Gemilerde haciz ve gümrüklenmemiş yakıt verilmemesi

T.C. BAŞBAKANLIK GUMRUK MÜSTEŞARLIGI Gümrükler Genel Müdürlüğü SAY1 : B.02.1.Güm.0.06.00.26.773-508 KONU. 07.06.2000 / 017438 GÜMRÜKLER BAŞMÜDÜRLUĞUNE Bilindiği üzere; yurt dışına sefer yapan T.C. ve yabancı bayraklı gemilere 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 176 ve Gümrük Yönetmeğinin 739 ve[1] müteakip maddeleri uyarınca gümrüklenmemiş yağ ve yakıt verilmektedir. Müsteşarlığımıza intikal eden bazı olaylardan bu kapsamda yakıt İkmali yapan gemilerin yakıtlarını dahili seferlerde kullanarak yukarıda bahsi geçen mevzuat hükümlerini ihlal etmeleri nedeniyle gümrük idaresi tarafından tanzim edilen ve acenta ile kaptan tarafından da imzalanan sorgu kağıtlarına istinaden bu yakıtlara ait vergi ve resimlerin ilgili acentalara tebliğ edildiği, tebliğ edilen tahakkukların ödenmemesi nedeniyle ihtiyati hacız kararı alınarak Liman Başkanlıklarına intikal ettirildiği, gemi sicillerine haciz şerhi düşülmesine rağmen vergi ve resimlerin zamanında ödenmediği, devlet alacağının da tahsil ve takip yönünden sürüncemede kaldığı anlaşılmıştır. Konu ile ilgili olarak Hukuk Müşavirliğinden alınan 25.05.2000 tarih ve 1915 sayılı yazıda aynen; 6183 sayılı Amme Alacakları Tahsili Usulü Hakkında Kanunun 88 inci maddesinin 1 inci fıkrası "Her türlü gayrimenkul malların, gemilerin haczinin sicillerine işlenmek suretiyle haciz keyfiyetinin tapuya ve gemi sicillerinin tutulduğu daireye tebliğ edilmesi suretiyle yapılacağını", 3 üncü fıkrası ise; "Alacaklı tahsil dairesinin, haczedilen gayrimenkul ve gemilerin idaresi ve iletilmesi menfaat ve hasılatın toplanması için tedbirleri alacağını" hükme bağlamıştır. Maddede alacaklı dairesinin yetkisi, sicillerine haciz şerhi konulan gemilerin işletilmesi menfaat ve hasılatın toplanması için gerekli önlemleri almak olarak sayılmıştır. Bu itibarla vergi borcu bulunan gemilerin borçlarını ödeyinceye kadar gümrüklenmemiş yakıt (ihrakiye) taleplerinin karşılanmaması şeklinde tesis edilecek işlemin, maddede idareye tanınan yetkiler kapsamında değerlendirilmesi mümkün değildir. Olayda borcu bulunan gemilerin sicillerine haciz şerhi konulmak suretiyle haciz işlemi tamamlandığından 6183 sayılı Kanunun 73 ncü maddesine göre mahcuzun satılarak alacağın bu surette tahsili uygun olacaktır. Bununla beraber 485 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 541 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 2 nci maddesinin (c) fıkrasında; '... gümrük vergileri ile gümrükçe alınan diğer gelirler ve fonların tarh, tahakkuk ve tahsilini sağlamak... Gümrük Müsteşarlığının görevleri arasında sayılmıştır. Gümrük idaresinin Kanun Hükmünde Kararnamenin anılan maddesinde kendisine verilen "tahsilini sağlamak" yetkisine dayanarak tahakkuk ettirilen vergilerin biran önce tahsilinin sağlanması ve devlet alacağının daha fazla sürüncemede bırakılmaması için borcu bulunan gemilere borçlarını ödeyinceye kadar gümrüklenmemiş yakıt verilmeyeceği şeklinde işlem tesis edebileceği düşünülmektedir." denilmektedir. Bu itibarla devlet alacağının sürüncemede bırakılmaması tahakkuk ettirilen vergilerin biran önce tahsil edilmelerinin sağlanması için haciz safhasına gelmiş gemilerin 4458 Gümrük Kanunu'nun 176 ncı ve Gümrük Yönetmeliğinin 739 ve müteakip maddelerinden yararlandırılmaması ile icra müdürlükleri tarafından vergi borcu bulunan gemiler için "Seferden men kararı" ihdası halinde mezkur gemilerin takibi ve alacağın tahsili yoluna gidilmesi bulunmuştur. Bilgi ve gereğini rica ederim. [1] Mer'i Yönetmeliğin 600 no.lu maddesi