Türkiye İle Büyük Britanya Ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı Arasında Serbest Ticaret Anlaşması Kapsamı Ticarette Eşyanın Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik (Mülga)
TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE BÜYÜK BRİTANYA VE
KUZEY İRLANDA BİRLEŞİK KRALLIĞI ARASINDA SERBEST TİCARET ANLAŞMASI KAPSAMI
TİCARETTE EŞYANIN TERCİHLİ MENŞEİNİN TESPİTİ HAKKINDA
YÖNETMELİK
Ticaret Bakanlığından:
25.05.2021 tarih ve 31491 sayılı R.G.
30.05.2021 tarihli, 31496 sayılı R.G. ile yayımlanan YÖNETMELİK
ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMLIŞTIR
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı;
29/12/2020 tarihinde imzalanan ve 13.3 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca
1/1/2021 tarihinden itibaren her iki taraf için uygulanmaya başlanan Türkiye
Cumhuriyeti ile Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı Arasında
Serbest Ticaret Anlaşmasının
eki "Menşe Kuralları ve Menşe İşlemlerine İlişkin Protokol"ün
uygulanmasına dair usul ve esasları düzenlemektir.
Dayanak
MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, 10/7/2018 tarihli
ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 1 sayılı
Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 448 inci maddesi
ile 1 inci maddede belirtilen Protokol'e dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Anlaşma: Türkiye Cumhuriyeti (bundan sonra Türkiye
olarak anılacaktır) ile Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı
(bundan sonra İngiltere olarak anılacaktır) arasındaki Anlaşmayı,
b) Armonize Sistem: 10/11/1988 tarihli ve 3501 sayılı
Kanunla katılmamız uygun bulunan Uyumu Sağlanmış (Armonize) Mal Tanımı ve
Kodlama Sistemi Hakkında Uluslararası Sözleşmede belirtilen şekilde ve
Sözleşmenin ekinde yer alan pozisyonları, alt pozisyonları ve bunlara ait
sayısal kodları, Bölüm, Fasıl ve Alt Pozisyon Notlarını ve Armonize Sistemin
yorumu ile ilgili Genel Kuralları kapsayan Nomanklatürü,
c) Avrupa Birliği: 28/9/2006 tarihli ve 26303 sayılı Resmî
Gazete'de yayımlanan 23/8/2006 tarihli ve 2006/10895 sayılı
Kararnamenin eki "Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliği'nin
Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında Karar"ın 3 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan üye ülkeleri,
ç) Aynı eşya: Bu eşyanın menşeinin bu Yönetmelik kapsamında
belirlemesiyle ilişkili olmayan görünüşteki küçük farklılıklardan bağımsız
olarak, fiziksel özellikleri, kalitesi ve tanınırlığı da dâhil olmak üzere her
bakımdan aynı olan eşyayı,
d) Aynı ve birbirleri yerine geçebilen girdi veya aynı ve
birbirleri yerine geçebilen ürün: Aynı tür ve ticari kalitede, aynı teknik ve
fiziksel özelliklere sahip ve birbirinden ayırt edilemeyen girdi veya ürünü,
e) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,
f) Eşya: Hem girdi hem de ürünü,
g) Fabrika çıkış fiyatı: Ürün için, nihai işçilik veya
işlemin gerçekleştirilmesini üstlenen ilgili Taraf ülkedeki imalatçıya,
kullanılan bütün girdilerin kıymetinin ve eşyanın üretimiyle ilgili diğer tüm
maliyetlerin dâhil edilmesi ve elde edilmiş ürünün ihracı halinde geri ödenmiş
veya ödenecek olan her tür yurt içi verginin düşülmesi suretiyle, ürün için
fabrika çıkışı itibarıyla ödenen fiyatı; son işçilik veya işlemin taşeron
olarak bir imalatçıya verilmiş olduğu hallerde "imalatçı" terimi taşerona işi
veren ticari kuruluşu (ödenen gerçek fiyatın, ürünün imalatıyla ilgili olarak
İngiltere veya Türkiye'de gerçekleşen tüm maliyetleri yansıtmaması halinde
fabrika çıkış fiyatı, tüm bu maliyetlerin toplam tutarından, elde edilmiş
ürünün ihracı halinde geri ödenmiş veya ödenecek olan her tür yurt içi verginin
düşülmesi suretiyle elde edilir),
ğ) Fasıllar, pozisyonlar ve alt pozisyonlar: Gümrük
İşbirliği Konseyinin 26/6/2004 tarihli Tavsiye Kararı uyarınca gerçekleştirilen
değişiklikler de dâhil Armonize Mal Tanım ve Kodlama Sistemi'ni ("Armonize
Sistem") oluşturan nomanklatürde kullanılan fasıllar, pozisyonlar ve alt
pozisyonları (dört ya da altı rakamlı kodları),
h) Girdi: Ürünün imalatında kullanılan herhangi bir madde,
hammadde, parça veya aksamı, ve benzeri,
ı) Girdilerin kıymeti: Kullanılan menşeli olmayan girdilerin
ithalatı esnasındaki gümrük kıymeti veya bunun bilinmemesi ve tespit
edilememesi halinde ihracatı gerçekleştiren Taraf ülkedeki girdiler için
ödendiği tespit edilebilen ilk fiyatı (menşeli girdilerin kıymetinin tespit
edilmesi gerektiği hallerde, bu bent gerekli değişiklikler yapılmak suretiyle
uygulanır),
i) Gümrük idareleri: Türkiye için Ticaret Bakanlığı ile
İngiltere için yetkilendirilmiş idareleri,
j) İhracatçı: Menşeli bir eşya ihraç eden veya üreten ve
bir menşe beyanı yapan, bir Taraf ülkenin kanun ve yönetmeliklerinde belirtilen
şartlara uygun olarak, o Taraf ülkedeki yerleşik kişiyi,
k) İmalat: Montaj dâhil olmak üzere her türlü işçilik veya
işlemi,
l) İthalatçı: Menşeli bir eşya ithal eden ve onun için
tercihli tarife muamelesi talep eden bir kişiyi,
m) Katma değer: Fabrika çıkış fiyatından, eşyaya dâhil
edilen, kümülasyonun uygulanabilir olduğu 5 inci ve 6 ncı maddede
belirtilen ülkeler menşeli her bir girdinin gümrük kıymetinin veya bu kıymetin
bilinmemesi veya tespit edilememesi halinde ihracatı gerçekleştiren Taraf ülkedeki
girdiler için ödendiği doğrulanabilir ilk fiyatın çıkarılması ile bulunan
değeri,
n) Menşe beyanı: 19 uncu madde
uyarınca menşeli bir eşyanın tanımlanmasını sağlamak amacıyla bir ihracatçı
tarafından yapılan beyanı,
o) Menşeli olmayan girdilerin kullanılabilecek azami oranı:
Ürün üzerinde gerçekleştirilen bir imalatın, ürüne menşe statüsü kazandırmak
için yeterli bir işçilik veya işlem olarak değerlendirilebilmesi maksadıyla,
menşeli olmayan girdilerin o imalatta kullanılmasına izin verilen azami oranı
(bu oran, ürünün fabrika çıkış fiyatının ya da belirli bir fasıl grubu, fasıl,
pozisyon veya alt pozisyonda sınıflandırılan kullanılan girdilerin safi
ağırlığının belli bir yüzdesi olarak ifade edilebilir),
ö) Sevkiyat: Bir ihracatçıdan bir alıcıya aynı anda
gönderilen ya da ihracatçıdan alıcıya sevkinde tek bir sevk evrakı kapsamında
yer alan, veya böyle bir evrakın olmaması halinde tek bir fatura kapsamına
giren ürünleri,
p) Sınıflandırılmış: Bir ürün veya girdinin Armonize
Sistemin belirli bir pozisyon veya alt pozisyonu altında sınıflandırılmasını,
r) Taraf ülkeler: Türkiye ile İngiltere'yi,
s) Ürün: Bilahare başka bir imalatta da kullanılması söz
konusu olsa bile, imal edilmiş bir ürünü,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Menşeli Ürün Kavramının Tanımı ve Şartları
Menşe kuralı
MADDE 4 - (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında,
aşağıda belirtilen ürünler İngiltere menşeli kabul edilirler:
a) 7 nci maddede belirtildiği
şekilde, tamamen İngiltere'de elde edilen ürünler.
b) 8 inci maddede belirtildiği
şekilde, İngiltere'de yeterli işçilik veya işlemden geçirilmiş olmaları
kaydıyla, tamamen orada elde edilmemiş girdiler ihtiva etmek suretiyle
İngiltere'de elde edilen ürünler.
(2) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında, aşağıda belirtilen
ürünler Türkiye menşeli kabul edilirler:
a) 7 nci maddede belirtildiği şekilde, tamamen Türkiye'de
elde edilen ürünler.
b) 8 inci maddede belirtildiği şekilde, Türkiye'de yeterli
işçilik veya işlemden geçirilmiş olmaları kaydıyla, tamamen orada elde
edilmemiş girdiler ihtiva etmek suretiyle Türkiye'de elde edilen ürünler.
İngiltere'de kümülasyon
MADDE 5 - (1) 4 üncü maddenin birinci
fıkrasına halel getirmeksizin, bünyelerine İsviçre (Liechtenstein dâhil),
İzlanda, Norveç, Türkiye veya Avrupa Birliği (AB) veya EK-4'te
listelenen bir ülke menşeli girdiler dâhil edilmek suretiyle İngiltere'de elde
edilen ürünler, İngiltere'de 10 uncu maddede belirtilen
işlemlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçmiş olmaları şartıyla,
İngiltere menşeli olarak kabul edilirler. Söz konusu girdilerin yeterli işçilik
veya işlemden geçmiş olmaları gerekmez.
(2) 4 üncü maddenin birinci fıkrasına halel getirmeksizin
ve 50 ila 63 üncü fasıllarda sınıflandırılan ürünler hariç olmak üzere,
İzlanda, Norveç veya AB'de gerçekleştirilen işçilik veya işlemler, elde edilen
ürünler 10 uncu maddede belirtilen işlemlerin ötesinde İngiltere'de bilahare
bir işçilik veya işlemden geçmiş olmaları şartıyla İngiltere'de
gerçekleştirilmiş olarak kabul edilirler.
(3) Birinci fıkrada düzenlenen kümülasyon için İngiltere'de
gerçekleştirilen işçilik veya işlem 10 uncu maddede belirtilen işlemlerin ötesine
geçmez ise, elde edilen ürün yalnızca, İngiltere'de eklenen katma değerin,
birinci fıkrada belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli olup kullanılan
girdilerin kıymetini geçmesi halinde, İngiltere menşeli olarak kabul edilir. Eğer
bu gerçekleşmez ise, elde edilen ürün, İngiltere'de imalatta kullanılan menşeli
girdilerden en yüksek kıymete sahip olan girdinin ait olduğu ülke menşeli
olarak kabul edilir.
(4) Birinci fıkrada belirtilen ülkelerden biri menşeli
olup, İngiltere'de hiçbir işçilik veya işleme tabi tutulmayan ürünler, bu
ülkelerden birine ihraç edilmesi halinde menşelerini korur.
