e-ATA Karnesi için e-ATA TR programına yapılan eklemeler ile güncellenen e-ATA Karnesi kullanım kılavuzu
T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı :E-73421605-134.13-00067797818
Konu :E-ATA-TR Programı
04.10.2021 / 67797818
DAĞITIM YERLERİNE
İlgi :11.06.2021 tarihli ve
E-73421605-134.13-00064685309 sayılı
yazımız.
İlgide kayıtlı yazımızda e-ATA/TR
programının işleyiş esaslarına ilişkin 2021/17 sayılı
Genelge ve e-ATA/TR Kullanım Kılavuzu Bölge Müdürlüklerinize iletilerek,
programa ilişkin olarak bilgi verilmiştir.
Konuya ilişkin olarak yapılan çalışma sonucunda ATA Karnesi kapsamı eşyaya
ilişkin yapılan muayene ve kontrol işlemlerinde bahse konu eşyanın kısmi
muafiyete tabi tutularak geçici ithalatı kapsamında gümrük vergilerinin
alınmasına karar verilmesi durumunda vergi girişinin yapılabilmesini teminen;
işlemler menüsü altında "Vergiler" sekmesi oluşturularak vergi türü,
vergi matrahı ve oranlarının girilerek sistem tarafından "tahakkuk eden
toplam vergi*%3*rejim bitiş tarihine kalan ay sayısı" hesaplaması
yapılması mümkün hale getirilmiştir.
Bu kapsamda e-ATA/TR Kılavuzu güncellenmiş olup, yukarıda
bahse konu vergi ekranı üzerinde yapılacak işlemler mezkur kilavuza
eklenmiştir. Bahse konu uygulama e-ATA/TR programı üzerinde 30.09.2021 tarihi
itibariyle gerçek ortama aktarılmıştır.
Bağlantı gümrük idarelerinizin konuya ilişkin olarak bilgilendirilmesi
hususunda bilgi ve gereğini rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür
Ek :1 Adet Kılavuz
Dağıtım:
Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri
e-ATA/TR PROGRAMI MÜKELLEF
KILAVUZU
GÜMRÜKLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Elektronik Gümrük İşlemleri Dairesi
I.
GENEL HÜKÜMLER
e-ATA/TR Programı ülkemize giriş
veya ülkemizden çıkış yapan ATA Karneleri kapsamındaki eşyanın, tüm gümrük
işlemlerinin yapılacağı web tabanlı elektronik bir platformdur. Söz konusu
program sayesinde ATA Karnesi kayıtlarının hem gümrük idarelerinde hem de
mükelleflerin kayıtlarında elektronik ortama taşınması hedeflenmiştir.
e-ATA/TR Programı, Türkiye Odalar
ve Borsalar Birliği (TOBB) tarafından kullanılan ATAK programı ile entegre
edilmiş olup, Türk menşeli ATA Karnelerinin bilgilerinin (eşya listesi dahil)
gümrük sistemlerine otomatik olarak çekilmesine yönelik çalışma yapılmıştır.
Bu kapsamda, e-ATA/TR Programı
üzerinden gümrük idarelerine verilecek olan ATA Karnesi beyanlarının aşağıda
yer alan hususlara göre yapılması gerekmektedir.
a)
e-ATA/TR Programına Giriş Yapılması
ve Yetkilendirme
1.
e-ATA/TR
Programına https://uygulama.gtb.gov.tr/eATA/#/login
adresinden veya Bakanlığımızın e-işlemler menüsü üzerinden giriş yapılır.
2.
ATA
Karnesi beyanını, ATA Karnesi hamili, ATA Karnesi hamilinin temsilcisi ve
zaruri durumlarda irtibat servisi memuru ATA Karnesi hamilinin bilgileri ile
giriş yaparak verir.
3.
e-ATA/TR
Programına TCKN, VKN veya Pasaport numarası ile giriş yapılabilir. Giriş
yapılmadan önce söz konusu programın giriş ekranında "Mükellef" seçeneğinin
seçilmiş olmasına dikkat edilmelidir.
b)
ATA Karnesi Beyanı Oluşturulması
1.
e-ATA/TR
Programına giriş yapıldıktan sonra, ekranın sol tarafındaki menüde veya ekran
üzerinde yer alan "Beyan Oluştur/Düzenle" seçeneğine tıklanır.
2.
Açılan
sayfa üzerinde aşağıdaki ekran görüntüsünde de gösterildiği üzere, sağ üst
tarafta yer alan "yeni beyan" veya "beyan getir" seçenekleri, yapılmak
istenilen işleme göre seçilir.
