İran plakalı araçların girişleri sırasında yapılacak sigorta kontrolü güvence hesabı

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :91193492-225.99- Konu : 04.12.2013 / 21068 GÜMRÜK VE TİCARET BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜNE İlgi :23.10.2013 tarihli, 18401 sayılı yazımız. İlgi yazımız konusu hususlar ile alakalı olarak, yolcu taşımacılığı yapan İran plakalı araçların Türkiye'ye girişleri sırasında yapılacak sigorta kontrolü hakkında Güvence Hesabından alınan 28.11.2013 tarihli ve 16288 sayılı yazının bir örneği ilişikte gönderilmiştir. Bilgi ve gereğini rica ederim. Muammer TANRIVERMİŞ Bakan a. Daire Başkanı Ek: 1 Yazı DAĞITIM: Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlükleri GÜVENCE HESABI 28.11.2013 / 16288 T.C. GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü İlgi :12.07.2013 tarihli ve 9635 sayılı yazımız. İlgi yazımızda Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, Türkiye Cumhuriyeti ile İran Cumhuriyeti arasında 12.12.1995 tarihinde yapılan Uluslar arası Karayolu Taşımacılığı Anlaşması gereği İran plakalı araçların Türkiye'ye girişleri sırasında Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortalarını yaptırmalarının zorunlu olduğu, bu sigortaların yaptırılmaması halinde, meydana gelen kazalardan dolayı uğranılan bedeni zararlardan Güvence Hesabı'nın sorumlu olacağı yönünde görüş bildirmiş ve bu görüş doğrultusunda İran plakalı bir aracın karıştığı kazadan dolayı, kazada ölenlerin yakınlarının açtıkları dava sonucunda Güvence Hesabı'nın 279.805.34 TL tazminat ödenmesine mahkum edilmiştir. Önceden bu tazminat nedeniyle sayın Müsteşarlığınıza durum hakkında bilgi verilmiş ve İran plakalı araçların gümrük kapılarından girişleri sırasında bu sigortaların kontrol edilmesi gerektiği hususu bilgilerinize sunulmuştur. Ancak, Yargıtay bu konudaki görüşünü ekte sunulan kararla değiştirmiş bulunmaktadır. İran plakalı (IR-21876) aracın 08.09.2008 tarihinde Ağrı ilimizde yaptığı kaza sonucu vefat eden İran vatandaşı için Kurumumuz aleyhine Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası kapsamında açılan dava, Şişli 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2009/103 E. 2011/28 K. Ve 01.02.2011 tarihli ilamı ile ret edilmiştir. Yerel Mahkeme gerekçesinde: "Türkiye ile İran arasında imzalanan Uluslar arası Karayolu Taşımacılığı Anlaşması'nın 20/b madde uyarınca yolcuları taşıtın tescilli olduğu ülkenin kanun ve nizamlarına göre sigortaya tabi tutulacağının ifade edildiği böylece İran tescilli araç nedeniyle yolculara koruma getiren Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası ve Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası yaptırma zorunluluğu bulunmadığından davalı Güvence Hesabı'nın 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu uyarınca sorumluluğunun doğduğunu söyleyebilme olanağı yoktur" demektedir. Yerel Mahkeme kararının davacı tarafından temyizi üzerine İlam, Yargıtay 11. H.D 2011/9687 E. Sayılı kararı ile bozulmuştur. Karar düzeltme üzerine yerel Mahkeme ilamı, Yargıtay 11 H.D 2013/4613 E. 2013/9478 K. Ve 09.05.2013 tarihli kararı ile bozma kararı kaldırılarak onanmıştır. Yargıtay Dairesi önceki kararlarının aksine, Anlaşmanın 20/b maddesine dayanmış ve yolcular için aracın tescil edildiği ülke olan İran'da yürürlükte olan kanun ve nizamlara uygun olarak sigorta düzenlenebileceği, dava konusu can sigortası ile ilgili olarak İran'da geçerli olan sigortaların uygulanabileceği, sorumluluk sigortası açısından ise yabancı plakalı araçların Karayolları Trafik Kanunu'nun 91 inci maddesi uyarınca gümrükte Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası dışında sigorta yaptırma zorunluluğu bulunmadığından Güvence Hesabı'nın dava konusu istemden sorumlu olmadığı belirtilmektedir. Yargıtay'ın değişen bu kararıyla, İran plakalı araçlar için gümrükten geçişleri sırasında sadece uluslar arası kabul görmüş Yeşil Kart Sigortasının olması gerektiği, bu sigortanın olmaması halinde ise, Karayolları Trafik Kanunu'nun 91 inci maddesinin son fıkrası gereği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Sorumluluk (Trafik Sigortası) Sigortası yaptırılmasının zorunlu olduğu sonucuna varılmıştır. Bilgilerinize arz ederiz. Saygılarımızla. GÜVENCE HESABI Abdülkadir KÜÇÜK Yavuz BOZTAŞ Hesap Müdürü Yetkili EKLERİ 1- Yargıtay 11. H.D. 2013/4613 E. Sayılı sureti. T.C. YAGITAY 11. Hukuk Dairesi ESAS NO :2013/4613 KARAR NO :2013/9478 YARGITAY İLAMI MAHKEMESİ :İSTANBUL 12. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ TARİHİ :01/02/2011 NUMARASI :2009/103-201128 DAVACI :SOUSANBAR ESLAMPANAH DAVALI :GÜVENCE HESABI Taraflar arasında görülen davada İstanbul 12. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 01.02.2011 gün ve 2009/103-2011/28 sayılı kararı bozan Daire'nin 14.11.2012 gün ve 2011/9687-2012/18176 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki