Petrol Piyasasında Ulusal Marker Uygulamasına İlişkin Yönetmelik
PETROL PİYASASINDA ULUSAL MARKER
UYGULAMASINA İLİŞKİN YÖNETMELİK
Enerji Piyasası Düzenleme
Kurumundan: 12.04.2006 tarihli, 26137 sayılı R.G.
375 Genelgeler 1
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4
Ulusal Marker konulu 2015/5605 sayılı (EPDK) Kararı
Ham petrol ve
akaryakıtlar 2020/9822 Sayılı (EPDK) Kararı
AR-GE Taktik yakıt konulu 2021/10378-1 Sayılı (EPDK) Kararı
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve Kapsam
MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin
amacı; yurt içinde pazarlanacak akaryakıta ulusal marker eklenmesine ilişkin
usul ve esasların belirlenmesidir.
(2) Bu Yönetmelik; yurt içinde
pazarlanacak akaryakıta eklenecek ulusal markerin Kurum adına temini ve teslimi
ile akaryakıta ulusal marker eklemekle yükümlü lisans sahibi tüzel kişilerin
uymaları gereken usul ve esasları kapsar.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik,
5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun 18
inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 -(05.05.2007
tarihli, 26513 sayılı R.G. ile değişik)
(1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Akaryakıt: Benzin türleri, nafta (hammadde, solvent nafta
hariç), gazyağı, jet yakıtı, motorin türleri, fuel-oil türleri, biodizel ile
sürdürülebilir havacılık yakıtını[1],
b) İlgili lisans sahibi tüzel kişi: İlgili mevzuat hükümleri uyarınca, yurt içinde
pazarlayacakları akaryakıta ulusal marker eklemekle yükümlü rafinerici,
dağıtıcı ve ihrakiye teslimi lisansı
sahibi tüzel kişileri,
c)
Kaçak akaryakıt: 21/3/2007
tarihli ve 5607
sayılı Kaçakçılıkla
Mücadele Kanunu hükümleri
uyarınca kaçak olarak kabul
edilen akaryakıtı,
(19.07.2013 tarih ve 28712 sayılı R.G. ile değişik)
ç) Kanun: 4/12/2003 tarihli ve 5015
sayılı Petrol Piyasası Kanununu,
d) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,
e) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
f) Teknik düzenleme: Petrolün ve madenî yağın, ilgili idarî hükümler de
dahil olmak üzere, standartları, ölçüleri, özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri,
bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve
uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten
ve uyulması zorunlu olan her türlü düzenlemeyi,
g)
Ulusal marker: Akaryakıta;
rafineri çıkışında, gümrük
girişinde, sanayide yan ürün
olarak veya diğer şekillerde üretilen
veya tasfiye edilmiş kaçak akaryakıttan
teknik düzenlemelere uygun olan akaryakıta
veya benzin türlerine harmanlanacak etanole ticari faaliyete konu
edilmeden önce eklenecek ve akaryakıtın
özelliklerini bozmayacak niteliği
haiz kimyasal ürünü,
(19.07.2013 tarih ve 28712 sayılı R.G. ile değişik)
h)
Bağımsız gözetim firması: İlgili lisans
sahipleri tarafından görevlendirilecek,
petrol ve petrol ürünlerinin miktar
kontrolü ile numune alımı
ve bu işlemler ile ulusal marker ekleme işlemlerine
nezaret alanlarında Türk Akreditasyon
Kurumundan veya Türk Akreditasyon Kurumu ile karşılıklı
tanıma anlaşması
bulunan akreditasyon kurumlarından akredite olmuş
ve Kurum tarafından yetkilendirilmiş
kuruluşları,
(19.07.2013 tarih ve 28712 sayılı R.G. ile değişik)
ı) Gözetim yetki belgesi: Kurum tarafından bağımsız
gözetim firmalarına verilen belgeyi,
(19.07.2013 tarih ve 28712 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
ifade
eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Ulusal Markere İlişkin Hükümler
Ulusal Markerin Temini ve Teslimi
MADDE 4 - (1) Kurum ulusal
markerin ve ulusal marker kontrol cihazlarının Kurum adına temini ve akaryakıta
eklenmek üzere ilgili lisans sahibi tüzel kişilere teslimiyle ilgili ulusal
marker uygulama faaliyetlerini kamu kurum ve kuruluşları ile özel kuruluşlara
ayrı ayrı veya bir bütün olarak yaptırabilir.
