Haciz aşamasına gelmiş gümrük vergileri alacaklarının vergi daireleri nezdinde araştırılarak KDV iade alacaklarından tahsilinin yapılabileceği

T.C. BAŞBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı : B.02.1.GÜM.0.06.00.07.203.4518 Konu : 07.05.2009 / 10083 yazıda aynı konu işlenmiştir 06.03.2006 / 05328 GÜMRÜK VE MUHAFAZA BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE Gümrük işlemlerinden doğan haciz aşamasına gelmiş devlet alacağının vergi daireleri nezdinde tespit edilecek KDV iade alacaklarından tahsiline ilişkin Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı'ndan alınan 28.02.2006 tarih ve 12818 sayılı yazının bir örneği ilişikte gönderilmiştir Bilgi ve gereğini rica ederim Şükrü YILDIZ Daire Başkanı EKLER 1- Yazı fot. (2 sayfa) DAĞITIM Tüm Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlüklerine T.C. MALİYE BAKANLIĞI Gelir İdaresi Başkanlığı Sayı : B.07.1.GİB.0.54/5432-567 Konu : 28.02.2006 / 12818 DEVLET BAKANLIĞI (Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğüne) İLGİ :22.03.2004 gün ve B.02.1.GÜM.0.06.00.07.203-4518 sayılı yazınız. İlgide kayıtlı yazınızda, gümrük işlemlerinde doğup haciz aşamasına gelmiş borcu bulunan mükellefler hakkında yapılan araştırma sonucunda katma değer vergisi (KDV) iade alacağı bulunduğu tespit edilenlerin bu alacaklarından cebri takibi yapılan borçların tahsil edilip edilemeyeceği sorulmaktadır. KDV iade alacaklarının nakden ve mahsuben iadesi farklı esaslara bağlanmış ve yapılan düzenlemeler çerçevesinde bu alacakların mükelleflerin vergi dairelerine olan borçlarına, gümrük idareleri ile Sosyal Sigortalar Kurumuna olan borçlarına, ayrıca ortakları ile mal ve hizmet satın aldığı kişilerin sırasıyla vergi dairesi, gümrük idaresi ve Sosyal Sigortalar Kurumuna olan borçlarına mahsubu uygun görülmüştür. Bu durumda, söz konusu alacaklar nakden iade edilebilir aşamaya gelmediği sürece, belirlenmiş şartlar çerçevesinde iadesi uygun görülen mahsuba konu tutarların üçüncü şahıslarca haczi söz konusu olmayıp, bu tür taleplerin borçlunun nakden iade alacağı olmadığı gerekçesiyle reddi icap etmektedir. 6183 sayılı Kanunun üçüncü şahıslardaki menkul malların alacak ve hakların haczi başlıklı 79 uncu maddesinde "hamiline yazılı olmayan veya cirosu kabil senede dayanmayan alacaklar ile, maaş, ücret, kira vesaire gibi her türlü hakların ve fiilen zabıt tanzimi suretiyle haczi kabil olmayan üçüncü şahıslardaki menkul malların haczi, borçlu veya zilyet olan veyahut alacak ve hakları ödemesi gereken hakiki, hükmi şahıslara, kurumlara haciz keyfiyetinin tebliği suretiyle yapılır…" hükmü yer almaktadır. Aynı Kanunun 23 üncü maddesinde ise "Tahsil edilip de kanuni sebeplerle reddi icabeden amme alacakları, istihkak sahiplerinin reddiyatı yapacak olan amme idaresine olan muaccel borçlarına mahsup edilmek suretiyle reddolunur." denilmektedir. Bu itibarla, İdarenizce gümrük işlemlerinden doğup haciz aşamasına gelmiş alacaklarına ilişkin olarak borçluları hakkında vergi daireleri nezdinde yapılması düşünülen araştırma; 6183 sayılı Kanuna göre yapılacak cebri takibatın neticesi olarak yukarıda belirtilen 79 uncu madde uygulamasının bir sonucudur. Diğer taraftan, İdaremizin tahsil ettiği alacakların Devlete ait olması ve KDV iade sisteminde İdarenin alacaklarına mahsubun kabul edilmiş olması hususları da dikkate alındığında, bu alacakların 6183 sayılı Kanunun 23 üncü maddesi kapsamında mütalaa edilerek İdarenin haciz bildirisi ile ya da niyabeten takibini istediği alacaklarına karşılık mahsup edilmesi mümkün bulunmaktadır. Dolaysıyla, gümrük idaresince borçlularından aranılan Devlet alacağının, vergi daireleri nezdinde tespit edilecek KDV iade alacaklarından tahsilinin uygun olacağı yönündeki görüşünüze Başkanlığımızca da iştirak edilmektedir. Ancak, yukarıda belirtilen şekilde işlem tesis edilmeden önce, borçluların KDV iade alacaklarından öncelikle 6183 sayılı Kanunun 23 üncü maddesine göre iadeyi yapacak olan vergi dairesi ile varsa diğer vergi dairelerine olan muaccel borçlarına karşılık mahsup yapılması gerekmekte, bu işlemden sonra kalan tutarın yukarıda belirtildiği şekilde İdarenizin haciz bildirilerinde veya niyabeten takip talebinde belirtilen alacaklarına mahsuben tahsili mümkün bulunmaktadır. Öte yandan, mükelleflerce KDV iade alacaklarının İdarenize olan borçlarına mahsubunu talep etmeleri halinde ise bu taleplerin ilgili mevzuatta belirlenen esaslar çerçevesinde yerine getirileceği tabiidir. Bilgi edinilmesini ve gereğini arz ederim. Ahmet ÖĞÜT Gelir İdaresi Grup Başkanı