Karayolu taşımacılığı alanındaki geçiş belgesi dağıtım esasları yönergesi 2151329
T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı :E-96603261-120.01.04.01-00100701562
Konu :Geçiş Belgesi Dağıtım
Esasları Yönergesi
UBAK ile ilgili Tasarruflu yazılara ait liste
03.05.2013
/ 08844 yazıda önceki Yönerge konu işlenmiştir.
15.04.2021
/ 63314193 yazıda aynı konu işlenmiştir.
26.04.2022
/ 74218120 yazıda aynı konu işlenmiştir.
30.09.2022 / 78641458 yazıda aynı konu işlenmiştir.
11.09.2024 / 100701562
DAĞITIM
YERLERİNE
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme
Genel Müdürlüğü'nden alınan 09.09.2024 tarihli ve 2151329 sayılı
yazı ekinde uluslararası karayolu taşımacılığı
alanında son dönemde yaşanan gelişmeler, belirlenen geçiş belgesi kotaları ile
belge kullanım oranlarının yanı sıra uluslar arası taşımacılık alanında
faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşları ve firmalarca Bakanlıklarına intikal
ettirilen ihtiyaç ve talepler dikkate alınarak hazırlanan yeni "Geçiş
Belgesi Dağıtım Esasları Yönergesi" iletilmiş olup
anılan Yönerge'nin Genel Müdürlükleri (https:/uhdgm.uab.gov.tr) internet sayfasında
yayımlandığı bildirilmiştir.
Bilgilerinizi rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür
Ek: 1 Adet Yazı ve Ekleri
Dağıtım:
Tüm Gümrük ve Dış
Ticaret Bölge Müdürlükleri
T.C.
ULASTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIGI
Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğü
Sayı :E-85260824-235.02-2151329 09.09.2024
Konu :Geçiş Belgesi Dağıtım
Esasları Yönergesi
DAĞITIM
YERLERİNE
Bilindiği üzere, İkili Karayolu Taşımacılığı Anlaşmaları ve
bunlara bağlı olarak imzalanan Protokoller kapsamında Bakanlığımızca temin
edilen geçiş belgelerinin dağıtımı 11.03.2021 tarih ve 15608 sayılı Makam Oluru
ekinde yayımlanan Geçiş Belgesi Dağıtım Esasları Yönergesi çerçevesinde yapılmaktadır.
Buna göre, uluslararası karayolu taşımacılığı alanında son dönemde
yaşanan gelişmeler, belirlenen geçiş belgesi kotaları ile belge kullanım
oranlarının yanı sıra uluslararası taşımacılık alanında faaliyet gösteren sivil
toplum kuruluşları ve firmalarca Bakanlığımıza intikal ettirilen ihtiyaç ve
talepler dikkate alınarak hazırlanan yeni "Geçiş Belgesi Dağıtım Esasları
Yönergesi" 03.09.2024 tarihli ve 2146566 sayılı Makam Oluru ile uygun
görülmüş olup, Genel Müdürlüğümüzün (https://uhdgm.uab.gov.tr) internet sayfasında
yayımlanmıştır.
Bilgilerinize ve gereğinin buna göre ifasını arz/rica ederim.
Murat BAŞTOR
Bakan a.
Genel Müdür
Ek: Geçiş Belgesi Dağıtım
Esasları Yönergesi (45 Sayfa)
Dağıtım:
Gereği: Bilgi:
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başkanlığına Ticaret
Bakanlığına
(Gümrükler Genel Müdürlüğü)
Türkiye
İhracatçılar Meclisi Başkanlığına
Uluslararası Nakliyeciler Derneğine
Uluslararası
Karayolu İle Yük Taşımacılığı ve Acenteleri Derneğine
Uluslararası
Taşımacılık ve Lojistik Hizmet Üretenleri Derneğine
GEÇİŞ
BELGESİ DAĞITIM ESASLARI YÖNERGESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE
1- (1) Bu
Yönergenin amacı, Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Anlaşmaları ve bunlara
bağlı olarak imzalanan Protokoller uyarınca; Bakanlığımızca temin edilen geçiş
belgelerine ilişkin taşımacıların ve dağıtım bürolarının sorumluluklarını
belirlemek ve bu belgelerin verimli ve şeffaf şekilde dağıtımını ve kullanımını
sağlamaktır.
Kapsam
MADDE
2- (1) Bu Yönerge,
karayolu ile uluslararası eşya taşımacılığı yapmak üzere yetki belgesi almış
gerçek ve tüzel kişiler ile bu belgeleri kullanacak taşıtları ve belgelerin
dağıtımını yapmak üzere 10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu
kapsamında yetki devri yapılan kurum ve kuruluşları kapsar.
Dayanak
MADDE
3- (1) Bu Yönerge,
10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, 1 sayılı
Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve 8/1/2018
tarihli ve 30295 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği
hükümleri ile ikili ve çok taraflı uluslararası karayolu taşımacılığı
anlaşmaları ve protokollerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE
4- (1) Karayolu
Taşıma Yönetmeliğinde belirtilen tanımlara ek olarak bu Yönergede geçen;
a) ATA Karnesi: Uluslararası ATA
Sözleşmesi ve eşyanın yurtdışına çıkarılma amacına göre farklılık gösteren Ek
Sözleşmeler kapsamında, taraf ülkeler arasında, başka herhangi bir belgeye
gerek duyulmaksızın, eşyanın geçici olarak ithalat ve ihracatını sağlayan ve
kefil kuruluş olan Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nden (TOBB) temin edilen
gümrük belgesini,
b) Bakanlık: Ulaştırma ve Altyapı
Bakanlığını,
c) Dağıtım büroları: Geçiş
belgelerinin dağıtımının yapıldığı yerleri,
ç) Danışma Komisyonu: Ulaştırma ve
Altyapı Bakanlığı Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürü, ilgili Genel
Müdür Yardımcısı veya ilgili Daire Başkanı başkanlığında, Ticaret Bakanlığı,
TOBB, Türkiye İhracatçılar Meclisi ile Genel Müdürlükçe belirlenen sektör
kuruluşları temsilcilerinden oluşan Geçiş Belgesi Danışma Komisyonunu,
d) GEBOS: TOBB'un geçiş belgesi
dağıtım ve otomasyon sistemini,
e) e-GEBOS: e-Devlet üzerinden
verilen Geçiş Belgesi Başvuru hizmetini,
f) Geçiş belgesi: İkili ve çok
taraflı anlaşmalar gereğince yabancı ülkelerden ve/veya uluslararası
örgütlerden temin edilen ve uluslararası taşımalarda kullanılan, elektronik
olarak da düzenlenebilen izin belgesini,
g) Genel Müdürlük: Ulaştırma
Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğünü,
ğ) İzlenecek uluslararası güzergah
(Güzergah): Taşımanın başladığı kalkış ülkesinden sona erdiği varış ülkesine
kadar, geçilen ülkeler de dahil, takip edilen ülkeler zincirini/silsilesini,
h) KEİ Geçiş Belgesi : Karadeniz
Ekonomik İşbirliği Teşkilatından temin edilen ikili veya transit geçişlerde bir
gidiş/dönüş seferi için geçerli olan geçiş belgesini,
ı) Mahrece İade İşlemine İlişkin
Gümrük Beyannamesi: Mahrecine iadesi yapılacak eşyanın ithalatçısı tarafından
geldiği yere geri gönderilmesi için düzenlenen belgeyi,
i) Ödül Belgesi: İkili anlaşmalar
gereği yabancı ülkelerden özel şartlara bağlı olarak kota harici temin edilen
geçiş belgesini,
j) Parsiyel taşıma; Yönerge
çerçevesinde, kayıt ülkesinden en az iki farklı ülkeye aynı taşıtla yapılan
eşya taşımalarını,
