Nükleer İhracat Kontrolü Yönetmeliği (Mülga)
NÜKLEER
İHRACAT KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ
Nükleer
Düzenleme Kurumundan:13.02.2020 tarih ve 31038 sayılı R.G.
031-17
Tasarruflu Yazılar 130661 2
Nükleer
ihracat kontrolü Madde 5
Nükleer İhracat ve Nükleer İthalat Kontrolü Yönetmeliği
ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı, nükleer
silahların yayılmasının önlenmesi amacıyla, nükleer alanda kullanılmak üzere
özel olarak tasarımlanmış veya hazırlanmış madde, malzeme, ekipman, sistem,
bileşen ve ilgili teknoloji ile nükleer çift kullanımlı madde, malzeme,
ekipman, sistem, bileşen ve ilgili teknolojinin ihracatına izin verilmesine
ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, Nükleer Transfer Uyarı
Listesi ile Nükleer Çift Kullanım Listesinde yer alan, nükleer ihracat
kontrolüne tabi eşyayı kapsar.
Dayanak
MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelik, 2/7/2018 tarihli ve 702
sayılı Nükleer Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri ile Bazı Kanunlarda
Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 4 üncü maddesinin
yedinci fıkrası ile 15/7/2018 tarihli ve 30479 sayılı Resmî Gazete'de
yayımlanan 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar
ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesinin 785 inci maddesinin ikinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 - (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Eşya: Barışçıl amaçlı ihracatı yapılan
madde, malzeme, ekipman, sistem, bileşen ve ilgili teknolojiyi,
b) Güvence Belgesi: Nükleer Transfer Uyarı
Listesinde yer alan eşyanın ihracatında, bu Yönetmeliğin ilgili hükümleri
uyarınca alıcı ülkenin ilgili resmi makamlarından alınan onaylı belgeyi,
c) Güvence Denetimi Anlaşması: 20/8/1981
tarihli ve 8/3527 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla onaylanan Türkiye
Cumhuriyeti Hükümeti ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Arasında Nükleer
Silahların Yayılmasının Önlenmesi Andlaşmasına İlişkin Olarak Güvenlik Denetimi
Uygulamasına Dair Anlaşmayı,
ç) Kurum: Nükleer Düzenleme Kurumunu,
d) Nükleer Çift Kullanım Listesi: İhracat
kontrolüne tabi nükleer çift kullanımlı madde, malzeme, ekipman, sistem, bileşen
ve ilgili teknolojiden oluşan eşya listesini,
e) Nükleer çift kullanımlı eşya: Nükleer
alanda kullanımının yanı sıra nükleer alan dışında da kullanılabilme özelliğine
sahip eşyayı,
f) Nükleer ihracat izni: Bu Yönetmelikte
belirlenen usul ve esaslara uygun olarak, Nükleer Transfer Uyarı Listesi ve
Nükleer Çift Kullanım Listesinde yer alan eşyanın ihracatı için Kurum
tarafından verilen izni,
g) Nükleer ihracat kontrolü: Nükleer
silahların yayılmasının önlenmesi amacıyla Nükleer Transfer Uyarı Listesi ve Nükleer
Çift Kullanım Listesinde yer alan eşyanın ihracat kontrolünü,
ğ) Nükleer Maddelerin ve Nükleer
Tesislerin Fiziksel Korunması Sözleşmesi: 24/6/1986 tarihli ve 86/10753 sayılı
Bakanlar Kurulu kararıyla onaylanan Nükleer Maddelerin Fiziksel Korunması Sözleşmesi
ile 8/4/2015 tarihli ve 2015/7533 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla onaylanan
Nükleer Maddelerin Fiziksel Korunması Sözleşmesinde Değişikliği,
h) Nükleer Transfer Uyarı Listesi: İhracat
kontrolüne tabi, nükleer alanda kullanılmak üzere özel olarak tasarımlanmış
veya hazırlanmış madde, malzeme, ekipman, sistem, bileşen ve ilgili
teknolojiden oluşan eşya listesini,
ı) Nükleer yakıt çevrimi: Nükleer maddenin
dönüştürülmesi, zenginleştirilmesi, nükleer yakıt imalatı, nükleer yakıtların
yeniden işlenmesi, plütonyum veya yüksek zenginliğe sahip uranyum ya da
uranyum-233 içeren atıkların işlenmesi ile reaktörler ve nükleer fisyon
açısından kritik olabilen tesisler ile ilgili faaliyetleri,
i) Son Kullanım Sertifikası: Bu Yönetmelik
kapsamına giren ticarete konu eşyanın son kullanım yeri ve son kullanım amacını
belirten, ithalatçı ve son kullanıcı tarafından onaylanan belgeyi,
j) UAEA: Uluslararası Atom Enerjisi
Ajansını,
k) Yeniden transfer: Nükleer Transfer
Uyarı Listesi veya Nükleer Çift Kullanım Listesi kapsamında ihraç edilen
eşyanın, alıcı ülke içerisinde başka bir son kullanıcıya transfer edilmesini,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Nükleer İhracat Kontrolü, Nükleer İhracat
İznine İlişkin Esaslar
Nükleer ihracat kontrolü
MADDE 5 - (1) Kurum, Nükleer Transfer Uyarı Listesi
ile Nükleer Çift Kullanım Listesini Kurumun resmî internet sitesinde yayımlar,
gerektiğinde günceller.
