Türkiye ile Gürcistan Arasındaki Serbest Ticaret Anlaşmasına İlişkin EUR.1 Dolaşım Sertifikaları Yönetmeliği (Mülga)
TÜRKİYE
CUMHURİYETİ İLE GÜRCİSTAN ARASINDAKİ SERBEST TİCARET ANLAŞMASINA İLİŞKİN EUR.1
DOLAŞIM SERTİFİKALARI YÖNETMELİĞİ
Başbakanlık (Gümrük Müsteşarlığı)'tan:01.11.2008 tarih ve 27041 R.G.
İki Taraflı Menşe Kümülasyon
Sistemi Kapsamı Ticarette Eşyanın Tercihli Menşeinin Tespiti Hakkında Yönetmelik ile
YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam,
Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 - (1) Bu Yönetmelik, Türkiye Cumhuriyeti ile Gürcistan
arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşmasının 18 inci maddesinde belirtilen
Menşeli Ürünler Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Yöntemlerine İlişkin Protokol
II'nin uygulanmasına dair usul ve esasları düzenler.
Dayanak
MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik,
2/7/1993 tarihli ve 485 sayılı Gümrük Müsteşarlığının Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi ile 5/9/2008
tarihli ve 2008/14127
sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla onaylanan Türkiye Cumhuriyeti ile Gürcistan
Arasındaki Serbest Ticaret Anlaşmasının ekinde yer alan Protokol II'ye
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelikte yer alan;
a) Anlaşma: Türkiye Cumhuriyeti ile Gürcistan arasındaki
Serbest Ticaret Anlaşmasını,
b) Eşya: Hem madde hem de ürünü,
c) EUR.1 dolaşım sertifikası: Menşeli ürünlerin Anlaşma
hükümlerinden yararlanabilmesini sağlamak üzere gümrük idareleri veya
Müsteşarlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlarca usulüne uygun olarak
düzenlenip gümrük idarelerince vize edilen, örneği Ek III'te
yer alan menşe ispat belgesini,
ç) EUR.1 dolaşım sertifikası başvuru formu: İhracatçı
veya yetkili kanuni temsilcisi tarafından EUR.1 dolaşım sertifikası talep
edilmek üzere doldurulması gereken, örneği Ek III'te yer alan Formu,
d) Fabrika çıkış fiyatı: Ürün için Taraf ülkelerden
birinde, nihai işçilik veya işlemin gerçekleştirilmesini üstlenen imalatçıya
fabrika çıkışı itibariyle ödenen, kullanılan bütün madde kıymetlerinin dahil
edilmiş olduğu, elde edilmiş ürünün ihracında geri ödenmiş veya ödenecek yurt
içi vergilerin tenziliyle bulunan fiyatı,
e) Fasıllar ve pozisyonlar: Bu Yönetmelikte Armonize
Sistem veya AS olarak geçen, Armonize Mal Tanımı ve Kodlama Sistemini oluşturan
nomanklatürde kullanılan fasıllar ve pozisyonları (dört haneli kodlar),
f) Fatura beyanı: İhracatçı tarafından fatura, teslimat
notu veya herhangi bir ticari belge üzerinde belirtilen, ilgili ürünlerin
teşhislerini mümkün kılmayı yeterli ayrıntıda tanımlayan metni Ek
IV'te yer alan, usulüne uygun olarak yapılan beyanı,
g) Gümrük idareleri veya diğer yetkili idareler: Türkiye
tarafı için Gümrük Müsteşarlığı ve Gürcistan tarafı için Gürcistan'da
yetkilendirilmiş idareleri,
ğ) Gümrük kıymeti: Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının
VII nci Maddesinin Uygulanmasına Dair Gümrük Kıymetine İlişkin 1994-Dünya
Ticaret Örgütü Anlaşmasına göre tespit edilen kıymeti,
h) İmalat: Montaj veya özel işlemler de dahil olmak üzere
her türlü işçilik veya işleme tabi tutmayı,
ı) Katma değer: Fabrika çıkış fiyatından, eşyaya dahil
edilen diğer Taraf ülke menşeli her bir maddenin gümrük kıymetinin veya bu
kıymetin bilinmemesi veya tespit edilememesi halinde Taraf ülkelerde madde için
ödendiği doğrulanabilir ilk fiyatın çıkarılması ile bulunan değeri,
i) Madde: Ürünün imalatında kullanılan herhangi bir
girdi, hammadde, parça veya aksamlar ve benzerini,
j) Maddelerin kıymeti: Kullanılan menşeli olmayan
maddelerin ithalatı esnasındaki gümrük kıymetini, bunun bilinmemesi veya tespit
edilememesi halinde ise Taraf ülkelerden birinde maddeler için ödenen tespiti
mümkün ilk fiyatı,
k) Menşe ispat belgesi: EUR.1 dolaşım sertifikası veya
fatura beyanını,
l) Menşeli madde kıymeti: (j) bendindeki tanıma uygun
olarak, gerekli değişiklikler yapılarak uygulanan, bu tür maddenin gümrük
kıymetini,
m) Müsteşarlık: Gümrük Müsteşarlığını,
n) Sevkiyat: Bir ihracatçıdan bir alıcıya birlikte
gönderilen ya da ihracatçıdan alıcıya sevkinde tek bir sevk evrakı kapsamında
yer alan veya böyle bir evrakın olmaması halinde tek bir fatura kapsamına giren
ürünleri,
o) Sınıflandırma: Ürün veya maddelerin belirli bir
pozisyon altında sınıflandırılmasını,
ö) Taraf ülkeler: Türkiye Cumhuriyeti ve Gürcistan'ı,
p) Ülkeler: Karasuları da dahil olmak üzere ülkeleri,
r) Ürün: Bilahare başka bir imalatta da kullanılması söz
konusu olsa bile, imal edilmiş ürünü
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Menşeli Ürün
Kavramının Tanımı ve Şartları
Menşe kuralı
MADDE 4 - (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında, aşağıda belirtilen
ürünler Taraf ülkelerden biri menşeli kabul edilir:
a) 6 ncı maddede belirtildiği şekilde, tamamen ilgili
Taraf ülkede elde edilen ürünler,
b) 7 nci maddede belirtildiği şekilde, ilgili Taraf
ülkede yeterli işçilik veya işleme tabi tutulmuş olmaları kaydıyla, tamamen
elde edilmemiş maddeler ihtiva ederek anılan Taraf ülkede elde edilmiş ürünler.
İkili menşe
kümülasyonu
MADDE 5 - (1) Taraf ülkelerden biri menşeli maddeler, diğer Taraf
ülkede elde edilen bir ürün içine dahil edildikleri takdirde, ürünün elde
edildiği ülke menşeli kabul edilir. Söz konusu maddelerin 8 inci maddede
belirtilenlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçmiş olmaları koşuluyla,
yeterli işçilik veya işlemden geçmiş olma şartı aranmaz.
Tamamen elde
edilmiş ürünler
MADDE 6 - (1) Aşağıda belirtilen ürünlerin tamamen Taraf ülkelerden
birinde elde edilmiş oldukları kabul edilir:
a) Kendi topraklarından veya deniz yataklarından
çıkarılan mineral ürünler,
b) Taraf ülkede hasat edilen bitkisel ürünler,
c) Taraf ülkede doğmuş ve yetiştirilmiş canlı hayvanlar,
ç) Taraf ülkede yetiştirilmiş canlı hayvanlardan elde
edilen ürünler,
d) Taraf ülkede avcılık veya balıkçılıkla elde edilen
ürünler,
e) Taraf ülke karasuları dışında kendi gemileri
tarafından denizden elde edilen balıkçılık ürünleri ve diğer ürünler,
f) Münhasıran (e) bendinde atıfta bulunulan ürünlerden,
kendi fabrika gemilerinin bordasında üretilen ürünler,
g) Taraf ülkede toplanmış, yalnızca hammaddelerin geri
kazanılabilmesine müsait, sadece sırt geçirmeye veya atık olarak kullanılmaya
elverişli kullanılmış lastikler dahil olmak üzere, kullanılmış maddeler,
ğ) Taraf ülkede yapılan imalat işlemleri sonucu ortaya
çıkan atık ve hurdalar,
h) Kendi karasuları dışındaki deniz toprağı veya deniz
toprağı altı ile ilgili münhasır işletme haklarına sahip olmaları kaydıyla deniz
toprağı veya deniz toprağı altından çıkarılan ürünler,
ı) Münhasıran (a) ila (h) bentlerindeki ürünlerden
üretilmiş eşya.
(2) Birinci fıkranın (e) ve (f) bentlerinde geçen kendi
gemileri ve kendi fabrika gemileri tabirleri sadece:
a) Bir Taraf ülkede kayıtlı veya tescilli,
b) Anılan Taraf ülke bayrağı altında seyreden,
c) En az % 50'sine bu Taraf ülke vatandaşları tarafından
sahip olunan veya idare merkezinin Taraf ülkelerden birinde bulunduğu, müdür
veya müdürlerinin, yönetim veya denetleme kurulu başkanı ve bu kurullar
üyelerinin çoğunluğunun bu Taraf ülke vatandaşı olduğu ve ilaveten ortaklık
veya limited şirket durumunda sermayesinin en az yarısının Taraf ülkelere veya
bunların kamu kuruluşları veya vatandaşlarına ait olduğu bir şirket tarafından
sahip olunan,
ç) Yönetici ve yetkilileri bu Taraf ülke vatandaşı olan,
d) Mürettebatının en az % 75'i bu Taraf ülke vatandaşı olan
gemiler ve fabrika gemileri için kullanılır.
Yeterli
işçilik veya işlem görmüş ürünler
MADDE 7 - (1) 4 üncü maddeye göre tamamen elde edilmemiş ürünler, Ek II'de yer alan listede belirtilen şartlar yerine getirildiği
takdirde yeterli derecede işçilik veya işlem görmüş olarak kabul edilir. Ek
II'de yer alan listede belirtilen şartlar, Anlaşma kapsamındaki tüm ürünler
için, bu ürünlerin imalatında kullanılan menşeli olmayan maddeler üzerinde
yapılması gerekli işçilik ve işlemleri gösterir ve sadece bu maddelerle
ilişkili olarak geçerlidir. Aynı şekilde söz konusu listede o ürün için
belirtilen şartları yerine getirerek menşe statüsü kazanmış bir ürün, başka bir
ürünün imalatında kullanıldığı durumda, onun bileşiminde yer aldığı ürüne
tatbiki mümkün şartlar kendisine uygulanmaz ve bu malların imalatında
kullanılmış olabilecek menşeli olmayan maddeler dikkate alınmaz.
(2) Birinci fıkrada belirtilen duruma rağmen, listede
belirtilen şartlar uyarınca bir ürünün imalatında kullanılmaması gereken
menşeli olmayan maddeler, ancak;
a) Toplam kıymetlerinin, ürünün fabrika çıkış fiyatının %
10'unu geçmemesi,
b) Menşeli olmayan maddelerin azami değeri olarak listede
verilmiş olan yüzdelerin, bu bendin uygulanması suretiyle aşılmaması
şartı ile kullanılabilir.
(3) İkinci fıkra, Armonize Sistemin 50 ila 63 üncü
fasıllarındaki ürünlere uygulanmaz.
(4) Bu maddenin birinci ve ikinci fıkra hükümleri, üretim
sırasında gerçekleştirilen işlem veya işçiliğin 8 inci madde hükümlerine göre
yetersiz sayılmadığı hallerde uygulanır.
Yetersiz
işçilik veya işlem
MADDE 8 - (1) 7 nci maddede belirtilen koşulların sağlanıp
sağlanmadığına bakılmaksızın, ikinci fıkra hükümleri saklı kalmak kaydıyla,
aşağıdaki işlemler menşeli ürün statüsü verilmesi için yetersiz işçilik veya
işlem olarak kabul edilir:
a) Nakliyat ve depolama süresince eşyanın iyi şartlarda
muhafazasını sağlamaya yönelik koruyucu işlemler,
b) Ambalaj, ayırma ve birleştirme,
c) Yıkama, temizleme, toz, oksit, yağ, boya veya diğer
tabakalardan arındırma,
ç) Dokuma kumaşları ütüleme veya presleme,
d) Basit boyama ve cilalama işlemleri,
e) Tahıl ve pirinci kabuklarından ayırma, kısmi veya tam
beyazlatma, parlatma ve perdahlama,
f) Şeker renklendirme veya şeker topaklarını
biçimlendirme işlemleri,
g) Meyvelerin, kuruyemişlerin ve sebzelerin kabuklarını
soyma, çekirdeklerini çıkarma, zarlarını ayıklama,
ğ) Keskinleştirme, basit bileme veya basit kesme,
h) Eleme, kalburdan geçirme, sıraya koyma, tasnifleme,
kalibrasyon, eşleştirme (maddelerden setler oluşturma dahil),
ı) Basit şişeleme, tenekeye veya beherlere koyma,
torbalama, sandıklama, kutulama, karton veya tahta üzerine yerleştirme ve tüm
diğer basit paketleme işlemleri,
i) Ürün veya paketler üzerine marka, etiket, logo ve
diğer benzeri ayırt edici işaretleri yapıştırma veya basma işlemleri,
j) Farklı türde olmalarına bakılmaksızın ürünlerin basit
karıştırılma işlemleri,
k) Tamamlanmış bir ürün oluşturmak üzere parçaların basit
montajı veya ürünlerin parçalarına ayrılması,
l) (a) ila (k) bentlerinde belirtilen işlemlerden iki
veya daha fazlasının bir arada yapılması,
m) Hayvan kesimi.
(2) Belirli bir ürüne uygulanan işçilik veya işlemin birinci
fıkra hükümleri çerçevesinde yetersiz kabul edilip edilmeyeceğine karar
verilirken, Taraf ülkelerde gerçekleştirilen işlemlerin tümü bir arada mütalaa
edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Nitelendirme
Birimi, Aksesuarlar, Yedek Parçalar, Aksam,
Setler ve
Etkisiz Unsurlar
Nitelendirme
birimi
MADDE 9 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasında
nitelendirme birimi, AS nomanklatürünü kullanmak suretiyle sınıflandırma
yapılırken temel birim olarak kabul edilen belirli bir üründür. Buna göre;
a) Muhtelif maddelerin montajı veya gruplandırılmasından
oluşan bir ürün, armonize sistemde tek bir pozisyonda sınıflandırıldığında, bu
ürün bir bütün olarak nitelendirme birimidir.
b) Bir sevkiyat, Armonize Sistemde aynı pozisyon içinde
sınıflandırılan, belli sayıda aynı üründen oluşuyorsa, her bir ürün bu
Yönetmelik hükümlerinin uygulanışı sırasında münferiden değerlendirilir.
(2) Armonize Sistemin 5 sayılı Genel Kuralı çerçevesinde
ambalaj, sınıflandırma açısından ürüne dahil ediliyorsa, menşeinin tespiti
açısından da dahil edilir.
Aksesuarlar,
yedek parçalar ve aksam
MADDE 10 - (1) Bir cihaz,
makina, alet veya aracın parçası beraberinde teslim edilen, normal olarak, bir
cihazın bölümü durumundaki ve fiyata dahil edilmiş bulunan ve bu nedenle ayrıca
fatura edilmemiş olan aksesuarlar, yedek parçalar ve aksam; söz konusu cihaz,
makina, alet veya araç içinde mütalaa edilir.
Setler
MADDE 11 - (1) Armonize Sistemin 3 sayılı Genel Kuralında tanımlanan
setler, kendisini meydana getiren tüm ürünler menşeli ürün ise, o ülke menşeli
olarak addedilir. Ancak, bir set menşeli ve menşeli olmayan ürünlerden
müteşekkil ise, menşeli olmayan ürünlerin kıymetinin setin fabrika çıkış
fiyatının % 15'ini geçmemesi koşuluyla, set bir bütün olarak menşeli kabul
edilir.
Etkisiz
unsurlar
MADDE 12 - (1) Bir ürünün menşeli olup olmadığını belirlemek için,
imalatında kullanılabilecek;
a) Enerji ve yakıtın,
b) Tesis ve teçhizatın,
c) Makine ve aletlerin,
ç) Ürünün nihai bileşimine girmeyen ve girmesi
amaçlanmayan eşyanın
menşeini belirlemek gerekmez.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Ülkesel
Gereklilikler
Ülkesellik
ilkesi
MADDE 13 - (1) İkinci ve üçüncü bölümde yer alan menşe statüsü
kazandırılmasına ilişkin koşullar, Taraf ülkelerden birinde kesintisiz olarak
yerine getirilir.
(2) Taraf ülkelerden birinden başka bir ülkeye ihraç
edilmiş olan menşeli eşyanın geri gelmesi halinde, geri gelen eşyanın ihraç
edilmiş bulunan eşya ile aynı olduğu, söz konusu ülkede bulunma veya ihraç
edilme süresi içerisinde iyi koşullarda muhafaza edilmeleri için gerekli
olanların ötesinde herhangi bir işleme tabi tutulmadığı hususları gümrük
idarelerini tatmin edecek şekilde ispat edilmediği takdirde menşeli olmadığı
kabul edilir.
(3) İkinci ve üçüncü bölümde belirlenen kurallar uyarınca
kazanılan menşe statüsü, Taraf ülkelerin birinden ihraç edilen ve daha sonra
yeniden ithal edilen maddeler üzerinde Taraf ülkeler dışında yapılan işçilik
veya işlemden aşağıdaki koşulların sağlanması halinde etkilenmez. Bu koşullar;
a) Söz konusu maddelerin tamamen Taraf ülkelerden birinde
elde edilmiş veya ihraç edilmelerinden önce 8 inci maddede belirtilen yetersiz
işlemlerin ötesinde bir işçilik veya işlemden geçmiş olması,
b) Gümrük idarelerinin geri gelen eşyanın, ihraç edilen
maddelerin işçilik veya işlemden geçirilmesi ile elde edildiği ve bu madde
hükümlerinin uygulanması ile Taraf ülkeler dışında kazanılan toplam katma
değerin, menşe statüsü talebine konu nihai ürünün fabrika çıkış fiyatının %
10'unu aşmadığı hususlarında ikna edilmiş olmasıdır.
(4) Bu maddenin üçüncü fıkrası amaçları açısından, ikinci
ve üçüncü bölümde düzenlenen menşe statüsünün kazanılması için gerekli
koşullar, Taraf ülke dışında yapılan işçilik ve işlemlere uygulanmaz. Fakat,
nihai ürünün menşe statüsünün belirlenmesinde, ürüne dahil edilen menşeli
olmayan tüm maddeler için Ek II'deki listede belirlenen bir azami kıymet koşulu
bulunduğu durumda, ilgili Taraf ülkede ürüne dahil edilen menşeli olmayan
maddelerin toplam kıymeti, bu madde hükümlerinin uygulanmasıyla, Taraf ülke
dışında kazanılmış toplam katma değerle birlikte dikkate alındığında, listede
belirtilen yüzdeyi aşamaz.
(5) Bu maddenin üçüncü ve dördüncü fıkrasında yer alan
hükümlerinin uygulanması amacıyla, toplam katma değer, orada dahil edilen
maddelerin kıymetlerini de içerecek şekilde, Taraf ülke dışında oluşan tüm
maliyetleri ifade eder.
(6) Bu maddenin üçüncü ve dördüncü fıkrasında yer alan
hükümler, Ek II'deki listede düzenlenen koşulları yerine getirmeyen veya 7 nci
maddenin ikinci fıkrasında yer alan genel tolerans kuralının uygulanması ile
yeterli işçilik veya işlemden geçmiş olduğu kabul edilen ürünler için
uygulanmaz.
(7) Bu maddenin üçüncü ve dördüncü fıkrası hükümleri
Armonize Sistemin 50 ila 63 üncü fasıllarındaki ürünlere uygulanmaz.
(8) Bu madde hükümleri tarafından kapsanan türde ve Taraf
ülke dışında yapılan herhangi bir işçilik veya işlem, hariçte işleme veya
ilgili diğer düzenlemeler vasıtasıyla yürütülür.
Doğrudan
nakliyat
MADDE 14 - (1) Anlaşma hükümlerinde sağlanan tercihli muamele
sadece, bu Yönetmeliğin gerekliliklerini yerine getirmiş, Taraf ülkeler
arasında doğrudan nakledilen ürünler için uygulanır. Bununla beraber tek bir
sevkiyatı oluşturan ürünler, aktarılması veya geçici depolanması yoluyla, ancak
transit geçtiği veya depolandığı ülkenin gümrük yetkililerinin gözetimi altında
olmaları ve boşaltma, tekrar yükleme veya iyi koşullarda muhafaza etmeye
yönelik işlemler dışında bir işlemden geçmemiş olmaları koşullarıyla,
gerektiğinde başka ülkeler üzerinden nakledilebilir.
(2) Menşeli ürünler Taraf ülkeler dışındaki ülkeler
üzerinden boru hattı ile nakledilebilir.
(3) Birinci ve ikinci fıkrada yer alan hükümlerin yerine
getirildiğinin, ithalatçı ülkenin gümrük yetkililerine ispatı, aşağıdaki
belgelerden birinin ibrazı yoluyla yapılır:
a) İhracatçı ülkede düzenlenmiş transit ülkesi geçişini
kapsayan tek bir sevk evrakı,
b) Transit ülkesinin gümrük yetkililerince düzenlenen,
ürünlerin tam bir tanımını veren, boşaltma ve tekrar yükleme tarihlerini ve
uygulanabildiği durumlarda kullanılan gemi veya diğer nakil araçlarının
adlarını belirten ve transit ülkesi içinde hangi koşullarda kalmış olduğunu
belgeleyen bir belge,
c) (a) veya (b) bendindeki belgelerin temin edilememesi
halinde ikame kanıtlayıcı belgeler.
Sergiler
MADDE 15 - (1) Taraf ülkelerin birisinden bir başka ülkeye
sergilenmek üzere gönderilen ve sergi sonrasında diğer Taraf ülkeye ithal
edilmek üzere satılan menşeli ürünler, gümrük idarelerinin;
a) İhracatçının bu ürünleri Taraf ülkelerin birisinden
serginin düzenlendiği ülkeye naklettiği ve burada sergilediği,
b) Ürünlerin aynı ihracatçı tarafından diğer Taraf
ülkedeki bir kimseye satıldığı veya tasarrufuna verildiği,
c) Ürünlerin sergi süresi içinde veya sergiden hemen
sonra, sergilenmek üzere gönderildiği durumunu koruyarak sevk edildiği,
ç) Ürünlerin sergilenmek üzere gönderildikleri andan
itibaren, bu sergide teşhir edilmek dışında başka bir amaçla kullanılmadığı
hususlarında tatmin edilmesi kaydıyla, ithallerinde
Anlaşma hükümlerinden yararlanır.
(2) Altıncı, yedinci, sekizinci, dokuzuncu, onuncu ve
onbirinci bölüm hükümlerine uygun olarak düzenlenen veya hazırlanan menşe ispat
belgesi, normal usullere uygun olarak ithalatçı ülke gümrük yetkililerine ibraz
edilir. Bu belge üzerinde serginin adı ve adresi belirtilir. Gerektiği takdirde
ürünlerin durumu ve sergilenmelerine ilişkin koşullar hakkında ek kanıtlayıcı
belgeler istenebilir.
(3) Birinci fıkra, yabancı ürün satmak üzere kurulmuş
işyeri veya mağazalarda özel amaçla düzenlenmemiş olan, açık olduğu süre içinde
ürünün gümrük denetimi altında kaldığı her türlü ticaret, sanayi, tarım ve el
sanatları sergi, fuar veya benzeri umumi gösteri veya teşhirlerine uygulanır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Geri Ödeme
veya Muafiyet
Gümrük
vergilerinde geri ödemenin veya muafiyetin yasaklanması
MADDE 16 - (1) Altıncı, yedinci, sekizinci, dokuzuncu, onuncu ve
onbirinci bölüm hükümlerine uygun olarak menşe ispat belgesi düzenlenen veya
hazırlanan Taraf ülkelerden biri menşeli ürünlerin imalatında kullanılan
menşeli olmayan maddeler, Taraf ülkelerde her ne türde olursa olsun gümrük
vergilerinin geri ödenmesine veya bunlardan muafiyete tabi değildir.
(2) Birinci fıkrada belirtilen yasak;
a) Taraflardan herhangi birisinde imalatta kullanılan
maddelere uygulanabilen gümrük vergisi veya eş etkili vergilerin kısmen veya
tamamen iadesi veya muaf tutulması veya ödenmemesi yönündeki her türlü düzenlemeye,
b) Ürünlerin söz konusu maddelerden elde edilip ihraç
edildiği ve dahilde kullanım için alıkonmadığı hallerde,
c) Birinci fıkrada ve (a) bendinde belirtilen iade,
muafiyet veya geri ödemelerin açıkça veya aynı etkiyi doğuracak şekilde geçerli
olduğu durumlarda
uygulanır.
(3) Bir menşe ispat belgesi kapsamındaki ürünlerin
ihracatçısı, menşeli olmayan maddeler kullanılarak üretilen ilgili ürünlere
geri ödeme sağlanmadığını ve bu maddelere uygulanabilen tüm gümrük vergileri
ile eş etkili vergilerin fiilen ödendiğini ispat eden tüm geçerli belgeleri
gümrük yetkililerinin talebi üzerine herhangi bir zamanda ibraz etmeye hazır
olmak zorundadır.
(4) Birinci, ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri, 9 uncu
maddenin ikinci fıkrasında belirtilen ambalajlara, 10 uncu maddede belirtilen
aksesuar, yedek parça ve aksama ve 11 inci maddede belirtilen set halindeki
ürünlere, menşeli olmadıkları durumlarda uygulanır.
(5) Birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri,
yalnızca Anlaşmanın uygulanacağı türden maddeler için geçerlidir. Ayrıca bu
hükümler, Anlaşma hükümleri uyarınca ihracatta uygulanabilen tarım ürünleri
için ihracat iadesi sisteminin işlemesine engel teşkil etmez.
(6) Birinci fıkra hükümleri saklı kalmak kaydıyla Taraf
ülkeler, aşağıdaki koşullar çerçevesinde, menşeli ürünler imalatında kullanılan
maddelere uygulanabilen gümrük vergileri veya eş etkili vergilerin geri
ödenmesi veya bunlardan muafiyet düzenlemeleri uygulayabilir:
a) Taraf ülkelerde yürürlükte bulunan yüzde 5 veya daha
düşük oranlı gümrük vergileri, Armonize Sistemin 25 ila 49 uncu ve 64 ila 97
nci fasıllarındaki ürünler açısından hükmünü sürdürür.
b) Taraf ülkelerde yürürlükte bulunan yüzde 10 veya daha
düşük oranlı gümrük vergileri, Armonize Sistemin 50 ila 63 üncü fasıllarındaki
ürünler açısından hükmünü sürdürür.
ALTINCI BÖLÜM
Eşyanın
Menşeinin İspatı
Menşe ispat
belgeleri
MADDE 17 - (1) Taraf ülkelerden biri menşeli ürünler, diğer Taraf
ülkeye ithal edilmeleri sırasında, aşağıdaki belgelerden birinin ibrazı üzerine
Anlaşmadan yararlanır:
a) Örneği Ek III'te yer alan EUR.1 dolaşım sertifikası,
b) Metni Ek IV' te yer alan Fatura beyanı.
(2) Birinci fıkra hükümlerine rağmen, bu Yönetmelik
çerçevesinde menşeli ürünler, 35 inci maddede belirtilen durumlarda, birinci
fıkrada belirtilen belgelerden herhangi birisinin ibraz edilmesine gerek
bulunmaksızın Anlaşmadan yararlanır.
Fatura beyanı
MADDE 18 - (1) Fatura beyanı; 37 nci madde çerçevesinde bir
Onaylanmış İhracatçı tarafından veya toplam kıymeti 6000 Euro'yu geçmeyen
menşeli ürünler ihtiva eden bir veya daha fazla kaptan müteşekkil bir sevkiyat
için herhangi bir ihracatçı tarafından hazırlanabilir.
(2) Fatura beyanı, söz konusu ürünlerin Taraf ülkelerden
biri menşeli olarak kabulü ve bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinin yerine
getirilmesi halinde hazırlanabilir.
(3) Fatura beyanında bulunan ihracatçı, söz konusu ürünün
menşe statüsü ile bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinin yerine getirilmiş olduğunu
kanıtlayan ilgili tüm belgeleri, ihracatçı ülkenin gümrük idarelerinin talebi
üzerine herhangi bir anda ibraz etmeye hazırlıklı olur.
(4) Fatura beyanı, ihracatçı tarafından, metni Ek IV'te
yer alan, Anlaşmada aynı ekte belirtilen dillerden birinde ve ihracatçı ülkenin
ulusal mevzuatıyla uyumlu olan beyanın, fatura, teslimat notu veya herhangi bir
ticari belge üzerine daktilo edilmesi, ıstampa ile damgalanması veya basılması
suretiyle hazırlanır. Beyan el yazısı ile de yapılabilir; bu takdirde,
mürekkeple ve matbaa harfleriyle yazılır.
(5) Fatura beyanı, ihracatçının kendi el yazısı ile
atacağı orijinal imzasını ihtiva eder. Ancak, 37 nci madde çerçevesinde
onaylanmış ihracatçıdan, kendi adıyla hazırlanmış herhangi bir fatura beyanının
kendi el yazısıyla imzalanmış addedilerek tüm sorumluluğu üzerine aldığına dair
yazılı bir taahhütnameyi ihracatçı ülkenin gümrük idarelerine vermiş olması
koşuluyla, böyle bir beyanı imzalama şartı aranmaz.
(6) Bir fatura beyanı, ihracatçı tarafından, kapsadığı
ürünlerin ihracatı esnasında veya ithalatından itibaren iki yıl içinde
ithalatçı ülkede ibrazı koşuluyla, ihracattan sonra da hazırlanabilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
EUR.1 Dolaşım
Sertifikalarının Düzenlenmesi ve Vize işlemleri
EUR.1 dolaşım
sertifikasının şekli, basımı ve dağıtılması
MADDE 19 - (1) EUR.1 dolaşım sertifikaları Ek III'te belirlenen form
ve niteliklere uygun olarak ve seri numaraları verilerek Müsteşarlık veya
Müsteşarlıkça yetkilendirilen kuruluşlarca bastırılır ve ihtiyaca göre
dağıtılır.
(2) EUR.1 dolaşım sertifikaları yalnızca ihracatçı veya
ihracatçının gümrük beyannamesini imzalamakla yetkili kanuni temsilcisi
tarafından, örneği Ek-III'te yer alan EUR.1 dolaşım sertifikası ile başvuru
formunun bu Yönetmeliğe uygun olarak doldurulması suretiyle yazılı başvurusu
üzerine düzenlenir.
EUR.1 dolaşım
sertifikalarının doldurulması
MADDE 20 - (1) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri EUR.1
dolaşım sertifikalarını ve EUR.1 dolaşım sertifikası başvuru formlarını, bu
Sertifikaların arka sayfasında yazılı kurallara uygun olarak doldurur.
(2) Bu maddenin birinci fıkrası hükümlerine göre;
a) Sertifikalar Anlaşmada belirtilen dillerden birinde ve
ihracatçı ülkenin ulusal mevzuat hükümleri çerçevesinde doldurulur.
b) Sertifikalar yazı makinası veya elle doldurulabilir.
El yazısı ile doldurulmaları halinde mürekkepli kalem ve matbaa harfleri
kullanılır.
c) Sertifika üzerinde silinti ve birbiri üzerine yazılmış
sözcük ve ilaveler bulunamaz ve değişiklikler doğru olmayan kayıtların üzeri
çizilerek, gerekli düzeltmelerin eklenmesi suretiyle yapılır. Bu şekilde
yapılan düzeltmelerin Sertifikayı düzenleyen kişi tarafından imzalanması ve
gümrük idaresi tarafından tasdik edilmesi gerekir.
ç) Sertifikada kayıtlı her bir maddeye sıra numarası
verilir ve madde aralarında boşluk bırakılmaz. Son kaydın hemen altına sonradan
bir ilave yapılmasını önlemek üzere yatay bir çizgi çekilerek, kullanılmayan
yerler çapraz bir çizgiyle iptal edilir.
d) Sertifikalarda kayıtlı eşyanın, tanınmalarına olanak
verecek kesinlikte ve ticari deyimleri ile hiçbir tereddüte yer vermeyecek
açıklıkta cins, nevi, nitelik ve miktar olarak ayrıntılı bir biçimde beyan
edilir.
(3) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcilerinin,
EUR.1 dolaşım sertifikası başvuru formlarının arka yüzünde yer alan İhracatçı
Beyanında belirtilen hususları yer ve tarih göstererek imza ile teyid etmeleri
gerekir.
(4) İhracatçı beyanı eşyanın menşeinin tespitini teminen,
ihracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri tarafından; eşyanın imalatında
kullanılan Türkiye Cumhuriyeti ve Gürcistan menşeli maddeler ve bu maddeler
üzerinde gerçekleştirilen işlem ve işçilik ile eşyanın imalatında kullanılan
menşeli olmayan girdilere uygulanan işlem ve işçiliğin, Ek II'de yer alan
listede belirtilen şartları sağladığı hususları da belirtilecek şekilde,
eksiksiz olarak doldurulur ve bu hususları destekleyici belgeler ibraz edilir.
İhracatçının ibraz
yükümlülüğü
MADDE 21 - (1) EUR.1 dolaşım sertifikası düzenlenmesi için başvuruda
bulunan ihracatçı, bu Sertifikaları düzenleyecek gümrük idarelerinin veya
Müsteşarlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşların talep edebileceği, söz
konusu ürünün menşe statüsü ile bu Yönetmeliğin diğer hükümlerinin yerine
getirilmiş olduğunu tevsik eden ilgili bilgi ve belgeleri vermekle yükümlüdür.
Başvurunun
değerlendirilmesi
MADDE 22 - (1) İhracatçılar veya yetkili kanuni temsilcileri
tarafından 20 nci madde hükümlerine uygun olarak doldurulan ve imzalanan
başvuru formları ile sertifikalar gümrük idarelerine veya Müsteşarlıkça
yetkilendirilen kişi veya kuruluşlara verilir.
(2) Gümrük idareleri veya Müsteşarlıkça yetkilendirilen
kişi veya kuruluşlar, başvuru formları ile EUR.1 dolaşım sertifikalarının
kurallara uygun olarak doldurulup doldurulmadığını kontrol edip, sertifikada
kayıtlı eşyanın 4 veya 5 inci madde hükümleri gereğince Türkiye menşeli olduğu
veya sayıldığı hususunda, ihracata ait diğer evrakı da inceleyerek kesin bir
kanıya vardıktan sonra gerekli işlemleri tamamlar.
EUR.1 dolaşım
sertifikalarının gümrük idarelerince incelenmesi
MADDE 23 - (1) Gümrük idareleri, 22 nci madde hükümleri çerçevesinde
başvurunun değerlendirilmesini müteakip;
a) Dolaşım sertifikalarının bu Yönetmelikteki şartlara
uygun olup olmadığını, özellikle ürünün tanımı için ayrılmış bulunan boşluğun
her türlü sahte ilaveler yapılması imkanını ortadan kaldıracak şekilde
doldurulup doldurulmadığını,
b) İhraç konusu eşyanın cins, nevi, nitelik ve miktar
itibariyle dolaşım sertifikasındaki kayıtlara uygun olup olmadığını,
c) İhraç konusu eşyanın menşeli olduğunu veya sayıldığını
ürün ve imalatında kullanılan girdilere ait diğer evrakın
yanısıra, nakliyeciler tarafından verilen kara, demiryolu, hava ve deniz
taşımalarına ilişkin konşimento, manifesto, yük senetleri, fatura ve
beyannameye eklenen diğer belgeleri ve gerektiğinde muhasebe kayıt ve
defterlerini incelemek ve ihraç konusu eşyayı 31/5/2002 tarihli ve 24771 sayılı
Resmi Gazete'de yayımlanan Gümrük Yönetmeliğindeki esaslara göre muayene etmek
suretiyle kontrol eder.
(2) Bu şekilde dolaşım sertifikalarının kontrolü
yapıldıktan sonra 24 üncü madde hükümleri uyarınca vize işlemine geçilir.
EUR.1 dolaşım
sertifikalarının vize edilmesi
MADDE 24 - (1) İhracatçılar tarafından vize edilmek üzere ibraz
olunan, usulüne uygun olarak doldurulmuş EUR.1 dolaşım sertifikaları, 22 ve 23
üncü maddeler uyarınca yapılacak değerlendirme ve incelemelerin uygun sonuç
vermesi halinde gümrük idarelerince vize edilir.
(2) Dolaşım sertifikalarının gümrük idaresince vize
edilmesini talep etme hakkı, bizzat ihracatçıya veya gümrük beyannamelerini
imzalamaya yetkili kanuni temsilcisine aittir. Yetkili olmayan kimseler
tarafından yapılan vize talepleri, gümrük idaresince reddedilir.
(3) Dolaşım sertifikalarının gümrük vizesine ayrılmış
(11) numaralı kutusunun doğru olarak ve noksansız doldurulması şarttır. Yanlış
veya noksan yapılan vize işlemi Sertifikayı geçersiz kılar ve sonradan kontrol
sebeplerinden birini teşkil eder.
(4) Gümrük idareleri, dolaşım sertifikasındaki (11)
numaralı vize kutusuna; gümrük beyannamesinin tarihi, sayısı ve gümrük
idaresinin açık posta adresini, yazı makinesi veya mürekkepli kalemle ve matbaa
harfleriyle okunabilecek şekilde olmasına özen göstererek yazar ve idarenin
okunabilir mührünü işaretli bölümdeki yere basarak, tarih, imza ve kaşe koymak
suretiyle vize işlemini tamamlar.
(5) EUR.1 dolaşım sertifikası Anlaşma ile sağlanan
tercihli ticarette yazılı delil olarak ancak gümrük idaresinin vizesi ile hüküm
ifade edeceğinden, düzenlenme işlemi vize ile tamamlanmış olur.
(6) Düzenlenen EUR.1 dolaşım sertifikası fiili ihraç
gerçekleştiği veya kesinleştiği anda ihracatçıya verilmek üzere hazır
bulundurulur.
(7) Biri beyaz üzerine yeşil meneviş zeminli, dördü beyaz
olan beş nüshalık takım halindeki dolaşım sertifikasının nüshalarının hangi
birimlere verileceğini Müsteşarlık belirler.
SEKİZİNCİ
BÖLÜM
EUR.1 Dolaşım
Sertifikalarının Sonradan Verilmesi,
İkinci Nüsha
Düzenlenmesi ve Değiştirilmesi
EUR.1 dolaşım
sertifikalarının ihracattan sonra verilmesi
MADDE 25 - (1) 24 üncü madde hükümlerine istisna olarak, EUR.1
dolaşım sertifikaları; hata, istenmeyerek yapılan ihmal veya özel durumlar
nedeniyle ihraç anında düzenlenmemiş olması veya EUR.1 dolaşım sertifikasının
düzenlenmiş, ancak teknik nedenlerle ithalatta kabul edilmemiş olduğu hususu,
gümrük idarelerine veya Müsteşarlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlara
tatmin edici bir şekilde ispat edilmesi halinde ait olduğu ürünün ihracından
sonra düzenlenebilir.
(2) Birinci fıkrada belirtilen durumlarda ihracatçı
eşyanın cinsi, nevii, niteliği ve miktarını, ambalaj şeklini, marka ve
numaralarını, işaretlerini, çıkış işleminin yapıldığı gümrük idaresinin adını,
gümrük beyannamesinin tarih ve sayısını belirterek yazılı talepte bulunur. Söz
konusu eşya için ihraç sırasında EUR.1 dolaşım sertifikası verilmediğini veya
EUR.1 dolaşım sertifikasının ithalatçı ülke gümrük idaresince teknik nedenlerle
kabul edilmediğini sebepleri ile birlikte yazılı olarak beyan eder. Usulüne
uygun olarak doldurulmuş EUR.1 dolaşım sertifikası ve Başvuru Formunu imzalayıp
talep yazısına ekler.
(3) Bu maddede belirtilen şartları yerine getiren
ihracatçının talebi ilgili gümrük idareleri veya Müsteşarlıkça yetkilendirilen
kişi veya kuruluşlar tarafından incelenir. Söz konusu ihraç eşyasına ait gümrük
beyannamesi ve ekleri diğer evrak ile varsa bu işleme dair dosyaların
incelenmesi ve kontrolü sonucunda, ihracatçının beyanına tamamen uygun olduğu
anlaşıldığı takdirde EUR.1 dolaşım sertifikası verilir ve vize edilir.
(4) İhracattan sonra verilen EUR.1 dolaşım
sertifikalarının (7) numaralı Gözlemler kutusuna,
a) TR : SONRADAN
VERİLMİŞTİR,
b) GE : GACEMULIA
RETROSPEQTIULAD,
c) EN : ISSUED
RETROSPECTIVELY,
ibarelerinden biri yazılır.
(5) İhracatçı ülke gümrük idarelerince düzenlenen ve bu
ibarelerden birini taşıyan EUR.1 dolaşım sertifikaları, ithalatçı ülke gümrük
idarelerince kabul edilir.
Teknik
nedenlerle EUR.1 dolaşım sertifikasının reddi
MADDE 26 - (1) EUR.1 dolaşım sertifikası bu Yönetmelikte öngörülen
şekilde düzenlenmemiş ise teknik nedenlerle reddedilebilir. Aşağıda belirtilen;
a) EUR.1 dolaşım sertifikasının, ebat veya renk olarak
örnekten önemli derecede farklı olması, seri numarası bulunmaması, resmi olarak
öngörülen dillerden birinde basılmaması gibi öngörülen form dışında bir form
kullanılarak düzenlenmesi,
b) EUR.1 dolaşım sertifikasında (4) numaralı kutu gibi
doldurulması zorunlu kutulardan birinin doldurulmaması,
c) EUR.1 dolaşım sertifikasının mühürlenip imzalanmaması
(EUR.1 dolaşım sertifikası (11) numaralı kutu),
ç) EUR.1 dolaşım sertifikasının yetkili olmayan bir makam
tarafından onaylanması,
d) EUR.1 dolaşım sertifikası vize edilirken kullanılan
mührün 39 uncu madde hükümleri uyarınca örneği gönderilmeyen yeni bir mühür
olması,
e) İbraz edilen EUR.1 dolaşım sertifikasının orijinal
olmayıp fotokopi veya suret olması,
f) EUR.1 dolaşım sertifikasının (2) veya (5) numaralı
kutusuna Anlaşmaya taraf olmayan ülkelerden birinin yazılması,
gibi teknik nedenlerle kabul edilmeyen EUR.1 dolaşım
sertifikaları sonradan düzenlenebilir.
(2) Teknik nedenlerle reddedilen EUR.1 dolaşım
sertifikası, üzerine "BELGE KABUL EDİLMEMİŞTİR" ibaresi yazılarak,
hangi nedenlerle kabul edilmediği de belirtilerek sonradan düzenlenen yeni bir
EUR.1 dolaşım sertifikası alması için ithalatçıya iade edilir. Ancak, gümrük
idareleri gümrük işlemlerinin tamamlanmasından sonra kontrol amacıyla veya hile
yapıldığından şüphe edilmesi halinde reddedilen EUR.1 dolaşım sertifikasının
bir kopyasını saklayabilir.
EUR.1 dolaşım
sertifikalarının ikinci nüsha düzenlenmesi
MADDE 27 - (1) EUR.1 dolaşım sertifikasının çalınma, kaybedilme ve
hasar görmesi hallerinde ihracatçı, ilk sertifikayı düzenleyen gümrük idaresine
veya Müsteşarlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlara başvurarak
sertifikanın ikinci bir nüshasının düzenlenmesini talep edebilir.
(2) Gümrük idareleri, kendilerinde bulunan ve ihraç
işlemi yapılmış olan eşyaya ait belgelere ve ilk sertifikaya uygun olarak
düzenlendiğini tespit ettikten sonra ikinci nüsha Sertifikanın vize işlemini
yapar.
(3) Ancak, gümrük vizesi kutusuna vize tarihi olarak
hüküm ifade etmek üzere, ilk dolaşım sertifikasının vize tarihi ve seri
numarası yazılır.
(4) Bu şekilde düzenlenen ikinci nüsha Sertifikaların (7)
numaralı Gözlemler kutusuna,
a) TR : İKİNCİ
NÜSHADIR,
b) GE :
DUBLIKATI,
c) EN :
DUPLICATE,
ibarelerinden biri yazılır.
Menşe ispat
belgelerinin değiştirilmesi
MADDE 28 - (1) Menşeli ürünler Taraf ülkelerden birinin gümrük
idaresinin kontrolü altında iken, ürünün tamamının veya bir bölümünün bulunduğu
ülke veya Taraf diğer ülke içinde başka bir yere gönderilmesi gerektiği
durumda, gönderilecek kısım için asıl sertifika yerine geçmek üzere bir veya
birden çok müfrez EUR.1 dolaşım sertifikası düzenlenir ve durum esas EUR.1 dolaşım
sertifikası üzerine işaret edilir.