(5) AB açısından, bu maddede düzenlenen kümülasyon;
a) İngiltere, Türkiye ve AB'nin bu maddenin doğru şekilde
uygulanmasını sağlayan idari iş birliği düzenlenmelerinin olması,
b) Girdiler ve ürünlerin, bu Yönetmelikteki kurallarla aynı
menşe kurallarının uygulanması suretiyle menşe statüsü elde etmiş olması,
c) Kümülasyon uygulamasına dair gerekli düzenlemelerin tamamlandığına
ilişkin bildirimlerin, Taraf ülkeler ve AB tarafından yayımlanmış olması,
halinde uygulanabilir.
(6) Beşinci fıkrada düzenlenen hariç olmak üzere, bu
maddede düzenlenen kümülasyon;
a) Menşe statüsünün elde edilmesi sürecine dâhil olan ülkeler
ile varış ülkesi arasında, GATT 1994'ün XXIV üncü maddesi çerçevesinde bir
tercihli ticaret anlaşmasının mevcut olması,
b) Girdiler ve ürünlerin, bu Yönetmelikteki kurallarla aynı
menşe kurallarının uygulanması suretiyle menşe statüsü elde etmiş olması,
halinde uygulanabilir.
Türkiye'de kümülasyon
MADDE 6 - (1) 4 üncü maddenin
ikinci fıkrasına halel getirmeksizin, bünyelerine İngiltere, İsviçre
(Liechtenstein dâhil), İzlanda, Norveç veya AB veya EK-4'te
listelenen bir ülke menşeli girdiler dâhil edilmek suretiyle Türkiye'de elde
edilen ürünler, Türkiye'de 10 uncu maddede belirtilen
işlemlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçmiş olmaları şartıyla, Türkiye
menşeli olarak kabul edilirler. Söz konusu girdilerin yeterli işçilik veya
işlemden geçmiş olmaları gerekmez.
(2) 4 üncü maddenin birinci fıkrasına halel getirmeksizin
ve 50 ila 63 üncü fasıllarda sınıflandırılan ürünler hariç olmak üzere,
İzlanda, Norveç veya AB'de gerçekleştirilen işçilik veya işlemler, elde edilen
ürünler 10 uncu maddede belirtilen işlemlerin ötesinde Türkiye'de bilahare bir
işçilik veya işlemden geçmiş olmaları şartıyla Türkiye'de gerçekleştirilmiş
olarak kabul edilirler.
(3) Birinci fıkrada düzenlenen kümülasyon için Türkiye'de
gerçekleştirilen işçilik veya işlem 10 uncu maddede belirtilen işlemlerin
ötesine geçmez ise, elde edilen ürün yalnızca, Türkiye'de eklenen katma
değerin, birinci fıkrada belirtilen diğer ülkelerden biri menşeli kullanılan
girdilerin kıymetini geçmesi halinde, Türkiye menşeli olarak kabul edilir. Eğer
bu gerçekleşmez ise, elde edilen ürün, Türkiye'de imalatta kullanılan menşeli
girdilerden en yüksek kıymete sahip olan girdinin ait olduğu ülke menşeli
olarak kabul edilir.
(4) Birinci fıkrada belirtilen ülkelerden biri menşeli olup,
Türkiye'de hiçbir işçilik veya işleme tabi tutulmayan ürünler, bu ülkelerden
birine ihraç edilmesi halinde menşelerini korur.
(5) Birinci fıkrada belirtilen AB menşeli girdilerin,
Avrupa Birliği ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu ile Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda
Birleşik Krallığı arasında tesis edilen Ticaret ve İşbirliği Anlaşması
kapsamında AB menşeli olduğunun ispatı, 2006/10895 sayılı
Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliği'nin Uygulanmasına
İlişkin Esaslar Hakkında Karar uyarınca, A.TR Dolaşım Belgesi eşliğinde ithal
edilen eşya için AB'deki tedarikçisi tarafından düzenlenen ve bir örneği EK-5'te yer alan tedarikçi beyanı ile yapılır.
(6) Beşinci fıkrada düzenlenen hariç olmak üzere, bu
maddede düzenlenen kümülasyon;
a) Menşe statüsünün elde edilmesi sürecine dâhil olan
ülkeler ile varış ülkesi arasında, GATT 1994'ün XXIV üncü maddesi çerçevesinde
bir tercihli ticaret anlaşmasının mevcut olması,
b) Girdiler ve ürünlerin, bu Yönetmelikteki kurallarla aynı
menşe kurallarının uygulanması suretiyle menşe statüsü elde etmiş olması,
halinde uygulanabilir.
Tamamen elde edilmiş ürünler
MADDE 7 - (1) Aşağıdaki ürünler, tamamen bir
Taraf ülkede elde edilmiş kabul edilirler:
a) Kendi toprağından veya deniz yatağından çıkartılan
madencilik ürünleri ve doğal sular.
b) Taraf ülkede hasat edilen veya yetiştirilen su bitkileri
dâhil bitkiler ve bitkisel ürünler.
c) Taraf ülkede doğmuş ve yetiştirilmiş canlı hayvanlar.
ç) Taraf ülkede yetiştirilmiş canlı hayvanlardan elde
edilen ürünler.
d) Taraf ülkede doğmuş ve yetiştirilmiş hayvanların
kesilmesi suretiyle elde edilen ürünler.
e) Taraf ülkede avcılık veya balıkçılıkla elde edilen
ürünler.
f) Yumurtalar, larvalar, yavru balıklar veya tırtıllardan
Taraf ülkede doğmuş veya yetiştirilmiş balıklar, kabuklu hayvanlar, yumuşakçalar
ve suda yaşayan diğer omurgasızlardan su kültürü ürünleri.
g) Karasular dışındaki denizlerden kendi gemileri ile elde
edilen deniz balıkçılığı ürünleri ve diğer ürünler.
ğ) Münhasıran (g) bendinde belirtilen ürünlerden kendi
fabrika gemilerinin bordasında üretilen ürünler.
h) Yalnızca hammaddelerin geri kazanılmasına müsait, Taraf
ülkede toplanmış kullanılmış maddeler.
ı) Taraf ülkede yapılan imalat işlemleri sonucu ortaya
çıkan atık ve hurdalar.
i) Münhasır işletme hakkına sahip olması kaydıyla, kendi
karasuları dışında yer alan deniz toprağından veya deniz toprağı altından
çıkartılan ürünler.
j) Münhasıran (a) ila (i) bentlerinde tanımlanan ürünlerden
Taraf ülkede üretilen eşya.
(2) Birinci fıkranın (g) ve (ğ) bentlerindeki "kendi
gemileri" ve "kendi fabrika gemileri" terimleri sırasıyla sadece
aşağıdaki gerekliliklerin hepsini karşılayan gemiler ve fabrika gemilerini
kapsar:
a) İngiltere veya Türkiye'de kayıtlı olanlar.
b) İngiltere veya Türkiye bayrağı altında seyredenler.
c) Aşağıda belirtilen şartlardan birini karşılayanlar:
1) En az yüzde 50'si İngiltere veya Türkiye vatandaşlarına
ait olanlar.
2) Ana ofisi ve asıl işletme merkezi İngiltere'de veya
Türkiye'de olan ile en az yüzde 50'si İngiltere'ye veya Türkiye'ye veya bu
Taraf ülkelerin kamu tüzel kişileri veya vatandaşlarına ait şirketlere ait
olanlar.
Yeterli işçilik veya işlem görmüş ürünler
MADDE 8 - (1) Üçüncü fıkraya ve 10 uncu maddeye halel getirmeksizin, bir Taraf ülkede tamamen elde
edilmemiş ürünler, bu eşya için EK-2'de yer alan listede
belirtilen şartlar yerine getirildiği takdirde yeterli derecede işçilik veya
işlem görmüş olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkra uyarınca bir Taraf ülkede menşe kazanan
bir ürün, başka bir ürünün imalatında bir girdi olarak kullanılmışsa,
imalatında kullanılmış olabilecek menşeli olmayan girdiler dikkate alınmaz.
(3) Birinci fıkrada belirtilen şartların karşılanıp karşılanmadığı
her bir ürün için tespit edilir. Ancak ilgili kuralda menşeli olmayan
girdilerin azami oranının esas alındığı hallerde, Taraf ülkelerin gümrük
idareleri ihracatçılara maliyetler ve döviz kurlarındaki dalgalanmaları hesaba
katmak üzere, dördüncü fıkrada belirtildiği şekilde ortalama esas üzerinden
ürünlerin fabrika çıkış fiyatını ve menşeli olmayan girdilerin kıymetini
hesaplama yetkisi verebilir.
(4) Üçüncü fıkranın ikinci cümlesinin uygulandığı hallerde,
ürünün ortalama fabrika çıkış fiyatı ve kullanılan menşeli olmayan girdilerin
ortalama kıymeti sırasıyla, önceki mali yıl boyunca gerçekleştirilen ürünlerin
tüm satışlarından fabrika çıkış fiyatlarının toplamı ile ihracatçı Taraf ülke
tarafından tanımlandığı üzere önceki mali yıl boyunca veya tüm mali yıl için
rakamların üç aydan daha az olmayan daha kısa bir dönem için mevcut olmadığı
durumda, ürünlerin imalatında kullanılan menşeli olmayan tüm girdilerin
kıymetinin toplamı esas alınarak hesaplanır.
(5) Ortalama esasa göre hesaplamayı tercih eden
ihracatçılar, referans mali yılını takip eden yıl boyunca veya uygun olduğu
hallerde, referans olarak kullanılan daha kısa süreyi takip eden yıl boyunca bu
yöntemi sürekli olarak uygular. Belirli bir mali yıl veya en az üç ay gibi daha
kısa bir temsili süre boyunca, bu yöntemin kullanımına neden olan maliyetlerde
veya döviz kurlarında dalgalanmaların sona erdiğini kayda geçirmeleri halinde
bu yöntemi uygulamayı bırakabilirler.
(6) Dördüncü fıkrada atıfta bulunulan ortalamalar, menşeli
olmayan girdilerin azami oranına uygunluğun sağlanması amacıyla, sırasıyla
fabrika çıkışı fiyatı ve menşeli olmayan girdilerin kıymeti olarak kullanılır.
Tolerans kuralı
MADDE 9 - (1) 8 inci maddeye istisna olarak ve
ikinci ve üçüncü fıkralara tabi olarak, EK-2'de yer alan
listede belirtilen şartlar uyarınca belli bir ürünün imalatında kullanılmaması
gereken menşeli olmayan girdiler, ancak toplam kıymetlerinin veya ölçülen safi
ağırlıklarının;
a) 16 ncı fasılda sınıflandırılan işlenmiş balıkçılık ürünleri
hariç olmak üzere, Armonize Sistemin 2 nci fasıl ile 4 ila 24 üncü fasıllarında
sınıflandırılan ürünler için, o ürünün ağırlığının yüzde 15'ini,
b) (a) bendinde yer alanlar haricindeki ürünler için,
ürünün fabrika çıkış fiyatının yüzde 15'ini,
geçmemesi şartıyla kullanılabilir.
(2) Birinci fıkra, EK-1'in altıncı ve
yedinci notlarında belirtilen toleransların uygulandığı 50 ila 63 üncü
fasıllarda sınıflandırılan ürünlere uygulanmaz.
(3) Birinci fıkra, EK-2'de yer alan listede yer verilen
kurallarda, menşeli olmayan girdiler için belirlenmiş olan azami yüzdelerin
aşılmasına imkân tanımaz.