(2) Nükleer Transfer Uyarı Listesi ile
Nükleer Çift Kullanım Listesinde yer alan eşyanın herhangi bir alıcı ülkeye
yapılacak barışçıl amaçlı ihracatında Kurumdan nükleer ihracat izni alınması
zorunludur.
(3) Nükleer silahların yayılmasının
önlenmesi amacıyla, nükleer ihracata konu eşyaya ilişkin olarak diğer bakanlık,
kurum veya kuruluşlardan gelen talep kapsamında Kurum tarafından ihracata konu
eşya ile ilgili teknik değerlendirme yapılır ve ilgili bakanlık, kurum veya
kuruluş bilgilendirilir.
Nükleer ihracat izni
MADDE 6 - (1) Kurum, nükleer ihracat iznini verirken
Milli Savunma Bakanlığı ve Dışişleri Bakanlığının yazılı görüşünü alır.
(2) Nükleer ihracat kontrolüne tabi
eşyanın ihracatı başka bakanlık, kurum ve kuruluşlardan da izin alınmasını
gerektiriyorsa bu izinlerin verilmesi, Kurum tarafından nükleer ihracat izni
verilmesi ön koşuluna bağlıdır.
Başvurunun yapılması, incelenmesi ve iznin
verilmesi
MADDE 7 - (1) Nükleer ihracat izni almak isteyen
ihracatçı;
a) Nükleer İhracat İzni Başvuru Formu (Ek-1),
b) Son Kullanım Sertifikası (Ek-2),
c) Bağlı bulunduğu Ticaret ve Sanayi
Odasına kayıt ve tescilli olduğunu gösterir onaylı üye belgesi,
ç) Kurum tarafından belirlenen ücretin
Kurum hesabına yatırıldığını gösterir banka dekontu,
d) İhraç edilmek istenen eşyanın teknik
özelliklerini gösteren belge
ile birlikte Kuruma başvurur. Kurum
gerekli gördüğü durumlarda ek bilgi ve belgeler de isteyebilir.
(2) Başvuru sırasında sunulan bilgi ve
belgeler Kurum tarafından incelenir, eksiklik varsa başvurana bildirilerek
tamamlanması istenir. Bilgi ve belgeler yeterli görülürse, Milli Savunma
Bakanlığı ve Dışişleri Bakanlığının yazılı görüşlerinin alınmasını müteakip,
nükleer ihracat izni verilir.
İznin süresi, süre uzatımı ve diğer
hususlar
MADDE 8 - (1) Nükleer ihracat izni, veriliş
tarihinden itibaren altı ay için geçerlidir. İhracatçı, ihracat gerçekleştikten
sonra bir ay içinde ihracatın gerçekleştiğini gösteren gümrük beyannamesi ile
ihracata konu eşyanın son kullanıcı tarafından teslim alındığını gösterir
belgeyi Kuruma sunmakla; ihracatın gerçekleşmemesi durumunda, izin süresinin
bitiminden sonra en geç bir ay içinde Kuruma bildirimde bulunmakla yükümlüdür.
(2) İhracatçı, nükleer ihracat izninin
geçerlilik süresinin bitiminden en az bir ay önce Kuruma başvurması kaydıyla
süre uzatım talebinde bulunabilir. İhracatçının talebinde yer alan gerekçeler
Kurum tarafından değerlendirildikten sonra verilen iznin süresi uzatılabilir.
(3) Verilen iznin iptal edilmesi
durumunda, izne ilişkin bilgiler Kurum tarafından Ticaret Bakanlığına
bildirilir.