k) Ro-La: Karayolu yük taşıma
taşıtlarının demiryolunda vagon üstünde refakatli veya refakatsiz bir şekilde
taşınma biçimini,
l) Ro-Ro: Denizyolununun
kullanılarak, kendi yürür taşıtların veya çekilerek yürütülebilen vasıtaların
taşınma biçimini,
m) Römork Çektirme Belgesi:
İtalya'da kayıtlı çekiciler tarafından münhasıran yürütülen çektirme faaliyeti
için Türk yarı-römorklarına verilen belgeyi,
n) Sektör kuruluşları: Üyeleri
gerçek ve tüzel kişiler olan ve ulaştırma mevzuatı kapsamında faaliyette
bulunanlardan müteşekkil dernek, vakıf, birlik ve benzeri sivil toplum
kuruluşlarını,
o) Serbest Bölge İşlem Formu:
Serbest bölgede faaliyette bulunan kişilerin yaptıkları her türlü alım satım
işlemi ile ilgili olarak düzenlenen belgeyi,
ö) Taşımacı: Uluslararası eşya
taşımacılığı yapmak üzere Bakanlıktan yetki belgesi almış gerçek ve tüzel
kişileri,
p) Taşıma türü: Akit ülke
taşıtlarının iki ülke arasında yapmış olduğu eşya taşımaları için ikili
taşımaları; herhangi bir ülkede başlayan ve en az bir ülke toprakları üzerinden
geçtikten sonra bir başka ülkede sona eren, başlama ve sona erme ülkeleri
dışında kalan ülkeler üzerinden yapılan eşya taşımaları için transit
taşımaları; eşyanın bindirme, indirme, yükleme, boşaltma noktalarının taşıtın
kayıtlı olduğu ülkenin dışındaki ülkeler arasında yapılan taşımalar için üçüncü
ülke taşımalarını, varış ülkesinden veya varış ülkesi dışında başka bir ülkeden
yapılan eşya taşımaları için dönüş yükü taşımalarını,
r) TIR Karnesi: 1959 tarihli TIR
sözleşmesi ile kurulan ve 1975 tarihli TIR Sözleşmesi ile revize edilen "TIR
Rejimi" kapsamında eşyanın bir hareket gümrük idaresinden, bir varış gümrük
idaresine karayolu taşıtı, taşıt dizisi veya konteyner ile taşınmasında
kullanılan ve kefil kuruluş olan TOBB'un yetki verdiği odalardan temin edilen
uluslararası gümrük belgesini,
s) TOBB: Türkiye Odalar ve Borsalar
Birliğini,
ş) TRACECA Geçiş Belgesi:
Avrupa-Kafkasya-Asya Ulaştırma Koridoru (TRACECA) Daimi Sekreterliğinden temin
edilen ikili, transit veya üçüncü ülke taşımalarının yapılabildiği ve bir
gidiş/dönüş seferi için geçerli olan geçiş belgesini,
t) Transit/İhracat Refakat Belgesi:
Transit rejimine tabi tutulan eşyaya eşlik eden ve beyanname bilgileri
doğrultusunda gümrük mevzuatına uygun olarak otomasyon sisteminden alınan
belgeyi,
u) UBAK İzin Belgesi: Çok taraflı
kota dahilinde UBAK (Ulaştırma Bakanları Avrupa Konferansı) üyesi ülkeler
arasında veya bu ülkeler üzerinden yapılan transit taşımalar için tahsis edilen
ve taşımacılara dağıtımı ayrı bir düzenleme ile yapılan UBAK Karayolu izin
belgesini,
ü) Yeşil taşıt: Taşımacıların
uluslararası taşımalarda kullandıkları ve UBAK Karayolu Çalışma Grubu'nun UBAK
Kullanım Kılavuzu'nda açıklanan gürültü ve egzoz emisyon değerlerine haiz
çekici ve kamyonları,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Başvuru ve İzlenecek Güzergahlar
Başvuru
MADDE
5- (1) Geçiş
belgesi talebinde bulunan taşımacılar; bu Yönergede yer alan ve ülkelere göre
belirtilen belgelerle birlikte aşağıdaki belgeleri dağıtım bürolarına vermek
zorundadırlar:
a) Dilekçe (Firma antetli olarak
taşıt plakaları, taşıt EURO normu, güzergah, ve talep edilen geçiş belgesi
bilgilerini içeren),
b) Firma adına geçiş belgesi ile
ilgili işlemleri yürütebilmesi için taşıt sürücüsüne/firma yetkilisine
çıkartılmış vekaletname örneği (GEBOS ve e-Devlet üzerinden yetkilendirme
yapılması durumunda istenilmez),
c) Gümrük işlemlerinin yapıldığı
aşağıdaki belgelerden herhangi birisi;
1) TIR Karnesi ya da ATA Karnesinin
gümrük mühürlü ve/veya kaşeli ve imzalı aslının örneği,
2) Kalem Listesi ekli ve MRN
numaralı Transit Refakat Belgesinin veya Kalem Listesi ekli ve İRB numaralı
İhracat Refakat Belgesinin gümrük mühürlü ve/veya kaşeli ve imzalı Örneği,
ç) İbrazı zorunlu ülkeler için
ihracata ilişkin Gümrük Beyannamesinin gümrük mühürlü ve/veya kaşeli ve imzalı
örneği,
d) Taşıta bir önceki sefer için
varsa tahsis edilen ve aşağıda belirtilen iadesi zorunlu geçiş belgeleri;
1) Azerbaycan, Danimarka, Estonya,
Finlandiya, İspanya, Kazakistan, Letonya, Litvanya, Lüksemburg, Macaristan,
Norveç, Polonya, Romanya, Rusya, Slovenya, Tacikistan, Ukrayna (geçiş
belgelerinin tamamı),
2) Avusturya kabotaj,
3) Belarus tek-tip, Fransa tek-tip,
Portekiz tek-tip,
4) Bosna Hersek 3.ülke, Gürcistan
3.ülke ve Kırgızistan 3. ülke,
5) Bulgaristan (boş giriş yük alma
ve transit hariç), Çekya (tek-tip hariç), Özbekistan (ücretli belgeler hariç),
Yunanistan (ücretli transit hariç),
6) İtalya tek-tip ve transit,
(2) Yetkilendirilmiş yükümlü
tarafından düzenlenen veya yurtdışında başlatılan (hareket ülkesi Türkiye
dışında olan) beyannamelerde gümrük mührü, kaşe ve imza aranmaz.
(3) Bu Yönergede istenilen
evraklara/belgelere elektronik olarak erişilmesi halinde ayrıca fiziki
evraklar/belgeler istenmez.
(4) İç gümrük işlemlerinin
tamamlanmasını müteakip e-Devlet üzerinden e-GEBOS hizmeti kullanılarak geçiş
belgesi başvuruları yapılması halinde, veriler elektronik ortamda kontrol
edildikten sonra geçiş belgesi ön rezervasyon işlemi yapılır.
(5) Elektronik geçiş belgesi
(e-geçiş belgesi) teati edilen ülkelerde, e-Devlet üzerinden e- GEBOS hizmeti
kullanılarak geçiş belgesi başvuruları yapılması halinde, kota durumuna bağlı
olarak geçiş belgesi elektronik olarak düzenlenir.
İzlenecek
güzergahlar
MADDE
6- (1) Bu
Yönergede belirtilen dağıtım usulü ve özel şartlar dikkate alınarak Ek-2'de
belirlenen güzergahlara göre geçiş belgesi tahsis edilir.
(2) Taşımacılar, varış ülkeleri
için Ek-2'de belirlenen güzergahlardan ancak birisi için geçiş belgesi
talebinde bulunabilirler.
(3) Bakanlık, Ek-2'de belirtilen
izlenecek güzergahlarla ilgili olarak mevcut geçiş belgelerinin durumuna göre
kısıtlama yapmaya, iptal etmeye veya yeni güzergahlar açmaya yetkilidir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Geçiş Belgesi Dağıtımı Yapılacak
Yerler, Yükümlülük ve Sorumluluklar
Geçiş
belgesi dağıtımı yapılacak yerler
MADDE
7- (1) Geçiş
belgelerinin dağıtımı, Bakanlığımız ile TOBB arasında imzalanan Protokol
gereği; TOBB'a bağlı olarak faaliyette bulunan ve Ek-l'de belirtilen dağıtım
bürolarınca yapılır.
(2) İhtiyaca göre dağıtım
bürolarının sayısının arttırılması veya azaltılması hususunda Bakanlık
yetkilidir.