(4) Birinci ve ikinci fıkralar, 7 nci madde
uyarınca Taraf ülkede tamamen elde edilmiş ürünlere uygulanmaz. Bununla
birlikte, 10 uncu madde ve 11 inci maddenin birinci fıkrası saklı kalmak
kaydıyla, bu hükümlerde sağlanan tolerans, EK-2'deki listede yer verilen
kuralı, o ürünün imalatında kullanılan girdilerin tamamen elde edilmiş olmasını
gerektiren tüm ürünlere de uygulanır.
Yetersiz işçilik veya işlem
MADDE 10 - (1) İkinci fıkraya halel
getirmeksizin, 8 inci maddede belirtilen koşulların
sağlanıp sağlanmadığına bakılmaksızın, aşağıdaki işlemler menşeli ürün statüsü
verilmesi için yetersiz işçilik veya işlem olarak kabul edilir:
a) Nakliyat ve depolama süresince eşyanın iyi şartlarda
muhafazasını sağlamaya yönelik koruyucu işlemler.
b) Ambalaj ayırma ve birleştirme.
c) Yıkama, temizleme, toz, oksit, yağ, boya veya diğer
tabakalardan arındırma.
ç) Dokumaya elverişli maddeleri ütüleme veya presleme.
d) Basit boyama ve cilalama işlemleri.
e) Pirinci kabuklarından ayırma ve kısmi veya tam öğütme;
tahıl ve pirinci parlatma ve perdahlama.
f) Şeker renklendirme veya tatlandırma veya şeker topaklarını
biçimlendirme işlemleri ile kristal şekeri kısmi veya tam öğütme.
g) Meyvelerin, kuruyemişlerin ve sebzelerin kabuklarını
soyma, zarlarını ayıklama, çekirdeklerini çıkarma.
ğ) Keskinleştirme, basit bileme veya basit kesme.
h) Eleme, kalburdan geçirme, sıraya koyma, tasnifleme,
kalibrasyon, eşleştirme (maddelerden setler oluşturma dâhil).
ı) Basit şişeleme, tenekeye veya beherlere koyma,
torbalama, sandıklama, kutulama, karton veya tahta üzerine yerleştirme ve tüm
diğer basit paketleme işlemleri.
i) Ürün veya paketler üzerine marka, etiket, logo ve diğer
benzeri ayırdedici işaretleri yapıştırma veya basma işlemleri.
j) Farklı türde olmalarına bakılmaksızın ürünlerin basit
şekilde karıştırılması.
k) Şekerin diğer herhangi bir girdi ile karıştırılması.
l) Ürünlerin basit şekilde sulandırılması, seyreltilmesi,
suyunun alınması veya denşirilmesi.
m) Tam bir eşya oluşturmak üzere eşya parçalarının basit
montajı veya ürünlerin parçalarına ayrılması.
n) Hayvan kesimi.
o) (a) ila (n) bentlerinde belirtilen işlemlerden iki veya
daha fazlasının bir arada yapılması.
(2) Belirli bir ürüne uygulanan işçilik veya işlemin
birinci fıkra çerçevesinde yetersiz kabul edilip edilmeyeceğine karar
verilirken, ihracatçı Taraf ülkede gerçekleştirilen işlemlerin tümü bir arada
mütalaa edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Nitelendirme Birimi, Setler ve Etkisiz Unsurlar
Nitelendirme birimi
MADDE 11 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin
uygulanmasında nitelendirme birimi, Armonize Sistem nomanklatürünü kullanarak
sınıflandırma yapılırken temel birim olarak kabul edilen belirli bir üründür.
Buna göre;
a) Muhtelif maddelerin montajı veya gruplandırılmasından
oluşan bir ürün, Armonize Sistemde tek bir pozisyonda sınıflandırıldığında, bu
ürünün tümü, nitelendirme birimini oluşturur.
b) Bir sevkiyat, Armonize Sistemde aynı pozisyon içinde
sınıflandırılan belli sayıda aynı üründen oluşuyorsa, her bir ürün bu
Yönetmelik hükümlerinin uygulanışı sırasında münferiden değerlendirilir.
(2) Armonize Sistemin (5) sayılı Genel Kuralı çerçevesinde
ambalaj, sınıflandırma açısından ürüne dâhil ediliyorsa, menşe tespiti
açısından da dâhil edilir.
(3) Bir teçhizat, makine, alet veya araç parçası
beraberinde teslim edilen normal bir teçhizatın bölümü durumundaki ve fabrika
çıkış fiyatına dâhil edilmiş bulunan aksesuarlar, yedek parçalar ve aksam; söz
konusu teçhizat, makine, alet veya araç içinde mütalaa edilir.
Setler
MADDE 12 - (1) Armonize Sistemin (3) sayılı
Genel Kuralında tanımlanan setler, tüm bileşenleri menşeli olduğunda menşeli
olarak kabul edilir. Ancak, bir set menşeli ve menşeli olmayan ürünlerden
oluştuğunda, menşeli olmayan ürünlerin kıymeti, setin fabrika çıkış fiyatının
yüzde 15'ini aşmıyorsa, set bir bütün olarak menşeli olarak kabul edilir.
Etkisiz unsurlar
MADDE 13 - (1) Bir ürünün menşeli bir ürün olup olmadığını
belirlemek için, imalatında kullanılabilecek;
a) Enerji ve yakıt,
b) Tesis ve teçhizat,
c) Makine ve aletler,
ç) Ürünün nihai bileşimine girmeyen ve girmesi amaçlanmayan
herhangi bir eşyanın,
menşei dikkate alınmaz.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Ülkesel Gereklilikler
Ülkesellik ilkesi
MADDE 14 - (1) İkinci bölümde yer alan menşe
statüsü kazanılmasına ilişkin koşullar, ilgili Taraf ülkede kesintisiz olarak
yerine getirilir.
(2) İngiltere'den veya Türkiye'den başka bir ülkeye ihraç
edilmiş olan menşeli ürünlerin, geri gelmesi halinde, aşağıdaki hususlar gümrük
idarelerini tatmin edecek şekilde ispat edilmediği takdirde, menşeli olmadığı
kabul edilir:
a) Geri gelen ürünlerin, ihraç edilmiş ürünler ile aynı
olduğu.
b) Söz konusu ülkede bulunma veya ihraç edilme süresi içerisinde,
iyi koşullarda muhafaza edilmeleri için gerekli olanların ötesinde herhangi bir
işleme tabi tutulmadığı.
(3) İkinci bölümde belirlenen kurallar uyarınca kazanılan
menşe statüsü, ihracatçı Taraf ülkeden ihraç edilen ve daha sonra yeniden ithal
edilen girdiler üzerinde, ihracatçı Taraf ülke dışında yapılan işçilik veya
işlemden, aşağıdaki koşulların sağlanması halinde etkilenmeyecektir:
a) Söz konusu girdilerin tamamen ihracatçı Taraf ülkede
elde edildiği veya ihraç edilmelerinden önce 10 uncu maddede
belirtilen işlemlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçtiği.
b) (a) bendindeki durum;
1) Yeniden ithal edilen ürünlerin, ihraç edilen girdilerin
işçilik veya işlemden geçirilmesi ile elde edildiği,
2) Bu maddenin uygulanması ile ihracatçı Taraf ülke dışında
kazanılan toplam katma değerin, menşe statüsü talebine konu nihai ürünün
fabrika çıkış fiyatının yüzde 10 unu aşmadığı,
hususlarında gümrük idarelerinin tatmin edilmesi ile kanıtlanır.
(4) Üçüncü fıkranın amaçları açısından, ikinci bölümde
düzenlenen menşe statüsünün kazanılması için gerekli koşullar, ihracatçı Taraf
ülke dışında yapılan işçilik ve işlemlere uygulanamaz. Bununla birlikte, nihai
ürünün menşe statüsünün belirlenmesinde, ürüne dâhil edilen menşeli olmayan her
girdi için EK-2'deki listede belirlenen bir azami kıymet
bulunduğu durumda, bu madde hükümlerinin uygulanmasıyla, ihracatçı Taraf ülke
dışında kazanılmış katma değerle birlikte dikkate alındığında, ihracatçı Taraf
ülkede ürüne dâhil edilen menşeli olmayan girdilerin toplam kıymeti, belirlenen
yüzdeyi aşmayacaktır.
(5) Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümlerinin uygulanması
amacıyla, "toplam katma değer", orada dâhil edilen girdilerin kıymetlerini de
içerecek şekilde, ihracatı gerçekleştiren Taraf ülke dışında oluşan tüm
maliyetler, anlamına gelmektedir.
(6) Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri, EK-2'deki listede
düzenlenen koşulları yerine getirmeyen veya sadece 9 uncu maddede
yer alan genel tolerans kuralının uygulanması ile yeterli işçilik veya işlemden
geçmiş olduğu kabul edilen ürünler için uygulanmaz.
(7) Bu madde hükümlerinin kapsadığı türde ve ihracatı
gerçekleştiren Taraf ülke dışında yapılan herhangi bir işçilik veya işlem,
hariçte işleme veya benzeri düzenlemeler vasıtasıyla yürütülür.
Değiştirilmeme-doğrudan nakliyat
MADDE 15 - (1) Anlaşma hükümlerinde sağlanan
tercihli tarife sadece bu Yönetmeliğin gerekliliklerini karşılayan ve
İngiltere'ye veya Türkiye'ye ithal edileceği beyan edilen ürünlere, bu ürünlerin
ihracatçı Taraf ülkeden ihraç edilenlerle aynı olması kaydıyla uygulanır. Bu
ürünlerin değiştirilmemiş, herhangi bir şekilde dönüştürülmemiş veya iyi
koşullarda muhafaza edilmelerine yönelik işlemler ya işaret ve etiket yapıştırılması
veya mühür basılması ya da ithalatçı Taraf ülkenin belli iç gerekliliklerine
uygunluğunu temin etmek üzere, dâhili kullanımı için beyanda bulunulmadan önce
transit ülke veya ülkelerindeki veya sevkiyatın bölündüğü ülke veya ülkelerdeki
gümrük gözetimi altında gerçekleştirilen belgelendirme işlemleri haricinde bir
işlemden geçirilmemiş olması gerekir.
(2) Ürünler veya sevkiyatlar, üçüncü transit ülkesi veya
ülkelerinde gümrük gözetimi altında olmaları koşuluyla depolanabilir.
(3) Bu Yönetmeliğin altıncı bölümüne halel getirmeksizin,
sevkiyatlar üçüncü transit ülkesi veya ülkelerinde gümrük gözetimi altında
olmaları koşuluyla bölünebilir.
(4) İthalatçı Taraf ülke, şüphe halinde ithalatçıdan veya
temsilcisinden, bu maddeye uygunluğun kanıtlanmasını sağlamak üzere, her tür
yazılı kanıt olarak ve özellikle;
a) Konşimento gibi yükleniciye ait taşımacılık belgeleri,
b) Ambalaj işaret veya numaralarına dayanan gerçek veya
somut kanıtlar,
c) Transit ülkesi veya ülkelerinin veya sevkiyatın
bölündüğü ülke veya ülkelerin gümrük idarelerince eşyanın değiştirilmediğine
dair düzenlenen bir belge veya eşyanın transit ülkesi veya ülkelerinde veya
sevkiyatın bölündüğü ülke veya ülkelerde gümrük gözetiminde kaldığını gösteren
diğer tüm belgeler,
ç) Eşyanın kendisiyle ilgili her tür kanıt,
şeklinde verilebilecek tüm uygun belgelerin ibrazını her an
talep edebilir.
