İhracatta sahte marka (fikri sınai mülkiyet hakları) uygulamaları için gümrüklere yapılacak başvurularda aranacak hususlar

T.C. BAŞBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı : B.02.1.GÜM.0.06.00.18.541-2080 Konu : İhracatta Fikri Sınai Mülkiyet Hakları Uygulaması Konuyla ilgili (2009/19) Sayılı Genelge Yayımlanmıştır. 06.08.2008 / 19422 BURSA GÜMRÜK VE MUHAFAZA BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE İlgi: a) 01.06.2000 tarih ve 16772 sayılı yazımız. b) 13.02.2004 tarih ve 3643 sayılı yazımız. Müsteşarlığımıza intikal ettirilen olaylardan, özellikle sınır gümrük idarelerine 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 57 nci maddesi kapsamında marka tesciline ilişkin mümessil firmalar tarafından her ay mutad bir şekilde başvuru yapıldığı, başvurulara ilişkin olarak düzenlenen Gümrük Yönetmeliği'nin 19 no'lu eki formun 4 ile 10 uncu kutularında genel ifadelerle sadece markanın belirtildiği, eşya veya taşıyıcısına ilişkin herhangi bir bilgi verilmediği, bu durumun mevcut iş yoğunluğunu daha da arttırdığı, dönem dönem ihbar mahiyetinde telefon ya da faks ile bu tür bildirimlerin yapıldığı, bunun da işlemlerin gereksiz yere aksamasına sebebiyet verdiği anlaşılmıştır. Bilindiği üzere, Gümrük Yönetmeliğinin 107 inci maddesi fikri ve sınai mülkiyet haklarının korunmasına ilişkin hükümleri ihlal eder nitelikte eşyaya ilişkin gümrük işlemlerinin durdurulması talebinin 19 no.lu ekte yer alan "Fikri Sınai Mülkiyet Hakları'nı İhlal Eden Eşyanın Gümrük İşlemlerinin Durdurulmasına İlişkin Başvuru Formu" ile yapılacağı, söz konusu başvuru ekinde, eşyanın tanınmasına yardımcı olacak ayrıntılı tarifini içeren bir belge ile kendisinin hak olduğunu kanıtlayan bir belgenin yer alması gerektiği, gümrüğe gelmemiş bir eşya ile ilgili olarak hak sahibinin başvuru dilekçesinde, gümrük idaresinin harekete geçmesini istediği sürenin uzunluğunu tam olarak belirtmesi gerektiği, ancak bu sürenin otuz günü geçemeyeceği hükümlerini ihtiva etmektedir. 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 150 nci maddesinin dördüncü fıkrası "Müsteşarlık, gerektiğinde ihraç eşyasının cinsine, niteliklerine ve ihracatın özelliğine göre ihracatın daha kolay yapılmasını sağlayacak usul ve esasları belirlemeye yetkilidir." hükmünü amirdir. Bundan başka, 24.03.2006 tarihli ve 26118 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "Kara sınır kapılarında yapılan giriş ve çıkışlar" konulu 2006/11 sayılı Başbakanlık Genelgesinin "B-İhracat ve İthalat işlemlerinin İç Gümrüklerde Yapılması" bölümünün 1 inci maddesi, "1.5.2006 tarihinden itibaren kara sınır kapılarında sadece transit işlemleri yapılacak, ithalat ve ihracata ilişkin gümrük işlemleri ise iç gümrüklerde gerçekleştirilecektir." hükmünü 02.05.2008 tarihli ve 26510 sayılı resmi gazetede yayımlanan "İhracat İşlemlerinin Hızlandırılması" konulu 2007/10 sayılı Başbakanlık Genelgesi'nin 1 nci maddesi "İhracat sistemi içerisinde görev üstlenen kamu kurum ve kuruluşlarıyla, ilgili meslek kuruluşları ihracat işlemlerinin süratle sonuçlandırılması için gereken tedbirleri alacak, personelini bu doğrultuda talimatlandıracak ve uygulamayı takip edecektir." Hükmünü amirdir. Konuya ilişkin olarak, Müsteşarlık Makamından alınan 10.07.2008 tarihli ve 2008/89 sayılı Onayda; Gümrük Kanunu'nun 150/4 üncü ve bahse konu Başbakanlık Genelgesi hükümleri uyarınca, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 57 nci maddesi kapsamında fikri ve sınai mülkiyet hakları ihlal eden ihracat eşyasının gümrük işlemlerinin durdurulmasına ilişkin Gümrük Yönetmeliği eki 19 no.lu form ile yapılması öngörülen başvuruların yalnızca ihracat gümrük idarelerine yapılması uygun bulunmuştur. Diğer taraftan, yukarıda belirtilenler dışındaki başvurular veya doğrudan idarenin kendi tespitleri üzerine sınır gümrük idarelerince anılan Kanun maddesine dayanılarak resen durdurma olanağının mümkün bulunduğu ve yine sahte olduğundan şüphe edilen ihracat eşyasına el konulması halinde 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun anılan maddesi kapsamında teminat alınmasının imkan dahilinde olduğu dikkate alınarak sınır gümrük idarelerine yapılan başvurularda plaka numarası, eşyanın cinsi, GTİP., marka, kap adedi, menşe gibi taşıt ve/veya eşyaya ilişkin detaylı bilgilere yer verilmesi gerekmektedir. Talep sahiplerinin bu şekilde bilgilendirilmesi ilgili idarelerce sağlanmalıdır. Bilgi ve gereğini rica ederim. S. Umman HAMİDOĞULLARI Gümrükler Genel Müdür V.