Yükümlülük
ve sorumluluklar
MADDE
8- (1) Dağıtım
Büroları:
a) Geçiş belgeleri ile ilgili
dağıtım usulü ve özel şartlar da dikkate alınarak EK-2'de belirtilen izlenecek
güzergahlara göre geçiş belgesi tahsis edilmesi,
b) Belge dağıtım bürolarınca yanlış
işlem sonucu iadeye alınan tüm ülke belgelerinin "dağıtım bürosu", "ülke",
"geçiş belgesi numarası" ve "firma" bazında listelenerek üçer aylık dönemler
halinde periyodik olarak TOBB üzerinden Bakanlığa gönderilmesi,
c) 5 inci maddenin birinci
fıkrasının (d) bendine göre iade alınan geçiş belgelerinden, kullanılmamış
olanların yeni çıkışlarda öncelikli olarak ilgili firmaya tahsis edilmesi,
Ro-La tren hatları ve İtalya römork çektirme karşılığı hak edilen ödül
belgelerinin kullanılmadan iade edilmesi halinde firmanın hakediş/ödül belgesi
hakkına tekrar ilave edilmesi,
ç) Tahsis işlemleri sırasında geçiş
belgelerinin, mühürlenerek imzalanması ve sadece firma kaşesinin vurulması
(sözleşmeli taşıtlara tahsis edilen Slovenya geçiş belgeleri ile dönüş yükü
taşımaları için tahsis edilen geçiş belgelerinde mühür ve imza yer alacak ancak
firma kaşesi vurulmayacaktır.),
d) İadesi zorunlu geçiş
belgelerinin üzerinde, ikinci fıkranın (b), (c) ve (ç) bentlerine aykırı
işlemlerin tespiti halinde; ilgili belgelerin aslının TOBB üzerinden Bakanlığa
gönderilmesi,
e) 5 inci maddenin birinci
fıkrasının (d) bendinde belirtilen ülkelere ait geçiş belgelerinin iade
işlemleri sırasında, belge tahsisi yapılan taşıt ile belgeyi kullanan taşıtın
aynı firmanın veya grup firmalardan birinin yetki belgesinde kayıtlı olması
halinde de sözkonusu iade geçiş belgelerinin kabul edilmesi,
f) İadesi zorunlu geçiş
belgelerinin kullanılmış olanlarının belge tahsis işleminden bağımsız olarak da
iadesinin alınması,
g) Firmaların ibraz ettikleri
evrakların fiziki ortamda 5 yıl, elektronik ortamda 20 yıl süreyle muhafaza
edilmesi,
ğ) Bakanlıkça verilecek diğer
talimatlara uyulması
hususlarında yükümlü ve
sorumludurlar.
(2) Taşımacılar:
a) Taşıtlar yurtdışına çıkış
yaptıktan sonra iadesi zorunlu geçiş belgelerinin talep edilmemesi,
b) Sadece kendilerine tahsis edilen
geçiş belgelerinin kullanılması ve taşıtlarına tahsis edilen geçiş belgelerinin
üzerinde sadece kendi firmalarına ait bilgilerin (plaka, firma unvanı, kaşesi
vb) yer alması,
c) Tahsis edilen geçiş belgelerinin
üzerinde karalama, yırtma ve benzeri bir işlem yapılmaması,
ç) Tahsis edilen geçiş belgelerinin
üzerinde tahrifat yapılmaması, sahte geçiş belgeleri ile sahte mühürlü geçiş
belgelerinin kullanılmaması,
d) 5 inci maddenin birinci
fıkrasının (d) bendi gereğince, taşıta bir önceki sefer için varsa tahsis
edilen iadesi zorunlu geçiş belgelerinin kullanılmış veya kullanılmamış olarak
iade edilmesi,
e) Bu Yönerge çerçevesinde geçiş
belgesi tahsis edilmeyen ülkeler ile ikili anlaşma, protokol veya karşılıklı
mutabakat ile sadece römork/ yarı römork olarak yapılan ve geçiş belgesi
aranmayan (çekicisiz) taşımalar için geçiş belgesi alınmaması
hususlarında yükümlü ve
sorumludurlar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Belge Dağıtımının Şartları
Genel
Şartlar
MADDE
9- (1) Geçiş
belgeleri sadece uluslararası eşya taşımacılığı yapmak üzere uygun yetki
belgesinde kayıtlı taşıtlara tahsis edilir. Bu yetki belgelerine kayıtlı
olmayan veya yetki belgesi kaydı bulunmayan, sergi veya fuar, geçici ihraç,
kesin ihraç vb. amaçla yurt dışına gönderilecek veya yurt dışından getirilecek
taşıtlar için yapılan geçiş belgesi talepleri Bakanlıkça değerlendirilir.
(2) Geçiş belgeleri "kamyon",
"kamyon+römork", "çekici+yarı römork/römork" veya "römork/yarı
römorklar" için tahsis edilir.
(3) Farklı yetki belgelerinde
kayıtlı taşıtlardan oluşan kombinasyonlara geçiş belgesi tahsis edilmez. Ancak,
deniz sınır kapılarımızdan taşıma yapan taşıtlar ile Bakanlıkça grup firması
olarak tanımlanan firmaların özmal taşıt kombinasyonlarına geçiş belgesi tahsis
edilir.
(4) Bu Yönergedeki kısıtlayıcı
hükümler saklı kalmak kaydıyla, geçiş belgeleri varış ülkesi ile birlikte
izlenecek güzergah ülkeleri için de tahsis edilir.
(5) Uluslararası anlaşma hükümleri
saklı kalmak kaydıyla,
a) Oto taşımaları ve özelliği olan
taşımalar için imal edilmiş özel donanımlı taşıtlar,
b) Kara sınır kapılarımız olan
komşu ülkelere yönelik ikili taşımalarda taşıma kapasitesi 3.5 ton ve üstü
taşıtlar,
c) Bulgaristan, Gürcistan ve
Romanya'ya veya bu ülkeler üzerinden yapılan taşımalarda (3. ülke geçiş
belgeleri hariç Bulgaristan, Gürcistan, Romanya ülkelerine ait geçiş belgeleri
tahsis edilir.) taşıma kapasitesi 10 tondan az olan taşıtlar,
hariç taşıma kapasitesi 10 tondan
az olan taşıtlara geçiş belgesi tahsis edilmez.
(6) Ro-La kullanımı karşılığında
temin edilen tren biletleri, üzerindeki tarihten İtibaren 90 gün içinde ibraz
edilmelidir. Tren biletleri karşılığında hak edilen ödül belgeleri ibraz
edildiği tarihten itibaren bilet üzerinde yer alan firmalarca (grup firmaları
dahil) 90 gün içinde kullanılır. Aynı tren bileti sadece bir kez kullanılır.
Süresi içinde kullanılmayan ödül hakları genel kullanıma açılmak üzere ayrılır.
(7) Geçiş belgeleri her yılın son
gününe kadar dağıtılır. 31 Ocak tarihine kadar geçerli geçiş belgelerinin
kullanıma açılma tarihleri ile belgelerin yıl içindeki kullanıma açılma
tarihleri ve dönemleri Bakanlıkça belirlenir.
(8) Gabari dışı taşımalarda boş
çıkan taşıtlara, Bakanlıkça uygun görülmesi halinde geçiş belgesi kullanım
durumuna göre geçiş belgesi tahsis edilebilir.
(9) Dönüş yükü taşımaları için:
a) Varış ülkesi ile dönüş yükünün
alınacağı ülkenin farklı güzergahta yer alması durumunda, bu ülkelere yönelik
ortak kesişme noktaları dikkate alınarak geçiş belgesi tahsis edilir.
b) İkili anlaşmalar ve/veya
protokoller gereği geçiş belgesi istenmeyen sergi ve/veya fuar malzemesi
taşımalarında geçiş belgesi tahsis edilmez. Ancak, dönüş yükünde kullanılmak
üzere veya söz konusu taşımaların yanısıra %40 ticari eşya taşıması yapılması
halinde; Avusturya, İtalya, Slovenya, Macaristan ve Rusya dışındaki ülkelerin
geçiş belgeleri tahsis edilebilir. Firmaların talep etmeleri halinde, ödül
hakkından karşılanmak üzere geçiş belgesi tahsis edilebilir.
c) Boş çıkıp dönüş yükü alacak
taşıtlardan, geçiş belgesi tahsisinde 5 inci maddenin birinci fıkrasının (c) ve
(ç) bentlerinde yer alan belgeler istenmez.
(10) Ortak Transit Sözleşmesine
taraf olan bir ülkeden taraf olmayan bir ülkeye yapılan ve ülkemiz transit
geçilerek yapılan taşımalarda malın faturasına göre de geçiş belgesi tahsis
edilebilir.
(11) Yabancı ülkelerden ülkemize
gelen eşyanın, ülkemizde yeni bir gümrük transit rejimi kapsamında işlem
yapılarak başka ülkelere gönderilecek şekilde taşımanın devam etmesi durumunda
malın faturasına göre de geçiş belgesi tahsis edilebilir.
(12) Firmaların, geçici ihraç
kapsamında yurtdışına gönderecekleri taşıtlara ilişkin geçiş belgesi talepleri
Bakanlıkça değerlendirilir. İhraç kapsamında yurtdışına gönderilen geçici
plakalı taşıtları çekerek götüren yetki belgeli çekicilere, firmaların talep
etmeleri halinde iadesi zorunlu olmayan geçiş belgesi/belgeleri (Çekya tek-tip,
Avusturya geçiş belgeleri hariç) tahsis edilir.
(13) İadesi zorunlu geçiş
belgelerinin iadesi veya e-Devlet üzerinden belge iade işlemi yapılıncaya
kadar, iadesi zorunlu geçiş belgesi/belgeleri tahsis edilmez.