(2) Müfrez EUR.1 dolaşım sertifikası düzenlenme talebi
eşyayı kontrol altında bulunduran gümrük idaresine yazılı olarak yapılır.
İlgili idare tarafından gerekli her türlü inceleme yapılarak bu Yönetmelik
hükümlerine uygun olması halinde talep yerine getirilir.
(3) Düzenlenen müfrez Sertifika bu Yönetmelik
hükümlerinin uygulanmasında EUR.1 dolaşım sertifikası olarak kabul edilir.
(4) Esas EUR.1 dolaşım sertifikasının tarih ve seri
numarası müfrez sertifikanın veya sertifikaların (7) numaralı Gözlemler
kutusuna yazılır, aslına ve tüm nüshalarına "MÜFREZ MENŞE İSPAT
BELGESİDİR" kaşesi basılır.
(5) Gümrük idaresi, esas menşe ispat belgesi ile buna
dayanılarak düzenlenen yeni sertifikanın veya sertifikaların beyaz nüshasını muhafaza
eder.
DOKUZUNCU
BÖLÜM
İbraz
Menşe ispat
belgesinin geçerliliği
MADDE 29 - (1) EUR.1 dolaşım sertifikası, ihracatçı ülkedeki vize
tarihinden itibaren dört ay geçerli olur ve bu süre zarfında ithalatçı ülkenin
gümrük idarelerine ibraz edilmesi gerekir.
(2) Fatura beyanı, ihracatçı tarafından hazırlanış
tarihinden itibaren dört ay geçerli olur ve bu süre zarfında ithalatçı ülkenin
gümrük idarelerine ibraz edilmesi gerekir.
(3) İthalatçı ülkenin gümrük idarelerine ibraz edilecek
menşe ispat belgeleri, istisnai durumlar nedeniyle, birinci ve ikinci
fıkralarda belirtilen sürelerden sonra da, uygulanan tercihli muamele
çerçevesinde kabul edilebilir.
(4) Diğer geç ibraz hallerinde, ithalatçı ülkenin gümrük
idaresi, eşyanın belirtilen son tarihten önce gümrüğe sunulmuş olması kaydıyla
menşe ispat belgelerini kabul edebilir.
(5) Menşe ispat belgelerinin ibraz süresinden sonra
tercihli muameleden yararlanması için, bu sürenin bitiminden önce eşyanın
gümrüğe gelmiş ve yine bu süreden önce ithalatçı veya gümrük beyannamesini
imzalamaya yetkili kanuni temsilcisi tarafından yazılı olarak ilgili gümrüğe
başvurulmuş olması gerekmektedir.
(6) İlgili gümrük idaresi durumu bağlı olduğu
Başmüdürlüğe intikal ettirir. İlgili Başmüdürlük konuyu inceleyerek mücbir
sebep ve olağanüstü hal mevcudiyetine kanaat getirir ve ek süre istemine
ilişkin gerekçeleri haklı bulur ise Sertifikaların süresini en çok bir ay
uzatabilir.
Menşe ispat
belgesinin ibrazı
MADDE 30 - (1) EUR.1 dolaşım sertifikaları ve fatura beyanları
gümrük mevzuatı ve ilgili mevzuat gereğince ithalatçı ülkenin gümrük
idarelerine ibraz edilir. Söz konusu gümrük idaresi, bu EUR.1 dolaşım
sertifikası veya fatura beyanının tercümesini talep edebilir. Ayrıca idare
beyannameye ek olarak, ithalatçıdan eşyanın Anlaşmanın koşullarına uygunluğunu
gösteren yazılı bilgi ve belgeleri talep edebilir.
(2) Eşyanın tercihli rejimden yararlanmasını teminen
ibrazı gereken menşe ispat belgelerinin, bu belgeyle ilgili eşyanın serbest
dolaşıma girişi öncesinde veya esnasında ibraz edilememesi ve ilgili ithalatçı
tarafından eşyanın bekletilmeden ithalinin istenilmesi durumunda, tercihli
rejim uygulanmaz ve indirimsiz vergi nispetleri üzerinden tahakkuk yapılarak
vergiler kesin olarak tahsil edilir. Ancak, bu kabil eşyanın serbest dolaşıma girişini
müteakip süreleri içerisinde, usulüne uygun menşe ispat belgeleri işlemi yapan
gümrük idaresine ibraz olunduğu takdirde; ibraz olunan menşe ispat belgesinin
ithal edilen eşyaya ait olduğunun gümrük beyannamesi ve ekleri belgelerle
karşılaştırılarak anlaşılması ve belgenin geçerlilik süresinin geçirilmemiş
olduğunun tespiti kaydıyla, tercihli vergi oranına göre hesaplanan vergi
tutarları ile tercihsiz vergi oranına göre hesaplanan vergi tutarları
arasındaki fark mükelleflerine iade edilir.
Parçalar
halinde ithalat
MADDE 31 - (1) İthalatçının talebi üzerine ve Müsteşarlıkça
belirlenen şartlara binaen, Armonize Sistemin 2(a) Genel Kuralı anlamındaki
birleştirilmemiş veya monte edilmemiş halde olan ve Armonize Sistemin XVI ncı
ve XVII nci Bölümlerinde ya da 7308 ve 9406 no'lu pozisyonlarında yer alan
ürünlerin, parçalar halinde ithal edilmesi halinde, bu tür ürünler için tek bir
menşe ispat belgesi, ilk parçanın ithalatı esnasında gümrük idaresine
verilecektir.
Tevsik edici
belgeler
MADDE 32 - (1) Aşağıda sayılan belgeler, bir EUR.1 dolaşım
sertifikası veya fatura beyanı kapsamındaki ürünlerin Taraf ülkelerden biri
menşeli olduğu ve bu Yönetmeliğin diğer koşullarını yerine getirdiği
hususlarını desteklemek amacıyla, 18 inci maddenin üçüncü fıkrasında ve 21 inci
maddede belirtilen belgeler arasındadır:
a) İhracatçı veya tedarikçi tarafından, söz konusu
eşyanın elde edilmesi için gerçekleştirilen işlemleri belgeleyici nitelikte;
örneğin hesaplarında veya iç muhasebesinde yer alan doğrudan deliller,
b) Taraf ülkelerden birinde düzenlenmiş veya hazırlanmış,
imalatta kullanılan maddelerin menşe statüsünü tevsik eden, iç mevzuat uyarınca
kullanılan belgeler,
c) Taraf ülkelerden birinde düzenlenmiş veya hazırlanmış,
maddeler üzerinde bu ülkelerde yapılan işçilik veya işlemi tevsik eden, iç
mevzuat uyarınca kullanılan belgeler,
ç) Kullanılan maddelerin menşe statüsünü tevsik etmek
üzere, Taraf ülkelerden birinde bu Yönetmelik hükümleri uyarınca düzenlenmiş
veya hazırlanmış EUR.1 dolaşım sertifikaları veya fatura beyanları.
Menşe ispat
belgeleri ve tevsik edici belgelerin muhafazası
MADDE 33 - (1) Yürürlükteki kanunlarda öngörülen süreler saklı
kalmak üzere,
a) EUR.1 dolaşım sertifikası düzenlenmesi için başvuruda
bulunan ihracatçı, 21 inci maddede belirtilen belgeleri,
b) Fatura beyanında bulunan ihracatçı, bu beyanın bir
nüshasını ve 18 inci maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen belgeleri,
c) EUR.1 dolaşım sertifikasını düzenleyen gümrük idaresi
veya Müsteşarlıkça yetkilendirilen kişi veya kuruluşlar, 19 uncu maddede
belirtilen Başvuru Formunu ve başvuru sırasında firma tarafından kendilerine
sunulan diğer tüm vesaiki,
ç) İthalatçı ülkenin gümrük idareleri, kendilerine ibraz
edilen EUR.1 dolaşım sertifikaları ve fatura beyanlarını
en az üç yıl muhafaza eder.
Farklılıklar
ve şekli hatalar
MADDE 34 - (1) Menşe ispat belgelerindeki beyanlar ile ürünlerin
ithalat işlemlerini yerine getirmek amacıyla gümrük idarelerine ibraz edilen
belgelerdeki ifadeler arasında küçük farklılıkların bulunması, belgenin gümrüğe
sunulan ürünlere tekabül ettiğinin kesin olarak ortaya konması kaydıyla, söz
konusu menşe ispat belgelerinin geçerliliğini kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
(2) Menşe ispat belgeleri üzerindeki ifadelerin doğruluğu
üzerinde şüphe yaratması söz konusu olmayan, daktilo hatası gibi bariz maddi
hatalar, bu belgelerin reddedilmesini gerektirmez.
ONUNCU BÖLÜM
Menşe
İspatından Muafiyet
Ticari
mahiyette olmayan eşya
MADDE 35 - (1) Küçük paketler halinde gerçek kişilerden gerçek
kişilere gönderilen veya yolcuların zati ya da hediyelik eşyasının bir bölümünü
oluşturan eşya; ticarete konu olmamaları,
bu Yönetmelik gereklerini yerine getirdiklerinin beyan edilmesi ve bu
beyanın doğruluğu hakkında şüphe bulunmaması halinde menşe ispat belgesi
istenmeksizin menşeli ürünler olarak kabul edilir. Posta yoluyla gelen eşyada
beyan, Posta Gümrük Beyannamesi (CN22/CN23 belgesi) veya bu belgeye eklenen bir kağıt üzerinde
yapılabilir.
(2) Alıcıların, yolcuların veya ailelerinin şahsi
kullanımına mahsus ürünler içeren arızi ithalat, eşyanın tabiatı ve miktarı
itibariyle ticari bir amaç gözetilmediği bariz ise, ticari ithalat olarak kabul
edilmez.
(3) Ayrıca, birinci ve ikinci fıkradaki ürünlerin toplam
kıymetinin, küçük paketler halindeki eşyada 500 Euro'yu, yolcu zati ve hediyelik eşyasında 1 200
Euro'yu geçmemesi gerekir.
ONBİRİNCİ
BÖLÜM
Euro ile İfade
Edilen Tutarlar
Euro
karşılıklarının tespiti
MADDE 36 - (1) 18 inci madde ile 35 inci madde hükümlerinin
uygulanmasında, eşyanın Euro dışında bir para birimi üzerinden
faturalandırıldığı durumlarda, Taraf ülkelerin ulusal para birimleri cinsinden
ifade edilen Euro tutarına eşit tutarlar, Taraf ülkelerin her biri tarafından
yıllık olarak sabitlenir.
(2) Bir sevkiyat, ilgili ülkede sabitlenen tutara göre,
faturanın düzenlendiği para birimine atıf yapılmak suretiyle, 18 inci madde ile
35 inci madde hükümlerinden yararlanır.
(3) Euro cinsinden eşdeğer tutarlar ve bunlara ilişkin
değişiklikler ülke bazında Müsteşarlıkça duyurulur.