3.
"Yeni
Beyan" seçeneği seçildiğinde aşağıda yer alan ekran üzerinde gösterilen ATA
Karnesi beyan ekran açılacaktır.
4.
ATA
Karnesi beyan ekranı üç ayrı kısımdan oluşmaktadır.
i.
Karne
Hamili Bilgileri,
ii.
ATA
Karnesi Bilgileri,
iii.
Araç
ve Transit Bilgileri,
i.
Karne Hamili Bilgileri
1.
"Karne
Hamili Bilgileri" üzerinde, sisteme giriş yaparken kullanılan TCKN, VKN veya
Pasaport numarası otomatik olarak çıkacaktır. Ayrıca diğer iletişim ve adres
bilgileri ise Türk menşeli ATA Karnelerinin geçici ihracat işlemleri için 2600
rejim koduyla beyan verilmesi sırasında otomatik olarak sistem tarafından
doldurulacaktır.
5.
Türkiye
Gümrük Bölgesine, geçici ithalat veya transit amaçlarıyla ilk defa giriş
yapacak olan ATA Karnesi için yukarıda bahse konu bilgiler manuel olarak
doldurulacaktır.
ii.
ATA Karnesi Bilgileri
1.
"ATA
Karnesi Bilgileri" ekranında eşyanın sunulacağı gümrük idaresi, hangi rejime
tabi tutulacağı ve diğer genel bilgiler yer alır.
2.
Eşyanın sunulacağı gümrük idaresi "İşlem
Yapılan Gümrük İdaresi" alanında seçilir.
3.
ATA
Karnesi kapsamı eşyanın hangi rejime tabi tutulacağı "Rejim Kodu" alanında
belirlenir. Bu rejimler ise 2600, 5800, 6326, 3158, ATA/TR-GİRİŞ VE
ATA/TR-ÇIKIŞ transit rejimlerinden oluşur. Bahse konu rejimler ikinci bölümde
detaylı bir şekilde anlatılacaktır.
4.
"ATA Karne No" alanında ise ATA Karnesinin
numarası yazılır. Eğer ATA Karnesi Türk menşeli ise karne numarası yazıldıktan
sonra "TOBB ATA Karne Bilgilerini Getir" açıklamasını haiz olan butona
basılarak karne bilgileri sisteme çağrılır.
5.
"Önceki Beyan" alanında ise aşağıda yer alan
durumlarda, e-ATA/TR programı üzerinde daha önceden alınan tescil numaraları
yazılarak bilgiler otomatik olarak çağrılır ve beyanlar birbirine bağlanır.
a.
Yurt
dışına 2600 rejim kodu ile gönderilen eşyanın yeniden ithalatında sınır
gümrüğünde "6326"
rejim kodu ile beyan açılırken,
b.
5800
rejim kodu ile geçici olarak ithal edilen eşyanın 3158 rejim kodu ile sınır
gümrüğünde yeniden ihracatının gerçekleştirilmesi durumunda,
c.
Türkiye
Gümrük Bölgesini transit olarak geçecek ATA Karnesi kapsamı eşyanın için çıkış
sınır gümrüğünde ATA/TR-ÇIKIŞ ile yurt dışı edilecek olması durumunda,
d.
Mükellefin
tercihine bağlı olarak 5800 veya 6326 rejim kodlu geçici/yeniden ithalat
beyannamelerinin bir iç gümrükte verilmesi durumunda ATA/TR -GİRİŞ rejiminde,
e.
Mükellefin
tercihine bağlı olarak 2600 ve 3158 geçici/yeniden ihracat beyanlarının bir iç
gümrükte verilmesi durumunda ATA/TR -ÇIKIŞ rejiminde,
Yukarıda sayılan durumlarda önceki
beyan alanına ilgili ATA Karnesi tecil numarası yazılarak bilgilerin getirilmesi
mümkündür.
6.
ATA
Karnesinin geçerlilik tarihi (yabancı ATA Karnelerinde) aşağıda gösterildiği
üzere belirlenir.
7.
ATA
Karnelerinin diğer alanlarının (düzenleyen ülke, dip koçan numarası, hareket
gümrüğü vs.) bilgileri sisteme kaydedilir. Eşyanın giriş çıkış amacı ise
aşağıdaki ekran görüntüsünde görüldüğü üzere, sunulan seçeneklerden uygun olanı
seçilerek kaydedilir.
iii.
Araç ve Transit Bilgileri
1.