(2) Ulusal marker uygulama
faaliyetleri ile ulusal markerin ilgili lisans sahibi tüzel kişilere teslimine
ilişkin usul ve esaslar Kurul kararı ile belirlenir.
Ulusal
Marker Bedeli ve Teminat Mektubu (12.06.2015 tarih ve 29384 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
MADDE 4/A - (1) Ulusal marker bedeli, çalınan, kaybolan ve/veya
ziyan olan ulusal marker miktarı ile işaretlenebilecek akaryakıt miktarından
doğan her türlü vergiye karşılık gelen bedeldir. Ulusal marker bedeli
hesaplanırken, lisans sahibinin Kuruma bildirdiği ilgili yıla ait Pazarlama
Projeksiyonunda ulusal marker eklenmesi öngörülen akaryakıt türleri içerisinden
Kurum internet sitesinde yayımlanan, en yüksek işlem hacmine sahip sekiz dağıtıcı
şirketin bildirdiği, ortalama bayi fiyatları arasından en yüksek vergiye sahip
olan akaryakıt esas alınır. Söz konusu ortalama fiyat her ayın ilk gününde
güncellenir ve bir ay boyunca bu fiyat üzerinden ulusal marker teminat tutarları
hesaplanır. Teslim edilen ulusal markerin çalınması, kaybolması, ziyan olması
halinde, ulusal marker bedeli hesaplanırken olayın gerçekleştiği veya tespit
edildiği ay içerisinde geçerli olan ortalama bayi fiyatı esas alınır. Ulusal marker
bedelinin yukarıdaki yöntemle hesaplanamadığı durumlarda ulusal marker bedeli
hesaplanırken, en yüksek işlem hacmine sahip sekiz dağıtıcı şirketin
bildirdiği, ortalama bayi fiyatları arasından en yüksek vergiye sahip olan akaryakıt
esas alınır. (28.12.2018 tarih ve 30639 sayılı R.G. ile
değişik)[2]
(2) Ulusal marker talebinde bulunacak olan ilgili
lisans sahibi, Kurum tarafından belirlenen tutarda Ek-1'e
uygun olarak düzenlenecek teminat mektubunu Kuruma ibraz eder. Teminat mektubunu
Kuruma ibraz etmeyen ilgili lisans sahibinin ulusal marker talepleri
karşılanmaz. Kuruma ibraz edilecek teminat mektubu tutarı belirlenirken ilgili
lisans sahibinin elinde bulunan ulusal marker stoku ve talep edilen ulusal
marker miktarı dikkate alınır. Teminat mektubu tutarının ilgili lisans sahibinin
stokunda bulunan ve talep edilen ulusal markerin bedelini karşılaması esastır.
Teminat tutarı bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen ulusal marker bedeli
ile aynı şekilde hesaplanır ve 50.000.000 (elli milyon) Türk Lirası'nı aşamaz.
(3) Teslim alınan ulusal markerin kullanıldığının veya
iade edildiğinin belgelendirilmesi halinde ilgili lisans sahibinin talebiyle
teminat mektubu iade edilir.
Ulusal Markerin Ekleneceği Akaryakıt Türleri
EPDK 2021/10378-1 Sayılı Kararı
MADDE 5 - (1) Ulusal
markerin ekleneceği akaryakıt türleri; benzin türleri, nafta (hammadde, solvent
nafta hariç), gazyağı, motorin türleri ve biodizeldir. Kurumdan izin alınması
ve sonrasında belgelendirilmesi kaydıyla Ar-Ge ve test amaçlı olarak yurt dışından
veya yurt içi üreticilerden temin edilen ve ulusal marker uygulaması kapsamında
bulunan referans test yakıtlarına ve araç ilk dolum yakıtlarına ulusal marker
eklenmez(İkinci cümle, 24.10.2020 /
31284 sayılı R.G. ile değişik)[3]. (29.12.2012 tarih ve 28512 sayılı R.G. ile
değişik)[4]
Ulusal Markerin Eklenmesi
MADDE 6 - (1) Ulusal marker, yurt içinde pazarlanacak akaryakıta,
rafineri çıkışında, gümrük girişinde, sanayide yan ürün olarak veya diğer
şekillerde üretilen veya tasfiye edilmiş kaçak akaryakıttan teknik
düzenlemelere uygun olan akaryakıta veya benzin türlerine harmanlanacak etanole