(14) Geçiş belgesi tahsis işlemi
tamamlanan veya geçiş belgesi almadan yurtdışına çıkış yapmış taşıtlarla
gerçekleştirilen taşımalara yönelik ilave geçiş belgesi talepleri, aşağıdaki
şartlarda dağıtım bürolarınca karşılanır;
a) Sadece iadesi zorunlu olmayan
geçiş belgeleri (Çekya tek-tip, Avusturya geçiş belgeleri hariç) tahsis
edilecektir.
b) Herhangi bir ülkeye ait ilave
geçiş belgesi, sadece bir kez tahsis edilecektir.
c) İlave belge tahsisi, dağıtım
bürosunca Yönerge çerçevesinde tahsis edilebilecek belgelerle sınırlıdır.
(15) Geçiş belgesi tahsis işlemi
tamamlandıktan sonra taşıta, aynı taşıma için Çekya tek- tip, Avusturya ve
iadesi zorunlu geçiş belgesi/belgeleri tahsis edilmez.
(16) Dönüşlerinde güzergah
değişikliği yapacak taşıtlar için firmaların talep etmeleri halinde iadesi
zorunlu olmayan geçiş belgesi/belgeleri (Çekya tek-tip, Avusturya geçiş belgeleri
hariç) tahsis edilir.
(17) 3. ülke geçiş belgelerinden
transit geçme şartı aranarak yapılan taşımalara ayrılan belgelerin tükenmesi
durumunda, belge talepleri transit geçme şartı aranmaksızın taşımalar için
ayrılmış 3. ülke geçiş belgelerinden karşılanır.
(18) İadeye alınan tüm dönemsel
geçiş belgeleri, dönem içinde tüketildiği tarihten itibaren bir somaki geçiş
belgesi dağıtım dönemine kadar (son dağıtım dönemi hariç) tahsis edilmez.
Avusturya
Geçiş Belgeleri
MADDE
10- (1) Avusturya
tek-tip (ikili/transit/3,ülke) geçiş belgelerinin %45'i transit, %55'i ikili
taşımalara tahsis edilir. Kabotaj belgeleri, İtalya varışlı Ro-Ro gemisi ile
Trieste üzerinden Avusturya'ya çekicisiz "yarı römork" kullanılarak yapılan
taşımalara tahsis edilir.
(2) Avusturya tarafından dönemler
halinde temin edilen belgelerin zamanında ülkemize ulaşmaması halinde, daha
sonra mahsup edilmek kaydıyla ödül belgelerden kullandırılabilir.
(3) Ödül belgeleri hariç,
Avusturya'ya yük almak üzere boş çıkış yapacak taşıtlara ve diğer ülkelere yük
götürüp dönüş yükünü Avusturya'dan alacak taşıtlara Avusturya geçiş belgesi
tahsis edilmez.
(4) Avusturya'dan yüklü olarak
transit geçecek olan;
a) Yaş meyve, sebze ve su ürünleri
yüklü taşıtlara (patates, fındık ve taşınan yükün ağırlık olarak % 40'ını aşan
karpuz veya kavun, taze ve kuru soğan, defne yaprağı, kestane, ceviz,
keçiboynuzu, ayçicek taşıyan taşıtlar hariç),
b)Canlı çiçek yüklü taşıtlara,
c) TIR Karnesi veya Transit Refakat
Belgesinde dondurulmuş gıda maddesi olarak belirtilmiş yükler ile aslı ibraz
edilecek sağlık sertifikalarında (İngilizce hariç farklı dillerde hazırlanan
sağlık sertifikalarının yeminli tercüman onaylı Türkçe tercümeleri veya Tarım
ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından onaylanmış Türkçe tercümesi ile birlikte)
belirli bir sabit sıcaklıkta taşınmasının gerektiği belirtilen bozulabilir gıda
maddesi ve benzeri yüklü frigorifik taşıtlara,
ç) Isıtmalı yarı römorklara (tank
biçiminde), .
d) Fatura değeri en az 200.000 Avro
olan tıbbi müstahzarat/ilaç taşıyan frigorifik taşıtlara.
Avusturya geçiş belgesi tahsis
edilir. Bu fıkranın (a), (b), (c), (ç) ve/veya (d) bentlerinde belirtilen
yüklerin en az %90'ı için yukarıda yer alan şartların sağlanması, geri kalan
kısmın ise yükle ilgili (ambalaj, etiket, vs.) malzeme olması halinde de
Avusturya geçiş belgesi tahsis edilir.
(5) İkili taşımalarda:
a) Yükün tamamının Avusturya'ya
taşınması durumunda tonaj şartı aranmaz.
b) Yükün en az %60'ının
Avusturya'ya taşındığının Serbest Bölge İşlem Formu aslı veya İhracata İlişkin
Gümrük Beyannamesi (alıcı adresi veya gideceği ülke Avusturya olmalıdır) veya
Mahrece İade İşlemine İlişkin Gümrük Beyannamesinin ibraz edilmesi şartıyla Avusturya
geçiş belgesi tahsis edilir.
(6) Parsiyel taşımalarda;
Avusturya'ya parsiyel yük götürecek taşıtların bu ülkeye en az 5 ton (ambalaj
malzemesinde 2,5 ton) yüklü olması ve bu ülkeye taşınan yükün en az %60'ı için
Serbest Bölge İşlem Formu aslı veya İhracata İlişkin Gümrük Beyannamesi (alıcı
adresi veya gideceği ülke Avusturya olmalıdır) veya Mahrece İade İşlemine
İlişkin Gümrük Beyannamesinin ibraz edilmesi şartıyla Avusturya geçiş belgesi
tahsis edilir.
(7) Avusturya Ro-La tren hattı
kullanımı karşılığı alınan ödül geçiş belgeleri:
a) Tren bileti aslını ilgili
dağıtım bürosuna ibraz eden firmalara, 3 tren bileti kullanımı karşılığında 2
adet Avusturya geçiş belgesi tahsis edilir.
b) Bu Yönergenin 10 uncu maddesinin
dördüncü ve altıncı fıkralarında belirlenen taşımaların haricindeki,
Avusturya'dan transit geçecek olan ancak taşıdıkları yük cinsi itibariyle
Avusturya belgesi alamayan taşıtlar, trene binmek suretiyle Avusturya'dan transit
geçeceklerdir. Bu taşıtların tren kullanımı karşılığı Avusturya'dan alınacak
geçiş belgeleri aynı taşımacıya birebir oranında tahsis edilir.
(8) EK-2'deki güzergahlarda yer
alan CZ12 ile PLİ 6 hatları kullanılarak yapılan taşımalar için Ödül geçiş
belgeleri hariç Avusturya geçiş belgesi tahsis edilmez.
İtalya
Geçiş Belgeleri
MADDE
11- (1) İtalya
tek-tip (ikili/transit) geçiş belgeleri sadece ikili taşımalara tahsis edilir.
İtalya tarafından dönemler halinde temin edilen belgelerin zamanında ülkemize
ulaşmaması halinde, daha sonra mahsup edilmek kaydıyla ödül belgelerden
kullandırılabilir.
(2) Ödül belgeleri hariç, İtalya'ya
yük almak üzere boş çıkış yapacak taşıtlara ve diğer ülkelere yük götürüp dönüş
yükünü İtalya'dan alacak taşıtlara İtalya geçiş belgesi tahsis edilmez.
(3) İtalya Limandan-Limana geçiş
belgeleri talep edilmesi halinde ikişer adet olarak tahsis edilir.
(4) Transit taşımalarda:
a) İtalya üzerinden sadece İsviçre,
Fransa, İspanya ve Portekiz'e yapılan taşımalara transit kapsamda İtalya geçiş
belgesi tahsis edilir.
b) Avrupa Kıtası dışında kalan
ülkelere İtalya transit geçilerek yapılacak transit taşımalar için limandan-limana
geçiş belgesi tahsis edilir.
(5) İkili taşımalarda:
a) Yükün tamamının İtalya'ya
taşınması durumunda tonaj şartı aranmaz.
b) Yükün en az %60'ının İtalya'ya
taşındığının Serbest Bölge İşlem Formu Aslı veya İhracata İlişkin Gümrük
Beyannamesi (alıcı adresi veya gideceği ülke İtalya olmalıdır.) veya Mahrece
İade İşlemine İlişkin Gümrük Beyannamesinin ibraz edilmesi şartıyla İtalya
geçiş belgesi tahsis edilir.
c) Bu Yönerge'nin 10 uncu
maddesinin dördüncü fıkrasında tanımlanan taşımaları yapan taşıtlara İtalya'ya
taşıma yapmaları durumunda, yukarıda (a) ve (b) bentlerinde belirtilen koşullar
dikkate alınmaksızın, İtalya geçiş belgesi tahsis edilir.
