyle hesaplanır. (23.07.2008 tarih ve 26945 sayılı R.G. ile
eklenmiştir)
TIR
karnesine kayıtlı eşyanın eksik ya da fazla çıkması halinde yapılacak işlemler
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 734 - (03.02.2006 tarih ve 26069
sayılı R.G. ile değişik. Mülga madde için
tıklayın)
Özet beyan olarak verilen TIR karnesinde kayıtlı miktara göre tespit edilen
eksiklik veya fazlalıklar hakkında aşağıdaki işlemler yapılır.
a) TIR karnesinde kayıtlı
miktara göre eksik veya fazla çıkan kaplar ile dökme eşyada %3'ü aşan oranda
eksik veya fazla eşya hakkında eksiklik veya fazlalık takibatı yapılır. TIR
karnesi çıkış (Volet-2) yaprağına ve dipkoçanının ilgili bölümlerine; TIR
karnesinde kayıtlı miktara göre eksik veya fazla çıkan eşya miktarı
kaydedilerek üzerine; "Şartlı İbra Edilmiştir" yazılır veya kaşe
basılır. Bununla birlikte, TIR/Transit Takip Programının "TIR
Volet-2" ekranına "Şartlı İbra Edildi" kaydı düşülür.
b) TIR Karnesinde kayıtlı
miktara göre eksiklik veya fazlalık tespit edildiğini gösterir tutanağın imzalandığı tarihte yapılan bildirim üzerine
3 aylık bir süre verilerek, bu süre içerisinde TIR karnesi hamilinden eksiklik
veya fazlalığın neden kaynaklandığının belgelendirilmesi istenir. TIR karnesi
hamilince eşyanın mahrecinden yüklenmediği veya yanlışlıkla başka yere
çıkarıldığı veya kaza ve avarya neticesinde kaybolduğu veya çalındığına ilişkin
belgenin; eşyanın yüklendiği liman yetkilisi, çıkış acentesi, taşımacı kuruluş
kamu kuruluşu ise bu kuruluştan veya yüklemede bu kurum ve kuruluşların
bulunmaması halinde ihracatçı veya yüklemeyi yapan kuruluştan alınarak, eşyanın
yüklendiği limandaki en büyük mülki idare amiri, gümrük idaresi, ticaret ve sanayi
odaları, liman başkanlığı, konsolosluk veya büyükelçiliklerden herhangi
birisine tasdik ettirilerek ibrazı gerekir. Bu madde hükmünün uygulanmasında
Avrupa Birliği'nin tek bir gümrük bölgesinden oluştuğu göz önünde bulundurulur. (06.03.2009 tarih ve 27161 sayılı R.G. ile
değişik)[129]
c) Eksikliğe ilişkin olarak
verilen süre sonunda ibraz edilen belgelerin geçerli sayılmadığı veya herhangi
bir belge ibraz edilmediği takdirde gümrük idaresince; eksik çıkan eşyaya
isabet eden gümrük vergi ve resimleri tahakkuk ettirilerek TIR karnesi
hamilinden tahsil edilir. Gümrük vergilerinin bu yolla tahsil edilememesi
halinde TIR Sözleşmesi'nin 11 inci maddesinin birinci fıkrasındaki süre dikkate
alınarak kefil kuruluş ve diğer kurumlar nezdinde gerekli takibat yapılır. (06.03.2009 tarih ve 27161 sayılı R.G. ile
değişik)[130]
d) Fazlalığa ilişkin olarak
verilen süre sonunda ibraz edilen belgelerin geçerli sayılmadığı veya geçerli
bir belge ibraz edilmediği takdirde, fazla eşyaya el konularak müsadere edilir
ve fazla çıkan eşyanın CİF kıymeti kadar para cezası alınır.
Müsaderesi gereken beyan fazlası
eşya için; gümrük idare amiri başkanlığında, varsa bir müdür yardımcısı, bir
muayene memuru ve bir gümrük memurundan oluşan heyet marifetiyle müsadere kararı alınır. Müsadere kararı
alınan eşya hakkında tasfiye hükümleri uygulanır.
e) Eksiklik ve fazlalığa
ilişkin olarak verilen süre içinde ve de geçerli belge ibraz edildiğinin
anlaşılması durumunda, TIR karnesinin çıkış (Volet-2) yaprağına "Şartlı
İbra Kaldırılmıştır" meşruhatı verilir. TIR/ Transit Takip Programının
"TIR Volet-2" ekranında "Şartlı İbra Edildi" şerhi
kaldırılarak "İbra Edildi" şeklinde kayıt düşülür.
f) TIR karnesinde kayıtlı
dökme gelen eşyadaki %3'ü aşmayan eksiklik veya fazlalıklar için takibat
yapılmaz.
g) TIR karnesinde kayıtlı
eşyadan kap adedi itibariyle tamam çıkan ancak, sayı, baş, ağırlık gibi
ölçülerinde eksiklik veya fazlalık olan eşya için takibat yapılmaz.
Dahilde
işleme rejimi, gümrük kontrolü altında işleme rejimi ve geçici ithalat rejimine
ilişkin hükümlerin ihlali
Tasarruflu Yazılar 1 2 3
Madde 735 - Gümrük Kanununun 108 ila 122 nci
maddelerinde düzenlenen dahilde işleme rejimi, 123 ila 127 nci
maddelerinde düzenlenen gümrük kontrolü altında işleme rejimi ile 128 ila 134 üncü
maddelerinde düzenlenen geçici ithalat rejimine ilişkin hükümlerin ihlali
halinde, Gümrük Kanununun 238 inci maddesi
uyarınca işlem yapılır.
Ancak eşyanın yurt dışı edilmesi, ya da hazineye hiçbir
masraf getirmeyecek şekilde gümrük idaresinin gözetiminde imhası veya gümrüğe
terk edilmesinin talep edilmesi halinde, sadece eşyaya ilişkin gümrük
vergilerinin iki katı para cezası alınır, teminata bağlanan vergi iade edilir.
Dış ticaret rejimi uyarınca ibrazı zorunlu belgeler temin edilerek eşyanın
serbest dolaşıma girişinin talep edilmesi halinde Gümrük Kanununun 134 üncü maddesi
uyarınca hesaplanan gümrük vergileri tahsil edilmekle birlikte bu vergilerin
iki katı para cezası uygulanarak işlem yapılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Usulsüzlüklere İlişkin Cezalar
Gümrük
vergisinden muaf eşyanın gümrük işlemleri yaptırılmaksızın ithal veya ihracı
Madde 736 -
İthalat veya
ihracat vergilerinden muaf eşyayı Gümrük Kanununun 33 üncü maddesi
hükümleri gereğince belirlenen gümrük kapıları dışında başka yerlerden izinsiz
olarak ithal veya ihraç veya bunlara teşebbüs edenlerle, bu tür eşyayı gümrük işlemlerini
yaptırmaksızın yurda sokanlar veya çıkaranlar ile buna teşebbüs edenlerden, söz
konusu eşyanın ithalata konu olması halinde, CIF değerinin, ihracata konu
olması halinde ise FOB değerinin onda biri oranında para cezası alınır.
Tasfiyeye
tabi eşya için alınacak para cezası
Madde 737 -
Gümrük
Kanununun eşyanın ihale yoluyla satışını düzenleyen 179 uncu maddesinin
1 inci fıkrası hükmüne göre, beyan sahibinin söz konusu eşyayı serbest dolaşıma
giriş rejimine tabi tutmak istemesi halinde, eşyanın döviz cinsinden CIF değerinin
% 1`i oranında para cezası Türk Lirası olarak alınır.
Gümrük
kanununda ayrı bir ceza tayin edilmemiş haller
G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri
No: 66)
Madde 738 -
a) Gümrük
Kanununda ayrı bir ceza tayin edilmiş haller saklı kalmak üzere, adı geçen
Kanuna ve bu Kanunda tanınan yetkilere dayanılarak çıkarılan tüzük, yönetmelik,
tebliğ ve talimatlarla getirilen şekil ve usullere aykırı hareket edenlere 157 YTL[131]
usulsüzlük cezası uygulanır. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile
yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
b) (a) fıkrasında belirtilen tutar, her yıl, bir önceki yıla
ilişkin olarak 213
sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında
arttırılır ve bu hesaplamada 1 YTL[132].'na
kadar olan tutarlar dikkate alınmaz.
c) Usulsüzlük cezası aşağıdaki hallerde (a) fıkrasında
belirtilen miktarın iki katı olarak uygulanır:
1) Gümrük Kanununun 6 ve 7 nci maddelerine
göre, gümrük idarelerince verilen kararlara dayanak oluşturan belge ve
bilgilerin, ilgili kişiler tarafından yanlış olarak verilmesi;
2) Vergi kaybı doğurmamasına karşın, Gümrük Kanununun 24 üncü maddesine göre
birbirleriyle ilişkisi bulunan kişiler arasında bir satış işlemi olması ve bu
ilişkinin beyan edilmemesi;
3) Yabancı limanlardan gelen veya Türkiye Gümrük Bölgesinden
yabancı limanlara giden gemilerin geliş ve gidişlerinden en az 3 saat önce
sahip veya acentesi tarafından gümrük idaresine bilgi verilmemesi;
4) Gümrük Kanununun 42 nci maddesine
göre özet beyan veya özet beyan olarak kullanılan ticari veya resmi belgenin
süresi içinde verilmemesi;
5) Türkiye Gümrük Bölgesinde karayoluyla transit eşya taşıyan
taşıtların Gümrük Kanununun 91 inci maddesine
göre verilen süreleri 24 saate kadar aşması;
6) Gümrük antrepolarının Gümrük Kanununun 93 üncü maddenin 3
üncü fıkrasında belirtilen teknik donanımlarında noksanlık bulunması;
7) Gümrük antrepo rejimine tabi tutulan eşyanın, antrepolara
konuldukları tarihte işleticiler tarafından kayıtlara geçirilmemesi;
8) Gümrük kontrolü altında işleme rejimi çerçevesinde Türkiye
Gümrük Bölgesine getirilen eşyanın, süresi içinde rejimin gerektirdiği işlemlerinin
bitirilmemesi;
9) Geçici olarak Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılan
eşyanın verilen süreyi aştıktan sonra geri getirilmesi;
10) Herhangi bir ihracat iadesinden yararlanmayan veya
ihracat vergisine ve ticaret politikası önlemlerine tabi olmayan ihracata konu
eşyanın cins, tür, miktar veya kıymetinin yanlış beyan edilmesi;
11) Serbest bölgelerde çalışan veya buralara giren ve çıkan
kişilerin bu Kanunla konulmuş kurallara uymaması.
12) Gümrük Kanununun 13 üncü maddesinde
belirtilen belgelerin 5 yıl süreyle saklanmaması.
d) Usulsüzlük cezası aşağıdaki hallerde (a) fıkrasında belirtilen
miktarın dört katı olarak uygulanır:
1) Bir kişinin Gümrük Kanununun 5 inci madde hükümlerine
göre geçerli bir temsil yetkisi olmadığı halde başka bir kişi adına veya
hesabına gümrük idarelerinde iş takip etmesi;
2) Gümrük Kanununun 34 üncü maddesinin
2 nci fıkrası hükümlerinin aksine, karayolu taşıtlarının gümrük idaresinin izni
olmadan yük veya yolcu alarak yoluna devam etmesi;
3) Gümrük Kanununun 45 inci maddesinin
1 inci fıkrası hükümlerine aykırı olarak, gümrük idaresine özet beyan veya özet
beyan olarak kullanılan ticari veya resmi belge verilmeksizin taşıtlardan eşya
boşaltılması, bu belgelerde kayıtlı eşyanın cinsinin yanlış beyan edilmesi veya
kapların türleri ile üzerlerinde kayıtlı numara ve işaretlerin özet beyan kayıtlarına
uygun olmaması;
4) Türkiye Gümrük Bölgesinde karayoluyla transit eşya taşıyan
taşıtların Gümrük Kanununun 91 inci maddesine
göre verilen süreleri 48 saate kadar aşması;
5) Genel antrepo ve serbest bölgelere getirilen, parlayıcı,
patlayıcı veya bir arada bulundukları eşya için tehlikeli olan ya da
korunmaları özel düzenek ve yapılara gerek gösteren eşyanın Gümrük Kanununun 94 ve 154 üncü maddesi
hükümlerine aykırı olarak genel amaçlı eşya konulan yerlerde depolanması;
6) Gümrük antrepolarında bulunan eşyanın gümrük idarelerinin
izni olmaksızın Gümrük Kanununun 102 nci maddesinde
belirtilen elleçlemelere tabi tutulması;
e) Usulsüzlük cezası aşağıdaki halde (a) fıkrasında belirtilen
miktarın altı katı olarak uygulanır:
Türkiye Gümrük Bölgesinde karayoluyla transit eşya taşıyan
taşıtların Gümrük Kanununun 91 inci maddesine
göre verilen süreleri 72 saate kadar aşması;
f) Usulsüzlük cezası aşağıdaki hallerde (a) fıkrasında
belirtilen miktarın sekiz katı olarak uygulanır:
1) Gümrük Kanununun 34 üncü maddesinin
3 üncü fıkrası hükümlerinin aksine, Türkiye Gümrük Bölgesine giren gemilerin
rota değiştirmesi, yolda durması, başka gemilerle temas etmesi, gümrük gözetimi
yapılması için yol kesmemesi veya gümrük idaresi bulunmayan yerlere yanaşması;
2) Taşıtların Gümrük Kanununun 33 üncü ve 91 inci maddesine
belirtilen önceden belirlenmiş yollar dışında seyretmesi;
3) Türkiye Gümrük Bölgesinde karayoluyla transit eşya taşıyan
taşıtların Gümrük Kanununun 91 inci maddesine
göre verilen süreleri 72 saatten daha fazla bir süre ile aşması.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Ceza kararlarının verilmesi, tebliği ve kayda geçirilmesi
Genelgeler 1 2
Tasarruflu Yazılar 1 2
Örnek Ceza Kararı
Madde 739 - Gümrük Kanununun 234 ila 241 inci
maddelerine göre hükmedilecek para cezalarına, gümrük işleminin yapıldığı
gümrük idare amirleri tarafından gerekçesi de belirtilmek suretiyle karar
verilir.
Gümrük Kanununun 234 üncü maddesinde
belirtildiği üzere muayene sonunda beyana göre meydana çıkarılan farklardan
ötürü ceza alınması gereken hallerde bu husus ilgili muayene memuru tarafından
idare amirine bildirilir. Muayene memuru tarafından farkına varılmayıp daha
sonra teftiş veya kontrol sırasında meydana çıkarılan farklar ise, ayrı bir
yazı ile ceza kararını verecek idare amirine bildirilir.
Ceza kararları, olay açıklanmak suretiyle gerekçeli bir
şekilde üç nüsha halinde yazılır. Bir nüshası yazı ile yükümlüye tebliğ olunur.
Diğer iki nüshadan biri birinci nüsha beyannameye eklenir, diğeri sıra numarası
altında bir klasör içinde saklanır.
İlgili memurlarca yapılacak ceza teklifleri, idare
amirlerince uygun görülmediği takdirde gerekçesi gösterilmek suretiyle aynı
şekilde karara bağlanır.
Kararlar tarih sırasına göre numara verilerek 81 no.lu ekteki
deftere kaydolunur ve örnekleri bir klasör içinde saklanır.
Kararların kesinleşip kesinleşmediği izlenerek bu deftere
kaydolunur.
Ceza
kararlarının re'sen düzeltilmesi
Madde 740 -
Ceza kararlarında
idareden kaynaklanan bir nedenle hata yapılmışsa bu karar, aleyhine karar
verilen kimselere yapılacak tebligattan önce veya sonra düzeltilebilir.
ONİKİNCİ KISIM
İtirazlar
Düzeltme talepleri
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 741 - Yükümlüler, kendilerine tebliğ
edilen gümrük vergileri için, tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde,
başvurularına ilişkin gerekçeleri de açıkça gösteren bir dilekçeyi ilgili
gümrük idaresine vererek düzeltme talebinde bulunabilir.
Süresi içinde yapılmayan başvurular değerlendirilmez ve durum
talepte bulunan yükümlüye bir yazı ile bildirilir.
Düzeltme
taleplerinin incelenmesi
Madde 742 -
Düzeltme
talebine ilişkin dilekçe öncelikle şekil yönünden incelenir. Bu incelemede,
başvurunun süresi içinde yapılıp yapılmadığı ile dilekçeyi verenin yükümlü veya
onun temsilcisi olup olmadığına bakılır.
Dilekçe, halen görevli ise belge kontrolünü ve/veya fiziki
kontrolü yapan muayene memuruna havale edilir. Bunun mümkün olmaması halinde,
başka bir muayene memuruna verilir. Dilekçede ileri sürülen iddiaları
kanıtlayıcı fotoğraf, katalog, prospektüs gibi belgelerin yanı sıra
gerektiğinde eşyadan alınacak numuneler de incelenir ve karar taslağı ilgili
muayene memuru tarafından hazırlanır.
Hazırlanan karar taslağını inceleyen gümrük müdürü bu görüşe
aynen katılarak karar verebileceği gibi, karar taslağının değiştirilmesini de
isteyebilir. Karar, yükümlünün talebini haklı görmeyen nitelikte ise bu durum,
nedenleri ile birlikte karara yazılır ve yükümlüye tebliğ edilir. Karar, yükümlünün
talebini haklı çıkarır nitelikte ise, vergi tahakkuku buna göre düzeltilir.
Karar, yükümlünün talebinden ve ilk tahakkuktan daha farklı bir tahakkuku gerektiriyorsa
vergiler buna uygun olarak düzeltilerek tahakkuk ettirilir. Bu durumda da karar
yükümlüye veya temsilcisine tebliğ edilir.
İtirazların
yapılacağı haller ve itiraz mercileri
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 743 - Yükümlüler;
a) Düzeltme taleplerine ilişkin kararlara,
b) Gümrük vergilerine,
c) Cezalara,
d) İdari kararlara,
Karşı 7 gün içinde kararı alan gümrük idaresinin bağlı
bulunduğu gümrük başmüdürlüğüne, ilk kararın alındığı idarenin gümrük
başmüdürlüğü olduğu hallerde, 15 gün içinde Müsteşarlığa itiraz edebilir.
Yükümlüler, gümrük vergilerine karşı gümrük idarelerine düzeltme talebinde
bulunmadan bir üst merciye itiraz edebilir.
(23.03.2007
tarih ve 26471 sayılı R.G. ile eklenmiştir) Bu Yönetmelik uyarınca yapılacak itirazların süresi içerisinde olup
olmadığının tespitinde;
1 - Taahhütlü olarak posta yolu ile yapılacak itirazlarda,
itiraz dilekçesinin postaya verildiği tarih,
2 - Posta yolu ile veya doğrudan doğruya ilgili gümrük
idaresine yapılacak itirazlarda, itiraz dilekçesinin itirazın yapıldığı gümrük
idaresinin kaydına giriş tarihi,
dikkate alınır.
İtirazların
karara bağlanması
Madde 744 - İtirazlar, anlaşmazlığa konu
beyanname ve sair her türlü belge ile eşyadan alınacak örnek, örnek alınması
mümkün olmayan hallerde eşyanın kendisi veya fotoğraf, katalog, prospektüs gibi
eşyayı görmeden fikir verecek diğer belgelerin incelenmesi veya gerek duyulması
halinde ilgili gümrük idaresinin mütalaası da alınmak suretiyle gümrük başmüdürlüklerince
30 gün, Müsteşarlıkça ise 45 gün içinde karara bağlanarak ilgili kişiye tebliğ
edilir.
İdari yargıya
başvuru
Madde 745 - Gümrük başmüdürlükleri
ile Müsteşarlığa yapılan itirazların ret kararlarına karşı söz konusu
kararların tebliğ tarihinden itibaren dava açma
süresi içinde işlemin yapıldığı gümrük müdürlüğünün veya gümrük
başmüdürlüğünün bulunduğu yerdeki idari yargı mercilerine başvurulabilir.
İtirazın incelenmesi sırasında gümrük idaresine sunulmamış
bilgi ve belgeler idari yargı mercilerine ibraz edilemez.
İdari itiraz yolları tüketilmeden yargıya başvurulamayacağı gibi,
alınan kararlara karşı idari yargı merciine başvurulması, bu kararın idare
tarafından uygulanmasına engel oluşturmaz.
