Ev eşyası muafiyetinde aile ünitesinin tanımı RF
T.C.
BAŞBAKANLIK
GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
SAYI : B.O2.1
.GÜM.0.06.00.26.761/6636
KONU:
Konuyla ilgili
olarak 2009/66
Sayılı Genelge Yayımlanmıştır.
12.10.2000 / 30850
GÜMRÜKLER BAŞMÜDURLÜGÜNE
Ankara Naklihane ve Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğünden alınan
31.08.2000 tarih ve 16814 sayılı yazıda; gümrüğünce tescilli 21.08.2000 tarih
ve 389 sayılı tahakkuk kağıdı ile 4458 sayılı Gümrük Kanununun 167/5 maddesine
istinaden Uluslar arası Sivil Havacılık Teşkilatı Nezdinde Türkiye Daimi Temsilciği
Müsteşarı olarak 01.09.1996-18.08.2000 tarihleri arasında Kanada'da görev yapan
H.Aslıgül ÜĞDÜL tarafından muafen ev eşyası ithalinin yapıldığı, bilahare adı
geçenin eşi olan ve Birleşmiş Milletler Nezdinde Türkiye Daimi Temsilciliği
Müsteşarı olarak Amerika'da görev yapan Tunç ÜĞDÜL tarafından gümrüğüne
müracaatta bulunularak anılan Kanun maddesine istinaden ev eşyası ithal etmek
istediğini beyan ettiğinden bahisle, sözkonusu Kanunun 167 nci maddesinin son
fıkrasına dayanılarak çıkarılan ve 18.02.2000 tarih ve 23968 sayılı Resmi
Gazetede yayımlanan 1 seri nolu Gümrük Genel
Tebliğinin (Muafiyetler) 2/c maddesi ile, kullanılmış ev eşyası
muafiyetinin aile ünitesine göre uygulanacağı ve karı, koca ve çocukların bir
aile ünitesi sayılacağının hükme bağlandığı,
Diğer taraftan, Danıştay Onuncu Daire Başkanlığının E.1999/2442,
K.2000/3995 sayılı 26.06.2000 tarihli Kararı ile yukarıda açıklanan olaya emsal
teşkil edebilecek nitelikte olan ve Müsteşarlığımız aleyhine dava açan Salih
Murat TAMER ile eşinin ayrı ayrı yerlerde (Amman Büyükelçiliği ve Kudüs
Başkonsolosluğunda) görev yapması nedeniyle 1615 sayılı Gümrük Kanununun
10/7 maddesine istinaden yapmış oldukları iki ayrı ev eşyası ve
otomobil ithal etmelerine ilişkin taleplerinin Müsteşarlığımızca reddine
ilişkin, 10.05.1999 tarih ve 12557 sayılı işlemin iptaline karar verildiğinden,
yurt dışındaki milli veya milletlerarası kadrolara atandıktan sonra bu
görevlerinden dönen devlet memurlarından karı ve kocanın ayrı ülkelerde görevli
olması nedeniyle her ikisinin de ayrı ayrı getirdikleri ev eşyasının ithali
hususunda müdürlüklerince tereddüte düşüldüğü belirtilerek, adı geçenlerin iki
ayrı ülkelerde görev yapmaları nedeniyle iki ayrı yerdi ikametleri ve
dolayısıyla da iki ayrı ev eşyası edinmeleri kaçınılmaz bir sonuç olduğu, bu
paralelde Danıştay kararı bulunduğuna göre sözkonusu eşyayı ithal etmelerinin
uygun olacağı düşünülmekle birlikte, konunun bir kez de Müsteşarlığımızca
incelenerek uygulamaya esas teşkil edecek bir sonuca bağlanması talep
edilmektedir.
Bilindiği üzere, 18.02.2000 tarih ve 23968 sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan 1 Seri Nolu Gümrük Genel Tebliğinin (Muafiyetler) Kişiye Ait Şartlar
başlıklı 2/c maddesinin son fıkrası "Kullanılmış ev eşyası muafiyeti aile
ünitesine göre uygulanır. Karı, koca ve çocuklar bir aile ünitesi sayılır."
Hükmünü amirdir.
Ayrıca, aynı tebliğin Kamu Görevlilerinin
Kullanılmış Ev Eşyasına İlişkin Gümrük İşlemleri başlıklı 5 inci maddesinde,
farklı ülkelerde bulunan kamu görevlerine atanan eşlerin ev eşyası ithaline
ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır.
Diğer
taraftan, 05.02.2000 tarih ve 23955 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve aynı
tarihte yürürlüğe giren 13.01.2000 tarih ve 2000/53 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararı eki Gümrük Vergilerinden Muafiyet ve İstisna Tanınacak Haller Hakkındaki Kararın 127 nci
maddesinde; Bu Kararda yer alan hususlarda tebliğler çıkarmaya, gerekli görülecek
her türlü tedbiri almaya, özel ve zaruri durumları inceleyip sonuçlandırmaya
Müsteşarlık yetkilidir." Denildiğinden, eşlerden her birinin farklı ülkelerde
bulunan görevlere atamalarının tamamen idarenin yetkisinde bulunduğu ve her iki
eşin de bulundukları ülkelerde ayrı ayrı ev eşyası ihtiyaçları olduğu, ayrıca
Danıştay Kararı da dikkate alınarak, adı geçenlerin mağduriyetlerinin önlenmesi
bakımından her iki eşin de yukarıda belirtilen Kararnameye istinaden ev eşyası
muafiyetinden yararlandırılması Müsteşarlık Makamından alınan 01.09.2000 tarih
ve 2000/454 sayılı onay ile uygun bulunduğundan adı geçen müdürlüğe 01.09.2000
tarih ve 26392 sayılı yazımız ile gerekli talimat verilmiştir.
Bu defa, Dışişleri Bakanlığı
Personel Dairesi Başkanlığından alınan 01.09.2000 tarih ve 4580 sayılı yazıda;
sürekli görevle ayrı görev yerlerine atanmış olan karı-koca memurlardan her
birinin ayrı ev eşyasının bulunmasının doğal olduğu, bunlardan birine eşya
ithal izni verilmemesinin haklı bir gerekçesinin bulunmadığı, bu çerçevede her
iki eşin de sürekli görevle dörder yıl yurt dışında görev yaptıkları ve bu
sırada aynı evi paylaşamadıkları hususları dikkate alınarak her iki eşin de ev
eşyası muafiyetinden yararlandırılmasının uygun olacağı belirtilmektedir.
Bu itibarla, farklı
ülkelerdeki kamu görevlerine atanan eşlerin her ikisinin de ev eşyası
muafiyetinden yararlandırılması sözkonusu Müsteşarlık Makamı Onayı uyarınca
uygun bulunmuştur.
Bilgi ve gereğini rica
ederim.