(6) Parsiyel taşımalarda:
a) İtalya'ya parsiyel yük götürecek
taşıtların bu ülkeye en az 5 ton (ambalaj malzemesinde 2,5 ton) yüklü olması ve
bu ülkeye taşınan yükün en az %60'ı için Serbest Bölge İşlem Formu aslı veya
İhracata İlişkin Gümrük Beyannamesi (alıcı adresi veya gideceği ülke İtalya
olmalıdır) veya Mahrece İade İşlemine İlişkin Gümrük Beyannamesinin ibraz
edilmesi şartıyla İtalya geçiş belgesi tahsis edilir.
b) Bu Yönergenin 10 uncu maddesinin
dördüncü fıkrasında tanımlanan taşımaları yapan taşıtlara, İtalya'ya parsiyel
taşıma yapmaları durumunda yukarıda (a) bendinde belirtilen koşullar dikkate
alınmaksızın İtalya geçiş belgesi tahsis edilir.
(7) İtalya römork çektirme ve ödül
belgeleri:
a) Firmalara talep edilmesi halinde
100 adedi geçmemek üzere, firma kaşesi basılmaksızın ve ünvanı yazılmadan
römork çektirme belgesi tahsis edilir.
b) Firmalarca kullanılan römork
çektirme belgelerinin;
1) İtalya gümrüğünde mühürlenmiş
aslı,
2) Taşımaya ait fatura aslı veya
firma onaylı bir örneği ile bu belgelerin birer fotokopilerinin bir liste
ekinde (listede; firma ünvanı, belge no, çektirmeyi yapan İtalyan firma ünvanı
belirtilecek) Ocak ayından başlamak üzere üçer aylık dönemler halinde Bakanlığa
gönderilir.
c) Üçer aylık dönemler halinde 2
römork çektirme belgesi karşılığı temin edilecek ödül belgeleri firmalara aynı
oranlarda tahsis edilir. Tam sayıya tekabül etmeyen çektirme belgelerine
sonraki dönemlerde tamamlandıkça ödül belgesi tahsis edilir.
ç) Römork çektirme karşılığı
firmalara tahsis edilen İtalya ödül belgeleri tüm kısıtlamalardan muaftır.
d) Bakanlıkça TOBB'a grup firması
olarak bildirilen firmaların hak etmiş oldukları ödül ve römork çektirme
belgeleri, grup firma yetkililerince imzalanmış yazılı muvaffakatnamelerinin
ilgili dağıtım bürosuna verilmesi koşuluyla aynı grup içinde bulunan firmalara
ait taşıtlar için de kullanılabilir.
e) Firmalara tahsis edilen takvim
yılı öncesine ait römork çektirme belgesine ilişkin taahhütler, TOBB tarafından
yılın başında kapatılır.
f) Temin edilecek ödül belgeleri,
tahsise ilişkin Bakanlığın yazılı bildirim tarihi itibariyle 90 gün içinde
kullandırılır. Süresi içinde kullanılmayan ödül belgeleri genel kullanıma
açılır.
Yunanistan
Geçiş Belgeleri
MADDE
12- (1) Yunanistan
ikili geçiş belgeleri sadece yükün tamamı Yunanistan varışlı taşımalar için
tahsis edilir, dönüş yüküne tahsis edilmez. Yunanistan ücretsiz transit geçiş
belgeleri sadece gidiş yükleri için tahsis edilir.
(2) Dönüş yükü taşımaları nedeniyle
güzergah değişikliği yapacak olan taşıtlara talep etmeleri halinde Yunanistan
ücretli transit geçiş belgesi tahsis edilir.
(3) Bu Yönergenin 10 uncu
maddesinin dördüncü fıkrasında tanımlanan taşıtlara, Bulgaristan üzeri
tanımlanan Avrupa varışlı ülke güzergahları dikkate alınarak talep etmeleri
halinde Yunanistan ücretli transit geçiş belgesi de tahsis edilir.
(4) İhraç kapsamında Yunanistan'a
veya Yunanistan üzerinden gönderilen geçici plakalı taşıtları çekerek götüren
yetki belgeli çekicilere, talep etmeleri halinde Yunanistan ücretli ikili veya
Yunanistan ücretli transit geçiş belgesi tahsis edilir.
Bulgaristan,
Bosna-Hersek, Estonya, Hırvatistan, Letonya, Litvanya, Slovenya ve Karadağ
Geçiş Belgeleri
MADDE
13- (1) Karadağ'a
ikili veya parsiyel taşıma yapan taşıtların dönüş yükünü başka bir ülkeden
almak istemeleri halinde, talep üzerine Karadağ tek-tip geçiş belgesi ikinci
kez tahsis edilir.
(2) Hırvatistan geçiş belgeleri;
Hırvatistan'ı transit geçerek, dönüşünde Hırvatistan'dan yük alacak taşıtlar
ile Bosna Hersek veya Hırvatistan'a taşıma yaptıktan sonra, başka bir ülkeye veya
başka bir ülkeden dönüş yükü alarak tekrar Hırvatistan'dan transit geçilmesi
halinde, ikinci kez tahsis edilir. Hırvatistan geçiş belgelerinden %2'si dönüş
yükü taşımaları için güzergah değişikliği yapacak olan taşıtlara tahsis edilir.
(3) 3. ülke dışındaki Slovenya
geçiş belgeleri Slovenya'yı transit geçerek diğer ülkelere yapılan taşımalara
tahsis edilir. Slovenya tren hattını kullanan taşımacılara, 3 tek yön tren
kullanımı karşılığında iki adet Slovenya geçiş belgesi tahsis edilir. Slovenya'ya
yük götürerek dönüş yükünü başka ülkelerden alacak taşıtlar ile boş çıkış
yapacak taşıtlara Slovenya geçiş belgesi varsa ödül haklarından tahsis edilir.
EK-2'deki güzergahlarda yer alan CZ12 ile PL16 hatlar kullanılarak yapılan
taşımalar için ödül geçiş belgeleri hariç Slovenya transit geçiş belgesi tahsis
edilmez.
(4) Dönüş yükü taşımaları nedeniyle
güzergah değişikliği yapacak olan taşıtlara talep etmeleri halinde Bulgaristan
ücretli transit geçiş belgesi tahsis edilir. Bulgaristan 3. ülke geçiş
belgelerinin %25'i ülkemizi transit geçerek Bulgaristan'a taşıma yapacak
taşıtlara tahsis edilir. İhraç kapsamında Bulgaristan'a gönderilen geçici
plakalı taşıtları çekerek götüren yetki belgeli çekicilere, talep etmeleri
halinde Bulgaristan ikili geçiş belgesi tahsis edilir.
(5) Ülkemizden transit geçilerek
Bulgaristan'a veya Ukrayna'ya yapılan taşımalar için Bulgaristan veya Ukrayna
üçüncü ülke geçiş belgesi yanısıra talep edilmesi halinde Bulgaristan veya
Ukrayna ikili geçiş belgesi tahsis edilir.
(6) Sergi, fuar malzemesi, ev
eşyası taşımalarında talep edilmesi halinde Bulgaristan ikili veya transit
geçiş belgesi tahsis edilir.
(7) Letonya ve Litvanya geçiş
belgelerinin %10'u dönüş yükü taşımalarına tahsis edilir.
(8) Estonya geçiş belgeleri sadece
gidiş yükleri için tahsis edilir.
Rusya
ve Kazakistan Geçiş Belgeleri
MADDE
14- (1) Rusya
ikili geçiş belgeleri, sadece yükün tamamı Rusya varışlı taşımalar için tahsis
edilir. Dönüş yükü taşımalarına Rusya ikili geçiş belgesi tahsis edilmez.
(2) Rusya transit geçiş belgeleri
sadece gidiş yükleri için kullanıma açılır. İhraç kapsamında Rusya üzerinden
gönderilen geçici plakalı taşıtları çekerek götüren yetki belgeli çekicilere,
talep etmeleri halinde Rusya transit geçiş belgesi tahsis edilir. Rusya
üzerinden Abhazya Özerk Cumhuriyetine taşıma yapan firmalara, talep etmeleri
halinde Rusya transit geçiş belgesi tahsis edilir.
(3) Rusya tek-tip (ikili/3.ülke)
geçiş belgeleri, dönemsel kullanıma açılan ikili geçiş belgelerinin tükenmesi
akabinde bir sonraki döneme kadar yapılacak ikili taşımalar ile ülkemizi
transit geçilerek yapılan taşımalar ve ülkemizden millileşmemiş yüklerin taşımasını
yapacak taşıtlara tahsis edilir.
(4) Çekicisiz "yarı römork" ile
yapılan taşımalara Rusya geçiş belgesi tahsis edilmez. Taşıma evraklarında,
taşıt kombinasyonunda (çekici+yarı römork) yer alan çekici plakasının
yazılmaması halinde Rusya geçiş belgesi tahsis edilmez.
(5) Rusya'nın Kaliningrad Bölgesine
yapılan taşımalara Polonya varışlı güzergahlar dikkate alınarak geçiş belgesi
tahsis edilir.
(6)Kazakistan tek-tip geçiş
belgeleri sadece yükün tamamı Kazakistan varışlı olan taşımalara tahsis edilir.