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
Düzeltme talepleri ve itirazların karara bağlanmasından önce
eşyanın çekilebilmesi
Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5
Madde 746 - Yükümlüler, mercilerince verilecek
kararlardan önce, ihtilaf konusu eşyayı çekmek isterlerse, aşağıda yazılı
şartlarla istekleri kabul olunur ve eşyanın çekilmesine izin verilir.
a) Kararların yükümlüce tebellüğ edilmiş olması ve
taleplerinin bir dilekçe ile gümrüğe verilmiş olması,
b) Yükümlünün beyanına göre yapılan
vergi tahakkukları ile gümrük idaresince tahakkuk ettirilen bütün vergiler
arasındaki farkın teminata bağlanması,[133](31.05.2003 tarihli, 25124 sayılı R.G. ile
yayımlana yönetmelik ile değişik hali)
c) Uyuşmazlığın idari yargı merciine intikali halinde bu
hususun belgelenmesi,
d) İdarece gerekli görülecek her türlü bilgi veya belgenin
sunulması.
Ancak, vergi tahakkukunun kesinleşmesinden önce idare ile
yükümlü arasında çıkan uyuşmazlık yürürlükteki yasaklama ve kısıtlama
hükümlerini ihlal eder mahiyette olduğu takdirde, bu madde hükmü uygulanmaz.
Birinci fıkranın (b) bendinin uygulanmasında araştırma
yapılan hallerde, araştırmanın bu maddenin uygulanmasının talep edildiği
tarihten itibaren bir yılda sonuçlanmaması halinde, gümrük idaresinde mevcut
verilere göre işlem sonuçlandırılır. Bu süreden sonra alınan cevaplar
çerçevesinde vergi farkı ortaya çıkan hallerde gerekli işlemler yerine
getirilir. (20.01.2007 tarihli ve 26409
sayılı R.G. ile değişik)[134]
İtiraz ve
düzeltme talebinde bulunulamayacak haller
Madde 747 - Yükümlüler, gümrük idaresine
verdikleri beyanname ve bu beyanname eki belgeler esas alınmak suretiyle
kendileri tarafından hesaplanan gümrük vergilerine itirazda ve düzeltme
talebinde bulunamazlar. Gümrük vergilerinin bilgisayar sistemi tarafından
hesaplanması durumunda, beyannamenin tescil edilmesi gümrük vergilerinin beyan
sahibi tarafından hesaplanması anlamına gelir.
Tahlile itiraz ve ikinci tahlil
G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri
No: 66)
Genelgeler 1 2 3
Tasarruflu
Yazılar 1 2
Madde 748 - İlgili kişilerce 206 ncı maddeye göre tebliğ
edilen tahlil sonuçlarına karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde gümrük
başmüdürlüğüne bir dilekçe ile itiraz edilebilir.(14.08.2002
tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik)
Dilekçede, beyanname numarası ve tescil tarihi ile eşyanın
cins ve türü, tahlile ne yönden itirazda bulunulduğu, gözlemci kimyager bulundurulup
bulundurulmayacağı, bulundurulacaksa adı soyadı ve adresi gösterilir.
İdarece yapılan inceleme sonunda, itirazın kanuni süresi
içinde yapıldığı ve eşyanın örneklerinin henüz gümrükte bulunduğu tespit
olunursa, yükümlü itirazında haklı çıktığı takdirde geri verilmek üzere, ilgili
kuruluşların görüşleri alınmak suretiyle Müsteşarlığın bağlı olduğu Bakanlık
tarafından ikinci tahlil icap ettiren her bir örnek için 404
YTL[135]
tahlil masrafı alınır. Bu tutar, her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu
uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında
arttırılır ve bu hesaplamada 1 YTL.'sına
kadar olan tutarlar dikkate alınmaz. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G.
ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
İkinci tahlilin yapılacağı yer ve katılacaklar
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 749 - İtiraz üzerine, birinci tahlilin
yapıldığı gümrük laboratuarında görevli olan ve ilk tahlili yapan kimyager
dışındaki iki kimyager tarafından ikinci tahlil yapılır. Yükümlünün talebi
halinde, gümrük idareleri, gümrük kimyageri olmayan bir gözlemci kimyagerin de
ikinci tahlilde hazır bulunmasına izin verir.
Gözlemci kimyager yapılan duyuruya rağmen gelmediği takdirde
tahlil gıyabında yapılır.
İki kimyagerden fazla kimyager bulunmayan gümrük
laboratuarında yapılan tahlile itiraz edilmesi halinde, ikinci tahlil en az iki
kimyager bulunan en yakın gümrük idaresine ait laboratuarda yaptırılır.
Birinci tahlilin gümrük laboratuarları
haricinde bir laboratuarda yapılmış olması halinde ikinci tahlil Gümrükler
Başmüdürlüğünce uygun görülecek bir laboratuarda yaptırılır. (Bu fıkra,
27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile eklenmiş
olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
İkinci
tahlilde kullanılacak örnekler
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 750 - İkinci
tahlil birinci tahlilden artan örnekler üzerinde yapılır. Birinci tahlil
eşyanın kendisi üzerinde yapılmış ise, ikinci tahlil de aynı eşya üzerinde
yapılır. Şu kadar ki, bu örneklerin üzerindeki mühür ve etiketlerin
koparılmamış olması ve ikinci tahlil, eşyanın kendisi üzerinde yapılacaksa
bunun halen gümrük idaresinde bulunması şarttır. Aksi halde durum bir tutanak
ile tespit edilerek numuneler belgesi ile birlikte gümrük idaresine geri
verilir ve yapılacak işlem konusunda karar verilir.
İkinci
tahlil raporları
Madde 751 - İkinci
tahlil raporları 82 no.lu ekte yer
alan basılı kağıtlara yazılır ve birinci tahlil raporları gibi ayrı bir sıra
numarası alır ve aynı şekilde 83 no.lu ekteki ayrı bir kayıt defterine
geçirilir.
İkinci tahlil raporları yükümlüler tarafından gözlemci
sıfatıyla bulundurulan kimyagerlere de imza ettirilir. İkinci tahlil raporları
gözlemci kimyagerler tarafından mütalaalı olarak imza edilmiş ise, bu mütalaaya
karşı laboratuar sorumlusu veya yerine görevlendirilen kimyager, laboratuar
sorumlusu bulunmayan yerlerde de ikinci tahlili yapan kimyager tarafından fenni
esaslara dayanılarak ayrı bir mütalaa yazılarak rapora eklenir.
07.10.2009
Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
İkinci tahlil sonucu
Genelgeler 1
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 752 - İkinci tahlil sonucu, eşyanın
teknik özellik ve niteliklerinin tayin ve tespiti bakımından kesindir. Bu
sebeple, yükümlülere ikinci tahlil sonucu ile bu sonuca göre yapılan tarife
uygulaması ve tahakkuk ettirilen vergiler duyurulur.
Ancak, birinci ve ikinci tahlile karşı Müsteşarlığın tahlil
yaptırma hakkı saklıdır.
İtirazın
düşmesi ve cezada indirim
Madde 753 - Gümrük
Kanununa göre verilen para cezalarına karşı idari yargı mercilerine itiraz
yoluna gidilmeden ve ceza kararlarının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün
içerisinde söz konusu cezanın ilgili kişi tarafından ödendiği veya ödeneceği
yazılı olarak gümrük idaresine bildirildiği ve bu miktarın ceza kararlarının
tebliğ tarihinden itibaren iki ay içinde ödendiği hallerde ilgili kişilerin
itirazı düşer. Bu durumda, kesilen para cezası üçte bir noksanı ile tahsil
edilir.
Ceza süresi içerisinde ödenmediği takdirde karar kesinleşir
ve para cezası indirimsiz olarak uygulanır.
ONÜÇÜNCÜ KISIM
Yürürlükten Kaldırılan Hükümler,
Geçici Maddeler ve Yürürlük
BİRİNCİ BÖLÜM
Yürürlükten Kaldırılan
Hükümler
Madde 754 - Bu
Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla;
1) 20.01.2000 tarih ve 23939 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan Gümrük Yönetmeliği ile bunun ek ve tadilleri,
2) 17.06.1998 tarih ve 23375 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan Bilgisayar Sistemi Bulunan Gümrük İdarelerinde Yürütülecek İşlemlere
İlişkin Yönetmelik ile bunun tadilleri,
Yürürlükten kaldırılmıştır.
İKİNCİ BÖLÜM
Geçici Maddeler
Geçici Madde 1- Başka
Yönetmeliklerde Gümrük ve Tekel Bakanlığına; Gümrük Müsteşarlığının görev ve
yetki alanına giren konularda Maliye ve Gümrük Bakanlığına yapılan atıflar
Gümrük Müsteşarlığına yapılmış sayılır.
Halen yürürlükte bulunan
düzenlemelerde Gümrük Yönetmeliği ile söz konusu Yönetmelikte değişiklik yapan
yönetmeliklere yapılmış olan atıflar bu Yönetmeliğe yapılmış kabul edilir.
Geçici Madde 2 - Bu Yönetmeliğin
yürürlüğe girdiği tarihte bir eşya hakkında rejim beyanında bulunulmuş olmakla
birlikte, henüz sonuçlandırılamamış gümrük işlemlerinin yürütülmesinde beyan
hak sahibinin lehine olan hükümler uygulanır.
Geçici Madde 3(23.12.2003 tarihli,
25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[136] Yürürlük
Tarihi 23.01.2004)- Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce,
Müsteşarlıkça Gümrük Mevzuatı kapsamında düzenlenen ve Gümrükçe Onaylanmış Kişi
unvanına hak kazandıran Basitleştirilmiş Usul İzin Belgesi, Sonradan Kontrole
Tabi İthalatçı Belgesi, Onaylanmış İhracatçı Yetki Belgesi ve Gümrükçe
Onaylanmış Kişi Unvan Belgesi sahibi kişiler, söz konusu belgelerin sağladığı
hak ve uygulamalardan 31/12/2004 tarihine kadar yararlanmaya devam ederler.
Belgelerini, Onaylanmış Kişi Statü Belgesi ile değiştirmek isteyenlerin, en geç
31/10/2004 tarihine kadar aranan belgelerle birlikte Gümrük Müsteşarlığına
başvurmaları gerekir.
Bu süre içerisinde başvuruda bulunmayan kişiler, belge kapsamında hak kazandıkları uygulamalardan Onaylanmış Kişi Statü Belgesi verilinceye kadar yararlandırılmazlar.Bu Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten sonra Gümrükçe Onaylanmış Kişi Unvan Belgesi için yapılan başvurular, bu Yönetmelikte öngörülen koşulların sağlandığına ilişkin bilgi ve belgeler tamamlandıktan sonra Onaylanmış Kişi Statü Belgesi başvurusu olarak değerlendirilir.
Tasarruflu Yazılar 1
------------------------------------------------------
Geçici Madde 4- 31/12/2002
tarihine kadar 602 nci maddenin
birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan koşulu yerine getirmeyen ve (c)
bendinde belirtilen 100.000 ABD Doları tutarında götürü teminatı ilgili gümrük
müdürlüğüne teslim etmeyen firmaların 1/1/2003 tarihinden itibaren bunkerlik
hizmeti yapmasına izin verilmez.
Geçici
Madde 5- 4458 sayılı Gümrük Kanununun yürürlüğe girdiği tarihte
Gümrük İdarelerinde iş takibi yapmak amacı ile Gümrük Müşavirliği adı altında
Gümrük Müşaviri ve Gümrük Müşavir Yardımcıları tarafından kurulmuş olan
şirketlerin bu faaliyetleri, 31/12/2005 tarihine kadar eski hükümler
çerçevesinde devam eder. (26.06.2002 tarih ve 24797 sayılı
R.G. ile yayımlanan Yönetmelik Değişikliği ile eklenmiştir) (27.02.2003
tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük
tarihi 01.01.2003 tür) (30.12.2003 tarihli, 25332 sayılı R.G. ile değişik) (07.04.2005
tarihli, 25779 sayılı R.G. ile değişik)
Tasarruflu Yazılar 1 2 3
------------------------------------------------------
Geçici
Madde 6- 4811 sayılı Vergi Barışı Kanununun 14 üncü maddesi
hükmünden yararlananlar için, bu Yönetmeliğin 17/B maddesinin[137]
birinci fıkrasının (a) bendinde geçen 'vergi kaçakçılığı suçlarından mahkumiyet
kararı olmaması' koşulu uygulanmaz. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan
Yönetmelik ile EKLENMİŞTİR. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
Geçici Madde 7-
Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce mülga hükümlere göre götürü
teminatı geçici olarak iptal edilen yükümlülerin bu Yönetmeliğin yayımı
tarihinden itibaren 3 ay içinde başvurmaları halinde götürü teminattan tekrar
yararlanma hakkı sağlanır. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile
EKLENMİŞTİR)
Geçici Madde 8 - Bu Yönetmeliğin 706-713 üncü maddeleri gereğince 2005
yılı içerisinde yapılması gereken Gümrük Müşavir ve Gümrük Müşavir Yardımcılığı
sınavları, Müsteşarlıkça belirlenecek usül ve esaslar çerçevesinde bir defaya
mahsus olmak üzere Müsteşarlık tarafından yapılır. (15.12.2004 tarihli, 25671 sayılı R.G.ile
yayımlanan yönetmelik ile eklenmiştir)
Genelgeler
1
-------------------------
07.10.2009 Tarihi itibariyle yayımlanan Gümrük
Yönetmeliği ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Yürürlük ve Yürütme
Yürürlük
Madde 755 - Bu Yönetmelik
yayımlandıktan bir ay sonra yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 756 -
Bu
Yönetmelik hükümlerini Gümrük Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakan yürütür.
Geçici Madde 1- Aynı Yönetmeliğin 198, 199 ve 200 üncü maddelerinin yürürlüğü 1/3/2003 tarihine ertelenmiştir. (Bu Geçici Madde, 27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile eklenmiştir olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)Geçici Madde 2- Aynı Yönetmeliğin 602 nci maddesi uyarınca alınmış teminat mektupları, 1/3/2003 tarihine kadar 80.000 ABD Doları olarak yenilenir. . (Bu Geçici Madde, 27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile eklenmiştir olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
YÖNETMELİK MADDELERİNDE YAPILAN BAZI
DEĞİŞİKLİKLERLE İLGİLİ
MÜLGA METİNLER
TIR karnesine kayıtlı eşyanın eksik ya da fazla çıkması
halinde yapılacak işlemler
Tasarruflu Yazılar 1 2 3
Madde 734- TIR karnesindeki kayda göre eşyada noksanlık veya
fazlalık bulunduğu takdirde, TIR karnesi çıkış (Volet-2) yaprağına ve
dipkoçanına eşyada kaç kap noksanlık veya fazlalık bulunduğuna dair meşruhat
düşülerek karne üzerine "Şartlı İbra Edilmiştir" şeklinde açık ve okunaklı biçimde
yazılır veya kaşe basılır.
TIR karnesinde kayıtlı eşyanın noksan çıkması durumunda,
ilgili gümrük idaresince TIR karnesi hamiline 6 aylık süre verilerek, bu süre
içinde, noksan çıkan eşyanın mahrecinden yüklenmediği hususunda mahallinde
düzenlenmiş bir belgenin veya yanlışlıkla bir başka yere çıkarıldığı, kaza veya
avarya neticesinde kaybolduğu ya da çalındığı hususunda resmi makamlardan
alınmış belgelerin konsolosluk veya büyükelçiliklere tasdik ettirilerek ibrazı
istenir.
Bu şekilde şartlı olarak ibra edilen TIR karnesi,
Müsteşarlığa (Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü) gönderilmeyerek bu husus;
ayrıntısını (gümrük idaresinin adı, TIR karnesi numarası, tescil no ve
tarih)içerecek şekilde açıklamalı bir yazı ile bildirilir.
Noksanlığa ilişkin olarak düzenlenen belgelerin, verilen
süre içinde ibraz edildiği ve de geçerli olduğunun anlaşılması durumunda, TIR
karnesinin çıkış (Volet-2) yaprağına "Şartlı İbra Kaldırılmıştır" meşruhatı
verilerek ve noksanlık kaldırma kararının bir örneği mutlaka TIR karnesi çıkış
(Volet-2) yaprağına eklenmek suretiyle usulüne uygun olarak Müsteşarlığa
(Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü) gönderilir.
Noksanlık nedeni ile verilen 6 aylık süre sonunda ibraz
edilen belgelerin geçerli sayılmadığı veya herhangi bir belge ibraz edilmediği
takdirde gümrük idaresince noksan çıkan eşyaya isabet eden gümrük vergi ve
resimleri tahakkuk ettirilerek TIR karnesi hamili nezdinde takibata geçilir.
Gümrük vergilerinin bu yolla tahsil edilememesi halinde ise TIR karnesi aslı,
giriş tarihinden itibaren 1 yıllık zaman aşımı süresi de dikkate alınarak
ilgili belgelerle birlikte kefil kuruluş ve diğer kurumlar nezdinde gerekli
takibatta bulunulmak üzere derhal Müsteşarlığa (Gümrükler Kontrol Genel
Müdürlüğü) gönderilir.[138]
TIR karnesinde kayıtlı eşyanın fazla çıkması durumunda
tüm idari ve yasal işlemler ilgili gümrük idaresince yerine getirileceğinden bu
durumda olan TIR karneleri için "Şartlı İbra Edilmiştir" meşruhatı verilerek
TIR karnesi çıkış (Volet-2) yaprağının onaylı fotokopisi usulüne uygun şekilde
bordrolanıp Müsteşarlığa (Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü) gönderilir. Şartlı
ibra edilen karne asılları ise gümrük idaresinde saklanır.
