İspençiyari ve tıbbi müstahzarlar nizamnamesi

İSPENÇİYARİ VE TIBBİ MÜSTAHZARLAR NİZAMNAMESİ Yürürlüğe Koyan Bakanlar Kurulu Kararnamesi: No. 2/3238 - 13 Eylül 1935 Resmi Gazete ile neşir ve ilânı: 23 Eylül 1935 Sayı: 3113 1262 Sayılı Kanun MADDE 1 - Türkiye içinde yapılan veya dışarıdan getirilen tıbbi ve ispençiyari müstahzarlar fiyatlarına göre istihlâk resmine tabidirler. Bu resmi tıbbi ve ispençiyari müstahzarların zarfları üzerinde yazılı satış fiyatı yirmi beş kuruşa kadar olanlarda bir, elli kuruşa kadar olanlarda iki, yüz kuruşa kadar olanlarda üç, yüz kuruştan fazla olanlarda beş kuruştur. İstihlâk resmi ispençiyari ve tıbbi müstahzarların zarfları üzerine ayrı ayrı pul yapıştırılmak suretile alınır. Pulların, yırtılmadıkça müstahzarların zarfı açılmıyacak ve bir daha kullanılmasına imkân bırakmıyacak surette yapıştırılmaları lâzımdır. MADDE 2 - Türkiye içinde yapılanlarla dışarıdan getirtilenleri ayırt etmek için pullar, iki renkli ve bir, iki, üç ve beş kuruş değerinde olacaktır. Pulların şekilleri ve nevileri Maliye ve Sıhhat ve İçtimai Muavenet Bakanlıklarınca saptanır. MADDE 3 - Türkiye içinde bu müstahzarları yapan kurumlar ihtiyaç halinde mahallî malsandığına bir beyanname ile müracaat ederek ne nevi tıbbi veya ispençiyari müstahzara ne miktarda pul ilsak edeceğini bildirir. Malsandığı da beyannamede cins ve miktarı gösterilen pulları bedeli karşılığında alâkadarlara verir. MADDE 4 - Türkiye içinde yapılan tıbbi ve ispençiyeri müstahzarlara mahsus pullar zarflara imalâthane sahipleri tarafından yapıştırılır. Tıbbi ve ispençiyari müstahzarları yapıldıkları yerlerden pul yapıştırmadan çıkarmak yasaktır. Mahallin en büyük sıhhiye memurile Maliye memuru lüzum gördükleri hallerde müstazarların zarflarına pul yapıştırılmasında bulunmak üzere bir memur gönderebilirler. MADDE 5 - Dışarıda yapılıpta Türkiye'ye sokulmasına esasen izin verilmiş olan tıbbi ve ispençiyari müstahzarlar için Sıhhat ve İçtimai Muvanet Bakanlığınca ilgili tüccara istekleri üzerine (Ismarlama izin kâğıdı) verilir. Bu suretle getirilen müstahzarlar gümrüklerden geçirilirken gümrük idareleri gümrük beyannamelerinde ve bunlara bağlı olarak verilen ısmarlama izin kâğıdında yazılı miktara göre mal sahiplerine dışarıdan gelen tıbbi ve ispençiyari müstahzarlara mahsus puldan verirler. MADDE 6 - Dışardan gelen tıbbi ve ispençiyari müstahzarların gümrük muamelesi bittikten sonra 48 saat zarfında gümrük idaresi tarafından mahallin en büyük sıhhiye memuruna resmen haber verilmek suretile malların gümrükten çıkarılmasına müsaade olunur. Sıhhiye İdaresine yazılacak yazıda çıkarılan malın cinsi, miktarı, getiren tüccarın adı ve adresi ve verilen pul miktarı gösterilir. Tüccarın elinde ısmarlama izin kâğıdı varsa yazılan yazıda bu kâğıdın tarih ve sayısile tüccarın adı ve adresi ve verilen pul miktarını göstermek yeter. Gümrük idaresinden alınan pulların, gümrük muamelesi bittikten en çok 48 saat sonra, tıbbi müstahzarları getiren tüccarın gümrük idaresine adres olarak gösterdiği yerde ve en büyük sıhhiye memuru tarafından gönderilecek bir memurun kontrolu altında zarflara yapıştırılması gereklidir. Pul