(7) Kazakistan varışlı ve 3. ülke
menşeili taşımalara, firmanın beyanı esas alınarak tek- tip veya 3. ülke geçiş
belgesi tahsis edilir. Kazakistan 3. ülke geçiş belgeleri ülkemizi transit
geçilerek yapılan taşımalar ile ülkemizden millileşmemiş yüklerin taşımasını
yapacak taşıtlara tahsis edilir.
(8) Kazakistan transit geçiş
belgeleri sadece gidiş yükleri için kullanıma açılır.
Ukrayna
ve Belarus Geçiş Belgeleri
MADDE
15- (1) Rusya'ya,
Kazakistan'a veya Kırgızistan'a taşıma yaptıktan sonra dönüş yükünü Ukrayna'dan
alacağını beyan edilen taşımalar için, talep edilmesi halinde Ukrayna boş
giriş/üçüncü ülke geçiş belgesi tahsis edilir.
(2) Ukrayna üzerinden transit
taşıma yapacak EURO3 ve üstü normdaki taşıtlara Ukrayna transit geçiş belgesi
tahsis edilmez. Ancak, herhangi bir nedenle EURO3 ve üstü normdaki taşıt
olduğunu belgelendiremeyen taşıtlara talep etmeleri halinde Ukrayna transit
geçiş belgesi tahsis edilir. Ukrayna üzerinden transit taşıma yapmak için geçiş
belgesi talep eden taşıtlar, ilgili egzoz emisyon değeri gösterir (yola
elverişlilik muayene sertifikası vs.) belgeyi ibraz etmek zorundadır.
(3) Aktaş, Sarp veya Türkgözü Sınır
Kapısı kullanılarak Rusya'ya çıkış yapacak taşıtlara, talep etmeleri halinde
Ukrayna transit veya boş giriş dönüş yükü geçiş belgesi tahsis edilir.
(4) Ukrayna varışlı Ro-Ro hatları
kullanarak yurtdışına çıkış yapacak ve dönüşlerinde kara güzergahından ülkeye
dönecek olan taşıtlara talep etmeleri halinde Bulgaristan transit geçiş belgesi
tahsis edilir.
(5) Aktaş, Sarp veya Türkgözü Sınır
Kapısı kullanılarak, Rusya'ya ve Rusya üzerinden Kazakistan, Özbekistan,
Kırgızistan, Tacikistan veya Moğolistan'a çıkış yapacak taşıtlara talep
etmeleri halinde Belarus boş giriş/dönüş yükü ve 3. ülke geçiş belgeleri tahsis
edilir.
(6) Belarus'u transit geçen ve
dönüşte Belarus'dan yük alacak olan taşıtlar ile, Belarus'a taşıma yaptıktan
sonra başka bir ülkeden yük alarak Belarus üzerinden transit geçiş yapacak
taşıtlara ikinci Belarus tek-tip geçiş belgesi tahsis edilir.
(7) Çekicisiz "yarı römork" ile
yapılan taşımalara Ukrayna ikili geçiş belgesi tahsis edilmez. Taşıma
evraklarında, taşıt kombinasyonunda (çekici+yarı römork) yer alan çekici
plakasının yazılmaması halinde Ukrayna ikili geçiş belgesi tahsis edilmez.
Azerbaycan,
Gürcistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan Geçiş Belgeleri
MADDE
16- (1) Özbekistan
ikili geçiş belgeleri yükün tamamı Özbekistan varışlı taşımalar için tahsis
edilir. Özbekistan ikili geçiş belgelerinden %10'u dönüş yükü taşımalarına
tahsis edilir. Özbekistan transit geçiş belgeleri herhangi bir kısıtlamaya tabi
olmaksızın tahsis edilir. Özbekistan 3. ülke geçiş belgelerinin %75'i ülkemizi
transit geçilerek yapılan taşımalar ile ülkemizden millileşmemiş yüklerin
taşımasını yapacak taşıtlara, %25'i ülkemizi transit geçilmeksizin yapılacak
3.ülke taşımalarına tahsis edilir.
(2) Azerbaycan varışlı ve 3. ülke
menşeili taşımalara, firmanın beyanı esas alınarak tek- tip veya 3. ülke geçiş
belgesi tahsis edilir. Azerbaycan 3. ülke geçiş belgelerinin %75'i ülkemizi
transit geçilerek yapılan taşımalar ile ülkemizden millileşmemiş yüklerin
taşımasını yapacak taşıtlara, %25'i ülkemizi transit geçilmeksizin yapılacak 3.
ülke taşımalarına tahsis edilir.
(3) Azerbaycan ve Tacikistan
tek-tip geçiş belgeleri sadece bu ülkelere yönelik ikili taşıma yapacak
taşıtlara tahsis edilir. Azerbaycan tek-tip geçiş belgeleri Azerbaycan'a
(Nahçıvan dahil) yapılacak ikili taşımalara (Nahçıvan üzerinden Azerbaycan'a
yapılan taşımalar için sadece 1 adet Azerbaycan tek-tip geçiş belgesi) tahsis
edilir. Azerbaycan transit geçiş belgeleri Azerbaycan üzerinden (Nahçıvan
dahil) yapılacak transit taşımalara (Nahçıvan ve Azerbaycan'ın transit
geçildiği taşımalar için sadece 1 adet Azerbaycan transit geçiş belgesi )
tahsis edilir. Aynı taşıma için hem transit ve hem tek-tip geçiş belgesi
verilmez. Hazar Denizi kullanılarak Türkmenistan'a yapılan taşımalara,
firmaların talep etmeleri halinde Azerbaycan transit geçiş belgesi yerine Azerbaycan
tek-tip veya 3. ülke geçiş belgesi tahsis edilir.
(4) Azerbaycan ve Gürcistan'a
Türkgözü, Aktaş veya Sarp Sınır Kapısından çıkış yaparak Bedelsiz İhracat veya
Özel Fatura kapsamında taşıma yapan taşıtlara, Bedelsiz İhracata İlişkin
Dilekçe veya Özel Fatura veya Faturalı İşlem Sevk Formu arkasında gümrük muayene
tescil numarasının ve taşıt plakasının bulunması halinde Azerbaycan ve
Gürcistan geçiş belgesi tahsis edilir.
(5) Gürcistan varışlı ve 3. ülke
menşeili taşımalara, firmanın beyanı esas alınarak tek-tip veya 3. ülke geçiş
belgesi tahsis edilir. Gürcistan 3. ülke geçiş belgeleri ülkemizi transit
geçilerek yapılan taşımalar ile ülkemizden millileşmemiş yüklerin taşımasını yapacak
taşıtlara tahsis edilir.
(6) Haydarpaşa, Zonguldak, Karasu,
Samsun, Dilucu, Esendere veya Gürbulak sınır kapılarımızdan çıkış yapan ve
dönüşte Gürcistan'dan ülkemize dönüş yükü alacak veya transit geçecek olan
taşıtlara Gürcistan tek-tip/boş giriş dönüş yükü geçiş belgesi tahsis edilir.
(7) Haydarpaşa, Zonguldak, Karasu
veya Samsun deniz sınır kapılarından çıkış yapan taşıtlara talep etmeleri
halinde Gürcistan tek-tip/boş giriş dönüş yükü geçiş belgesi yanısıra Ukrayna
boş giriş/üçüncü ülke geçiş belgesi de tahsis edilir.
(8) Gürcistan'a parsiyel taşıma
yapacak olan taşıtlar ile Gürcistan'ı transit geçerek dönüşünde Gürcistan'dan
yük alacak taşıtlar veya Gürcistan'a taşıma yaptıktan sonra, başka bir ülkeye
veya başka bir ülkeden dönüş yükü alarak tekrar Gürcistan'dan transit geçecek
taşıtlara ikinci Gürcistan tek-tip geçiş belgesi tahsis edilir.
(9) Sınır Ticareti Belgesi sahibi
firmalarca Gürcistan'a yönelik yapılan taşımalarda sadece İhracata İlişkin
Gümrük Beyannamesine göre Gürcistan tek-tip geçiş belgesi tahsis edilir.
(10) Sergi, fuar malzemesi, ev
eşyası taşıması yapanlara, talep etmeleri halinde Gürcistan tek-tip geçiş
belgesi tahsis edilir.
(11) Hazar Denizi üzerinden Orta
Asya ülkelerine yarı romörk (dorse) taşımacılığı yapan ve yurtdışına çekici
gönderecek olan firmalara, talep etmeleri halinde Gürcistan tek-tip geçiş
belgesi tahsis edilir.