ticari faaliyete konu edilmeden önce, ilgili lisans sahibi tüzel kişiler
tarafından Kurumca belirlenecek şart ve özellikte ve bağımsız gözetim firması
nezaretinde eklenir. (19.07.2013 tarih
ve 28712 sayılı R.G. ile değişik)
(2) Mücbir sebep sayılan haller ile bağımsız gözetim firmasınca
düzenlenecek tutanak ile tespit edilmiş olması ve ilgili lisans sahibi tarafından
gerekli dikkatin gösterilmiş ve önlemlerin alınmış olması kaydıyla,
tesislerinde kurulu enjeksiyon donanımlarında ulusal marker ekleme işlemi
esnasında meydana gelen teknik arızalar sonucu oluşan ve geri kazanımı mümkün olmayan
ulusal marker kayıpları hariç olmak üzere, teslim edilen ulusal markerin çalınması,
kaybolması ve/veya ziyan olması halinde; ilgili lisans sahibi çalınan, kaybolan
ve/veya ziyan olan ulusal marker bedelini Kurum hesabına yatırır. Ulusal marker
bedelinin Kurum hesabına yatırıldığına dair belge Kuruma ibraz edilmeden ilgili
lisans sahibine yeniden ulusal marker verilmez. (12.06.2015 tarih ve 29384
sayılı R.G. ile değişik)
(3) İlgili lisans sahibi çalınan, kaybolan ve/veya
ziyan olan ulusal marker bedelini, Kurum tarafından yapılacak bildirimi takip
eden 7 iş günü içerisinde Kurum hesabına yatırır. Ulusal marker bedelini 7 iş günü
içerisinde Kurum hesabına yatırmayan veya yatırdığına dair belgeyi Kuruma ibraz
etmeyen ilgili lisans sahibinin teminat mektubunun ulusal marker bedeli kadarı
nakde çevrilir. İlgili lisans sahibinin birden fazla teminat mektubunun Kurum
nezdinde bulunması halinde ulusal marker bedelini karşılamaya yeten en eski
tarihli teminat mektubu nakde çevrilir. Nakde çevrilen teminat mektubu
tutarının, ulusal marker bedelini karşılamaması halinde, ilgili lisans sahibi
tarafından ulusal marker bedelinin geri kalan kısmının Kurum hesabına
yatırılması için 3 iş günü süre verilir. Bedelin ilgili lisans sahibi
tarafından ödenmemesi halinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında
Kanun hükümleri uygulanır. (12.06.2015 tarih ve 29384 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
(4) İlgili lisans sahibi tüzel
kişiler Kurumu bilgilendirmek, ilgili ve diğer mevzuata uygun olmak kaydıyla
akaryakıta kendi markerlerini ekleyebilir. Ancak, bu tür markerin ulusal marker
ile etkileşime girmeyecek özellikte olması zorunludur.
Yükümlülükler
MADDE 7 - (1) İlgili lisans
sahibi tüzel kişiler;
a) Teslim edilen ulusal
markerin çalınma veya kaybolmasına ve/veya ziyan olmasına karşı gerekli
tedbirleri almak,
b) Tesislerinde kurulacak
enjeksiyon donanımlarının; Petrol Piyasasında Uygulanacak Teknik Kriterler Hakkındaki
Yönetmelikte
belirtilen özelliklere uygun olacak şekilde belirlenen yer ve koşullarda,
doğru, hassas ve izlenebilir ölçüm sonucu alınabilecek şekilde ekleme
(enjeksiyon) yapılabilecek teknik özelliklere sahip, otomatik dozaj kontrollü
enjeksiyon donanımlarını temin ve tesis etmek ve işletme emniyetini sağlamak,
c) Ulusal markerin eklenmesi sırasında
can ve mal güvenliği ile çevre
ve insan sağlığı açısından
gerekli tedbirleri almak, (19.07.2013 tarih ve 28712 sayılı
R.G. ile değişik)
ç) Enjeksiyon cihazlarını ve
ulusal marker ekleme noktalarını lisanslarına derc ettirmek,
d) Enjeksiyon donanımlarına
karşı yapılacak müdahalelere karşı her türlü güvenlik önlemlerini almak,
e) Enjeksiyon donanımlarının
ayar ve kalibrasyon işlemlerini süresi ve izlenebilirlik zinciri içerisinde
yaptırmak,
ile yükümlüdür.