yapıştırılmıyan müstahzarat satışa çıkarılamaz. MADDE 7 - Dışarıdan posta ile gelen mahdut miktardaki tıbbi ve ispençiyari müstahzarların pulları gümrük idarelerince yapıştırılır. MADDE 8 - Dışardan getirilecek tıbbi ve ispençiyari müstahzarlara mahsus pulların, malı gönderen tarafından zarfları üzerine gönderilirken yapıştırılması ve müstahzarların memlekete pullanmış olarak sokulması mümkündür. Bu suretle muamele yapılabilmek için müstahzarı getirecek olanlar Sıhhiye Vekâletinden alacakları iki nüsha ısmarlama izin kâğıdını gümrük idaresine göstererek üzerinde yazılı miktara göre alacakları pulları dışarıdaki fabrikalarına gönderirler. Gümrük idaresi ısmarlama izin kâğıdından bir nüshasını verdiği pulun miktarını yazarak altını pulları alana imza ettirdikten sonra dosyasında alıkor. Diğer nüshasını ne miktar pul verdiğine dair şerh verdikten sonra sahibine iade eder. MADDE 9 - Zarfları dışardaki fabrikada pullanmış tıbbi ve ispençiyari mustahzarat gümrüğe geldiği zaman ilgililer üzerinde gümrük idaresince pul ita edildiğine dair meşruhatı bulunan 3 üncü nüsha ısmarlama izin kâğıdını gümrük beyannamelerine bağlarlar. Gümrüklerce kendi usullerine göre yapılan muayenelerde, gelen malların ısmarlama izin kâğıdında gösterilen tıbbi ve ispençiyari maddelere uygun oldukları ve pullanmış bulundukları anlaşılırsa mahallinin sıhhiye idaresine ihbarda bulunmadan gümrükten çıkartılmalarına müsaade olunur. MADDE 10 - Ismarlama izin kâğıdında getirtilmesine izin verilen malın adedi, cinsi, adı, perakende satış fiatı ve fabrikanın adı gösterilir ve altı Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâletince tasdik olunur. MADDE 11 - Ismarlama izin kâğıdı üzerine pulları alınıpta kâğıtta yazılı müstahzarlar getirtilmediği takdirde alınan pullar Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâletince gösterilen süre içinde gümrük idarelerine geri verilir. Gümrük idareleri bu ciheti dosyalarında saklı ikinci nüsha ısmarlama izin kâğıtları üzerinde takip ederler. MADDE 12 - Dışarıdan gelen müstahzarlara mahsus pulların bedelleri gümrük idarelerince emanet hesabına alınıp her onbeş günde bir malsandığına yatırılarak cari hesabı kapatılır. MADDE 13 - Gümrükten mağazaya nakilden sonra bozulması, zarfların kırılması gibi sebeplerden dolayı kullanılamıyacağı anlaşılan müstahzarlar pul yapıştırılmasına bakmak üzere gönderilen sıhhiye idaresi memurunun karşısında yok edilir ve keyfiyet pulların bedel ve miktarı da yazılmak üzere bir zabıt varakasile saptanır. MADDE 14 - Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâleti memurları imalâthane, ecza deposu ve eczahanelerde yaptıkları araştırmalar sonunda pulsuz veya noksan pullu ispençiyari ve tıbbi müstahzarlara rastladıkları takdirde tutulacak zabıt varakasından bir nüshasını da mahallî malsandığına tevdi ederler. Bu zabıt varakasında tıbbi ve ispençiyari müstahzarların adı, imâl edenin adı, fiatı, adedi yerli ve yabancı yapısı mı olduğu gösterilir. MADDE 15 - Maliye ve Gümrük ve İnhisarlar Vekâleti memurlarile ilgili diğer memurlar tarafından her nerede olursa olsun pulsuz veya noksan pullu olarak görülen ispençiyari ve tıbbi müstahzarlar