UBAK belgesi ile dijital sistemi ve ECMT deki duraksamalarda uluslararası mevzuat hükümleri ve UBAK Kullanım Kılavuzunun esas alınması ile Çekiciye ait Teknik Uygunluk Belgesi ile Yola Elverişlilik Belgesinin hem EDS de hem de taşıtta bulundurulacağı
T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı : E-96603261-120.01.04.03-00125866945
Konu : Ulaştırma İşlemleri (UBAK İzin
Belgeleri / EDS-UBAK
Dijital
Sistemi / ECMT Digital System'de Yaşanan
Sorunlar)
02.09.2026 / 125866945
DAĞITIM YERLERİNE
Bilindiği
üzere, UBAK
İzin Belgeleri Dijital Sistemine (EDS) 01.01.2026 tarihi itibarıyla geçilmiş
olup UBAK üyesi 43 ülke ile birlikte dijital platform üzerinden yürütülen
işlemlere ilişkin uygulama usul ve esasları Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının
düzenlemeleri doğrultusunda yürütülmektedir.
Söz
konusu dijital sisteme geçiş sürecinde gümrük idarelerimizce yürütülen
denetimlerde yeknesaklığın sağlanması ve geçiş döneminden kaynaklanan
operasyonel aksamaların önlenmesi amacıyla, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığından
alınan ve bir örneği ekte yer alan 26.08.2026 tarih ve 3880108 sayılı yazıdaki
konuya ilişkin değerlendirmeleri de dikkate alınarak, tüm gümrük idarelerimizce
aşağıda belirtilen esaslar doğrultusunda işlem yapılması gerekmektedir.
Sistem
üzerinden yapılacak denetimlerin aksamadan yürütülebilmesini teminen; Bölge
Müdürlüklerimizce belirlenen Bölge Müdür Yardımcılarına Ulaştırma ve Altyapı
Bakanlığınca tanımlanan "Kontrol Otoritesi Yetkilisi" rolü
çerçevesinde, bağlantı Gümrük Müdürlüklerinin "alt birim" olarak,
Gümrük Müdürlerinin ise sisteme "Alt Birim Yöneticisi" olarak
tanımlanması, Gümrük Müdürlerince de bahse konu işlemlerde görevli personelin "Kontrol
Görevlisi" olarak sisteme tanıtılması, personel değişimlerinde
yetkilendirmelerinin güncel tutulması ve UBAK Belgesi işlemlerine ilişkin
olarak gerekli kontrollerde aksamaya meydan verilmemesi gerekmektedir.
Dijital
UBAK İzin Belgesi ile fiziksel izin belgesi hukuki nitelik bakımından aynı
hükümleri haizdir. UBAK Kullanım Kılavuzu hükümleri saklı kalmak kaydıyla; UBAK
İzin Belgesi ve Seyahat Bilgi Dokümanı (Karayolu Karnesi) belgelerinin EDS
üzerinde üretilen 13 haneli benzersiz kod (Unique Code) üzerinden sorgulanması
esastır. Belgelerin usulüne uygun kullanılmaması halinde gerekli idari
müeyyidelerin uygulanması olası haksız rekabete mahal vermemek adına önem arz
etmektedir.
Çekiciye
ait Teknik Uygunluk Belgesi ile Yola Elverişlilik Belgesinin hem EDS
platformuna yüklenmiş olması hem de taşıtta bulundurularak ibrazı aranacaktır.
Yarı-römork/dorseye ait TeknikUygunluk Belgesi ile Yola Elverişlilik Belgesinin
ise sadece taşıtta bulundurulduğunun tespiti yeterli olup, bu belgelerin EDS'ye
yüklenmiş olma şartı aranmayacaktır.
Ulaştırma
ve Altyapı Bakanlığı U-Net Otomasyon Sistemi ile Bakanlığımız Taşıt-2 sistemi
arasında doğrudan veri akışı sağlayacak API entegrasyon çalışmaları devam
etmekte olup; entegrasyon tamamlandığında Bakanlığımız personelince doğrudan
Taşıt-2 sistemine girilecek olan seyahat bilgi dokümanı üzerinde yer alan
benzersiz kod ile UBAK izin belgesi kontrolleri gerçekleştirilebilecektir.
Yabancı
plakalı taşıtların veri giriş hatalarından kaynaklı duraksamalarda,
uluslararası mevzuat hükümleri ve UBAK Kullanım Kılavuzu esas alınarak işlem
tesis edilecektir.
Bilgi
ve gereğini rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür
EK: 2 Adet Yazı
DAĞITIM: Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge
Müdürlükleri
T.C.
ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞI
Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğü
Sayı : E-43200378-235.01-3880108
Konu : Ulaştırma
İşlemleri (UBAK İzin Belgeleri / EDS-UBAK
Dijital Sistemi / ECMT Dijital Sistemde
Yaşanan Sorunlar)
TİCARET
BAKANLIĞINA
(Gümrükler
Genel Müdürlüğü)
İlgi : a) 29.07.2026 tarihli ve
E-96603261-120.01.04.03-00124730890 sayılı yazınız.
b) 07.10.2025 tarihli ve
E-43200378-235.01-3071740 sayılı yazımız.