Sergiler
MADDE 16 - (1) 5 inci ve 6 ncı maddede
belirtilen ve kümülasyonun uygulanabilir olduğu ülkeler dışında, bir başka
ülkeye sergilenmek üzere gönderilen ve sergiden sonra bir Taraf ülkeye ithal edilmek
üzere satılan menşeli ürünler, aşağıdaki durumlar hakkında gümrük idarelerinin
tatmin edilmesi kaydıyla, ithalatta Anlaşma hükümlerinden yararlanır:
a) Bir ihracatçının bu ürünleri İngiltere'den veya Türkiye'den
serginin yapıldığı ülkeye nakletmesi ve orada sergilemesi.
b) Ürünlerin bu ihracatçı tarafından İngiltere'deki veya
Türkiye'deki bir kişiye satılması veya o kişinin tasarrufuna verilmesi.
c) Ürünlerin sergi süresi içinde veya sergiden hemen sonra,
sergilenmek üzere gönderildikleri durumda sevk edilmesi.
ç) Ürünlerin sergilenmek üzere gönderildikleri andan
itibaren, bu sergide teşhir edilmek dışında başka bir amaçla kullanılmaması.
(2) Bu Yönetmeliğin altıncı bölümü uyarınca bir menşe
beyanı hazırlanır veya düzenlenir ve ithalatı gerçekleştiren Taraf ülkenin
gümrük idarelerine normal şartlarda ibraz edilir. Serginin adı ve adresi bu
belgede gösterilir. Gerektiğinde, ürünlerin sergilendikleri koşullara dair ek
kanıtlayıcı belgeler istenebilir.
(3) Birinci fıkra, özel amaçla yabancı ürün satmak üzere
kurulmuş işyeri veya mağazalarda düzenlenmemiş olan, süresi zarfında eşyanın
gümrük denetimi altında kaldığı her türlü ticaret, sanayi, tarım ve el
sanatları sergi, fuar veya benzeri umumi gösterilere uygulanır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Geri Ödeme veya Muafiyet
Gümrük vergilerinde geri ödeme veya
muafiyet
MADDE 17 - (1) Bu Yönetmeliğin altıncı bölümü
çerçevesinde menşe beyanı düzenlenen veya hazırlanan, bir Taraf ülke menşeli,
50 ila 63 üncü fasıllarda sınıflandırılan ürünlerin imalatında kullanılan
menşeli olmayan girdiler, ihracatçı Taraf ülkede her ne türde olursa olsun
gümrük vergilerinin geri ödenmesine veya bunlardan muafiyete tabi değildir.
(2) Birinci fıkradaki yasak, ihracatı gerçekleştiren Taraf
ülkede imalatta kullanılan girdilere uygulanabilen gümrük vergisi veya eş
etkili vergilerin kısmen veya tamamen iadesi veya kaldırılması veya ödenmemesi
yönündeki her türlü düzenlemeye; ürünlerin söz konusu girdilerden elde edilip
ihraç edildiği ve dâhilde kullanım için alıkonmadığı hallerde ve bu tür iade veya
ödemelerin fiilen veya açıkça geçerli olduğu durumlarda uygulanır.
(3) Bir menşe beyanı kapsamındaki ürünlerin ihracatçısı,
söz konusu ürünlerin imalatında kullanılan menşeli olmayan girdiler için geri
ödeme yapılmadığını ve bu girdilere uygulanabilen tüm gümrük vergileri veya eş
etkili vergilerin fiilen ödendiğini ispat eden tüm uygun belgeleri gümrük
idarelerinin talebi üzerine herhangi bir zamanda ibraz etmeye hazırlıklı olur.
(4) Birinci fıkradaki yasak, Taraf ülkeler arasında 5 inci maddenin birinci ve ikinci fıkraları veya 6 ncı maddenin birinci fıkrası kapsamındaki menşe kümülasyonunun
uygulanmasıyla menşe statüsü kazanan ürünlerin ticaretine uygulanmaz.
ALTINCI BÖLÜM
Menşe İşlemleri
Tercihli tarife talebi
MADDE 18 - (1) Türkiye veya İngiltere, bu
Yönetmeliğin gerekliliklerini karşılayan menşeli eşyanın, ithalatçı tarafından
19 uncu maddenin gerekliliklerini karşılayan bir menşe beyanına dayanarak yapılan
tercihli tarife talebini esas almak suretiyle, bu Yönetmelik uyarınca tercihli
tarifeden yararlanmasını sağlar.
(2) İthalatçı ülke, bu Yönetmeliğin herhangi bir
gerekliliğini yerine getiremeyen bir ithalatçı, ihracatçı veya Taraf ülkenin
tercihli tarife talebini reddedebilir.
Menşe beyanı
MADDE 19 - (1) Bir menşe beyanı;
a) İthal edilen eşyanın Anlaşma çerçevesinde tercihli
tarife için gerekli koşulları karşıladığını açıkça beyan eden ihracatçının
kendisi tarafından, EK-3'te belirlenen biçimde yazılı
olarak yapılır.
b) Söz konusu eşyayı yeterli ayrıntıda açıklayacak şekilde
tanımlayan bir fatura, teslimat notu veya başka bir ticari belge üzerine
yapılabilir veya bunlara eklenebilir.
(2) Menşe beyanı, ihracatçı tarafından elektronik ortamda
düzenlenebilir. Bu hallerde, düzenleyen kişinin açık bir şekilde yazılı olması
ve şekil ile içeriğinin EK-3'te yer verilen örneğe uygun olması koşuluyla;
a) İhracatçı tarafından kağıt ortamında ıslak imza atılmak
suretiyle düzenlenmesini müteakip elektronik ortama aktarılarak ithalatçıya
gönderilen beyanın,
b) İhracatçının kendi el yazısı ile atacağı orijinal imzasının
imajını taşıyan veya elektronik olarak imzalanan, herhangi bir imza imajı
içermeyen beyanın,
yer aldığı fatura, teslimat notu veya ticari belgenin aslı
veya elektronik ortama aktarılarak ithalatçıya gönderilen nüshasının, yazıcıdan
alınan çıktısı kabul edilir.
(3) Türkiye'den yapılan ihracat işlemlerinde, sonradan
kontrole tabi tutulması halinde süreci kolaylaştırmak amacıyla, menşe beyanı
metninin sonuna ihracatın gerçekleştirildiği gümrük idaresinin adı "Customs
Office of Export - … " şeklinde ilave edilir.
(4) Türkiye'de düzenlenen menşe beyanları ihracatçının
kendi el yazısı ile atacağı orijinal imzasını taşır. Ancak onaylanmış
ihracatçıdan, kendi adıyla hazırlanmış menşe beyanını kendi el yazısıyla
imzalanmış addedilerek tüm sorumluluğu üzerine aldığına dair yazılı bir
taahhütnameyi ilgili gümrük idaresine vermiş olması koşuluyla, böyle bir beyanı
imzalama şartı aranmaz.
Menşe beyanının geçerliliği
MADDE 20 - (1) Türkiye veya İngiltere, bir
menşe beyanının, yapıldığı tarihten itibaren on iki ay veya ithalatçı ülkede
tanınan daha uzun bir süre için geçerli olmasını sağlar. İthalatçı ülkenin
gümrük idaresinden bu geçerlilik süresi içerisinde tercihli tarife talebinde
bulunabilir.
(2) Türkiye veya İngiltere, bir menşe beyanının;
a) Menşeli eşyanın bir ülkeye tek bir sevkiyatı için veya,
b) Menşeli aynı eşyanın birden fazla sevkiyatı için, on iki
ayı geçmemek kaydıyla menşe beyanında belirtilen süre dâhilinde,
kullanılmasına imkan tanır.
(3) İthalatçı ülke, kendi yasa ve yönetmeliklerine uygun
olarak geçerlilik süresinden sonra gümrük idaresine sunulan bir menşe beyanını
tercihli tarife amacıyla kabul edebilir.
(4) Armonize Sistemin XV ila XXI inci başlıkları altında
sınıflandırılan, Armonize Sistemin 2(a) sayılı Genel Kuralı çerçevesinde
birleştirilmemiş veya demonte olan ürünler, parçalar halinde ithal edilirse,
ithalatçının talebi üzerine ve ithalatçı ülkenin gümrük idaresi tarafından
belirlenen gerekliliklere uygun olarak, bu tür ürünler için tek bir menşe
beyanı kullanılabilir.
Menşe beyanı gerekliliğinden muafiyet
MADDE 21 - (1) Anlaşma kapsamında Türkiye'ye
ithal edilen ürünlerin toplam kıymetinin küçük paketler için 500 Euro'yu veya
yolcunun zati eşyasını oluşturan ürünler için 1200 Euro'yu aşmadığı hallerde,
menşe beyanı ibraz edilmesi gerekmez.
(2) Birinci fıkra kapsamında gerçekleştirilen bir ithalat
işleminin, bu Yönetmeliğin menşe beyanları ile ilgili gerekliliklerinden kaçınmak
amacıyla gerçekleştirilmiş olduğunun tespit edildiği hallerde, birinci fıkra
hükümleri uygulanmaz.
Tercihli tarifenin sonradan talep edilmesi
MADDE 22 - (1) Türkiye veya İngiltere, kendi
yasa ve yönetmelikleri ile uyumlu olarak, eşyanın ithal edildiğinde menşeli
olarak nitelendirildiği, ancak ithalatçının ithalat esnasında bir menşe
beyanının bulunmadığı hallerde, eşyanın ithalatçısının ithalat tarihinden
itibaren en geç iki yıl içerisinde, eşyanın tercihli tarifeye tabi tutulmaması
sonucunda ödenen vergilerin iade edilmesi için başvuruda bulunmasına imkân
tanır.
Haksız tercihli tarife talepleri
MADDE 23 - (1) Türkiye veya İngiltere;
a) Menşe beyanını düzenleyen ve beyanın doğru olmayan
bilgiler içerdiğinin farkında olan veya buna inanmak için nedenleri olan
ihracatçının, menşe beyanının eşlik ettiği tüm eşyanın menşe statüsünü
etkileyen her tür değişikliği ithalatçıya yazılı olarak derhal bildirmek
zorunda olmasını,
b) İthal ettiği ve tercihli tarife uygulanan bir eşyaya
ilişkin menşe beyanının doğru olmayan bilgiler içerdiğinin farkında olan veya
buna inanmak için nedenleri olan bir ithalatçının, o eşyanın menşe statüsünü etkileyen
her tür değişikliği ithalatçı ülkenin gümrük idaresine yazılı olarak derhal
bildirmesini ve borçlu olduğu tüm vergileri ödemesini,
temin eder.
(2) Türkiye veya İngiltere, kendi gümrük idaresini, bir
menşe beyanına ilişkin ceza vermeyi değerlendirdiği hallerde, birinci fıkra
uyarınca kendiliğinden yapılan bir bildirimi önemli bir hafifletici unsur
olarak değerlendirmeye teşvik eder. Bildirimin kendisi tarafından yapıldığı
hallerde, ithalatçı hatayı düzeltir ve borçlu olduğu tüm vergileri geri öder.
Farklılıklar
MADDE 24 - (1) Türkiye veya İngiltere,
belgelerin ibraz edilen eşyaya ait olduğu kesin ise, menşe beyanında yer alan
ifadeler ile eşyanın ithalat işlemleri için gümrük idaresine ibraz edilen
belgelerde yer alan ifadeler arasında küçük farklılıkların tespit edilmesinin
menşe beyanını geçersiz ve hükümsüz kılmamasını temin eder.
(2) Türkiye veya İngiltere, menşe beyanındaki yazım
hataları gibi açıkça belirgin hatalardan dolayı, bu hatalar menşe beyanında yer
alan ifadelerin doğruluğu ile ilgili şüphe yaratmıyorsa, menşe beyanının
reddedilmemesini temin eder.
(3) Türkiye veya İngiltere, kendi ülkesine ithal edilen
eşyaya ilişkin menşe beyanının okunaksız veya görünürde kusurlu olması halinde
ithalatçıya, düzeltilmiş menşe beyanının bir kopyasını ithalatçı ülkenin gümrük
idaresine otuz gün içerisinde ibraz etme imkânı tanır.
(4) İthalatçı ülkenin gümrük idaresi, tercihli tarife uygulanmasını
sadece fatura veya diğer ticari belgenin üçüncü bir ülkede düzenlenmiş olması
nedeniyle reddetmez.
Kayıt tutma yükümlülüğü
MADDE 25 - (1) İhracatçı ülke, menşe beyanını
düzenlemiş bir ihracatçının, menşe beyanının düzenlenmesinden sonraki üç yıl
boyunca veya ihracatçı ülkenin belirleyeceği daha uzun bir süre için, talep
üzerine;
a) Menşe beyanının bir kopyasını,
b) Menşe beyanının eşyanın menşeli olduğu iddiasını
kanıtlayan, imalatçılar veya tedarikçilerden alınan tüm destekleyici belgeleri
ve yazılı beyanlarını,
muhafaza etmesini ve ibrazını isteyebilir.
(2) Türkiye veya İngiltere, bir ihracatçı imalatçı ya da
tedarikçinin yazılı bir beyanı üzerine bir menşe beyanını esas almakta ise, o
imalatçı ya da tedarikçinin birinci fıkrayla uyumlu olarak kayıt tutmakla
yükümlü olduğunu kabul eder.
(3) İthalatçı ülke, tercihli tarife tanınan bir
ithalatçının, menşe beyanının bir kopyası da dâhil olmak üzere, ithalat
tarihinden sonraki üç yıl boyunca veya bu ülkenin belirleyeceği daha uzun bir
süre boyunca eşyanın ithalatına ilişkin belgeleri muhafaza etmesini
isteyebilir.
(4) Türkiye veya İngiltere, kendi yasa ve yönetmeliklerine
uygun olarak, kendi ülkesindeki ithalatçılar, ihracatçılar, imalatçılar ve
tedarikçilerin belgeleri veya kayıtları, bu belgelerin veya kayıtların
erişilebilir ve basılabilir olması koşuluyla, her türlü ortamda tutmasına izin
verir.
(5) Türkiye veya İngiltere, bu madde uyarınca kayıtları
veya belgeleri tutmakla yükümlü olan, eşyanın ithalatçısı, ihracatçısı, imalatçısı
veya tedarikçisi, söz konusu kayıt veya belgeleri bu Yönetmeliğe uygun olarak
tutamaz veya bu kayıtlara veya belgelere erişimi reddederse sonradan kontrole
konu bir eşyaya tercihli tarifeyi reddedebilir.
Sonradan kontrol
MADDE 26 - (1) Türkiye ve İngiltere, bu Yönetmeliğin
düzgün şekilde uygulanmasını sağlamak amacıyla, eşyanın bu Yönetmelik
çerçevesinde menşeli olup olmadığını doğrulamak ve bu Yönetmelik kapsamındaki
tercihli tarife taleplerinin gerçekliğinden emin olmak amacıyla gümrük
idareleri aracılığıyla birbirlerine yardımcı olur.
(2) Türkiye veya İngiltere'nin bir eşyanın menşeli olduğuna
veya bu Yönetmeliğin diğer tüm gerekliliklerinin karşılanıp karşılanmadığına
ilişkin kontrol talebi; ithalatçı ülkenin gümrük idaresi tarafından uygulanan,
rastgele seçim de dâhil, risk değerlendirme yöntemlerini esas alır veya
ithalatçı ülkenin eşyanın menşeli olup olmadığına veya bu Yönetmeliğin diğer
tüm gerekliliklerinin karşılanıp karşılanmadığına ilişkin makul şüpheleri
olduğu hallerde yapılır.
(3) İthalatçı ülkenin gümrük idaresi, bir eşyanın menşeli olup
olmadığını, ihracatçı ülkenin gümrük idaresinin bir eşyanın menşeli olup
olmadığına dair bir kontrol gerçekleştirmesini yazılı olarak talep etmek
suretiyle kontrol edebilir.
(4) İthalatçı ülkenin gümrük idaresi bir sonradan kontrol
talebinde bulunduğunda, ihracatçı ülkenin gümrük idaresine;
a) Talepte bulunan gümrük idaresinin adını,
b) Kontrolü yapılacak ihracatçı, imalatçı veya tedarikçinin
adını,
c) Kontrolün konusu ve kapsamını,
ç) Menşe beyanının bir kopyası ile varsa her tür
destekleyici belgeyi,
temin eder.
(5) Uygun olan hallerde, ithalatçı ülkenin gümrük idaresi
bir sonradan kontrolün parçası olarak ihracatçı ülkenin gümrük idaresinden
belirli bilgi ve belgeler talep edebilir.
(6) Sonradan kontrolün yapılması talebi ithalatçı ülkenin
gümrük idaresince ihracatçı ülkenin gümrük idaresine sertifikalı veya kayıtlı
posta veya o gümrük idaresince alındığını teyit eden diğer her tür yöntemle
yapılır.
(7) İhracatçı ülkenin gümrük idaresi ithalatçı ülkenin
gümrük idaresine, yazılı talebin alındığı tarihten itibaren kırk beş gün veya
taraflar arasında kararlaştırılan başka bir süre içinde bu talebin alındığına
dair (şüpheyi önlemek için elektronik posta ile gönderilebilecek) yazılı bir
onay verir.
(8) Altıncı fıkrada belirtilen talebin ardından, ihracatçı
ülkenin gümrük idaresi sonradan kontrolü gerçekleştirir. Bu amaçla gümrük
idaresi, kendi yasa ve yönetmeliklerine uygun olarak;
a) Belge talep edebilir.
b) Her tür kanıtı isteyebilir.
c) 25 inci maddenin birinci ve ikinci
fıkralarında atıf yapılan kayıtları incelemek ve eşyanın imalatında kullanılan
tesisleri gözlemlemek için bir ihracatçı veya imalatçı veya tedarikçinin
tesislerini ziyaret edebilir.
(9) Türkiye veya İngiltere, bir ihracatçının bir imalatçı
veya tedarikçiden gelen yazılı bir beyana dayanan bir menşe beyanını esas
alması halinde bu ihracatçının, bu imalatçının veya tedarikçinin ihracatçı ülkenin
gümrük idaresine talep üzerine doğrudan belge veya bilgi vermesini ayarlayabilmesine
imkân tanır.
(10) On birinci fıkra çerçevesinde gerçekleştirilen bir
sonradan kontrolün sonuçları beklenirken ithalatçı ülke, vergilerin ödenmesi
veya kefalet, depozito ya da yasa ve yönetmeliklerinde düzenlenen diğer
yöntemlere uygun bir teminatın ödenmesi koşuluyla, eşyanın ithalatçıya
teslimine izin verir. Kontrol sonucunda, ithalatçı ülke eşyanın menşeli
olduğuna kanaat getirir ise eşyaya tercihli tarife uygular ve fazladan ödenen
tüm vergileri iade eder veya söz konusu teminat ödenmeyen diğer yükümlülükleri
de kapsamadığı sürece, tüm teminatı çözer.
(11) İhracatçı ülkenin gümrük idaresi, mümkün olan en kısa
sürede ve her halükârda sonradan kontrol için yazılı talebin alınmasından
itibaren on ay içerisinde kontrolü tamamlar ve kontrol kapsamında;
a) İthalatçı ülkenin gümrük idaresine sertifikalı veya
kayıtlı posta veya o gümrük idaresince alındığını teyit eden diğer her tür
yöntemle, eşyanın menşeli olup olmadığını karara bağlayan ve aşağıdaki
bilgileri içeren yazılı bir rapor gönderir:
1) Kontrolün sonuçları.
2) Kontrole konu eşyanın tanımı ve menşe kuralının
uygulanması ile ilgili tarife sınıflandırması.
3) Eşyanın menşe statüsüne ilişkin gerekçeyi desteklemek
için eşyanın yeterli bir tanımı ve açıklaması.
4) Kontrolün yürütülme şekline ilişkin bilgi.
5) Uygun olan hallerde, destekleyici belgeler.
b) Yasa ile yönetmeliklerine tabi olarak, menşe kontrol
sonucunu ihracatçıya bildirir.
(12) Sonradan kontrolün tamamlanacağı süre, ilgili gümrük
idarelerinin karşılıklı mutabakatıyla uzatılabilir.
(13) Sonradan kontrolün ithalatçı, ihracatçı, üretici veya
tedarikçinin bu Yönetmeliğin herhangi bir gerekliliğini yerine getirmediğini
ortaya koyduğu hallerde, ithalatçı ülke eşyaya tercihli tarifeyi reddedebilir.
(14) Sonradan kontrol sonucunun bu Yönetmeliğe uygun olarak
bildirilmediği hallerde, ithalatçı ülkenin gümrük idaresi, makul şüphe olması
veya eşyanın menşeli olup olmadığının tespit edilmemesi durumunda eşyaya tercihli
tarifeyi reddedebilir.
(15) Türkiye veya İngiltere, bu maddenin uygulanmasıyla
hakkında menşe konusunda bir hükme varılan herkese, esasen kendi gümrük idaresi
tarafından eşyanın menşeine dair verilen hükümlerin gözden geçirilmesi ve
temyizine ilişkin olarak kendi ülkesindeki ithalatçılara sağladığı aynı hakları
tanır.
(16) Türkiye veya İngiltere, aralarında, bu maddede
düzenlenen kontrol işlemlerine ilişkin olarak ya da bir eşyanın menşeli olarak
kabul edilip edilemeyeceğinin tespitinde menşe kurallarının yorumlanmasında
farklılıklar olması, bu farklılıkların kontrolü talep eden gümrük idaresi ile
kontrolü gerçekleştiren gümrük idaresi arasında danışmalarda bulunulması
suretiyle çözülememesi ve ithalatçı ülkenin gümrük idaresinin, ihracatçı
ülkenin gümrük idaresince gönderilen yazılı raporun aksine bir menşe tespitinde
bulunmak istemesi halinde, ithalatçı ülkenin gümrük idaresi ihracatçı ülkenin
gümrük idaresine yazılı raporun alınmasından itibaren altmış gün içerisinde
bildirimde bulunur.
(17) Türkiye veya İngiltere'nin talebi üzerine, Türkiye
veya İngiltere bu farklılıkları çözmek üzere on altıncı fıkrada atıfta
bulunulan bildirimin tarihinden itibaren doksan gün içerisinde danışmalarda
bulunur ve sonuçlandırır. Danışmaları sonuçlandırma süresi, Türkiye ve İngiltere'nin
karşılıklı yazılı mutabakatıyla olay bazında uzatılabilir. İthalatçı ülkenin
gümrük idaresi bu danışmaların sonuçlanmasının ardından kendi menşe tespitini
yapabilir.