hakkında da bir zabıt varakası tutulur. Resim ve ceza tahsil edilmeden evvel bu zabıt varakaları mahallinin en büyük sıhhiye memuruna gönderilerek varakada gösterilen müstahzarların kanunun tarif eylediği müstahzarlardan olup olmadığı tesbit ve Türkiye içinde mi yapıldığı dışardan mı getirildiği ve fiatının ne kadar olduğu tesbit ettirilir. Maliye memurları tarafından yapılacak zabıt varakalarında müstahzarın zarfı üzerindeki yazıların hepsi gösterilir ve altı müstahzarların sahiplerine de imzalattırılır. MADDE 16 - Tıbbi ve ispençiyari müstahzarların perakende satış fiatleri alâkadarları Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekâletince bildirilir. Dışarıdan getirtilecek tıbbi ve ispençiyari müstahzarlar için verilen ısmarlama izin kâğıdı da bildirme kâğıdı yerine tutar. İlgililer ilbaylığın en büyük sıhhiye memuruna başvurarak tıbbi ve ispençiyari müstahzarların perakende satış fiatlerini tesbit ettirebilir. MADDE 17 - İstihlâk resmi verilmeden ticarete çıkarılan gerek Türkiye içinde yapılmış gerek dışardan getirtilmiş müstahzarlara vazıyed edilerek cezaen üç kat resmi ve tekerrürü halinde sahibinden başkaca yirmi beş liradan iki yüz liraya kadar hafif para cezası alınır. Kanunun onuncu maddesinde yazılı tahlil netcisende sâf ve formülüne muvafık olmadığı tebeyyün eden müstahzarlara dahi vaziyet olunarak yapılan muhakeme neticesinde yok edilir ve sahibinden elli liradan beşyüz liraya kadar ağır para cezası alınır ve tekerrürü halinde yapma veya sokma izni geri alınır. MADDE 18 - Ruhsatsız olarak müstahzar yapıp satan veya sattıranlardan müstahzar yapmağa salâhiyetli bulundukları takdirde elli liradan ikiyüz liraya kadar hafif para cezası ve müstahzar yapmaya salâhiyetli olmadıkları takdirde hükmen iki yüz liradan beşyüz liraya kadar ağır para cezası alınır ve bu müstahzarlara vaziyet edilerek mahkemece yok edilmesine dahi karar verilir. Dışardan izinsiz olarak müstahzar sokup satan ve sattıranlar hakkında bu madde hükümleri aynen cari olmakla beraber ayrıca gümrük ve kaçakçılık kanunları hükümleri de tatbik olunur. MADDE 19 - Bu Nizamnamenin neşri tarihine kadar verilmiş olan ısmarlama izin kâğıtlarında perakende satış fiatı gösterilmemiş ise tüccarın beyanına göre muamele ifa olunur. MADDE 20 - Nizamnamenin neşri tarihinde ellerinde ispençiyari ve tıbbi müstahzarat bulunan ecza depoları ve eczaheneler bir hafta zarfında bir beyanname ile malsandığına müracaat ederek parası peşin verilmek şartiyle lüzumlu miktarda pul alırlar. Bu pullar ispençiyari ve tıbbi müstahzarlara Sıhhiye Vekâletinin tensip edeceği memurların nezarati altında eczahane ve ecza depolarında yapıştırılır. Artan pullar yapılacak bir zabıt varakasile malsandığına iade edilir. MADDE 21 - Nizamnamenin neşri tarihinden bir ay sonra ecza depolarında ve eczahanelerdeki bütün müstahzarat pullamış olacaktır. MADDE 22 - 1262 sayılı kanunun yirmi birinci maddesine dayanarak kaleme alınmış ve Şûrayı Devletçe görülmüş olan bu nizamname hükümleri neşri gününden yürümeye başlar. MADDE 23 - Bu nizamnamenin hükümlerini Adliye Maliye Sıhhat ve İçtimai Muavenet, Gümrük ve İnhisarlar Bakanlıkları yürütür.