Eşyanın
geldiği ve gittiği ülke bilgilerine veri girişi yapılması, istatistik amaçlı
olarak tüm ATA Karnesi beyanlarında zorunludur.
2.
Eşyanın
ATA Karnesi kapsamında transit rejimine tabi tutulması durumunda varış gümrük
idaresi, transit süresi mühür numarası ve plaka alanlarının doldurulmuş olması
gerekmektedir.
3.
Mükellefin
tercihine bağlı olarak, bir iç gümrük idaresinde 2600/3158 rejim kodlu bir
geçici/yeniden ihracat beyanı verilmesi durumunda 2. Maddede belirtilen transit
bilgileri doldurulur. Söz konusu bilgiler, çıkış gümrüğüne sunulacak olan
ATA/TR-ÇIKIŞ beyanı üzerinde otomatik olarak çekilir.
ATA Karnesinin genel bilgiler
ekranındaki bilgileri girildikten sonra ekranın sağ alt köşesinde yer alan
"kaydet" butonuna tıklanır ve ATA Karnesi beyanı kaydedilir.
c)
ATA Karnesinin Eşya Listesinin
Oluşturulması/Yüklenmesi
1.
Genel
bilgileri kaydedilen ATA Karnesinin sağ üst kısmında yer alan "Eşya Listesi"
butonuna tıklanarak ATA Karnesinde yer alan eşyanın bilgileri girilir. ( Türk
menşeli ATA Karnelerinde söz konusu bilgiler TOBB 'un sistemlerinden çekilerek
otomatik olarak getirilecektir.)
2.
Açılan
eşya listesi ekranı üzerinde üst sağ tarafta yer alan buton ile manuel olarak
"Yeni Eşya Satırları Eklenmesi" mümkün olduğu gibi, herhangi bir excel dosyası
ile toplu olarak eşya bilgilerinin yüklenmesi de mümkündür.
3.
Eşya
listesinin excel olarak yüklenebilmesi için, örnek dosya formatının üstte
görünen ekrandan indirilerek kaydedilmesi ve verilerin söz konusu dosya üzerine
işlenerek sisteme yüklenmesi gerekmektedir.
4.
E-ATA/TR
programına yüklenen eşya satırlarına ilişkin olarak sonradan herhangi bir
düzeltme yapılmak isteniyorsa aşağıdaki ekran görüntüsünde de görüleceği üzere,
satır bazında "güncelleme" yapılabilecek veya söz konusu satır tamamen
silinebilecektir.
5.
ATA
Karnesinin beyan bilgileri ve eşya listesi bilgileri tamamlandıktan sonra "Gümrüğe
Gönder" butonuna basılarak ATA Karnesi beyanı gümrüğe sunulur.
6.
Bu
aşamadan sonra beyanın statüsü "gümrüğe gönderildi" olarak güncellenir ve söz
konusu beyana sistem tarafından bir numara atanır. (Örnek 21066666AK000001)
d)
Gümrüğe Sunulan/İşlemleri
Tamamlanan Beyanların e-ATA/TR Üzerinde Bulunması
1.
Kullanıcı
tarafından daha öncesinde verilen beyanlar, "Beyanlarım" sekmesinde açılacak
ekran üzerinde görülebilir.
2.
Eğer
belirli bir kriter girilerek hızlı arama yapılmak isteniliyor ise "Filtrele"
butonuna basılarak açılacak olan ekran üzerinde kriterler belirlenerek ATA
Karnesi veya beyan bilgisi bulunabilir.
3.
ATA
Karnesi için verilen beyan numarası biliniyor ve söz konusu numara ile karne
bilgileri çağrılmak isteniliyor ise ana menü üzerinde "Beyan Getir" seçeneği
kullanılabilir.
II.
ATA KARNESİ İÇİN KULLANILABİLECEK
REJİMLER VE İŞ AKIŞLARI
e-ATA/TR Programı üzerinde ATA Karnelerinin
geçici ithalat, geçici ihracat, yeniden ithalat/ihracat ve transit işlemleri
yapılır. Söz konusu işlemler için BİLGE Sistemi üzerinde ayrıca bir beyan
verilmez.
a.
2600 Rejim Kodu ile Geçici İhracat
İşlemleri
1.
Türk
menşeli ATA Karnelerinin geçici ihracat işlemleri için 2600 rejim kodu seçilir.
Söz konusu rejim kodu ile yapılacak işlemlerde beyan verilirken ATA Karnesi
numarası yazıldığında ATA Karnesi bilgileri ve eşya listesine ait bilgiler TOBB
sistemlerinden otomatik olarak çekilecektir.