01.08.2006 tarihli ve
26276 sayılı R.G. ile yayımlanan Gümrük Yönetmeliğinde Değişiklik
Yapılmasına Dair Yönetmeliğin- Geçici Maddesidir
GEÇİCİ MADDE - Bu
Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten önce; adlarına Onaylanmış Kişi Statü Belgesi
düzenlenmiş olanlar için belge geçerlilik süresi sonuna kadar Gümrük
Yönetmeliğinin 136 ncı
maddesinin beşinci fıkrasının uygulanmasında ve yine bu tarihten önce
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi müracaatında bulunanların belge müracaatlarının
değerlendirilmesinde bu Yönetmeliğin 1 inci maddesi ile değiştirilmeden önceki
Gümrük Yönetmeliğinin 136 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde yer
alan asgari ödenmiş sermaye tutarları esas alınır. (01.09.2006 tarihli ve 26276 sayılı R.G. ile yayımlanan Gümrük
Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin- Geçici Maddesidir)
Madde 286 nın
20.01.2007 tarihli ve 26409 sayılı R.G. ile değişmeden önceki hali;
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6 7Madde 286- Genel ve özel antrepo olarak kullanılacak bina, yapı ve eklentilerinde Müsteşarlıkça aşağıdaki nitelik ve şartlar aranır. Ancak, özellikleri dolayısıyla E ve F tipi antrepolarda, bu şartların tümü veya bir kısmı aranmayabilir.a) A, B, C, D, E ve F tipi antrepoların, birden fazlasının aynı bina veya eklentilerinde bir arada bulunmamak,b) Eşyanın iyi saklanmasına, yangından korunmasına ve çağdaş tekniğe uygun yangın söndürme düzenine sahip bulunmak,c) Gümrük idaresince kabul edilen giriş ve çıkış kapılarından başka bütün kapı ve menfezleri eşya çıkarılmasına uygun olmayacak şekilde kapatılmış olmak,d) Antrepo binası ve eklentilerinin, Hazine haklarının korunmasını sağlamak üzere yetkili gümrük memurlarınca içerden ve dışarıdan kontrolün kolaylıkla yapılmasına elverişli olmak,e) Eşyanın yükleme ve boşaltmasını zorlaştırıcı konumda olmamak, f) Yanıcı, parlayıcı, patlayıcı ve bir arada bulunmaları tehlike arz eden eşyanın konulacağı antrepoların ilgili oldukları fabrika sahası içinde veya meskun mahal dışında bulunmak,g) Hava muhalefetinde zarar görmeyecek, kapalı yerlere alınamayan sadece ağır ve hacimli eşyanın konulması kaydıyla antrepo binalarının eklentisi durumundaki üstü açık sahaların etrafı içeriden dışarıya eşya çıkarılmasına imkan vermeyecek şekilde yüksek duvar veya kalın parmaklıklarla çevrilmiş olmak,h) Deniz kenarında, demiryolu hattı üzerinde veya hava taşıtlarının kalktıkları veya indikleri meydan veya limanlarda, eşya taşıyan araçların geçeceği yolların, kapıların giriş çıkış bakımından elverişli olduğu yerlerde bulunmak,ı) Eşyanın antrepo içinde kolaylıkla ve emniyetle nakli, istifi, tartılması, ölçülmesi gibi, hizmetlerin yapılmasına ve taşıtlarına yükletilmesine ve bunlardan boşaltılmasına yarayan gerekli, fenni tesisler, alet ve cihazlarla donatılmış olmak,j) Elleçleme ve/veya işleme faaliyetlerinin yapılacağı antrepolarda bu faaliyetlerin yapılması için gerekli donanıma sahip olmak,k) İçerisine bol ışık girecek surette yapılmış ve ayrıca fenni aydınlatma düzenini haiz bulunmak,l) En az bir muayene yeri olmak,m) Rezerveli eşyanın konulması için kapalı, çifte kilitli özel yerleri olmak,n) Ufak veya kıymetli eşyanın saklanması için, özel rafları ve kilitli dolap ve kasaları bulunmak,o) Gümrük personeli ile antrepo işletmesinin memur veya hizmetlilerinin çalışma ve gözetimine elverişli özel büroları ve yerleri olmak,p) Özellik arz eden eşyanın depolandığı antrepolarda yukarıda yazılı olanlardan başka;1) Tahsis edilecekleri eşya ve maddelerin özelliklerine göre iyi muhafaza ve tehlikelerinin önlenmesi bakımından gerekli teknik tesisler ve araçlar bulunmak,2) Araçlardan tank ve depolara ve buralardan araçlara sıvıların kolaylıkla ve emniyetle boşaltılmasına yarayan, gerekli teknik tesisat oluşturmak,3) Antrepo ve eklentilerinin etrafı bir duvarla veya içerden dışarıya bir şey çıkarılmasına imkan vermeyecek surette kalın demir parmaklıkla kapatılmış olmak ve bu yer içinde gümrükle ilgisi olmayan tesisat bulunmamak,4) Tankların su boşaltmaya mahsus ve bir kişinin içine girip temizlik yapmasına uygun bir deliği ile biri sıvının tanka girmesi, diğeri çıkması için iki ağzı ve tepelerinde üç ölçü deliği ve bu deliklerin yanına gitmeye yarayacak yatık düz basamaklı ve iki tarafı korkuluklu veya parmaklıklı bir merdiveni veya bir köprüsü bulunmak, grup halindeki tankların üstlerinden birbirlerine aynı şekildeki köprü ile bağlanmak,
5)
Sıvıların tanklara sevkini veya tanklardan çıkarılmasını sağlayan borular
mümkünse toprak üstünde yahut üstü açık hendek içinde ve her tarafı kolaylıkla
görülebilecek şekilde döşenmiş olmak, bu boruların antrepo içindeki yollardan
geçirilmesi zorunlu olduğu takdirde üzerlerine konacak demir kapakları
istenildiği zaman kolaylıkla açılıp, borular görülebilecek şekilde yapılmak
veya boruların geçtiği mahal itibariyle bunun çevre, güvenlik gibi nedenlerle
mümkün bulunmaması halinde ise boruların detay krokisini vermek, (23.06.2004 tarih ve
25501 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik)[139]
6) Boruların bir bakışta verici ve alıcı olduklarının anlaşılabilmesi için ayrı ayrı renklere boyanmış veya işaretlenmiş olmak ve üzerindeki vana muslukları mühürle mühürlenebilecek şekilde yapılmış bulunmak,7) Tanklara alınan ve tanklardan çıkarılan ve içlerinde bulunan akaryakıtın miktarlarını daimi surette gösteren fenni ölçüm cihazları bulunmak,8) Dökme olarak gelen kimyevi maddeler için serbest bölgeler veya gümrük idarelerine bağlı özel antrepo şeklinde açılan tankların içindeki maddelerin miktarını ölçmeye yarayan teknik kalibrasyon ölçüm imkanlarına sahip olmak,9) Gemilerden tanklara mal alınmasında beyaz mal (benzin, gaz ve motorin), siyah mal (ince, orta ve ağır mazot) için ayrı ayrı ana giriş borusu bulunmak,10) Peşpeşe mal basma sistemi uygulanan antrepolarda, ana giriş borusundan tanklara malın sevki için taşıtma merkezi (manifold) tesis etmek,11) Beyaz mal için kullanılan ana giriş borusunda malın akışını ve rengini görebilmek için ana borunun dağıtım merkezine yakın uygun bir yerinde cam gözetleyicisi (sight glass) bulunmak,12) Aynı borudaki malın niteliğini tayin edebilmek için takriben 100 metre mesafede iki yerinde numune alma yeri bulunmak,13) Boru hattındaki malın ikinci bir mal ile basılmasında bu malların birleştiği yerde birinci kulübeye gelişini ihbar eden bir detektörü bulunmak,
14) Ağır mazotun (heavy fuel oil), konulduğu tankların ve boru
hatlarındaki malın donmasını ve sirkülasyonunu sağlamak amacıyla (serbantin)
ısıtıcı bulunmak.
30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişikmeden önceki hali
Basitleştirilmiş usulden yararlanmak için aranan genel koşullar Tebliğler
Seri No
16 Genelgeler 1
MADDE 136 -(23.08.2007 tarih ve 26622 sayılı R.G. ile değişik. Eski hali için tıklayın) Basitleştirilmiş usul uygulamalarından yararlanacak
kişilerin;
a) Yönetim Kurulu üyeleri, sermayesinin %10'undan
fazlasına sahip gerçek kişiler ile gümrük ve dış ticaret işlemlerinde temsil
yetkisini haiz çalışanlarının; devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal
düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve
casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, emniyeti suistimal, güveni kötüye kullanma,
hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı (hileli)
iflas, yalan yere şahadet (yalan tanıklık), suç tasnii (suç uydurma), iftira
gibi yüz kızartıcı suçlar ile ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat
karıştırma, suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama suçlarından mülga
765
sayılı Türk Ceza Kanunu ile 5237
sayılı Türk Ceza Kanununa; vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs
suçlarından 213
sayılı Vergi Usul Kanununa; mülga 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair
Kanun, mülga 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu,
5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu,
3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu
ile 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetinin Korunması Hakkında Kanuna
muhalefetten kesinleşmiş cezası bulunmaması,
b) Bir önceki ve başvuru yılı içinde, takvim yılı itibariyle,
vergi kaybına neden olan gümrük mevzuatı ihlali nedeniyle, haklarında Gümrük
Kanununun 234
üncü ila 238 inci maddeleri uyarınca aynı Kanunun 241
inci maddesinin birinci fıkrasında öngörülen usulsüzlük cezasını aşan
tutarda düzenlenmiş ceza kararı toplam sayısının, 5 ten fazla olmak koşuluyla,
aynı dönemde işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin gümrük beyannamesi toplam
sayısının %1 ini aşmaması,
c) Bir önceki ve başvuru yılı içinde, takvim yılı itibariyle,
vergi kaybına neden olan Gümrük Mevzuatı ihlali nedeniyle, haklarında Gümrük
Kanununun 234 üncü ila 238 inci maddeleri uyarınca aynı Kanunun 241 inci
maddesinin birinci fıkrasında öngörülen usulsüzlük cezasının 25 katını aşan
tutarda düzenlenmiş ceza kararı sayısı ve yine aynı tutardaki usulsüzlük
cezasının 100 katını aşan Katma Değer Vergisi Kanununun 51
inci maddesi ve Özel Tüketim Vergisi Kanununun 16 ncı maddesi uyarınca
düzenlenmiş ceza kararı sayısı toplamının, 2 den fazla olmak koşuluyla, aynı
dönemde işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin gümrük beyannamesi toplam
sayısının %0,3 ünü aşmaması,
ç) Bir önceki ve başvuru yılı içinde, takvim yılı
itibariyle, gümrük mevzuatı ihlali nedeniyle haklarında Gümrük Kanununun 239
uncu ila 241 inci maddeleri uyarınca aynı Kanunun 241 inci maddesinin birinci
fıkrasında öngörülen usulsüzlük cezasını aşan tutarda düzenlenmiş ceza kararı toplam
sayısının, 10 dan fazla olmak koşuluyla, aynı dönemde işlem gören ithalat ve
ihracata ilişkin gümrük beyannamesi toplam sayısının %2 sini aşmaması,
d) Gümrük Mevzuatı uyarınca kesinleşmiş vergi ve ceza borcu bulunmaması,
e) Vergi Mevzuatı uyarınca kesinleşmiş vergi borcu
bulunmaması,
f) İlgili mevzuat uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik
prim borcu bulunmaması,
g) Dış Ticaret Sermaye Şirketleri ile idaresi, murakabesi
veya sermayesi bakımlarından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi
bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların dış ticaret işlemlerini gerçekleştiren
yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketleri hariç, başvuru
tarihinden geriye dönük bir ay içinde en az;
1) A Sınıfı Onaylanmış Kişi için 250 işçi,
2) B Sınıfı Onaylanmış Kişi için 100 işçi,
3) C Sınıfı Onaylanmış Kişi için 30 işçi,
istihdam ediyor olması,
ğ) Başvuru tarihinde asgari ödenmiş sermaye tutarlarının;
1) A Sınıfı
Onaylanmış Kişi için 5 Milyon YTL,
2) B Sınıfı
Onaylanmış Kişi için 2,5 Milyon YTL,
3) C Sınıfı
Onaylanmış Kişi için 500 Bin YTL,
olması,
h) İhracatçılar için, bağlı olduğu ihracatçı birliği
kayıtlarına göre, Türkiye İhracatçılar Meclisi veya ihracatçı birliklerince
ilgili mevzuatı çerçevesinde performans ve güvenilirliğinin onaylanmış olması,
ı) Başkası hesabına hareket etmemesi,
i) Dış Ticaret Sermaye Şirketleri ile idaresi, murakabesi
veya sermayesi bakımlarından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi
bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların dış ticaret işlemlerini gerçekleştiren
yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketleri hariç imalatçı
olması,
j) A Sınıfı Onaylanmış Kişi için, Sermaye Piyasası
Kurulunun belirlediği denetim ilke ve
kuralları ile genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine göre, anılan Kurulca
belirlenen şartları taşıyan ve bağımsız denetim yetkisi verilen denetçi
tarafından son 2 yıl esas alınmak üzere mali tabloları incelenerek rapora
bağlanmış olması,
koşullarının tamamını sağlaması gerekir.
Birinci fıkranın (b) bendinin uygulanmasında, Gümrük
Kanununun 67
nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla, aynı beyannameye
ilişkin düzenlenmiş birden fazla ceza kararı bir ceza kararı olarak sayılır.
İdaresi, murakabesi veya sermayesi bakımlarından
aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı gruba ait
imalatçı firmaların dış ticaret işlemlerini gerçekleştiren yine bu gruba ait
olan dış ticaret veya pazarlama şirketleri tarafından yapılacak müracaatlarda,
grup imalatçısı firmalarca birinci fıkranın (f), (g) ve (i) bentlerinde yer
alan koşulların sağlanması gerekir. (g) bendi koşulunun sağlanmasında, grup imalatçılarının
sigortalı çalışan sayıları toplamı dikkate alınır.
Yönetim kurulu üyeleri ile sermayesinin %10 undan
fazlasına sahip olanlardan sürekli olarak yurt dışında ikamet eden yabancı
uyruklu gerçek kişilerin birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen suçlardan
dolayı hüküm giymediklerine ilişkin olarak esasları Gümrük Müsteşarlığınca
belirlenecek taahhütname aranır.
Gümrük Müsteşarlığınca (Gümrükler Genel Müdürlüğü),
basitleştirilmiş usullerden yararlanmak üzere bu maddede belirtilen genel koşullar
ile 137 nci maddede belirtilen özel koşulları taşıyanların yazılı olarak
başvuruları üzerine Onaylanmış Kişi Statü Belgesi verilir.
Kamu kuruluşlarının -resmi daireler ve sermayesinin
tamamı devlete ait olan iktisadi devlet teşekkülleri ile kamu iktisadi
kuruluşları ve yine sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya
kamu iktisadi kuruluşuna ait ve bunlara bağlı müesseseler- basitleştirilmiş
usullerden yararlanmak üzere yazılı başvuruları üzerine bu maddede belirtilen
genel koşullar aranmaksızın Onaylanmış Kişi Statü Belgesi verilir.
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi almak için yapılacak
başvuru, aranacak belgeler ve Onaylanmış Kişi Statü Belgesinin düzenlenme
şekli, iptali ve geri alınması ile Belge kapsamı yetkilerin geri alınması ve
askıya alınmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir.
Bu maddede belirtilen genel koşullar ile 137 nci maddede
belirtilen özel koşullardan herhangi birinin ortadan kalkması durumunda
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi Müsteşarlıkça geri alınır. Ayrıca, gümrük ve dış
ticaret mevzuatı ile kaçakçılık mevzuatı hükümlerine aykırı hareket edildiğinin
anlaşılması halinde Onaylanmış Kişi Statü Belgesi kapsamında yararlanılan
yetkiler Müsteşarlıkça belirlenen usul ve esaslar dahilinde geri alınabilir veya
askıya alınabilir.
Yanlış veya eksik bilgilere ve/veya sahte belgelere
dayanılarak verildiği anlaşılan Onaylanmış Kişi Statü Belgesi Müsteşarlıkça
iptal edilir. Onaylanmış Kişi Statü Belgesinin iptal edildiği durumda, Belge
kapsamındaki hak ve uygulamalar, Belgenin düzenlendiği tarih itibariyle
geçersiz sayılır.
Onaylanmış Kişi Statü Belgesinin geçerlilik süresi, belge
düzenlenme tarihi itibariyle 2 yıldır. Belgenin yenilenebilmesi için, Gümrük Müsteşarlığınca
aranacak tüm belgelerle birlikte, belge geçerlilik süresinin bitim tarihinden
en erken 4 ay, en geç 3 ay öncesine kadar yeniden başvurulması gerekir.
Bu süre içerisinde aranan tüm belgelerle birlikte
müracaat edilmiş olması koşuluyla ilgili kişi adına Onaylanmış Kişi Statü
Belgesi düzenlenememesi durumunda, Müsteşarlık geçerlilik süresi
sona eren Onaylanmış Kişi Statü Belgesinin geçerlilik süresini en fazla
3 aya kadar uzatmaya yetkilidir.
Bu süre içerisinde başvuruda bulunmayan kişiler ise,
belge geçerlilik süresinin bitimi tarihinden itibaren yeni belge verilinceye
kadar onaylanmış kişi statüsünü kaybederler.
A Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alan kişiler, B ve
C Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alan kişilerin sahip oldukları hak ve
yararlanacakları uygulamalardan; B Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alan
kişiler ise, C Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alanların sahip olacakları
hak ve yararlanacakları uygulamalardan da yararlanabilirler.
Müsteşarlık, bu Yönetmelikte yer alan basitleştirilmiş
usullerden yararlanacak eşya çeşitleri ve kapsamı ile bunlara ilişkin gümrük
işlemlerini belirlemeye, basitleştirilmiş usul türlerine göre farklı kriterler
koymaya yönelik düzenleme yapmaya yetkilidir.
23.08.2007
tarih ve 26622 sayılı R.G. ile değişmeden önceke hali
Geçici
Madde 6'da atıf vardır.
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 136 (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik.[140] Yürürlük Tarihi 23.01.2004) Basitleştirilmiş usul uygulamalarından yararlanacak kişilerin aşağıda belirtilen genel koşulları taşımaları gerekir:a) Yönetim kurulu üyeleri ve sermayesinin %10'undan fazlasına sahip olanlar ile gümrük ve dış ticaret işlemlerinde temsil yetkisini haiz şirket mensupları hakkında; basit ya da nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, emniyeti suiistimal, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas, yalan yere şahadet, suç tasnii, iftira gibi yüz kızartıcı suçlar ile vergi kaçakçılığı suçlarından ve 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu[141], mülga 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun ile 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetinin Korunması Hakkında Kanuna muhalefetten mahkumiyet kararı olmaması,
b) Bir önceki ve başvuru yılı içinde, takvim
yılı itibariyle işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin beyanname toplam
sayısının %1'ini aşan ve aynı zamanda 5'den fazla sayıda vergi kaybına neden
olan Gümrük Mevzuatı ihlali nedeniyle haklarında Gümrük Kanununun 241 inci
maddesinin birinci fıkrasında belirtilen ceza tutarını aşan miktarda bu Kanunun
234
ila 238 inci maddeleri uyarınca ceza uygulanmaması, (01.09.2006 tarihli ve
26276 sayılı R.G. ile değişik- Geçici Madde)[142]
c) Bir önceki ve başvuru yılı içinde takvim
yılı itibariyle Gümrük Kanununun 241
inci maddesinin birinci fıkrasında öngörülen ceza tutarının 25 katını aşan
birden fazla sayıda vergi kaybına neden olan Gümrük Mevzuatı ihlali nedeniyle
Gümrük Kanununun 234 ila 238 inci maddeleri uyarınca ceza uygulanmaması, (01.09.2006 tarihli ve
26276 sayılı R.G. ile değişik- Geçici Madde)[143]
d) Bir önceki ve başvuru yılı içinde, takvim yılı itibariyle işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin beyanname toplam sayısının %2'sini aşan ve aynı zamanda 10 (on)'dan fazla sayıda Gümrük Mevzuatının ihlali nedeniyle haklarında Gümrük Kanununun 241 inci maddesinin birinci fıkrası hariç 239 ila 241 inci maddeleri uyarınca usulsüzlük cezası uygulanmaması,
e) Başvuru tarihinde asgari ödenmiş sermaye
tutarları;
(1) A Sınıfı Onaylanmış Kişi için 5 Milyon YTL,
(2) B Sınıfı Onaylanmış Kişi için 2,5 Milyon
YTL,
(3) C Sınıfı Onaylanmış Kişi için 500 Bin
YTL,
olması,
(01.09.2006 tarihli ve 26276 sayılı R.G.
ile değişik- Geçici Madde)[144]
f) İmalatçı
olmayan Dış Ticaret Sermaye şirketleri ile idaresi, murakabesi veya sermayesi
bakımlarından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı
gruba ait imalatçı firmaların dış ticaret işlemlerini gerçekleştiren yine bu
gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketleri hariç, başvuru tarihinden geriye
dönük bir ay içinde en az; (08.05.2004 tarihli, 25456 sayılı R.G.ile
yayımlanan Yönetmelik ile değişik)[145]
(1) A Sınıfı Onaylanmış Kişi için 250 işçi,(2) B Sınıfı Onaylanmış Kişi için 100 işçi,(3) C Sınıfı Onaylanmış Kişi için 30 işçi,istihdam ediliyor olması ve ilgili mevzuat uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olmaması,g) Gümrük Mevzuatı uyarınca kesinleşmiş gümrük vergileri ve ceza borcu bulunmaması,h) Vergi Mevzuatı uyarınca kesinleşmiş vergi borcu bulunmaması,
ı) İhracatçılar için, bağlı
olduğu İhracatçı Birliği kayıtlarına göre, Türkiye İhracatçılar Meclisi veya
İhracatçı Birliklerince ilgili mevzuatı
çerçevesinde performans ve güvenilirliğinin onaylanmış olması,(08.05.2004
tarihli, 25456 sayılı R.G.ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik)
i) Başkası adına ve namına hareket edilmemesi,
j) Dış Ticaret Sermaye şirketleri ile idaresi,
murakabesi veya sermayesi bakımlarından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket
ilişkisi bulunan aynı gruba ait imalatçı firmaların dış ticaret işlemlerini
gerçekleştiren yine bu gruba ait olan dış ticaret veya pazarlama şirketleri
hariç imalatçı olması, (08.05.2004 tarihli, 25456 sayılı R.G.ile yayımlanan
Yönetmelik ile değişik)[146]
k) A Sınıfı Onaylanmış Kişi için (…)[147] Sermaye Piyasası Kurulunun belirlediği denetim ilke ve kuralları ile genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine göre anılan Kurulca belirlenen şartları taşıyan ve bağımsız denetim yetkisi verilen denetçi tarafından son 2 (iki) yılı esas alınmak üzere mali tabloları incelenerek rapora bağlanmış olması.Yönetim kurulu üyeleri ile sermayesinin %10'undan fazlasına sahip olanlardan sürekli olarak yurtdışında ikamet eden yabancı uyruklu gerçek kişilerin (a) bendinde belirtilen suçlardan dolayı hüküm giymediklerine ilişkin olarak esasları Gümrük Müsteşarlığınca belirlenecek taahhütname aranır.Gümrük Müsteşarlığınca (Gümrükler Genel Müdürlüğü), basitleştirilmiş usullerden yararlanmak üzere bu maddede belirtilen genel koşullar ile 137 inci maddede belirtilen özel koşulları taşıyanların yazılı olarak başvuruları üzerine Onaylanmış Kişi Statü Belgesi verilir.Kamu kuruluşlarının (Resmi daireler ve sermayesinin tamamı devlete ait olan iktisadi devlet teşekkülleri ile kamu iktisadi kuruluşları ve yine sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi kuruluşuna ait ve bunlara bağlı müesseseler) basitleştirilmiş usullerden yararlanmak üzere yazılı başvuruları üzerine bu maddede belirtilen genel koşullar aranmaksızın Onaylanmış Kişi Statü Belgesi verilir.A, B ve C Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi almak için yapılacak başvuru, aranacak belgeler ve belgenin düzenleme şekli ile belgenin iptaline ilişkin usul ve esasları belirlemeye Müsteşarlık yetkilidir.Bu maddede belirtilen genel koşullar ile 137 nci maddede belirtilen özel koşullardan herhangi birinin ortadan kalkması durumunda Onaylanmış Kişi Statü Belgesi Müsteşarlıkça iptal edilir.Onaylanmış Kişi Statü Belgesinin geçerlilik süresi, belge düzenleme tarihi itibariyle 2 (iki) yıldır. Belgenin yenilenebilmesi için, Gümrük Müsteşarlığınca aranacak tüm belgelerle birlikte, belge geçerlilik süresinin bitim tarihinden en geç iki ay öncesinden yeniden başvurulması gerekir.Bu süre içerisinde başvuruda bulunan kişilerin, belge geçerlilik süresinin bitimi tarihinden itibaren 2 (iki) ay müddetle onaylanmış kişi statüleri devam eder.Bu süre içerisinde başvuruda bulunmayan kişiler ise, belge geçerlilik süresinin bitimi tarihinden itibaren yeni belge verilinceye kadar onaylanmış kişi statüsünü kaybederler.A Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alan kişiler, B ve C Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alan kişilerin sahip oldukları hak ve yararlanacakları uygulamalardan; B Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alan kişiler ise, C Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi alanların sahip olacakları hak ve yararlanacakları uygulamalardan da yararlanabilirler.Müsteşarlık, bu Yönetmelikte yer alan basitleştirilmiş usullerden yararlanacak eşya çeşitleri ve kapsamı ile bunlara ilişkin gümrük işlemlerini belirlemeye, basitleştirilmiş usul türlerine göre farklı kriterler koymaya yönelik düzenleme yapmaya yetkilidir.