(4) Nükleer ihracat izni, kapsamı ve
süresini aşacak şekilde kullanılamaz, başka kişi veya kuruluşlara devredilemez.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Nükleer Transfer Uyarı Listesi ve Nükleer
Çift Kullanım Listesi Kapsamındaki
Eşyanın İhracat Koşulları
Nükleer silah ve patlayıcıların
yasaklanması
MADDE 9 - (1) Nükleer Transfer Uyarı Listesi ve
Nükleer Çift Kullanım Listesinde yer alan eşyanın ihracatında; ihraç edilen
eşyanın veya ihraç edilen eşya kullanılarak üretilen madde, malzeme, ekipman,
sistem, bileşen veya teknolojinin nükleer silah veya patlayıcı yapımı ile
ilgili bir faaliyette ya da UAEA'nın güvence denetimi olmayan bir nükleer yakıt
çevrimi faaliyetinde kullanılmayacağına dair ithalatçı ve son kullanıcının
taahhüdünü içeren Son Kullanım Sertifikası nükleer ihracat izni başvurusu
sırasında ihracatçı tarafından Kuruma sunulur.
(2) Nükleer Transfer Uyarı Listesinde yer
alan eşyanın ihracatında; nükleer ihracat izni, ihraç edilen eşyanın veya ihraç
edilen eşya kullanılarak üretilen madde, malzeme, ekipman, sistem, bileşen veya
teknolojinin nükleer silah veya patlayıcıların yapımında kullanılmayacağına
dair alıcı ülkenin ilgili resmi makamlarınca düzenlenen Güvence Belgesi Kuruma
sunulduktan sonra verilir.
Güvence denetimi
MADDE 10 - (1) Nükleer Transfer Uyarı Listesinde yer
alan eşyanın ihracatında; alıcı ülke ile UAEA arasında imzalanmış bir Güvence
Denetimi Anlaşmasının yürürlükte olması veya eşyanın UAEA güvence denetiminin
uygulandığı tesislere ihraç edilecek olması şartı aranır.
(2) Nükleer Çift Kullanım Listesinde yer
alan eşyanın ihracatında; eşyanın, UAEA güvence denetimine tabi olmayan nükleer
yakıt çevrimi faaliyetinde kullanılmayacak olması şartı aranır.
Zenginleştirme tesisi, ekipmanı ve
teknolojisinin ihracatı
MADDE 11 - (1) Bir zenginleştirme tesisinin,
ekipmanının veya teknolojisinin ihracatında; nükleer ihracat izni, ihraç edilen
tesisin veya ekipmanın veya ihraç edilen teknolojiye dayanan herhangi bir
tesisin % 20'nin üzerinde zenginleştirilmiş uranyum üretmek üzere
tasarımlanmayacağına veya işletilmeyeceğine dair alıcı ülkenin ilgili resmi
makamlarınca düzenlenen Güvence Belgesi Kuruma sunulduktan sonra verilir.
Fiziksel koruma
MADDE 12 - (1) Nükleer Transfer Uyarı Listesinde yer
alan eşyanın ihracatı ve bu kapsamdaki sevkiyatında alınacak fiziksel koruma
önlemlerine ilişkin olarak ihracatçı, ithalatçı ve taşıyıcı firmalar,
aralarında tarafların sorumluluklarının belirleneceği bir sözleşme yapar.
(2) Nükleer maddenin ihracatı ve bu
kapsamdaki sevkiyatında alınacak fiziksel koruma önlemleri, nükleer maddenin
sınıfına göre, Nükleer Maddelerin ve Nükleer Tesislerin Fiziksel Korunması
Sözleşmesinde belirtilen önlemler asgari olmak kaydıyla, ilgili ulusal mevzuat
ve alıcı ülkenin mevzuatına uygun olarak gerçekleştirilir.
Yeniden transfer
MADDE 13 - (1) Nükleer Transfer Uyarı Listesi ve
Nükleer Çift Kullanım Listesi kapsamında ihraç edilen bir eşyanın yeniden
transferi söz konusu olduğunda; ithalatçı ve son kullanıcı, yeniden transfer
edilen eşyanın nükleer silah veya patlayıcı yapımı ile ilgili bir faaliyette ya
da UAEA'nın güvence denetimi olmayan bir nükleer yakıt çevrimi faaliyetinde
kullanılmayacağını Son Kullanım Sertifikası ile taahhüt eder.
Yaptırımlar
MADDE 14 - (1) Nükleer ihracat kontrolü ile ilgili
mevzuat veya yetki koşullarına, Kurum kararlarına ve talimatlarına aykırı
hareket edildiğinin saptanması ile Nükleer Transfer Uyarı Listesi ve Nükleer
Çift Kullanım Listesinde yer alan eşyanın Kurumdan izin alınmadan ihraç
edilmesi hallerinde 702 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca yaptırım
uygulanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
MADDE 15 - (1) 13/9/2007 tarihli ve 26642 sayılı
Resmî Gazete'de yayımlanan Nükleer ve Nükleer Çift Kullanımlı Eşyaların
İhracatında İzne Esas Olacak Belgenin Verilmesine İlişkin Yönetmelik
yürürlükten kaldırılmıştır.