(18) Her durumda, ithalatçı ile ithalatçı ülkenin gümrük
idaresi arasındaki farklılıkların halli ithalatçı ülkenin hukukuna tabidir.
Muhasebesel ayrım
MADDE 27 - (1) Bir ürünün işçilik ve işleminde,
aynı ve birbirleri yerine geçebilen menşeli ve menşeli olmayan girdiler
kullanılıyorsa, ticaret erbabı, muhasebesel ayrım yöntemini kullanarak
girdileri ayrı stoklarda tutmadan girdilerin yönetimini sağlayabilir.
(2) Ticaret erbabı, muhasebesel ayrım yöntemini kullanarak,
ürünleri ayrı stoklarda tutmadan 1701 pozisyonunun aynı ve birbirleri yerine
geçebilen menşeli ve menşeli olmayan girdilerin yönetimini sağlayabilir.
(3) Türkiye ve İngiltere, muhasebe ayrımının uygulanmasının
gümrük idarelerinin ön iznine tabi olmasını talep edebilir. Gümrük idareleri
izni, uygun görebileceği her türlü koşula bağlı olarak verebilir ve iznin
kullanımını izler. Gümrük idareleri, her ne suretle olursa olsun, yararlananın
izni herhangi bir şekilde uygunsuz kullandığı veya bu Yönetmelikte belirlenen
diğer herhangi bir koşulu yerine getirmediği durumlarda, izni geri alabilir.
Muhasebesel ayrımın kullanılması yoluyla, herhangi bir zamanda, stoklar fiziki
ayrıma tabi tutulduğunda elde edilecek olandan, daha fazla ürünün "ihracatçı
ülke menşeli" olarak kabul edilemeyeceği sağlanır. Bu yöntem, ürünlerin imal
edildiği ihracatçı ülkede geçerli olan genel muhasebe ilkelerine göre uygulanır
ve uygulamanın kaydı tutulur.
(4) Birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen yöntemden
yararlanan kişi, ihracatçı ülke menşeli kabul edilebilecek ürün miktarı için
menşe beyanı düzenleyebilir veya başvurusunda bulunabilir. Gümrük idarelerinin
talebi üzerine, yararlanan kişi, stoklarının nasıl işletildiğine dair bir
bildirimde bulunur.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Cezalar
MADDE 28 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı
fiiller hakkında, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 21/3/2007
tarihli ve 5607 sayılı
Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ile ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.
Sevk halindeki veya antrepodaki eşyaya
ilişkin geçici hükümler
MADDE 29 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun
olan ve 1/1/2021 tarihinde ihracatçı ülkeden ithalatçı ülkeye sevk halinde olan
ya da ithalatçı ülkede ithalat vergileri ödenmeksizin gümrük kontrolü altında
olan eşyaya, ithalatçı Taraf ülkenin gümrük idaresine söz konusu tarihten
itibaren on iki ay içinde 18 inci maddede atıfta
bulunulan tercihli tarife talebinde bulunulması kaydıyla, Anlaşma hükümleri
tatbik edilebilir.
Yürürlük
MADDE 30 - (1) Bu Yönetmelik 1/1/2021 tarihinden
geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 31 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Ticaret Bakanı yürütür.
EK-1
EK II'DE YER ALAN LİSTE İÇİN GİRİŞ NOTLARI
Not 1 - Genel
giriş
Liste, tüm ürünlerin bu Yönetmeliğin 8 inci maddesi
çerçevesinde yeterli işçilik veya işlem görmüş olarak kabul edilmeleri için
gerekli şartları düzenler. Ürüne göre değişiklik gösteren dört farklı türde
kural vardır:
a) Menşeli olmayan girdiler için öngörülen en fazla
oranın işçilik veya işlem sonucunda aşılmaması;
b) İmal edilen ürünlere ait 4'lü Armonize Sistem
tarife pozisyonu veya 6'lı Armonize Sistem alt pozisyonun işçilik veya işlem
sonucunda, kullanılan girdilere ait sırasıyla 4'lü Armonize Sistem tarife
pozisyonu veya 6'lı Armonize Sistem alt pozisyonundan farklı olması;
c) Belirli bir işçilik ve işlem faaliyetinin gerçekleştirilmesi;
ç) İşçilik
veya işlemin tamamen elde edilmiş girdiler üzerinde gerçekleştirilmesi.
Not 2 - Listenin yapısı
2.1 Listenin ilk iki sütunu elde edilen ürünü tanımlamaktadır. 1 inci
sütun Armonize Sistem'de kullanılan tarife pozisyon numarası ya da fasıl
numarasını, 2 nci sütun ise bu sistemde kullanılan tarife pozisyonu ya da fasıl
kapsamındaki eşyanın tanımını vermektedir. İlk iki sütuna yapılan her bir giriş
için 3 üncü sütunda bir kural belirtilmiştir. Bazı hallerde 1 inci sütundaki
girişin önüne "y" ibaresi konulması, 3 üncü sütundaki kuralın sadece pozisyonun
2 nci sütunda tanımlanan o kısmına uygulanacağı anlamına gelmektedir.
2.2 1 inci sütunda birçok pozisyon numarasının bir arada gruplandırılmış
olduğu veya bir fasıl numarasının verildiği ve dolayısıyla 2 nci sütundaki ürün
tanımlarının genel ifadelerle verilmiş olduğu hallerde, 3 üncü sütundaki
bitişik kurallar, Armonize Sistem'de bir faslın tarife pozisyonlarında veya 1 inci
sütunda gruplandırılmış pozisyonlardan herhangi birinde sınıflandırılan
ürünlerin hepsine uygulanır.
2.3 Listede bir tarife pozisyonunda yer alan farklı ürünlerin farklı
kurallara tabi olması halinde, her bir bent, 3 üncü sütundaki bitişik kurallara
tabi tarife pozisyonunun ilgili kısmının tanımını içerir.
2.4. 3 üncü sütunda "veya" ile ayrılmış iki alternatif kural belirlenmiş
ise ihracatçı, herhangi birisini uygulamayı tercih edebilir.
Not 3 -
Kuralların nasıl uygulanacağına ilişkin örnekler
3.1 Başka bir ürünün imalatında
kullanılan menşe statüsü kazanmış ürünlere ilişkin bu Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin hükümleri, menşe statüsünün bu ürünlerin
kullanıldığı fabrikada veya Türkiye veya İngiltere'deki başka bir fabrikada
kazanılıp kazanılmadığına bakılmaksızın uygulanır.
3.2 Bu Yönetmeliğin 8 inci maddesine
uygun olarak, gerçekleştirilen işçilik veya işlemler o maddede belirtilen
faaliyetlerin ötesine geçmelidir. Geçmediği hallerde, aşağıdaki listede
belirtilen koşullar sağlanmış olsa bile, eşya tercihli tarife muamelesinden
faydalanmaya ehil olmaz.
Bu Yönetmeliğin 8 inci maddesine uygun olarak,
listedeki kural gerekli asgari işçilik veya işlem miktarını gösterir ve ayrıca
daha fazla işçilik ve işlem menşe statüsü verir; ancak daha az işçilik ve işlem
aksine menşe statüsü veremez. Bu nedenle, bir kural belirli bir imalat
aşamasında menşeli olmayan girdi kullanılabileceğini belirtirse, bu tür
girdinin daha önceki bir imalat aşamasında kullanılması mümkün, daha sonraki
aşamasında ise mümkün değildir. Bir kural menşeli olmayan girdinin belli bir
üretim seviyesinde kullanılmamasını gerektiriyorsa, girdinin üretimin daha
önceki bir aşamasında kullanılmasına izin verilir, daha sonraki bir aşamasında
kullanılmasına izin verilmez.
Örnek: Fasıl 19'daki liste kuralı "1101 ila 1108 pozisyonlarında
yer alan menşeli olmayan girdilerin, ağırlığın yüzde 20'sini geçmemesini
gerektiriyorsa, Fasıl 10'da yer alan tahılların (üretimin daha önceki
aşamasındaki girdilerin) kullanımı (yani ithalatı) sınırlandırılmaz.
3.3 Not 3.2'deki kural saklı kalmak üzere, bir kural "herhangi bir
pozisyondaki girdilerden imalat" ifadesini kullanıyorsa, herhangi bir
pozisyondaki girdiler (ürün ile aynı pozisyon ve tanıma sahip girdiler bile),
kuralın içerebileceği bazı özel kısıtlamalar da dikkate alınmak koşuluyla
kullanılabilir.
Bununla birlikte, "...
pozisyondaki diğer girdiler de dahil olmak üzere, herhangi bir pozisyondaki
girdilerden imalat" veya "ürün ile aynı pozisyondaki diğer girdiler de dahil
olmak üzere herhangi bir pozisyondaki girdilerden imalat" ifadesi, listenin 2.
sütununda belirtilen ürün ile aynı tanıma sahip olanlar hariç herhangi bir
pozisyondaki girdilerin kullanılabileceği anlamına gelir.
3.4 Listedeki bir kural bir ürünün birden fazla girdiden imal
edilebileceğini ifade ettiğinde, bu, bir veya birden çok girdinin
kullanılabileceği anlamına gelir. Tamamının kullanılmasını gerektirmez.
3.5 Listedeki bir kural bir ürünün belli bir girdiden imal edilmesi
gerektiğini ifade ederse, bu şart kendi doğası gereği kuralı karşılamayan başka
girdilerin kullanılmasını engellemez.
3.6 Listedeki kuralda, kullanılabilecek menşeli olmayan girdilerin
maksimum kıymeti için iki yüzde oranı verilmiş ise, bu yüzdeler birbirine
eklenemez. Diğer bir deyişle, kullanılan menşeli olmayan girdilerin toplam
kıymeti verilen yüzde oranlarının en yüksek olanını aşamaz. Ayrıca, her bir yüzde oranı ilgili olduğu girdiye uygulanırken
aşılmamalıdır.
Not 4 - Belirli tarım ürünlerine
ilişkin genel hükümler
4.1 Bir Taraf ülkede
yetiştirilen veya hasat edilen Fasıl 6, 7, 8, 9, 10, 12'de ve 2401 pozisyonunda
sınıflandırılan tarım ürünleri ithal edilmiş tohumlar, soğanlar, kökler,
atıklar, aşılar, filizler, tomurcuklar veya bitkilerin diğer canlı
parçalarından yetiştirilmiş olsalar bile, o Taraf ülke menşeli olarak muamele
görür.
4.2 Belirli bir üründeki
menşeli olmayan şeker oranının sınırlandırıldığı hallerde, nihai ürünün
imalatında kullanılan ve nihai ürüne dâhil edilen menşeli olmayan girdilerin
imalatında kullanılan 1701 tarife pozisyonunda (sakaroz) ve 1702 tarife
pozisyonunda (örneğin früktoz, glikoz, laktoz, malt şeker, izoglikoz veya doğal şeker) yer alan
şekerlerin ağırlığı bu tür sınırlamaların hesaplanmasında dikkate alınır.
Not 5 -
Belirli tekstil ürünlerine ilişkin olarak kullanılan terimler
5.1 Listede "tabii lifler" kavramı
suni ve sentetik liflerden başka liflere atıfta bulunmak üzere kullanılmıştır.
Bu, eğirme işleminin başlamasından önceki -döküntüler dâhil - aşamalarla
sınırlıdır ve aksi belirtilmedikçe karde edilmiş, taranmış veya başka türlü
işleme tabi tutulmuş ancak eğrilmemiş lifleri kapsar.