Çekya,
İspanya, Macaristan, Polonya, Portekiz ve Romanya Geçiş Belgeleri
MADDE
17- (1) Çekya
geçiş belgelerinden ikili/transit geçiş belgeleri sadece transit taşımalara gidiş
yükü için tahsis edilir.İkili geçiş belgeleri dönüş yükü taşımalarına da tahsis
edilir. Çekya konvansiyonel geçiş belgelerin %85 i ülkemizi transit geçerek
Çekya'ya yapılacak taşımalar ile ülkemizden millileşmemiş yüklerin taşımasını
yapacak taşıtlara, %15'i ise ülkemizi transit geçilmeksizin yapılacak 3. ülke
taşımalarına tahsis edilir.
(2) İspanya geçiş belgeleri, İspanya,
Fas ve Portekiz'e yük götürecek taşıtlara (sadece bu ülkeleri kapsayan parsiyel
taşımalar dahil olmak üzere) en az 5 ton (ambalaj malzemesinde 2,5 ton) yüklü
olmaları halinde tahsis edilir. Ancak, bu Yönergenin 10 uncu maddesinin
dördüncü fıkrasında tanımlanan şartlardan birini sağlaması halinde tonaj şartı
aranmaz. Dönüş yükü için belge verilmez. Çekicisiz "yarı römork" ile doğrudan
İspanya limanlarına varışlı Ro-Ro kullanılarak yapılan taşımalara İspanya geçiş
belgesi tahsis edilmez. Taşıma evraklarında, taşıt kombinasyonunda (çekici+yarı
römork) yer alan çekici plakasının yazılmaması halinde İspanya geçiş belgesi
tahsis edilmez.
(3) Romanya 3. ülke geçiş
belgelerinin %25'i ülkemizi transit geçerek Romanya'ya taşıma yapacak taşıtlara
tahsis edilir. Romanya varışlı Ro-Ro hatları kullanarak yurtdışına çıkış
yapacak ve dönüşlerinde kara güzergahından ülkeye dönecek olan taşıtlara talep etmeleri
halinde Bulgaristan transit geçiş belgesi tahsis edilir.
(4) Macaristan ikili geçiş
belgeleri sadece yükün tamamının Macaristan'a taşınması durumunda ve en az
%60'ının Macaristan'a taşındığının Serbest Bölge İşlem Formu aslı veya İhracata
İlişkin Gümrük Beyannamesi (alıcı adresi veya gideceği ülke Macaristan
olmalıdır) veya Mahrece İade İşlemine İlişkin Gümrük Beyannamesinin ibraz
edilmesi şartıyla, transit geçiş belgeleri ise Macaristan'dan transit geçecek
taşıtlar için kullanıma açılır. Transit geçiş belgelerinin %10'u, 10 ton altı
taşıtlar ile Rusya'ya gitmek üzere Ukrayna üzerinden transit geçişlerine
müsaade edilmeyen yükleri taşıyan taşıtlara Ek-2 güzergahlar listesinde yer
alan RUS2 ve RUS11 güzergahı için tahsis edilir. İkili ve transit geçiş
belgeleri parsiyel, boş çıkış ve dönüş yükü taşımaları için tahsis edilmez.
Macaristan 3. ülke geçiş belgelerinin %10'u ülkemiz üzerinden transit geçilerek
Macaristan'a taşıma yapacak taşıtlara tahsis edilir. 3. ülke (Macaristan-Irak)
geçiş belgeleri taşıma yapılacağını gösterir yük anlaşması kapsamında tahsis
edilir.
(5) Polonya transit geçiş belgeleri
sadece gidiş yükleri için tahsis edilir. Polonya'ya ve Polonya üzerinden
yapılacak olan parsiyel taşımalara da Polonya transit geçiş belgesi tahsis
edilir. Polonya transit geçiş belgelerinin %4'ü Rusya'nın Kaliningrad bölgesine
yapılan taşımalar için tahsis edilir.
Çok
Girişli Geçiş Belgelerinin Dağıtımı
MADDE
18- (1) Almanya ve
Portekiz'e ait çok girişli geçiş belgeleri; bu ülkelere bir önceki yıl yapılan
toplam sefer sayısının ilgili ülkeye ait belge sayısına bölünerek çıkan sayıya
göre firma sefer sayısı dikkate alınarak özmal çekici ve kamyon olarak kayıtlı
toplam taşıt sayısını geçmeyecek şekilde Bakanlıkça tahsis edilir.
(2) Fransa çok girişli geçiş
belgeleri; Fransa'ya bir önceki yıl yapılan toplam sefer sayısının Fransa'ya
ait belge sayısına bölünerek çıkan sayıya göre firma sefer sayısı dikkate
alınarak özmal çekici ve kamyon olarak kayıtlı toplam taşıt sayısını geçmeyecek
şekilde Bakanlıkça tahsis edilir.
(3) Belçika ve Hollanda çok girişli
geçiş belgeleri;
a) Belçika belgelerinin %80'i
Belçika, İngiltere ve İrlanda'ya, Hollanda belgelerinin %80'i ise Hollanda'ya
bir önceki yıl yapılan toplam sefer sayısının ülkelere ait yukarıda belirtilen
oranda dağıtımı yapılacak belge sayısına bölünerek çıkan sayıya göre firma
sefer sayısı dikkate alınarak Bakanlıkça tahsis edilir.
b) Hollanda 3. ülke çok girişli
geçiş belgeleri herhangi bir kısıtlamaya tabi olmaksızın genel kullanıma
açılır.
c) Bakanlık tarafından tahsis
edilen Almanya, Fransa ve Portekiz'e ait çok girişli belgelerin tamamı ile
Belçika ve Hollanda çok girişli geçiş belgelerinin %80'lik kısmına ait çok
girişli belgelerin dağıtım listesi her yılın Ocak ayının en geç onbeşinci gününde
Bakanlığın internet adresinde yayımlanır.
ç) Bakanlık tarafından %80 oranında
tahsis edilen çok girişli geçiş belgelerinden kalan belgeler ile genel
kullanımda tutulan _ oranındaki çok girişli belgeler, adına belge tahsisi
yapılamayan ve/veya adına belge tahsisi yapılan ancak tahsis edilen belgelerin
yetersiz olduğu gerekçesiyle yeniden talepte bulunan ve bu ülkelere ikili,
transit ve dönüş yükü taşıması yapacak olan firmalara talep etmeleri halinde
özmal çekici ve kamyon olarak kayıtlı toplam taşıt sayısını en fazla 2/3
oranını geçmeyecek şekilde TOBB tarafından tahsis edilir.
(4) Sırbistan çok girişli geçiş
belgeleri ikili, transit ve dönüş yükü taşıması yapacak olan firmalara talep
etmeleri halinde firmaların yetki belgesinde özmal/sözleşmeli çekici ve kamyon
olarak kayıtlı toplam taşıt sayısını geçmemek kaydıyla TOBB tarafından tahsis
edilir.
(5) Adına çok girişli geçiş belgesi
tahsis edilip, yayım tarihinden itibaren 30 (otuz) gün içerisinde belgelerini
teslim almayan firmalar tahsis hakkını kaybetmiş sayılır.
(6) Bakanlık tarafından tahsis
edilen çok girişli belgelerin dağıtımı TOBB tarafından yapılır.
(7) Belçika ve Hollanda çok girişli
geçiş belgeleri firmaların, yetki belgesinde özmal çekici ve kamyon olarak
kayıtlı toplam taşıt sayısını en fazla 2/3 oranını geçmeyecek şekilde tahsis
edilir.
(8) Fransa, Almanya ve Portekiz çok
girişli geçiş belgelerinin zayi edilmesi durumunda, yerine yeni çok girişli
geçiş belgesi tahsis edilmez.
(9) Almanya, Fransa ve Portekiz çok
girişli geçiş belgelerinden artan belge olduğu takdirde kalan belgeler ikili ve
transit taşımalar için genel kullanıma açılır.
(10) Çok girişli geçiş belgeleri,
ilgili ülkelerce getirilen EURO Norm standartlarına göre uygun taşıtlara tahsis
edilir.
(11) Tahsis edilen çok girişli
geçiş belgelerinin tamamına firma unvan kaşesi basılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
İdarî Yaptırımlar, Cezalar ve
Süreler
Taşımacılar
için idari yaptırımlar, cezalar ve süreler .