(2)
Tesislerinde ulusal marker ekleme işlemi yapılacak depolama lisansı sahipleri ve
akaryakıt[5] üretimi yapan
işleme lisansı sahipleri, birinci fıkranın (b), (c), (ç), (d) ve (e)
bentlerinde belirlenenleri yapmakla yükümlüdür. (29.12.2012 tarih ve 28512 sayılı R.G. ile değişik)
(3)
(05.05.2007 tarihli, 26513 sayılı R.G. ile
eklenmiştir) (29.12.2012 tarih
ve 28512 sayılı R.G. ile yürürlükten kaldırılmıştır)
Ulusal Marker Kontrolü
MADDE 8 - (1) İlgili
lisans sahibi tüzel kişiler tarafından ulusal marker eklenmiş akaryakıt veya
ulusal marker eklenmiş benzin türlerine harmanlanacak etanol içerisinde yeterli
şart ve seviyede ulusal marker olup olmadığının kontrolü, Kurum personeli veya
Kurum adına yetkilendirilen kişilerce yapılabilir. (29.12.2012 tarih ve 28512 sayılı R.G. ile değişik)[6]
Bağımsız gözetim firmaları (19.07.2013
tarih ve 28712 sayılı R.G. ile değişik)
MADDE
8/A- (1) Bağımsız gözetim
firmalarının yükümlülükleri,
bu firmalara gözetim yetki belgesi verilmesi ve iptal edilmesine ilişkin
usul ve esaslar Kurul kararı ile belirlenir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Geçici ve Son Hükümler
Bazı ürünler için uygulamanın ertelenmesi
(05.05.2007 tarihli, 26513 sayılı R.G.
değişik)[7]
GEÇİCİ MADDE 1 - (1) Bu
Yönetmelik hükümleri; nafta ve gazyağı için 1/7/2013 tarihine kadar uygulanmaz. (29.12.2012 tarih ve 28512 sayılı R.G. ile
değişik)[8]
31/12/2008 tarihine
kadar bağımsız gözetim firması sayılacaklar[9]
GEÇİCİ MADDE 2 - (29.12.2012
tarih ve 28512 sayılı R.G. ile yürürlükten kaldırılmıştır)[10]
Yürürlükten Kaldırma
MADDE 9 - (1) 17/11/2004
tarihli ve 25643 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Petrol Piyasasında Ulusal
Marker Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında
Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 10 - (1) Bu Yönetmeliğin
6 ncı maddesi 1/1/2007 tarihini geçmemek üzere Kurul kararı ile belirlenecek
tarihte, diğer maddeleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 11 - (1) Bu Yönetmelik
hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Başkanı yürütür.
Yönetmeliğin Yayımlandığı Resmî Gazete'nin
Tarihi
Sayısı
12/4/2006
26137
Yönetmelikte Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı
Resmî Gazete'nin
Tarihi
Sayısı
1-
26/7/2006
26240
2-
10/10/2006
26315
3-
5/5/2007
26513
4-
30/11/2007
26716
5-
13/2/2008
26786
6-
28/5/2008
26889
7-
22/6/2008
26914
8-
17/12/2010
27788
9-
17/5/2011
27937
10-
29/12/2012
28512
11-
19/7/2013
28712
12-
12/6/2015
29384
13-
17/2/2018
30335
14-
28/12/2018
30639
15-
24/10/2020
31284
Ek-1
(12.06.2015
tarih ve 29384 sayılı R.G. ile eklenmiştir)
Örnek Teminat Mektubu
TEMİNAT MEKTUBU
T.C.
ENERJİ PİYASASI
DÜZENLEME KURUMU BAŞKANLIĞINA
Mustafa
Kemal Mahallesi 2078. Sokak No: 4 06510[11] Çankaya/ANKARA
Yurt içinde pazarlayacağı akaryakıta eklemek üzere
ulusal markeri teslim alan ………………………………………………'nin
(Şirket), Enerji Piyasası Düzenleme Kurumuna (Kurum) vermek zorunda olduğu
teminat tutarı olan …………………………… (rakam ve yazı ile) TL'yi Bankamız garanti
ettiğinden, Şirketin, Petrol Piyasasına ilişkin ilgili mevzuat hüküm ve
şartları uyarınca, teslim aldığı ulusal
markeri çaldırması, kaybetmesi ve/veya ziyan etmesi halinde, protesto çekmeye,
hüküm ve Şirketin iznini almaya gerek kalmaksızın ve Şirket ile Kurum arasında
ortaya çıkacak herhangi bir uyuşmazlık ve bunun akıbet ve kanuni sonuçları
nazarı itibara alınmaksızın ve kayıtsız şartsız, yukarıda yazılı tutarı ilk
yazılı talebiniz üzerine derhal ve gecikmeksizin Kurumunuza veya emrinize
nakden ve tamamen ve talep tarihinden ödeme tarihine kadar geçecek günlere ait
temerrüt faizi ile birlikte ödeyeceğimizi, Bankanın imza atmaya yetkili
temsilcisi ve sorumlusu sıfatıyla ve Banka ad ve hesabına gayri kabili rücu
kabul, beyan ve taahhüt ederiz.