5.2 "Tabii lifler"
kavramı 0511 pozisyonundaki at kılı, 5002 ve 5003 pozisyonlarındaki ipek, 5101
ila 5105 pozisyonlarındaki yün lifler ve ince veya kaba hayvan kılları, 5201
ila 5203 pozisyonlarındaki pamuk lifleri ve 5301 ila 5305 pozisyonlarındaki
diğer bitkisel lifleri kapsar.
5.3 "Tekstil hamuru",
"kimyasal maddeler" ve "kağıt yapımına mahsus maddeler"
kavramları listede, 50 ila 63 üncü fasıllarda sınıflandırılmayan ve sunî,
sentetik ve kağıt liflerin veya ipliklerin imalinde kullanılabilen girdileri
tanımlamak üzere kullanılmıştır.
5.4 "Sentetik ve suni devamsız
lifler" kavramı listede 5501 ila 5507 pozisyonlardaki sentetik veya sunî
filament demetler, devamsız lifler veya döküntülere atfen kullanılmıştır.
5.5 Baskılama (Dokuma, Örme/Tığ ile İşleme,
Tafta Dokuma veya Floklama ile birlikte yapılan) renk, tasarım, teknik
performans gibi nesnel olarak değerlendirilen bir işlevin ekran, bobin, dijital
veya transfer teknikleri kullanılarak kalıcı bir tekstil katmanına uygulandığı
bir teknik olarak tanımlanır.
5.6 Baskılama (bağımsız bir işlem olarak),
kullanılan tüm girdilerin kıymetinin ürünün fabrika çıkış fiyatının yüzde
50'sini geçmemesi kaydıyla; renk, tasarım, teknik performans gibi nesnel olarak
değerlendirilen bir işlevin ekran, bobin, dijital veya transfer teknikleri ile
en az iki hazırlama veya finisaj işlemiyle (temizleme, ağartma, merserize etme,
termofiksaj, şardonlama, kalenderleme, çekmezlik apresi, kalıcı finisaj,
dekatize etme, emprenye etme, onarım ve tıraşlama gibi) beraber kalıcı bir
tekstil katmanına uygulandığı teknik olarak tanımlanır.
Not 6 - Tekstil girdilerinin bir
karışımından yapılan ürünlere uygulanan toleranslar
6.1 Listede yer alan bir ürün
için bu nota atıfta bulunulduğunda, 3 üncü sütunda belirtilen şartlar, bu
ürünün imalatında kullanılan, tüm temel dokumaya elverişli maddelerin toplam
ağırlığının hep birlikte yüzde 15 veya daha azını oluşturan temel dokumaya
elverişli maddelere uygulanmaz (Not 6.3 ve 6.4'e de bakınız).
6.2 Bununla birlikte, Not 6.1'de
bahsedilen bu tolerans yalnızca iki veya daha fazla temel dokumaya elverişli
maddeden yapılmış karışık ürünlere uygulanabilir.
Aşağıdakiler temel
dokumaya elverişli maddelerdir:
a)
İpek.
b)
Yün.
c)
Kaba hayvan
kılı.
ç) İnce hayvan kılı.
d)
At kılı.
e)
Pamuk.
f)
Kağıt yapımına
mahsus maddeler ve kağıt.
g)
Keten.
ğ) Kenevir.
h)
Jüt ve bitki
iç kabuklarının dokumaya elverişli diğer lifleri.
ı) Sisal ve agave türlerinin dokumaya elverişli
lifleri.
i)
Hindistan
cevizi, abaka, rami lifleri ve dokumaya elverişli diğer bitkisel lifler.
j)
Polipropilenden
suni ve sentetik filament lifler.
k)
Polyesterden
suni ve sentetik filament lifler.
l)
Poliamidden
suni ve sentetik filament lifler.
m) Poliakrilonitrilden suni ve sentetik filament lifler.
n)
Poliimidden
suni ve sentetik filament lifler.
o)
Politetraflüoroetilenden
suni ve sentetik filament lifler.
ö) Polifenilen sülfitten suni ve sentetik
filament lifler.
p)
Polivinil
klorürden suni ve sentetik filament lifler.
r)
Diğer suni ve sentetik filament lifler.
s)
Viskozdan
yapay suni ve sentetik filament lifler.
ş) Diğer yapay suni ve sentetik filament
lifler.
t)
İletkenliği
olan filamentler.
u)
Polipropilenden
sentetik devamsız lifler.
ü) Poliesterden sentetik devamsız lifler.
v)
Poliamidden
sentetik devamsız lifler.
y)
Poliakrilonitrilden sentetik devamsız lifler.
z)
Poliimidden
sentetik devamsız lifler.
aa) Politetraflüoroetilenden sentetik devamsız lifler.
bb) Polifenilen sülfitten sentetik devamsız lifler.
cc) Polivinil klorürden sentetik devamsız lifler.
çç) Diğer sentetik devamsız lifler.
dd) Viskozdan suni ve sentetik devamsız lifler.
ee) Diğer suni devamsız lifler.
ff) Gipe edilmiş olsun olmasın bükülebilir polieter
parçalı (segmentli) poliüretandan (segmente edilmiş) mamul iplik.
gg) Önemli bir kısmı alüminyum yapraklardan veya alüminyum
tozuyla kaplanmış olsun olmasın plastik filmden oluşan şeritlerle
birleştirilmiş 5605 pozisyonunda yer alan ürünler (metalize iplikler)
(genişliği 5 mm.yi
geçmeyen, iki plastik film arasına renkli veya renksiz bir yapıştırıcı vasıtasıyla
sıkıştırılmış olanlar).
ğğ) 5605 pozisyonunda yer alan diğer ürünler.
hh) Cam lifler.
ıı) Metal lifler.
ii) Mineral lifler.
6.3 Ürünlerin "gipe edilmiş
olsun olmasın bükülebilir polieter parçalı (segmentli) poliüretandan (segmente
edilmiş) mamul iplik" ihtiva ettiği hallerde bu tolerans, bu iplik açısından yüzde
20'dir.
6.4 Ürünlerin
"önemli bir kısmı alüminyum
yapraklardan veya alüminyum tozuyla kaplanmış olsun olmasın plastik filmden
oluşan şeritlerle birleştirilmiş metalize iplikler (genişliği 5 mm'yi geçmeyen, iki plastik
film arasına renkli veya renksiz bir yapıştırıcı vasıtasıyla sıkıştırılmış
olanlar)" ihtiva ettiği hallerde bu
tolerans, bu iplik için yüzde 30'dur.
Not 7 -
Belirli tekstil ürünlerine uygulanan diğer toleranslar
7.1 Listede bu giriş notuna
atıfta bulunan bir dipnot ile işaretlenmiş tekstil ürünlerinde, söz konusu mamul
ürünler için 3 no'lu sütunda belirlenen kuralları karşılamayan astar ve iç
astarlar haricindeki tekstil maddeleri, mamulünkinden başka bir pozisyonda yer
almaları ve toplam kıymetlerinin mamulün fabrika çıkış fiyatının yüzde 15'ini
aşmaması kaydıyla kullanılabilirler.
7.2 Not
6.3'ün hükümlerine halel getirmeksizin 50 ila 63 üncü fasıllarda yer almayan
girdiler, dokumaya elverişli madde ihtiva etsinler veya etmesinler, serbestçe
kullanılabilirler.
7.3 Bir yüzde kuralı uygulandığında,
kullanılan menşeli olmayan girdilerin kıymeti hesaplanırken 50 ila 63 üncü
fasıllarda yer almayan girdilerin kıymetlerinin de hesaba dâhil edilmesi
gerekir.
Not 8 - Fasıl
27'de yer alan belirli ürünlere ilişkin yürütülen özel süreçler ve basit faaliyetlerin
tanımı
8.1. y 2707 ve 2713 pozisyonları bahis konusu olduğunda "özel
işlemler", aşağıdakilerdir:
a)
Vakumla damıtma.
b)
Daha ileri fraksiyonlara ayırma işlemiyle yeniden damıtma.
c)
Patlayıcılık verme (cracking).
ç) Yeniden şekillendirme (reforming).
d)
Seçici çözücüler vasıtasıyla ekstraksiyon.
e)
Aşağıdaki operasyonların hepsini içeren işlem: konsantre sülfirik asitle,
oleumla ya da sülfürik anhidritle işlem görme; alkali ajanlarla nötralizasyon;
kendi yapısı itibariyle aktif olan toprakla, aktifleştirilmiş toprakla, aktif
karbon veya boksitle arıtma ve dekolarasyon (rengini giderme).
f)
Polimerizasyon.
g)
Alkilasyon.
ğ) İzomerleştirme.
8.2 2710, 2711 ve 2712
pozisyonları bahis konusu olduğunda "özel işlemler", aşağıdakilerdir:
a) Vakumla damıtma.
b) Daha ileri fraksiyonlara ayırma işlemiyle
yeniden damıtma.
c) Patlayıcılık verme (cracking).
ç) Yeniden şekillendirme (reforming).
d) Seçici çözücüler vasıtasıyla
ekstraksiyon.
e) Aşağıdaki operasyonların hepsini
içeren işlem: konsantre sülfirik asitle, oleumla ya da sülfürik anhidritle işlem
görme; alkali ajanlarla nötralizasyon; kendi yapısı itibariyle aktif olan
toprakla, aktifleştirilmiş toprakla, aktif karbon veya boksitle arıtma ve
dekolarasyon (rengini giderme).
f) Polimerizasyon.
g) Alkilasyon.
ğ) İzomerleştirme.
h) Sadece y 2710 pozisyonuna dâhil
ağır yağlar açısından hidrojenle yapılan, işleme tabi tutulan ürünlerin kükürt
muhtevasının asgari % 85 azalması ile
sonuçlanan kükürt-giderme (ASTM D 1266-59 T metodu).
ı) Sadece 2710 pozisyonuna dâhil ürünler açısından filtrelemeden gayri bir işlemle
parafin giderme.
i) Sadece y 2710 pozisyonuna dâhil
ağır yağlar açısından hidrojenin bir kimyasal reaksiyonda aktif bir element
olarak yer aldığı, kükürt gidermenin dışında bir amaçla gerçekleştirilen, 20
bar'dan daha yüksek basınçta ve 2500C'den
daha yüksek sıcaklıkta, katalizör kullanılarak hidrojen ile muamele. Bununla
beraber, y 2710 pozisyonunda yer alan yağlama yağlarının, daha özel olarak renk
ve istikrarı iyileştirmek üzere, hidrojenle daha ileri muamelesi (örneğin
hidrofinisaj veya renk giderme), özel işlem olarak kabul edilmeyecektir.
j) Sadece y 2710 pozisyonuna dâhil
yakıt yağları açısından bu ürünlerin, fireler dâhil hacimce yüzde 30'undan daha
azının 3000C'de
ASTM D 86 metoduyla damıtılması şartıyla, atmosferde damıtma.
k) Sadece y 2710 pozisyonuna dâhil,
gaz yağları ve yakıt yağları gayri ağır yağlar açısından yüksek frekanslı
elektrik fırça deşarjı vasıtasıyla muamele.
l) Sadece y 2712 pozisyonuna dâhil
ham yağlar (ağırlığı itibariyle yüzde
0.75'ten az yağ içeren vazelin, ozokerit, linyit mumu veya turb mumu,
parafin hariç) açısından ayrımsal billurlaştırma vasıtasıyla yağ alma.
