Turistik kolaylıklardan faydalanarak getirilen taşıtlarının geçici ithalatında süre hasaplaması, araç sahibi, vekalet, yurt dışında ikamet zorunluluğu vs diğer tüm hususlard açıklamalar
T.C.
GÜMRÜK VE TİCARET
BAKANLIĞI
Gümrükler Genel
Müdürlüğü
Sayı :72093537-010.05
Konu :Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına
İlişkin Gümrük Genel Tebliği
02.06.2016 /
16424879 yazıda
ilgi tutulmuştur
01.07.2016 /
17170110 yazıda
Emekliler için farklı süre hesabı
04.07.2018
/ 35596158 yazıda
ilgi tutulmuştur
08.01.2024
/ 92644940 yazıda
ilgi tutulmuştur
04.08.2025 /
112036508 yazıda
ilgi tutulmuştur
04.12.2015
/ 12203142
DAĞITIM
YERLERİNE
29/9/2009
tarihli ve 2009/15481
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan 4458 Sayılı Gümrük
Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Kararın 20
nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendinde
25.07.2015 tarihinde, aynı Kararın 20 nci maddesinin birinci fıkrasının (c)
bendinin (5) numaralı alt bendinde 13.10.2015 tarihinde yapılan değişiklikle
Türkiye gümrük bölgesine getirilen kişisel kullanıma mahsus kara taşıtlarına
verilecek süre iki yıla (730 gün) çıkarılmıştır.
Bu
çerçevede, Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği (Seri
No:
1)'nin 6 ncı maddesinin birinci ve ikinci fıkraları değiştirilmiş, Tebliğe
geçici 2 inci madde eklenmiştir.
Yapılan
Tebliğ değişikliği ile taşıtlara verilecek sürenin kişinin yurtta kalma
süresinden uzun olamayacağı, düzenleme öncesinde geçici ithali gerçekleştirilen
taşıtlardan; izin süreleri devam edenlerin bu sürelerinin 730 güne
tamamlanacağı, süresi içinde yurtdışına çıkarılmaması nedeniyle cezalı duruma
düşenlerin sürelerinin ceza uygulanmaksızın uzatılacağı, sürelerin tamamı kullanılmadan
yurtdışına çıkarılan taşıtların tekrar Türkiye'ye girişinde izin sürelerinin
yeni düzenlemeye göre hesaplanacağı hükme bağlanmıştır.
Yeni
düzenlemeyle birlikte uygulamada yaşanabilecek aksaklıkların önüne geçilmesi açısından
aşağıda yer alan hususlara azami dikkat gösterilmesi gerekmektedir.
1.
Taşıtın Türkiye gümrük bölgesi dışında yerleşik bir kişi adına ve bu bölge
dışındaki ikamet yerinde tescil edilmiş olması ya da Türkiye gümrük bölgesi
dışında yerleşik bir kişiye ait olduğunun belgelendirilmesi gerekmektedir.
Türkiye
gümrük bölgesi dışında yerleşik kişi olağan durumda Türkiye gümrük bölgesi dışında
ikamet eden gerçek kişi ya da Türkiye gümrük bölgesi dışında kayıtlı işyeri
bulunan tüzel kişi olarak tanımlanmıştır. Yerleşim yeri ise kişinin Türkiye'ye
giriş yapmak istediği tarihten geriye doğru 365 gün içerisinde en az 185 gün
yaşadığı yerdir. Bu nedenle taşıt programına kayıt yapılmadan taşıtı ile
beraber ülkemize giriş yapacak kişinin son 365 gün içerisinde 185 gün
yurtdışında kalıp kalmadığı EGM Yolcu Sorgulama Programından kontrol edilir.
2.
Taşıtın mülkiyet sahibi dışında olan başka bir şahıs tarafından vekâleten
getirilmesi durumunda hem vekâleten taşıtı getiren hem de araç sahibinin
Türkiye gümrük bölgesi dışında yerleşik olma durumu EGM yolcu programından
kontrol edilir. Her ikisinin de şartı sağlaması durumunda taşıtın girişine izin
verilir.
3.
Yabancı uyruklu kişilerin (mavi kart hamili olanlar hariç) taşıtlarına
verilecek süre bu kişilerin Türkiye'de kalma süresinden uzun olamaz. 5683[1] sayılı Yabancıların Türkiye'de İkamet ve Seyahatleri
Hakkında Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasındaki sürenin yeniden
belirlenmesine ilişkin 2011/2306
sayılı Bakanlar Kurulu Kararına göre yabancı ülke vatandaşları Türkiye'de 180
gün içerisinde toplam 90 gün süre ile kalabilir. Bu nedenle turistik
kolaylıklar kapsamında yabancı uyruklu kişinin taşıtına 180 gün içerisinde en
fazla 90 günlük süre verilir.
4.
Türkiye'de oturma izni bulunan yabancı uyrukluların taşıtlarına verilecek süre ikamet
tezkeresinde belirtilen süre kadar uzatılır. Bu süre yirmidört aydan uzun
olamaz.