ONİKİNCİ BÖLÜM
Basitleştirilmiş
İşlemler
Onaylanmış
ihracatçı yetkisinin verilmesi
MADDE 37 - (1) Taraflar arasındaki ticarette aşağıdaki hükümler
çerçevesinde basitleştirilmiş işlem uygulanması mümkündür;
a) Müsteşarlık;
1) Sık sık EUR.1 dolaşım sertifikası düzenlenmesini
gerektiren sevkiyat yapan,
2) Eşyanın menşe statüsünün ve bu Yönetmelik hükümlerinin
yerine getirildiğinin saptanması için gerekli her türlü teminatı gümrük
idarelerine veren,
3) Vergi ve gümrük mevzuatı ile ilgili ciddi ve mükerrer
suç işlememiş olan,
4) Gümrük makamlarının faaliyetlerini denetlemesine imkan
verecek kayıtlara sahip olan
gerçek ve tüzel kişilere, eşyanın kıymetine bakılmaksızın
örneği Ek IV'te yer alan Fatura beyanını hazırlayabilmesi konusunda Onaylanmış
İhracatçı yetkisi verebilir.
(2) Müsteşarlık, basitleştirilmiş işlem uygulamasını teminen
yetki belgesi verilmesi ve yetkinin Onaylanmış İhracatçı tarafından
kullanımının izlenmesine ilişkin usulleri belirler.
Onaylanmış
ihracatçı yetkisinin iptali
MADDE 38 - (1) Onaylanmış ihracatçıların bu Yönetmelikteki hükümlere
aykırı hareket etmeleri ya da verilen yetkide öngörülen koşullara uymamaları
veya bu koşulların ortadan kalkması halinde, cezai hükümler saklı kalmak üzere
verilen yetki Müsteşarlıkça geçici olarak geri alınabilir veya iptal
edilebilir.
Muhasebesel
ayırım
MADDE 39 - (1) Aynı ve birbirleri yerine geçebilen menşeli ve
menşeli olmayan madde stoklarının ayrı tutulmasının önemli maliyetler ve somut
güçlükler doğurduğu hallerde, ilgililerin yazılı talebi üzerine gümrük idaresi,
bu stokların yönetiminde muhasebesel ayırım yönteminin kullanılmasına izin
verebilir.
(2) Muhasebesel ayırım yöntemi, belirli bir referans
dönemi için, elde edilen menşeli kabul edilebilecek ürün sayısının, stokların
fiziksel ayırıma tabi tutulmuş olması halinde elde edilecek ürün sayısı ile
aynı olmasını sağlayabilmelidir.
(3) Gümrük idaresi bu izni gerekli göreceği koşullara
bağlı olarak verebilir.
(4) Muhasebesel ayırım yöntemi, ürünlerin imal edildiği
ülkede uygulanan genel muhasebe ilkelerine göre uygulanır ve kaydı tutulur.
(5) Muhasebesel ayırım yönteminden yararlanan kişi,
menşeli kabul edilebilecek ürün miktarı için, yerine göre, Fatura beyanı veya
EUR.1 dolaşım sertifikası düzenleyebilir veya EUR.1 dolaşım sertifikası
düzenlenmesi için başvurabilir. Gümrük idaresinin talebi üzerine, yararlanan
kişi, stoklarının nasıl işletildiğine ilişkin bir bildirge sunar.
(6) Gümrük idaresi, iznin kullanımını izler ve
yararlananın izni uygunsuz kullandığı veya bu Yönetmelikte belirlenen bir
koşulu yerine getiremediği her durumda geri alabilir.
(7) Müsteşarlık, muhasebesel ayırım yönteminin
kullanılması ile bu yöntemin kullanılmasına ilişkin iznin verilmesi, geri
alınması ve iznin kullanımının izlenmesine dair usulleri belirler.
ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Gümrük
İdareleri Arasında Karşılıklı İşbirliği
Mühür ve
adreslerin iletilmesi
MADDE 40 - (1) Taraf ülkelerin gümrük idareleri, kendi gümrük
idarelerinde EUR.1 dolaşım sertifikası vize ederken kullandıkları mühürlerin
örnek baskılarını, EUR.1 dolaşım sertifikalarının ve fatura beyanlarının
kontrolünden sorumlu gümrük idarelerinin adreslerini birbirlerine iletir.
Karşılıklı
yardım
MADDE 41 - (1) Taraf ülkeler, yetkili gümrük idareleri vasıtasıyla
birbirlerine EUR.1 dolaşım sertifikaları veya fatura beyanlarının
geçerliliklerinin ve bu belgelerde yer alan bilgilerin doğruluğunun kontrolünde
yardımcı olur.
Sonradan
kontrol talebi
MADDE 42 - (1) İthalatçı ülke gümrük idareleri, EUR.1 dolaşım
sertifikaları ve fatura beyanlarının sonradan kontrolünü talep edebilir.
(2) İthalatçı ülke gümrük idaresi, ihracatçı ülke gümrük
idaresince verilen EUR.1 dolaşım sertifikaları ve fatura beyanlarının
gerçekliği veya eşyanın gerçek menşeine ilişkin bilgilerin doğruluğu hakkında
makul bir şüphesi olduğunda veya sondaj usulü ile yapacağı kontrol sonucunda
anılan belgeleri sonradan kontrol talebi ile 43 üncü madde hükümleri
çerçevesinde vizeyi yapan ihracatçı ülke gümrük idaresine geri gönderir.
(3) İthalatçı ülke gümrük idareleri, EUR.1 dolaşım
sertifikası ve fatura ile, eğer ibraz edilmiş ise fatura beyanını, yahut bu
belgelerin birer kopyasını, gerektiğinde araştırmanın gerekçelerini de
belirterek ihracatçı ülkenin gümrük idarelerine geri gönderir. Menşe ispat
belgesinde yer alan bilgilerin doğru olmadığı kanaatini uyandıran elde edilmiş
tüm belge ve bilgi, kontrol talebini desteklemek üzere gönderilir.
Sonradan
kontrol işlemleri
MADDE 43 - (1) Menşe İspat Belgelerinin kontrol talebi, bu
belgelerin Müsteşarlığa gönderilmesi suretiyle yapılır.
(2) EUR.1 dolaşım sertifikalarının kontrol talebi; (13)
numaralı bölümün, EUR.1 dolaşım sertifikasını vize eden ihracatçı ülke gümrük
idaresinin adı ve adresi ile kontrol talebinde bulunan ithalatçı ülke gümrük
idaresinin adı ve açık posta adresi, yazı makinası veya mürekkepli kalemle ve
matbaa harfleri ile yazılarak doldurulması suretiyle yapılır.
(3) Kontrol talebinde bulunulan yer ve tarih belirtilip
mühür, imza ve kaşe koymak suretiyle onaylanır.
Sonradan
kontrol talebinin incelenmesi
MADDE 44 - (1) Kontrol, ihracatçı ülke gümrük idaresi tarafından
yapılır. Bu amaçla, ihracatçı ülke gümrük idaresi, her türlü delil talep etme
ve ihracatçının hesaplarını denetleme veya gerekli gördüğü diğer kontrolleri
yapabilme yetkisine sahiptir.
(2) İhracatçı ülke gümrük idareleri EUR.1 dolaşım
sertifikalarının kontrol sonucunu (14) numaralı bölümü aşağıdaki şekilde
doldurmak suretiyle belirtir:
a) Birinci veya ikinci maddelerden uygun olanın önüne (x)
işareti konur,
b) Kontrolü yapan gümrük idaresinin adı ve kontrol tarihi
yazılır,
c) Okunabilir mühür, imza ve kaşe koymak suretiyle
onaylanır.
Sonradan
kontrol sonuçları
MADDE 45 - (1) Sonradan kontrol talebinde bulunan ithalatçı ülke
gümrük idaresi, kontrol sonucundan en kısa zamanda haberdar edilir.
(2) Kontrol sonuçlarında, belgelerin gerçek olup
olmadığı, söz konusu ürünlerin Taraf ülkelerden biri menşeli olarak kabul
edilip edilemeyeceği ve bu Yönetmeliğin diğer hükümlerine uygun olup olmadığı
hususları açıkça belirtilir.
(3) İthalatçı ülke gümrük idaresine ibraz edilen EUR.1
dolaşım sertifikasının sonradan kontrol işlemine tabi tutulması halinde, söz
konusu belge kapsamı eşyanın kanuni vergisi ile tercihli vergisi arasındaki
fark kadar nakit veya teminat mektubu alınarak, eşyanın gümrük işlemleri
tamamlanır. Sonradan kontrol amacıyla gönderilen dolaşım sertifikalarının,
ihracatçı ülke gümrük idaresince doğruluğunun teyidi yapılarak geri
gönderilmesinden sonra teminata bağlanan gümrük vergileri iade edilir.
(4) Makul şüphe durumlarında, on ay içinde cevap
alınamaması veya cevapta söz konusu belgelerin doğruluğunun ya da ürünlerin
gerçek menşeinin tespitine imkan verecek ölçüde yeterli bilginin bulunmaması
halinde, talepte bulunan ithalatçı ülke gümrük idareleri, istisnai durumlar
hariç olmak üzere söz konusu eşyaya Anlaşma hükümlerinin uygulanmasını
reddedebilir.
Anlaşmazlıkların
çözümü
MADDE 46 - (1) Bu Yönetmelik esasları çerçevesinde yapılacak
uygulamada meydana gelecek tereddüt ve anlaşmazlıklar, bu Yönetmeliğe ilişkin
işlemlerin yürütülmesiyle görevli kuruluşlarca Müsteşarlığa iletilir.
(2) Bu tereddüt ve anlaşmazlıklardan 42 ila 45 inci
maddelerde belirtilen sonradan kontrol işlemlerine ilişkin olup, Taraf ülkeler
gümrük idarelerince kendi aralarında çözümlenemeyenler veya Anlaşma eki Menşeli
Ürünler Kavramının Tanımı ve İdari İşbirliği Yöntemlerine İlişkin Protokolün
yorumlanmasında ortaya çıkan sorunlar Ortak Komiteye sunulur.
(3) İthalatçı ile ithalatçı ülkenin gümrük idareleri
arasında çıkabilecek her türlü anlaşmazlık, bu ülkenin mevzuatı çerçevesinde
çözüme bağlanır.
ONDÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Cezalar
Cezalar
MADDE 47 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı fiiller hakkında,
27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 21/3/2007 tarihli ve 5607
sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ile yürürlükteki ilgili diğer mevzuat
hükümleri uygulanır.
ONBEŞİNCİ
BÖLÜM
Serbest
Bölgeler
Serbest
bölgeler
MADDE 48 - (1) Taraf ülke gümrük idareleri, nakliyeleri esnasında
kendi ülkesi içinde bulunan bir serbest bölgeyi kullanan ve bir menşe ispat
belgesi kapsamında ticarete konu olan eşyanın başka eşyayla değiştirilmemesinin
veya hasara uğramasını önleyici normal işlemler dışındaki herhangi bir işleme tabi
tutulmamasının temini konusundaki her türlü tedbiri alır.
(2) Birinci fıkra hükümlerine istisna olarak, Taraf
ülkelerden biri menşeli herhangi bir ürün, bir menşe ispat belgesi kapsamında
bir serbest bölgeye ithal edilir ve bir işçilik veya işlemden geçirildiği
takdirde, tatbik edilmiş olan işçilik veya işlemin bu Yönetmelik hükümlerine
uygun olması koşuluyla, ihracatçının talebi üzerine yeni bir EUR.1 dolaşım
sertifikası, ilgili gümrük idaresi veya Müsteşarlıkça yetkilendirilen kişi veya
kuruluşlar tarafından düzenlenir.
