İtiraz Vergi-farkların ödeme ile ilgili süreler
T.C.
BAŞBAKANLIK
GÜMRÜK
MÜSTEŞARLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı : B.02.1.GÜM.0.06.00.11.354-19
Konu :
Konuyla ilgili (2009/52)
Sayılı Genelge Yayımlanmıştır.
10.10.2000 /30380
GÜMRÜKLER BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE
Müsteşarlığımıza
intikal eden olaylardan, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 193
(3) maddesinin uygulanması ve Gümrük vergilerinin ödeme süreleri konularında
tereddütlerin oluştuğu anlaşılmıştır .
A) Bilindiği üzere Gümrük
Kanununun 193 (3) maddesi,
''Gümrük yükümlülüğünün doğmasından sonra
yükümlü tarafından gümrük vergileri için ihtilaf yaratılarak idari yargı
mercilerine başvurulması ve yargı kararlarının kısmen veya tamamen idare lehine
kesinleşmesi durumunda, itiraz edilerek ihtilaf yaratılan tarih ile amme
alacağının kesinleştiği tarih arasındaki süre için kesinleşen kısma 21.7.1953
tarih ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine
göre belirlenen gecikme zammı oranında gecikme
faizi uygulanır .,,
Hükmünü amirdir .
Maddenin amacı haksız yere
itiraz yolunun kullanılarak amme alacağının sürüncemede bırakılmasını
önlemektir .
1. Söz konusu maddede geçen
''itiraz edilerek ihtilaf yaratılan tarih'' ifadesinden; 4458 sayılı Gümrük Kanununun 242 (1)
inci maddesi gereğince, fark vergiler için Gümrük İdaresine yapılan düzeltme
(itiraz) talebine ilişkin dilekçesinin kayda girdiği tarihin anlaşılması
gerekmektedir.
2. Mülga 1615 sayılı Gümrük
Kanunu zamanında işlem görmüş bir beyannameden doğan bir gelir eksiği ile
ilgili olarak;
a) Gelir eksiği tebliğ
tarihinin ve itiraz dilekçesinin kayda girdiği tarihin 05.02.2000'den önce
(1615 sayılı Gümrük Kanununun yürürlükte bulunduğu dönemde) olması halinde;
ihtilaf tarihi olarak kabul edilen tarihin 4458 sayılı Gümrük Kanununun
yürürlüğe girmesinden önce olması ve mülga 1615 sayılı Gümrük Kanununda söz
konusu dönem için gecikme faizi öngörülmemiş olması nedeniyle, 4458 sayılı
Gümrük Kanununun 193 (3) maddesinin uygulanmaması,
b) İtiraz dilekçesinin kayda
girdiği tarihin 05.02.2000 tarihinden sonra olması halinde ise, 4458 sayılı
Gümrük Kanununun 193 (3) maddesinin uygulanması,
Gerekmektedir .
3. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun
95 (1) maddesine göre; ''Feragat ve kabul, kati bir hükmün hukuki
neticelerini hasıl eder.''
Bu maddeye göre davadan feragat
kesin bir hükmün neticelerini doğurduğundan; 05.02.2000 tarihinden sonra doğan
bir ihtilaf neticesinde İdari Yargı Merciine intikal etmiş bir ihtilafın
bilahare yargı mercii kararı beklenilmeden yükümlü tarafından (dava geri
alınarak) C.:;); ihtilaflı gelir eksiğinin ödemesinin istenilmesi durumunda,
4458 sayılı Gümrük Kanununun 193(3) üncü
maddesinin uygulanması gerekmektedir.
B) Bilindiği üzere, 4458
sayılı Gümrük Kanununun 242 nci maddesi;
''1. Yükümlüler, kendilerine
tebliğ edilen gün1rük vergileri için tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde
ilgili gümrük idaresine verecekleri bir dilekçe ile düzeltme talebinde
bulunabilirler.
2. Düzeltme talepleri ilgili
gümrük müdürlüğü tarafından 30 gün içinde karara bağlanarak yükümlüye tebliğ
edilir.,
3. Kişiler, düzeltme
taleplerine ilişkin kararlara, idari kararlara, gümrük vergilerine ve cezalara
karşı 7 gün içinde kararı alan gümrük idaresinin bağlı bulunduğu gümrük
başmüdürlüğü nezdinde itirazda bulunabilirler.
4. Gümrük başmüdürlüklerine
intikal eden itirazlar 30 gün içinde karara bağlanarak ilgili kişiye tebliğ
edilir .
5. İlk kararın alındığı
idarenin gümrük başmüdürlüğü olduğu hallerde, bu karara karşı 15 gün içinde
Gümrük Müsteşarlığına itiraz edilebilir .
6. Gümrük Müsteşarl1ğına
intikal eden itirazlar 45 gün içinde karara bağlanarak ilgili kişiye tebliğ
edilir .
7 .Gümrük başmüdürlükleri
ile Gümrük Müsteşarlığı kararlarına karşı işlemin yapıldığı gümrük müdürlüğünün
veya gümrük başmüdürlüğünün bulunduğu yerdeki idari yargı mercilerine
başvurulabilir.''
4458 sayılı Gümrük Kanununun 198 maddesi,
''1. 69 uncu madde hükümleri
saklı kalmak kaydıyla, yapılan kontrol ve denetlemeler sonucunda hiç alınmadığı
veya noksan alındığı belirlenen gümrük vergileri ile işlemleri daha sonra
yapılmak üzere teslim edilen eşyaya ilişkin gümrük vergilerinin, yükümlüye
tebliğ edildiği tarihten itibaren on gün içinde ödenmesi zorunludur.''
Bununla birlikte, bu
sürelerin bittiği tarihten itibaren ilgilinin yazılı istemde bulunması ve
teminat alınması koşuluyla bu süre 30 gün daha uzatılabilir. Bu süre uzatımı
bir beyanname kapsamı eşyanın her bir kalemi için ayrı ayrı da yapılabilir.
Uzatılan süre için 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
hükümlerine göre gecikme zammı oranında faiz alınır
2. İdarenin yürüttüğü
işlemlerin gecikmesi nedeniyle veya adli mercilerce ya da eşyanın ithaline veya
ihracına ilişkili olarak resmi mercilerce yürütülen herhangi bir işlem
nedeniyle geçecek süreler ödeme süresini durdurur .
3. Yükümlü, vergi tutarının
tamamını veya bir kısmını verilen sürenin bitimini beklemeksizin ödeyebilir.''
Hükmünü amirdir .
Bu itibarla, yapılan kontrol
ve denetlemeler sonucunda hiç alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen gümrük
vergilerinin;
-İlgili gümrük idaresi
nezdinde düzeltme talebinde bulunulmaması halinde gümrük vergilerinin yükümlüye
tebliğ edildiği tarihten itibaren,
-düzeltme talebi üzerine
gümrüğünce verilen karara karşı, kararı alan gümrük idaresinin bağlı bulunduğu
gümrük başmüdürlüğü nezdinde itiraz edilmemesi halinde, gümrük müdürlüğü
kararının tebliği tarihinden,
-düzeltme talebi üzerine
gümrüğünce verilen karara karşı, kararı alan gümrük idaresinin bağlı bulunduğu
gümrük başmüdürlüğü nezdinde itiraz edilmesi halinde Başmüdürlük kararının
tebliği tarihinden itibaren,
10 gün içinde ödenmesi
gerekmektedir. Bilgi ve gereğini rica ederim.
Müsteşar a.
DAĞITIM:
Tüm Gümrükler Başmüdürlüğüne