İlgi
(a) yazınızda özetle, 01.01.2026 tarihinde devreye alınan UBAK İzin Belgeleri
Dijital Sisteminin (EDS) uygulamasında gümrük idarelerince karşılaşılan
sorunlar ve tereddütlere dair Uludağ Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğünden
alınan yazıda yer alan hususlara ilişkin Bakanlığımız görüşleri talep
edilmektedir.
Bilindiği
üzere, 1 Ocak 2026 tarihi itibariyle dijital ortama aktarılan UBAK izin
belgelerinin kontrolüne dair yapılacak iş ve işlemlerin nasıl yapılacağına
ilişkin bilgilendirme ilgi (b)'de kayıtlı yazımızla iletilmiş ve akabinde
Bakanlığımızca çevrim-içi eğitimler düzenlenmişti. Bununla birlikte, Uludağ
Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğünün ilgi yazısının incelenmesi üzerine,
taşıtlardan talep edilen UBAK izin belgesi ve seyahat bilgi dokümanının
ibrazında sıkıntılar yaşandığı, UBAK izin belgesi üzerinden ilgili seyahat
bilgi dokümanına ulaşılabilecek şekilde EDS sisteminde düzenleme yapılması
talebi, henüz EDS sistemine giriş yapma yetkisi bulunmayan personel bulunduğu
ve bu durumun da yapılan kontrollerde aksamalara sebebiyet verdiği gibi UBAK İzin belgelerinin
kullanımına dair belirsizliklerin yaşandığı ifade edilmektedir.
Dijital
sisteme geçilmesi ile birlikte her ne kadar uygulamada farklılıklarla
karşılaşılmakta olsa da, temel olarak dijital UBAK İzin belgeleri fiziksel izin
belgeleriyle aynı niteliği taşımakta ve kullanımına dair hususlar UBAK Kullanım
Kılavuzunda yer alan hükümler doğrultusunda uygulanmaktadır. Bu bakımdan, UBAK
izin belgelerinin usulüne uygun bir şekilde kullanılmasını teminen yabancı
plakalı taşıtların gerek dijital UBAK izin belgelerinin gerekse seyahat bilgi
dokümanlarının (söz konusu belgeler üzerinde yer alan benzersiz kodlarla) EDS
üzerinden kontrol edilmesi ve belgelerin usulüne uygun kullanılmaması halinde
gerekli idari müeyyidelerin uygulanması olası haksız rekabete mahal vermemek
adına önem arz etmektedir.
Ayrıca,
Bakanlığımızca UBAK izin belgesi denetimlerinin doğrudan ülkelerin kendi
otomasyon sistemlerinden yapılabilmesine yönelik olarak gerekli girişimlerde
bulunulmuş ve nihayetinde API desteğinin sağlanmasına yönelik adımlar
atılmıştır. Bakanlığımız U-Net Otomasyon sisteminde gerekli düzenlemelerin
yapılmasının akabinde, Bakanlığınız personelince doğrudan Taşıt-2 ekranına
girilecek olan benzersiz kod ile (seyahat bilgi dokümanı üzerinde yer alan)
UBAK izin belgesi kontrolleri gerçekleştirilebilecektir.
Diğer
yandan, ilgi yazıda yer alan ve tereddüt hasıl olduğu belirtilen diğer
hususlara dair uygulamaların aşağıda yer aldığı şekliyle yürütülmesinin uygun
olacağı değerlendirilmektedir:
·
Bakanlığımızca
yapılan bilgilendirme sunumlarında da yer verildiği üzere, Genel Müdürlüğümüzce
Bakanlığınız Bölge Müdürlüklerine kontrol otoritesi yetkisi verilmiş olup
ilgili Gümrük Müdürleri de kullanıcı personele EDS sistemine giriş yapabilme
yetkisi verebilmektedir.
·
Çekici
ve yarı-römork için teknik uygunluk belgesi ve yola elverişlilik belgesinin
taşıtta bulundurulması zorunlu olup söz konusu belgelerin çekiciye ait
olanlarının aynı zamanda EDS sistemine de yüklenmesi zorunludur.
·
EDS
platformuna yüklenen belgelerin görüntülenebilmesi için uygun formatta olması,
Kiril alfabesi kullanımından kaynaklı görüntüleme sorunları, EDS platformunun
oturumu süresinin uzatılması gibi tüm diğer hususlar ITF Sekretaryasına
iletilecektir.
Bilgilerinize
ve dijital UBAK İzin belgelerinin kontrolünün yukarıda yer alan hükümler
doğrultusunda yapılması hususunda gereğini arz ederim.
Dr. Çağlar TABAK
Bakan a.
Genel Müdür
SE