30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişikmeden önceki hali Basitleştirilmiş Usul İçin Aranacak Özel Koşullar (Başlık 23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile değişik)
MADDE 137 -(23.08.2007 tarih ve 26622 sayılı R.G. ile değişik. Eski hali için tıklayın) Gümrük Müsteşarlığınca (Gümrükler Genel Müdürlüğü),
basitleştirilmiş usullerden yararlanmak üzere yazılı başvuru üzerine verilecek
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi için 136 ncı maddede belirtilen genel koşulların
yanı sıra aşağıda belirtilen özel koşullar aranır:
a) A Sınıfı Onaylanmış Kişi Statüsü kazanmak için
aşağıdaki özel koşullardan en az birinin sağlanması gerekir:
1) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde asgari
25 milyon FOB/ABD Doları kıymetinde eşyanın fiili ihracatının yapılmış olması,
2) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde
gerçekleştirilen ithalat ve ihracat toplamının asgari 100 milyon ABD Doları
kıymetinde olması,
3) Dış Ticaret Sermaye şirketi olması.
b) B Sınıfı Onaylanmış Kişi Statüsü kazanmak için aşağıdaki
özel koşullardan en az birinin sağlanması gerekir:
1) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde asgari
5 milyon FOB/ABD Doları kıymetinde eşyanın fiili ihracatının yapılmış olması,
2) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde
gerçekleştirilen ithalat ve ihracat toplamının asgari 20 milyon ABD Doları
kıymetinde olması.
c) C Sınıfı Onaylanmış Kişi Statüsü kazanmak için
aşağıdaki özel koşullardan en az birinin sağlanması gerekir:
1) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde asgari
2 milyon FOB/ABD Doları kıymetinde eşyanın fiili ihracatının yapılmış olması,
2) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde
gerçekleştirilen ithalat ve ihracat toplamının asgari 8 milyon ABD Doları
kıymetinde olması.
Dış Ticaret Sermaye Şirketi ile idaresi, murakabesi veya
sermayesi bakımlarından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi
bulunan aynı gruba ait dış ticaret veya pazarlama şirketi aracılığıyla ihracat
yapılması durumunda, bağlı bulunulan ihracatçı birliği kayıtlarına göre Türkiye
İhracatçılar Meclisi veya İhracatçı Birliklerince onaylı belgede kayıtlı söz
konusu ihracat tutarları da imalatçı kişinin ihracatı olarak kabul edilir ve
imalatçı kişinin Onaylanmış Kişi Statü Belgesi başvurusunda dikkate alınır.
Kamu
kuruluşları için bu maddede belirtilen koşullar aranmaz.
23.08.2007
tarih ve 26622 sayılı R.G. ile değişmeden önceke hali
Madde 137- (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik[148]. Yürürlük Tarihi 23.01.2004) Gümrük Müsteşarlığınca (Gümrükler Genel Müdürlüğü), basitleştirilmiş usullerden yararlanmak üzere yazılı başvuru üzerine verilecek Onaylanmış Kişi Statü Belgesi için 136 ncı maddede belirtilen genel koşulların yanısıra aşağıda belirtilen özel koşullar aranır:a) A Sınıfı Onaylanmış Kişi Statüsü kazanmak için aşağıdaki özel koşullardan en az birinin sağlanması gerekir:(1) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde asgari 25 milyon FOB/ABD Doları kıymetinde eşyanın fiili ihracatının yapılmış olması,(2) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde gerçekleştirilen ithalat ve ihracat toplamının asgari 100 milyon ABD Doları kıymetinde olması,(3) Dış Ticaret Sermaye şirketi olması.
Dış Ticaret Sermaye Şirketi
aracılığıyla yapılan ve bağlı olduğu İhracatçı Birliği kayıtlarına göre Türkiye
İhracatçılar Meclisi veya İhracatçı Birliklerince onaylı belgede kayıtlı ihracat tutarı da imalatçı kişinin A Sınıfı
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi başvurusunda dikkate alınır. (08.05.2004 tarihli,
25456 sayılı R.G.ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik)
İdaresi, murakabesi veya sermayesi bakımlarından aralarında vasıtalı veya vasıtasız şirket ilişkisi bulunan aynı gruba ait dış ticaret veya pazarlama şirketi aracılığıyla ihracat yapılması durumunda; söz konusu dış ticaret veya pazarlama şirketi aracılığıyla yapılan ihracat, imalatçı kişinin ihracatı olarak kabul edilir ve imalatçı kişinin A Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi başvurusunda dikkate alınır.b) B Sınıfı Onaylanmış Kişi Statüsü kazanmak için aşağıdaki özel koşullardan en az birinin sağlanması gerekir:(1) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde asgari 5 milyon FOB/ABD Doları kıymetinde eşyanın fiili ihracatının yapılmış olması,(2) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde gerçekleştirilen ithalat ve ihracat toplamının asgari 20 milyon ABD Doları kıymetinde olması,
Dış Ticaret Sermaye şirketi
aracılığıyla yapılan ve bağlı olduğu İhracatçı Birliği kayıtlarına göre Türkiye
İhracatçılar Meclisi veya İhracatçı Birliklerince onaylı belgede kayıtlı ihracat tutarı da imalatçı kişinin B Sınıfı
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi başvurusunda dikkate alınır. (08.05.2004
tarihli, 25456 sayılı R.G.ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik)
c) C Sınıfı Onaylanmış Kişi Statüsü kazanmak için aşağıdaki özel koşullardan en az birinin sağlanması gerekir:(1) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde asgari 2 milyon FOB/ABD Doları kıymetinde eşyanın fiili ihracatının yapılmış olması,(2) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde gerçekleştirilen ithalat ve ihracat toplamının asgari 8 milyon ABD Doları kıymetinde olması,
Dış Ticaret Sermaye şirketi
aracılığıyla yapılan ve bağlı olduğu İhracatçı Birliği kayıtlarına göre Türkiye
İhracatçılar Meclisi veya İhracatçı Birliklerince onaylı belgede kayıtlı ihracat tutarı da imalatçı kişinin C Sınıfı
Onaylanmış Kişi Statü Belgesi başvurusunda dikkate alınır. (08.05.2004
tarihli, 25456 sayılı R.G.ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik)
Kamu kuruluşları için bu maddede
belirtilen koşullar aranmaz.
16.04.2008 tarih ve 26849 sayılı R.G. ile değişmeden önceki hali
Madde 194- Eşyanın,a) 28 no.lu ekte yer alan listede bulunması,b) Gümrük vergisinin tahakkuk ettirilmesinde veya muaflık hükümlerinin uygulanması ya da eşyaya uygulanacak dış ticaret önlemleri veya düzenlemelerinin belirlenmesi nedeniyle eşyanın cins, nev'i ve niteliğini; dolayısıyla Türk Gümrük Tarife Cetvelindeki yerini tespit edebilmek için muayene memurunca bu tespitin yapılmasının mümkün olamaması, Hallerinde laboratuar tahlili yapılır.Muayene memuruna 'belge kontrolü' için gelen beyanname içeriği eşya 28 no.lu ekte yer alsa dahi laboratuar tahliline gönderilmez. Belge kontrolüne sevk edilen gümrük beyannamesi konusu eşyanın yaş tespiti nedeniyle ekspertizine gereksinim duyulması veya bileşim tablosundaki yerinin belirlenmesi nedeniyle gümrük laboratuarına gönderilmesinin gerekmesi halinde, bu durum, belge kontrolü ile görevli muayene memuru tarafından bir müzekkere ile idare amirine bildirilir. İdare amiri, usulüne uygun olarak numune alınmasını sağlar ve eşya ekspertize ya da tahlile tabi tutturulur. Tahlil veya ekspertiz raporunun müzekkere düzenleyen muayene memuruna gelmesi üzerine, muayene işlemleri sonuçlandırılır.
Eşyanın usulüne göre alınmış numunesi, numune
alınmasının mümkün olmadığı veya eşyaya zarar verdiği
hallerde eşyanın bütünü laboratuvara gönderilir. Ancak, eşyanın bütününün
laboratuvara gönderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, üretici firma tarafından
tahlil edilebilir şekilde hazırlanmış olan ve eşyayı temsil eden bir numune
laboratuvara gönderilir. (05.07.2006
tarihli ve 26219 sayılı R.G. ile değişik)[149]
Fiziki muayeneye sevk edilen ve 28 no.lu ekte yer alan eşyanın, muayene memurunca tarife pozisyonunun tespit edilebilmesi halinde, söz konusu eşyanın laboratuar tahliline gönderilmesine gerek yoktur.
İthalinde süreklilik bulunan eşyanın göndericisi, alıcısı ve menşeinin
aynı olması, eşyanın özelliklerini belirleyici belgelerinde farklılık
bulunmaması ve beyanname tescil tarihi itibarıyla en fazla bir yıl öncesine
dayanan ve aynı eşyaya ait tahlil raporunun gümrükçe tasdikli nüshasının ibraz
edilmesi halinde, daha önce yapılan tahlile itibar edilir. (05.07.2006 tarihli ve 26219 sayılı R.G. ile değişik)[150]
Ancak,
a) Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 27
(27.01 ila 27.05 ve 27.16 hariç), 28, 29 uncu fasılları ve 32.08 tarife pozisyonu ile 39.01 ile
başlayarak 39.15 dahil olmak üzere bu tarife pozisyonlarında yer alıp dökme
gelen eşya her durumda tahlile gönderilir. (koyu
ifade 28.02.2008 tarih ve 26801 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
b) 39.01 ile başlayarak 39.15 dahil olmak üzere bu tarife pozisyonlarında
yer alıp dökme gelen eşyanın A veya B Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi
olanlar tarafından ithalinde ise, eşyanın bu fıkrada belirtilen özellikleri
taşıması ve beyanname tescil tarihi itibariyle en fazla altı ay öncesine
dayanan ve aynı eşyaya ait tahlil raporunun gümrükçe tasdikli nüshasının ibraz
edilmesi halinde, daha önce yapılan tahlile itibar edilir.
Altıncı fıkra hükümlerini ihlal ederek aynı fıkrada belirtilen şartları taşımayan eşyayı yeni bir laboratuar tahlili gerektirmeksizin ithal etmeye kalkıştıkları tespit edilen yükümlülere bir daha bu kolaylıktan yararlanma hakkı verilmez.
[1]
MÜLGA; Bağlayıcı
Tarife Bilgisi, kişinin yazılı talebi üzerine Müsteşarlık (Gümrükler Genel
Müdürlüğü) tarafından verilen ve eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetveli'nde
sınıflandırılmasına ilişkin idari karardır.
[2]
DEĞİŞEN BİRİNCİ CÜMLE; Bağlayıcı Tarife Bilgisi başvurusu, 1 no.lu ekte yer
alan Bağlayıcı Tarife Bilgisi Başvuru Formu ile Gümrükler Başmüdürlükleri
vasıtasıyla Müsteşarlığa (Gümrükler Genel Müdürlüğü) yapılır.
[3] "noter tasdikli taahhütnamelerin ve" ibaresi 31.07.2009 tarih ve 27305 sayılı R.G. ile madde metninden
çıkarılmıştır.
[4] Mer'i
mevuzat 5607 sayılı kanun
[5] MÜLGA; Madde 45- Bu Yönetmeliğin yukarıda belirtilen kıymet tespit yöntemlerine istisna olarak;a) Genellikle konsinye şekilde teslim edilen çabuk bozulabilir eşyanın,b) Gümrük Kanununun 24 üncü maddesine göre kıymet tespitinin yapıldığı hallerde, gümrük kıymetine ilave edilmesi gereken, ancak ihracatçı ve ithalatçı arasındaki sözleşme gereği söz konusu kıymet unsurları ithalat tarihinden sonra belli olacak eşyanın, Gümrük kıymetlerinin tespitinde, beyan sahibinin talebi üzerine, gümrük idaresince basitleştirilmiş usuller uygulanır.Birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen nitelikteki kıymet unsurlarına münhasır olarak, 136 ve 137 nci maddelerdeki genel ve özel koşullar aranmaz. Ancak bu genel ve özel koşulların aranmaması bu kişiye basitleştirilmiş usulle sağlanan diğer hakların kullanım hakkını vermez. Bu kapsamda basitleştirilmiş usulden yararlanacak yükümlülerin, anılan kıymet unsurlarının mevcudiyetini gösteren sözleşmelerin örneği ve onaylı çevirisini gümrük idarelerine sunmaları gerekir.
Tamamlayıcı
beyana isabet eden ithalat vergileri bakımından zamanaşımı, tamamlayıcı beyanın
verildiği tarihten itibaren başlar
[6] "136
ve 137 nci maddelerdeki" ifadesi "17/A ila 17/C maddelerindeki" olarak değiştirilmiştir. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük
30.08.2009)
[7]
MÜLGA; Birinci fıkra uygulamasında, 136
ve 137 nci maddelerdeki genel ve özel koşullar aranmaz. Ancak bu genel ve özel
koşulların aranmaması bu kişiye basitleştirilmiş usulle sağlanan diğer hakların
kullanım hakkını vermez. Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen
durumlarda yükümlülerin, anılan kıymet unsurlarının mevcudiyetini gösteren sözleşmelerin
örneği ve onaylı çevirisini gümrük idarelerine sunmaları gerekir.
[8] "ya da grup amiri" ibaresi 31.07.2009 tarih ve 27305 sayılı
R.G. ile madde metninden çıkarılmıştır
[9] MÜLGA; Özet beyana orijinal manifesto veya ana konşimentonun
eklenmesi zorunludur. Özet beyan veya özet beyan yerine geçen belgeler, 10
no.lu ekte yer alan Özet Beyan Tescil Defterine kaydolunur.
[10] F Tipi Antrepo, gümrük idarelerince işletilen genel antrepo
tipidir. Serbest dolaşımda olmayan
eşyanın sergilendiği fuar ve sergiler de özel antrepo sayılır.
[11] Mülga
4.fıkra; Eşyanın
sahipleri veya temsilcileri ya da taşıyıcıları, bu eşyanın kendi sorumlulukları
altında veya gümrük memuru refakatinde geçici depolama yerlerine alınmaksızın
doğrudan doğruya genel veya özel antrepoya konulmasını gümrük idaresinden isteyebilir.
Bu durum, eşyanın, 73 üncü maddede belirtilen geçici
depolanan eşya statüsünü değiştirmez.
[12] "veya kurumca onaylı örneği" ibaresi 31.07.2009 tarih ve 27305 sayılı
R.G. ile eklenmiştir.
[13] MÜLGA; Madde 99- 330
ila 346 ncı maddelerinde açıklanan müşterek hükümler aynı zamanda geçici
depolama yeri işlemlerinde de uygulanır.
[14] YÜRÜRLÜKTEN
KALDIRILAN FIKRA; 107 nci maddede yer alan süreler başvurunun kabul edildiğine
dair kararın alındığı tarihte başlar. Ancak kararın geçerlilik süresi, her
halükarda, başvurunun kabul ediliş tarihinden itibaren bir yılı geçemez.
[15] MÜLGA Madde; Beyan ve gözetim
Madde 112- Bir gümrük rejimine tabi tutulmak
istenilen eşya bu rejime uygun şekilde yetkili gümrük idaresine beyan edilir.
Beyanın
ihracat, hariçte işleme, transit veya antrepo rejimi için yapılması halinde,
serbest dolaşımda bulunan eşya, gümrüğe verilen beyannamenin tescil tarihinden
itibaren Türkiye Gümrük Bölgesinden çıkıncaya veya imha edilinceye ya da gümrük
beyannamesi iptal edilinceye kadar gümrük gözetimi altında kalır.
[16] Danıştay 10. Daire Başkanlığından alınan ve
Müsteşarlığımıza 06.05.2003 tarihinde tebliğ olunan E.No:2002/4792 sayılı
29.01.2003 tarihli kararda, "Gümrük Yönetmeliğinin 114 üncü maddesinin 2 nci
fıkrasının yürütülmesinin durdurulmasına karar verildiği" bildirilmektedir.
[17]
MÜLGA Fıkra; 249 uncu madde hükümleri
saklı kalmak üzere gümrük beyannamesi ile birlikte eşyanın faturasının ibrazı
zorunludur. (20.01.2007 tarihli ve 26409 sayılı R.G.
ile değişik) ( MÜLGA; Gümrük beyannamesi
ile birlikte eşyanın faturasının ibrazı zorunludur.)
[18] MÜLGA;
Beyannamenin
tescil ve onay işlemleri
[19] MÜLGA; Tescil edilen beyannamenin kağıt nüshaları, ekleri ile
birlikte gümrük onay memuruna verilir. Onay memuru tarafından beyanname ekinde
yer alan belgeler ile beyanname bilgileri karşılaştırılır. Karşılaştırma
sonucunda, bilgilerin aynı ve eklerin de beyan edildiği sayıda olduğunun
görülmesi halinde beyanname halinde beyanname sistem tarafından onaylanır. Onay
işlemi beyannamenin kağıt nüshalarının üzerinin mühürlenmesi ve imzalanmasıyla
onay memuru tarafından tamamlanır.
[20]
MÜLGA; Beyannameler
tescilden sonra düzeltilemez. Ancak beyan sahibinin talebi ve gümrük idare
amirinin izni ile beyanname üzerinde yer alan eşyanın cins, nev'i ve
niteliğiyle marka ve numaraları haricindeki bilgiler düzeltilebilir. Gerekli
değişiklik yapıldıktan sonra dökümü alınan beyanname yükümlüsü tarafından
imzalanarak ilgili gümrük memuruna verilir.
[21]
Mer'i Mevzuat 5607 Sayılı Kanun
[22] Mülga; Gümrük idareleri, Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi
kişilerin başvurusu üzerine beyannameye eklenmesi gereken belgelerden
bazılarının eklenmediği ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin
yazılmadığı durumlarda, 139 uncu maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla
gümrük beyanını kabul eder. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı
R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
MÜLGA; Gümrük
idareleri, 136 ve 137 nci maddelerde yer alan koşulları taşıyan beyan sahibinin
başvurusu üzerine beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının
eklenmediği ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı
durumlarda, 139 uncu maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla gümrük beyanını
kabul eder.
[23]
Mülga "136 ve 137 nci Maddelerde"
[24]
Mülga "136 ncı ve 137 nci Maddelerde"
[25]
MÜLGA; Yurt dışında periyodik olarak
yayımlanan gazete ve dergiler ile bunların elektronik ortamda muhafaza edildiği
materyaller, kan ve kan plazması gibi belli fiziksel koşullarda korunması zorunlu
olan ürünler ve akvaryum balıkları ile CIF kıymeti 500 EURO'yu geçmeyen diğer
eşyayı aynı gümrük idaresinden sürekli ve periyodik olarak ithal edenlerin
beyanname yerine ticari ve idari bir belge üzerinden tescil ve işlem
yapılmasına yönelik yazılı talepleri bu Yönetmeliğin 136 ve 137 nci maddelerinde yer alan
koşullar aranmaksızın kabul edilir. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile
değişik[25]. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
[26] MÜLGA; Eşyasının
serbest dolaşıma giriş rejimine geçişine ilişkin işlemleri, 24 no.lu ekde yer
alan form ile yapılacak yazılı başvuru üzerine, gümrüklü sahaya gelmeden
doğrudan gümrük idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü yerde veya kendi
tesislerinde basitleştirilmiş usul çerçevesinde kayıt yoluyla yapılabilir.
