Uygunluk Değerlendirme Kuruluşları ile Onaylanmış Kuruluşlara Dair Yönetmelik (Mülga)
UYGUNLUK DEĞERLENDİRME KURULUŞLARI İLE ONAYLANMIŞ
KURULUŞLARA DAİR YÖNETMELİK
(
17.1.2002 Tarih ve 24643 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olup;
11.1.2002
tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yürürlüğe girmiştir)
Türk Standartları Enstitüsünün
Muayene ve-veya Laboratuvar Hizmet Kuruluşu Olarak Görevlendirilmesine Dair
Tebliğ ÖS-2004-2
Uygunluk Değerlendirme
Kuruluşları ve Onaylanmış Kuruluşlar Yönetmeliği (2011-2621
Sayılı BKK) ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR.
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç
ve Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
Madde 1- Bu Yönetmelik; bir teknik
düzenleme kapsamında bulunan ve piyasaya arz edilmesi hedeflenen ürünlerin
ilgili teknik düzenlemeye uygunluğunun test edilmesi, muayene edilmesi ve/veya
belgelendirilmesi amacıyla faaliyette bulunacak uygunluk değerlendirme
kuruluşları ve onaylanmış kuruluşların çalışma usul ve esaslarını, taşıması
gereken asgari kriterleri ve faaliyetleriyle ilgili olarak uygulanacak
müeyyideleri kapsar.
Hukuki dayanak
Madde 2-
Bu Yönetmelik, 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve
Uygulanmasına Dair Kanunun 14 üncü maddesi
uyarınca hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 3- Bu
Yönetmelikte geçen;
a. Müsteşarlık:
Dış Ticaret Müsteşarlığını,
b. Komisyon
: Avrupa Birliği Komisyonunu,
c. Ürün:
Bir teknik düzenleme kapsamında bulunan ve piyasaya arz edilmesi hedeflenen tüm
ürünleri,
d. Üretici:
Bir ürünü üreten, imal eden, ıslah eden veya ürüne adını, ticari markasını veya
ayırt edici işaretini koymak suretiyle kendini üretici olarak tanıtan gerçek
veya tüzel kişiyi; üreticinin Türkiye dışında olması halinde, üretici
tarafından yetkilendirilen temsilciyi ve/veya ithalatçıyı; ayrıca, ürünün
tedarik zincirinde yer alan ve faaliyetleri ürünün güvenliğine ilişkin
özelliklerini etkileyen gerçek veya tüzel kişiyi,
e. Teknik
düzenleme: Bir ürünün, ilgili idari hükümler de dahil olmak üzere, özellikleri,
işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama,
işaretleme, etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri
veya birkaçını belirten ve uyulması zorunlu olan her türlü düzenlemeyi,
f. Yetkili
kuruluş: Ürünlere ilişkin mevzuat hazırlamaya ve yürütmeye yasal olarak yetkili
bulunan ve 4703 sayılı Kanun ile bu Yönetmelik hükümlerini kendi görev alanına
giren ürünler itibarıyla uygulayacak olan kamu kurum veya kuruluşunu,
g. Uygunluk
değerlendirmesi: Ürünün, ilgili teknik düzenlemeye uygunluğunun test edilmesi,
muayene edilmesi ve/veya belgelendirilmesine ilişkin her türlü faaliyeti,
h. Uygunluk
değerlendirme kuruluşu: Ürünün, ilgili teknik düzenlemeye uygunluğunun test
edilmesi, muayene edilmesi ve/veya belgelendirilmesine ilişkin faaliyette
bulunan özel veya kamu kuruluşunu,
i. Onaylanmış
kuruluş: Test, muayene ve/veya belgelendirme kuruluşları arasından, bir veya
birden fazla teknik düzenleme çerçevesinde uygunluk değerlendirme faaliyetinde
bulunmak üzere, yetkili kuruluş tarafından belirlenerek, 4703 sayılı Kanun, bu
Yönetmelik ve ilgili teknik düzenlemede belirtilen esaslar çerçevesinde
yetkilendirilen özel veya kamu kuruluşunu,
j. Uygunluk
işareti: Bir ürünün, ilgili teknik düzenlemede yer alan gereklere uygun
