Transit ticaretle ilgili Merkez Bankasının 2003-YB-94 sayılı genelgesi
T.C.
BAŞBAKANLIK
GÜMRÜK
MÜSTEŞARLIĞI
Gümrükler
Genel Müdürlüğü
Sayı : B.02.1.GÜM.0.06.00.18.549-2137
Konu : Transit Ticaret İşlemleri
08.01.2004-612
GÜMRÜK VE MUHAFAZA BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE
Türkiye
Cumhuriyet Merkez Bankası'nın 24.12.2003 tarihli, 96832 sayılı yazısı ekinde
alınan ve transit ticaret işlemlerinde transit taciri tarafından banka, firma ve gümrük olmak üzere
üç nüsha düzenlenen transit ticaret formunun ilgili banka tarafından
onaylanarak, firma ve gümrük nüshalarının transit tacirine verilmesi hususunda
düzenleme yapan 24.12.2003 tarihli, 2003/YB-94 sayılı Merkez Bankası
Genelgesinin bir örneği ilişikte gönderilmiştir.
Bilgi
ve gereğini rica ederim.
EK: 1 Genelge Fot. (3 sayfa)
DAĞITIM:
Tüm Gümrük ve Muhafaza
Başmüdürlüklerine.
TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ
BANKASI
ANONİM ŞİRKETİ
ANKARA, 24 ARALIK 2003
İLGİ: 04 Temmuz 2001 tarih
ve 2001-YB-45 sayılı
genelgemiz.
Başbakanlık
Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğünden alınan 15 Aralık 2003 tarih
ve 31171 sayılı yazıda, transit ticarete konu eşya için düzenlenen gümrük
beyannamesine tevsik edici belge olarak transit ticaret formunun (TTF)
eklenmesinin gerekli olduğu bildirildiğinden transit ticaret yapabilmek için
transit taciri tarafından banka, firma ve gümrük olmak üzere üç nüsha TTF
düzenlenerek aracı bankaya onaylattırılması gerekmektedir.
Buna göre, bankaların
transit ticaret başvurularıyla ilgili olarak düzenlenen TTF'yi onaylamaları
halinde firma ve gümrük nüshalarını transit tacirine vermeleri, banka nüshasını
ise nezdlerinde alıkoymaları gerekmektedir.
İlgide kayıtlı genelgemizin
buna göre yeniden düzenlenen 2 ve 4.sayfaları ilişikte gönderilmektedir.
Ayrıca, bu genelgemizden
önce asılları gümrük müdürlüklerince alıkonulan TTF lerin gümrüklerce verilen
fotokopileri üzerinden işlem yapılması mümkün bulunmaktadır.
Bilginizi ve gereğini rica
ederiz.
Ek: 2 talimat sayfası.
1.3) Transit Ticaret Formu
(TTF):
Transit ticaret yapabilmek için transit taciri
tarafından banka, firma ve gümrük olmak üzere üç nüsha düzenlenip aracı bankaya
onaylattırılması gereken örnek Ek-2 de yer alan belgedir.
1.4) Transit Ticarete Konu
Olan Malın Satın Alındığının Tevsiki:
Bu mallarla ilgili ticari
(ve varsa mali) belgelerin transit taciri adına aracılık eden bankaya
gelmesidir.
1.5) Transit Ticarete Konu
Olan Malın Satıldığının Tevsiki:
Bu mallara ilişkin ticari
(ve varsa mali) belgelerin, aracılık eden bankaca alıcıya veya alıcının yetkili
kılacağı yurt dışındaki bankalara transit taciri adına gönderilmesidir.
1.6) Banka:
Transit ticarete aracılık
eden banka ve özel finans kurumlarıdır.
1.7) Serbest Kullanıma
Bırakılan Dövizler:
-ihracat bedellerinin fiili
ihraçtan itibaren 90 gün içinde tahsil edilmesi halinde serbest kullanıma
bırakılan en çok % 30 u tutarındaki dövizleri,
-fatura ve / veya istihkak
raporları ile belgelendirilmek kaydıyla Türkiye'de yerleşik kişilerin dışarıda
yerleşik kişilere yurt içinde veya dışında yaptıkları hizmet -müteahhitlik
hizmetleri dahil- karşılığı dövizleri veya dışarıda yerleşik kişiler nam ve
hesabına yapılan Türk Lirası (TRL) gider karşılığı dövizleri,
-bu genelgemiz çerçevesinde
yapılacak transit ticaret faaliyetlerinden elde edilip transit tacirinin
serbest kullanımına bırakılan dövizleri
ifade eder.
Bankalar, kendilerine
yapılan başvuruların bu talimatımız hükümlerine aykırı olmadığının ve biraz
edilen belgelerle TTF da kayıtlı bilgilerin birbirleriyle uyumlu olduğunun
tespiti üzerine TTF yi onaylayıp firma ve gümrük nüshalarını transit tacirine
vererek banka nüshasını nezdlerinde alıkoyarlar.
Bankalar, TTF de değişiklik
yapılmasına ilişkin firma taleplerini, değişikliğe ilişkin belgelerin ibrazı ve
bu genelgemiz hükümlerine aykırı olmamak kaydıyla yerine getirmeye yetkilidir.
Ayrıca alış bedelinin
transferinden sonra TTF nin birden fazla TTF ye bölünmesine ilişkin taleplerin
yeni satım sözleşmelerinin ibrazı kaydıyla yerine getirilebileceği tabidir.
İthalat ve ihracat yapılması
yasaklanmış ülkelerden veya bu ülkelere transit ticaret yapılamaz.
Uluslar arası anlaşmalarla
ticareti yasaklanmış mallar ile Dış Ticaret Müsteşarlığının madde politikası
itibariyle transit ticaretinin yapılmasını uygun görmediği mallar da transit
ticarete konu olamaz. Bu tür malların neler olduğu anılan Müsteşarlıkça
belirlenir.
Bu itibarla İhracı Yasak ve
Ön İzne Bağlı Mallara İlişkin İhracat 96/31 sayılı Tebliğde belirtilen Ek:6'da
kayıtlı mallar ile ülkemizin taraf olduğu "Ozon Tabakasının Korunmasına Dair
Viyana sözleşmesi" ve buna bağlı olarak Montreal Protokolu, Londra ve Kopenhag
Değişiklikleri çerçevesinde Ek.7 de yer alan ve Ek.A ve B ibaresi altındaki
malların EK.8 ve 9'da belirtilen ülkelerin dışında kalan ülkelere, EK:7 de yer
alan ve EK.C Grup II ibaresi altındaki malların EK.10 da belirtilen ülkelerin
dışında kalan ülkelere ihracatı yasaklanmış olup söz konusu ürünler transit
ticarete de konu edilemez.
Ayrıca, ihracı yasak mallar
listesinde (Ek.6) kayıtlı kimyasal silahlar sözleşmesi eki Liste.1 deki
maddelerin sözleşmeye taraf olmayan ülkelere ihracı yasak olduğundan transit
ticari de yapılamaz. Ancak, söz konusu listede yer alan maddelerin, araştırma,
tıbbi, farmasötik veya koruyucu amaçlarla olmak kaydıyla, sözleşmeye taraf olan
ülkelere (Ek.13) ihracı Dış Ticaret Müsteşarlığının (İhracat Genel Müdürlüğü)
iznine tabi olup buna ilişkin transit ticaret başvurularının da söz konusu
amaçları tevsik eden belgelerle birlikte İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı
Birliği Genel Sekreterliği'ne yapılması gerekmektedir.