[27]
Mülga "136 ve 137 nci Maddelerde"
[28] MÜLGA; Serbest dolaşıma giriş rejimine geçiş
işlemlerinin kayıt yoluyla yapmak isteyenlerin 136 ncı madde hükümlerinin yanı
sıra aşağıdaki koşulları da sağlaması gerekir.
[29] MÜLGA; a) İmalatçı
ithalatçı olması,
[30] Bu Bent yürürlükten kaldırılmış olup, müteakip bentler
buna göre teselsül edilmiştir. YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN HÜKÜM; b) Müsteşarlıkça belirlenecek miktarda dış ticaret
işlemi yapmış olmak,
[31] MÜLGA; Beyanın, 45 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen nitelikteki kıymet unsurlarını içermesi halinde tamamlayıcı beyan, eksik kıymet unsurunun mahiyet ve tutar itibariyle tahakkuk ettiği ayı takip eden ayın ilk 3 günü içinde verilir ve vergileri de aynı süre içinde ödenir. (Bu fıkra, 27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile eklenmiş olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
[32] MÜLGA; İhracat rejiminde basitleştirilmiş usul için aranacak
özel koşullar
Madde 148- İhracat beyanını
basitleştirilmiş usul çerçevesinde yapabilecek olanların 136 ncı maddede yazılı koşulların yanı
sıra aşağıdaki yazılı koşullardan da en az birini taşıması gerekir.
a) Bir önceki takvim yılı veya
başvuru yılı içinde, en az 100 gümrük beyannamesi kapsamı ve asgari 5 milyon
FOB/ABD Doları kıymetinde eşyanın fiili ihracatını yapmış olmak,
b) Bir önceki takvim yılı veya
başvuru yılı içinde, asgari 10 milyon FOB/ABD Doları kıymetinde eşyanın fiili
ihracatını yapmış olmak.
[33] Mülga; Gümrük
idareleri, Onaylanmış Kişi Statü Belgesi sahibi kişilerin başvurusu üzerine
beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği ve/veya
beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı durumlarda, 150 inci
maddede yer alan hükümlere uyulması kaydıyla gümrük beyanını kabul eder. (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı
R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
MÜLGA; Gümrük idareleri, 136 ve 148 inci
maddelerde yer alan koşulları taşıyan beyan sahibinin başvurusu üzerine beyannameye
eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği ve/veya beyannameye
yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı durumlarda, 150 inci maddede yer
alan hükümlere uyulması kaydıyla gümrük beyanını kabul eder.
[34]
Mülga "136 ve 137 nci Maddelerde"
[35] MÜLGA; Aynı gümrük
idaresinden sürekli ve periyodik olarak kitap ve diğer basılı yayın ihraç
edenler ile gemilere kumanya, yağ, yakıt ve diğer malzeme verme şeklinde
ihracat gerçekleştirenlerin beyanname yerine ticari veya idari bir belge tescil
ettirmek suretiyle işlem yapma konusundaki yazılı talepleri 136 ncı maddede yer alan genel koşulları
taşıması kaydıyla kabul edilir. Bu usulden yararlanmak için 148 inci maddede yer alan koşullar
aranmaz.
[36] MÜLGA; (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan
değişik hali) Eşyanın ihraç işlemleri, 24 no.lu ekte yer alan form ile
yapılacak yazılı başvuru üzerine, gümrüklü sahaya gelmeden doğrudan gümrük
idarelerinin belirlediği ya da uygun gördüğü yerde veya kendi tesislerinde
basitleştirilmiş usul çerçevesinde kayıt yoluyla yapılabilir.
[37]
Mülga "136 ve 137 nci Maddelerde"
[38] MÜLGA; Bu konuda izin verilecek kişinin; 136 ncı
madde hükümlerinin yanı sıra aşağıdaki koşulları sağlamaları gerekir.
[39]
MÜLGA; a) İmalatçı ihracatçı olması,
[40] Bu bend
yürürlükten kaldırılmış olup, metakip maddeler buna göre teselsül edilmiştir. YÜRÜRLÜKTEN
KALDIRILAN BEND; b) Müsteşarlıkça belirlenecek
miktarda dış ticaret işlemi yapmış olması,
[41] MÜLGA;
Bir ay
içinde gerçekleştirilen basitleştirilmiş işlemlere ilişkin tamamlayıcı beyanın
izleyen ayın ilk üç günü içinde yapılması gerekir.
[42] DEĞİMŞMEDEN ÖNCEKİ HALİ; Madde 156- Gümrük antrepo rejimi beyanı basitleştirilmiş usuller
çerçevesinde yapacak olanların, 136 ncı madde yazılı genel koşullara ek
olarak aşağıdaki koşullardan da en az birini taşıması gerekir.
a) Bir önceki takvim yılı veya
başvuru yılı içinde, en az 100 gümrük beyannamesi kapsamı ve asgari 5 Milyon
CIF/ABD Doları kıymetinde eşya için gümrük antrepo rejimi beyanında bulunmak.
b) Bir önceki takvim yılı veya
başvuru yılı içinde, asgari 10 Milyon CIF/ABD Doları kıymetinde eşya için
gümrük antrepo rejimi beyanında bulunmak.
[43] Mülga; (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı R.G.
ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik. Yürürlük Tarihi 23.01.2004)
Gümrük idareleri, Onaylanmış Kişi
Statü Belgesi sahibi kişilerin başvurusu üzerine beyannameye eklenmesi gereken
belgelerden bazılarının eklenmediği ve/veya beyannameye yazılması gereken bazı
bilgilerin yazılmadığı durumlarda, 158 inci maddede yer alan koşullara uyulması
kaydıyla gümrük beyanını kabul eder.
MÜLGA; Madde 157- Gümrük idareleri, 136
ve 156 ncı maddelerde yer alan koşulları taşıyan beyan sahibinin başvurusu üzerine
beyannameye eklenmesi gereken belgelerden bazılarının eklenmediği ve/veya
beyannameye yazılması gereken bazı bilgilerin yazılmadığı durumlarda, 158 inci
maddede yer alan koşullara uyulması kaydıyla gümrük beyanını kabul eder.
Eksik beyan usulü F tipi antrepolardaki eşya için
uygulanmaz.
[44]
Mülga "136 ve 137 nci Maddede"
[45] MÜLGA; Aynı tarife
pozisyonunda sınıflandırılmış eşyayla ilgili olarak sürekli olarak gümrük
antrepo rejim beyanında bulunan kişilerin, beyanname yerine ticari ve idari
belge üzerinden tescil ve işlem yaptırmaya yönelik yazılı talepleri 136 ncı madde yer alan genel koşulları
taşıması kaydıyla kabul edilir. Bu usulden yararlanmak için 156 ncı maddede yer alan koşullar aranmaz.
[46] MÜLGA; (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali) Gümrük idareleri, eşyanın antrepo rejimine girişinin aşağıdaki koşullar altında kayıt yoluyla yapılmasına, 24 no.lu ekte yer alan form ile yapılacak yazılı başvuru üzerine, izin verebilir.
[47]
Mülga "136 ve 137 nci Maddelerde"
[48] MÜLGA; Bu konuda izin verilecek kişilerin, 136 ncı madde öngörülen koşulları yanı sıra aşağıdaki koşulları da sağlaması gerekir:
[49]
MÜLGA; a) İmalatçı ithalatçı ve/veya imalatçı
ihracatçı olması,
[50] Bu bende yürürlükten kaldırılmış olup, müteakip bentler buna göre teselsül ettirilmiştir. YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN BEND; b) Müsteşarlıkça belirlenecek miktarda eşyanın antrepo rejimi beyanında bulunulması,
[51]
MÜLGA; Beyanın
kontrolü amacıyla, beyannamenin kabulünden sonra bilgisayar sistemi tarafından
risk kriterlerine göre muayene türü ve görevli muayene memuru otomatik olarak
belirlenir. Muayenenin türü kırmızı, sarı, yeşil ve mavi hatlara göre belirlenir.
[52]
Mülga; Mavi
hat; eşyanın veya buna ilişkin yazılı beyan ve ilgili belgelerin veya ticari
belge ve verilerin sonradan kontrol edildiği hattır.
[53] Mülga fıkra; Fiziki muayene;a) Tam muayene,b) Kısmi muayene,c) Haricen muayene,
Yöntemleri
kullanılarak ve muayene şekli beyanname üzerinde gösterilerek yapılır. Bu
yöntemlerden hangisinin kullanılacağı fiziki muayene ile görevli muayene
memurunca eşyaya göre belirlenir.
[54] Mülga
fıkra; Fiziki
muayene; eşyanın cinsinde rejim veya vergi değişikliğini gerektirir bir husus
veya bir şüphe hali olması, faturasında ve vergi tahakkukunu veya ticaret
politikası önlemlerini etkileyecek diğer belgelerinde kazıntı ve/veya silinti
olması; beyanname kapsamı eşya ve beyan sahibi hakkında imzalı ve adresli bir
ihbar bulunması halleri dışında işletme memurunun huzurunda haricen veya kısmen
yapılır. Haricen veya kısmen yapılan muayenenin tam muayeneye dönüştürülmesi
halinde beyan sahibi de bu muayenede bulunabilir.
[55] MÜLGA; Madde 181- Belge kontrolünde, beyannameyi alan muayene memuru beyannamedeki bilgileri ve eklerini inceler; tarife, kıymet, miktar, yasaklayıcı ve kısıtlayıcı önlemler ve duruma göre telafi edici vergi söz konusu ise, buna ilişkin belge kontrollerini de yaptıktan sonra uygun bulur ise, bu hususu beyanname üzerinde gösterir ve bilgisayar sisteminde onay verir.
Muayene
memuru, yaptığı inceleme sırasında beyanname ve ekli belgeler arasında ciddi
bir farklılık görür ve fiziki muayenenin yapılmasına karar verir ise beyannamenin
arkasına bu hususu belirtir şerh düşerek idare amirine bildirir. Fiziki
muayenenin idare amirince gerekli görülmesi halinde, ilgili amir bunun
gerekçelerini beyannameye kaydederek fiziki muayene ile görevli bir muayene
memuru görevlendirir ve işlemler bu memur tarafından sonuçlandırılır. Fiziki
muayenenin idare amirince uygun görülmemesi halinde ise, ilgili amir,
beyannameyi önceden görevlendirilen muayene memuruna iade eder ve işlemlere
kaldığı yerden devam edilir.
[56]
MÜLGA; Muayene sonuçlarına göre beyannamenin gümrük idaresince
re'sen düzeltilmesi
[57] Mülga
1.fıkra; Beyan ile yapılan kontrol ya da muayene
arasında fark bulunması halinde, kontrol ya da muayeneyi yapanlarca bir
müzekkere düzenlenerek idare amirinin onayına sunulur. İdare amirinin onayından
sonra yapılacak değişiklikler beyan sahibine tebliğ edilir. (09.11.2006 tarihli
ve 26341 sayılı R.G. ile değişik - Yürürlük
09.12.2006)
Mülga
1.fıkra (09.01.2006 öncesi); Beyan ile muayene arasında fark bulunması halinde,
muayene memuru tarafından bir müzekkere düzenlenerek idare amirinin onayına
sunulur. İdare amirinin onayından sonra yapılacak değişiklikler beyan sahibine
tebliğ edilir.
[58]
MÜLGA; Tespit
edilen farklara itiraz edilmemesi halinde, bu farklara ilişkin bilgiler muayene
memuru tarafından bilgisayar sistemine girilir ve düzeltme nüshasının dökümü
alınır. Asıl beyanname ile düzeltme nüshası birleştirilir. Bu durum
beyannamenin asıl nüshası üzerine belirtilir ve imzalanır. Muayene memuru düz
beyaz kağıt üzerine dökümünü aldığı düzeltme nüshasına kişisel mührünü basar.
Ayrıca idare mührü aranmaz.
[59]
MÜLGA; Numune
alınacak eşyanın miktarının fazla olması durumunda, alınacak numunenin tüm
eşyayı temsil etmesi için eşyanın değişik bölgelerinden örnekler alınarak bunlar
birleştirilir.
[60]
MÜLGA; Beyannameye
eklenemeyecek nitelikte olması nedeniyle üzerlerine etiket yapıştırılmak veya
bağlanmak suretiyle laboratuarlara gönderilmiş olan numunelere ait etiketlerin
üzerine kimyagerlerce tahlil raporlarının numaralarının yazılması şarttır.
[61]
MÜLGA; Tahlili
yapılan numuneler, tahlil raporlarının yazılıp imzalanmasından sonra tahlili
yapan kimyager tarafından kendi mühürleri ile mühürlenir ve numune odası
bulunan gümrüklerde bu yerlere, olmayan yerlerde ise güvenilir bir yere
kaldırılıp saklanır.
[62] MÜLGA; Gümrük laboratuarlarında yapılacak tahliller için 30 no.lu ekte yer alan Laboratuar Tahlil Raporu Formu 3 nüsha düzenlenir. Mezkur formlara sene başından itibaren sıra numarası verilerek 31 no.lu ekte yer alan Laboratuar Kayıt Defterine kaydedilir. Formun birinci nüshası beyannameye eklenir. İkinci nüshası laboratuarda saklanır. Üçüncü nüshası ise beyannamenin idarede kalan nüshasına eklenir. 194 üncü maddenin altıncı fıkrasındaki haktan yararlanmak isteyen yükümlülere idarece bu formun tasdikli bir nüshası verilir.
[63] MÜLGA; Madde 207- Gümrük idareleri, beyannamedeki bilgilerin doğruluğunun saptanması için, eşyanın ithal veya ihraç işlemlerini ya da bu işlemlerden sonraki ticari işlemlere ilişkin ticari belge ve verileri eşyanın tesliminden sonra kontrol edebilir. Bu kontroller, mümkün olan durumlarda, eşyanın muayenesini de kapsayabilir.Sonradan kontrol yöntemi, muayene kriterlerine göre, belge kontrolü ve fiziki muayene yapılmadan teslim edilen eşyanın teslimden sonra gümrük beyannamesi ile ticari belge ve verileri incelenerek gerektiğinde eşyanın fiziki muayenesinin imalathane, fabrika, özel depo, işyeri ve benzeri yerlerde yapılmasını ifade eder.Yukarıdaki fıkra kapsamı sonradan kontrol yöntemi uygulamasından yararlanmak üzere, 136 ncı maddede belirtilen genel koşullar ile 137 veya 148 inci maddesinde belirtilen özel koşulları taşıyanlara yazılı olarak başvuruları üzerine Gümrükçe Onaylanmış Kişi unvanı ve buna ilişkin belge verilir. Bunların ticari unvan ve vergi numaraları bilgisayar sistemine tanıtılır ve ayrıca bu kişilerin isim ve vergi numaralarını içerir liste gümrük idarelerine duyurulur.Resmi daireler ve sermayesinin tamamı devlete ait olan iktisadi devlet teşekkülleri ile kamu iktisadi kuruluşları ve yine sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi kuruluşuna ait ve bunlara bağlı müesseselerin sonradan kontrol yöntemi uygulamasından yararlanmak üzere yukarıdaki fıkrada belirtilen genel ve özel koşullar aranmaksızın yazılı başvuruları üzerine Gümrükçe Onaylanmış Kişi unvanı ve buna ilişkin belge verilir.Müsteşarlıkça (Gümrükler Genel Müdürlüğü), sonradan kontrol yöntemi uygulanmasından yararlanmak üzere Gümrükçe Onaylanmış Kişi unvanı verilenler 136 ncı maddede öngörülen genel koşullar itibarıyla belgenin verildiği tarihi takiben her yıl, 137 veya 148 inci maddelerinde öngörülen özel koşul itibarıyla ise üç yılda bir güncelleştirilir.Muayene kriterlerine göre sonradan kontrol yöntemine tabi tutulan gümrük beyannamelerinin gümrük idaresi nüshaları sonradan kontrol servisinde toplanır. Bu serviste görevli muayene memurları beyanname ve sistem üzerindeki bilgiler ile beyanı tevsik eden belgelerdeki bilgileri karşılaştırır. İlgili muayene memuru tarafından yapılan belge kontrolü sonucunda, uygun sonuç alınması durumunda BİLGE ekranına ve beyannamenin döküm nüshası üzerine 'Sonradan kontrolü yapılmış ve uygun sonuç alınmıştır' meşruhatı düşülerek beyanname imzalanır. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali). Muayene memuru yaptığı inceleme sırasında beyanname ve ekli belgeler arasında ciddi bir farklılık görür ve fiziki muayenenin yapılmasına karar verir ise durumu bir müzekkere ile idari amirine bildirir. İdari amirinin fiziki muayeneyi uygun görmesi halinde, ilgili muayene memuru ile birlikte başka bir muayene memuru veya gümrük memuru görevlendirilir. Bu memurlar eşyanın bulunduğu depo, fabrika veya işletmeye giderek eşyanın fiziki muayenesini yaparlar. Eşyanın bulunduğu duruma göre stok deposunda, üretim bandında, mamul stok ambarında veya firmanın muhasebe kayıtlarında gerekli inceleme yapılarak muayene sonuçları bir tutanağa bağlanır. Bu tutanağa, ilgili işletmeye veya deposuna zarar verilmediği de yazılır ve tutanak görevli gümrük memurları ile firma yetkilisi tarafından imzalanır. Ayrıca, eşyanın gümrük işlemleri veya sonraki ticari işlemlere ilişkin ticari belge ve veriler de kontrol edilebilir.Yapılan kontrol sonucunda ilgili gümrük rejimine ilişkin hükümlerin yanlış veya eksik bilgilere dayanarak uygulandığının saptanması halinde, gümrük idareleri bu Yönetmelikte yer alan ceza hükümleri saklı kalmak üzere, beyanı yeni bulgulara göre düzeltmek için gerekli işlemleri yaparlar. Müsteşarlık (Gümrükler Genel Müdürlüğü), sonradan kontrol yöntemi uygulanmasından yararlanmak isteyenlerden aranan koşullarda değişiklik ve yapılacak işlemlere dair ayrıca düzenleme yapabilir.
[64] Mülga
fıkra; Basitleştirilmiş kontrol yöntemi,
risk kriterlerine göre, belge kontrolü ve fiziki muayene yapılmadan teslim
edilen eşyanın tesliminden sonra gümrük beyannamesi ile ticari belge ve
verileri incelenerek gerektiğinde eşyanın fiziki muayenesinin imalathane,
fabrika, özel depo, işyeri ve benzeri yerlerde yapılmasını ifade eder.
[65]
Mülga fıkra; Yukarıdaki fıkra kapsamı
basitleştirilmiş kontrol yöntemi uygulamasından, B Sınıfı Onaylanmış Kişi Statü
Belgesi sahibi bulunan kişiler yararlandırılır. Bunların ticari unvan ve vergi
numaraları bilgisayar sistemine tanıtılır.
[66]
Mülga fıkra; Risk kriterlerine göre
basitleştirilmiş kontrol yöntemine tabi tutulan gümrük beyannamelerinin gümrük
idaresi nüshaları basitleştirilmiş kontrol servisinde toplanır. Bu serviste
görevli muayene memurları beyanname ve sistem üzerindeki bilgiler ile beyanı
tevsik eden belgelerdeki bilgileri karşılaştırır. İlgili muayene memuru
tarafından yapılan belge kontrolü sonucunda, uygun sonuç alınması durumunda
BİLGE ekranına ve beyannamenin döküm nüshası üzerine "Kontrolü yapılmış ve
uygun sonuç alınmıştır" meşruhatı düşülerek beyanname imzalanır.
[67] Mülga
fıkra; Muayene memuru yaptığı inceleme
sırasında beyanname ve ekli belgeler arasında ciddi bir farklılık görür ve
fiziki muayenenin yapılmasına karar verir ise; durumu bir müzekkere ile idari
amirine bildirir. İdari amirinin fiziki muayeneyi uygun görmesi halinde, ilgili
muayene memuru ile birlikte başka bir muayene memuru veya gümrük memuru
görevlendirilir. Bu memurlar eşyanın bulunduğu depo, fabrika veya işletmeye
giderek eşyanın fiziki muayenesini yaparlar. Eşyanın bulunduğu duruma göre stok
deposunda, üretim bandında, mamul stok ambarında veya firmanın muhasebe
kayıtlarında gerekli inceleme yapılarak muayene sonuçları bir tutanağa bağlanır.
Bu tutanağa, ilgili işletmeye veya deposuna zarar verilmediği de yazılır ve
tutanak görevli gümrük memurları ile firma yetkilisi tarafından imzalanır.