2.
Eğer
2600 rejim kodu ile tescil edilen beyan, bir sınır gümrük idaresine sunuluyorsa
söz konusu beyanın muayene ve kontrol işlemlerinin bitirilmesini müteakip eşya
yurt dışı edilir.
3.
2600
rejim kodlu beyan bir iç gümrük idaresine sunulmuş ve yurt dışına çıkacağı
sınır gümrük idaresine kadar transit rejimine tabi olması isteniyor ise, 2600
üzerinde transit bilgileri doldurularak iç gümrük idaresine sunulur (transit
süresi ve varış gümrük idaresi dâhil)
4.
2600
rejim kodlu beyan, ATA/TR-ÇIKIŞ transit rejiminde bir beyan açılarak önceki
beyan alanına yazılır ve söz konusu 2600 rejim kodlu beyanın bilgileri
çağrılarak transit beyanı otomatik olarak doldurulur. ATA/TR-ÇIKIŞ beyanında
eşyanın yurt dışı edileceği gümrük idaresinin, işlem yapılan gümrük idaresi
olarak belirlenmesi gerekmektedir.
b.
6326 Rejim Kodu ile Geçici olarak
İhraç Edilen Eşyanın Yeniden İthal Edilmesi
1.
Geçici
olarak ihraç edilen Türk menşeli ATA Karnesi kapsamı eşyanın yeniden ithali
için 6326 rejim koduyla beyan açılır. Söz konusu beyan bir sınır gümrüğüne
verilmek isteniyor ise 6326 rejim kodlu beyanın işlem yapılan gümrük idaresi
sınır gümrüğü olarak belirlenir. Önceki beyan alanına da 2600 rejim kodu
beyanın numarası yazılır.
2.
6326
rejim kodlu beyan, bir iç gümrük idaresinde verilmek isteniyor ve ATA Karnesi
kapsamı eşya söz konusu gümrüğe kadar transit rejimi ile gönderilmek isteniyor ise
varış gümrük idaresi bir iç gümrük idaresi olan ve işlem yapılan gümrük idaresi
de eşyanın Türkiye'ye giriş gümrük idaresi olan bir ATA/TR-GİRİŞ transit
beyannamesi açılır. Söz konusu transit beyannamesi üzerinde de 2600 rejim kodlu
beyan önceki beyan olarak refere edilir ve bilgilerin otomatik olarak
doldurulması sağlanır.
3.
2.
Madde kapsamındaki eşyanın iç gümrüğe varışından önce 6326 rejim kodlu beyan işlem
yapılmak istenilen gümrük idaresine sunulur. İç gümrüğe sunulacak 6326 rejim
kodlu beyan üzerinde ATA/TR-GİRİŞ beyanı refere edilerek bilgiler çağrılır.
4.
İç
gümrük idaresinde işlemleri tamamlanan 6326 rejim kodlu beyan kapandığında hem
ATA/TR-GİRİŞ transit beyanı hem de 2600 geçici ihracat beyanı kapanmış statüye
ilerler.
c.
5800 Rejim Kodu ile ATA Karnesi Kapsamında
Geçici İthalat
1.
Yabancı
menşeli ATA Karnesi kapsamı eşyanın geçici olarak ithal edilmesi için 5800
rejim kodu kullanılır.
2.
Geçici
ithalat için verilecek olan beyan sınır gümrüğüne sunulabileceği gibi sınır
gümrüğünde ATA/TR-GİRİŞ transit rejiminde bir beyan ile iç gümrüğe sevk
edilerek, iç gümrük idaresine de sunulabilir.
3.
5800
kapsamındaki geçici ithalat işlemi bir iç gümrük idaresinde yapılmak isteniyor
ise ATA/TR-GİRİŞ transit rejiminde bir transit beyanı açılarak sınır gümrük
idaresine beyan verilir. Varış gümrük idaresi olarak da iç gümrük idaresi
seçilir.
4.
ATA
Karnesi kapsamı eşya iç gümrük idaresine varmadan 5800 rejim kodu ile beyan
doldurularak iç gümrük idaresine sunulur.
5.
İç
gümrük idarelerine sunulan 5800 rejim kodlu beyanların önceki beyan alanında ATA/TR-GİRİŞ
türünde bir beyanın eklenmiş olması gerekmektedir.
d.
3158 Rejim Kodu ile Geçici Olarak
İthal Edilen ATA Karnesi Kapsamı Eşyanın Yeniden İhracatı
1.