Örneğin
15.11.2015 tarihinde süre uzatımı için başvuran ve oturma izni bulunan yabancı
ülke vatandaşının ikamet tezkeresinde 30.03.2016 tarihine kadar oturma izninin bulunduğu
belirtilmekteyse kişinin taşıtına verilen süre 30.03.2016 tarihine kadar
uzatılır.
5.
Bahsi geçen Bakanlar Kurulu Kararlarının yayım tarihlerinde Türkiye'de mevcut
ve yurtta kalma süreleri bulunan taşıtlar hakkında Tebliğin geçici 2 nci
maddesi uyarınca işlem yapılır.
Örneğin
01.07.2015 tarihinde ülkemize giriş yapmış olan taşıta turistik kolaylıklar kapsamında
180 gün süre verilmiş ise süre uzatımı yapılırken taşıtın giriş yaptığı
01.07.2015 tarihi esas alınır ve son çıkış tarihi program üzerinden 30.06.2017
olarak düzeltilir.
6.
Bahsi geçen Bakanlar Kurulu Kararlarının yayım tarihlerinden önce sürelerini tamamlamadan
yurtdışına çıkış yapıp sonrasında geri dönen kişi ve taşıtlardan;
a)
Çıkış ile giriş tarihleri arasında ki süre 185 günü geçmemişse, bunlara
Tebliğin 6 ncı maddesinin 4 üncü fıkrası uyarınca arta kalan süre (730 gün
dikkate alınarak) verilir.
01.05.2015
tarihinde Türkiye gümrük bölgesine taşıtıyla beraber ilk defa gelen kişinin
taşıtına 6 ay süre verildiği varsayıldığında; bu taşıt 3 ay kalarak 01.08.2015
tarihinde yurtdışına çıkıp, 01.11.2015 tarihinde Türkiye gümrük bölgesine
tekrar geldiğinde, kişi bu sürede başka bir araç getirmemiş ve Türkiye gümrük
bölgesi dışında yerleşik ise bu taşıta arta kalan 21 ay süre verilir.
Söz
konusu örnekte kişi 01.10.2015 ila 30.10.2015 tarih aralığında başka bir araçla
Türkiye'de bulunmuş ise bu defa kişinin Türkiye'de araçla kaldığı 4 aylık süre
dikkate alınarak arta kalan 20 aylık süre verilir.
b)
Çıkış ile giriş tarihleri arasında ki süre 185 günü geçmişse, bunlara Tebliğin
6 ncı maddesinin 4 üncü fıkrası uyarınca 730 gün süre verilir.
01.10.2014
tarihinde Türkiye gümrük bölgesine taşıtıyla beraber ilk defa gelen kişinin
taşıtına 6 ay süre verildiği varsayıldığında; bu taşıt 5 ay kalarak 01.03.2015
tarihinde yurtdışına çıkıp, 01.11.2015 tarihinde Türkiye gümrük bölgesine
tekrar geldiğinde, hak sahibi bu sürede başka bir araç getirmemiş ve Türkiye
gümrük bölgesi dışında yerleşik ise bu taşıt son giriş tarihinden itibaren
Türkiye gümrük bölgesinde 730 gün süreyle kalabilir.
Söz
konusu örnekte kişi 01.09.2015 ila 15.09.2015 tarih aralığında aynı yada farklı
bir araçla Türkiye'de bulunmuş ise bu defa süre hesabı (a) bendine göre
yapılır.
7.
Bahsi geçen Bakanlar Kurulu Kararlarının yayım tarihlerinden önce sürelerini tamamlayarak
yurtdışına çıkış yapan taşıt ve kişiler hakkında Tebliğin 6 ncı maddesinin 3 üncü
fıkrası uyarınca işlem yapılır.
01.04.2015
tarihinde ilk defa Türkiye gümrük bölgesine gelen kişi ve taşıta 6 ay süre verildiği
ve taşıtın 6 ay kalarak 28.09.2015 tarihinde yurtdışına çıkış yaptığı
varsayıldığında; aynı kişi tarafından 01.11.2015 tarihinde Türkiye gümrük
bölgesine tekrar taşıt getirilirse taşıtın girişine izin verilmez. Aynı kişi
31.03.2016 tarihinden önce Türkiye'ye taşıt getiremez.
8.
Tebliğin geçici 2 nci maddesi uyarınca bahsi geçen Bakanlar Kurulu Kararlarının
yayım tarihlerinden önce sürelerini tamamlamasına rağmen yurtdışına çıkış
yapmayan taşıtların süreleri 730 güne tamamlanır.
01.01.2015
tarihinde ilk defa Türkiye gümrük bölgesine gelen taşıta 6 ay süre verildiği varsayıldığında;
bu taşıt süresi içerisinde yurtdışına çıkmayıp cezalı duruma düşmüşse taşıtın süresi
730 güne tamamlanarak program üzerinden son çıkış tarihi 11.12.2016 olarak
düzeltilir.
9.
Sürelerin tamamı kullanılmadan yurtdışına çıkarılan taşıtların tekrar
Türkiye'ye girişinde hak sahiplerinin Türkiye gümrük bölgesi dışında yerleşik
olma şartını sağlaması gerekmektedir. EGM Yolcu Sorgulama Programından geriye
dönük 365 güne bakılarak şahsın 185 gün yurtdışında bulunup bulunmadığı kontrol
edilir. Yapılan kontrol sonucunda söz konusu şartı taşımayan kişilerin
taşıtlarına geçici ithalat izni verilmez.
01.01.2015
tarihinde taşıtıyla ülkemize giriş yapan yurtdışından emekli kişiye bir yıl süre
verildiği varsayıldığında; bu taşıt 10 ay kalarak 01.11.2015 tarihinde
yurtdışına çıkıp, 15.11.2015 tarihinde Türkiye gümrük bölgesine tekrar
geldiğinde, bu taşıtın 14 aylık süresi bulunmasına rağmen kişi yurtdışında
yerleşik olma şartını kaybettiğinden taşıtın Türkiye'ye girişine izin verilmez.
Diğer taraftan örnekte yer alan taşıt mülkiyet devrini alan Türkiye gümrük
bölgesi dışında yerleşik başka bir kişi tarafından 730 gün süreyle veya
şartları sağlayan vekalet sahibi başka bir kişi tarafından 14 ay süreyle
getirilebilir.
10. Tebliğ eki taahhütname ile gümrük idarelerinden izin almadan
yurtdışına çıkan kişilerin araçları için programa ihbar kaydı konularak haklı
sebepleri bulunmayan kişiler hakkında Gümrük Kanunun 238 inci maddesi uyarınca işlem yapılır. (04.07.2018
/ 35596158 yazı ile
kısmen yürürlüğü kalmamış olup, uygulamada dikkat edilecek hususlar işlenmiştir)
11.
Yapılan denetimler sırasında taşıtları rejim hükümlerine aykırı olarak
kullanan, kullandıran, satan ve devreden kişiler hakkında ayrı ayrı Gümrük
Kanununun 238
inci maddesi uyarınca işlem yapılır.
12.
Gümrük idaresine başvurarak süre uzatım talepleri programda hak sahibi olan kişiler
tarafından bizzat veya noterden alınmış vekaletnameye istinaden doğrudan veya
dolaylı temsilcisi tarafından yapılır. Vekaletnameyle yapılan taleplerde hak
sahibinin Türkiye'de bulunup bunmadığı EGM yolcu programından kontrol edilir.
Tebliğin geçici 2 nci maddesi uyarınca süresi içinde süre uzatım talebinde
bulunmayan kişiler hakkında Tebliğin 17
nci maddesinin 2 nci fıkrası uyarınca Gümrük Kanunu'nun 241 inci maddesinin
1 inci fıkrası uygulanarak işlem yapılır.
13.
Tebliğin 29 uncu maddesi kapsamında vekaletle
yurtdışına çıkarılacak taşıtların haklı sebepler haricinde devir işlemleri son
15 gün içerisinde yapılır.
01.11.2015 tarihinde
yabancı uyruklu bir kişi tarafından Türkiye gümrük bölgesine getirilen taşıta
90 gün süre verildiği varsayıldığında; taşıtın vekaletle yurtdışına
çıkarılmasına ilişkin devir işlemleri 15.01.2016 ila 30.01.2016 tarih aralığında
yapılır. Devralan kişi adına oluşturulan giriş kaydında taşıta 30.01.2016
tarihine kadar süre verilir. (04.08.2025 / 112036508 yazı ile yürürlükten kaldırılmıştır)
14.
Şirketler adına kayıtlı taşıtlar ancak şirket çalışanları veya ortakları
tarafından getirilebilir. Devir işlemleri sadece bu kişilere yapılabilir.
15.
Tebliğ uyarınca taşıt kaşesi süre sonu belirtilerek pasaporta işlenir.
16. İzin süresinin bitimine müteakip 3 (üç) aylık süre içinde
yurtdışı edilen taşıtlar hakkında 4458 sayılı Gümrük Kanunun 241/5-b maddesi
uyarınca işlem yapılır. (04.07.2018 / 35596158 yazı ile
iş bu maddenin yürürlüğü kalmamıştır)
17.
Taşıt Takip Programı üzerinden yapılan kontroller kişilerin ad, soyad ve doğum tarihine
göre gerçekleştirildiğinden bu bilgilerin sisteme girişinde gerekli hassasiyet
gösterilir.
Ayrıca
vekaleten getirilen taşıtların sahiplerinin isimleri ile varsa pasaport
numaraları programa kaydedilir.
Bilgi
ve gereğini rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür V.
DAĞITIM: Tüm Gümrük Ve Ticaret Bölge Müdürlüklerine
[1]PcGK Not: 6458 s.Kanun ile
yürürlükten kaldırılmıştır