Ayrıca, eşyanın gümrük işlemleri veya sonraki ticari işlemlere ilişkin ticari
belge ve veriler de kontrol edilebilir.
[68]
Mülga fıkra; Müsteşarlık (Gümrükler Genel
Müdürlüğü), basitleştirilmiş kontrol yöntemi uygulamasından yararlanmak
isteyenlerden aranan koşullarda değişiklik ve yapılacak işlemlere dair ayrıca
düzenleme yapabilir.
[69] MÜLGA; Madde 213- Türk Gümrük Tarife Cetveli ile özel kanunlar veya taraf olduğumuz anlaşmalar ve sözleşmelerle ithali yasak edilmiş ve edilecek olan eşya, 235 inci madde saklı kalmak kaydıyla, her ne suretle olursa olsun Türkiye'ye sokulamaz.
Türkiye'ye ithali yasak olan eşya
ve ilgili mevzuata ait liste 32 no.lu ekte
belirtilmiştir.
[70] MÜLGA; Madde 214- Özel kanunlar gereğince Türkiye'ye ithali belli kurum ve kuruluşlara bırakılan eşya, ancak bu kurum veya kuruluşlar veya bunların yetki verdiği kurum veya kuruluşlarca ithal edilebilir.Halen ithali belli kurum veya kuruluşlara bırakılan eşyaya ait liste 33 no.lu ekte gösterilmiştir.
[71]
MÜLGA Madde 215; Özel kanun, kararname, tüzük ve tebliğ hükümlerine göre Türkiye'ye
ithalinde belli merciin izni aranacak eşya, ancak tabi olduğu mevzuata
uygunluğu tespit edilmek suretiyle serbest dolaşıma sokulabilir. Halen yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine
göre Türkiye'ye ithalinde belli merciin izni aranacak eşyaya ilişkin liste 34 no.lu ekte yer
almıştır.
[72]
MÜLGA 2.Fıkra; Bu ölçü ve tartı aletleri, sözü edilen kanun ve yönetmelik hükümleri
gereğince, üçüncü fıkrada belirtilen şekilde işleme tabi tutulduktan sonra 35 no.lu ekte yer alan
listede gösterilen gümrük idarelerinden ithal edilebilir.
[73]
MÜLGA; TIR
Karnesi ve transit beyannamesi bilgileri
[74]
MÜLGA; Demiryolu
ile yapılan taşımalarda
[75] MÜLGA; Transit eşyanın tabi olacağı işlemlerMadde 294- İhraç olunmak üzere antrepoya alınmış transit eşyasının, menşelerine bakılmaksızın birbirleriyle veya serbest dolaşımda bulunan eşya ile karıştırılmasına Müsteşarlıkça izin verilebilir.Bu iznin verilebilmesi için;a) Karıştırma sonucunda meydana gelecek karışımın gideceği ülkelerde yanlış menşeler göstermek gibi hilelere meydan verilmeyecek veya Türkiye'deki üreticilerin temel ekonomik çıkarlarına zarar vermeyecek ya da taraf olduğumuz uluslararası anlaşma hükümlerine aykırı düşmeyecek surette olması, yapılan işlemin stok kayıtlarında ayrıntılı olarak yer alması,b) Bu işlem sırasında karışıma, serbest dolaşımda bulunan eşya karıştırıldığı takdirde, bunlar hakkında yürürlükteki Dış Ticaret Rejimi ve Türk Parası Kıymetini Koruma mevzuatı hükümlerinin dikkate alınarak işlem yapılması,Gerekir.Sözü edilen şekillerde karıştırılmış eşyanın, transitinden vazgeçilerek serbest dolaşıma sokulması, tercihli tarife uygulaması bakımından yanlış menşe göstermemesine ve 290 ıncı maddede öngörülen işlemlere tabi tutulması şartına bağlıdır.
[76] MÜLGA; Serbest dolaşımda bulunan ve serbest dolaşımda bulunmayan dökme eşyanın zorunluluk halinde aynı tanka alınmasına aşağıdaki şartlara uyulması kaydıyla izin verilir.a) Bu gibi eşyanın cins ve niteliklerinin aynı olması gerekir.b) Tankta bulunan serbest dolaşımda olmayan eşyanın miktarının sabit tutulması ve bu eşyanın tanktan tamamen çekilişine kadar geçen zaman içinde vuku bulacak noksanlıklara isabet eden gümrük vergilerinin, itirazsız ödenmesi icap eder.c) Bu şekilde eşya bulunan tanklara yeniden eşya alınmaz.d) Bu gibi tank mevcudu eşyanın, boş olmayan diğer bir tanka aktarılmasına müsaade edilmez.
e) Tankta bulunan serbest dolaşıma girmiş
eşyanın, gümrük işlemlerinin bitirilmesini müteakip derhal antrepodan çıkarılmasına
başlanır ve çıkarılacak miktara bağlı olarak en fazla beş gün içinde bu işlem
tamamlanır. (15.07.2006 tarih ve 26229 sayılı R.G. ile
değişik)
[77]
MÜLGA; e) Tankta bulunan serbest dolaşıma
girmiş eşyanın, gümrük işlemlerinin bitirilmesini müteakip derhal çekimine
başlanır ve çıkarılacak miktara bağlı olarak bu işlem 17/6/2004 tarihli ve
25495 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 4
üncü maddesinde akaryakıt olarak sayılan ürünler için en fazla onbeş gün,
diğer ürünler için ise en fazla otuzbeş gün içinde tamamlanır.
[78] MÜLGA; Gümrük Hattı Dışı Eşya Satış Mağazaları ve Depolarına ilişkin özel hükümler
Madde 325- Gümrük Hattı
Dışı Eşya Satış Mağazaları ve Depoları özel antrepo hükmündedir. Bu mağaza ve
depoların kuruluş, işleyiş ve eşya satışına ilişkin esaslar; gümrük antrepo
rejimi, 13.01.2000 tarih ve 2000/53 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı ve bu konuda çıkarılmış özel yönetmelik hükümlerine tabidir.
[79] 2002 Yılı Yeniden Değerleme oranı % 59,
2003 Yılı Yeniden değerleme oranı % 28,5 olduğundan bu rakam 2004 Yılı için 204
milyar 315 milyon TL olarak uygulanmıştır.
2005 Yılı için;
20.11.2004 / 25646 R.G. ile yayımlanan VUK.G.Teb.Seri No 341 gereğince;
350.-YTL.
[80]
Mülga Cümle; Ancak, deniz yolu ile yapılan ihracatlarda geminin hareketini izleyen ilk
işgünü mesai saati bitimine kadar özet beyan verilebilir.
[81] Mülga; Madde 550 - Türkiye Gümrük Bölgesinden geçici olarak
dışarı çıkarılacak taşıtlar ve gayri ticari nitelikteki eşya aşağıda yazılı şekilde
beyana tabi tutulur:
a) İkametgahı Türkiye'de bulunan Türk
ve yabancı gerçek ve tüzel kişilerin yabancı bir ülkeye geçici olarak
çıkaracakları ve en geç üç yıl içerisinde geri getirecekleri kendilerine ait
taşıtları için 'Triptik' veya 'Gümrük Geçiş Karnesi' beyanname olarak kabul olunur.
b) Yukarıdaki kişilerin triptik veya
gümrük geçiş karnesi ibraz etmemeleri halinde, en geç üç yıl içerisinde aynen
geri getirilmek kaydıyla götürdükleri taşıtları için, çıkış işlemlerini yapan
gümrük idarelerince 3 nüsha olarak düzenlenen 68 no.lu ekte yer
alan Türkiye Gümrük Bölgesi Dışına Çıkan Taşıtlara İlişkin Geçici İhracat
Beyannamesi ve Taahhütnamesi ihracat işlemini yapan gümrük idaresine
ibraz edilir.
c) Kanunda belirtilen üç yıllık süre
sonunda çıkış ayniyetine uygun olarak geri getirilmek kaydıyla yabancı bir
ülkeye gönderilecek gayri ticari nitelikteki eşyanın çıkışında yükümlü
tarafından 3 nüsha olarak düzenlenecek 69 no.lu ekteki
Türkiye Gümrük Bölgesi Dışına Gönderilen Gayri Ticari Eşyaya Ait Geçici İhracat
Beyannamesi ve Taahhütnamesi ihracat işlemini yapan gümrük idaresine ibraz
edilir.
Alınan bu beyanname ve
taahhütnamelerin 1 ve 3 üncü nüshaları gümrüğünde saklanır. 2 nci nüshaları
tekrar girişte gümrük idaresine ibraz edilmek üzere yükümlüye verilir.
Taşıt ve eşyanın süresi içinde tekrar
getirilmesi halinde, giriş işlemlerini yapan gümrük idaresince çıkış kaydı
kapatılır. Taşıt ve eşya çıkış işlemini yapan gümrükten başka bir gümrük
idaresinden girişi yapıldığı durumda, kaydın kapatılması için 2 nci nüsha beyanname
çıkış işlemini yapan gümrük idaresine gönderilir.
d) Türkiye'deki yabancı elçilikler ile
konsolosluklar mensubu bulunan diplomatik statüdeki memurlara ait Türkiye'de
trafiğe kayıtlı taşıtların çıkışlarında, sadece plaka numaraları ve modelleri
ayrı bir deftere kaydedilir, başka bir gümrük işlemine tabi tutulmaz.
e) Geçici
olarak Türkiye'den çıkarılan demiryolu araçlarının çıkış ve girişlerinde
uluslararası anlaşma hükümlerine göre işlem yapılır.
[82] Mülga; Madde 561- 559 ve 560 ıncı maddelerdeki esaslar
dahilinde Türkiye Gümrük Bölgesi dışına geçici olarak çıkarılan taşıt ve gayri
ticari nitelikteki eşyanın süresi içinde geri gelmesi halinde aşağıdaki
işlemler uygulanır:
a) 'Triptik' veya 'gümrük geçiş karnesi'
ile yurda geri gelen taşıtlar için bu belgeler beyanname olarak kabul olunur.
b) 'Türkiye Gümrük Bölgesi Dışına
Çıkan Taşıtlara İlişkin Geçici İhracat Beyannamesi ve Taahhütnamesi' ile geri
gelen taşıtların yolcunun elindeki, 550 nci madde hükümlerine göre verilmiş
ikinci nüsha beyannameye dayanarak girişine izin verilir. Yükümlünün elindeki
ikinci nüsha beyanname alınır. Yolcu çıkışını başka bir gümrükten yapmış ise
alınan ihracat beyannamesi ve taahhütnamesi kayıtları kapatılmak üzere çıkışı
yapan gümrüğe bir yazı ile gönderilir.
c) Geri gelen gayri ticari
nitelikteki eşya için yazılı beyana ilişkin genel hükümler uygulanır.
d) 550 nci maddenin birinci fıkrasının (d)
bendindeki diplomatik statüdeki memurların geri gelen taşıtlarının yalnız plaka
numaraları ve modellerine bakılarak evvelce yapılmış çıkış kayıtları ile
karşılaştırılır ve herhangi bir gümrük formalitesi uygulanmaz ve gerekli sürat
ve kolaylık gösterilir. Taşıtlar başka bir gümrük kapısından çıkarılmış ise,
ilgili çıkış gümrüğüne yazı ile bilgi verilir.
e) Geri gelen demiryolu araçlarının
çıkış kayıtları kapatılır.
Birinci fıkrada
gösterilen eşyanın muayenesi ve kontrolü sonunda bir aykırılık görüldüğünde,
564 üncü madde hükümlerine göre işlem yapılır.
[83] MÜLGA; Süresini Aşarak Geri Getirilen Eşya ve Geri Getirilmeyen Eşya(14.11.2004
tarihli, 25642 sayılı R.G. ile değişik)
Madde 567 - Eşyanın, Kanunun 168 inci maddesinin
1 inci fıkrasında belirtilen üç yıllık süreyi veya gümrükçe uzatılan süreyi
aşarak geri getirilmesi ve süresi içinde mücbir sebep belgesi ibrazı ile süre
uzatım talebinde bulunulmaması veya geri getirilmediğinin tespit edilmiş olması
halinde, Kanunun 241 inci maddesinin
3 üncü fıkrasının (ı) bendi hükmü uyarınca usulsüzlük cezası tatbiki ile gümrük
vergileri tahsil edilerek serbest dolaşıma giriş rejimi hükümleri uygulanır.
Eşyanın, Kanunun 168 inci maddesinin 1 inci fıkrasında
belirtilen üç yıllık süre aşılmaksızın, ek süreler dahil verilen sürelerin
aşılarak geri getirilmesi halinde Kanunun 241 inci maddesinin 3 üncü fıkrasının
(ı) bendi hükümleri uygulanarak gümrük vergileri tahsil edilmeden serbest
dolaşıma sokulur.
[84] 1. Serbest dolaşımda bulunan eşya, Türkiye Gümrük
Bölgesinden ihraç edildikten sonra üç yıl içinde yeniden serbest dolaşıma
girmesi halinde ve beyan sahibinin talebi üzerine, ithalat vergilerinden muaf
tutulur. Üç yıllık süre, beklenmeyen haller veya mücbir sebeplerle
uzatılabilir.
[85] 3. Usulsüzlük
cezası aşağıdaki hallerde 1 inci fıkrada belirtilen miktarın iki katı olarak
uygulanır:ı) Geçici olarak Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkarılan eşyanın verilen
süreyi aştıktan sonra geri getirilmesi,
[86] 2002/4616
sayılı BKK ile yürürlükten kaldırılmıştır.
[87] MÜLGA; Ticari eşyanın, beyanı ile muayenesi arasında
farklılık bulunması halinde, 192 nci maddeye göre işlem yapılır. Cins, nev'i,
miktar ve kıymet bakımlarından farklılık bulunduğu takdirde, 1918 sayılı Kaçakçılığın
Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, Gümrük Kanununun
241 inci maddesinin 3 üncü fıkrasının (j) bendine göre ceza hükmolunur.
[88]
MÜLGA; Geçici
depolama yeri veya antrepodan verilecek henüz serbest dolaşıma girmemiş yakıt,
yağlayıcı madde ve kumanyalardan gümrük vergileri aranmaz. Ancak, Türk
bandıralı deniz ve hava taşıtlarının bu hükümden yararlanabilmesi için
aldıkları söz konusu eşyayı Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkacakları limandan
itibaren tüketmeleri veya kullanmaları gerekir.
[89] MÜLGA; Götürü teminat sisteminden, Gümrükçe
Onaylanmış Kişi unvanına sahip olan yükümlüler yararlanabilir.
[90]
Mülga; Götürü teminat, 4760 sayılı Özel
Tüketim Vergisi Kanununun eki (I) sayılı listede
yer alan eşyanın ithaliyle ilgili Maliye Bakanlığınca yapılan düzenlemeler
saklı kalmak kaydıyla, gümrük rejimlerine ilişkin tüm kamu alacakları için
geçerlidir. (27.02.2003
tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük
tarihi 30.01.2003 tür)
[91] MÜLGA; Götürü teminat sisteminden yararlanmak için verilecek banka teminat
mektubunun tutarı bir önceki yılda gümrük işlemleri nedeniyle teminat konusu
olan toplam değerin %10'udur. Ancak;
a) Teminatın dahilde işleme rejimi kapsamındaki eşyayı da
içermesi halinde 150.000 EURO, dahilde işleme rejimi dışındaki gümrük
işlemlerini kapsaması halinde ise 50.000 EURO'dan az,
b) Teminat tutarı her durumda 2 milyon EURO'dan fazla,
Olamaz.
[92] (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük
30.08.2009)
[93] MÜLGA; Madde 653 - (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali) Gümrük işlemleri sırasında teminat alınması gerek görülen hallerde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkındaki Kanunun 10 uncu maddesinde sayılanlardan, aşağıda gösterilenler, teminat olarak idarece kabul olunur;a) Tedavülde olan nakit Türk Lirası,b) Bankaların verecekleri teminat mektupları,c) Nominal değerleri üzerinden kabul edilen hazine tahvil ve bonoları,d) Genel ve katma bütçeye dahil kamu kuruluşlarının, belediyelerin, sermayesinin tamamı devlete ait olan kamu iktisadi kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı misyon şeflerinin verecekleri garanti mektupları,e) T.C. Merkez Bankası tarafından kabul edilen ve bu Bankanın belirlediği efektif alış kuru üzerinden hesaplanan dövizler.Garanti mektubu ile işlem yapılması durumunda, yükümlülüklerin işlemleri öngörülen sürede tamamlamamaları halinde, 1 yıl boyunca bu haktan yararlanma izni verilmez.
655 inci maddeye uygun verilen teminat
mektubunun süresi, dahilde işleme rejiminde ek süreler dahil belge süresine bir
yıl, diğer gümrük işlemlerinde ise ek süreler dahil belirlenen süreye altı ay
eklenmek suretiyle tespit edilir. Teminata konu işleme ilişkin sürenin belirsiz
olduğu hallerde teminat mektubunun en az üç yıl süreli[93]
olarak düzenlenmesi ve gerektiğinde bu sürenin dolmasından 15 gün önce ibraz
edilecek yeni bir teminat mektubu ile değiştirilmesi gerekir. Bu sürelerden
daha uzun süreli teminat mektubu ibraz edilmesi halinde bu teminat mektupları
da kabul edilir. (27.02.2003
tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük
tarihi 01.01.2003 tür).
[94]
Mülga; Gümrük
işlemleri dolayısıyla, vergiler teminatı olarak kabul edilebilecek teminat
mektupları, idareye ibraz olunduktan sonra, ait oldukları tahakkuku yapılmış
vergiler tutarını karşılayıp karşılamadıkları incelenir ve 59 no.lu ekte yer
alan örneğe uygun görüldüğü takdirde kabul edilir.
[95]
Mülga; Bu
mektuplar ayniyet alındısı karşılığında Gümrük Müsteşarlığı adına ilgili
Saymanlık Müdürlüklerine veya Malmüdürlüklerine teslim edilir.
[96]
MÜLGA; Hazine tahvili ve bonoları ile dövizin kabulü
birinci fıkra hükmüne tabidir.
[97]
MÜLGA; Bir
gümrük yükümlülüğü karşılığında alınan banka teminat mektubu, söz konusu
yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde takibe alınır. Teminat mektubunu
veren hak sahibine yükümlülüğe ilişkin sürenin bitiminden 20 gün önce tebligat
yapılarak bu yükümlülüğünü yerine getirmemesi halinde banka teminat mektubunun
nakde dönüştürüleceği belirtilir. Bu süre içinde söz konusu yükümlülüğün yerine
getirilmemesi durumunda teminat mektubunun nakde dönüştürülmesi yönünde işlem
yapılır.
[98] Mülga fıkra; Götürü
teminat sisteminden yararlananların yükümlülüklerini yerine getirmemesi veya
gümrük mevzuatının ihlali durumunda, aşağıdaki şekilde işlem yapılır: (23.12.2003 tarihli, 25325 sayılı
R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile EKLENMİŞTİR.)
a) Götürü teminat sisteminden yararlanmak için verilen teminatın herhangi bir nedenle geçerliliğini kaybetmesi halinde, teminat yeni bir teminat ile değiştirilir.b) Götürü teminat sisteminden yararlananyükümlünün, bu sistemden yararlanma şartlarından birini kaybetmesi halinde, götürü teminat sisteminden yararlanma hakkı iptal edilir.c) Götürü teminat sisteminden yararlanmak için verilen, götürü teminattan yararlanma hakkını etkileyecek nitelikteki bilgilerde eksikliğin sonradan tespiti halinde, ilk tespitte yükümlü 6 ay süre ile bu haktan yararlandırılmaz. Ayrıca yükümlü hakkında 4458 sayılı Gümrük Kanununun 241 inci maddesine göre işlem yapılır. İkinci tespitte ise yükümlünün götürü teminattan yararlanma hakkı iptal edilir.d) Kamu alacağının tahsil edilememesi halinde, bu alacak teminattan karşılanır. Daha sonra bakiye borcu kaldığı takdirde, zamanaşımı da dikkate alınmak sureti ile geciktirilmeksizin bu meblağın 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun Hükümlerine göre tahsili yönünde işlem yapılır.Ayrıca yükümlünün götürü teminat sisteminden yararlanma hakkı iptal edilir.e) (28.10.2005 tarihli ve 25980 sayılı R.G. ile Yürürlükten kaldırılmıştır.-Yürürlük 01.01.2005)[98]f) Yükümlünün müracaat etmek suretiyle teminatını güncellememesi durumunda 4458 sayılı Gümrük Kanununun 241 inci maddesi uygulanır ve teminatını güncelleştirene kadar götürü teminattan yararlanma hakkı askıya alınır.
g) Yükümlünün götürü teminattan faydalanmaktan
vazgeçmesi durumunda götürü teminattan faydalanma hakkı iptal edilerek bu husus
BİLGE sistemine tanıtılır ve durum gümrük ve muhafaza başmüdürlüklerine bildirilir.
[99]
Mülga fıkra; Herhangi bir nedenle, götürü
teminat sisteminden yararlanma hakkı tamamen ortadan kalkan yükümlünün,
teminatlı gümrük işlemleri teminata bağlandıktan sonra götürü teminatı iade
edilir.
[100]
Mülga fıkra; Geçici bir süre götürü
teminattan yararlanma hakkı iptal edilenlerin, götürü teminatı iade edilmez ve
bu süre boyunca teminatlı işlemlerinde ilgili gümrüğe yeniden teminat verilir.
Yükümlünün ilgili gümrüğe yeniden teminat verme işlemleri tamamlandıktan sonra
götürü teminatı iade edilir.
[101]
MÜLGA; İkinci fıkranın (c) ve (e)
bentlerinde sayılan cezaların uygulanmasında, birinci tespit ile ikinci tespit
arasında 5 yıllık bir zaman aralığı göz önünde bulundurulur.
[102] Mülga; Madde 665 - Gümrük vergilerinin,
a)
37,999,000,000.-
TL.'na kadar olan geri verme veya kaldırma
işlemlerini yapmaya ilgili gümrük müdürlükleri,(27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile
yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
b)
189,998,000,000.-
TL.'na kadar olan geri verme veya kaldırma işlemlerini
yapmaya gümrük başmüdürlükleri,(27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile
değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
c)
189,998,000,000.
TL.'nın üstündeki geri verme veya kaldırma
işlemlerini yapmaya ise Müsteşarlık (Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü), (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı
R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003
tür)
Yetkilidir.
Birinci
fıkrada belirtilen tutarlar, her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı
Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında arttırılır ve
bu hesaplamada 1.000.000. TL.'na kadar olan tutarlar dikkate alınmaz.
[103] 2009 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 66) gereğince 77.161.-YTL
olarak;
2008 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 59) gereğince 68.894.-YTL
olarak;
2007 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 53) gereğince 64.267.-YTL olarak;
2006 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 45) gereğince 59.617.-YTL olarak; uygulanır
[104] 2009
Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 66) gereğince 385.823.-YTL olarak;
2008 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 59) gereğince 344.485.-YTL
olarak
2007 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 53) gereğince 321.348.-YTL
olarak;
2006 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 45) gereğince 298.097.-YTL
olarak; uygulanır
[105] 2009
Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 66) gereğince 385.823.-YTL olarak;
2008 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 59) gereğince 344.485.-YTL
olarak;
2007 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 53) gereğince 321.348.-YTL
olarak;
2006 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 45) gereğince 298.097.-YTL
olarak; uygulanır
[106] MÜLGA; Madde 680 - Gümrük Kanununun 35 inci maddesi
hükümleri saklı kalmak üzere gece ve gündüzün her saatinde yolcu ve yük alıp
verme işleri yapılan veya taşıtların geliş ve gidişleri normal çalışma
saatlerine uymayan kara hudut kapıları, demiryolu istasyonları ile deniz ve
hava limanlarındaki gümrük idareleri devamlı surette açık bulundurulur.
Buralarda görevli memurların çalışma saatleri, aralarında nöbet esasına göre
düzenlenir.
Yolcuların
ve taşıtların giriş ve çıkışlarına ait işlem dışında yükleme ve boşaltma ve her
türlü gümrük işlemlerinin normal çalışma saatleri içinde yapılması gerekir.
Ancak
bu saatler dışında veya tatil zamanlarında hizmet talebinde bulunulduğunda
yazılı olarak yapılacak bu talep işin yapılacağı gümrük idare amirince yerinde
görülürse, gerekli önlemler alınmak ve çalışacak personelin fazla çalışma
ücretleri ve varsa kanuni yollukları talep sahipleri tarafından ödenmek
koşuluyla kabul edilir.
Gümrüklerdeki
sorumlu saymanlık ve TASİŞ personeli dahil olmak üzere memurlar bu surette
kendilerine verilecek işleri yapmakla görevlidirler. Başmüdür, müdür veya
vekilleri normal çalışma saatleri dışında verilecek hizmetleri düzenler ve
kontrol ederler. Bunlar ve normal çalışma saatlerine bağlı olmaksızın hizmet
görenler Gümrük Kanununun 222 nci maddesinin
3 üncü fıkrası hükmünden yararlanır.
Normal
çalışma saatleri içinde veya dışında olduğuna bakılmaksızın çalışma ücretinin
yatırılması halinde özel kurye taşımacılığı gümrük hizmeti ile özel yolcu
servisi taleplerinin yetkili gümrük idarelerince karşılanması mümkündür.
[107] MÜLGA; Madde
681 - Tespit
edilmiş bulunan normal çalışma saatleri dışında veya resmi tatil günlerinde
gümrük memurlarının çalışması, fazla çalışma ücretine tabi olup, iş
sahiplerinin mesai saatleri içinde yapacağı yazılı isteğe bağlıdır.
Bu başvurular, ilgili gümrüğün amirince incelenir. İstek yerinde görülürse
gerekli tedbirler alınarak mesai saatleri dışındaki çalışma 683 üncü maddede
tespit edilen ücretin yatırılması üzerine gereği kadar çalışacak memur seçilir.
Bu seçim sırasında yetkili ve ehliyetli memurlar arasında mümkün olduğu kadar
sıra izlenir.
Resmi
tatil günlerinde ve idare amirlerinin takdir edeceği zorunlu hallerde yazılı
olarak yapılacak çalışma saatleri dışında hizmet verilmesi talepleri,
belirlenen ücretin tatilden sonra çalışmanın başladığı günde, yatırılacağına
dair taahhütname verilmesi kaydıyla kabul edilir.
Yükümlülerin
talebi halinde gümrük veznesine global olarak fazla mesai ücreti yatırılması ve
her fazla mesai dilekçesi konusu tutarın bu global miktardan mahsup yapılması
suretiyle işlem tesisi mümkündür.
Gümrüklerdeki
sorumlu saymanlık ve TASİŞ personeli dahil olmak üzere memurlar bu suretle
kendilerine verilecek işleri yapmakla görevlidirler.
Bu
çalışmaları, idare amiri olarak, Başmüdür, müdür veya vekilleri düzenler ve
kontrol eder. Bunlara fazla çalışma ücreti verilmez.
[108] MÜLGA; Madde
683 - Fazla çalışma
ücreti ;
a) Her saat başına; ihracat işlemleri için 6,000,000.- TL., diğer işlemler için 11,000,000.-
TL.,(27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik
olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
b)
Türk plakalı kamyonlar için kamyon başına; ihracat işlemlerinde 11.000.000.- TL., diğer işlemlerde 17.000.000.- TL(27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı
R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003
tür)
Olarak uygulanır.
Yukarıda belirtilen tutarlar, her yıl, bir
önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu
uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında arttırılır ve bu
hesaplamada 1.000.000. TL. sine kadar olan tutarlar dikkate alınmaz.
Fazla çalışma ücreti, yabancı plakalı kamyonlara
ilişkin her türlü gümrük işlemi için araç başına 9 ABD Doları veya 10 EURO veya
15 İsviçre Frangı veya 7 İngiliz Sterlini olarak uygulanır.
Fazla
çalışma normal günlerde 7; hafta tatili, ulusal ve dini bayramlar ile genel
tatil günlerinde l4 saati geçemez. Refakatle görevlendirilen memurlar ile
ihracat işlemlerinde görevli amir ve memurlar için bu tahdit uygulanmaz.
[109] 2009
Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 66) gereğince 16.-YTL olarak;
2008 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 59) gereğince 15.-YTL olarak;
2007 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 53) gereğince 14.-YTL olarak;
2006 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 45) gereğince 13.-YTL
olarak; uygulanır
[110] 2009
Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 66) gereğince 16.-YTL olarak;
2008 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 59) gereğince 15.-YTL olarak;
2007 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 53) gereğince 14.-YTL olarak;
2006 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 45) gereğince 13.-YTL
olarak; uygulanır
[111] 2009
Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 66) gereğince 25.-YTL olarak;
2008 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 59) gereğince 23.-YTL olarak;
2007 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 53) gereğince 22.-YTL olarak;
2006 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 45) gereğince 21.-YTL olarak; uygulanır
[112] MÜLGA; Madde 685 - Çalışma saatleri
içinde başlayan bir iş, yükümlüden kaynaklanmayan bir nedenle kesildiği ve buna
çalışma saatleri dışında devam edildiği takdirde, ilk saat ücreti alınmaz. Memur
değişikliği halinde, aynı şekilde işlem yapılır. (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan
değişik hali).
[113] MÜLGA MADDE; Madde 687 - Çalıştırma
isteğinde bulunanlar birden fazla ise, tahakkuk ettirilecek ücretin toplamı
isteklinin sayısına ve her bir işin devamına göre oranlı olarak alınır.
[114] MÜLGA; Madde 688 - Sözü edilen ücretlerle yolluk ve gündelikler tahsil
müzekkeresiyle alındı karşılığında ve peşin alınarak emanet hesabına geçirilir.
Esas bu olmakla beraber iş sahibinin durumu ve zaman itibarıyla çalışma
ücretinin sonradan alınması da idare amirince kabul edilebilir.
[115] MÜLGA; Madde
690- a) Bu Ayırımda belirtilen esaslara göre normal çalışma saatleri dışındaki
çalışmalar için yükümlüler tarafından ödenerek emanete alınan ve tahakkukları
kesinleşen çalışma ücretlerinin % 50'si hak sahibi olan personele ödenir.
b)
Geri kalan miktarın % 40'ı gümrük idaresinin ihtiyaçlarında kullanılmak üzere
merkezdeki hesaba aktarılır.
Gerek
kanuni çalışma saatleri dışında gümrük kapılarından giriş-çıkış yapan nakil
vasıtalarından alınan maktu ücretin 683 üncü maddenin
üçüncü fıkrasındaki saat tahdidi nedeniyle ve gerekse çeşitli nedenlerle ilgili
memurlara ödenemeyen kısım bulunduğu takdirde, bu miktarlar da aynı hesaba
aktarılır.
c)
(a) ve (b) fıkraları dışında kalan meblağ, ek gösterge dahil olmak üzere en
yüksek devlet memuru aylığının % 200'ünü geçmeyecek surette diğer personele
dağıtılmak üzere merkezde açılan hesaba aktarılır.
Bu
meblağdan;
1)
Müsteşarlık merkez teşkilatında görev yapan ve fazla çalışma ücretinden
yararlanamayan her kademedeki Müsteşarlık personeline,
2)
Kanuni çalışma saatleri dışında yapılacak çalışmaları düzenlemek ve kontrol
etmekle mükellef tutulan amirlere,
3)
Müsteşarlığın merkez ve taşra teşkilatındaki personelden fazla çalışma
yaptırılanlara, Başbakanlık Müfettiş ve Müfettiş Yardımcılarına,
Müsteşarlığın
bağlı olduğu Devlet Bakanından alınacak onaylar ile belirlenecek miktarda
ödenir.
Bu
fıkraya göre yapılacak ödemelerde, damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve
kesinti yapılmaz.
(b)
ve (c) fıkralarında belirlenen tutar, her ay sonu itibarıyla hesaplanarak,
takip eden ayın en geç 10 uncu günü sonuna kadar merkez hesabına gönderilir.
d)
(c) fıkrasına göre yapılacak ödemelerde aşağıda belirtilen usul ve esaslar
uygulanır.
1)
i) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125 inci maddesine
göre cezalandırılanlardan;
-
Aylıktan kesme cezası alanlara 1 yıl,
-
Kademe ilerlemesinin durdurulması cezası alanlara, kademe ilerlemesinin durdurulması
süresince,
ii)
Görevden uzaklaştırılan personele, açıkta kaldığı süre zarfında,
iii)
Sicil notu 60'ın altında olanlara bu notun belirlenip hukuki sonuç doğurmasından
itibaren bir yıl süreyle,
Ödeme
yapılmaz.
Ancak,
yukarıda sayılan disiplin cezaları konusunda mahkemelerce cezanın iptali veya
yürütmenin durdurulması kararı verilmesi halinde, ilgili personele daha önce
ödenmeyen kısım ödenir.
2)
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 86 ncı maddesi
gereğince vekalet görevi verilen personele, asıllara yapılacak oranlarda ödeme
yapılır.
3)
Müsteşarlık Merkez ve Taşra Teşkilatında görevli personelden;
i)
Eğitim ve öğretim amacıyla başka kurum ve kuruluşlar bünyesinde kurs, seminer
ve benzeri faaliyetlere katılan personel ile yurt dışı geçici görevlendirmeler
hariç olmak üzere başka kurumlar bünyesinde geçici görevlendirilenlerin bu
görev sürelerinin 1 takvim yılı içinde 30 günü aşması,
ii)
Bir takvim yılı içerisinde kullandıkları yıllık, mazeret ve bir önceki yıldan
devreden yıllık izinleri toplamı, hizmeti 10 yıla kadar olanların (10 yıl
dahil) 40 günü, 10 yıldan fazla olanların 60 günü aşması,
iii) Sağlık Kurulu Raporu üzerine
verilen hastalık izinleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 104/A maddesine göre
kadın memurun doğum yapmasından önce 3 hafta, doğum yaptığı tarihten itibaren 6
hafta müddetle verilen mazeret izni ile uzun süreli tedavi gerektiren kanser,
verem ve akıl hastalıkları ve benzeri hastalık izinleri hariç olmak üzere bir
takvim yılı içinde kullanılan hastalık izni süreleri toplamının 30 günü aşması,
Halinde,
ödeme yapılmaz.
iv)
Denetim elemanları dahil, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 78 ve 79 uncu maddeleri
çerçevesinde burslu olanlar dahil lisansüstü eğitim yapmak amacıyla yurt dışına
gönderilen Müsteşarlık personeli için de yukarıda belirtilen hükümler uygulanır.
4)
Diğer kamu kurum ve kuruluşlarından naklen Müsteşarlığa atanan personele
kurumlarınca (d) fıkrasının 1 no.lu bendinde sayılan disiplin cezaları
verildiği takdirde, Müsteşarlıkta göreve başladıkları tarihten itibaren 1 no.lu
bentte öngörülen süreler kadar ödeme yapılmaz.
5)
3056 sayılı Kanunun değişik 36 ncı maddesi gereğince Başbakanlıkta geçici
görevle istihdam edilen Müsteşarlık personeline, Başbakanlıkça ödenmekte olan fazla
çalışma ücretinin (c) bendine göre yapılan ödemelerden az olması halinde,
sadece aradaki fark ödenir.
[116]
MÜLGA; Gümrük
müşavirleri her türlü gümrük işlemini takip ederek sonuçlandırabilir.
[117] MÜLGA; Madde 696 -
Bütün kişiler, gümrük mevzuatı ile öngörülen tasarrufları ve işlemleri bizzat
kendileri takip edebilecekleri gibi bu tasarruf ve işlemleri gerçekleştirmek
üzere bir temsilci tayin edebilir. Temsilci, temsil edilen kişi namına hareket
ettiğini beyan etmek, temsilin doğrudan veya dolaylı olduğunu belirtmek ve
sahip olduğu temsilnameyi gümrük idaresine ibraz etmek zorundadır.
Gümrük idarelerinde dolaylı temsil
yoluyla iş takibini sadece eşya sahibince verilmiş noter tasdikli vekaletnameyi
haiz gümrük müşavirleri yapabilir.
Gümrük idarelerinde doğrudan temsil
yoluyla iş takibi yapılmasında aşağıdaki hükümler uygulanır:
a) Beyannamelerin
imzalanması, tahakkukun tebellüğü ve itiraz gibi hukuki sonuç doğuran tasarruf
ve işlemler dışındaki gümrük işlemlerini yürütecek personelin gümrükte iş
takibi yapabilmesi için kişinin o şirketin çalışanı olduğunun tespiti açısından
aşağıdaki belgeler aranır.
1) Çalıştığı şirket tarafından sigorta
ettirildiğine ilişkin her üç ayda bir ibraz edilecek S.S.K. belgesi.
2) Şirket muhasebesi tarafından düzenlenmiş ve
tasdik edilmiş maaş bordrosu.
3) Vekaleti haiz olan kişinin maaşından yapılan
gelir vergisi kesintilerinin vergi dairelerine yatırıldığını gösterir belge.
Söz konusu belgeleri haiz olan kişiler şirketleri
adına beyannamelerin imzalanması, tahakkukun tebellüğü ve itiraz gibi hukuki
sonuç doğuran tasarruf ve işlemler dışındaki gümrük işlemlerini yürütebilir.
b) Gümrük
idarelerinde doğrudan temsil yoluyla iş takibi yapabilecek olan bu kişilerin
beyanname imzalayabilmesi, tahakkukun tebellüğü ve itiraz gibi hukuki sonuç
doğuran tasarruf ve işlemlerde bulunabilmeleri için (a) bendine ek olarak
şirketi temsil etmeye yetkili olduğunu gösterir temsil belgesini haiz olması ve
temsil belgesinin Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanması ve bunun ilgili gümrük
idaresine ibrazı zorunludur.
c) Devlet, belediye ve özel idarelerle, diğer
kamu tüzel kişilerinin memurları idare ve müesseselerine ait eşyanın gümrük
işlemlerini takibe yetkilidir.
Bu kurumlarda çalışan memurların durumu,
gümrüğe resmi bir belge ile ispat olunur. Bu memurların gerek gümrük beyannamelerinde
ve gerekse diğer belgeler üzerinde imzalarının yanına kuruluş unvanını
eklemeleri gerekir.
d) Kara, deniz ve havayolu işletmeleri ile
nakliyeci kuruluş temsilcileri, taşıdıkları eşyanın sadece transit işlemlerini
doğrudan temsil yoluyla takip edebilir.
Bu maddede
belirtilen vekaletname ve temsilnamelerin gümrük idaresine verilmesi ve
bunların düzenli bir şekilde saklanması gerekir. Söz konusu vekaletname ve
temsilnameleri ibraz etmeyen kişilerin iş takip etmeleri yasaktır.
[118]
MÜLGA; 4- Vekaletname yeri, tarihi ve
süresi.
[119] MÜLGA; Madde 698 - Gümrük müşavirleri imzaladıkları
beyanname ile ilgili cezai hükümlerin uygulanması açısından beyannamede
belirtilen bilgiler ile beyannameye ekli belgelerin doğruluğu ve ilgili rejimin
gerektirdiği bütün yükümlülüklere uyulmasından sorumludur.
Gümrük
müşavirleri, Ticaret Kanunu ile Vergi Usul
Kanununun emrettiği defterleri tutmakla yükümlüdür. Bu deftere her günkü işin
mahiyeti, takip edilen beyannameye ait bilgiler ve komisyon ücretleri
kaydedilir.
Bu
kişiler, kanunlara göre tutmaya mecbur oldukları ticari ve kanuni defterlerini
vekaletname ve sözleşmelerini; işlerine dair yazdıkları ve aldıkları mektup,
faks, telgraf ve benzeri belgeler ile düzenledikleri fatura, makbuz ve masraflarına
ilişkin belgelerin asıllarını ve örneklerini özel kanunlardaki hükümler saklı
kalmak kaydıyla 5 yıl muhafaza etmeye; bunları Müsteşarlık merkez denetim
elemanları ile yetkili gümrük amir ve memurlarına göstermeye; bunların
incelenmesine, denetlenmesine izin vermeye ve gerektiğinde yazılı istek üzerine
bunları yukarıda belirtilen görevlilere ibraz etmeye mecburdur.
Gümrük
müşavirleri talep halinde, Müsteşarlık merkez denetim elemanları ile gümrük
idare amirlerinin yapacakları muayenelerde bulunmakla veya eşya sahiplerini
hazır bulundurmakla ya da onunla birlikte hazır bulunmakla yükümlüdür.
Gümrük müşavirleri; şahıslarına ve/veya şirketlerine
ait ibrazı zorunlu izin belge numarası, şirket adı, imza sirküleri, ticaret
sicil gazetesi vb. bilgi ve belgelerde değişiklik olması halinde bunları bir
hafta içinde bağlı bulundukları Başmüdürlüğe bildirirler. Değişiklik olmayan
hallerde durum her yılın ikinci ayı içerisinde bir yazı ile bağlı bulunulan
Başmüdürlüğe bildirilir. Bu fıkra hükmüne aykırı hareket halinde 4458 sayılı
Gümrük Kanunu'nun 241 inci maddesinin
birinci fıkrası uyarınca ceza uygulanır.(07.04.2004 tarihli, 25426 sayılı R.G. ile değişik.Yürürlük Tarihi
07.06.2004)[119]
Gümrük
müşavirleri yanlarında çalışan müşavir yardımcılarının görevden ayrılmaları
halinde, bunlar için ilişik kesme belgesi düzenler ve yanlarında çalışmaya başlayacaklardan
da bu belgeyi arar. İlk defa göreve başlayacak gümrük müşavir yardımcıları bu
hükmün dışındadır. Müşavir yardımcılarının bu şekildeki göreve başlama ve ayrılmaları,
ilgili gümrük müşaviri tarafından takip eden gün içinde gümrük müşavirleri derneğine;
bu dernek tarafından da bağlı bulunulan gümrük başmüdürlüğüne bir hafta içinde
yazı ile bildirilir.
Herhangi
bir gümrük müşavirliği şirketine bağlı olmaksızın müstakil olarak dolaylı
temsilci sıfatıyla gümrük işlemlerini takip eden gümrük müşavirleri, gördükleri
hizmet karşılığında elde edecekleri her tür gelir için hesabına beyanda
bulundukları kişi veya kuruluş ya da taşımacılara serbest meslek makbuzu düzenlemek
zorundadır. Bu kişilerin yaptıkları hizmet karşılığında başka bir şirket veya
kişi fatura, makbuz veya benzeri belge düzenleyemez.
Gümrük
müşavirliğinin bir tüzel kişilik oluşturularak yürütülmesi halinde, tüzel
kişilik ortaklarının gümrük müşaviri olması zorunludur. Bu durumda, gümrük
beyannamesi veya beyanname kabul edilen diğer belgeler üzerine imzasını atmış
olanların vergi kaybına neden olan durumu bildiği veya bilmesi gerektiği
hallerde, bunlar, gümrük idaresine karşı bağlı bulundukları tüzel kişilikle
birlikte müteselsilen sorumlu olur. Bu hallerde, ilgili gümrük müşavirinin
kişisel cezai sorumluluğu saklı kalmak kaydıyla, işlemi yapan kişi ile birlikte
şirket de gümrük idaresince alınan vergiler ve para cezaları yönünden
müteselsilen sorumludur. Tüzel kişilik olarak faaliyet yürütecek şirketlerin ünvanlarının
ve ana sözleşmelerinin gümrük müşavirliği dışında bir faaliyet içermemesi
gerekmektedir. Bu doğrultuda faaliyet yürüten veya yürütecek olan tüzel
kişiliklerin ünvanlarının şirket türlerine göre zorunlu unsurları da içerecek
biçimde 85 no'lu ekin A
kısmında yer alan örnek çerçeve metne benzer düzenlenmesi, bununla birlikte
Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanan şirket ana sözleşmelerinin amaç ve konu
maddesinde gümrük müşavirliği faaliyeti dışındaki bir amaç ve konuya yer
verilmemesi, bu doğrultuda ticari muamele, ticari mümessillik, ticari vekillik,
acentalık gibi gümrük müşavirliği faaliyeti dışında bulunan faaliyet konularına
ilişkin kavramların kullanılmaması, söz konusu ana sözleşmelerin amaç ve konu
maddesinin 85 no'lu ekin B kısmında yer alan örnek çerçeve metne benzer
düzenlenmesi gerekmektedir. (07.04.2004
tarihli, 25426 sayılı R.G. ile değişik)[119]
Söz konusu
şirketler gördükleri hizmet karşılığında elde edecekleri gelirleri için gümrük
beyannamesinde hesabına beyanda bulundukları kişi veya kuruluşlara şirketleri
adına fatura kesmek ve bunu muhasebe kayıtlarında göstermek zorundadır. (14.08.2002
tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik hali).
[120]
MÜLGA; Gümrük müşavirleri yanlarında
çalışan müşavir yardımcılarının görevden ayrılmaları halinde, bunlar için
ilişik kesme belgesi düzenler ve yanlarında çalışmaya başlayacaklardan da bu
belgeyi arar. İlk defa göreve başlayacak gümrük müşavir yardımcıları bu hükmün
dışındadır. Müşavir yardımcılarının bu şekildeki göreve başlama ve ayrılmaları,
ilgili gümrük müşaviri tarafından takip eden gün içinde gümrük müşavirleri
derneğine; bu dernek tarafından da bağlı bulunulan gümrük başmüdürlüğüne bir
hafta içinde yazı ile bildirilir.
[121]
MÜLGA; Madde
699 - Bir tüzel kişilik oluşturularak yürütülen gümrük
müşavirliği şirketlerinde şirket ortakları aynı şekilde kurulmuş ikinci bir
gümrük müşavirliği şirketinde ortak olabilir. Bu kişilerin gümrük müşavirliği
faaliyetleri dışında çalışan şirketlere ortak olmaları mümkündür.
[122] MÜLGA; Madde 700 - Gümrük müşavirleri tebligat adresleri
ve çalışma yerlerini o yerin bağlı olduğu gümrük başmüdürlüğüne yazı ile
bildirir. Birden fazla gümrük müşaviri bir tüzel kişilik oluşturarak
çalıştıkları takdirde de, durumları hakkında aynı şekilde ilgili başmüdürlüğe
bilgi verilir.
Gümrük müşavirlerinin çalışma yeri, gümrük işleri
nedeniyle kendilerine yapılacak tebligat için kanuni ikametgah ve bu merkezin
bulunduğu gümrüğün bağlı olduğu başmüdürlük veya başmüdürlük bulunmayan
yerlerde müdürlük bölgesi için devamlı iş çevresi sayılır.
Çalışma yeri dışında geçici bir süre ile diğer
başmüdürlükler ve bağlantılarında iş takibi yapmak isteyen gümrük müşavirleri
iş takibine başlamadan önce bu durumu ilgili gümrük müdürlüğüne bildirir.
Çalışma yerinin değiştirilmesi, Müsteşarlıkça
verilen Gümrük Müşavirliği İzin Belgesi/Gümrük Müşavir Yardımcılığı İzin
Belgesi'nin değiştirilmesi ile mümkündür.
Herhangi
bir çalışma yeri veya iş çevresinde en az 20 gümrük müşaviri bulunduğu takdirde,
tüzükleri Gümrük Müsteşarlığınca onaylanmak suretiyle bütün müşavirlerin üye
olmaya mecbur oldukları bir Gümrük Müşavirleri Derneği kurulur.
Bu
derneklere gümrük müşavir yardımcıları da kayıt olunur.
[123] MÜLGA; Madde 701 -
Gümrük müşavirleri veya gümrük müşavir yardımcıları, izin belgelerini
kaybetmeleri halinde, buna ilişkin olarak kayıp ilanını içeren gazete ve
gerekli belgelerle birlikte bağlı bulunulan başmüdürlüğe dilekçe ile
bildirirler.
[124] MÜLGA; Gümrük Kanununun
228 inci maddesinin 2 nci fıkrasının (a) bendinde bahsi geçen kişilere de talep
halinde, sınav ve staj koşulu aranmaksızın gümrük müşavir yardımcısı izin
belgesi verilir.
[125] MÜLGA; Sınavda başarı
gösteren gümrük müşavirleri ve gümrük müşavir yardımcıları, Müsteşarlıkça talep
edilen belgelerle birlikte altmış gün içinde ilgili Gümrük Müşavirleri
Derneğine başvurur. Bu belgelerin Dernek tarafından Müsteşarlığa gönderilmesini
müteakip Müsteşarlık tarafından fotoğraflı İzin Belgesi düzenlenir. Bu kişiler
ancak izin belgelerini aldıktan sonra mesleki faaliyette bulunabilir.
[126] MÜLGA; İzin belgesinin herhangi bir nedenle
değiştirilmesi, yenilenmesi veya kaybı nedeniyle yeni belge düzenlenmesi
halinde tam ruhsat harcı alınır.
[127]
Mer'i Mevzuat 5607 Sayılı Kanun
[128]
MÜLGA; Arta kalanı, Müsteşarlıkça
idarenin eğitim, geliştirme ve otomasyon hizmetlerinde kullanılır. Muhbir olmaması durumunda muhbire ayrılan pay da bu
hüküm doğrultusunda kullanılır. (27.02.2003 tarihli, 25033 sayılı R.G. ile yayımlanan Yönetmelik ile
değişik olup, yürürlük tarihi 01.01.2003 tür)
[129]
Mülga; b) TIR karnesinde kayıtlı miktara
göre eksikliğin veya fazlalığın tespit edildiğini gösterir tutanağın
imzalandığı tarihte yapılan bildirim üzerine 3 aylık bir süre verilerek bu süre
içerisinde TIR karnesi hamilinden (Taşıyıcı Firma) eksiklik veya fazlalığın
neden kaynaklandığının belgelenmesi istenir. TIR karnesi hamilince (Taşıyıcı
Firma) eşyanın mahrecinden yüklenmediği veya yanlışlıkla başka yere çıkarıldığı
veya kaza ve avarya neticesinde kaybolduğu veya çalındığına ilişkin belgenin,
eşyanın yüklendiği liman yetkililerinden, çıkış acentelerinden, taşımacı
kuruluş kamu kuruluşu ise bu kuruluştan alınarak eşyanın yüklendiği limandaki
en büyük mülki idare amirince, gümrük idaresince, ticaret ve sanayi odalarınca,
liman başkanlığınca, konsolosluk veya büyükelçiliklerden herhangi birisine
tasdik ettirilerek ibrazı gerekir.
[130]
Mülga; c) Eksikliğe ilişkin olarak
verilen süre sonunda ibraz edilen belgelerin geçerli sayılmadığı veya herhangi bir belge ibraz edilmediği
takdirde gümrük idaresince eksik çıkan eşyaya isabet eden gümrük vergi
ve resimleri tahakkuk ettirilerek TIR karnesi hamilinden tahsil edilir. Gümrük vergilerinin bu yolla tahsil
edilememesi halinde TIR Sözleşmesinin 11/1 inci maddesindeki süre
dikkate alınarak TIR karnesi Volet 2 aslı,
ekleri ve gerekli belgeler kefil kuruluş ve diğer kurumlar nezdinde
gerekli takibatta bulunulmak üzere derhal Müsteşarlığa (Gümrükler Kontrol Genel
Müdürlüğü) gönderilir.
[131] 2009 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 66)
gereğince 221.-YTL olarak;
2008 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 59) gereğince 198.-YTL olarak;
2007
Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 53) gereğince 185.-YTL olarak;
(28.10.2005 tarihli
ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005); 2006 Yılı için; Gümrük Genel Tebliği (Gümrük
İşlemleri) (Seri No: 45) gereğince
172.-YTL olarak; uygulanır
[132] (28.10.2005 tarihli
ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005)
[133] MÜLGA; Gümrükçe yapılan vergi tahakkuku ile yükümlünün beyanına
göre tahakkuku gereken vergi miktarı arasındaki farkın ve buna isabet eden
diğer vergiler ile para cezalarının da teminata bağlanması,
[134]
MÜLGA; Birinci fıkranın (b) bendinin
uygulanmasında düşük kıymet beyanı şüphesiyle kıymet araştırması yapılan hallerde,
araştırmanın bu maddenin uygulanmasının talep edildiği tarihten itibaren bir
yılda sonuçlanmaması halinde, gümrük idaresinde mevcut verilere göre işlem
sonuçlandırılır. Bu süreden sonra alınan cevaplar çerçevesinde vergi farkı
ortaya çıkan hallerde gerekli işlemler yerine getirilir. (25.03.2006 tarihli, 26119 sayılı R.G. ile EKLENMİŞTİR)
[135] 2009
Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri) (Seri No: 66) gereğince 572.-YTL olarak;
2008 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 59) gereğince 511.-YTL olarak;
2007 Yılı için; G.G.T. (Gümrük İşlemleri)
(Seri No: 53) gereğince 477.-YTL olarak;
(28.10.2005 tarihli
ve 25980 sayılı R.G. ile değişik-Yürürlük 01.01.2005); 2006 Yılı için; Gümrük Genel Tebliği (Gümrük
İşlemleri) (Seri No: 45) gereğince 443.-YTL olarak; uygulanır.
[136] MÜLGA; Geçici Madde 3- Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihe kadar Basitleştirilmiş
Usul İzin Belgesi, Sonradan Kontrole Tabi İthalatçı Belgesi ve Onaylanmış
İhracatçı Belgesi verilenler de Gümrükçe Onaylanmış Kişi unvanı almaya hak
kazanır. Ancak buna ilişkin bilgiler, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihi
takiben 136 ncı maddede
öngörülen genel koşullar yönünden her yıl ve 137, 148 ile 156 ncı maddelerde öngörülen özel
koşullar yönünden ise üç yılda bir güncelleştirilir.
Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihe kadar,
Basitleştirilmiş Usul İzin Belgesi, Sonradan Kontrole Tabi İthalatçı Belgesi ve
Onaylanmış İhracatçı Belgesi için başvuruda bulunanların müracaatları lehte
olan hükümler göz önünde bulundurularak değerlendirilir ve bu kişilere de
Gümrükçe Onaylanmış Kişi unvanı ve buna ilişkin belge verilir.
[137]
"136 ncı maddenin" ibaresi "17/B maddesinin" şeklinde değiştirilmiştir. (30.06.2009 tarih ve 27274 sayılı R.G. ile değişik. Yürürlük
30.08.2009)
[138]
PcGKı Not: 1975 TIR Sözleşmesinin 8 ila 10 uncu madde hükümlerine göre bu
kriterler belirlenmiş olup, Gümrük Kanunun 237 nci maddesi amir hükmü gereği
alınacak para ceza ise sadece ÖZET BEYAN eksikliklerine uygulanacak hükümdür.
[139] MÜLGA; 5) Sıvıların tanklara sevkini veya tanklardan çıkarılmasını sağlayan borular ya tamamen toprak üstünde yahut üstü açık hendek içinde ve her tarafı kolaylıkla görülebilecek şekilde döşenmiş olmak, bu boruların antrepo içindeki yollardan geçirilmesi zorunlu olduğu takdirde üzerlerine konacak demir kapakları istenildiği zaman kolaylıkla açılıp, borular görülebilecek şekilde yapılmak,
[140] MÜLGA;
Madde 136- Sürekli ve düzenli olarak
gümrük rejim beyanında bulunan ve gerekli şartları taşıyan her kişi basitleştirilmiş
usulden yararlandırılabilir.
Ancak,
a) Bir önceki ve başvuru yılı içinde,
takvim yılı itibarıyla işlem gören beyanname sayısının %2 sini aşan ve asgari 5
defadan fazla sayıda vergi kaybına neden olan gümrük mevzuatı ihlali nedeniyle
ceza uygulanan,
b) Bir önceki ve başvuru yılı içinde,
takvim yılı itibariyle işlem gören beyanname sayısının %5 ini aşan ve Gümrük Kanunun 241 inci maddesinin birinci
fıkrasındaki usulsüzlük cezası hariç asgari 10
defadan fazla sayıda gümrük mevzuatının ihlali nedeniyle usulsüzlük cezası
uygulanan (14.08.2002 tarihli, 24846 sayılı R.G. yayımlanan değişik
hali),
c) Başkası adına ve namına hareket
eden,
Kişilerin basitleştirilmiş usullerden
yararlanmasına izin verilmez.
Gümrük Müsteşarlığınca (Gümrükler
Genel Müdürlüğü), yukarıda belirtilen maddede öngörülen basitleştirilmiş
usullerden yararlanmak üzere bu maddede belirtilen genel koşullar ile her rejim
için ayrı ayrı öngörülen 137, 148 ve 156 ncı maddelerde belirtilen özel koşullar
ve her bir basitleştirilmiş usul için aranacak diğer koşulları taşıyanların
yazılı olarak başvuruları üzerine, Gümrükçe Onaylanmış Kişi unvanı ve buna
ilişkin belge verilir. Bunların ticari unvan ve vergi numaraları bilgisayar
sistemine tanıtılır ve ayrıca bu kişilerin isim ve vergi numaralarını içerir
liste gümrük idarelerine duyurulur.
Resmi daireler ve sermayesinin tamamı
devlete ait olan iktisadi devlet teşekkülleri ile kamu iktisadi kuruluşları ve
yine sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi
kuruluşuna ait ve bunlara bağlı müesseselerin basitleştirilmiş usullerden
yararlanmak üzere yazılı başvuruları üzerine bu madde ile 137, 148 ve 156 ncı maddelerde belirtilen genel ve özel
koşullar aranmaksızın Gümrükçe Onaylanmış Kişi Unvanı ve buna ilişkin belge
verilir.
Belirtilen basitleştirilmiş
usullerden yararlanmak üzere Gümrükçe Onaylanmış Kişi unvanı verilenler bu
maddede öngörülen genel koşullar itibarıyla belgenin verildiği tarihi takiben
her yıl, her rejim için öngörülen özel koşul itibarıyla ise üç yılda bir Müsteşarlıkça
(Gümrükler Genel Müdürlüğü) güncelleştirilir.
Müsteşarlık, basitleştirilmiş usullerden
yararlanacak eşya çeşitleri ve kapsamı ile basitleştirilmiş usul türlerine göre
farklı kriterler koymaya yönelik düzenleme yapmaya yetkilidir.
[141]
Mer'i Mevzuat 5607 Sayılı Kanun
[142]
MÜLGA; b) Bir önceki ve başvuru yılı
içinde, takvim yılı itibariyle işlem gören ithalat ve ihracata ilişkin beyanname
toplam sayısının %1'ini aşan ve aynı zamanda 5 (beş)'den fazla sayıda vergi
kaybına neden olan Gümrük Mevzuatı ihlali nedeniyle haklarında Gümrük Kanununun
234 ve 236 ncı
maddeleri uyarınca ceza uygulanmaması,
[143] MÜLGA; c) Bir
önceki ve başvuru yılı içinde, takvim yılı itibariyle işlem gören ithalat ve
ihracata ilişkin beyanname toplam sayısının %1'ini aşan sayıda Gümrük Mevzuatı
ihlali nedeniyle haklarında Gümrük Kanununun 235
ve 238 inci maddeleri uyarınca ceza uygulanmaması, (08.05.2004 tarihli, 25456 sayılı R.G.ile
yayımlanan Yönetmelik ile değişik)- MÜLGA; c) Bir önceki ve başvuru yılı içinde,
Gümrük Mevzuatının ihlali nedeniyle haklarında Gümrük Kanununun 235 ve 238 inci
maddeleri uyarınca 1 (bir) defadan fazla sayıda ceza uygulanmaması,
[144] MÜLGA; e) Başvuru tarihinde asgari ödenmiş sermaye tutarları;(1) A Sınıfı Onaylanmış Kişi için 1 Trilyon Türk Lirası,(2) B Sınıfı Onaylanmış Kişi için 500 Milyar Türk Lirası,(3) C Sınıfı Onaylanmış Kişi için 100 Milyar Türk Lirası,
olması,
[145] MÜLGA; f) İmalatçı olmayan Dış Ticaret Sermaye şirketleri hariç, başvuru tarihinden geriye dönük bir ay içinde en az;
[146] MÜLGA; j) Dış Ticaret Sermaye şirketleri hariç imalatçı olması,
[147] "mali
yapısının sağlamlığının" ifadesi 01.08.2006 tarihli ve
26276 sayılı R.G. ile metinden çıkarılmıştır.
[148] MÜLGA;
Serbest dolaşıma giriş rejiminde basitleştirilmiş usul
için aranacak özel koşullar
Madde 137- Serbest dolaşıma giriş beyanını
basitleştirilmiş usuller çerçevesinde yapacak olanların 136 ncı maddede yazılı
koşulların yanı sıra aşağıda yazılı koşullardan en az birini taşıması gerekir.
a) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde en
az 100 gümrük beyannamesi kapsamı ve asgari 5 milyon CIF/ABD Doları kıymetinde
eşya ithal etmek,
b) Bir önceki takvim yılı veya başvuru yılı içinde asgari
10 milyon CIF/ABD Doları kıymetinde eşya ithal etmek.
[149]
MÜLGA; Eşyanın
usulüne göre alınmış numunesi, numune alınmasının mümkün olmadığı veya eşyaya
zarar verdiği hallerde eşyanın bütünü laboratuara gönderilir.
[150] MÜLGA; İthalinde süreklilik bulunan eşyanın göndericisi, alıcısı ve menşeinin aynı olması, eşyanın özelliklerini belirleyici belgelerinde farklılık bulunmaması ve beyanname tescil tarihi itibarıyla en fazla bir yıl öncesine dayanan ve aynı eşyaya ait tahlil raporunun gümrükçe tasdikli nüshasının ibraz edilmesi halinde, daha önce yapılan tahlile itibar edilir. Ancak, Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 27 (27.01 ila 27.05 ve 27.16 hariç), 28, 29 uncu fasılları ile 39.01 ile başlayarak 39.15 dahil olmak üzere bu tarife pozisyonlarında yer alıp dökme olarak gelen eşya her durumda tahlile gönderilir.