olduğunu ve ilgili tüm uygunluk değerlendirmesi işlemlerine tabi tutulduğunu
gösteren işareti,
k. Modül:
İlgili mevzuat gereğince, ürünün taşıdığı risklere göre hangi uygunluk
değerlendirmesi işlemlerine tabi tutulacağını gösteren yollardan her birini,
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Uygunluk
Değerlendirme Kuruluşları ile Onaylanmış Kuruluşlara İlişkin Esaslar
Uygunluk değerlendirme
kuruluşları ile onaylanmış kuruluşların taşıması gereken özellikler
Madde 4-
İlgili teknik düzenlemede belirtilen şartlar saklı kalmak kaydıyla, bir teknik
düzenleme kapsamında faaliyet gösteren uygunluk değerlendirme kuruluşu ya da
onaylanmış kuruluşların aşağıda belirtilen şartları taşıması gerekir;
a. Bu
kuruluşlar, yetkilileri ve uygunluk değerlendirmesini yapmakla sorumlu
personeli; ilgili ürünün tasarımcısı, üreticisi, tedarikçisi, montajcısı veya
bunlardan herhangi birinin yetkili temsilcisi olamaz ve ürünün tasarımı,
üretimi, pazarlaması veya bakımında doğrudan ya da yetkili temsilci sıfatı ile
yer alamaz. Bu hüküm, üretici ile kuruluş arasında teknik bilgi alışverişine
engel teşkil etmez.
b. Bu
kuruluşlar ve bunların personeli, uygunluk değerlendirmesini, azami mesleki
ahlak kuralları çerçevesinde ve teknik yeterlilikle yürütmeli ve bilhassa bu
işlemlerin sonuçlarından çıkarı bulunan kişilerden gelebilecek, test sonuçları
veya kararlarını etkileyebilecek özellikle mali olmak üzere tüm baskı ve
etkilerden uzak kalmalıdır.
c. Bu
kuruluşlar, uygunluk değerlendirmesine ilişkin idari ve teknik görevlerini
layıkıyla yerine getirmelerini mümkün kılacak gerekli personel ve donanıma
sahip olmanın yanı sıra özel incelemelerin gerektirdiği teçhizata
erişebilmelidir.
d. Uygunluk
değerlendirmesinden sorumlu personel:
1. Yeterli
teknik ve mesleki eğitime,
2. Yapacakları
testlerin gerektirdiği düzeyde yeterli bilgi ve tecrübeye,
3. Belgeleri,
kayıtları ve testlerin ifa edildiğini teyit eden raporları hazırlama hususunda
beceriye,
sahip
olmalıdır.
a. Muayenelerin
tarafsızlığı garanti edilmeli ve bu çerçevede personelin ücretleri, yapılan
testlerin sayısına veya sonuçlarına bağlı olmamalıdır.
b. Bu
kuruluşların personeli, uygunluk değerlendirmesi sırasında elde
ettikleri her türlü bilgi konusunda mesleki gizlilik ilkesine riayet etmeli ve
bu bilgileri, yetkili kuruluşlar hariç, üçüncü taraflara vermemelidir.
Türk
Akreditasyon Kurumu veya Avrupa Akreditasyon Birliği ve bu Birliğin karşılıklı
tanıma anlaşması yaptığı diğer bölgesel akreditasyon kuruluşlarına üye
kuruluşlarca akredite edilmiş olan uygunluk değerlendirme kuruluşu ve
onaylanmış kuruluşların, bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen şartları
taşıdıkları kabul edilir.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşu ve onaylanmış kuruluşların yeterlilikleri konusunda
yapılan değerlendirmenin, bu kuruluşların, ilgili teknik düzenlemeler
kapsamında gerçekleştirecekleri uygunluk değerlendirmesine yönelik olması
gerekir.
Onaylanmış
kuruluşların görevlendirilmesi
Madde
5- Yetkili
kuruluşlar, onaylanmış kuruluş gerektiren teknik düzenlemeler kapsamındaki
uygunluk değerlendirmesini gerçekleştirmek üzere görevlendireceği Türkiye'de
yerleşik test, muayene ve/veya belgelendirme kuruluşlarını, 4 üncü maddede
belirtilen şartları taşıyan kuruluşlar arasından belirler.
Bu
Yönetmelik ve ilgili teknik düzenlemede belirtilen esaslar çerçevesinde,
yetkili kuruluşun uygun göreceği sayıda test, muayene ve/veya belgelendirme
kuruluşları arasından bir veya birden fazla teknik düzenleme kapsamındaki
uygunluk değerlendirmesini gerçekleştirmek üzere seçilen bu kuruluşların adı,
adresi, uygunluk değerlendirmesi yapacakları modüller ile ürünler ve
seçilmelerinde dikkate alınan yeterlilik kriterleri yetkili kuruluş tarafından
Müsteşarlık aracılığıyla Komisyona bildirilir.
Komisyona
yapılacak bildirim, bir veya bir kaç modülü içerecek şekilde olabilir, ancak
bir modülün bir bölümüne yönelik olamaz.
Yetkili
kuruluş Komisyona yapılacak bu bildirimi, ilgili teknik düzenlemenin yürürlüğe
gireceği tarihten itibaren uygunluk belgesi düzenlenebilmesine imkan sağlayacak
şekilde, bu teknik düzenlemenin Resmi Gazetede yayımlanmasından sonraki
herhangi bir zaman içerisinde yapabilir.
Komisyon
tarafından bu kuruluşlar için kimlik kayıt numarasının verilmesinden itibaren
üç ay içerisinde, bunların adları, adresleri, uygunluk değerlendirmesi
yapacakları modüller ile ürünlerin ve Komisyon tarafından verilen kimlik kayıt
numaralarının görevlendirmeyi yapan yetkili kuruluş tarafından Resmî Gazetede
yayımlanmasıyla bu kuruluşlar onaylanmış kuruluş statüsünü elde ederler.
Komisyona
bildirimi yapılan kuruluş, onaylanmış kuruluş statüsünü elde etmiş olsa dahi,
ilgili teknik düzenleme yürürlüğe girmeden önce uygunluk belgesi düzenleyemez.
Görevlendirme
belli bir süre ile sınırlandırılabilir ve bu süre bitiminde görevlendirme
yenilenebilir. Bu durumda, görevlendirmenin sınırlandırıldığı süre ile
görevlendirmenin yenilenmesi, yetkili kuruluşça, Müsteşarlık aracılığıyla
Komisyona bildirilir.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ile onaylanmış kuruluşların sorumlulukları
Madde
6- Uygunluk değerlendirme kuruluşları ile onaylanmış
kuruluşlar, uygunluk değerlendirmesini, bu Yönetmelik ve belirtilmesi halinde
ürüne ilişkin teknik düzenlemede yer alan usul ve esaslara uygun olarak
yürütür.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış kuruluşlar, yaptıkları uygunluk
değerlendirme faaliyetinden dolayı uygunluk değerlendirme faaliyetleri
kapsamındaki ürünle ilgili mevzuatı yürüten yetkili kuruluşa karşı sorumludur.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ile onaylanmış kuruluşların, bu Yönetmelik ve ilgili
teknik düzenlemede belirtilen şartları kaybettiğinin ve/veya sorumlulukları
yerine getirmediğinin tespit edilmesi halinde, bu kuruluşların ilgili teknik düzenleme
kapsamındaki faaliyeti, yetkili kuruluş tarafından, geçici olarak durdurulur.
Gerekli
şartların ve/veya sorumlulukların yetkili kuruluşça belirlenecek süre içinde
yerine getirilmemesi durumunda, yetkili kuruluşça uygunluk değerlendirme
kuruluşunun ilgili teknik düzenleme kapsamındaki faaliyetine son verilir,
onaylanmış kuruluşun ise ilgili teknik düzenleme kapsamındaki onaylanmış
kuruluş statüsü kaldırılır.
Onaylanmış
kuruluşların faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması veya onaylanmış kuruluş
statüsünün kaldırılmasına ve faaliyet alanlarındaki değişikliklere ilişkin
kararlar yetkili kuruluşlar tarafından Resmî Gazetede ilan edilir. Bu kararlar
Müsteşarlık aracılığıyla Komisyona bildirilir.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ile onaylanmış kuruluşlar, faaliyetleri ile ilgili
her türlü bilgi ve belgeleri, ilgili teknik düzenlemede belirtilen süre, bu
sürenin belirtilmemesi halinde yetkili kuruluşça belirlenecek süre boyunca
muhafaza etmek ve talep edilmesi halinde, yetkili kuruluşlara ibraz etmekle
yükümlüdürler.
Faaliyetine
son verilen veya kendi isteği ile faaliyetine son veren uygunluk değerlendirme
kuruluşları ve onaylanmış kuruluşlar, faaliyette bulundukları dönemde yapmış
oldukları uygunluk değerlendirme faaliyetleri ile ilgili bilgi ve belgeleri,
ürüne ilişkin uygunluk değerlendirme işlemlerinin aksamaması maksadıyla, aynı
konuda faaliyette bulunan ve üreticinin seçeceği başka bir uygunluk
değerlendirme kuruluşuna veya onaylanmış kuruluşa devredilmek üzere yetkili
kuruluşa teslim eder. Ancak, uygunluk değerlendirme kuruluşu ile onaylanmış
kuruluşların söz konusu bilgi ve belgelere ilişkin sorumlulukları ilgili teknik
düzenlemede belirtilen süre, bu sürenin belirtilmemesi halinde yetkili
kuruluşça belirlenecek süre boyunca devam eder.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış kuruluşlar, yaptıkları uygunluk
değerlendirme faaliyetleri sonucunda vermiş oldukları belgeye temel teşkil eden
şartların mevcut olmadığını tespit etmeleri halinde, yerine getirilmemiş olan
şartların niteliğine göre bu belgeyi askıya alırlar veya iptal ederler.
Onaylanmış
kuruluşlar, kendilerini görevlendiren yetkili kuruluş ile aynı alanda faaliyet
gösteren diğer onaylanmış kuruluşları, askıya alınan veya iptal edilen belgeler
ile talep edilmesi halinde, düzenlenen veya reddedilen belgeler konusunda
bilgilendirmekle yükümlüdürler. Onaylanmış kuruluşlar, piyasa gözetimi ve
denetimi yapan yetkili kuruluşa ve ilgili teknik düzenlemede öngörülmesi
halinde Avrupa Birliği üyesi ülkelerin yetkili organlarına, piyasa gözetimi ve
denetimi amacıyla gerekli bilgileri sağlamakla da yükümlüdürler. Ayrıca, talep
edilmesi halinde, ürün veya uygunluk değerlendirme prosedürleri ile ilgili
bilgileri, Komisyonun ilgili birimlerine vermekle yükümlüdürler.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış kuruluşların, yurt içinde ve/veya yurt
dışında açacakları şube veya temsilcilik faaliyetleri sonucunda verilecek
belgeler uygunluk değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış kuruluşlar tarafından
ve kendi adlarına düzenlenir.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış kuruluşlar, kendilerinin ve şube ve
temsilciliklerinin faaliyetleri ile bu faaliyetlerin neden olduğu zararlardan
sorumludurlar.
Bir
onaylanmış kuruluş, belli bir ürün grubu için, bir kalite sisteminin varlığına
dayanarak belge verirken, kendisi veya başka bir onaylanmış kuruluş ya da Türk
Akreditasyon Kurumu veya Avrupa Akreditasyon Birliği ve bu Birliğin karşılıklı
tanıma anlaşması yaptığı diğer bölgesel akreditasyon kuruluşlarına üye
kuruluşlarca akredite olmuş bir belgelendirme kuruluşu tarafından, aynı
üreticinin aynı ürün grubu için daha önce verilmiş kalite sistemi onayını
dikkate alır. Bu durum, bir onaylanmış kuruluşun kalite sistem onayı verilmiş
olan ürün grubundan farklı bir ürün grubu için belge verirken de geçerlidir,
ancak onaylanmış kuruluş ikinci kez tüm sistemin değerlendirmesini yapmamak
kaydıyla yeni ürün grubuyla ilgili ek denetimler yapabilir.