ONALTINCI
BÖLÜM
Çeşitli ve Son
Hükümler
Transit
haldeki veya antrepodaki eşya
MADDE 49 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun olan ve Anlaşmanın
yürürlüğe girdiği tarihte transit halinde olan ya da Türkiye Cumhuriyeti veya
Gürcistan'daki antrepolarda veya serbest bölgelerde geçici depolanan eşyanın,
ithalatçı ülkenin gümrük idaresine Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren dört ay içinde, ihracatçı ülkenin gümrük idaresince sonradan verilmiş
bir EUR.1 dolaşım sertifikasının veya taşıma koşullarına ilişkin kontrol
niteliğinde herhangi bir belgenin sunulması kaydıyla menşeli olduğu kabul
edilir ve Anlaşma hükümleri tatbik edilebilir.
Diğer hususlar
MADDE 50 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması bakımından bu
Yönetmelikte yer almayan hususlar hakkında 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile Gümrük
Yönetmeliğinin ilgili hükümleri uygulanır.
Yürürlük
MADDE 51 - (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 52 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük Müsteşarlığının
bağlı olduğu Bakan yürütür.
Ek I
Ek II'de Yer Alan Liste İçin
Giriş Notları
Not 1:
Liste, tüm ürünlerin 6 ncı madde çerçevesinde yeterli
düzeyde işçilik veya işlem görmüş olarak kabul edilmeleri için gerekli şartları
düzenler.
Not 2:
2.1 Listenin ilk iki sütunu elde edilen ürünü
tanımlamaktadır. 1. sütun Armonize Sistem'de kullanılan tarife pozisyon
numarası ya da fasıl numarasını, 2. sütun ise bu sistemde kullanılan tarife pozisyonu ya da fasıl
kapsamındaki eşyanın tanımını vermektedir. İlk iki sütuna yapılan her bir giriş
için 3. veya 4. sütunda bir kural belirtilmiştir. Bazı hallerde 1. sütundaki
girişin önüne 'y' ibaresi konulması, 3. veya 4. sütundaki kuralın sadece,
pozisyonun 2. sütunda tanımlanan o kısmına uygulanacağı anlamına gelmektedir.
2.2 1. sütunda bir
çok pozisyon numarasının bir arada gruplandırılmış olduğu veya bir fasıl
numarasının verildiği ve dolayısıyla 2. sütundaki ürün tanımlarının genel
ifadelerle verilmiş olduğu hallerde, 3. veya 4. sütundaki bitişik kurallar,
Armonize Sistem'de bir faslın tarife pozisyonlarında, veya 1. sütunda
gruplandırılmış pozisyonlardan herhangi birisinde sınıflandırılan ürünlerin
hepsine uygulanır.
2.3 Listede bir tarife pozisyonunda yer alan farklı
ürünlerin farklı kurallara tabi olması halinde, her bir bent, 3. veya 4.
sütundaki bitişik kurallara tabi tarife pozisyonunun ilgili kısmının tanımını
içerir.
2.4 İlk iki sütundaki herhangi bir kalem için, 3. ve 4.
sütunların her ikisinde de bir kural belirlenmiş ise, ihracatçı, sütun 3 veya
sütun 4'te yer alan kurallardan herhangi birisini uygulamayı, bir alternatif
olarak tercih edebilir. 4. sütunda hiçbir menşe kuralı verilmemiş ise, 3.
sütunda yer alan kuralın uygulanması gerekir.
Not 3:
3.1 Başka bir ürünün imalatında kullanılan menşe statüsü
kazanmış ürünlere ilişkin bu Yönetmeliğin 6. maddesinde yer alan şartlar, menşe
statüsünün bu ürünlerin kullanıldığı fabrikada veya Türkiye Cumhuriyeti veya
Gürcistan'da başka bir fabrikada kazanılıp kazanılmadığına bakılmaksızın
uygulanır.
Örneğin;
8407 pozisyonundaki bir motor, ki kural kullanılacak
menşeli olmayan maddelerin kıymetinin fabrika-çıkış fiyatının yüzde 40'ını
aşamayacağını belirtir, y.7224 pozisyonundaki "dövme suretiyle kabaca
şekillendirilmiş diğer çelik alaşımları" ile yapılır.
Eğer bu dövme işlemi Türkiye'de menşeli olmayan
külçelerden yapılmış ise, listede y.7224 pozisyonu için verilen kural gereğince
bu işlem menşe statüsüne sahiptir. Bu takdirde aynı fabrikada veya Türkiye'de
başka bir fabrikada üretilip üretilmediğine bakılmaksızın, dövme, motorun kıymet
hesaplamasında menşeli sayılır. Yani, kullanılan menşeli olmayan maddelerin
kıymetleri toplamı alınırken, menşeli olmayan külçenin kıymeti hesaba katılmaz.
3.2 Listedeki kural gerekli asgari işçilik veya işlem
miktarını gösterir ve daha fazla işçilik ve işlem de menşe statüsü verir;
aksine daha az işçilik ve işlem menşe statüsü veremez. Bu nedenle, bir kural
belirli bir imalat aşamasında menşeli olmayan madde kullanılabileceğini
belirtirse, bu tür maddenin daha önceki bir imalat aşamasında kullanılması mümkün,
daha sonraki aşamasında ise mümkün değildir.
3.3 Not 3.2'deki kural saklı kalmak üzere, bir kural
"herhangi bir pozisyondaki maddelerden imalat" ifadesini kullanıyorsa, herhangi
bir pozisyondaki maddeler (ürün ile aynı pozisyon ve tanıma sahip maddeler
bile), kuralın içerebileceği bazı özel kısıtlamalar da dikkate alınmak
koşuluyla kullanılabilir.
Bununla birlikte, "... pozisyondaki diğer maddeler de
dahil olmak üzere, herhangi bir pozisyondaki maddelerden imalat" veya "ürün ile
aynı pozisyondaki diğer maddeler de dahil olmak üzere herhangi bir pozisyondaki
maddelerden imalat" ifadesi, listenin 2. sütununda belirtilen ürün ile aynı
tanıma sahip olanlar hariç herhangi bir pozisyondaki maddelerin,
kullanılabileceği anlamına gelir.
3.4 Listedeki bir kural bir ürünün birden fazla maddeden
imal edilebileceğini ifade ettiğinde, bu, bir veya birden çok maddenin
kullanılabileceği anlamına gelir. Tamamının kullanılmasını gerektirmez.
Örneğin;
5208 ila 5212 pozisyonlarındaki mensucat için kural,
tabii liflerin kullanılabileceğini ve diğer maddeler arasında kimyasal
maddelerin de kullanılabileceğini ifade eder. Bu her ikisinin de kullanılması
gerektiği anlamına gelmez; biri, diğeri veya ikisi birden kullanılabilir.
3.5 Listedeki bir kural bir ürünün belli bir maddeden
imal edilmesi gerektiğini ifade ederse, açıktır ki bu şart kendi doğası gereği
kuralı karşılamayan başka maddelerin kullanılmasını engellemez. (dokumaya
ilişkin maddelere ilişkin aşağıdaki Not 6.2'ye de bakınız).
Örneğin;
1904 pozisyonundaki müstahzar gıda için hububat ve
bunların türevlerinin kullanılmasını hariç tutan kural, hububattan üretilmemiş
mineral tuzların, kimyasal maddelerin veya diğer katkı maddelerinin
kullanılmasını engellemez.
Ancak bu kural, listede gösterilen belirli bir maddeden
üretilememesine rağmen aynı özellikte olan ve önceki bir imalat safhasında
bulunan bir maddeden üretilebilen ürünlere uygulanmaz.
Örneğin:
y Fasıl 62'deki, dokunmamış maddelerden mamul bir giyim
eşyası söz konusu olduğunda, bu eşya grubu için sadece menşeli olmayan ipliğin
kullanımına müsaade ediliyorsa, dokunmamış kumaşların normal olarak iplikten
üretilememesine rağmen- dokunmamış kumaştan başlanması mümkün değildir. Böyle
durumlarda, başlangıç maddesinin normal olarak iplikten önceki bir safhada -
yani lif safhasında- olması gerekir.
3.6 Listedeki kuralda, kullanılabilecek menşeli olmayan
maddelerin maksimum kıymeti için iki yüzde oranı verilmiş ise, bu yüzdeler
birbirine eklenemez. Diğer bir deyişle, kullanılan menşeli olmayan maddelerin
toplam kıymeti verilen yüzde oranlarının en yüksek olanını aşamaz. Ayrıca, her
bir yüzde oranı ilgili olduğu maddeye uygulanırken aşılmamalıdır.
Not 4:
4.1 Listede "tabii lifler" kavramı suni ve
sentetik liflerden başka liflere atıfta bulunmak üzere kullanılmıştır. Bu,
eğirme işleminin başlamasından önceki -döküntüler dahil- aşamalarla sınırlıdır
ve aksi belirtilmedikçe karde edilmiş, taranmış veya başka türlü işleme tabi
tutulmuş ancak eğrilmemiş lifleri kapsar.
4.2 "Tabii lifler" kavramı 0503 pozisyonundaki
at kılı, 5002 ve 5003 pozisyonlarındaki ipek, 5101 ila 5105 pozisyonlarındaki
yün lifler ve ince veya kaba hayvan kılları, 5201 ila 5203 pozisyonlarındaki
pamuk lifleri ve 5301 ila 5305 pozisyonlarındaki diğer bitkisel lifleri kapsar.
4.3 "Tekstil hamuru", "kimyasal maddeler"
ve "kağıt yapımına mahsus maddeler" kavramları listede 50 ila 63.
fasıllarda sınıflandırılmayan ve sunî, sentetik ve kağıt lifleri veya iplikleri
imalinde kullanılabilen maddeleri tanımlamak üzere kullanılmıştır.
4.4 "Sentetik ve suni devamsız lifler" kavramı
listede 5501 ila 5507 pozisyonlardaki sentetik veya sunî filament demetler,
devamsız lifler veya döküntülere atfen kullanılmıştır.
Not 5:
5.1. Listede yer alan bir ürün için bu nota atıfta
bulunulduğunda, 3. sütunda belirtilen şartlar, bu ürünün imalatında kullanılan,
tüm temel dokumaya elverişli maddelerin toplam ağırlığının hep birlikte yüzde
10 veya daha azını oluşturan temel dokumaya elverişli maddelere uygulanmaz
(aşağıdaki Not 5.3 ve 5.4'e de bakınız).
5.2. Bununla birlikte, Not 5.1'de bahsedilen bu tolerans
yalnızca iki veya daha fazla temel dokumaya elverişli maddeden yapılmış karışık
ürünlere uygulanabilir.