(2) 4/4/2012 tarihli ve 28254 sayılı Resmî
Gazete'de yayımlanan Nükleer ve Nükleer Çift Kullanımlı Eşyaların İhracatında
İzne Esas Olacak Belgenin Verilmesine İlişkin Yönetmelik Kapsamına Giren Eşya
Kalemlerini Belirten "Nükleer Transfer Uyarı Listesi" ve "Nükleer Çift
Kullanımlı Eşya Listesi"ne İlişkin Tebliğ (TAEK/NGD: 2012/1)
yürürlükten kaldırılmıştır.
(3) Bu maddenin birinci ve ikinci fıkrası
ile yürürlükten kaldırılan mevzuata yapılan atıflar bu Yönetmeliğe yapılmış sayılır.
Geçici hükümler
GEÇİCİ MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği
tarihten önce karara bağlanmamış mevcut başvurular, başvuru tarihinde
yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre sonuçlandırılır.
Yürürlük
MADDE 16 - (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 17 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Nükleer
Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.
EK-1
NÜKLEER İHRACAT İZNİ
BAŞVURU FORMU
İhracatçı Firma
Ticari unvanı
Ticaret Odası kayıt no
Vergi kimlik numarası
Adresi
Telefon no
Faks no
Elektronik posta adresi
İhracat
Yapılacak Yer
Ülke
Şehir
İthalattı
Firma
Ticari unvanı
Adresi
Telefon no
Faks no
Elektronik posta adresi
Son Kullanıcı
Unvanı
Adresi
Telefon no
Faks no
Elektronik posta adresi
Gümrük
Çıkış gümrüğü
İhraç
Edilecek Eşya
G.T.Î.P. kodu
Kontrol
listesi numarası*
Cinsi
Değeri
Miktarı (adet/ağırlık)
Teknik özellikleri
Son kullanım amacı
Son kullanım yeri
Eşya, Nükleer Transfer Uyarı Listesi kapsamında ise, eşyanın
ihracatı kapsamdaki sevkiyatında alınacak fiziksel koruma
önlemlerine ilişkin olarak ihracatçı, ithalatçı ve
taşıyıcı firma arasında tarafların sorumluluklarına yönelik sözleşme yapıldı mı?
Evet
Hayır
* Nükleer Transfer Uyarı Listesi ve Nükleer Çift
Kullanım Listesindeki numarası
Yukarıda verilen beyanımız çerçevesinde başvuruya konu
eşyaya nükleer ihracat izninin verilmesini arz ederim.
İhracatçı
Firma Unvanı
Tarih,
İhracatçı Firma Yetkilisinin İmzası
EK-2
SON KULLANIM
SERTİFİKASI
(END
USE
CERTIFICATE)
G.T.I.P. kodu
(HS code)
Eşyanın ismi
(Name of the item)
Eşyanın kontrol listesi numarası
(Control list number)
İhracatçı
firmanın unvanı, adresi, vergi kimlik
numarası, telefon ve faks numarası, e-posta adresi
(Name, address, tax number, telephone, fax and e-mail address of the exporter
company)
İthalatçı firmanın unvanı, adresi, telefon ve faks numarası,
e-posta adresi
(Name, address telephone, fax and e-mail address of importer company)
Son kullanıcının unvanı, adresi, telefon ve faks numarası,
e-posta adresi
(Name,
address, telephone, fax and email address
of the end user)
Son
kullanım amacı ve yeri
(Purpose and the place of the end use)
Eşyanın miktarı
(Quantity)
Menşei ülke
(Country of origin)
Alıcı Ülke
(Country of destination)
İthalatçı ve
son kullanıcı olarak, ithal edilen bu eşyanın, yukarıda belirtilen amaçla
yukarıda belirtilen yerde kullanılacağını; nükleer silah veya patlayıcıyla
ilgili bir faaliyette veya güvence denetimi olmayan bir nükleer yakıt çevrimi faaliyetinde kullanılmayacağını; ithal edilen eşyanın
yeniden transfer edilmesi durumunda da, bu eşyanın belirtilen faaliyetlerde
kullanılmayacağını taahhüt ederiz.
(As end-user and/or importer, we
guarantee that the imported items will only be used for
the above-mentioned purposes and at the above-mentioned place; that the
imported items will not be used in any nuclear explosive activity or unsafeguarded
nuclear fuel cycle activity; that
if the imported items are re-transferred, these items v/ill not be used in
any aforementioned activities.)
İthalatçı unvanı
(Importer)
İthalatçı firma yetkilisi imzası
(A uthorized signature)
Son
kullanıcı unvanı
(End user)
Son kullanıcı firma yetkilisinin imzası
(Authorized
signature)