Yabancı
menşeli ATA Karnesi kapsamı eşyanın geçici olarak ithalinden sonra tekrar yurt
dışı edilmesi, başka bir deyişle yeniden ihracatı için 3158 rejim kodu
kullanılır.
2.
Yeniden
ihraç edilecek eşya için sınır gümrüğünde 3158 rejim kodunda beyan tescil
edilip işlemleri sonlandırılabileceği gibi, bir iç gümrük idaresinde 3158 rejim
kodunda beyan tescil edilerek ATA/TR-ÇIKIŞ transit rejim türünde bir beyanın
varış gümrüğü olan sınır gümrüğüne sunulmasıyla da yeniden ihracat işlemi
yapılabilir.
3.
İç
gümrük idaresinde 3158 rejim kodunda tescil edilen beyanların üzerinde
araç/transit bilgilerinin ve ayrıca varış gümrük idaresinin yazılması
zorunludur.
4.
İç
gümrük idaresinde tescil edilen 3158 rejim kodundaki beyanın yurt dışı edilerek
işlemlerinin sonlanması için bir ATA/TR-ÇIKIŞ rejimine bağlanması
gerekmektedir.
e)
ATA Karnesi Kapsamında Türkiye
Gümrük Bölgesinden Transit Olarak Geçen Eşya
1.
ATA
Karnesi kapsamında Türkiye Gümrük Bölgesi'ni transit olarak geçen eşya için,
giriş gümrüğüne gelmeden önce ATA/TR-GİRİŞ rejim türündeki transit beyanı,
giriş gümrük idaresine sunulur.
2.
ATA/TR-GİRİŞ
rejim türündeki transit beyanı üzerinde varış gümrüğü olarak çıkış yapılacak
gümrük idaresi belirlenir.
3.
Türkiye
Gümrük Bölgesi'nden çıkış yapılacak gümrük idaresine varıştan önce ATA/TR-ÇIKIŞ
rejim türündeki transit beyanı çıkış gümrük idaresine sunulur. Söz konusu çıkış
beyanı üzerinde önceki beyan alanında ATA/TR-GİRİŞ rejim türündeki transit
beyanı refere edilir ve bilgiler çağrılarak beyan otomatik olarak doldurulur.
4.
ATA/TR-ÇIKIŞ
rejim türündeki transit beyanı çıkış gümrüğünde onaylanarak sonlandırıldığında,
ATA/TR-GİRİŞ rejim türündeki transit beyanı da otomatik olarak kapanır ve
eşyanın yurt dışı edilmesiyle birlikte transit rejimi ibra edilir.
III.
ATA KARNESİ KAPSAMI EŞYANIN KISMİ MUAFİYETE
TABİ TUTULMASI
1.
Muayene
kontrol işlemleri esnasında, ATA Karnesi kapsamı eşyanın kısmi muafiyet
kapsamında olduğunun anlaşılması durumunda, muayene memurunca aşağıda
belirtildiği şekilde işlem yapılması gerekmektedir.
-
İşlemler
menüsü altında yer alan vergiler sekmesi seçilir.
-
Kısmi
muafiyet kapsamı eşya için GTİP tespiti yapıldıktan sonra, söz konusu eşyaya
tekabül eden vergi, muayene memurunca belirlenir ve aşağıda yer alan ekran üzerinde
veri girişi yapılır.
-
Eşyanın
geçici ithalatı için belirlenen rejim bitiş tarihine kadar geçecek süreye
tekabül eden ay sayısı en üstte solda yer alan kutuya girilir.
-
Eşyaya
isabet eden vergi türü ve vergi matrahı girilip, yüzde oranı seçilir.
-
Tüm
vergiler sisteme işlendikten sonra program tarafından, tahakkuk eden vergiler
toplanarak eşya için verilen geçici ithalat süresi (ay sayısı)*0.03 ile çarpılarak
ATA Karnesi kapsamı eşya için tahakkuk eden toplam vergi hesaplanır.
-
Hesaplanan
toplam tahakkuk tutarı ATA Karnesi genel bilgiler ekranında sistem tarafından
ayrıca gösterilir.
-
Vergi
girişi tamamlanan ATA Karnesi beyanının muayene onayı verilmesi sırasında kısmi
muafiyet seçeneğinin seçilmesi gerekmektedir. Kısmi muafiyet seçilmeyen ancak
vergi girişi yapılan karnelerin muayene işleminin tamamlanmasına izin verilmez.