Yetkili
kuruluşlar, kendi görev alanına giren ürünlerle ilgili uygunluk değerlendirme
faaliyetinde bulunmak üzere görevlendirdikleri onaylanmış kuruluşları, gerekli
gördükleri sıklıkta, yürüttükleri uygunluk değerlendirme faaliyetleri sırasında
karşılaştıkları sorunları değerlendirmek ve çözüm önerileri oluşturmak amacıyla
toplar. Bu toplantılar sonucunda ortaya çıkan hususlar Müsteşarlığa iletilir.
Ayrıca, bu hususların diğer yetkili kuruluşlar ve onaylanmış kuruluşları da
ilgilendirmesi halinde, bu bilgiler yetkili kuruluşça ilgili taraflara
iletilir.
Onaylanmış
kuruluşlar, bir belgelendirme faaliyetini yürütmeyi reddetmeleri halinde, redde
ilişkin geçerli nedenleri üreticiye ve yetkili kuruluşa yazılı olarak açıklamak
zorundadırlar.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış kuruluşların sözleşme yaptıkları
yüklenici kuruluşlar
Madde
7- Uygunluk değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış
kuruluşlar görev alanlarındaki uygunluk değerlendirme faaliyetlerinin bir
kısmını, sözleşme yaparak bir yüklenici kuruluşa yaptırabilirler. Ancak,
yapılan tüm işlemlerden ve bu işlemlerin neden olduğu zararlardan uygunluk
değerlendirme kuruluşu ve onaylanmış kuruluş sorumludur ve uygunluk belgesi
uygunluk değerlendirme kuruluşu ve onaylanmış kuruluş tarafından ve kendi adına
verilir. Yüklenici kuruluşların faaliyetleriyle ilgili herhangi bir nedene
bağlı olarak yetkili kuruluşlar uygunluk değerlendirme kuruluşunun
faaliyetlerine son verebilir ve onaylanmış kuruluşun statüsünü geri alabilir.
Yüklenici
kuruluşlar, 4 üncü maddede belirtilen şartları haiz olmalıdırlar.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşu ve onaylanmış kuruluş, faaliyetlerin tümünü yüklenici
kuruluşa devredemez. Yüklenici kuruluş, sözleşme yapmış olduğu uygunluk
değerlendirme kuruluşu veya onaylanmış kuruluşun da katılımını ve/veya
gözetimini gerekli kılan test etme, araştırma, karşılaştırma ve kalite sistemi
gözetimi gibi ayrıntılı bir şekilde tanımlanmış teknik görevleri yürütür.
Yüklenici
kuruluş, uygunluk değerlendirme kuruluşu veya onaylanmış kuruluşun kendisiyle
yapmış olduğu sözleşme konusu faaliyetleri bir başka kuruluşa devredemez.
Uygunluk değerlendirme kuruluşu ve onaylanmış kuruluş, yüklenici kuruluş ile
doğrudan bir akit bağı içinde olmalıdır.
Uygunluk
değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış kuruluşlar, sözleşme yaptıkları
yüklenici kuruluşlara ilişkin tüm bilgileri kayıt ve muhafaza eder ve bu
bilgileri yetkili kuruluşa bildirir.
Yüklenici
kuruluşlarla ilgili olarak Komisyona bildirim yapılmaz. Ancak, bu kuruluşlara
ait bilgilere yetkili kuruluş tarafından kolaylıkla erişilebilmesi için
uygunluk değerlendirme kuruluşları ve onaylanmış kuruluşlar gerekli tedbirleri
alır. Gerektiği hallerde ve bu yönde bir talep gelmesi durumunda, onaylanmış
kuruluşların sözleşme yaptıkları yüklenici kuruluşlar hakkında bilgi, yetkili
kuruluşlar tarafından Müsteşarlık aracılığıyla Komisyona ve Avrupa Birliği
üyesi ülkelere iletilir.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Çeşitli
Hükümler
Ceza
hükümleri
Madde
8- Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davrananlar
hakkında 4703 sayılı Kanunda belirtilen idari para cezaları uygulanır.
Yürürlük
Madde
9- Bu Yönetmelik 11/1/2002 tarihinden geçerli olmak
üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde
10- Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.