8.3 y
2707 ve 2713 pozisyonları açısından, temizleme, dekantasyon, tuz giderme, su
ile ayırma, filtreleme, renklendirme, işaretleme, kükürt muhtevalı ürünlerin
karıştırılması sonucunda bir kükürt muhtevası elde etme gibi basit işlemler veya
bu işlemlerin ya da benzeri işlemlerin herhangi bir kombinasyonu menşe
kazandırmaz.
Not 9 -
Fasıllardaki belirli ürünler için gerçekleştirilen belirli işlemler ve basit
işçiliklerin tanımı
9.1 Fasıl
30'da yer alan, bir Tarafta hücre kültürleri kullanılarak elde edilmiş ürünler,
o Taraf menşeli kabul edilir. "Hücre kültürü" insan, hayvan ve bitki
hücrelerinin canlı organizmalar dışında kontrollü şartlar altında (belirli
sıcaklık, yetiştirme ortamı, gaz karışımı, pH gibi) geliştirilmesi olarak
tanımlanır.
9.2 Fasıl
29 (2905.43-2905.44 hariç), 30, 32, 33 (3302.10, 3301 hariç), 34, 35 (35.01,
3502.11-3502.19, 3502.20, 35.05 hariç), 36, 37, 38 (3809.10, 3823, 3824.60,
38.26 hariç) ve 39'da (39.16-39.26 hariç) yer alan, bir Tarafta fermantasyon
yöntemiyle elde edilen ürünler, o Taraf menşeli kabul edilir. "Fermantasyon"
insan, hayvan, bitki hücreleri, bakteriler, maya, mantar veya enzimlerin Fasıl
29 ila 39'da yer alan ürünlerin üretilmesinde kullanıldığı bio-teknolojik bir süreçtir.
9.3 Aşağıdaki dönüşümler Fasıl 28, 29 (2905.43-2905.44 hariç), 30, 32, 33 (3302.10, 3301
hariç), 34, 35 (35.01, 3502.11-3502.19, 3502.20, 35.05 hariç), 36, 37, 38
(3809.10, 38.23, 3824.60, 38.26 hariç) ve 39'da (39.16-39.26 hariç) yer alan
ürünler için, Yönetmeliğin
6 ncı maddesine göre yeterli kabul edilir:
a)
Kimyasal reaksiyon: Kimyasal reaksiyon, molekül içi
bağları kırarak ve yeni molekül içi bağlar oluşturarak veya bir moleküldeki
atomların uzamsal düzenini değiştirerek yeni bir yapıya sahip bir molekülle
sonuçlanan (biyokimyasal işlem dâhil) bir işlemdir. Kimyasal bir reaksiyon,
"CAS numarasında" bir değişiklik olarak ifade edilebilir.
Aşağıdaki işlemler menşe kazandırıyor olarak değerlendirilmemelidir:
(i) Su veya diğer çözücüler içinde çözdürme.
(ii) Çözücü
su dâhil çözücülerin ortadan kaldırılması.
(iii) Kristalizasyon
suyunun eklenmesi veya ortadan kaldırılması.
Bir kimyasal reaksiyon yukarıda tanımlandığı şekliyle menşe kazandırıyor
olarak kabul edilir.
b)
Karışımlar ve Harmanlar: Eşyanın amacına ve kullanımına uygun fiziksel
veya kimyasal özelliklere sahip bir eşya üretimiyle sonuçlanan önceden belirlenmiş spesifikasyonlara uyum
sağlamak için ve girdi malzemelerinden farklı olarak, seyreltici ilavesi
dışında malzemelerin kasıtlı ve orantılı olarak kontrollü karıştırılması veya
harmanlanması (dispersiyon dâhil), menşe kazandırıyor olarak kabul edilir.
c)
Arıtma: Taraflardan birinin
veya her ikisinin ülkesinde gerçekleştirilen arıtma işlemi, aşağıdaki koşullardan
birinin karşılanması koşuluyla, menşe kazandırıyor olarak kabul edilir:
(i) Eşyanın
mevcut kirlilik oranının en az yüzde 80'inin ortadan kaldırılmasıyla sonuçlanan
arıtımı; veya
(ii) Kirliliğin
aşağıdaki uygulamalardan biri veya daha fazlası için uygun bir eşyada sonuçlanacak
şekilde azaltılması veya ortadan kaldırılması:
(aa) Eczacılığa ait, tıbbi, kozmetik, veterinerlik
veya gıda sınıfı maddeler.
(bb) Analitik, teşhis veya laboratuvar kullanımları
için kimyasal ürünler ve reaktifler.
(cc) Mikro elektronikte kullanım için elementler ve
bileşenler.
(çç) Özel
optik kullanımlar.
(dd) Bioteknik kullanım (örneğin hücre kültüründe,
genetik teknolojide veya katalizör olarak).
(ee) Bir ayırma işleminde
kullanılan taşıyıcılar.
(ff) Nükleer
sınıf kullanımlar.
ç) Partikül boyutunda değişiklik: Ortaya çıkan eşyanın amacı ile ilişkili
belirli bir partikül boyutuna, belirli partikül boyutu dağılımına veya belirli
yüzey alanına sahip bir eşya ile sonuçlanan ve girdilerden farklı fiziki ve
kimyasal özelliklere sahip bir eşyanın partikül boyutundaki, sadece ezme veya
presleme dışında, kasıtlı ve kontrollü tadili, menşe kazandırıyor olarak kabul
edilir.
d)
Standart malzemeler: Standart malzemeler (standart çözeltiler dâhil),
imalatçı tarafından onaylanan hassas saflık derecelerine veya oranlara sahip
analitik, kalibre veya referans kullanımları için uygun müstahzarlardır.
Standart malzemelerden üretim, menşe kazandırıyor olarak kabul edilir.
e)
İzomer ayrılması: İzomerlerin bir izomer karışımından yalıtılması veya
ayrılması, menşe kazandırıyor olarak kabul edilir.
EK-2
İMAL EDİLEN ÜRÜNÜN MENŞE STATÜSÜ
KAZANMASI İÇİN
MENŞELİ OLMAYAN GİRDİLERE
UYGULANMASI GEREKEN İŞÇİLİK VEYA İŞLEM
LİSTESİ
EK-3
Menşe
Beyanı Metni
Aşağıda metni verilen
menşe beyanı, dipnotlarla uyumlu şekilde yapılmalıdır. Ancak, dipnotlar kopya
edilmemelidir
İngilizce
Uyarlama
The exporter of the
products covered by this document (customs authorisation no ……………………..) [1] declares
that, except where otherwise clearly indicated, these products are of ……………….. [2] preferential origin.
Türkçe Uyarlama
Bu belge (gümrük onay
no: …………………. ) kapsamındaki girdilerin ihracatçısı, aksi açıkça
belirtilmedikçe, bu girdilerin ……………… tercihli menșeli olduğunu
beyan eder.
..………….…………[3]
(Yer ve
tarih)
……………………..[4]
(İhracatçının imzası,
İlaveten
beyanı imzalayan kişinin adı ve soyadı okunaklı şekilde yazılmalıdır)
EK-4
MADDE 5(1) VE 6(1)'DE ATIFTA
BULUNULAN LİSTE
Cezayir
Demokratik Halk Cumhuriyeti
Mısır
Arap Cumhuriyeti
İsrail
Devleti
Ürdün
Haşimi Krallığı
Lübnan
Cumhuriyeti
Fas
Krallığı
Batı
Şeria ve Gazza Şeridi
Suriye
Arap Cumhuriyeti
Tunus
Cumhuriyeti
Arnavutluk
Cumhuriyeti
Bosna
ve Hersek
Kuzey
Makedonya Cumhuriyeti
Karadağ
Sırbistan
Cumhuriyeti
Kosova
Cumhuriyeti
Faroe
Adaları itibariyle Danimarka Krallığı
Moldova
Cumhuriyeti
Gürcistan
Ukrayna
EK-5
TEDARİKÇİ BEYANI
Metni
aşağıda belirtilen tedarikçi beyanı dipnotlara uygun olarak yapılmalıdır.
Dipnotlar beyanda tekrar edilmez.
BEYANNAME
Aşağıda
imzası bulunan ben, bu belgede belirtilen ...............................[5] tanımlı eşyanın AB[6] menşeli olduğunu ve AB[7] ile tercihli ticareti düzenleyen
menşe kurallarına uygunluğunu beyan ederim.
□
…….
(ülke/ülkelerin ismi) ile kümülasyon uygulandığını
□
Kümülasyon
uygulanmadığını.[8]
beyan ederim.
İstenildiğinde,
gümrük idaresine bu beyanı destekleyecek tüm kanıtları sağlamayı taahhüt
ederim.
...................................................................[9] ……………………...................................[10]
………………………...............................[11]
SUPPLIER'S DECLARATION
The supplier's declaration, the text of which is given below, must be
made out in accordance with the footnotes. However, the footnotes do not have
to be reproduced.
DECLARATION
I, the undersigned, declare that the goods listed on this document
…………………..[12]
EU[13] originate
in EU and satisfy the rules of origin governing preferential trade with EU[14].
I declare that:
□ Cumulation
applied with ………... (name of the country/countries)
□ No
cumulation applied[15]
I undertake to make available to the customs authorities any further
supporting documents they require:
………………….………………....[16] ……………….…………………..[17]
…………………………………….[18]
[1] Türkiye'de yerleşik ihracatçılar için, menşe beyanının bir onaylanmış ihracatçı
tarafından yapıldığı hallerde onaylanmış ihracatçı yetki numarası bu alana
girilebilir. Menşe beyanının bir onaylanmış ihracatçı tarafından yapılmadığı
hallerde parantez içindeki sözcükler silinir ya da bu alan boş bırakılır. Menşe
beyanının Birleşik Krallık'ta yerleşik bir ihracatçı tarafından yapıldığı
hallerde bu alana EORI numarası girilir.
[2] Ürünlerin menşei belirtilir.
[3] Belge üzerinde bilgi mevcutsa bu veriler ihmal edilebilir.
[4] İhracatçının imzalamasının gerekmediği hallerde, imzadan muafiyet, imzalayanın
isminden de muafiyet anlamına gelir.
[5]Belgede
yer alan eşyanın sadece bir kısmı söz konusu ise, bunlar açıkça gösterilmeli
veya işaretlenmelidir. Beyandaki
gösterim şu şekilde yapılmalıdır: "Belgede gösterilen veya ……………. ile
işaretlenen, ......................................................(eşya tanımı),
AB menşelidir."
[6] Türkiye,
Topluluk, veya 69 uncu maddenin birinci fıkrasında belirtilen ülkeler.
[7] 69 uncu
maddenin birinci fıkrasında belirtilen ilgili ülke veya ülkeler.
[8] Kümülasyon uygulanmamışsa
işaretlenecektir. Kümülasyon uygulanmışsa yazılmayacaktır.
[9]Tarih ve
yer
[10]İmza
sahibinin adı ve firmadaki pozisyonu.
[11] İmza
[12] If only
some of the goods listed on the document are concerned, they should be clearly
indicated or marked and this marking entered in the declaration as follows: " …...
listed on this document and marked …. originate in EU."
[13] The
Community, Turkey or a country, group of countries or territory as referred to
in Article 44(a).
[14] Country,
group of countries or territory as referred to in Article 44(a), concerned.
[15] Complete
and delete where necessary.
[16] Place
and date.
[17] Name
and function in the company
[18] Signature.