Aşağıdakiler temel dokumaya elverişli maddelerdir:
- ipek,
- yün,
- kaba hayvan kılı,
- ince hayvan kılı,
- at kılı,
- pamuk,
- kağıt yapımına mahsus maddeler ve kağıt,
- keten,
- kenevir,
- jüt ve bitki iç kabuklarının dokumaya elverişli diğer
lifleri,
- sisal ve agave türlerinin dokumaya elverişli lifleri,
- hindistan cevizi, abaka, rami ve dokumaya elverişli
diğer bitkisel lifler,
- sentetik filamentler,
- sunî filamentler,
- iletkenliği olan filamentler,
- polipropilenden sentetik devamsız lifler,
- poliesterden sentetik devamsız lifler,
- poliamidden sentetik devamsız lifler,
- poliakrilonitrilden sentetik devamsız lifler,
- poliimidden sentetik devamsız lifler,
- politetraflüoroetilenden sentetik devamsız lifler,
- polifenilen sülfitten sentetik devamsız lifler,
- polivinil klorürden sentetik devamsız lifler,
- diğer sentetik devamsız lifler,
- viskozdan suni ve sentetik devamsız lifler,
- diğer suni devamsız lifler,
- gipe edilmiş olsun olmasın bükülebilir polieter parçalı
(segmentli) poliüretandan (segmente edilmiş) mamul iplik,
- gipe edilmiş olsun olmasın bükülebilir poliester
parçalı (segmentli) poliüretandan
(segmente edilmiş) mamul iplik,
- önemli bir kısmı alüminyum yapraklardan veya alüminyum
tozuyla kaplanmış olsun olmasın plastik filmden oluşan şeritlerle
birleştirilmiş 5605 pozisyonunda yer alan ürünler (metalize iplikler)
(genişliği 5 mm.yi geçmeyen, iki plastik film arasına renkli veya renksiz bir
yapıştırıcı vasıtasıyla sıkıştırılmış olanlar)
- 5605 pozisyonunda yer alan diğer ürünler.
Örneğin;
5203 pozisyonundaki pamuk lifleri ve 5506 pozisyonundaki
sentetik devamsız liflerden imal edilmiş 5205 pozisyonundaki bir iplik karışık
bir ipliktir. Bu yüzden, menşe kurallarını karşılamayan menşeli olmayan
sentetik devamsız lifler (bunların kimyasal maddeler veya tekstil hamurundan
imal edilmesi gerekmektedir), ipliğin ağırlığının en çok yüzde 10'una kadar
kullanılabilir.
Örneğin;
5107 pozisyonundaki yün ipliği ve 5509 pozisyonundaki
sentetik devamsız liflerden mamul iplikten imal edilmiş 5112 pozisyonundaki bir
yünlü mensucat karışık bir mensucattır. Bu yüzden menşe kurallarını
karşılamayan menşeli olmayan sentetik iplik (bunların kimyasal maddelerden veya
tekstil hamurundan imali gerekmektedir) veya yün iplik (bunların karde
edilmemiş, taranmamış veya başka bir şekilde eğirmeye hazırlanmamış tabii
liflerden imali gerekmektedir) veya her ikisinin karışımı, mensucatın
ağırlığının en çok yüzde 10'una kadar kullanılabilir.
Örneğin;
5205 pozisyonundaki pamuk ipliğinden ve 5210
pozisyonundaki pamuklu mensucattan imal edilmiş, 5802 pozisyonundaki bir tufte
edilmiş mensucat, eğer pamuklu mensucat, iki farklı pozisyonda yer alan
ipliklerden imal edilmiş bir karışık mensucat ise veya kullanılan pamuk
iplikleri bir karışım ise, bir karışık üründür.
Örneğin;
Eğer söz konusu tufte edilmiş mensucat, 5205
pozisyonundaki pamuk ipliğinden veya 5407 pozisyonundaki sentetik mensucattan
imal edilmiş ise, bu takdirde açıktır ki, kullanılan iplikler iki ayrı temel
dokumaya elverişli maddedir ve aynı şekilde tufte edilmiş mensucat bir karışık
üründür.
5.3. "Gipe edilmiş olsun veya olmasın bükülebilir
polieter parçaları (segment) içeren poliüretandan (segmente edilmiş) imal
edilmiş iplik" ihtiva eden ürünlerde bu tolerans söz konusu iplik için
yüzde 20'dir.
5.4. Alüminyum
yaprak veya alüminyum tozu ile kaplanmış olsun veya olmasın plastik film esaslı
şerit ihtiva eden, 5 mm.yi geçmeyen genişlikte, bir yapıştırıcı ile iki plastik
film arasına sıkıştırılmış ürünlerde bu tolerans söz konusu şerit için yüzde
30'dur.
Not 6:
6.1. Listede bu giriş notuna atıfta bulunan bir dipnot
ile işaretlenmiş tekstil ürünlerinde, söz konusu mamul ürünler için 3 no'lu
sütunda belirlenen kuralları karşılamayan astar ve iç astarlar haricindeki
tekstil maddeleri, mamulünkinden başka bir pozisyonda yer almaları ve toplam
kıymetlerinin mamulün fabrika çıkış fiyatının yüzde 8'ini aşmaması kaydıyla,
kullanılabilirler.
6.2. Not 6.3'ün hükümlerine halel getirmeksizin 50 ila
63. fasıllar arasında yer almayan maddeler, dokumaya elverişli madde ihtiva
etsinler veya etmesinler, serbestçe kullanılabilirler.
Örneğin;
Listedeki bir kural, örneğin pantolon gibi belli bir
tekstil eşyası için iplik kullanılması gerektiğini belirtiyorsa, bu kural,
örneğin düğme gibi metal eşyaların düğmeler 50 ila 63. fasıllar arasında yer
almadığından kullanılmasını engellemez. Aynı nedenle, fermuarların, normal
olarak dokumaya elverişli madde ihtiva etmelerine rağmen, kullanılmasına mani
teşkil etmez.
6.3. Bir yüzde kuralı uygulandığında, kullanılan menşeli
olmayan maddelerin kıymeti hesaplanırken 50 ila 63. fasıllarda yer almayan
maddelerin kıymetlerinin de hesaba dahil edilmesi gerekir.
Not 7:
7.1. y 2707, 2713 ila 2715, y 2901, y 2902 ve y 3403
pozisyonları bahis konusu olduğunda özel işlemler, aşağıdakilerdir:
a) vakumla damıtma;
b) daha ileri fraksiyonlara ayırma işlemiyle yeniden
damıtma;
c) patlayıcılık verme (cracking);
ç) yeniden şekillendirme (reforming);
d) seçici çözücüler vasıtasıyla ekstraksiyon;
e) aşağıdaki operasyonların hepsini içeren işlem:
konsantre sülfirik asitle veya oleumla ya da sülfürik anhidritle işlem görme,
alkali ajanlarla nötralizasyon, kendi
yapısı itibariyle aktif olan toprakla, aktifleştirilmiş toprakla, aktif karbon
veya boksitle arıtma ve dekolarasyon (rengini giderme);
f) polimerizasyon;
g) alkilasyon;
ğ) izomerleştirme;
7.2. 2710, 2711 ve 2712 pozisyonları bahis konusu
olduğunda özel işlemler, aşağıdakilerdir:
a) vakumla damıtma;
b) daha ileri fraksiyonlara ayırma işlemiyle yeniden
damıtma;
c) patlayıcılık verme (cracking);
ç) yeniden şekillendirme (reforming);
d) seçici çözücüler vasıtasıyla ekstraksiyon;
e) aşağıdaki operasyonların hepsini içeren işlem:
konsantre sülfirik asitle veya oleumla ya da sülfürik anhidritle işlem görme,
alkali ajanlarla nötralizasyon, kendi yapısı itibariyle aktif olan toprakla,
aktifleştirilmiş toprakla, aktif karbon veya boksitle arıtma ve dekolarasyon
(rengini giderme);
f) polimerizasyon;
g) alkilasyon;
ğ) izomerleştirme;
h) sadece y 2710 pozisyonuna dahil ağır yağlar açısından
hidrojenle yapılan, işleme tabi tutulan ürünlerin kükürt muhtevasının asgari
yüzde 85 azalması ile sonuçlanan kükürt-giderme (ASTM D 1266-59 T metodu);
ı) sadece 2710 pozisyonuna dahil ürünler açısından
filtrelemeden gayri bir işlemle parafin giderme;
i) sadece y 2710 pozisyonuna dahil ağır yağlar açısından
hidrojenin bir kimyasal reaksiyonda aktif bir element olarak yer aldığı, kükürt
gidermenin dışında bir amaçla gerçekleştirilen, 20 bar'dan daha yüksek basınçta
ve 250°C'den daha yüksek sıcaklıkta, katalizör kullanılarak hidrojen ile
muamele. Bununla beraber, y 2710 pozisyonunda yer alan yağlama yağlarının, daha
özel olarak renk ve istikrarı iyileştirmek üzere, hidrojenle daha ileri
muamelesi (yani hidrofinisaj ve renk giderme), özel işlem olarak kabul
edilmeyecektir;
j) sadece y 2710 pozisyonuna dahil fuel-oiller açısından
bu ürünlerin, fireler dahil hacimce yüzde 30'undan daha azının 300°C'de ASTM D
86 metoduyla damıtılması şartıyla, atmosferde damıtma;
k) sadece y 2710 pozisyonuna dahil, gaz yağları ve
fuel-oillerden gayri ağır yağlar açısından yüksek frekanslı elektrik fırça
deşarjı vasıtasıyla muamele;
l) sadece y 2712 pozisyonuna dahil ham yağlar (ağırlığı
itibariyle % 0.75'ten az yağ içeren vazelin, ozokerit, linyit mumu veya turb
mumu, parafin hariç) açısından ayrımsal billurlaştırma vasıtasıyla yağ alma.
7.3. y 2707, 2713 ila 2715, y 2901, y 2902 ve y 3403
pozisyonları açısından, temizleme, dekantasyon, tuz giderme, su ile ayırma,
filtreleme, renklendirme, işaretleme, kükürt muhtevalı ürünlerin karıştırılması
sonucunda bir kükürt muhtevası elde etme, bu operasyonların veya benzeri
operasyonların herhangi bir kombinasyonu, menşe kazandırmaz.
Ek II
İmal Edilen Ürünün Menşe
Statüsü Kazanabilmesi İçin Menşeli Olmayan Maddelere Uygulanması Gereken
İşçilik Ve İşlem Listesi
Ek IV
Fatura Beyanı Metni
Aşağıda metni verilen fatura beyanı, dipnotlara uyumlu
bir şekilde yapılmalıdır. Ancak dipnotlar kopya edilmemelidir.
Türkçe Uyarlama
İşbu
belge (Gümrük Onay No:...1)
kapsamındaki maddelerin ihracatçısı, aksi açıkça belirtilmedikçe, bu maddelerin
...... 2 tercihli menşeli maddeler olduğunu
beyan eder.
Gürcüce Uyarlama
am dokumentiT gansazRvruli saqonlis (sabaJo avtorizacia
# . . .(1)) importiori acxadebs, rom garda im SemTxvevisa, sadac
aSkarad aris miTiTebuli, es saqoneli aris . . .(2) preferenciuli
warmoSobis.
İngilizce
Uyarlama
The exporter of the products covered by this document
(customs authorization No ...(1)) declares that, except where
otherwise clearly indicated, these products are of ...(2)
preferential origin.
…………………………………………………………….............................................
(3)
(Yer
ve Tarih)
...……………………………………………………………………..............................
(4)
(İhracatçının imzası ve beyanı imzalayan kişinin adı ve
soyadı okunaklı şekilde yazılmalıdır)
1 "Fatura Beyanı", onaylanmış ihracatçı tarafından
yapıldığında, onaylanmış ihracatçının izin numarası, bu boşluğa yazılacaktır.
Fatura Beyanı, onaylanmış ihracatçı tarafından yapılmadığı takdirde, parantez
içindeki kelimeler ihmal edilmeli veya bu bölüm boş bırakılmalıdır.
2 Ürünlerin menşei belirtilmelidir.
3 Belge üzerinde bilgi mevcutsa bu bilgiler ihmal
edilebilir.
4 İhracatçının imzalamasının
istenmediği hallerde, imzadan muafiyet, imzalayanın isminden de muafiyet
anlamına gelir.