İşbu teminat mektubu kesin, süresiz ve limit dışıdır.
…………….BANKASI
A.Ş.
…………….ŞUBESİ
Banka yetkililerinin isim, unvan ve imzaları
[1] "ile biodizeli" ibaresi ", biodizel ile sürdürülebilir
havacılık yakıtını" olarak
28.01.2023 / 32087 sayılı R.G. ile
değiştirilmiştir.
[2] Mülga; (1) Ulusal marker bedeli, çalınan, kaybolan
ve/veya ziyan olan ulusal marker miktarı ile işaretlenebilecek akaryakıt
miktarından doğan her türlü vergiye karşılık gelen bedeldir. Ulusal marker
bedeli hesaplanırken Kurum internet sitesinde yayınlanan, en yüksek işlem
hacmine sahip sekiz dağıtıcı şirketin bildirdiği, ortalama bayi fiyatları
arasından en yüksek vergiye sahip olan akaryakıt esas alınır. Söz konusu
ortalama fiyat her ayın ilk gününde güncellenir ve bir ay boyunca bu fiyat
üzerinden ulusal marker teminat tutarları hesaplanır. Teslim edilen ulusal markerin
çalınması, kaybolması, ziyan olması halinde, ulusal marker bedeli hesaplanırken
olayın gerçekleştiği veya tespit edildiği ay içerisinde geçerli olan ortalama
bayi fiyatı esas alınır.
[3] Mülga 2.cümle: Kurumdan
izin alınması ve sonrasında belgelendirilmesi kaydıyla Ar-Ge ve test amaçlı
olarak yurt dışından temin edilen ve ulusal marker uygulaması kapsamında
bulunan referans test yakıtlarına ulusal marker eklenmez.
[4] Mülga; MADDE 5
-(05.05.2007 tarihli, 26513 sayılı R.G. ile değişik)
(1) Ulusal markerin ekleneceği akaryakıt türleri; benzin türleri, nafta
(hammadde, solvent nafta hariç), gaz yağı, motorin türleri, fuel-oil türleri ve
biodizeldir.
[5] Mülga; "biyodizel" ibaresi "akaryakıt" olarak
17.02.2018 tarihli ve 30335 sayılı R.G.ile değiştirilmiştir.
[6] Mülga; MADDE 8
- (1) İlgili lisans sahibi tüzel kişiler tarafından ulusal marker eklenmiş
akaryakıt içerisinde yeterli şart ve seviyede ulusal marker olup olmadığının
kontrolü, Kurum personeli veya Kurum adına yetkilendirilen kişilerce
yapılabilir.
[7] MÜLGA; GEÇİCİ MADDE
1 - (1) Bu Yönetmelik hükümleri; nafta, gaz yağı, fuel oil ve jet yakıtı
türleri için 1/1/2009 tarihine kadar uygulanmaz.
[8] Mülga; GEÇİCİ
MADDE 1 - (1) Bu Yönetmelik hükümleri; nafta, gaz yağı ve fuel-oil türleri
ile Kurumdan izin alınması ve sonrasında belgelendirilmesi kaydıyla Ar-Ge ve
test amaçlı olarak yurt dışından temin edilen referans test yakıtları için 31/12/2012
tarihine kadar uygulanmaz. (17.12.2010 tarih ve 27788
sayılı R.G. ile değişik)
[9] (28.05.2008 tarihli ve 26889
sayılı R.G. ile eklenmiştir)
[10] Mülga; GEÇİCİ
MADDE 2 - Türk Akreditasyon Kurumuna müracaat eden ve akreditasyon
değerlendirme süreci devam etmekte olduğunu belgeleyen bağımsız gözetim
firmaları ile Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı Dış Ticarette
Standardizasyon Genel Müdürlüğü tarafından Uluslararası Gözetim Şirketi Belgesi
ile sertifikalandırılmış gözetim firmaları, 31/12/2008
tarihine kadar bağımsız gözetim firması olarak addedilir.
[11] "Muhsin Yazıcıoğlu Caddesi
No:51/C Yüzüncüyıl" ibaresi "Mustafa Kemal
Mahallesi 2078. Sokak No: 4 06510" olarak 24.10.2020 / 31284 sayılı R.G. ile değiştirilmiştir.