MADDE
19- (1) Bu
Yönergede belirtilen usul ve esaslara uymayan firmalara aşağıdaki yaptırımlar
uygulanır. Bu Yönergenin;
a) 8 inci maddesinin ikinci
fıkrasının (a) bendine aykırı hareket ederek yurtdışında bulunan taşıtları için
yeni geçiş belgesi/belgeleri talep eden firmalardan, iade geçiş belgesi (Çekya
tek-tip, Avusturya geçiş belgeleri dahil) tahsis edilenlere her bir geçiş
belgesi için Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 40 ıncı maddesinin otuz ikinci
fıkrası uyarınca uyarma verilir. Ödül belgeleri ve iadesi zorunlu olmayan
(Çekya tek-tip, Avusturya geçiş belgeleri hariç) geçiş belgesi/belgeleri tahsis
edilmesi halinde uyarma verilmez.
b) 8 inci maddesinin ikinci
fıkrasının (b) bendine aykırı hareket edilmesi durumunda, adına geçiş belgesi
tahsis edilen firma ile Bakanlığın bilgisi ve onayı dışında belge üzerinde
bilgileri yer alan firma veya firmalara her bir geçiş belgesi için Karayolu Taşıma
Yönetmeliğinin 40 ıncı maddesinin otuz ikinci fıkrası uyarınca verilen uyarma 2
kat artırımlı verilir.
c) 8 inci maddesinin ikinci
fıkrasının (c) bendine aykırı hareket eden firmalar yazılı olarak ikaz edilir.
Birinci yazılı ikaz tarihinden itibaren, bir yıl içinde üçüncü kez yazılı
olarak ikaz edilen yetki belgesi sahiplerinin birinci, ikinci ve üçüncü ihlale
konu olan ülkeye/ülkelere ait geçiş belgesi talepleri (üçüncü ikaz yazısının
firmaya tebliğ tarihinden itibaren yedinci iş gününden başlatılmak üzere) 10
gün süreyle karşılanmaz, bu süre firmanın talep etmesi halinde en fazla 60 gün
süreyle ertelenir.
ç) 8 inci maddesinin ikinci
fıkrasının (ç) bendine aykırı hareket eden yetki belgesi sahiplerine Karayolu
Taşıma Yönetmeliğinin 22 nci maddesi gereğince işlem yapılır, ayrıca yetki
belgesi sahibi firmaya ait taşıtlara. Bakanlık bildirim yazısının firmaya
tebliğ tarihinden itibaren yedinci iş gününden başlatılmak üzere 15 gün süreyle
ihlale konu olan ülkeye/ülkelere ait geçiş belgeleri tahsis edilmez.
d) 8 inci maddesinin ikinci
fıkrasının (d) bendi çerçevesinde, bir önceki sefere ait geçiş
belgesini/belgelerini iade etmeyen firmalar hakkında iade edilmeyen her bir
geçiş belgesi için Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 40 ıncı maddesinin otuz
ikinci fıkrası uyarınca uyarma verilir. İade geçiş belgelerine ilişkin uyarma
işlemi, firmalar tarafından e-devlet üzerinden yürütülür. Ödeme beyanı
oluşturma tarihi, uyarma veriliş tarihi olarak kabul edilir.
e) 8 inci maddesinin ikinci
fıkrasının (e) bendi çerçevesinde, Bakanlığın bilgisi ve onayı dışında belge
kullanan firmalara her bir geçiş belgesi için Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 40
ıncı maddesinin otuzikinci fıkrası uyarınca uyarma 2 kat artırımlı olarak
verilir.
f) Deprem, heyelan, savaş, sel,
çığ, hortum, fırtına, salgın hastalık, yangın ve yabancı ülkede geçiş belgesine
el konulması nedeniyle, 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca
iadesi zorunlu olan ve 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (d)
bentlerine aykırı hareket eden firmalar için, bu hususu belgelendirmeleri
şartıyla, uyarma verilmeden geçiş belgesi talebinin değerlendirilmesi ve/veya
bu kapsamda yapılan işlemlerin kaldırılması hususu Bakanlık yetkisindedir.
g) 5 inci maddesinin birinci
fıkrasının (d) bendi uyarınca iadesi zorunlu olan ve 8 inci maddesinin ikinci
fıkrasının (d) bendi çerçevesinde geçiş belgesini/belgelerini iade edemeyen
firmaya uygulanmış veya uygulanacak olan idari yaptırımlar geçiş belgesinin
alındığı tarihte taşıtın kayıtlı olduğu yetki belgesi sahibi firmaya uygulanır.
Üzerinde iadesi zorunlu geçiş belgesi kaydı bulunan taşıtın kayıt tarihinden
sonra başka bir firmanın yetki belgesine kayıtlı olması halinde; kayıtlı olduğu
firmanın yeni geçiş belgesi taleplerinde, karşısına sözkonusu taşıttan dolayı
çıkan/çıkacak geçiş belgesi iadesi zorunluluğu belgeler için Bakanlığa müracaat
etmeden önce e-devlet üzerinden iade işlemi yapması ve akabinde Bakanlığa
başvurması halinde, firmaya uygulanan idari yaptırımlar iptal edilir. Bu
işlemle ilgili varsa ödemiş olduğu ücret firmaya iade edilir.
(2) İade kapsamındaki geçiş
belgeleri ile Çekya tek-tip ve Avusturya geçiş belgeleri için; kayıp, çalıntı,
el koyma, yanlış yazım, sisteme yanlış veri girişi, mahrece, iade, belge
geçerlilik süresinin aşımı gibi gerekçeler İle aynı taşıma için aynı ülkeye ait
aynı türden geçiş belgesi talep edilmesi ve mevcut geçiş belgesi durumuna göre
Bakanlığımızca yapılacak değerlendirmede söz konusu geçiş
belgesinin/belgelerinin verilecek olması durumunda, taşıtın yurt içinde veya
yurt dışında olduğuna bakılmaksızın her bir geçiş belgesi için Karayolu Taşıma
Yönetmeliğinin 40 ıncı maddesinin otuz ikinci fıkrasında öngörülen yaptırım;
Rusya ve Kazakistan (Ro-Ro şartı ile verilen belgeler ile transit belgeler
hariç) geçiş belgeleri için 5 kat, diğer geçiş belgeleri için ise 2 kat
artırımlı uygulanır.
(3) Bakanlıkça onaylanan geçiş
belgesi taleplerinde, ilgili dağıtım ofisinden 7 gün içerisinde geçiş belgesini
teslim almayan firmalar tahsis hakkını kaybetmiş sayılır. Ancak uygulanan idari
yaptırımlar iptal edilmez.
Dağıtım
bürolarına ilişkin yaptırımlar
MADDE
20- (1) Bu
Yönergeye aykırı hareket eden, geçiş belgesini zayi eden, kaybeden veya
muhafaza edemeyen dağıtım bürosunun bağlı bulunduğu oda veya borsa için TOBB
tarafından gerekli yasal süreç başlatılır. Yasal sürecin sonucuna göre,
Bakanlık ilgili geçiş belgesi dağıtım bürosunun yetkisinin iptalini
isteyebilir.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Danışma
Komisyonu
MADDE
21- (1) Danışma
Komisyonu; her yıl Kasım ayında olağan olarak toplanır, ihtiyaç halinde
üyelerden birinin teklifi ve Bakanlığın uygun görüşü üzerine farklı dönemlerde
de toplanabilir.
(2) Danışma Komisyonu, yaptığı
toplantılarda bu Yönergede yapılacak değişiklikleri değerlendirerek öneriler
hazırlar. Danışma Komisyonunca hazırlanan öneriler tavsiye niteliğindedir.
Çeşitli
hükümler
MADDE
22- (1)
Taşımacılar geçiş belgelerini belgenin temin edildiği ilgili uluslararası
anlaşma ve Protokol hükümlerine uygun olarak kullanmak zorundadırlar.
(3) Bakanlık, doğal afet, salgın
hastalık, gerginlik ve savaş hali, zorunlu göç, ekonomik ye siyasi kriz ve
benzeri hallerde, ülkelerin konumlarına göre bu Yönergede uluslararası
taşımalar ve faaliyetler için öngörülen hükümleri ve uygulamaları en çok 60 (altmış)
günlük bir süre için değiştirebilir veya kaldırabilir.
(4) Bakanlık geçiş belgelerinin
başvuru, belge dağıtımının genel şartları ile ülkelere göre dağıtım usulü ve
şartları hususlarında değişiklik yapmaya yetkilidir.
(5) KEİ ve TRACECA geçiş
belgelerinin dağıtımı Bakanlıkça belirlenecek kurallar çerçevesinde geçiş
belgesi dağıtım bürolarınca yapılır.
Hüküm
bulunmayan haller
MADDE
23- (1) Bu
Yönergede hüküm bulunmayan hallerde karayolu taşıma mevzuatı hükümleri
uygulanır.
(2) Bu Yönergede yer alan
kurallarla ilgili fiili durum veya mücbir sebeplere bağlı istisnai taleplerin
değerlendirilmesi hususunda Bakanlık yetkilidir.
Yürürlükten
kaldırılan yonerge
MADDE
24- (1) 11/3/2021
tarih ve 15608 sayılı Geçiş Belgesi Dağıtım Esasları Yönergesi yürürlükten
kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE
25- (1) Bu Yönerge
hükümleri Bakanlık Makamının onayladığı tarihte yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE
26- (1) Bu
Yönergeyi Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürü yürütür.